Жануарлар мен адамның вирустық инфекциялары: СПИД, құ тырық , тұ мау, шешек, вирустық гепатит жә не эбола қ ызбасы

Жануарлар мен адамның вирустық инфекциялары: СПИД, құ тырық , тұ мау, шешек, вирустық гепатит жә не эбола қ ызбасы.

тап шылығының белгісі деген өте қауіпті жұқпалы ауру. Оның қоздырғышы болып адамның иммунитет тапшылығының вирусы АИВ (ВИЧ) жұқпасы болып есептеледі. Бұл аурудың қауіпті болуы қандағы иммунитет үшін жауап беретін ерекше жасушаларын да жояды. Сөйтіп, адамның ауруға қарсы иммунитеті жойылып, қарапайым жұқпаға қарсы тұра алмайды.

ЖИТБ (СПИД) — жұқтырылған иммунитет

ЖИТБ аурудың таралу жолдары: ЖИТБ-нен немесе АИВ жұқпасымен ауырған адамнан жұғады, ол келесі жолдар ар қылы өтеді. жыныстық қатынас арқылы (жұқтырудың ең көп тараған түрі); · ағзаға қан арқылы жұғу, мысалы, АИВ жұқпасы бар адам қолдан ған · инелер, құралдар арқылы жұғады; жұқтырудың ең көп тараған жолы қан құю кезінде; · балаға анасы арқылы жұғуы, егер жүкті кезде, босан ған сәтте · немесе емізіп жүрген кезде осы аурумен ауыр ған жа ғдайда; заласыздандырылған стерильді емес құралдар ар қылы (маникюр, · педикюр, татуаж, құлақты тескен кезде т.б.) ж ұқтыруы м үмкін.

Құ тырық
Бұл орталық нерв жүйесінің ауыр зақымдалуымен өтетін және өлімжітіммен аяқталатын ауру. Құтырмамен ит, мысық, сиыр, жылқы, түйе, қой-ешкі, кеміргіштер, жабайы жыртқыш аңдарқасқыр,түлкі т.б. және адам ауырады.

Аурудың көзі-сілекейімен құтырманың вирусын шығаратын және оны тістегендегі жара арқылы беретін жануар. Сілекей ауру белгілері пайда болмай тұрып,ауру ж ұққан соң 8-10 тәуліктерде жұқпалы бола бастайды.Теріге немесе кілегейлі қабы ққа сілекей ж ұққанда құтырма вирусы жұғады. Құтырма вирусын жұқтырған кезден бастап аурудың ал ғашқы белгілері пайда бол ған ға дейін бірнеше тәуліктен бірнеше айға (бір жылға дейін ) созылуы м үмкін. Иттерде құтырма ауруы бірнеше түрде өтеді. Елірме т үріндегі құтырма кезінде итті ң к өңіл к үйі жабырқау, тіл алмайды немесе өте еркелегіш болып к өрінуі м үмкін.Содан со ң біртіндеп мазасызданып, ашушаңдық ұлғаяды, әдетте жеуге жарамайтын заттарды жей бастайды, одан со ң ж ұтынуы қиындап, сілекейі шұбырады, ит кез келген жануарға, адамға шабуыл жасайды, судан қор қады. Ауруды ң әрі қарай дамуы тамақтың, төменгі жақтың, аяқ-қолдың, бүкіл дененің салдануына (паралич) әкеледі, әдетте 8-10 шы тәулікте иттің өлімімен аяқталады (немесе 3-4 тәулікте).

Тұ мау
Тұ мау немесе грипп (лат. grіppus, фр. grіpper, ағылш. influenza – “бас салу, шап беру”) – тыныс жолдарыны ң жұқпалы вирустық ауруы. Аурудың қоздырғышы – ортомиксовирустар, олардың үш типі: А, В, С бар. Өте жұқпалы ауру. Тұмау вирусының сыртқы қабыршағының құрамында гемагглютицин (оны Н әрпімен белгіленеді) және нейраминидаза (N әрпімен белгіленеді) болады. Олар әр түрлі факторлардың әсерінен өзгеріп, тұмау вирусының жаңа вариантын түзуі мүмкін. Кейде ол асқынып кетіп тыныс жолын, нерв жүйесін, қан тамырды, жүректі ауруға шалдықтырады. Тұмауды қоздыратын вирустар (микробтар) тыныс жолының кілегей қабығында өсіп-өнеді. Тұмау тиген адам аурудың микробын жөтелгенде, түшкіргенде және қақырығы арқылы ауаға таратады. Сондай-ақ тұмау вирусы науқастың ыдысы, сүлгісі, қол орамалы, кітабы және т.б. арқылы жұғад

Таралуы
Бір мезгілде бір болыс, өлке, тіпті бүкіл жер жүзі адамдарының жаппай ауруы мүмкін. Бір ауырған адам бір-екі жылға дейін қайтып тұмаумен ауырмайды. Тұмау салқын кезде жиі, ыстықта сирек кездеседі. Кейде адамға суық тиіп, тыныс жолының жоғарғы бөліктері қабынып, оның тұмауға ұқсауы да мүмкін. Бірақ бұл тұмау емес. Ол салқын тигенде мұрын, көмей, жұтқыншақтарды жайлайтын басқа микробтардың әрекеті. Тұмау вирусы күн сәулесіне және зарарсыздандырғыштар (хлор, қышқылдар, спирт және т.б.) әсерінен тез қырылады.

Жү ктілік кезінде тұ мау ө те қ ауіпті

Алдын алу шаралары
Тұмауға нақтылы диагноз қойып, науқасты оқшаулап, ауруханаларда не басқа тиісті мекемелерде карантин жарияланады. Тұмауға қарсы вакцина егіледі, оның ішіндегі ең тиімдісі – тазартылған вириондық вакцина. Алдын-ала организмді шынықтыратын емдер жасап, спортпен шұғылданған дұрыс. Тұмау басталғанда адамның денесі дел-сал болып, көңіл-күйі нашарлайды және тағамға тәбеті шаппайды. Бір-екі күннен кейін дене қызуы көтеріледі, басы ауырады, бұлшы қ еттері сыздап, буын-буыны сырқырайды, мұрны бітеді, дауысы қарлығып, жөтеледі, тамағы қызарып, ж ұтын ғанда ауырады, көзі қызарып жасаурайды. Адам дереу дәрігерге көрініп, емделсе, үш-бес күннен кейін дене қызу төмендеп, сауыға бастайды.

Емі
Емі — дәрігердің бақылауында болып, оңаша, ауасы таза бөлмеде жатып емделу. Дене қызуын, дене сырқырауын, аспирин, пирамидон және т.б. дәрілер тез басады. Тұмау вирусына антибиотиктер пайда етпейді. Ауру адам жөтелгенде, түшкіргенде аузымұрнын қолымен немесе орамалмен (шүберекпен) жабуға тиіс. Науқастың тек өзіне арналған ыдысы, орамалы т.б. болуға, олар жиі қайнатылып, жуылуға тиіс. Тұмау асқынғанда науқасты ауруханаға жатқызып, кешенді емдеу шараларын жүргізеді. Арнайы дәрілер (оксолин, амантадин, ремантадин,интерферон, т.б.), антибиотиктер, қызу басатын, организмнің улануын азайтатын дәрі-дәрмектер беріледі.

Шешек
Шешек ауруы — инфекциялы ауру, теріде шығатын көпіршік тәріздес ұсақ бөртпелер. Шешекпен бір рет ауырғандар екінші рет ауырмайды. Шешек – ауамен таралатын герпес вирусы. Ауыру мерзімі 10-21 күнді құрайды. Егер балаңыз мектепте, балабақшада, қоғамдық жерлерде шешекпен ауыратын балалармен араласса онда оның шешекпен ауыру мүмкіндігі көбейеді. Шешекпен ауыру 5 жасқа дейінгі балаларда жиі кездеседі. 6 айға дейінгі сәбилер шешекпен ауырмайды. Өйткені ана өз иммунитетін сүт арқылы береді. 10 жастан асқан балалар шешекпен сирек ауырады. Ауыру кезеңі ауыр жағдайда өтеді. Олардың емделуі де ұзағырақ уақытты қажет етеді. Шешек – балалар ауруы. Бала кезінде ауырмаған ересектер де шешекті

Белгілері:
Дене қызуы көтеріледі (38-39°С); Дененің барлық жерінде 1-2 сағат ішінде ұсақ бөртпелер пайда болады; Алқызыл түсті ұсақ дәндес бөртпелер шығады, бірнеше сағаттан кейін көпіршіктеніп ішіне су толады.

Көпіршік пайда болған соң бала қышынып, жараларын қасығысы келеді. Баланың жараларын қасуына жол бермеу керек, өйткені қасуы арқылы инфекция кіргізуі мүмкін. 1-2 күннен кейін көпіршіктер кеуіп, қабыршықтана бастайды. Алайда 7-10 күн аралығында жаңа бөрткендер пайда болады. Баланың дене қызуы қайта көтеріледі. 1-2 аптадан соң қабыршықтар түсе бастайды. Қабыршақтың орнында дақтар қалады. Бірақ олар біраз уақыттан кейін жоғалып кетеді. Егер балаңыз жарасын қатты қасып, жарасы іріңдеп кетсе, кейін орнында тыртығы қалады. Шешекпен ауыру кезінде бала өзін әлсіз сезінеді, ашушаң, ұйқысы шала болады және тәбеті болмайды.

Емделуі
Баланы емдегенде негізінен үйде болған дұрыс. Шешектің арнайы емі жо қ, тек т өсек орын тысын жиі ауыстырып,сұйықтықты көп ішіп, диета сақтаған дұрыс. Балаңызға тек с үтті та ғамдар мен жеміс-жидек, к өк өністен жасалған тағам беріңіз. Баланың жарасына күніне 2 рет көк дәрі (зеленка) немесе марганцовка ерітіндісін жа ғу қажет. Марганцовка мен көк дәрі шешекті емдемейді, тек д әрігерге шешектің қай кезе ңі екенін к өрсетеді. 38-38,5°С-ге дейін дене қызуы көтерілсе балаға ыстықты басатын дәрі беріңіз. Қышуын басу үшін педиатрдан антигистаминді д әрі жазып беруін сұраңыз. Баланы шешек ауруы кезінде шомылдыруға бола ма деген сауал кез келген ата ананы мазалайды. Отандық дәрігерлер тек марганцовка ерітіндісі бар суға жуындыруға болады деп есептесе, шетелдік дәрігерлер шешек ауруы кезінде душ қабылдау керек деп есептейді. Сонда дененің қышуы уақытша болса да қояды.

Вирустық гепатит
Вирустық гепатиттер — бұл адам өміріне қауіпті кең таралған аурулар тобы, олар өзара бірбірінен ажыратылады, әртүрлі вирустардың салдарынан туындайды, бірақ атал ған аурудың бір ұқсастығы бар – ол бұл аурудың, ең алдымен, адамның бауырын зақымдап, оның қабынуына алып келеді. Сондықтан виустық гепатиттер «сары ауру» деген бір ғана атаумен аталады.

Гепатит (а, b, c, d), бауырдың қабынуы сары аурудың, қызылшаның, гепестің, СПИД-тің және кейбір басқа аурулардың белгісі ретінде мүмкін. Сондай-ақ улы гепатит бар, ол бауырдық алкоголизм кезінде зақымдануы. Біз өзіндік инфекциялар – вирустық гепаттиттер туалы әңгімелейтін боламыз. Олар шығуы және аурудың жүруі жағынан әртүрлі болып келуі мүмкін, алайда кейбір белгілері өзара ұқсас.

Виустық гепатиттер бірнеше белгілеріне қ арай жіктелуі мү мкін: Ауру ұзақтығына қарай гепатиттер өткір, ерекше өткір және созылмалы түрлері Ауру ауырлығына қарай ауыр, орта ауыр және жеңіл болуы мүмкін Зақымдану жеріне қарай гепатиттер ұялы, мезенхимальді, паренхиматозды болады

А гепатиті
Аурудың басталуы әдетте дене температурасының жоғарылауымен сипатталады, кейбір белгілері бойынша т ұмауға ұқсайды. 2-4 к үннен кейін нау қас адамны ң несебі сыраны ң немесе қою шайды ң

А гепатиті немесе Боткин ауруы — бұл вирустық гепатиттің баынша көп тараған түрі. Оның инкубациялық кезеңі (ауру жұқтыру сәтінен бастап аурудың бірінші белгілеріні ң пайда болуы ткезеңіне дейін) 7 к үннен 50 к үнге дейінгі уа қытты құрайды.

түсі сияқты болып қараяды, ал нәжісі керісінше ашық түске айналады. Соңынан саы ауру пайда болады, оның пайда болуымен науқас адамны ң денсаулы ғы жа қсара т үседі. А гепатитімен ауыру ұзақтығы 1 аптадан 1,5-2 айға дейін болуы мүмкін, ал аурудан кейінгі қалпына келу уа қыты кейде жарты жыл ға дейін созылады. Виусты қ А гепатитіні ң диагнозы ауру белгілеріні ң, анамнезді ң (я ғни А гепатитімен ауыратын адаммен қатынастан кейін туындау мүмкіндігі), сондай-ақ диагностика деректеріні ң ескерілуімен қойылады. Осы топтағы аурулардың барлық түрлерінің ішінде А гепатиті болжам жағынан барынша қолайлы болып табылады, оны ң арты жақсы болып, белсенді емдеуді қажет етпейді. Қажет бол ған жа ғдайда А гепатитінен емдеу емхана жағдайларында сәтті өтеді. Ауру кезінде науқас адамға демалу, анайы диета ж әне гепатопротектор, я ғни бауырды қор ғайтын д әрі-д әрмектер беріледі.

В гепатиті
B гепатитінің қоздырғышы — ДНК құрамындағы вирус. Вирусты ң сырт қы қабатында HbsAg сырт қы антигені бар, ол а ғзада антителді ң

В гепатиті немесе сывороточный гепатит — бауырдың ауыр за қымдалуымен сипатталатын алды ңғы аурудан да қауіптірек ауру.

қалыптасуын тудырады. Вирустық В гепатитінің диагностикасы қан құрамында ерекше антителдерді ң бай қалуына негізделген. Вирустық b гепатиті Цельсий бойынша 30–32 градуста 6 ай бойында, Цельсий бойынша минус 20 градуста 15 жыл, Цельсий бойынша плюс 60 градусқа дейін қыздығаннан кейін бір са ғат, 20 минут қайнат қанда толы ғымен жойылады. Сонды қтан вирусты қ В гепатиті табиға Сондықтан вирустық В гепатиті табиғатта көп таралған. Ауруды ж ұқтыру қан ар қылы, жынысты қ жолмен, сондай-а қ тікелей анасынан баласына жұғуы арқылы болу мүмкін. Әдетте В гепатиті Боткин ауруы сия қты дене қызуыны ң жо ғарылауынан, әлсіреуден, буындардағы аурудан, жүрек айнып, құсудан басталады. Несеп түсіні ң қоюланып, н әжіс т үсіні ң ашы қ болуы сия қты белгілері де болуы мүмкін. В вирустық гепатитінің басқа да белгілері көрінуі мүмкін. Ол: денеге б өрткен шы ғу, бауыр мен өтті ң ұл ғаюы. В гепатитіне сары ауру онша тән емес. Бауырдың зақымдануы шамадан тыс ауыр болуы м үмкін ж әне өте ауыр жа ғдайларда бауыр церрозына және бауырдың қатерлі ісігіне алып келуі мүмкін.

С гепатиті
Вирустық гепатиттің ең ауыр түрі С гепатиті немесе посттрансфузиялық гепатит болып есептеледі. С гепатиті деп аталатын инфекция кез келген адамда дами алады және көбінесе жастарда кездеседі. Ауру өседі. Бұл ауру қан құй ғанда немесе зарарсыздандырылма ған шприцтерді пайдаланғаннан көбінесе қан арқылы жұғатындықтан, посттрансфузиялық гепатит деп аталады. Қазіргі кезде барлық донорлық қан міндетті түрде С гепатитінің бар-жоқты ғына тексеріледі. Кейде ауру жынысты қ жолмен немесе анасынан баласына жұғуы мүмкін. С гепатитімен ауыратын адамдардың шамамен 70–80 %-ында қауіпті болып табылатын созылмалы т үрі болып табылады, ол бауырды ң қатерлі ісігіне немесе бауыр циррозына алып келуі мүмкін. С гепатитті вирусты ң гепатитті ң бас қа т үрлерімен қатар ж үргенде, науқас адамның денсаулығы күрт төмендеуі мүмкін, аурудың өтуі қиындап арты жаман жа ғдайларға әкелуі м үмкін. С вирусты қ гепатитіні ң та ғы бір қауіптілігі қазіргі кезде дені сау адамды осы гепатиттен қорғайтын тиімді вакцинаны ң жо қты ғы болып табылады.

Д гепатиті
D гепатиті немесе дельта-гепатит вирустық гепатиттің басқа түрлерінен вирустарының адам ағзасында нақты көбейе алмайтындығымен ерекшеленеді. Ол үшін оған «көмекші вирус» қажет. Ол – В гепатитінің вирусы. Сондықтан дельта-гепатит жеке ауру ретінде емес, В гепатиітінің ауыр түрі ретінде қарастырылады. Осы екі вирус бір адамның ағзасында бір уақытта өмір сүрген уақытта аурудың дәрігерлердің тілімен суперинфекция деп аталатын ауыр түрі туындайды. Бұл аурудың белгісі В гепатитінің белгілеріне ұқсас, бірақ өте ауыр түрде жүреді.

Е гепатиті
Е гепатиті белгілеріне қарай А гепатитіне ұқсас. Алайда вирусты қ гепатиттерді ң бас қа түрлеріне қарағанда Е гепатиітінің ауыр түрінде бауырдың ғана емес, сондай-а қ бүйректің де зақымдануы байқалады. Е гепатиіті А гепатиіті сия қты фекальді-оральді жолмен жұғады, ыстық және сумен нашар қамтылған елдерде елдерде тара ған. Е гепатиітін жұқтырудың арты жүктілігінің соңғы үш айында ж үрген әйелдер үшін өте ауыр болады. Бұндай жағдайда адам өлімі 9–40 %- ға дейін жетуі м үмкін, ал бала Е гепатиітімен ауыратын барлық жүкті әйелдердің жағдайында тірі қалмайды. Аталмыш топ гепатитінің алдын алу А гепатитінің алдын алуға ұқсас.

G гепатиті
G гепатиті вирустық гепатиттер тобының соңғы өкілі десе де болады, ол өз белгілеріне қарай С гепатитіне ұқсас. Алайда ол С гепатиті сияқты қауіпті емес, себебі С гепатиітіне тән бауыр циррозы мен бауыр қатерлі ісігіне дейін жеткізетін белгі G гепатитіне тән емес. Дегенмен С және G гепатиттерінің бірге болуы циррозға алып келеді.

Эбола қ ызбасы
Эбола қызбасы- жұққыштығы жоғары,өте қауіпті жіті вирустық ьаураулардың бірі. Эбола қызбасының алғашқы белгілері – дене қызуының 39- 40 дейін көтерілуі, қатты әлсіздік,бастың және аяқ бұлщық еттерінің ауруымен білінеді.Бұдан кейін іштің өтуі, денесінде бөртпенің пайда болуы,бауырмен бүйрек қызметінің бұзылуынан, ішкі және сыртқы қан кетулерден пайда болады.Аурудың бастапқы белгісі тұмауға ұқсас болғанмен, көзбен қызыл иектен қан кетуімен өте қауіпті.


Пән: Медицина


Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь