Карталардың проекциялары
![](/assets/img/loading.gif)
![](/assets/img/loading.gif)
Презентация қосу
Қазақстан Республикасының білім және ғылым Министрлігі
әл-Фараби атындағы Қазақ Ұлттық Университеті
Факультет: «География және табиғатты пайдалану»
Картографиялық
бұрмалану
Алматы, 2020
Карталардың проекциялары
Бұрмалану түрлері
Жер бетін жазықтықта, яғни картада
бейнелеу кезінде бұрмалаудың төрт түрі
пайда болады: ұзындықтың, ауданның,
бұрыштың және пішіннің бұрмалануы.
Ұзындықтың бұрмалануы
көптеген жағдайларда жер
шарында бірдей ұзындықтағы
меридиандар доғаларының
картада әр түрлі ұзындықтарға
ие болуымен түсіндіріледі.
Ұзындықтың бұрмалануы көптеген жағдайларда жер Негізгі масштабтың қаншалықты үлкен
шарында бірдей ұзындықтағы меридиандар доғаларының немесе кіші екенін картаның бұрмалану
картада әр түрлі ұзындықтарға ие болуымен түсіндіріледі. дәрежесі жоғары басқа картаның
Сондықтан кез-келген картада эллипсоид немесе сфераның бөліктерінің ұзындығының масштабы екенін
бетіндегі ұзындық өлшемі қанша есе азайтылатынын көрсететін өлшем жеке масштаб деп
көрсететін космостық өлшеудің негізгі шкалалары аталады.
қолданылады.
Картаның аумағының бұрмалануы
картографиялық тордың бірдей ендік
аумағындағы айырмашылыққа
байланысты.
Бұрыштардың бұрмалануы параллельдер
мен меридиандар қиылысында
бұрыштардың вертикальдылығымен емес,
олардың көлбеуімен байланысты.
Карта проекциялары - нақты
геометриялық күрделі жер бетінен
карта жазықтығына өту тәсілі
Тең аумақты проекциялар
карталарында географиялық
объектілердің ауданы бұрмаланусыз,
дәл берілген, алайда өте үлкен аумақта
бұрыштар мен геометриялық фигуралар
айтарлықтай бұрмалануға ұшырайды.
Конформды проекциялар карталарында
бұрыштардың бұрмалануы жоқ. Мұндай карталарда
шағын аумақтың рельефінің формасы да дәл
бейнеленген. Картаның әр нүктесіндегі ұзындық
шкаласы барлық бағытта бірдей мөлшерде сақталады.
Географиялық объектілердің ең үлкен аймақтары
бұрмалануға көбірек бейім.
Бірдей қашықтықтағы проекциялар
карталарында ұзындық масштабы тек бір
негізгі бағытта - параллель немесе
меридиан бойында сақталады. Бұрыштық
және квадраттық бұрмалану аз
байқалады.
Ерікті проекциялар картасында
бұрыштардың, аудандардың және
ұзындықтың аз мөлшерде бұрмалануы
кез-келген нүктеде кездеседі.
Карталық проекциялар құрылысы бойынша ерекшеленеді.
Дәрежелік желіні глобустан карта жазықтығына ауыстыру
әдістеріне байланысты келесі проекциялар бар: азимутальды,
цилиндрлік, конустық
Азимуттық проекцияда параллельдер тұйық шеңбер құрайды, ал меридиандар
бір нүктеден барлық бағытта алшақтап, бойлық бұрыштарының көрсеткіштеріне
сәйкес бөлінген түзулер. Азимутальды проекция жекелеген континенттер мен
полюстер аймақтарын картаға түсіру үшін кеңінен қолданылады.
Цилиндрлік проекцияда параллельдер мен меридиандар көп жағдайда бір-біріне тік бұрышта
орналасады. Бұл экватордағы және орта ендіктердегі проекция өте аз бұрмалануды тудырады,
сондықтан әлем карталарының барлық түрлерінде қолданылады.
Конустық проекциялар қоңыржай ендіктерде орналасқан аймақтарды бейнелеу үшін өте
ыңғайлы, өйткені бұл жағдайда бұрмаланулар минималды болады. Ресей, Қазақстан және
басқа ТМД елдерінің карталары негізінен осы проекция негізінде құрастырылған.
Бастапқы (нөлдік) меридиан 1675
жылы Гринвич астрономиялық
обсерваториясы құрылған Гринвич
(Лондон маңындағы) қаласы
арқылы өтеді. Демек, оның атауы -
Гринвич меридианы. Гринвич
меридианы басты меридиан
ретінде 1884 жылғы халықаралық
келісіммен анықталды.
Ұқсас жұмыстар
Пәндер
- Іс жүргізу
- Автоматтандыру, Техника
- Алғашқы әскери дайындық
- Астрономия
- Ауыл шаруашылығы
- Банк ісі
- Бизнесті бағалау
- Биология
- Бухгалтерлік іс
- Валеология
- Ветеринария
- География
- Геология, Геофизика, Геодезия
- Дін
- Ет, сүт, шарап өнімдері
- Жалпы тарих
- Жер кадастрі, Жылжымайтын мүлік
- Журналистика
- Информатика
- Кеден ісі
- Маркетинг
- Математика, Геометрия
- Медицина
- Мемлекеттік басқару
- Менеджмент
- Мұнай, Газ
- Мұрағат ісі
- Мәдениеттану
- ОБЖ (Основы безопасности жизнедеятельности)
- Педагогика
- Полиграфия
- Психология
- Салық
- Саясаттану
- Сақтандыру
- Сертификаттау, стандарттау
- Социология, Демография
- Спорт
- Статистика
- Тілтану, Филология
- Тарихи тұлғалар
- Тау-кен ісі
- Транспорт
- Туризм
- Физика
- Философия
- Халықаралық қатынастар
- Химия
- Экология, Қоршаған ортаны қорғау
- Экономика
- Экономикалық география
- Электротехника
- Қазақстан тарихы
- Қаржы
- Құрылыс
- Құқық, Криминалистика
- Әдебиет
- Өнер, музыка
- Өнеркәсіп, Өндіріс
Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор #1 болып табылады.
![google play](assets/img/google-play-badge.png)
Ақпарат
Қосымша
Email: info@stud.kz