Мүмкіндігі шектеулі балалармен жұмыс [ 10 бет ]

Мазмұны
I. Кіріспе

II. Негізгі бөлім
1. Мүмкіндігі шектеулі балаларды тәрбиелеудің жолдары
2. Ақыл - ойы кем болған балаларға әлеуметтік көмек көрсету
3. Әлеуметтік педагог қызметкерінің мүмкіншілігі шектеулі балаларды тәрбиелеуде алатын орны

III. Қорытынды
Қолданылған әдебиеттер
        
        Мазмұны
I. Кіріспе
II. Негізгі бөлім
1. Мүмкіндігі шектеулі балаларды тәрбиелеудің жолдары 
2. Ақыл - ойы кем болған балаларға ... ... ... ... ... ... ... балаларды
тәрбиелеуде алатын орны
III. Қорытынды
Қолданылған әдебиеттер
Кіріспе
Адамның ең маңызды игілігі – жеке басының бостандығы мен ... ... бұл ... мен бостандықты қорғау, әлеуметтік қолдау, оны
іске асыру механизмдері конституциялық-құқықтық жарықтарда және адам ... ... ... ... ... ... және ... түзеу
арқылы қолдау» туралы Заңның 4 Тарауында кемтар ... ... ... ... және өзге де ... ... ... міндеттері көрсетілген. 15 бап кемтар балалардың ... ... ... ... ... кепіл түрде тегін алуға
құқығын бекітті.
«Балалрдың құқықтары туралы Конвенцияда» мүмкіндігі шектеулі балалардың
ерекше күтімге, білім алуы мен ... ... ... ... ... өмір сүруін қамтамасыздандыру мазмұны 23 бапта белгіленген.
«Мүмкіндігі шектеулі тұлғаларды тең құқылы мүмкіндіктермен қамтамасыз
ету туралы стандартты ережелер» (БҰҰ), ... ... ... ... ... ... жағынан да, саяси, азаматтық,
экономикалық, мәдени ... тең ... ... ... Бұл құқықтық
құжатта мүмкіндіктерінің түріне қарай ... ... ... ... пен қол ... құжаттарды әзірлеудің қажеттілігі жайлы
бекітілген.
Қоғамда болып жатқан әлеуметтік ... ... ... дағдарыстар жүйке жүйелері бұзылған, әртүрлі ... ... бар, жас ... ... ... ... ... отыр.
Қазақстан Республикасы Президентінің 2010 жылғы 07 желтоқсандағы №1118
Жарлығымен бекітілген «Қазақстан Республикасында білім ... ... ... ... бағдарламасы» бойынша мүмкіндіктері шектеулі
балаларды оқыту мен тәрбиелеу мәселесіне ... мән ... Үйде ... ... ... жеке ... мен ... ескеріле
отырып, компьютерлік ... және ... ... ... ... ... ... білім беруді ұйымдастыру жолға
қойылатындығы атап көрсетілген.
Мүмкіндігі ... ... ... ... жаңа ... ... – оқу ... түрлендіре отырып (әртүрлі
бағдарламалар көмегімен) оқушының назарын бір ... ... ... ... ... ... ... белсенділігін
арттыруға мүмкіндік береді.
Мүмкіндігі шектеулі оқушылардың ішінде, әсіресе тірек-қимыл жүйесінің
сырқаты бойынша үйден оқытылатын балалар үшін жаңа технологиялар ... беру ... ... беру ... жүргізілетін білім беру жағдайына
қолжетімділікті қамтамасыз етуге болады.Мемлекетіміздің ... ... ... ... ... ... – еліміздің ертеңі екенін ескерсек, ... ... ... ... ... алып, азамат болып қалыптасуына
жағдай жасау міндетіміз болып табылады.
Мүмкіндігі шектеулі бір оқушының болса да ... ... ... ... ... ... уақыттан бастап жинақталынып жатқан
қор деп түсінуіміз қажет.
1. ... ... ... ... ... Республикасында әлемдік білім кеңістігіне кіру ... ... ... ... ... ... күні білім саласында өз шешімін таппай отырған ... ... ... ... ... бағыттары 2011 - 2020 жылдарға
арналған мемлекеттік дамыту бағдарламасында шешімін тапты.
Биыл жарық ... ... ... ... 11 ... мүгедек болып туған.
Жүйе өсіп бара жатыр. Жыл өткен сайын сондай балалардың да саны ... Орта ... ... ... ... да ашылып жатыр.
Сондықтан мамандар әрқашан керек болады. Қоғамдағы мүгедектердің
жағдайы, олар бастан өткеруге ... ... ... ... ... алып келеді. Алайда ересек мүгедектердің өз құқықтарын іске ... ... ... жиі іске ... ... ал кемтар
балалардың жағдайына тиісті ... ... Бұл ... ... бейімдеу және қоғамға кіріктіру мәселелерінен бастап, олардың
тұлға ретінде қажетсіздігіне ... ... ... ... ... орын ... Бұл ... адамзаттық ар - ожданын кемсітетін ,
оның дамуға және тіпті өмір сүруге ... іске ... ... ... түрлі кемсітуші көріністер болып табылады. Осы мақсатты жүзеге асыруда
біз ... ... ... ... ... ... осы 
деңгейге жетпей қалу салдарынан үлгермеушілер қатарына жатады. 
Мектептегі үлгермеушіліктің негізгі ... ... ... ... ... ... ... сәйкес келмеуі. Ал біз болсақ,
білім беру бағдарламаларын ... ... ... ... , оның жас ... ... алмай, бір жағынан баланың жаңа
бағдарламамен оқуы қиынға соғатынын түсіне отырып, оны ... ... ... ... ... тырысамыз. Қазіргі уақытта арнаулы білім берудегі
нақты прогресске бірнеше факторлар : ... ... ... ... ... , ... білім беруге мектептердің дайын ... ... ... ... кез ... ... беру ... енгізу, жоспарлау кезінде мүгедек ... ... ... білім сапасын жақсарту және оны алуға қол жеткізуді
қамтамасыз ету, ... ... ... ... білім алу қажеттіліктері
бар ... ... ... ... ету ... ... едәуір өзгертіп, барлық адамдардың білім идеяларын іске асыру ... ... ... ... ... ... қадағалау қолға алынып
отыр. 
Еліміздің Білім заңында барлық бала ... орта ... ... да, ... орай ... ... ... оқыту өзекті мәселе
болып отыр. 
Мүмкіндіктері шектеулі балаларға білім мен тәрбие ... ... қол ... бірі жаңа ... ... ... пайдалануда мынадай дидактикалық мүмкіндіктерді көруге
болады ; логикалық ойлау жүйесін ... , ... ... ... ... ... ... теориялық тақырыптар кеңінен
беріліп түсіндіріледі. « Бәріне бірдей мүмкіндік » ... ... ... ... енгізіле бастағанына көп бола қойған жоқ. Бұл
термин көбіне « Сапалы білім ... үшін » ... ... ... жалпы білім беретін мектептерде мүмкіндіктері шектеулі бала мен басқа
да әлеуметтік қорғалатын топтарға жататын ... ... ... беру, соған жағдай жасау. Қазіргі кезде Қазақстанда ... ... ... ... ... - ... ... алады. Жалпы
мектептердегі мұғалімдер кемтар бала сыныпқа ... ... оны ... ... әдістемелік құралдарды пайдаланады соны
білмейді. Бұл мәселенің артынан туындайтын мәселе - кадр ... олар ... ... ... аса ... ... ... бұлай
қалыптасуына бүгінгі қоғамның да кінәсі бар. Өйткені біз мүмкіндігі
шектеулі ... ... ... ... ... келеміз. Жалпы білім
беретін орта мектептерде олардың оқып, білім алуына жағдай ... енді ... ... ... ... білім берудің негізі мектептегі ... ... ... тыс ... ... беру болып табылады.
Осы орайда Қазақстанның Тәуелсіздік алғанына 20 жыл ... ... ... мүмкіншіліктері шектеулі балаларға арналып ... « Аялы ... » атты ... ашылды.
Мұнда балалар таңертеңнен кешке дейін мамандардың қарамағында болып,
үйірмелерге қатысып, бір - бірімен танысып, ... ... ... ... ... бес ... тамақтанады, тынығып дем алады, әр маманмен бірге
ұсақ қол жаттығуларын ... ... ... ... ... ... ойындарды сахналауды үйренеді. Бөлімшеде мүмкіншіліктері
шектеулі ... ... ... ... ... өз бетімен
білімін жетілдіруіне барлық жағдай жасалған, мұнда ... ... ... болады. 
Баланың шындықты тануға ақыл - ой сезімі ең алдымен таңданудан басталады .
Таңдану ... ... ... ... оқиғаның мән - ... ... ... ... ... оның ... әрекетін тудырады.
Ақыл-ой сезімі адамның кез 
келген әрекеттегі рухтанырушылық маңызы зор көңіл - күй болып табылады.
Ал ... ақыл - ой ... ... ... жетілмей артта қалып қояды.
Оның ... ... ... ... ... экологиялық әсері ,
отбасының әлеуметтік жағдайы . Мұндай ауруларға ... ... ... балалар, дене кемістіктеріне ақыл - ой кемшілігі қосылып, ақыл - есі
тоқырап қалған балалар, тағы да басқа ... ... ... ... ... бұл ... дені сау, бірақ тұрмыс жағдайының ауыр ... бір ... ... қалған балаларды да қосамыз. 
Мұндай жәйттер негізінен әлеуметтік жағдайларға байланысты.
« Аялы алақан » атты жартылай стационарға келетін мүгедек балаларға ... ... ... ... – медициналық педагогикалық
консультациядан мамандар : психиатр, лор, көз дәрігерлері келіп ... ... ... таныстырып, олардың жалпы ... ... ... ... жүйеде оқуға және тәрбиеленуге ... ... ... Ақыл - ойы кем ... ... ... көмек көрсету барысында
медициналық бейімдеудің маңызы зор . ... ақыл - ойы кем ... ... жүргізе отырып, оларға дәрілік емдеу, физио, психотерапия ,
емдік дене ... ... , ... ... пайдалы емдеу шаралары
қолданылады. 
Ақыл ойы - кем балаларды оқытудың негізгі әдісі - ... ... . ... оқыту арқылы бала дамуының ерекшеліктерін анықтап ,
білім беру стандартына сай қалыпты дамуын қадағалап , зейін ... ... ... ... - ... мақсат болып отыр. Біріктіру әдісі -
білімді түзетудің, дамытудың заңдылығы болып табылады. 
Біріктіре оқыту келесі қағидалар негізінде жүргізіледі:
➢ дамуындағы ... ерте ... ... ... ауытқуы бар балалардың бірнеше қызметтерін қалпына ... ... ... ... ... міндетті: 
Біріктіре оқуға негізделген балаларды таңдау психоэмоционалдық дамуы
терең ... ... ... ... арасында тәрбиелене алмайды. Ақыл -
ойы кем балалардың ... ... ... ... ... ... туғызу, олардың қиыншылығын түсіну және жағдай жасау.
« Ең бастысы мүгедек балаларды сәби кезінен ... ... ... ... жағдай жасауымыз керек. Сондықтан күндізгі шағын
стационар да арнайы жұмыс ... ... әр ... ... – қарымын
анықтап, дұрыс бағыт – бағдар беріп, жарымжан ... ... ... ... жол ... керек ». 
Инклюзивті білім беру жүйесін дамытуға Үкіметтен бастап, ... мән ... . ... балаларды оқыту процесінде ерте бейімдеудің
маңызы зор. Тек ... ғана ... ... ... қамсыздандыру
мен денсаулық сақтау қызметін тарту қажет. Жалпы баланы қоғамға бейімдеу
мен оқытуда ерте ... мен ... ... ... беру ... ... «Мүгедектердің құқықтары туралы
» Конвенция аясында инклюзивті білім беруді дамытудың ұлттық ... ... ... ... ... ету үшін ... ... ескере отырып, мүмкіндігі шектеулі жандарды үздіксіз оқытудың
тұжырымдамасын жасау аса қажет болмақ . Мүмкіндіктері ... ... ... ... ... ету, жай және арнайы ... ... жоқ ... ... ... ... ... мемлекеттің басты
мақсаттарының бірі болып табылады .
Осыған орай мәселелерді шешу жолында әр мұғалім бағдарламаға сай ... ... ... , ... ... және мүмкіндігі шектеулі
оқушылармен жеке жұмыс түрлерін жүргізгені жөн . Әр ... ... ... , ... баланың диагнозына қарай жұмыс жүргізсе, оқушының
білімге деген ... ... , ... дарындылығы айқындалады деп
ойлаймын. Жаңаша білім берудің негізгі тәжірибелік ... ... ... ... , ... ... мен ... диагностикалау негізінде анықтауға болады. Осыған байланысты
педагогтар өз ... ... ... ... және
педагогикалық мінездеме беріп , ... ... ... ... керек . Әр оқушыға арналған жеке даму ... ... ... ашып , өмірдегі өз орнын , өз мамандығын табуға көп
көмек болар еді. Осындай орталықтар ... ... ... ... ... ... ... медициналық - педагогикалық орталықтарды
көптеп ашса, кемтар балаларды зор қуанышқа бөлер еді . 
3.Әлеуметтік педагог қызметкерінің мүмкіншілігі шектеулі ... ... ... тәрбиесі өзара жақсы түсіністікті қажет етеді және
оларды болашаққа сенімді ... ... ... мәні зор. ... жанұяда тәрбиелеудің бір -біріне қарама - қарсы екі түрі
кездеседі. Олардың бір түрі ... яғни ... ... жан-
жақты, материалдық жағынан толық қамтамасыз етеді, бірақ оның ішкі әлеміне
үңіліп рухани қажеттіліктеріне терең бойлай ... ... ... ... Бұндай отбасындағы балалар іштей күйзеліске түседі, ата -
аналарының сүйіспеншілігіне, ... ... ... деп ... ... - күйі ... ... сенімсіздік пайда болады. Осыдан келіп
балалардың тіл дамуында, танымдық қызметінің қалыптасуында, тәрбиесінде әр
түрлі ... ... ... зияты төмендеп, білім деңгейі тежеледі. 
Екінші бір жағдай баланы шектен тыс қам-қорлыққа алу, ... ... ... ... ... оны тым бос ұстап, еркелетеді. Кез- ... ... ... ... ... ... бала бұйығы келеді. Өз-
өзіне сенімсіз, әлжуаз болып өседі.  Мұндай балалар әлеуметтік даму жағынан
түрлі қиындықтарға тап болады.
Арнайы ... ... ... ... дамуында ауытқуы бар
балаларға білім беруге ықпал ету мәселесі өте өзекті орынды ... ... ... ... ... орны ... Әлеуметтік педагог
– арнайы (түзету) білім беру ... ... ол ... ... ... ... ... әлеуметтік
қызметкерлер, құқық қорғау органдарының қызметкерлері, еңбек ұжымы және ата-
аналар) және басқа да ... ... ... ... ... ... Арнайы (түзету) мекемелеріндегі әлеуметтік педагог іс-
әрекетінің ... ... ... ... ... ... дамуы (дене, әлеуметтік, рухани және ... үшін ... ... ... ... бейімделуінде кешенді көмек көрсету;
-  өмірлік кеңістікте баланы қорғау;
-  бітіруші түлектердің кәсіби бағдарлануы мен ... ... ... ... ... ... бар немесе мүмкіндігі шектеулі баланы тәрбиелеуші
ата-аналардың басына түскен ауыртпашылықты азайту мақсатында ... ... бір ... ... ... балалар мен олардың ата-аналары
үшін үлкен көмек. Бұл қызметкерлер аудандық еңбек, жұмыспен ... ... ... ... бөлімінен келеді. Сондықтан мүмкіндігі шектеулі
баланың қоғамның толыққанды мүшесі ретінде сезінуін қалыптастыру ... ... ... орны ерекше. 
Әлеуметтік қызметкер мүмкіндігі шектеулі балалардың ата-аналарына
оларды ... ... және ... ... ... ұсыныстар
береді: 
1.Баланың ерекшелігін дұрыс түсініп, қабылдаңыз.
2.Балаңызға үнемі шыдамдылық пен ... ... ... сенімді болып, балаңызға ішкі жағымсыз
қобалжуларыңызды көрсете бермеңіз.
4.Үй тұрмысына ... ... ... бірге атқаруға
тырысыңыз.
5.Баланың өз құрдастарымен жиі қарым-қатынаста болуына ықпал жасаңыз.
Қорщаған ортамен ... ... ... ... ... ... ... міндетті түрде болады.
7. Балаңызға көмек беретін арнайы мамандармен тығыз байланыста болыңыз.
Мүмкіндігі ... ... ... түзелуіне,
медициналық оңалтуға бала тағдырына жауапты ұстаздар, дәрігерлер,
әлеуметтік қызметкерлер ... ... ... ... ... ... ... олар өзін қоғамның толыққанды мүшесі ретінде ... ... ... ... қол ... үшін әлеуметтік педагог
басқарудың мемлекеттік органдарының өкілдерімен, қоғамдық ұйымдар, ... ... ... сақтау, халықты әлеуметтік қорғау ұйымдары,
басқа муниципальды ұйымдардың өкілдерімен қатынас құруы қажет.
Мүмкіндігі ... ... ... және ... ... ... бала ... толық қалыптастыру, танымдық
әрекеттерінің дамуы, оларды қоғамның тең құқылы мүшесі ... ... ... ... А.Р ... журналында былай деп атап көрсеткен: «Арнайы
түзету ... ... ... іс-әрекеті келесі бағыттарды
қамтуы керек: диагностикалық болжау; түзете білім беру мен ... ... ... ... ... ... барысында әлеуметтік педагог
тәжірибелік психологпен бірлесе ... ... ... ... зерттеп, баланың жеке және әлеуметтік дамуына кедергі
келтіретін факторларды анықтайды, ... жеке ... ... ... ... ... кешенді жоспарын өңдейді.
Түзете білім беру мен әлеуметтік-мәдени ... мәні ол ... ... және ... да кедергілер оқыту процесін қиындатқан жағдайда
көмек көрсету ретінде көрініс табады. Сонымен ... ... ... әсіресе, жас мамандармен кеңес беру жұмысы жүзеге асырылады.
Функционалды-ұйымдастырушылық ... іске ... ... ... бір ... оқушылар мен мектеп ... ... ... сабақтан тыс жағдайда әлеуметтік ... ... ... ... ... бірге ол мектеп әкімшілігі мен
отбасыларға бітіруші  түлектердің кәсіби ... ... ... ... оқыту профилі туралы шешім қабылдамас бұрын мектеп терең
әлеуметтік талдау жасап, жұмыс орындарының болуын зерттеуі ... ... ... ... педагог басшылығымен жүзеге асырылады.
Әлеуметтік педагог қызметінде профилактикалық бағытты ерекше атап өткен
жөн. Тұлғааралық қарым-қатынас дағдылары және ... мен ... ... ... ... ... үйлестіре отырып, әлеуметтік педагог
ұжымда туындайтын кикілжіңдерді реттеп, ... ... ... ... ... алдын алу шараларын
ұйымдастырады. Әлеуметтік педагог іс-әрекетіндегі құқықтық бөлім ең ... ... ... ... интернат педагогтары мен оқушыларының
құқықтық ағартушылық міндеттері, ... ... ... мен ... ... ... міндеттері
біріктіріледі. Мұнда әлеуметтік педагог міндетіне баланың заңды ... мен ... ... бойынша жұмыс жатады, яғни, ата-аналарын,
туыстарын іздестіру, қамқор болушы адамның құжаттарын дайындау, ... ... үй алуы үшін ... ... және т.б ... ... әлеуметтік-педагогикалық көмек қызметі
төмендегідей принциптердің ... ... ... ... ... тәуелсіздік, жеке ықпал ету, гуманизм, адам тұлғасының
құндылықтарындағы принциптер т.б.
Әлеуметтік педагог ... ... ... жұмыс жүргізу арқылы
балалардың ... дене ... ... дамуымен
байланысты күрделі мәселелерді шешуге және балалардың сәтті ... ... бере ... ... ... ... ... қазіргі таңда мүмкіндігі шектеулі балалармен жұмыс жүргізу барысында
шешімін таппаған мәселер жеткілікті. Соның алдын алу жолдарын ... ... ... жұмыстары жүзеге асырылуы керек.
Егер әлеуметтік педагогикалық үрдісте мүмкіндігі шектеулі балаға
алғашқы сәттерде ... беру үшін оның ... ол өмір ... ... ... ... алсақ, онда баланы өзі өмір сүрген әлеуметтік
ортаға араластыру, бейімдеу, әлеуметтендіру мәселелеріне белсенді ... ... Тек осы ... ғана ... ... үрдісін
дұрыс ұйымдастырып, түрлі әлеуметтік кедергілерге қарсы тұра ... ... ... жеке тұлғаны қалыптастыру мүмкін болар ... ... бала ... ... үшін ... ... ... терең, жетік меңгеру керек. 
Әлеуметтік бейімдеудегі, тәрбиелеудегі кемшіліктерді жеңу үшін ... мен ... ... ... ... ... қажет және оны
неғұрлым ерте бастаса соғұрлым әлеуметтік бейімделуде нәтижелі болады.
 
Қорытынды
Қазіргі кезеңде еліміздегі мүмкіншілігі ... ... ... ... сақтау, білім және әлеуметтік ... ... ... ... ... ... етіп ... Жыл санап мүмкіншілігі шектеулі
балаларға деген қоғамның көзқарасы өзгеріп, ... ... бір ... ... бет ... Үкіметіміздің мүмкіншілігі шектеулі балаларға
арналған көптеген көмектерінің ішінде үйде әлеуметтік ... беру ... ... Үйде ... ... беру ... ... балаларға емес,
олардың ішінде өз-өзіне қызмет етуі төмен, ... ... үйде ... ... және ... бағдарламамен оқуға жарамсыз балалар мен
жасөспірімдерге көрсетіледі. Осы ... ... ... ... балалардың жан айқайын қоғамға жеткізу, яғни бала ... мен ... ... ... олардың отбасындағы қарым
- қатынастарын дамытып, дені сау баламен ... ... ... ... ... өмірге келуі шын мәнінде отбасын
психологиялық өзгерістерге алып келеді. Ауытқушылығы бар баланың ... ... ... ... ұнжырғасы түсіп, күйзеліске тап болады.
Ата-аналарының қоршаған ортамен қарым-қатынасы үзіледі, қатынас аясы ... ... ... ғана ... ... мінез-құлқы,
тәртібіндегі өзгерістер ата-ананың күткеніндей, ойындағындай болмай, ... ... мен ... жағдайын әкеледі. Сол себепті отбасындағы ... ... әрі ... ... ... кей ... бұзылуына (ажырасуға дейін) әкеледі. Сондықтан ... ... ... тек ... ғана ... ... мамандардың да
көмегі қажет. 
Тәрбиелеу барысында жас ерекшеліктерін ескере ... ... ... алуға, өзін - өзі қамтамасыз етуге, еңбекке, тәртіп мәдениетіне,
ұжымда еңбек ете ... ... ... қажет.
Қолданылған әдебиеттер
1. Кемтар балаларды әлеуметтік және медициналық-педагогикалық түзеу ... ... ҚР ...... ... ... ... Конвенция» БҰҰ, 1989
3. Байтұрсынова А.А. «Арнайы педагогика: проблемалар мен даму ... ... ... ... ... Ж. ... ... қорғалуы
5. Баймұқанов М. Кемтар балаларға әлеуметтік қамқорлық қажет// Заң.
6. Антология социальной работы / Сост. М.В.Фирсов:В ... ... А. И. ... А.Д. ... ... ...

Пән: Психология
Жұмыс түрі: Реферат
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге


Пәндер

2008-2014 © stud.kz группа сайтов Stud.kz
Создание сайта - студия Riskk | Time 0.0196