Сайтқа презентация қосу

Коммуникация

Коммуникация .

Тексерген : Илгекбаева . Г . Д . Орындаган : Шалгынбаев . Э . К .

Жоспар. I.Кiрiспе. II.Негiзгi болiм. 1.Коммуникация. 2.Ар турлi турлер арасындагы
коммуникация. III.Корытынды. IV. Пайдаланган адебиеттер.

Кiрiспе. екшелiктерiн зерттеумен гана шектелмей онын эволюциялык даму жолын да жете бiлудi кажет етедi . Казiргi гылым мен техниканын , онер мен бiлiмнiн каркынды дамып отырган кезде жануарлар дуниесiнiн дене курылысына , тiршiлiк бейнесiне , сырткы ортанын каншалыкты асер етiп , оган бейiмделу жагдайларын зерттеп бiлудiн манызды екендiгi тажiрибе жузiнде айкындалады . Тан калдырар табигат айналасындагы жануарлардын iс – арекеттерiн тусiну адамзат баласынын негiзгi максаттарынын бiрi болып та – былады.

Омiр тiршiлiгiнiн сан килы сырлары тек адамнын жеке басынын ер-

Жануарлар алемiнде коммуникация улкен рол аткарады . Кандайда

орта болмасын акпарат алмасусыз болмайды . Маймыл , дельфин , каскыр , кумырска жане т. б. жануарлардын б iр – бiрiне тура , дал акпаратты беру жане ар турлi жануарлардын коммуникациялык дарежесiн аныктау этология гылымында ен кызыкты жане коп карастыратын сурактардын бiрi . Мысалы , кай жер- де азык бар екенiн жане оган жетуге декген акпарат алмасуы . Коммуникация , ягни акпарат алмастыру , сонымен катар жануар – лардын ортага бейiмделуi ушiн кажет . Коммуникация 3 сенсорлык канал бойынша iске асады : Ольфакторлык . Оптикалык . Акустикалык . Жануарлардын сезiм мушелерi коршаган ортага бейiмделу ушiн кызмет аткарады . Сезiм мушелерiнiн калыптасуы мен дамуы жануарлардын тiршiлiк ету ортасына тауелдi . Тактильная коммуникация , тактильдiк мушелер , мысалы , томенгi сатылы жануарлардын антеналары , олар хеморецепторлармен жабдыкталган . Хеморецепторлардын жумысында иiс сезу мен дам сезу негiзделген . Жануарлардын кобiсi акпаратты тактильдiк пен химиялык бойынша бередi .

Тышкандардын тактильдiк коммуникациясы .

Дыбыстык сигналдар , ар турлi дыбыстар шыгару аркылы

жануарлар бiр бiрiмен акпарат алмасуы . Мысалы , шекаралык кустар озiнiн шекаралык аумагындагы ен биiк жерге барып озiнiн турiне тан ан салады . Дыбыстык коммуникацияда дыбысты ен алыс шакырымга жеткiзетiн жануар кит болып табылады . Киттiн салган анiн 10 км. алшакта кит естидi , сол аркылы олар акпарат алмасады . Лоренц бакылауы бойынша топтык уйректердiн ушар алдында бiр уйрек топтык дыбыстык сигналды шакырады , осы дыбысты баскалары коса алып бiрiнен кейiн бiрi дыбысты шыгарса топтык уйректер жерден котерiлiп ушады , ал топтык сигнал басендеп кетсе ушпайды . Т. Струзейкерамнын зерттеулерi бойынша шыгысафрикалык верветок маймылынын акустикалык мумкiндiктерiн бакылады . Ол маймылга 3 жырткыш жануарды корсету аркылы бакылады : арыстан , жылан , буркiттi . Маймылга арыстанды корсеткенде , маймыл агашка шыгып кеттi , ал буркiттi корсеткенде агаштан жерге тусiп талдын арасына тыгылып жогары карай бердi . Жыланнын дыбысы шыкканда маймыл арткы екi аягына турып айналасын карады . Осы тажiрбиеден корiп отыргандай ар турлi сигналдарга ар турлi журiс – турыс калыптаскан .

Химиялык сигналдар , акпарат алмасуынын бiр турi . Феаамондар бул турiшiлiк

коммуникация ушiн колданатын химиялык делдалдар болып табылады . Жiбек куртынын ферамоны бомбикол еркек особтарды бiрнеше км.аракашыктыкта тартады . Ферамондар мен т. б. химиялык делдалдар кауiптiн болуын , шекараны белгiлеуге , жыныстык журic – турыска асер ететiн химиялык зат .

Маймылдардын акпарат алмасуы .

Химиялык сигналдар , жыныстык журiс – турыс .

Антилопанын озiнiн шекаралык аумагын белгiлеуi , козастылык без аркылы

Кору немесе оптикалык сигнал , белгiлi ,бiр кашыктыкта iске асады. Кору

сигналы кобiнесе жануарлардын ар турлi тан белгiлерi негiзiнде калыптасады . Мысалы , Американдык дятел кусынын еркегiнде тумсыгында кара жолактар болады , ал ургашысында бундай дак жок . Егер ургашысынын тумсыгына кара жолактар жабыстырып койса , онда еркекгi оны куып жiбередi . Г.Нобль тажiрбиесi.

Жыныстык журiс – турыстын ритуальдык демонстрациясы мен биi кору анализаторы негiзiнде iске асады . Дрозофил шыбыннын жыныстык журiс – турыс демонстрациясы .

Манаки кусынын жыныстык журiс – турыс демонстрациясы . Демонстрация екi еркек кустын ургашы кустын алдында айналуы .

Курделi жыныстык журiс – турыс демонстрациясында кустарда ерекше . Мысалы , брилланттык амади кустарынын еркектерi ургашыларына сыйлык тартуы . Брилланттык амади .

Австралия кусынын уясын ар турлi заттармен сандеуi , ургашы кусты озiне карату ушiн.

Жануарлардын тiршiлiк барысында колданатын сигналдар оте коп , бiрак ар

турлi сигналдардын болуы ар турлi жануарларда кажетiне карай 5 негiзгi категорияга болiнедi : Жыныстык журiс – турыска арналган сигналдар . Ата анасы мен толi арасындагы акпарат алмасу сигналы. Кауып катерлi сигналдар , ар турлi жануарларда ар калай . Азыктын бары жайындагы акпарат . Агрессияны корсететiн сигнал жане т. б. Ар турлi жануарлардын каммуникациялык мумкiндiктерi шектеулi жане ар турдiн озiне тан маманданган .

Каргалардын азык сурау ритуалы .

Аралардын азыкты табуы жайындагы акпараты.

Агрессияны корсететiн журiс – турыстар .

Агрессия корсетуi мен багынуы.

Агрессия корсететiн журiс – турыс .

Жыландардын агрессиялык ритуалы.

Уйректердiн ритуалдык позасы . 1-3 агрессиянын каркындауы , 4-6 агрессиянын басендеуi .

Кемiрушiлердiн агрессиялык корнiстерi , ар турлi сатыда .

Агрессиянын корiнуi мен басендеуi.

Каскырлардын багынуы.

Каргалардын кауiптi жане багынышты позасы .

Ар турлi турлер арасындагы коммуникация . Жануарлардын коршаган ортага сайкес келуiнiн кез – келген дарежесi , бул

пайдалы белгiлер бойынша тандаудын натижесi болып табылады . Жапырак тарiздес шегiртке жане т. б. Бундай жануарлардын тусi гана емес , сонымен бiрге онын масклеу позаларымен дене козгалыстары улкен рол аткарады . Осiмдiктерге немесе субстратка уксастыктан баска жануарларды баска жануарлардын жеке болiктерiне уксастыктын болуы мумкiн . Бундай демонстрацияларга онтустiк америкалык бражниктiн куртынын журiс – турысы жатады , кауiп тонген кезде олар денесiнiн алдынгы болiгiне жел толтырады , тербеледi жане кауiптi жыланга уксас болып кетедi .

Кесiрткенiн кауiптi болып корiнуi

Эволюция урдiсiнде тек пайдалы белгiлерi бар жане оларды

озiнiн урпагына беретiн жануарлар гана тiрi калган . Осылайша , осы белгiлерi мен касиеттердiн сурыпталуы отедi .

Корытынды . Жануарларды бакылай отырып , бiз жануарлардын акпарат

алмасуын , ягни коммуникациясын зерттеймiз . Жануарлардын бiр бiрiмен акпарат алмасуын зерттей отырып , жануарлардын кырсырын , тiлiн бакылаймыз . Этология гылымында коммуникация маселесiнде ашылмаган коптеген тын жаналыктар бар .

Пайдаланган адебиеттер . 1 . З. А. Зорина . И. И. Полетаева . Ж. И. Резникова . Основы этологии и генетики поведения . М . : Высшая школа . 2002. 2. Абдырахманов . А . Т. Жануарлар психологиясы . Тараз , Тараз университетi . 2007. 3. А . К . Байшукурова . Зоопсихология . Алматы , Казак университет i . 2007 . 4 . Иванов . А . А. Этиология с основами зоопсихологии . СПб . : Изд – во Лань , 2007 .


Пән: Автоматтандыру, Техника



Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь