Өзендердің классификациясы және морфометриялық сипаттамасы

Өзендер және классификациясы, морфометриялық сипаттама.
Арбашова Арай Маханбетиярқызы
МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ
1. ӨЗЕН ЖӘНЕ СУ АЛАБЫ
1. 1Өзеннің гидрографиялық желісінің қалыптасуы
1. 2. Су режимі. Өзендердің қоректенуі
2. ӨЗЕНДЕРДІҢ КЛАССИФИКАЦИЯСЫ ЖӘНЕ МОРФОМЕТРИЯЛЫҚ СИПАТТАМАСЫ
2. 1. Өзеннің бастауы, жоғарғы, орта және төменгі ағысы. Атырау
2. 2. Өзен желісінің иректілігі, ұзындығы және жиілігі
2. 3. Өзен алабы. Алаптардың морфологиялық сипаттамалары
2. 4. Өзен аңғары және арнасы
ҚОРЫТЫНДЫ
ҚОСЫМША
ГЛОССАРИЙ
ПАЙДАЛАНҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
Өзен деп едәуір мөлшерде айқын қалыптасқан тұрақты арнасы бар, өзінің су жинау алабына түсетін атмосфералық жауын-шашындармен әрі жер асты суларымен қоректенетін ағын суды атаймыз.
Ағып өтетін жердің бедеріне байланысты өзендер мынадай түрлерге бөлінеді:
1) жазық жер өзендері
2) тау өзендері
Жайық өзені
Қолат
Өзек
Аңғар
Құраңғар
Өзен желісінің құрылымы
Өзендер
САЛАЛАРЫ
НЕГІЗГІ ӨЗЕНДЕР
Өзен алабы
Су режимі деп су нысандарындағы уақытқа байланысты су деңгейінің, су өтімінің өзгеру ерекшеліктерінің бірлескен жағдайын айтамыз.
Су тасу
Өзендердің классификациясы
Қоректену көзі
Жыл бойындағы ағын
Су режимінің басты заңдылықтарына сүйене отырып, оның негізгі зональдық типтері:
полярлық
субарктикалық
қоңыржай
субтропиктік
тропиктік
экваторлық
Өзеннің бастауы пайда болады:
Бұлақ
Батпақ
Көл
Өзен сағасы деп өзеннің басқа өзенге, көлге, теңізге құятын жерін атаймыз.
Өзен атыраулары әдетте екі типке бөлінеді:
Дельтаның космостан түсірілген бейнесі
Дельтаның түрлері
Атыраулар
Көпсалалы
Бірсалалы
Шұңқыр тәрізді
Аралды
Ескек тәрізді
Қоршалған
Өзен аңғары деп жер бетіндегі өзі аса енді емес, әдетте ұзына бойы ирелеңдеп созылып жатқан ойыстау, жалпы еңістіктігі өзеннің бастауынан сағасына қарай бағытталған жерді айтамыз.
Аңғарлар төмендегідей тұрпаттарға бөлінеді:
саңылау
каньон
шатқал
трапецияға ұқсас
астау тәрізді
Өзен аңғарының элементтеріне жатады:
тальвегі (фарватері)
табаны
арнасы
жайылмасы
өзен аңғарының беткейлері
террасалары
аңғардың жарқабығы (кемері)