Кәсіпорын өнімінің бәсекеге қабілеттілігінің теориялық негіздері

МАЗМҰНЫ

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..3

1 КӘСІПОРЫН ӨНІМІНІҢ БӘСЕКЕГЕ ҚАБІЛЕТТІЛІГІНІҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ

1.1 Кәсіпорынның бәсекеге қабілеттілігі және өнім сапасы: мәні, маңызы, өзара байланысы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 5
1.2 Кәсіпорынның бәсекеге қабілеттілігі және өнім сапасын бағалау көрсеткіштері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..9


2 «РАХАТ» АҚ.ы ӨНІМІНІҢ БӘСЕКЕГЕ ҚАБІЛЕТТІЛІГІН ТАЛДАУ
2.1 Кәсіпорынның қысқаша экономикалық мінездемесі ... ... ... ... ... ... ... ... ...12
2.2 Кәсіпорынның бәсекелестердің қызметін талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .14
2.3 «Рахат» АҚ.ның қызметін техника.экономикалық талдау ... ... ... ... ... ... .17


3 ҚАЗАҚСТАН ӨНІМДЕРІНІҢ БӘСЕКЕГЕ ҚАБІЛЕТТІЛІГІН ЖОҒАРЛАТУ ЖОЛДАРЫ

3.1 Қазақстанның БСҰ.ға кіруі отандық өнеркәсіптің бәсекеге қабілеттілігін арттырудың факторы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 21
3.2 «Рахат» АҚ.да өнімнің бәсекеге қабілеттігін арттыру стратегиясы ... ... .25


ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..30
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР КӨЗДЕРІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..32
        
        Мазмұны
Кіріспе.....................................................................
.............................................3
1 кәсіпорын өнімінің бәсекеге қабілеттілігінің теориялық негіздері
1.1 Кәсіпорынның бәсекеге қабілеттілігі және өнім ... ... ... ... ... ... және өнім ... бағалау
көрсеткіштері...............................................................
...........................................9
2 «РАХАТ» АҚ-ы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... қызметін ... ... ... ... ... ЖОҒАРЛАТУ ЖОЛДАРЫ
3.1 Қазақстанның БСҰ-ға кіруі отандық өнеркәсіптің бәсекеге қабілеттілігін
арттырудың
факторы.....................................................................
.......................21
3.2 «Рахат» ... ... ... ... арттыру
стратегиясы.........25
ҚОРЫТЫНДЫ...................................................................
...................................30
ҚОЛДАНЫЛҒАН ... ел ... ... алып ... ... ... ел ... түбегейлі өзгерістерге ... ...... ─2030 “ ұзақ мерзімді стратаегиялық
бағдарламасына ... ... даму ... Елбасымыз ... ... күн ... әлем ... және ... ... ... бизнесмендер мен ... ... ... тұр.
Осы орайда ... жаңа ... ... ... ... ... құру ... жеделдеткен
жөн. Өте тұрақсыз және ... орта ... ... ... бизнес аясында тауар ... ... ... үшін ұзақ ... келешекте кәсіпорындардың
әрі қарй ... , ... ... ... қамтамасыз ететін
бәсекелік стратегиясын ... және оны ... ... ең ... мәселеге айналып отыр. ... ... ... ... ... ... ... ауқымды өзгерістер ... ... ... бәсеке
қабілеттілік, еркін сауда , жеке меншік ... және т.б. ... ... ене ... Ал өз кезегінде ұйымдық
құқықтық ... яғни ... ... ... жұмыс жасауы, ... ... өнім ... және ... қабілеттілік ... одан ... ... тұрақсыз және сыртқы орта ... ... ұзақ ... ... ... әрі қарай
гүлденіп өркен ... ... ... ... ... пен ... ... басқару жүйесі, сондай
ақ бәсекеге ... ... ... ... мақсаттық
құралы ретінде әртүрлі функционалдық бағыттағы және ... ... ... ... ... ... ... ұйымдар үшін әсіресе өзекті болып отыр.
Қазіргі ... ... ... үшін кәсіпорынның
бәсекеге қабілеттілігін арттыру ең ... ... ... ... осы бір ... көп көңіл аударуда. ... ... ... ... ... ... табуды
көздейтін өндірушілердің экономикалық ... ... ... ... Осыған сәйкес шығарылатын
өнімдердің ... ... ... әр ... ... ... ... жағынан ерекшеленетін өнімдерін
өндіру арқылы ... ... және ... ... ... ... қабілеттілік ұғымы көп жақты болып, ... ... ... ... ... ... ... ақ
оның ... ... ... ... сапа ... ... қамтиды. Сонымен ... ... ... ... және ... ... қабілеттілік ұғымдары
қолданылады. Әр ... ... ... ... оның ... ... ... және
мақсатқа жетуде олардың өзара ұйымдасуынан ... ... ... ... қатысты өлшем, өйткені ол
сату уақыты мен ... ... ... ... ... ... мүмкін.
Осы арада ... ... ... ... ... ... − бұл экономикалық,
техникалық, ұйымдастырушылық мүмкіндіктерінің ... ... ... − бұл ... ... ... алып ... нарықтық үлесін сақтап қалуға
немесе кеңейтуге ... ... ... ... ... ... :
− кәсіпорын өнімінің бәсекеге қабілеттілігін арттыру;
− тұтынушыларды сапалы әрі ... ... ... ... ... ... өнімдерінің сыртқы нарықта бәсекеге қабілеттілігін нығайтуға;
− ұлттық экономиканың бәсекеге ... ... ... ... ... ...... өнімінің бәсекеге қабілеттілігін
арттыру бағыттарын жетілдіру және ... ... ... ... ... негізі үш бөлімнен тұрады.
Бірінші бөлімде кәсіпорынның бәсекеге қабілеттілігін арттырудың
теориялық негіздеріне ... ... яғни ... ... өнім ... ... ... АҚ- өнімінің бәсекеге қабілеттілігін, оның
техникалық − экономикалық жағдайына талдау жасалынған.
Үшінші бөлімінде «Рахат» АҚ-да өнімнің бәсекеге ... ... ... ... ... ... өнімінің бәсекеге қабілеттілігінің теориялық негіздері
1.1 Кәсіпорынның бәсекеге қабілеттілігі және өнім ... ... ... ... ... ...... және қаржылық қызметтегі
кәсіпорындарға қатаң талаптар қояды. Кәсіпорынның экономикалық өсуі және
тұрақтылығын қамтамасыз ету үшін ... ... және ... өнім ... ... ... ... және сапалы өнім ... ... ... ... және ... орнын кеңейтеді. Кәсіпорынның
бәсекеге қабілеттілігін арттыруда өнім сапасының маңызы өте зор. Осыны
талдау үшін ең ... біз бұл ... жеке ... өтсек.
Нарықтық қатынастардың дамуының негізгі элементі мен ... ... ... ... Ол экономикалық өсімнің, өнім ... ...... ... жетілдірудің, өндіріс
шығындары мен бағаны ... ... ... ... ... ... жаһандану және әлемдік ... ... ... ... және ... қабілеттілікті қамтамасыз ету маңызды
міндеттердің бірі ... ... ... ... ... ... ... сөзінен
шықты. Бәсеке – бұл ... бір ... ... ... ... немесе қоғам алдындағы күрес ... ... және ... ағылшын ғалымы М.Е. ... ... ... бір ... ... жағдайын 5 бәсекелік күшпен
сипаттауға болады:
1.Бәсекелесуші жүйелер ... ... ... ... ... және ... – тауарлар
жағынан бәсеке.
3.Жаңа бәсекелестердің ... болу ...... ... қабілеттері мен ... ... ... ... мен ... ... маңызды фактордың бірі бәсекелестік.Ол
адамдардың шаруашылық ісінің формаларын белгілі бір ... ... ... - бір ... тауарларды өндірушілердің
нарықтағы ... ... ... көп тұтынушыларды өзіне
қарай тартуы, ... ... ... ... қабілеттілік түсінігіне ... ... бар. ... ... ... ... ... қабылданған анықтамасы Қазақстанда да, ... ... ... айту ... ... ол ... ... серпінді дамитын ... көп ... ... ... ... ... ... тауардың, кәсіпорынның саланың, елдің бәсекелестік
артықшылығы ... сөз ... жиі ... деуге
болады.
Бәсекеге қабілеттілік - бұл нысанның ... бір ... ... ... ... нақты қажеттілікті
шынайы немесе әлеуетті ... ... ... ... қабілеттілік осы нарықтағы ... ... ... төтеп беру қабілетін ... ... ... Еуропалық форум” бәсекеге ... ... ... ... қабілеттілік дегеніміз - ... ... ... ... ... ... тауарлары мен салыстырғанда бағасы және бағадан тыс
сипаттамалары бойынша ... үшін ... ... ... мен ... ... және әлеуетті мүмкіндігі.
Ал кәсіпорынның бәсекеге қабілеттілігінің ... ... ... ... ... ... ... туралы мүмкіндігінше
толығырақ түсінік беру қажет. ... ...... талабын
анытайтын және тауардың басқа тауармен салыстырғандағы оның сапалық ... ... ... ... кез ... тауардың негізгі
маңызды сипаттамаларының бірі. Бәсекеге қабілеттілік түсінігі салыстырмалы
қасиеттерге ие. Ол ... ... пен ... ... ... ... алушылардың көпшілігі қоғамдық қажеттіліктерге ... ... ... ... ... әр ... алушы өзінің қажеттіліктерін
толық қанағаттандыратын тауарды алады. Сатып алушылардың мінездерін зерттеу
көрсеткендей, екі ұқсас тауар болса, сатып алушы оның ... ... ... ... ... ... ... – сатып алушы тұтыну бағасының
(қолдану шығындары) төменіне ұмтылатыны белгілі.
Кәсіпорынның ... ... – бұл ... белгілі бір фирманың дамуын ... ... өз ... ... қажеттілігін қанағаттандыру
дәрежесі және өндірістік қызметтің ... ... ... ... ... қабілеттілігі оның нарықтық бәсеке
жағдайларына бейімделу ... мен ... ... бір ... былайша пайымдалады: «Кәсіпорынның бәсекеге
қабілеттілігі деп оның ... ... ... ... іскерлігі, пенрсоналдардың білімі, стратегиялық және ... ... ... ... ... ... ... көзқарас бойынша, төмендегі анықтама кәсіпорынның бәсекеге
қабілеттілігі туралы мағынаны толық және ... ... ... ... мен ... ... және ... емес сипаттары бойынша
тауарларды тұтынушыларға ұнамды, дер кезінде жоспарлап, дайындап өткізуге
нақты мүмкіндігі бар ... ... ... ... ... кәсіпорынның бәсекеге қабілеттілігі туралы ... ... ... ... ... ... қабілеттілік дегенде:
-нысанның тиісті нарыққа шығарылған ұқсас нысандарымен ... ... ... ... әлеуетті қанағаттандыруын
сипаттайтын қасиетін;
-осы нарықта ұқсас нысандармен ... ... ... ... ... бір ... дамуының бәсекелес фирманың дамуына өз
тауарлармен ... ... ... дәрежесі және
өндірістік қызметтің тиімділігі жағынан ... ... ... ... ... ... ... өндіріс
технологиясын жетілдірудің ғылыми-техникалық ... мен ... өнер ... мен жаңалықтарды ... ... осы ... ... ... аса ... әсер ... бәсекеге қабілеттілігі мынадай бірқатар ... ... ... сыйымдылығы (жыл сайынғы сату ... ... ... ... ... ... істеп жатқан ... ... ... ... техникалық жаңалықтар мүмкіндігі;
-өңірдің және елдің бәсекеге қабілеттілігі
Бәсекеге қабілетті кәсіпорындар ұзақ ... ... ... өзінің
бәсекелігін ұстап тұру ... ... ... өз ... мөлшерде
бәсекеге қабілетті және сапалы өнім өндіруі, оны ... ... ... ... ... ... ... беретін жалпы принциптерді
мыналар;
1.Барлық және әр ... ... ... бастаған істі
жалғастыруға ынталылығы.
2.Кәсіпорынның клиентке ... ... және ... ахуал қалыптастыру.
4.Адамдардың қабілеімен ... ... ... ... арасында өнімділіктің өсуі.
5.Кәсіпорын үшін ортақ құндылықтардың мағыздылығын көрсету.
6.Өз ... ... тұра ... ... ... бола ... ... маңызды мәселелерді
қатаң қабылдауда ұстау және ... ... ... ... қабілеттілігі мен сапа сияқты категориялары
арасында тура байланыс бар. ... ... ... кәсіпорын нарығының
үлесін көбейтеді, бәсекелік ортаға төтеп беруге ... ... ... ... ... тартады және ақырында ... ... ... Сондықтан кәсіпорынның ... ... өнім ... ... өте ... – бұл ... беделі, түсімнің ұлғаюы, фирманың көркею
деңгейінің өсуі, фирмада сапамен басқару бойынша жұмыс, яғни ... бір ... ... ... ... ... Өнім сапасы – кәсіпорын
қызметінің маңызды көрсеткіші. Сапа өнімнің белгілі бір қажеттіліктерін
қанағаттандыра ... өнім ... ... Сапа ... ... ретінде барлық ұлттық экономикаға әсерін тигізеді. ... ... ... ... да ықпалын тигізеді.
Сапа - өнiм қасиеттерiнiң жиынтығын көрсетедi. Қасиеттер ... да ... да ... ... емес, сапа тек қатысты болуы мүмкiн.Егер
өнiм сапасына баға беру ... ... онда ... ... ... да ... салыстыру қажет. Эталон техникалық жағдаймен ... ... ең ... отандық немесе халықаралық үлгiде болуы ... ... « сапа ... » ... ... « ... сапа », ... көлемi
») деп аталатын термин қолданылады. Әйгiлi Американдық ғалым А. Фейгенбаум
өзiнiң «өнiм сапасын бақылау» деп ... ... өнiм ... ... жөнiнде былай дейдi: «Өнiмнiң және ... ... өнiм ... ... ... және ... сипатының жалпы
жиынтығын анықтайды және бұйым мен қызмет көрсету арқылы тұтынушылардың
талаптарына жауап бередi. ... ... ... ... ... сапа жалпы
басқару әдiстерiнiң көмегiмен емес, тұтынушылар бойынша анықталады».
Өнiм сапасы – бұл ... ... ... ... ... ... ... жиынтық ерекшелiгi. Өнiмнiң сапалылығы тек
техникалық тауартану ғана емес, сонымен ... ең ... ... ... ... ... ... ретiнде ол тұтыну құнына тығыз
байланысты. Егер де ... құны бұл ... ... ... ... ол ... ... – бұл оны пайдаланудағы нақтылы жағдайда
тұтыну құнының деңгейiндегi көрiнуi.
1.2 Кәсіпорынның бәсекеге ... және өнім ... ... ... бағалау көрсеткіштері бірлік, кешендік, интегралдық
деп бөлінеді.
Бірлік көрсеткіштер (g) – қандайда бір техникалық немесе экономикалық
параметрдің (P) пайыздық ... сол ... ... (P100) ... = P/P100 ... ... (G) - ... көрсеткіштерін (gi )топтар (экономикалық,
техникалық, эстетикалық) бойынша ... ... ... = ... ... (I) - ... көрсеткіштің техникалық параметрге
(Gt), экономикалық ... ... ... (Gэ)қатынасын
білдіреді.
I = Gt/Gэ
Технологиялық көрсеткіштер - өнімнің өмірлік цикіліның ... ... ... ... ... ... материал
сыймдылығы, еңбек сыйымдылығы, өзіндік құн, қор ... ... ... ... ... ... және ... бейімділігін сипаттайды. Оған мысал ретінде өнімнің тасмалдауға
дайындау ұзақтығын алып ... ... ... бұйым
конструкциясының берілген өндіру көлеміндегі үйлесімді ... ... ... келу дәрежесімен сипатталады. Өндірудің
берілген көлемінде пайдалану талаптарын қанағаттандыратын және ең ... ... ... ... ... ... ... Ол мынадай көрсеткіштермен сипатталады:
-ресурс тұтыну, яғни, өнім өндірісіне ... ... ... энергия,
еңбек шығындары;
-ресурс сыйымдылық - өнімнің материал ... ... және ... сыйымдылығы.
Стандарттау және сәйкестендіру көрсеткіштері - бұйым құрамындағы
стандартты, ... және ... ... ... ... ... ... жалпы бөліктеріне ... ... ... мен сәйкестендіру көрсеткіштері өнім
бөлшектері атауларының жалпы санындағы стандарттық, үйлестірілген және
өзіндік ... ... ... (үлес салмағы) дәрежесімен
анықталады. Өнім конструкциясын ... және ... ... оның әртараптандырылумен, яғни, шығарылатын өнім номенклатурасының
әртүрлігімен үйлестіре отырып, оның ... ... ... ... ... мүмкіндік береді.
Патентті – құқықты ... ... ... ... мен
патенттік таразылығы дәрежесін көрсетеді. Патенттік – құқықтық ... ... ... ... ... дәрежесін, оның
патенттік қорғалуын және патенттік айқындығын сипаттайды және ... ... ... ... ... ...... анықтауда өнімде жаңа техникалық шешімдердің, сонымен қатар
елде қорғалған шешімдердің болуы есепке алады.
Эргономикалық көрсеткіштер - ... ... ... мен ... көрсетеді. Бұл топқа гигеналық (жарықтандыру,
шаң- тозаң, шудың деңгейлері), антропометриялық (жұмыс орындағы дұрыс және
ыңғайлы, тиімді ... ... ... ... ... ... (өнімнің есту, жылдамдық, энергетикалық мүмкіндіктеріне
сәйкес, сонымен қатар психологиялық көрсеткіштер(бұйымның адам ... ... және ... ... ... ... бөлуге болады.
Эргономикалық көрсеткіштер өнім мен адамның өзара әрекетін, оның адам ... ... ... ... көрсетеді. Өнімді пайдалану кезінде
пайда болатын жұмысшының гигеналық, астрометриялық, физиологиялық және
психологиялық ... ... ... Мұның өзі басқару пультінің
көрнекілігі, яғни, оны пайдалану кезінде ... күш ... ... ... ... орнату болуы мүмкін.
Эстетикалық көрсеткіштер - өнімнің адамға ... әсер ... Бұл ... өнімнің көркемділігін суреттілігі, түрінің оңтайлығы,
композициялық біржақтылығы, өндірістік ... ... ... көрсетіп беруге болады. Эстетикалық көрсеткіштер өнімнің сыртқы
түрінің ақпараттық айқындылығын, жинақтың (композиция) тұтастығын, ... ... - ... ... ... ... орта зиянды әсер ету деңгейін көрсетеді. Олар ... ... ... және ... ... ... деңгейін, акустикалық әсекр
ету деңгейін, электромагниттік, радиациялық және басқа сәулелердің әсер ... ... ... ... ... ... ... қоспалардың
болуы, өнімді сақтау, тасмалдау, пайдалану немесе тұтыну кезінде зиянды
бөлшектерді тастау, ... мен ... ... ... көрсеткіштер - өнімді пайдалану (тұтыну) шығындарының
деңгейін сипаттайды. Оған ... ... ... Экономикалық көрсеткіштер
сапаның жеке көрсеткіштері жүйесінде ерекше орынға ие. ... ... ... ... және ... ... ... шығындары белгіленеді
және оны тұтынудың ... ... ... ... Оларға
мыналар жатады: баға, өзіндік құн, өнім рентабельділігі және өнімнің
негізгі ... ... ... де, ... бірлігі түрінде де
пайдалану ... ... - бұл ... ... ... ... шыққан және тағайындалған өнiмдi ... ... ... сипатталады.
Үмiткерлiк көрсеткiштер - бұл қарсы болмау, сақтау, жөндеуге
жарамдылық, ... ... ұзақ ... ... ... ерекшелiктерiне қарай үмiткерлiк сипаты үшiн барлық төртеуi сияқты
пайдалануға болады. Кейбiр өнiмдер де адамдар ... үшiн ... ... болуы мүмкiн.
2 «РАХАТ» АҚ-ы ӨНІМІНІҢ БӘСЕКЕГЕ ... ... ... ... экономикалық мінездемесі
«Рахат» акционерлік қоғамы – 60 жылдан артық тарихы бар,
Қазақстандағы ... ... ... ірі ... ... бірі.
Кондитер өнімдері алғаш рет 1942 жылы ... ... ... және ... ... ... ... жабдықтармен өндірілді.
«Рахат» АҚ-нда 3.500-ге тарта адам жұмыс жасайды. Өндіріс қуаты екі ... және ... ... ... жан-жақты сипаты, ауқымдылығы және какао бұршақтарын қайта
өңдеу бойынша жеке өз желілерінің болуы компанияның ... ... ... ... кең ... ... ие ... береді. Қазіргі күні «Рахат» АҚ-ның сұрыпталым ... ... ... ие, 10 түрлі топқа жататын әр алуан кондитер өнімдеріне толы.
«Рахат» АҚ - диабетпен ауыратын ... ... ... өнім ... ... ... ... Бұл сұрыпталымға калориясы төмен
және табиғи шикізатпен тең қант алмастырғышы бар шоколад, кәмпит, ... ... ... атаулары кіреді.
Кондитер өнімдерін шығаратын өндірушілер арасында «Рахат» АҚ өнімінің
айрықша ерекшелігі - әр алуандығымен ... ... ... ... сапаны бақылаудың ... ... және ... ... ішкі сапа ... ұйымдастырылған және іске
асуда. Бұл жүйе өндірістің әр сатысында шикізат пен өнім ... ... ... ҚР СТ ИСО 9001 – 2001 стандартына сәйкес ... ... ... және ... өнім ... ... ... және алыс шет елдер нарығында
да белгілі.»Рахат» АҚ өз ... ішкі ... ... ... ... ... жүзеге асырады. «Рахат» АҚ сату ауқымы бүкіл Қазақстанды қамтиды,
компанияның 14 облыс ... ... 18 ... өнім ... ... ... ... бойынша өнім ірі көтермемен сатып алушылар арқылы, сонымен
бірге ... ... ... ... ... ... Республиканың
басқа аймақтарына «Рахат» АҚ өнімін жеткізу ... ... өнім ... ... ... желі (еншілес кәсіпорындар) құрумен
қамтамасыз етіледі. Осылайша «Рахат» АҚ-ның сату ... ... ... ... еншілес сауда ұйымы бар көрші Қырғызстанды қамтиды. Өнімді
сыртқа шығару жоғары бәсекелестік жоқ және ... ... ... кедергі келтірмейтін орталық-азия өңірлеріндегі ... ... ... Тәжікстан) жүргізіледі. ТМД-ның басқа
республикалары және алыс шет елдер ... ... АҚ ... ... ... келешекте компания өндіріс көлемін арттыруды және
экспорт көлемін ұлғайту жолымен өткізу нарығын кеңейтуді жоспарлап ... ... ... ғана ... өз ... туралы да
ойлайды. Компания қызметкерлері үшін өнімді және ... ... ... ... ... жағдайлар жасайды. Бірінші және екінші ауысым
қызметкерлері үшін ыстық ... ... ... ... ... ... санатты дәрігерлер қызмет істейтін санитарлық бөлім бар, ... ... залы бар ... ... ... көрсетеді. Түрлі ... ... ... ... ... ... жүргізілетін оқу
класы бар, мемлекеттік тілді үйрету ... ... ...... ... ... адамдарға қуаныш
сыйлау. Біздің қызметіміз көне дәстүрді ... ... ... ... сай ... көп ... қажеттілігін жоғары сапалы кондитер
өнімдерімен жоғары деңгейде ... ... Біз ... өнімдерін қалай шығаруды білеміз және сол ... ... ... мен оның шет ... әр ... өз ... пен ... бейнелей отырып, Қазақстандағы және Орталық
Азия нарығындағы № 1 компания болуға ұмтыламыз.
Біз өз ... ... ... ... сол ... ... бағалаймыз, жұмысқа әлеуметтік бағытта жағдайлар жасаймыз,
компанияның толық қанағаттанарлық әрі беделді жұмыс орны болуын қалаймыз.
Тұтынушыларға: қазақстандық және шетелдік ... кең ... ... тауарлармен (көтерме, бөлшек) қанағаттандыру.
Акционерлерге: бизнестің тұрақты, ашық түрде ... ... ... ... табу үшін ... бірлесіп және қаржылық басқарудың тиімді
механизмін құру.
Қызметкерлерге: нақты қойылған міндеттер мен ... ... ... ... ... ... ... Қызметкерлердің алға
қойған міндеттерін орындауы мен компанияның жұмыс нәтижесіне байланысты
оларға ынталандыру ... ... ... ... ... ... ... қызметін талдау
Бәсекелік ортаны зерттегенде маркетингтік ... ... ... ... осы ... негізделеді.
Нарық сарапшыларының көпшілігі, әсіресе отандық ... ... ... ... болжайды. Қазірдің өзінде
тұтынушылардың отандық өнімді ... ... ... ... ... ... де ... келеді.
Батыс компаниялары негізінен шоколад шығаруға (карамельден немесе
печеньеден қымбат әрі пайдалы) ... ... ... өздерінің
белгілерін жылжытуға инвестиция салуды дұрыс деп ... Осы ... ... ... стратегиясы қызығушылық тудырады. Аталмыш
фабрика ұлттық кондитерлік белгі жасауды жоспарлап отыр. ... ... оған ... ... көшбасшысы Nestle-ге жетуге мүмкіндік
беруі ықтимал. Өнім ... мен оны сату ... ... ... көп жылдар бойы көш бастап келеді. Ол жылына 52 мың тонна тәтті
тағам шығарады, ... ... ... ... ... – 23 мың тонна,
Қарағанды фабрикасы – 11 мың тонна және ... ... ... ... 3 ... жуық тәтті өнім шығарады.
Тамақ өнеркәсібінің бәсекеге қабілеттілігін ... ... ... ... ... ... осы өнімді әлемдік өндірушілердің
жұмсайтын шығынымен салыстырылып талданды. ... өнім ... ... шығынды салыстырғанда Қазақстанның кондитерлік өнім
өндірушілері ... ... ... ... және ... қосалқы шығысы да
төмен екені байқалды. ... ... өнім ... және ... ... ... ... болу себептерін кәсіпорын деңгейінде
толық талдап анықтау ... жылы ... өнім ... 2003 ... ... 54%-ға
ұлғайды. Жетістік нарықта бұрынғыдай импорт өнімдерінің үлесі өте ... ... да, ... отандық өнімдерге сұранысының артуымен
байланысты. Осыдан отандық компаниялардың өндірістік әлеуетінің ... ... ... шикізаттың 60%-ы импорттық болуы кондитерлік
саланың жағдайын күрделендіреді. Осы ... ... ... ... ... ... ... есеге қысқарды, сондай-
ақ кәсіпорындар шетелдік жеткізушілерге шикізат үшін берешек болып қалды,
шикізатты ... ... де ... ... ... нарығындағы бәсекелестердің қызметін талдау
|Компаниялар |Қызмет көрсету|Бәсекелік артықшылық ... ... |
| ... | | ... ... |Танымал сауда маркасы. |Сапаның нашарлауы. ... ... ... үшін ... |Айрықша |
|АҚ ... ... ... Осы ... |
| | ... экструдерлік цех |саясат. |
| | ... ... | ... АҚ ... ... ... маркасы. |Осы заманғы орама |
| ... |Осы ... ... ... |
| ... ... ... |жеткілікті |
| ... ... ... |пайдаланбау. |
| ... ... ... ... ... ... ... | |Кең ... желі | ... ... ... орама. |Шоколад сапасының |
|сұлу» АҚ ... ... ... ... Сауда |
| |өзге облыстар ... ... ... ... |
| | ... ... ... |
| | ... болуы. |Маркетинг |
| | | ... |
| | | ... ... ... ... мен ... ... жоғары емес |
|тағамдары» |Батыс |салыстырмалы төмен бағасы|өнім. |
| ... | ... ... |
| ... | | ... ... ... имидж, жақсы |Шоколад өнімдері |
|өндірушілер |барлық аймағы |безендірілген қанық түсті|сапасының |
| | ... ... ... ... |
| | ... технология. |Жоғары баға. ... ... ... ... ... |Сапасы нашар |
|(Ресей) |шекаралас ... ... ... ... ... ... түрде төмен | ... ... ... ... делдалдық| |
| | ... | ... ... ... ... қол ... ... өршіп келе жатқан бәсекелестік жағдайында олардың негізгі міндеті
болуы тиіс. Алайда, іс жүзінде бұл ... ... ... мән ... Мақсатқа қол жеткізу үшін ... ... ... ... ... қажет.
Бұл үшін бәсекелестердің өнім өндірісіне және оны өткізу ... ... баға ... жарнама саласындағы стратегияларын
әрі сатып алу жағдайы мен өндіріс жағдайын зерделеу қажет.
Батыс компаниялары осы заманғы маркетингтік ... ... ... тұтынушылар, нарық, сұраныс және оның параметрлері туралы білу
жолымен елеулі бәсекелік артықшылыққа ие болуды дәстүрге ... ... ... және ... ... ... ... артықшылықтары мен осал жақтарын сипаттауға
мүмкіндік берді (3-кесте).
Талдау жүргізілген ... ... ... шамамен бірдей
(қуаттылығы 20 ... ... ... ... ... ... бар, ... бірдей өнім өндіреді. Осы аталған кәсіпорындар
бұрын мемлекеттің қарауында болса, қазіргі ... ... ... өзгертіп,
жекеше кәсіпорынға айналған. Кәсіпорындар қаражаттың ... ... ... ... әрі ... отыр.
Негізгі бәсекелестері – ресейлік өндірушілер: олар өндірген тауар
жергілікті кәсіпорындармен салыстырғанда сапасы мен ... ... ... ... әлдеқайда бәсекеге жарамды. Олардың негізгілері: ... ... ... ОДО, «Рот-Фронт» ААҚ, «Бабаевский» концерні, Санкт-
Петербург – ... ААҚ, ... ... ... «Волжанка»
(Ульяновск) ашық акционерлік қоғамдары және «Кондитер» (Новосибирск)
жауапкершілігі ... ... ... ... ... еліміздегі нарықта Түркиядан, Германиядан, Швейцариядан,
Финляндиядан, ... ... ... жаңа ... ... тауарлар да бәсекелестікке түсіп отыр.
2.3 «Рахат» АҚ-ның қызметін техника-экономикалық ... ... ... жағдайын талдау үшін кәсіпорынның техника-
экономикалық көрсеткіштерін анықтаймын.
«Рахат» АҚ-ның қызметін техника-экономикалық талдау.
|№ ... | ... ... |
| | | |2007 |2008 |+/- |% |
|1 ... ... |мың |250834 |905276 |654442 |360 |
| ... табыс |тг | | | | |
|2 ... ... |мың |183770 |756074 |572305 |411 |
| ... құны |тг | | | | |
|3 ... ... |мың |67064 |140202 |73137 |209 |
| | |тг | | | | |
|4 ... ... |мың |45093 |132001 |86908 |293 |
| | |тг | | | | |
|5 ... ... |мың |21971 |8201 |-13770 |37 |
| ... ... |тг | | | | |
|6 ... емес |мың |3980 |6881 |2901 |173 |
| ... ... |тг | | | | |
| ... | | | | | |
|7 ... ... |мың |25951 |15082 |-10859 |58 |
| ... ... |тг | | | | |
|8 ... ... |мың |18166 |11613 |-6453 |64 |
| | |тг | | | | |
|9 ... ... |777 |831 |54 |106 |
| ... саны | | | | | ... |Жұмысшылардың жылдық|мың |230437 |279192 |48755 |121 |
| ... ақы қоры |тг | | | | ... ... ... |24714 |27997 |3283 |113 |
| ... еңбек ақысы | | | | | ... ... ... |мың |7709 |10871 |3162 |141 |
| ... ... |тг | | | | |
| ... құны | | | | | ... |Қор ... |тг |0,31 |0,01 |0,30 |3,2 ... |Қор ... |тг |32,5 |83,2 |50,7 |256 ... ... қормен|тг |9921 |13082 |3161 |132 |
| ... | | | | | ... ... 1 ... |тг |0,73 |0,84 |0,11 |115 |
| ... ... | | | | | ... |Еңбек өнімділігі |мың |323 |1089 |766 |337 |
| | |тг | | | | ... ... ... ... талдау үшін экономикалық-
қаржылық көрсеткіштеріне мән береді. Осы жағдайда «Рахат» ... ... ... ... Өткізілген өнімнен түскен табыс көрсеткіші бойынша :
Әрине өнімді өткізу ол кәсіпорынның шығарылған ... ең ... ... ... ... және ол ... үшін өте ... Бұл - өнім өткізу
жұмысшының әсері оның цехтарының, түскен табыстарының ... және ... ... ... ... ... ... 2008 жылы 2007 жылға
қарағанда 654442 мың тг. болып, ... ... 360% ... Бұл ... ... төлем қабілеттілігін және кәсіпорын тауарларына
сұраныстың бар екендігін аңғарады. (3,6 есеге ... ... ... ... ... өнімнің өзіндік құны көрсеткіші бойынша:
Бұл кәсіпорынның басқару есебі қалай жүргізіліп жатқанын аңғартатын
көрсеткіш. Басқару ... ... ... ... ... ... шығындарды есептеу, қаржылық жұмыс, нақты субъектідегі ... ... ... осы ... көрсетеді. Өнімнің өзіндік құны
2008 жылы 4,1 есеге төмендегенін көрміз. Бұл ... ... ... ... ... ... шешімнің көрсеткіші.
3) Жалпы табыс көрсеткіші бойынша:
Жалпы табыс кәсіпорынның нақты нәтижелігін ... ... ... 2008 жылы 572305 мың ... яғни 2 есеге өсті.
4) Кезең шығындары көрсеткіші бойынша:
Бұл көптеген кәсіпорындардың шығыстар ... ... ... ... ... ... ... шығындарын басқару аппаратың үнемдеуін
және оңтайлы шешімдер қабылдауынан болуы мүмкін. Мәселен 2008 жылы ... 2,9 ... ... ... ... ... ... басқармаға
тәуелсіз болады. Кезең шығындары ... ... ... ... ... ... өсіуі 2008 ... ... ... қоса ... шығындарын да өсірді.
5) Негізгі қызметтен түскен табыс ... ... жылы ... ... ... табыс 13770 мың тг. төмендеді. Бұл
– кәсіпорынның инвестициялық және экономикалық тартымдылығын, сондай-ақ
басқару есебін қайта ... ... ... ... емес қызметтен түскен табыс көрсеткіші бойынша:
Негізгі емес қызметтен түскен табыс 2008 жылы 2901 мың тг. ... ... ... ... ... ... көрсеткіші бойынша:
Бұл көрсеткіш табыстың 2007 жылмен салыстырғанда – 10859 төмендегенін
көрсетуде.
8) Таза табыс көрсеткіші бойынша:
Таза ... ... 6453 мың тг. ... ... ... инвестиция тарту мәселесін мәселесін алға шығаруда. Ол – ... ... ... ... саны ... ... ... саны сәйкесінше 54 адамға артып отыр.
10) Жұмысшылардың жылдық еңбек ақы қоры ... ... ақы қоры ... ... Заң, ... ... сондай-
ақ тұтыну себебі мен еңбек өнімділігіне сәйкес 1,2 ... ... ... орташа айлық еңбек ақысы көрсеткіші бойынша:
Жұмысшылардың орташа айлық еңбек ... ... ... және кәсіпорынның
ынталындыру шеңбері есебін өскенін көреміз.
12) Өндірістегі негізгі қордың жылдық орташа құны көрсеткіші бойынша:
Негізгі қордың орташа жылдық ... ... ... ... ... ... (нақты бағамен) екіншіден, құрылтайшылардың негізгі қор
есебінен жарналарын көбейтулерінен және ... ... ... тағы ... ... Қор ... көрсеткіші бойынша:
Қор сыйымдылығы 2008 жылы өндірілген өнімнің 1 теңгесіне 0,01 теңге
өндірістік негізгі ... ... ... Қор ... ... бойынша:
Қор қайтарымдылығы кері көрсеткіш, сондықтан әрбір негізгі құралдардың
бір теңгесіне 2008 жылы 2,5 есеге өнім өндірілгенін көрсетеді.
15) Жұмысшылардың ... ... ... бойынша:
Бұл - әрбір жұмысшыға қанша өндірістік негізгі қордың деңгейін ... жылы 1 ... 2007 ... қарағанда 3161 теңгеге артық қаруланған.
Осының салдары кәсіпорынға ... ... ... ... көреміз.
16) Өнімнің 1 теңгесіне кететін шығыны көрсеткіші бойынша:
Кәсіпорынды шығындар есебін жақсы білетін мамандар ... ... ... ... ... ... ие
болмайды. «Рахат» АҚ-да 2007 жылы өнімнің 1 ... 0,73 тг. ... ... 0,84 тг. болып отыр. Бұл дегеніміз - әрбір теңгеге 2008 жылы 11 тиын
артық жұмсауды көрсетеді.
3 ... ... ... ... ... ЖОЛДАРЫ
3.1 Қазақстанның БСҰ-ға кіруі отандық өнеркәсіптің бәсекеге
қабілеттілігін арттырудың факторы
Дамудың ... ... ... ... ... ... өсуді қамтамасыз етудегі позицияларымызды нығайту, ел халқының
жоғары өмір сүру деңгейін және Қазақстанның әлемдік қоғамдастықта ... ... ... ... ... ... Ұлттық экономика құру
міндеттері тұр.
Қазақстанның әлемдік экономикалық қоғамдастыққа оның толық құқылы мүшесі
ретінде кіру ... ... ... ... ... бағдар
қстанудың аяқталуымен басталады. Оның басталуының өлшемі өнеркәсіптің басқа
салаларын дамыту ұшін қажетті ақшалай ... ... ... болмақ. Қазақстан бүгінде өнеркәсіпкәсіпорындарын ... үшін ... ... ие ... бізге белгілі,
мәселе тек қандай саланы таңдау керектігінде және болашақта ... ... ... ... Атап айтқанда, ұзақ мерзімді жоспарда
экономикалық ... ... ету үшін ... ... ... ... сауда және көлік қызметтерін және т.б. дамыту қажет.
Еліміздің өндірістік ... ... мен ... ... ... ... ... пісіп-жетілді. Бірақ бүгінде
қай сала бәсекеге қабілетті өнім шығаруға барынша дайын және еліміздің
әлемдік ... ... және де, ... онда лайықты орын алуын
қамтамасыз ете ... ... ... ... Н.Ә. ... ... болады, онда ол соңғы жылдары елімізде ... ... ... өсу ... ... ... назарды әлемдік нарықта
Қазақстан өнімдерінің ... ... ... ету үшін ... есебінен еліміздің жаңа шектерге шығуын қамтамасыз ету мақсатымен
елдің серпілісті, ғылыми-технологиялық ... көшу ... ... ... ... ... құру ... экономикалық өсудің барлық көрсеткіштерінің өсуін бекемдеуге,
экономиканың дамуында табысқа жетуге болады. Ауыл ... ... ... ... осы кезеңдегі басымдықтар болуы тиіс.
Сондай-ақ саланы ... ... ... техникалық қайта
жарақтандыруды жеделдету жөніндегі шаралар болмақ. Мемлекеттің қолдауынсыз
өнеркәсіпті қайта жарақтандыруды жүзеге асыру мүмкін ... ... ... екі бағыт бойынша көрсетуге болады: біріншіден, баждан және ҚҚС-тан
босату жолымен сатып алынатын техникалық қайта жарақтандыруды ... ... ... ... тек ... құны онды, технологиялық
деңгейі жоғары және ... мен ... аз ... ... ғана
басымдық беру қажет.
Қазақстан әзірге саяси тұрғыда ... ... ... ... ал
экономикалық жағынан әлі сыртқы инвестициялауға, ... ... Біз ... ... ... ... қабілетті өнімдерге ие
болмайынша, әлемде лайықты орнымызды жеңіп ала алмаймыз.
БСҰ-ға кіруге үлкен мән ... зор ... бар ел ... ... ... ... ... етуге мүмкіндік береді. Жаһандану үдерісінің
күшеюі жағдайында Қазақстанның бүкіл ... ... ... ... ... ... ... біріне айналды. БСҰ-ға кіру
Қазақстанның өнімдері үшін ... ... ... мүмкіндік беріп қана
қоймай, республика экономикасында одан ... ... ... ... мүмкін.
Бүгінде әлемдегі 140-тан астам ел БСҰ-ға мүше болып табылады, ... ... саны ... Бұл ... іс жүзінде осы заманғы тиімді
экономика құрғысы келетін және әлемдік саудада тең құқылы қатысушы болудан
үміттенетін кез ... ... ... мүше ... ... ... Қазақстан да тыс қалмайды.
БСҰ-ға мүше болу отандық өнімдерді сыртқы нарықтарға ... үшін ... ... ... ... бұл өз кезегінде Қазақстан экономикасының
бісекеге ... ... ... ... ... ... ... БСҰ-ға кіруі ... ... ... да ... ... болмайды.
Отандық тауар өндірушілер үшін белгілі бір тәуекел қаупі бар, ... ... ... ... ... ... ... жоғары сападағы,
бәсекеге шыдай алмай қолайсыз жағдайда ... ... Олай ... үшін ... ... жан-жақты әзірленуі, ТМД елдерінің ... өту ... ... ... ... жіне ... ... пайдасы
талдануы тиіс.
Бүгінде Қазақстанның БСҰ-ға кіру үдерісі тура ... ... ... міндет
БСҰ-ға қосылудың мейлінше қолайлы шарттарына, яғни тарифтер мен ... ... ... ... ... қол ... ... БСҰ-ға кіру туралы 1996 жылдың қантарында қтініш берді ... ... ... ... ... және де осы ... ... ұшін
санау нүктесі басталады.
Жаңа мемлекеттердің БСҰ-ға қосылуы шарттарын ... ... да ... ... ... кешірек мүше болса, онда оның ішкі ... ... ... тарих дәлелдеуде.
Соңғы кездері Қазақстанда жүріп жатқан келіссөздер үдерісінің ... ... ... ... ... шарттар жағдайында қосылуға дайын
дегенді емес, керісінше БСҰ-ға дер кезінде кіруден барынша көп ... ... ... ... ... ... ... дамыған елдердің БСҰ-ға кіруге бірнеше ондаған жылдар бойы
дайындалғанына тарих куә. ... бұл үшін 15 жыл, ЕЭҚ ... ... ... құру үшін 35 жыл ... ... Сондықтан да біз БСҰ-ға
кіруге неғұрлым жақсы әзірленсек, әлемдік экономикада лайықты орын алу
мүмкіндігіміз ... ... ... ... аталған ұйымға кіру мәселесін жан-жақты ... ... ... ... ... ... болуының маңызы да
аз емес. Сондықтан қазір отандық тауар өонірушілерді ... ... ... жасау, заңнамаларды жетілдіру маңызды. БСҰ-ға мүше болу белгілі
бір экономикалық жағынан ... және ... ... ... асырылатындығы белгілі. БСҰ-ға кіру Қазақстанға белгілі бір ... ... ... ... ... нарықтырының өсуі
мен тұрақтылығына байланысты қазақстандық ... ... ... артады. Екіншіден, республика әлемдік нарыққа
кіру мүмкіндігіне ие болады және заңдық тұрғыдан қорғалуы күшейеді. ... БСҰ мүше ... ... ... ... ... ие ... Қазақстандық кәсіпкерлер өз өнімдерін БСҰ-ға
қатысушы елдердің нарықтарына ... ... ... келісілген баж мөлшері
мен міндеттемелер деңгейінде экспортқа шығара алады. ... ... ...... ... ... ... заттар, шикізат пен
қызметтер сатып алуына, ал халыққа – арзанырақ таурлар мен қызметтерге қол
жеткізуіне мүмкіндік ... ... өмір сүру ... ... ... ... кезде ең басты ... ... ... ... ... сай келуін ескеру қажет. Ал бұл ... ... тек ... ... ғана ... ішкі нарықта да бәсекеге
қабілетті мәселесін өткір қояды.
Жоғарыда ... ... ... сарапшылардың пікірінше
Қазақстанның кеден шекараларын ашқан кезде отандық тауар өндірушілер ең ... ... ... олар ... ... ... ... шыдай алмай,
соның салдарынан нарықтағы өз позицияларынан айырылып қалуы мүмкін. БСҰ-ға
өткен кезде отандық ... ... және онда ... ... ... ... ... саясаты әзірленген болуы тиіс.
Кеден шекараларын қорғауды нығайту, кеден кеңістігінің контрабандадан
қауіпсіздігін қамтамасыз ету, ... ... ... құнының
төмендетілуін барынша жою дұрыс болады. Нарықтарды ырықтандыру ... ... ... ... ... тиіс, ол елдің жағдайға
бейімделуіне қажетті уақыт береді. Ставкалардың белгілі бір азырақ шамада
төмендетілуі өтпелі кезенде – ... ... ... ... ... жыл ... мүмкін. Бұл кезенді тауар өндірушілер елде кең ... ... құру және ... ... ... ... өндірістік
қорлар құру жөнінде кең ауқымды жұмыстар жүргізуде пайдалануы тиіс.
Бүгінде отандық заңнама нормалардың қайталануы және ... ... ... ... атап ... ... Сондықтан да
республиканың алдағы уақытта БСҰ-ға өтетіндігін ескеріп, ... ... ... мәселелерін мұқият зерттеу қажет. Басты назарды
БСҰ-ға мүше елдер қосылатын Саудадағы техникалық кедергілер ... ... ... Онда ... сатқанда қолданылатын
өнімдердің стандарттары жөніндегіхалықаралық ережелер, ... ... ... бағалау шаралары қамтылған. Қазақстанның өнімдері
БСҰ-да қабылданған стандарттарға сәйкес келуі тиіс, бірақ ... ... ... тұстарға байланысты кейбір проблемелар
туындауы мүмкін.
Ұлттық заңнамаларды БСҰ ... мен ... ... ... ... ... кеңістікте қосылуына мүмкіндік береді, ол
барлық экспортерлар мен импортерлардың тұрақты және болжауға ... ... ... қамтамасыз етеді.
БСҰ-ға кіру елімізге инвестициялардың өсуін қамтамасыз ететінін де естен
шығаруға ... ... ... ... ... талдау БСҰ-ға
өткен жылы шетелдік инвестициялар орташа ... ... 1,2% ... ... ... ... ... сауда ұйымына кіргенге дейінгімен
салыстырғанда 0,8% жоғары болып қалатындығын көрсетті. Бұл Қазақстан БСҰ-ға
кіре отырып, егер ... ... ... үшін ... ... ... айтарлықтай экономикалық тиімділікке қол жеткізетіндігін
байқатады.
Қорытындылай келе, егер Ұкімет дұрыс саясат жүргізсе және ... ... ... ... ... болса, Қазақстанның БСҰ-ға кіруден
алатын пайдасы анағұрлым жоғары, яғни ... ... ... ... ... ... ... өнімнің бәсекеге қабілеттігін арттыру стратегиясы
Қазіргі уақытта «Рахат» АҚ-ның позициясы мықты, ол ... ... ... ... ие. ... ... онымен иық теңестіре алатындай кәсіпорын жоқ десе де болады, өйткені
өзінің ... ... ... нарығы бар. Басқаларынан айрықша жері –
«Рахат» АҚ импорттық тауарлардың тек ... ... ғана ... ... ... пен ... пайдаланады. Бұл оның кондитерлік
өнімдерінің ... ... ... Оның сауда маркалары тұтынушыларға
кеңінен танымал, кәсіпорынның іскерлік беделі тұрақты және дестрибьютерлік
желісі кең.
«Қарағанды ... ... ... ... бірі ... ... ... жаңа түрлерін және көп қатпарлы шоколад
өнімдерін өндіретін, осы заманғы технологиямен жұмыс істейтін экструдерлік
цех бар. ... ... ... тәтті тағамдар, қытырлақ, кептірілген
ертеңгілік тағамдар, сондай-ақ көп қатпарлы шоколад ... мен өзге ... ... ... бір сұранысқа ие. Кәсіпорын осы бағытта әр ... ... ... отырып, өзінің ... одан әрі ... ... ... ... ... артықшылықтарына тоқталмастан бұрын, ең
алдымен айтарымыз: осы ... ... ... ... ... ... келеді. Оның негізгі бәсекелік артықшылығы – ... ... ... мен ... ... көрсеткендей, отандық кондитер кәсіпорындары негізінен арзан
жұмысшы күші мен шикізат сияқты төменгі дәрежедегі артықшылықтарға ғана ... ... ... қол ... ... ... қажет
етеді. Сол себепті компаниялар ... ... ... пайдалана алмайды. Жаңа технологиялар енгізіліп жатыр, алайда ... сол ... ... ... барлығын осы заманғы
технологиямен ауыстырудың сәті түспей тұр.
Осы кондитерлік ... ... ... ... ... бірқатар қаржы-экономикалық ерекшеліктері анықталды. 2007
жылы 11 мың ... ... ... күрт ... бұл көрсеткіш 2006
жылмен салыстырғанда 90,83%-ды құрады. Кәсіпорындарда іске ... ... саны ... ... Ең ... ... қуаты 10
тоннадан аз шағын кондитерлік фабрикаларда қалыптасқан, ол ... ... 10%-ы ғана ... ... ... ... дамуының
проблемаларын талдаудан осы кәсіпорындардың көпшілігі ... ... ... ... ... ... республикада кондитерлік
өнім нарығының дамуының оң үрдістеріне қарамастан егжей-тегежейлі талдап
шешуді қажет ететін бірқатар өзекті факторлар жоқ ... Осы ... ... болады:
а) кіріс деңгейі мен баға саясатындағы айырмашылыққа байланысты
тұтынушылардың сұранысын әртараптандыру. Мәселен, 2006 ... ... жылы ... ... пен ... ... ... бойынша бөлшек
тауар айналымының көлемі 26,2%-ға, 2006 жылмен салыстырғанда 15,1%-ға ғана
ұлғайды. Өнеркәсіп саласы кәсіпорындарының бағасы 2007 жылы ... ... қоса ... тамақ өнімінің бағалары 29,5%-ға, оның ішінде шоколад
пен қант қосылған кондитерлік өнімнің бағалары 13%-ға ұлғайды;
ә) өңірлік сәйкессіздіктер. Облыстар үш ... ... оның ... ... ... деп ... ... облыстардың бірінші тобы
(Ақмола, Жамбыл облыстары мен Астана қаласы). Екінші топқа шамалы ғана және
нарықтың кондитерлік ... ... ... ... облыстар
кіреді (Ақтөбе, Алматы, Шығыс Қазақстан, Оңтүстік және Солтүстік Қазақстан
облыстары). Үшінші топқа ірі ... бар және 2007 жылы ... ... ... ... ... ... құраған облыстар кіреді (Алматы
қаласы, Қарағанды және Қостанай облыстары).
Бәсекелік ... ... ... стратегиялық топтар картасын
салыстыру әдісін пайдалана отырып, шоколад ... ... ... үлесі мен өнім түрінің кеңдігі бойынша бәсекелестердің келесі үш
тобын жеке ... ... ... Бірінші топқа нарықтағы көшбасшылар –
Қазақстан аумағындағы шетелдік ... ... ... ... ... ең белгілі отандық өндірушілер; үшінші топқа – бәсекелестік
жайғасымы нашар отандық өндірушілер кіреді. Әрбір белгіленген ... ең ... ... ... ... ... нашар отандық кәсіпорындарға:
а) арзан немесе бірегей өніммен жұмыс істеуге;
ә) әртараптандырудың жаңа әдістерін пайдалануға;
б) сату көлемін, нарықтың ... ... қол ... жайғасымды сақтап қолдауға;
в) қысқа мерзімде пайда алу және қаражаттың жылдам түсуін қамтамасыз
ету мақсатында ... ... ... ... ... ... ... кәсіпорындардың екінші тобы нарықта күресу
үшін:
а) саланың көшбасшылар ерекше назар аудармайтын нарықтағы ... ... ... нақты тобының қажеттілігіне ерекше назар аудару, сатып
алушылар жоғары бағалайтын қызметтің арнайы түрлерін дамыту;
б) әртараптандыру мен ... ... ... ... нақты топтарына жоғары сапалы өнімді ... ... ... ... ... көшбасшының артынан ілесу;
г) шағын фирмаларды басып алу – ұсақ ... ... өсу ... өнім өндіруші сатып алушылардың сана-сезімінде тартымды бейнесін
қалыптастыру арқылы өнімді әртараптандыру ... ... ... ... ... ... айрықша имидж сомдау қарастырылған
стратегияларды таңдайды.
Көшбасшы кәсіпорындардың практикамен расталған стратегиясы ... ... ... ... ... жылжу саясатын жалғастыруға;
ә) өздерінің жайғасымын сақтап қалуға;
б) бәсекелестерге ойдағыдай қарсы төтеп беруге толық мүмкіндігі бар.
Автордың ойынша, шоколад нарығы ... ... атап ... ... ... ... кәсіпорынның ішкі мүмкіндіктері
мен өзі жұмыс істейтін ... ... ... ... ... жағдайын нығайтып, бәсекеге қабілеттілігін арттыру үшін іске
асыра алады.
Компания бәсекелестік жағдайында тіршілік етіп ... даму ... ... ... яғни ... талаптарын, бағалардың
арақатынасын, сондай-ақ жаңа ... ... ... ... ... ... қадағалауға тиіс.
Өнім қоржынын қалыптастыру мен талдауды, сондай-ақ функционалдық
стратегияларды анықтауды стратегиялық келешекті ... іске ... ... бұл үшін ... ортаны (бәсекелестерді, жеткізушілерді,
тұтынушыларды, зерттеу, ... және т.б.), ... ... ... және кәсіпорынның мүмкіндіктерін (техникалық, ... ... және т.б.) ... ... ... – SWOT-талдауды,
басқаша айтқанда бастапқы стратегиялық талдаудың матрицасын ... ... ... және ішкі ортаның әр түрлі ... ... ... ескеруге және компанияның дамуының оңтайлы стратегиясын таңдауға
көмектесетін ең қарапайым әрі қол жеткізімді ...... ... ... ... бірі ғана екенін атап өткен орынды. Егер ... ... ... ... жоспарлаудың басқа да әдістерін ... ... ... ... ... ... жағдайда біз «Рахат» АҚ ... ... ... ... нәтижелерін қарастырамыз.
Осы компанияның өнімдерінің нарығы аумақтық бөліну мен ... ... ... ... өңірлері (негізінен ірі көтерме сауда);
ә) Алматы қаласы – (бөлшек сауда және ірі көтерме сауда);
б) сауда желілері;
в) фирмалық сауда. Ол өз ... ... ... ... ... франчайзинг шартымен жұмыс істейтін дүкендердегі сауда бөлінеді.
кесте – «Рахат» АҚ қызметінің салыстырмалы қаржы көрсеткіштерінің нәтижесі
келтірілген
|Көрсеткіш |2008 ... |2009 ... |
| ... ... |
| ... ... |
|Жарғылық капитал, мың теңге ... |900 000 ... ... мың ... |10 635 444 |11 185 492 ... ... мың ... |13 278 267 |13 477 411 ... ... мың ... |13 964 022 |13 823 321 ... ... мың ... |2 573 200 |2 435 156 ... ... мың ... |588 662 |441 755 ... баланстық құны, теңге |2804 |3 107 ... ... ... % |4,4 |3,28 ... ... ... % |5,5 |3,95 ... ... ... % |18,4 |17,61 ... ... ... ... ... елдегі және әлемдегі
күрделі макроэкономикалық ахуалдың өзгеруіне ... ... ... жағына әсер еткені байқалды. Компанияның 2009 жылғы қаңтар-
қазан аралығындағы сату көлемі 1,1%-ға азайып, осы кезеңдегі таза ... ... ... ... ... ... ... кондитерлік өнім
өндіруге толықтай немесе ішанара маманданған 200-ден астам ірі және ... ... ... ... ... елімізде 90%-дан астам өнімді ... яғни ... АҚ, ... ... АҚ, «Қарағанды кәмпиттері» АҚ
шығарады.
Кондитерлік өнімді өндірушілердің арасынан ... АҚ ... ... атап ... олар:
а) «Баян сұлу» АҚ – Қостанай қаласында орналасқан, кондитерлік өнімнің
160-қа жуық түрін шығарады. Өндірістік қуаты 30 мың ... ... ... ... көлемі 11,4 мың тонна болды, бұл ішкі нарықтың 8%-дық
үлесіне ... ... ... АҚ – ... ... ... ... кондитерлік өнім түрін өндіреді, өндірістік қуаты 40 мың ... 2002 жылы ... 9,4 мың ... өнім ... нарықтың 6%-ын
құрады.
«Рахат» кондитерлік фабрикасын SWOT-талдау
|Күшті жақтары: ... ... ... ... ... ... ... іске ... ... ... жағдайы;|қосылмауы; |
| ... мен ... ... және орта ... ... ... ... ... ... ... ішінде орналасу: өндірістік |
|маркетингке, үздік қызмет көрсетуге |үй-жайлардың тарлығы, даяр өнімнің |
|ерекше назар аударылады; ... ... ... ... кең ... ... көлік шығындары (шикізат |
|сатып алушылар арасында беделді, |қоймасының алыста ... ... ... ... белгісі; | ... ... өнім ... ... ... ... бойынша |
|икемді жүйесі; ... ... ... ... ... баға саясаты; | ... ... ... | ... ... ұзақ мерзімді| ... ... | ... ... ... ... ... сапасын |Қазақстандағы тұрақсыз ... ... да ... |макроэкономикалық ахуал; ... ... ... аудару; |ұлттық валютаның құнсыздануы, |
|жаңа нарықтарға немесе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... |әлемдік тауарлық нарықта жағдаяттың |
|кеңейту; ... ... ... ... ... ... ... |
|деңгейлес интеграция; ... ... ... ... ... жайғасымдарының|түсуі; ... ... ... жаңа бәсекелестердің|
|жаңа өнім шығаруда жаңалықтар мен ... болу ... ... ... пайдалану |отандық өндірушіні мемлекеттік |
|қабілеті; ... мен ... ... ... жалпы инвестициялық |тиімді жүйесі; ... ... ... әл ... мен ... алу ... ... жағдайының |қабілетінің деңгейіндегі өңірлік |
|жақсаруы; ... ... ... мол ... ... ... |сатып алушылар мен жеткізушілердің |
|және қарқынды дамуы. ... ... |
| ... ... тарапынан күшті баға |
| ... |
| ... ... ... |
| ... мен ... |
| ... кәсіпорынның өндірістік |
| ... ... ... ... ... ... ... ететін |
| ... ... ... |
| ... ... ... ... ... ... қорытындылап кетуіме болады:
1.Бәсеке түсінігі латынның conurrentia- қақтығысу ... ... ... – бұл ... бір ... ... үшін
индивидтер, топтар немесе қоғам алдындағы күрес ... ... және ... ... ... фактордың бірі бәсекелестік.Ол
адамдардың шаруашылық ісінің ... ... бір ... ... бір ... ... өндірушілердің
нарықтағы экономикалық жарысы, неғұрлым көп ... ... ... ... ... ... ... кәсіпорынның бәсекеге қабілеттілігі деп оның ... ... ... ... ... ... ... және ағымдағы жоспарлау, сапа,
коммуникация сынды артықшылықтармен ... ... ... ... ... бірқатар
факторларға байланысты:
-өндірілетін тауарлардың түрі;
-нарықтың ... (жыл ... сату ... кірудің жеңілдігі;
-нарықтың біртектілігі;
-осы нарықта жұмыс істеп ... ... ... ... ... мен сапа ... категориялары
арасында тура байланыс бар. Өндірілетін өнімнің сапасы кәсіпорын нарығының
үлесін көбейтеді, бәсекелік ... ... ... ... ... ... тұтынушыларды өзіне тартады және ақырында барлық
өндірістің тиімділігін ... ... ... ... өнім ... маңызы өте зор.
6.Сапа өнімнің белгілі бір қажеттіліктерін қанағаттандыра алатын ... ... Сапа ... ... факторы ретінде барлық
ұлттық экономикаға әсерін тигізеді. Ол ... ... ... да ... ... ... ... арттыру мәселесін зерттеу
кезінде әрбір кәсіпорындардың бәсекеге қабілеттілік ... ... ... Бұл ... ... ... жоқ. Дегенмен,
зерттеулер негізінде кәсіпорынның бәсекеге қабілеттілігін бағалаудың
әртүрлі ... ... ... бірқатар көрсеткіштер арқылы
бағалауды ұсынады. Көрсеткіштердің ішіндегі ең маңыздылары ... ... ... ... ... ... кәсіпорынның қаржылық жағдайы;
- тауар қозғалысы мен өткізуді ұйымдастырудың тиімділігі;
- іскерлік қарым – қатынасы мен белсенділігі.
8.Кәсіпорын шығаратын ... ... ... ... ... көрсеткіштер қолданылады.Оларға: бірлік, кешендік, интегральдық,
қолдануы ... сапа ... ... ... және құндық
бірліктер түрінде көрсетіледі) және салыстырмалы, сенімділік, қауіпсіздік,
технологиялық, стандарттау, сәйкестендіру, экологиялық, ... ... ... тізімі
1. Кәсіпорын экономикасы: оқу құралы/Жолдасбаева, Ж. Алматы, 2002
2. Өнімнің бәсекеге қабілеттілігі: оқу ... Е. ... ... ... ... основы теории и практики. учебн. Пособие/Огвоздин
В.Ю Москва. 1999 год.
4. Кәсіпорын экономикасы: оқу құралы ... Г.И. ... ... ... ... ... бағалау әдістемесі /Оспанова, Д.А.
ҚазЭу хабаршысы, 2009
6. Кәсіпкерлік қызметті ұйымдастыру: оқу құралы/Елшібаев, Р.Қ. ... ... ... ... экономикасы: оқу құралы/Ниязбекова, Р.Қ, ... ... П.Т, ... ... ... ... Кәсіпорын экономикасы және кәсіпкерлік: оқу құралы/ Үмбетәлиев, А.Д,
Алматы, Экономика ... ... ... ... ... талдау: оқу құралы/ Дүйсенбаев, К.Ш,
Төлегенов, Э.Т, Жұмағалиева, Ж.Г, Алматы, Экономика ... ... ... экономика: оқу құралы/ Оразалы Сәбден, Алматы, 2007
11. ... таза өнім ... ... сапа мен ... / ... Р.К, ... ... №4
12 www.gоogle.kz
13 www.kase.kz

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 28 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Агроөнеркәсіптік кешеніндегі бәсеке108 бет
Бәсекеге қабілетті кәсіпорынның факторы ретінде өнім сапасын басқару102 бет
Кәсіпорын өнімінің бәсекеге қабілеттілігін арттыру64 бет
Кәсіпорын өнімінің бәсекеге қабілеттілігін арттыру жайлы мәлімет72 бет
Кәсіпорын өнімінің бәсекеге қабілеттілігін арттыру туралы26 бет
Кәсіпорынның бәсекеге қабілеттілігін арттыру36 бет
Нарықтық қатынастар жағдайында құс шаруашылығы өнімдерін өндірудің тиімділігін жоғарлату жолдары30 бет
Фирма тауарларының бәсекеге қабілеттілігін арттыру жолдары44 бет
Өнімнің бәсекеге қабілеттілігін арттыру35 бет
«Алатау» ЖШС өнімінің бәсеке қабілеттілігіне баға беру33 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь