Бас жарақаттары


Бұл презентацияның бағасы: 400 теңге


Презентация қосу
ҚҰТҚАРУ ЖӘНЕ БАСҚАДА ШҰҒЫЛ ЖҰМЫСТАР

ЖҮРГІЗУ МЕН
ҰЙЫМДАСТЫРУ НЕГІЗДЕРІ

Жаналы Қуанышбек
МАЗМҰНЫ

КІРІСПЕ..................................................................................................................3
I. ҚҰТҚАРУ ЖӘНЕ БАСҚАДА ШҰҒЫЛ ЖҰМЫСТАР ЖҮРГІЗУ МЕН
ҰЙЫМДАСТЫРУ НЕГІЗДЕРІ
Құтқару және басқа да шұғыл жұмыстарды жүргізу мен ұйымдастыру
негіздері.........................................................................................................5
Құтқару және басқа да шұғыл жұмыстарды жүргізу тәсілдері мен
амалдары........................................................................................................7
1.3. Құтқару және өзгеде шұғыл жұмыстарды жүргізу және ұйымдастыру бойынша АҚ құрама
командирлерінің жұмыс мазмұны мен
жалғасымдығы........................................................................................................8
II. ЖАРАҚАТТАР ТҮРЛЕРІ, ОЛАРДЫҢ БЕЛГІСІ ЖӘНЕ АЛҒАШҚЫ
МЕДИЦИНАЛЫҚ КӨМЕК КӨРСЕТУ ШАРАЛАРЫ.
Жарақаттар түрлеріне сипаттама..............................................................10
Бас жарақаттары..........................................................................................11
Суға бату......................................................................................................12
Жүректің сыртқы сылауы және күннің өтуі...........................................13
Газбен улану................................................................................................14
III. ЗАҚЫМДАНУ ОШАҚТАРЫНДАҒЫ ҚҰТҚАРУ ЖӘНЕ БАСҚА ДА
ШҰҒЫЛ ЖҰМЫСТАРДЫҢ (ҚЖБШЖ) ЖҮРГІЗІЛУ
ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ.
3.1. Зақымдану ошақтарындағы құтқару және басқада шұғыл жұмыстар....16
3.2. Қосарланған зақымданулар мен көліктегі аптаттар кезіндегі ҚЖБШЖ
жүргізудің ерекшеліктері............................................................................21
3.3. Өнеркәсіптік кәсіпорындардағы апаттар кезіндегі құтқару жұмыстарын
жүргізудің ерекшеліктері............................................................................23
3.4. Зақымданған ошақтағы қайта келтіру жұмыстары...................................24
3.5. Зақымдану ошақтарындағы құтқару техникаларын қолдану...................26
ҚОРЫТЫНДЫ....................................................................................................34
ПАЙДАЛАНҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ......................................................36
КІРІСПЕ
Құтқару және басқа да шұғыл жұмыстары (ҚжБШЖ) төтенше жағдай
аумағында адам құтқару үшін және де жарақат алғандарға көмек көрсету
бойынша, ТЖ-ны оқшаулау сондай-ақ қайта қалпына келтіру мақсатында
жүргізіледі.
ТЖ зардабын жою стратегиясы бір сыпыра қауіп-қатерге және соған байла-
нысты тәуекелділікке негізделеді. Сондықтан ең алғашқы міндет-адамдар
қауіпсіздігін қамсыздандыру. Стратегия мен тактика қандай шараларды қалай
қолдануын ескереді.
Адамдар құтқару ТЖ жою әдісін бір бөлігін құрайды, олар өзара байланыс- қан
жұмыс кешенін көрсетеді, сипаттамасы бойынша арнаулы үш топқа жік-
теледі:құтқару;а рнаулы (жедел); қосалқы.
Құтқару жұмыстары, адамдарды құтқарып алуымен тікелей байланысты, оған
мыналар кіреді:
— басылып не қамалып қалған орындарда зардап шеккендерді іздеу;
— зардап шеккендерді шығарып алу (оларға жету жолдарын жасау);
— зардап шеккендерге алғашқы медициналық жәрдем көрсету;
— зардап шеккендерді апат болған жерден көшіру.
Арнаулы (жедел) жұмыстар мыналарды қамтиды:
— өрт сөндіру ;
— коммуналды-энергетикалық және техникалық желілердегі апаттарды жою;
— тосқауылдарға кіру жолдарын жасау;
— осал құрылыстарды күшейту.
Құтқару және басқа да шұғыл жұмыстарды жүргізу мен ұйымдастыру негіздері
Құтқару және басқа да шұғыл жұмыстары (ҚжБШЖ) төтенше жағдай аумағында адам құтқару үшін және де
жарақат алғандарға көмек көрсету бойынша, ТЖ-ны оқшаулау сондай-ақ қайта қалпына келтіру мақсатында
жүргізіледі.
ТЖ зардабын жою стратегиясы бір сыпыра қауіп-қатерге және соған байла- нысты тәуекелділікке негізделеді.
Сондықтан ең алғашқы міндет-адамдар қауіпсіздігін қамсыздандыру. Стратегия мен тактика қандай шараларды
қалай қолдануын ескереді.
Адамдар құтқару ТЖ жою әдісін бір бөлігін құрайды, олар өзара байланыс- қан жұмыс кешенін көрсетеді,
сипаттамасы бойынша арнаулы үш топқа жік- теледі:
— құтқару;
— арнаулы (жедел);
— қосалқы.
Құтқару жұмыстары, адамдарды құтқарып алуымен тікелей байланысты, оған мыналар кіреді:
— басылып не қамалып қалған орындарда зардап шеккендерді іздеу;
— зардап шеккендерді шығарып алу (оларға жету жолдарын жасау);
— зардап шеккендерге алғашқы медициналық жәрдем көрсету;
— зардап шеккендерді апат болған жерден көшіру.
Арнаулы (жедел) жұмыстар мыналарды қамтиды:
— өрт сөндіру ;
— коммуналды-энергетикалық және техникалық желілердегі апаттарды жою;
— тосқауылдарға кіру жолдарын жасау;
— осал құрылыстарды күшейту.
Арнаулы жұмыстардың атқарылу нәтижесінде құтқару жұмыстардың орындалуына және адамдардың қосымша
зардап алмауына жақсы жағдай туындалады.
Қосалқы жұмыстар құтқару жұмыстарын алаңына және жұмыс орында- рын инженерлік пен ұйымдастырушылық
дайындығына байланысты. Оларға мыналар жатады:
— алаңдарды тазалау
— техника орнату;
— қоршаулар мен ескерту белгілерін орнату;
Құтқару және басқа да шұғыл жұмыстарды жүргізу мен ұйымдастыру негіздері
ҚжШБЖ жүргізу тәсілдер мен амалдар жалғасымдығы ғимараттың
бұзылуынан; коммуналды, энергетикалық, технологиялық жүйелерінің
аварияларынан және нысанның радиация алу мен химикалық залалдану
дәрежесінен;құрама іс-әрекеттеріне әсер ететін өрт және басқа да жағдайла-
рынан тәуелді.
Әуелі, адам болып қалуы мүмкін жерлерде қираған құрылыстарга, бұзылған
ғимараттарға және құтқару жұмыстарын жүргізуге бөгет жасайтын авария
орындарына жол ашылу керек.
Кіретін жолдары бір бағытты қозғалысында 3-3,5м енімен және екі бағытты
қөзғалысында ені 7м болады. Мүнда бір бағытты қозғалыс кезінде әр 150-200м
сайын 15-20м созылымдығымен ажыратқыштар жасалады.
Панахана ашу барысында қирау сипатына қарай әртүрлі тәсілдер мен саймандар
пайдаланады: негізгі кіре-берісте бұзынғанды тазалау, одан кейін есікті аршу
немесе бұзып ашу; үңгір немесе авариялық шығу люгін қазып алу; көршілес
жатқан бөлмеден панаға қарайтын қабырғаны бұзу; бұзылыс үстіндегі бөгетті
ашу одан кейін адам шығару үшін жол жасау.
Зақымдалған адамдарды жасалған жол арқылы мына амалдарымен: қолмен,
плащпен, брезентпен, пленкамен, көрпемен, сүйреу жолымен, зембілмен т.б.
заттар арқылы орындалады. Адамдарға алғашқы медициндік жәрдем көрсетіп,
қауіпсіз аудандарға шоғырландырады.
Тірі адамдарды тапқан бойда құтқарушылар жіңішке құдық қазып, ол арқылы
дәрі-дәрмек, су, азық-түлік жіберіп тұрады да кейін бұзылысты ақырындап
аршиды.
Құтқару және өзгеде шұғыл жұмыстарды жүргізу және ұйымдастыру бойынша АҚ
құрама командирлерінің жұмыс мазмұны мен жалғасымдығы
АҚ құрамасын дайындыққа келтіру туралы оның командиріне шаруашылық
нысанның АҚ штабы хабарлайды.
Бұйрық алынған соң АҚ құрамасының командирі мыналарды істеу міндетті:
- АҚ құраманың жеке құрамаларын құлақтандыру және оның толық жиналуын
қамсыздандыру;
- белгіленген жиналу орнына қысқа мерзімде жету;
- жеке құраманы әрі жабдықтау шараларын атқару және құрама ішіне өзгеріс
керек болса жасау;
- автокөлікті, және т.б. мүлікті қабылдап оның ақаусыздығын тексеру ;
- жеке құрамаға табелдік мүлікті таратып, оның күтілуін қадағалау;
- жеке құрамның жеке қорғаныс құралдарын өз өлшеміне келтіруін жүргізу;
- жеке құраманы қорғау үшін арналған панаханаларды қабылдау;
- жиналу ауданында (талап етілсе) автокөлікті, техниканы және мүлікті жасыру
мен қайта таратуды ұйымдастыру;
- құрама ішіндегі байланыс құралдарын тексеру және байланысқа шығу тәртібін
анықтау.
Құрама командирі жұмыс не жұмыстан тыс уақытта жеке құраманы жинау және
құлақтандыру тәртібін алдын ала жасайды. Ең әуелі бөлімше, тірек, буындар
командирлері мен байланысшылар хабарландырылады.
Құрама адамдары шақыру командасын естіген бетте дереу орнатылған жина- лу
пунктеріне жетіп, өз командиріне баяндайды.
Жиналу орындарында жеке құрама табелдік мүлік қабылдайды оның ақау -
сыздығын тексеріп, жеке қорғаныс құралдарын өзіне ыңғайлы күйге келтіреді.
Жарақаттар түрлеріне сипаттама
Жарақаттар — бұл адам ұлпалары мен органдарының зақымдануы, сыртқы себеп-
тердің аяқ-қолдың сынуы мен буынның шығуынан, жұмсақ ұлпаның жаралануы мен
дененің сыдырылуынан, органдардың зақымдануынан және көптеген
басқа жәйттардың әсерінен ұлпалары мен органдары тұтастығы мен қызметінің
бұзылуы. Әсер механика-лық, техникалық, химиялық, спецификалық (рентген
сәулесі, радиоактивті сәулелер, электр тоғы), психикалық (қорқыныш) болуы мүмкін.
Балалар жарақатының көпшілігі механикалық әсерлерден болады, сіңірдің созылуы,
буынның шығуы, аяқ-қолдың шығуы).
Механикалық жарақаттар ашық және жабық болуы мүмкін.
Жабық зақымдану бұл тері жамылғылары мен кілегейлі қабықтар тұтастығы
бұзылмайтын зақымдану түрлері. Бұған терінің сыдырылуы, сіңірдің
созылуы, жұмсақ ұлпалардың ажырауы (бұлшық еттің, жүйкенің, сіңірдің),
буын мен сүйектің зақымдануы жатады (буынның таюы, сүйектің сынуы).Ашық
зақымдану бұл органдар ұлпаларының зақымдалуы, артынша тері жамылғылардың
кілегейлі қабықтардың тұтастығы бұзылады (жарақаттар, сүйектің ашық сынуы).
Организм ұлпасында бір сәтте, кездейсоқ,
қатты әсер ету нәтижесінде пайда болған зақымдану қатты
жарақат деп аталады, аз күштің көп мәрте және тұрақты әсерінен
пайда болған жарақат созылмалы жарақат деп аталады.
Кезкелген жарақат бір орындағы ұлпалардың бұзылуымен қатар организмде
басқа да белгілі бір жалпы өзгерістерді тудырады (жүрек-тамыр қызметінің,
тыныс алудың, зат алмасуының бұзылуы).

Бас жарақаттары
Бас сүйегі мен бас миының зақымдануы механикалық жарақаттардың аса
ауыр түріне жатады. Бас сүйегі мен бас миының жарақаттары
ашық және жабық болып бөлінеді.
Бас сүйегі мен бас миының жарақаттануы шартты түрде үш топқа бөлінеді:
жұмсақ ұлпалардың жаралануы, өте алмайтын
(қатты ми қабы жарақаттанбайды) және (қатты ми қабы зақымданады).
Бас миын зақымдаған заттардың сипаты бойынша ол мидың шайқалуы,
сыдырылуы және қысылуы болып бөлінеді.
Мидың шайқалуынан адам есінен айрылады. Соққы қатты болса, бұл белгілер
анық білінеді. 1-2 ден 20-30 ға дейінгі минутта естен айрылу байқалып,
артынша есі кіріп жарақатқа ұшыратқан оқиға мен жағдайды
жадына тез түсіре алмайды. Сырқаттар бастарының ауырғандығына,
айналғандығына шағымданады, құсқылары келеді, әлсірейді. Мидың клиникалық
шайқалуы тері жамылғылардың бозаруынан, болмашы ентікпеден, құсуға
әрекеттенуден, жүректің лүпілдеуінен білінеді. Зақымданушыны әдеттегідей
сүлейсоқ, ал кейде керісінше қозушылық байқалады.
Бас сыдырылған кезде ес сақталады, алайда оның төңірегінде ісік болуы мүмкін.
Бас қатты ауырады, жүрек айныйды, кейде құстырады.
Қатты соққы толқыны әсерінен (жарылыс) адам организмі жалпы контузияға
ұшырауы мүмкін. Ауыр жағдайда адам ұзақ уақыт бойы есінен айрылады,
бас ауырады, көру және есту қабілеті бұзылады.
Суға бату
Суға батқан кездегі алғашқы медициналық және дәрігерге дейінгі
көмек.
Суға батушыны судан ессіз күйде алып шыққан кезде, алайда
тыныс алуы мен тамырлардың соғысы қанағаттанарлық
болса оны аяқтарын 40-50о–қа етбетінен көтеріп, мүсәтір спиртін
иіскетуге береді, аяқ-қол мен кеуде клеткаларын ысқылайды.
Суға батқан кезде немесе құтқарғаннан кейін бірден
естің қысқа уақытқа жоғалуы күрделі асқынулардың ықтималдығы
туралы елеулі ескертулер екендігін есте ұстаған жөн. Зардап шегушіні
бүйірлей жатқызған күйде алып кетеді.
Алғашқы көмек кезіндегі жасанды тыныс алдыру «ауызға-ауыз»,
«мұрынға-ауыз» әдістерімен жүргізіледі. «Ауызға-ауыз» әдісімен
жасанды тыныс алдыруды зардап шегушіні қатты жерге шалқалай
жатқызудан бастайды. Бір қолды мойынның астына, екінші
қолды зардап шегушінің маңдайына қойып оның басын қысады сөйтіп
тыныс жолдарына ауаның еркін өтуі үшін жағдай жасалады.
Маңдайдағы алақанның саусақтарымен ауаның шықпауы үшін
мұрынды жабады. Көмек көрсетуші өзінің ауызымен зардап шегушінің
ауызын толығымен жауып оның тыныс жолдарына ауаны қаттырақ
үрлейді, содан кейін зардап шегушінің шамалы
ауа шығаруына мүмкіндік береді.
Жүректің сыртқы сылауы және күннің өтуі
Жүректің жанама сылауы жасанды тыныс алдырумен
үйлесімді жүргізіледі Бұл жағдайда зардап шегушіге көмекті екі адам
көрсетеді. Біріншісі жүрекке жанама сылау жасайды , ал екіншісі «мұрынға
ауыз» әдісімен жасанды тыныс алдыру жүргізеді. Ауа шығарған кезде
кеуде клеткасын қысуға болмайды. Бұл шаралар кезекпен жүргізіледі.
Ауа шығарған кезде кеуде клеткасын төрт-бес рет қысу, одан кейін
ауаны кеудеге үрлеу (ауа жұту) жүректің жанама сылауымен үйлесімді
жасанды тыныс алдыру клиникалық өлім жағдайындағы адамды
реанимациялаудың (тірілтудің) қарапайым әдісі болып табылады.
Жасанды тыныс алдыру және жүректі жанама сылау.
Ыстық күндері адамның басына ұзақ күн сәулесінің тікелей әсері ми
қан тамырларының кеңеюіне әкеп соқтырады, соның нәтижесінде
басқа қанның құюлуы байқалады (гиперемия).
Беттің қызаруы мен бастың қатты ауыру күннің
өтуінің алғашқы белгілері болып табылады.Сонан соң жүрек айниды,бас
айналады,көз қараутады және құсқысы келеді. Ауру естен танады,тыныс
алуы жиілей түседі,жүрек қызметі әлсірейді.
Басты орамалмен жабу,сондай-ақ басқа суық су құю алдын алу шаралары
болып табылады.
Газбен улану
Тұрмысымызды анағұрлым жеңілдетіп жүрген осы затқа арнайы
күтім мен ұқыптылық қажет.
Газдың сыртқа шығуының негізгі себептері:
жалғастырушы түтіктердің ақаулары;
түтіктің редуктормен және газ құрал – жабдығымен нығыздап жалғанбауы;
бұрандалы жалғастырушылардың нығыз еместігі;
майлайтын жабдықтардың нығыздап қатайтуындағы шүмектердің
жалғастырушы сабақтарының тығыз еместігі;
оттыққа сұйықтың құйылуы немесе жел өшіргенде газдың шығуы;
оттықты дұрыс тұтандырмау болуы мүмкін.
Газ баллондарын өз беттеріңізше орнатып, газ құрал – жабдықтарын өз
бетіңізше жөндемеңіз. Бұл әрекетіңіз – қайғылы оқиғаға апарып соғуы мүмкін.
Газ ошағы. Газ ошағын тек жақсы желдетілген үй-жайда пайдалануға болады.
Газ ошағының ішкі қуысының оттығын тұтатарда оның есігін бірнеше рет ашып
– жабу арқылы желдету қажет. Газды жағарда алдымен жанып тұрған
шырпыны оттыққа жақындатыңыз, сосын шүмекті ашыңыз.
Түбі үлкен ыдысты қақпаққа қоярда кең қабырғалы тіреуді пайдалану қажет.
Газ ошағын үйді жылыту мақсатында пайдалануға мүлде болмайды. Себебі,
желдетілмеген үй-жайдағы көмір қышқылды газдың жиналуы және
иісті газдың бөлінуі адам ағзасының улануына апарып
соғадыБұрандалы қосылған жер мен баллонның редуктормен қосылған
жерін сабын көбігімен тұрақты тексеріп тұрыңыздар.
Ұқсас жұмыстар
Ми – жұлын жарақаттары
Бас миының қанмен қамтамасыздануы
Астана - Қазақстанның бас қаласы
Ұлттық бас киім
Балалар бас миының анатомиясы
Сәуле жарақаттары. Жануарлардың бөгде заттармен жарақаттанулары
Ми – жұлын жарақаттары туралы ақпарат
Астана –тәуелсіз мемлекетіміздің бас қаласы!
Қазақ халқы әйелдерінің ұлттық бас киімдері
Бас аймағының актиномикозы, этиологиясы, диагностикасы, емі
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь