Шартты рефлекстерді қалыптастыру




Презентация қосу
Тақырыбы: «Физиологиялық қызметтің
қалыптасуы мен реттелуінің негізгі принциптері.
Рефлекс».

ЖОСПАР:
1.Функцияларды реттеудегі рефлекстік
принципі.
2. Рефлекстік теорияның даму тарихы.
3. ОЖЖ зерттеу әдістері.
4. Рефлекс.
5. Рефлекстік доға.
6. Рефлекс түрлері.
Функцияларды реттеудегі рефлекстік
принципі.
• Тітіркендіргіш әсерінен пайда болған
рефлекстік реакция организмнің іс-әрекетінің
негізін құрайды.
• Рефлекстік теорияның даму тарихы.
• Рефлекстік теория дамуында бірнеше
кезеңдерді ажыратады:
• Декарт (1664 ,Прохаска 1817ж.);
• Сеченов(19 ғ.);
• Павлов(19-20 ғ.ғ.);
• Қазіргі, нейрокибернетикалық (20-21 ғ.ғ.).
Жүйке жүйесі екіге бөлінеді: орталық және шеткі.
ОЖЖ жатады: бас ми және жұлын.
Шеткі жүйесі- түйіндер мен жүйке талшықтары.

ОЖЖ маңызы:
• Жеке организмнің сыртқы ортаға бейімделуін.
• Организмнің қызметін үйлестіру, біріктіру.
• Организмнің бағытталған іс-әрекетін қалыптастыру.
• Түскен тітіркендірулерді талдауын, қортуын өткізу
• Эфференттік импульстарды қалыптастыру.
• Организм жүйелерінің тонусын қамтамасыз ету.
• Рефлекстік және өткізгіштік
ОЖЖ зерттеу әдістері.
• Экстирпация-алып тастау ( толық, толық емес).
• Қоздыру (электрлік, химиялық).
• Радиоизотоптық әдіс.
• Модель жасау (физикалық, математикалық,
концептуалдық).
• ЭЭГ (электр потенциалын тіркеу).
• Стереотаксикалық әдіс.
• Шартты рефлекстерді қалыптастыру.
• Компьютерлік томография.
• Патологиялық-анатомиялық әдіс.
ОЖЖ екі қызмет атқарады:
1. Рефлекстік;
2. Өткізгіштік.

Рефлекстік қызметтің негізін
рефлекстер құрайды.

Рефлекс - дегеніміз ОЖЖ-нің сыртқы
немесе ішкі тітіркендіргіштерге беретін
күрделі жауабы.
Рефлекстік жауап - рецептивтік өрістің
табалдырықтық немесе табалдырықтан
жоғары күшпен тітіркендіруден пайда
болады.

Рецептивтік өріс - дегеніміз әрбір
рефлекстің рецепторлары орналасқан
аймағы.
Рефлекстің морфологиялық негізі – рефлекстік доға, яғни
қозуды рецепторлардан жүйке орталығына, онан
шеткі ағзаға (эффекторға) жеткізетін жол.

Ол бес бөлімнен тұрады.
Рефлекс уақыты – рефлекс орындалатын уақыт, ол
5 компоненттен құралады:
- рецептордың жасырын (латенттік) кезеңі;
- қозудың афференттік жүйке талшықтарымен
өтетін уақыты;
- орталық уақыт – қозудың ОЖЖ-ден афференттік
нейроннан эфференттік нейронға өтетін уақыты;
- қозудың эфференттік жүйке талшықтарымен
өтетін уақыты;
- эффектордың латенттік кезеңі.
РЕФЛЕКСТЕР ЖІКТЕЛІСІ
1. Пайда болу түріне қарай:
- шартсыз (туа біткен);
- шартты (жүре біткен).
2. Рецепторлардың орналасуына (орнына) қарай:
- экстероцептивтік (ауру сезімді, температураны,
жанасу сезімді қабылдайтын);
- интероцептивтік (ішкі ағзаларда, тіндерде, қан
тамырларында);
- проприорецептивтік (сіңірде, буын қабында).
3. Рефлекстер
қатысатын ми
бөліміне қарай:
- жұлын;
- сопақша ми
(булбарлық);
- ортаңғы ми
(мезенцефальдық);
- аралық
(диенцефальдық);
- алдыңғы ми
(қыртыстық).
4 . Биологиялық маңызына қарай:
- ас қорыту;
- қорғаныс;
- жыныс және т.б.
5. Жауаптар түрі бойынша:
- моторлық;
- секреторлық (сөл бөлу);
- тамыр қозғалтқыш.
6. Жауаптың созылу уақытына қарай:
- фазалық;
- тонустық.
7. Рефлекстік доғаның орталық бөлімінде қатысатын
нейрондар санына қарай:
- екі;
- үш және көп нейронды.
8. Синапстар санына байланысты:
- моносинапстық;
- полисинапстық;
9. ОЖЖ қатысуымен:
- нағыз (нейрондар қатысады);
- жалған (нейрондар қатыспайды).

Ұқсас жұмыстар
Шартты рефлекс түрлері
Шартсыз рефлекс Шартты рефлекс
Шартты рефлекстің шартсыздан айырмашылығы
ОЖЖ рефлекторлық қызметі. Физиологиялық қызметтің қалыптасуы мен реттелуінің негізгі қызметтің қалыптасуы мен реттелуінің негізгі принциптері. Рефлекс. Жүйке орталықтары принциптері. Рефлекс. Жүйке орталықтары және оның қасиеттері. ОЖЖ-нің үйлестіру және оның қасиеттері. ОЖЖ-нің үйлестіру және интегративті қызметтерінің және интегративті қызметтерінің механизмдері. ОЖЖ-гі тежелу механизмдері
ЖОҒАРҒЫ ЖҮЙКЕ ӘРЕКЕТІ ТУРАЛЫ ТҮСІНІК
Шартты рефлекс
Жануарлардың дағдылары
Орталық жүйке жүйесінің физиологиясы
Жоғарғы дәрежелі жүйке әрекеті
Нәрестелік кезеңнің шартты рефлексі
Пәндер