Ферменттер және коферменттер


Презентация қосу



ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ
БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ
МИНИСТРЛІГІ
СЕМЕЙ қаласының ШӘКӘРІМ
атындағы МЕМЛЕКЕТТІК
УНИВЕРСИТЕТІ

Тақырыбы: Ферменттер және коферменттер

Орындаған: Төлеубаева С.
Группа: БТ 307
Жоспар

1. Кіріспе
2. Ферменттер
3. Ферменттердің қасиеттері
4. Ферменттер. Медицинада қолданылуы
5. Изоферменттер
6. Кофермент
7. Қорытынды
Кіріспе
Ферменттер жасушаларда синтезделіп, биохимиялық
реакцияларға қатысатын ақуыздық табиғаттағы
биокатализатор болып табылады. Фермент немесе энзим
(лат. fermentum – ашу; грек. en – ішінде, zim – ашытқы; 19 ғ.
Ван Гельмонт ұсынған) алғашқыда ашыту үдерістерінде
анықталған зат. Энзимология, ферментология –
ферменттерді зерттейтін ғылым саласы. Ол басқа
ғылымдармен: биология, генетика, фармакология,
химиямен тығыз байланысты. Ферменттердің қызметі
туралы алғашқы ғылыми еңбекті Кирхгофф (1814)
жариялады. Кейін ашу үдерісі ашытқы жасушаларында ғана
өтеді деген ұйғарым жасаған Л. Пастерге (1871), Либих
ферменттер жасушалардың өмір сүруіндегі пайда болған
өнім, ол жасушада да, олардан бөлек те қызмет атқарады
деген қарсы пікір білдірді. Либихтің ғылыми көзқарасы М.
Манассейна (1871), Бухнер (1897) зерттеулерінде
эксперимент жүзінде дәлелденді. Жасушаларда
синтезделген ферменттер өзіне тән арнайы қызметтерін
организмнің барлық мүшелерінде атқарады. Ферменттік
Ф
Е
Р
М
Е
Н
Т
Т
Е
Р
ФЕРМЕНТТЕР
Барлық тірі организмдер құрамына кіретін арнайы
ақуыздар. Химиялық реакциялардьі жеделдетеді. Реакция
түрлеріне сай ферменттер 6 топқа бөлінеді:
1.оксидоредуктазалар,
2.трансферазалар,
3.гидролазалар,
4.лиазалар,
5.изомеразалар,
6.лигазалар.
Ферменттер жасушаларда синтезделіп, биохимиялық
реакцияларға қатысатын ақуыздық табиғаттағы
биокатализатор болып табылады. Фермент немесе энзим (лат.
fermentum – ашу; грек. en – ішінде, zim – ашыт қы; 19 ғ. Ван
Гельмонт ұсынған) алғашқыда ашыту үдерістерінде
анықталған зат. Энзимология, ферментология – ферменттерді
зерттейтін ғылым саласы.
Ферменттердің қасиеттері
Ферменттер өз әсерін өте аз мөлшерде катализатор ға ұқсас
жүргізеді. Фермент өзінің әсер етуші заты – субстратпен (S)
ферменттік реакция жүргенде фермент-субстратты қ кешен (аралы қ
зат) түзеді. Бұл кешеннің қызметі өте күрделі, ол субстрат пен
фермент молекулалары конформациясы мен энергиясын ж әне химиялы қ
байланыстарын өзгертеді. Реакция өткен соң фермент-субстратты қ
кешен жаңа қалыпқа ауысып, фермент-реакция өнімі кешеніне
айналады. Содан кейін ол фермент және реакция өніміне (Р) жекеленіп
бөлінеді: S + E → S·E → EP → E + P Ферменттердің катализдік
ерекшелігіне келесі қасиеттері жатқызылады: а) Фермент өздігінен
жаңа реакция жүргізбейді.
Ферменттер. Медицинада қолданылуы
Тірі организмдегі химиялық реакциялардың жүруіне
қатысатын ерекше белоктарды фермент немесе энзим деп атайды.
Ферменттердің құрылысын, қасиетін, қызметін зерттейтін
ғылымды энзимология деп атайды. Ферменттер барлық ұлпада,
жасушада, субжасушалық құрылымдарда кездеседі. Кейбір
ферменттер жасуша ішінде синтезделіп, өзінің әсерін жасушадан
тыс жүргізеді. Мысалы пепсин, трипсин, липаза сияқты ас қорыту
ферменттері. Олар асқазанның кілегейлі қабаттарында кездеседі.
Ал кейбір ферменттер жасуша ішінде синтезделіп, жасуша ішінде
өзінің қызметін атқарады. Мысалы глю-6-фосфатаза, тотығу-
тотықсыздану ферменттері. Ферменттер барлық дерлік мүшелер
мен тіндерде орналасқан. Алайда мүшелер мен тіндердің
ферменттік құрамы бірдей болмайды. Әртүрлі маманданған
қызмет атқаратын дифференциалды клеткалар өздерінің
ферменттік құрамы бойынша ерекшеленеді. Мысалы: бауырдың
клеткаларында мочевинаны синтездеуге глюконеогенезге,
билирубинді залалсыздандыруға қажетті ферменттер жиынтығы
бар.
Изоферменттер
Изоферменттер – бірдей реакцияны
катализдейтін ферменттің
генетикалық детерминделген
молекулярлық формасының
физико-химикалық бір түрі болып
табылады. Мысал ретінде
глюкокиназ бен гексокиназды
келтірейік. Осы екі киназдар
глюкозаның глюкоз-6-фосфатқа
айналуын катализдейді, бірақ
Михаэлс тұрақтылығының
мағынасына өзгешеленеді.
Глюкокиназ-бүйрек ферменті, ал
гексокиназа бүйректе, бұлшық
еттерде, және басқа да ұлпаларда
кездеседі.
кофермент
Кофермент Q10 жануарлар ағзасының өте сезімтал
қосылысы болып табылады. Оның деңгейінің төмендеуі
тотығушы фосфорлаушы үрдіспен және антиоксидантты
қорғаушы жүйенің бұзылысымен қатар жүреді. Бұл тек жас
ұлғая емес, өкінішке орай дәрілік заттарды, әсіресе қандағы
холестерол деңгейін төмендетуші статиндер тобын
қабылдағанда байқалады. Гиперхолестеролемиясы бар
науқастарға статиндарды абайлап тағайындау қажет.
Гиперхолестеролемия бауырда холестеролдың шектен тыс
түзілуінің нәтижесінде дамымайды, ол холестеролға бай
шеткері жасушаларда төмен тығыздықты липопротеидтердің
ыдырауының бұзылысының нәтижесінде дамиды.
Гиперхолестеролемияға әкелетін себепті анықтау немесе алдын
алу науқастарға статиндерді тағайындау жиілігін кәдімгідей
төмендетеді.
КОФЕРМ
ЕНТ
Қорытын
Ферменттер өз
ды
әсерін өте аз мөлшерде катализаторға ұқсас
жүргізеді. Фермент өзінің әсер етуші заты – субстратпен (S) ферменттік
реакция жүргенде фермент-субстраттық кешен (аралық зат) т үзеді. Б ұл
кешеннің қызметі өте күрделі, ол субстрат пен фермент молекулалары
конформациясы мен энергиясын және химиялық байланыстарын
өзгертеді. Реакция өткен соң фермент-субстраттық кешен жаңа
қалыпқа ауысып, фермент-реакция өнімі кешеніне айналады. Содан
кейін ол фермент және реакция өніміне (Р) жекеленіп б өлінеді: S + E →
S·E → EP → E + P Ферменттердің катализдік ерекшелігіне келесі қасиет
тері жатқызылады: а) Фермент өздігінен жаңа реакция ж үргізбейді. Ол
тек термодинамикалық мүмкін реакцияны ғана жүргізеді. Реакция
барысында активтендіру энергиясы төмендейді. 2-суретте к өрсетіл
гендей, реакцияның үлкен кедергі энергиясын сатылап бөліп, төмендету
және активтендіру энергиясын жоғарлату арқылы реакция
жылдамдығын жоғарлатады. б) Фермент басталған реакцияның
бағытын өз бетінше өзгерте алмайды. Ол бір ғана реакция өнімі т үзілуі
бағытында жұмыс істейді.



Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь