Карта классификациясы

Қазақстан Республикасының Ғылым және Білім Министрлігі Шәкәрім атындағы Семей Мемлекеттік университеті «Геодезия және құрылыс» кафедрасы.

Тақырыбы:Карта классификациясы. Орындаған: Тұрғазы Ж Топ: ГК-407 Тексерген: Аубакирова С.М

Жоспар.
1. 2. 3. 4. 5. 6. 7.

Образец текста Второй уровень


Атлас. Карта. Жіктелуі. Мақсатына қарай. Мазмұны бойынша. Тақырыптық карталар. Табиғи құбылыс карталарының жіктелуі. 8. Қоғамдық құбылыстар қарталарының жіктелуі.

Третий уровень  Четвертый уровень  Пятый уровень

Третий уровень  Географиялық карталардың біртұтас Четвертый уровень көпсалалық карталарға жүйелі жинағы. Олар ортақ жалпы бағдарлама бойынша Пятый уровень құрастырылады. Ең алғашқы қолжазба түріндегі карталар жинағын б.з-дың 2 ғ-ында Клавдий Птолемей жасаған. Географиялық карталар жинағына “Атлас” деген ұғымды алғаш рет (1595 ж.) фламанд картографы Меркатор енгізген. “Атлас” атауы аңыз бойынша аспан әлемінің глобусын алғаш рет жасаған Либияның мифтік королі Атластың есімімен аталған. Дүниежүзі мұхиттың климаты мен океанографиясы) не көрсетілетін аумақтың толық сипатын беретін кешенді атластар; арналған мақсатына қарай — ғыл.-анықтама, өлкетану, оқулық, туристік атластар; көлемі жағынан — бірнеше томдық үлкен атластан қалта атласына дейін болады. Қазақстан жері көрсетілген тұңғыш тақырыптық карталар жинағы (“Ресейдің Азия бөлігінің атласы”) 1913 ж. Санкт-Петербургте жарық көрді. Одан кейінгі жылдары елімізде “Қостанай облысы” (1963), “Қарағанды облысы” (1969), “Тың өлкесінің атласы” (1964), “Қазақстанның солтүстік облыстары” (1970), Қазақ КСР -нің атласы (2 томдық, 1982 және 1985) және бір томдық “Қазақ КСР-нің физикалық атласы” (1990) басылып шықты.


Атлас

Образец текста Второй уровень

Карта.

Образец текста Второй уровень


Карта – белгілі бір топографиялық проекциялар көмегімен Жер бетінің үлкен өлшем бірліктерінде анықталатын аудандардың нақты жазықтықта кішірейтілен кескіні. Карталар әртүрлі белгілеріне: бейнеленуіне, территориясына, масштабына, мазмұны мен мақсатына байланысты жіктеледі. Бейнеленуіне байланысты карталар Жердегі болып жатқан табиғи және қоғамдық құбылыстарды бейнелейтін географиялық карталар және аспан, оның бөліктері мен планеталарды бейнелейтін астрономиялық карталар деп ажыратылады.

Третий уровень  Четвертый уровень  Пятый уровень

Карта.
Образец текста Второй уровень


Третий уровень  Четвертый уровень  Пятый уровень

Мақсатына қарай.
ғылыми-анықтамалық – ғылыми зерттеу жұмыстарын

жүргізуге және толық ақпарат алуға арналған. оқулықтар – география, тарих, геология және т.б. зерттеуде қолданылады, мектептер мен жоғарғы оқу орындарына арналған. техникалық – қандай да бір техникалық есептеулерді жүргізуге арналған, объектілер мен шарттар кескіндейді. туристтік, навигациялық, әскери және т.б.

Әскери карта.
Образец текста Второй уровень


Третий уровень  Четвертый уровень  Пятый уровень

Жіктелуі.
Карталар қажетті масштабына сәйкес шартты түрде:

- ірі масштабты 1:1000 – 1:100 000 аралығында - орта масштабыты 1:200 000 – 1:1 000 000 аралығында - ұсақ масштабты 1:1 000 000 деп бөлінеді. Территориясы бойынша дүниежүзі картасын, материктер, мұхиттар, материктердің бөліктері мен жеке мемлекеттер, әкімшілік облыстар, аудандар, қалаларды бөледі.

Образец текста Второй уровень


Третий уровень  Четвертый уровень  Пятый уровень

Мазмұны бойынша карталар екіге бөлінеді:
 -Жалпыгеографиялық

- Тақырыптық Жалпыгеографиялық карталар – барлық географиялық құбылыстарды бейнелейді, жер бетін және оның бөліктерін, гидрография, елді мекендер, шаруашылық объектілер, коммуникация, шекаралар, жер бедерін, топырақ, өсімдіктер мен жануарлар әлемін т.б. көрсетеді. Ірі масштабты жалпы географиялық карталарды – топографиялық карталар, орта масштабты жалпы географиялық карталарды – жалпы топографиялық карталар, ал ұсақ масштабты жалпы географиялық карталарды – жалпы карталар деп атайды. Тақырыптық карталар –белгілі бір нақты тақырыпты ашады. Мысалы, ауыл шаруашылығы өсімдіктерінің таралуы, табиғат зоналары мен жауын-шашын, т.б. Бұл карталарды екі топқа бөлуге болады: қоғамдық және табиғи құбылыстар картасы.

Тақырыптық карталардан арнаулы карталарды (оқулық, туристік, навигация, жобалау, т.б.) айыра білу қажет. Арнаулы карталар жалпы географиялық (туристік) және тақырыптық (оқулық), климаттық, топырақ, экономикалық т.б. карталарда болуы мүмкін. Бұл карталардың кейбірінің өзіне тән өзгешелігі болғандықтан, олар тақырыптық карталардың ерекше бір тобы – техникалық карталар деп аталады. Оларға теңіз навигациясына, ұшуға, жобалауға т.б. арналған карталар жатады. Географиялық карта көбіне территориялық белгілері (кеңістікті қамтуы) бойынша ажыратылады. Мысалы, дүние жүзінің, мұхиттар мен теңіздердің, құрлықтардың, олардың ірі бөліктерінің, мемлекеттердің, облыстардың, аудандардың карталары. Географиялық карта тақырыбының кеңдігі жағынан да әр түрлі болады. Мысалы, кейбір климаттық карталар бір ғана метеорологиялық элементті (температура, жауын-шашын т.б.), енді біреулері бірнеше элементті (ауа қысымы мен желді) көрсетеді, немесе климатты тұтас сипаттайды. Бір ғана тақырыпқа арнаған карталарды жеке немесе салалық (температура картасы) деп, ал құбылыстың толық сипатын беретіндерін жалпы (жалпы климаттық карта) карталар деп атайды. Көптеген карталарда бірнеше құбылыс және олардың арасындағы өзара байланыс қатар көрсетіледі. Бұл – көп салалы карталар; оларды комплексті карталар дейді (мысалы, барлық метеорологиялық негізгі элементтерді көрсететін синоптикалық карталар)

Табиғи құбылыстар карталарының жіктелуі
Геологиялық карталар

тектоникалық және климат қалыптастырушы неотектоникалық литолого-стратиграфиялық факторлар термикалық режим гидрогеологиялық ылғалдану пайдалы қазбалар сейсмикалық және вулканизм қысым геологиялық ортаны қорғау жел режимі атмосфералық құрылымдық-геологиялық құбылыстар аудандастыру аудандардың климаты, ауарайы және атмосфералық әрекеті

Метеорологиялық және климаттық карталар

Геологиялық карта.
Образец текста Второй уровень


Третий уровень  Четвертый уровень  Пятый уровень

Навигациялық карта.
Образец текста Второй уровень


Третий уровень  Четвертый уровень  Пятый уровень

Гидрологиялық карталар

(құрлықтағы сулар) гидрографиялық су режимі қар жамылғысы мұздану режимі және гидрологиялық құбылыстар судың физико-химиялық сипаттамасы судың ластануы гидрологиялық аудандастыру

Геофизикалық карталар гравитациялық өріс магниттік өріс сейсмометрлік электрлік өріс жылу энергиясы физикалық өлшемдер

Климаттық карта.
Образец текста Второй уровень


Третий уровень  Четвертый уровень  Пятый уровень

Жер беті және мұхит түбі

рельефі (бедері) Гипсометриялық және батиметриялық Морфометриялық және морфографиялық Геоморфологиялық (жалпы және жеке құбылыстардың) Геоморфологиялық аудандастыру

Мұхиттық карталар (теңіз және мұхиттардың суы) Гидрографиялық Физикалық қасиеттері (гидрофизикалық) Су массасының динамикасы Гидрохимиялық Теңіздер мен мұхиттардың флорасы және фаунасы Мұхит суының ластануы Мұхиттық аудандастыру

Ү нді мұ хит картасы.
Образец текста Второй уровень


Третий уровень  Четвертый уровень  Пятый уровень

Топырақ картасы

топырақтың генетикалық түрлері топырақтың физикомеханикалық қасиеттері геохимиялық климаттық мелиоративті топырақтың ластануы топырақтардың аудандастырылуы

Ботаникалық карталар қазіргі өсімдіктер жамылғысы қалпына келтірілген өсімдіктер жамылғысы өсімдіктердің жеке түрлері фенологиялық өсімдік жамылғысының бұзылуы геоботаникалық аудандастыру

Зоогеографиялық 

карталар

Медико-географиялық карталар ауыруы)

Жануарлардың жеке түрлері Нозоареалдар (ареалдардың Жануарлар кешені Зоогеографиялық  аудандастыру
Аурулар мен эпидемиялардың таралуы Медико-географиялық аудандастыру Аумақтарды емдеу

Зоогеографиялық карта.
Образец текста Второй уровень


Третий уровень  Четвертый уровень  Пятый уровень

Жалпы физико­

географиялық карталар Ландшафтық Қоршаған ортаның бұзылуы  Табиғатты қорғау Физико­географиялық  аудандастыру

Қ азақ станның физикалық картасы.
Образец текста Второй уровень


Третий уровень  Четвертый уровень  Пятый уровень

Қоғамдық құбылыстар қарталары

социосфера мен техносфераны қамтиды. Олардың тақырыптары әр алуан: халық, экономика мен шаруашылық, ғылым, білім және мәдениет, қызмет ету және денсаулық сақтау, дін және саясат, археология мен ұоғамның даму тарихы және т.б. Бұл топтағы карталар жылдан-жылға өсуде.

Қоғамдық құбылыстар қарталарының жіктелуі
Халықтар картасы

Халықтың орналасуы және қоныстануы Ұлттық құрамы мен этнографиясы Жастық құрамы Дін және сенімдер Халықтардың миграциясы Еңбек ресурстары Қоғамдық құрылыс

Шаруашылық картасы Өнеркәсіптік (жалпы және салаларына қарай) Ауыл шаруашылығы Агроөнеркәсіптік кешен Орман шаруашылығы Балық шаруашылығы Энергетика Көлік және байланыс Сауда және қаржы Экономико-географиялық аудандастыру

Орман шаруашылық картасы.
Образец текста Второй уровень


Третий уровень  Четвертый уровень  Пятый уровень

Образец текста Второй уровень


Третий уровень  Четвертый уровень  Пятый уровень

Ғылым мен білім картасы Саяси және саяси-әкімшілік картасы

Білім Ғылым Мәдениет Мәдени ескерткіштер

Геосаяси әкімшілік құрылыс саяси ұйымдар, партиялар, қозғалыстар электоралдық

Туристиік карта.
Образец текста Второй уровень


Третий уровень  Четвертый уровень  Пятый уровень

Халыққа қызмет ету және

Тарихи карталар Қоғамдық-саяси формациясы Археологиялық Тарихи-экономикалық

денсаулық сақтау картасы Қызмет көрсетудің жеке түрлері Денсаулық сақтау Дене шынықтыру және спорт

Тарихи-саяси
Демалыс және туризм

әскери-тарихи тарихи-мәдени

Тарихи карта.
Образец текста Второй уровень


Третий уровень  Четвертый уровень  Пятый уровень

Образец текста Второй уровень Қорытынды.


Картада көрсетілген құбылыстарды іріктеудің және қорытындылаудың, яғни картогр. генерализациялаудың зор маңызы бар. Географиялық Картаның құндылығы — олардың толықтығында, дәлдігінде, пайдаланылған деректердің жаңалығында, сонымен қатар, Географиялық Картаны жасаудың негізіне алынған ғылыми принциптер мен идеяларда

Третий уровень  Четвертый уровень  Пятый уровень

Пайдаланылған әдебиеттер.

https://kk.wikipedia.org/wiki/%D0%93%D0%B5%D0%BE%D

  https://kk.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D1%82%D0%BB%D


Пән: Геология, Геофизика, Геодезия


Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь