Айша Ғарифқызы Ғалымбаева

Айша Ғарифқызы Ғалымбаева, Қазақстанның халық суретшісі, ҚР Ш.Уәлиханов атындағы Мемлекеттік сыйлығының лауреаты, «Құрмет белгісі», «Еңбек Қызыл ту» ордендерінің иегері. Оның есімі Республиканың құрметті Алтын кітабына жазылған. Қазақстан өнерін дамытуға қосқан үлесі үшін «Тарлан» сыйлығын алған.
Айша Ғалымбаева 1917 жылы Алматы облысының Еңбекші қазақ ауданындағы Есік ауылында дүниеге келген. Алматының көркемсурет училищесінде (1943) және Бүкілодақтық Мемлекеттік кинематография иниститутында (1949) оқыған. Айша Ғалымбаева «Махаббат туралы аңыз», «Өжет қыз», Шоқан Уәлиханов жөнінде «Оның заманы әлі алда», «Бұл Шұғылада болған еді» дейтін фильмдердің қоюшы суретшісі. «Қазақтың халық киімдері» (1958) альбомының авторы. Республикалық, Одақтық және Халықаралық көптеген көрмелерге қатысқан. Оның туындылары Қазақстан, ТМД және әлемнің көптеген елдеріндегі жеке коллекцияларға қойылған.
Қазақ өнерінің тарихына Айша Ғалымбаеваның шығармашылық өмірбаяны шын мәнінде алтын әріппен жазылған! Ол тарихтың қай бетін ашсаңыз да, алдыңыздан Айша Ғарифқызы сомдаған тамаша образдар шығады.
Айша Ғарифқызы жарық дүниеге келісімен-ақ айы оңынан туған адам. Оның туған ауылы Алатаудың бөктеріндегі табиғаты таңқалардай тамаша жерде. Киіз үйдің ішіндегі алуан түске боялған ою өрнектің, бір-біріне ғажап жарасым тапқан әр бұйым, әр заттың өзі жаныңды жып-жылы нұр шуағымен жылытқан сұлулық әлемінің тұтас бір әлеми кеңістігі тәрізді. Ісмер әже Айшаға жас күнінен өз қолынан келгеннің бәрін үйретті. Тұнып тұрған табиғат тамашасы мен жылы ұяның сұлу ырғақ, әсем бояуы бірте-бірте болашақ суретшінің жан дүниесін мөп-мөлдір, тұтас бір тұнығымен баурап алды. Одан соң бұл ғажайып дүние, сиқырлы сурет оның полотноларында бейнелі көрініс
        
        Айша Ғарифқызы Ғалымбаева
Айша Ғарифқызы Ғалымбаева, Қазақстанның ... ... ... ... Мемлекеттік сыйлығының лауреаты, «Құрмет белгісі»,
«Еңбек Қызыл ту» ордендерінің иегері. Оның ... ... ... ... ... ... ... дамытуға қосқан үлесі үшін
«Тарлан» сыйлығын алған.
Айша ... 1917 жылы ... ... Еңбекші қазақ ауданындағы
Есік ауылында дүниеге келген. Алматының көркемсурет училищесінде (1943)
және Бүкілодақтық ... ... ... (1949) ... Ғалымбаева «Махаббат туралы аңыз», «Өжет қыз», Шоқан Уәлиханов жөнінде
«Оның ... әлі ... «Бұл ... ... еді» дейтін фильмдердің қоюшы
суретшісі. «Қазақтың халық киімдері» (1958) ... ... ... және ... ... ... қатысқан. Оның
туындылары Қазақстан, ТМД және әлемнің көптеген елдеріндегі ... ... ... ... Айша ... ... ... шын
мәнінде алтын әріппен жазылған! Ол тарихтың қай ... ... ... Айша ... ... ... ... шығады.
Айша Ғарифқызы жарық дүниеге келісімен-ақ айы оңынан туған адам. ... ... ... ... табиғаты таңқалардай тамаша жерде. Киіз
үйдің ішіндегі алуан түске боялған ою өрнектің, бір-біріне ... ... әр ... әр ... өзі ... ... нұр шуағымен жылытқан
сұлулық әлемінің тұтас бір әлеми кеңістігі тәрізді. Ісмер әже ... ... өз ... ... ... ... ... тұрған табиғат тамашасы
мен жылы ұяның сұлу ырғақ, әсем бояуы бірте-бірте болашақ суретшінің ... ... ... бір ... баурап алды. Одан соң бұл ғажайып
дүние, сиқырлы сурет оның полотноларында ... ... ... ... бәрі ... дүниелер» деп Ницше айтқандай, біздің мирас
еткендеріміздің бәрі таңдаулы туындылар.
Тағдырдың таңдаулы ... ... ... ... өзі сыйлаған.
Онда да тек кенепке жағар көп бояуды ғана емес, күй ... ... ...... да ... ... Өнердің өзі «болмыстың қолдан шекіп
соққан қалыбы» дейтініміз де ... Ал, Айша ... өз ... ... ... ... ... шекімей-шертпей аялап, оны күншуақ пен
көлеңкенің нұр сәулесі тұнған алуан түстерден дестелейді.
Айша Ғалымбаеваның көркем ... ... ... ... ... ... ... сыйлап тұрғандай. Ал Айшаның болмыс бітімі, жылы
жүзді көзқарас, биязы, жұмсақ үні мен жылы сөзі ... ... ... ... ... ... Оның бейнелеу өнеріндегі образдарының
мейрімі, ... мен ... ... кім де кімнің жан дүниесіне шаттық
пен жарасымдылықтың сазды әуенін сыйлайды.
Жұмыс кезіндегі шабытты шақтың ... де ... ... әрі ... Қыл ... ... өткен әр ізі, әр тынысынан ... ... ... ақ ... ... ... жұпар иісі мұрынды жарған алманың ... ... ... ... ... ... ... ойнақ салып
жүрген ақ сәулені көресіз. Мұншама жасампаздық үшін жаныңды сала тер төккен
қаншама еңбек, қаншама уақыт ... ... егер сәті түсе ... ... ... алуан бояудың сан түрлі түсі – даналықтың даралығы
танылады. Оны өткен ... ... ... Онда суретшінің
қолынан келмейтіні болмайды, қиялдың өзі тіріліп, ... ... ... ... ... ... бар ... айнытпай
айқын көреді. Айналасын қоршаған қарапайым өмірдің өзін өңін өзгертпей көру
– саналуан түрдегі сансыз заттардың ... ... де көп ... ... ... мен ... қызығы мен қылығын танып көре білу
дегеніңіздің өзі жаратқанның тек ... ... ... ... ... ... шағының өзінде Айша Ғалымбаева баяндаумен қатар (Шопан.
1949) арманшылдыққа бой ұрды (Менің аулам. 1949). Есейе келе ... ... ... пен ... барша тірлік дүниесінің бірімен ... өзі ... ... ... ... ... ететін болды.
Сондықтан да ол кейде, сол сәтте өзге ... тіл ... ... ... ғана ... ... Бірақ, нақты
айқындалған тұсы тұтастықтың ... ... ... ... жасайды.
Сондықтан да образдың бейнеленуі шексіз, алайда соның өзі сізге картинадан
тыс қалған әлемнің сыры мен ... ... ... ... ... ... ... суретшісі, демек, картинаға
кинематографтың көзімен ... ... Оның ... сахналық жанр емес, тіпті натюрморттың ... ... ... ... Бұйымдардың бәрі бір-бірімен ілігіп, ... өзі кез ... ... ... ... ... ... тұрады.
Тіпті кеңістіктің өзі суретшінің ... ... ... ... ... және ... байланысты білдіргісі келген сезім
толқынына толы. Үй бұйымдары, жемістер мен гүлдер және ... ... ... ... олардың бәрі бір кеңістік, бір ырғақтың дүниесі ... ... және ... ... жан дүниесінде өзін қоршаған айналаны түсінетін бірден бір
жан ... өзім деп ... ... ... бар. Оған қоса ... ... гүлдің, дыбыстың, үндестік пен иістің ... ... ... өнер ... деп ... Жан ... соншама
сезімталдығы және асқан дарынының арқасында суретші ... ... ... жаңа ғана көз ... соны ... ... тап болады.
Заттардың сол сұлулығын жаңадан қайтара ашып, ... ... ... ... ... ... ... салыстырмалар мен
ұқсастықтардың көнетоз қабығы аршылып, қайтадан тағы бір жаңалық ашылғандай
болады. Сол ... ... гүл ... күн ... ... ... жеміс
піседі. Өнерге деген мұндай соны ... ... ... ... мөлдірлігіне мейірленбеу мүмкін емес.
Айша Ғарифқызының картиналарындағы қарапайым да күрделі, ... ... ... ... ... ... табиғилық пен турашылдық
мінез тән. Суретшінің өзі айналасынан не көрсе сол қалпында ... ... сала ... ... ... алас ... көп ... арасынан
таңдаған құбылысты аршып алып, талғам таразысына салып, бағасын беріп, оны
айқын да сенімді әлемдік үлгіге жеткізу үшін ... ... ... ... ... ... құбылысының сол сәтін қалт жібермей тап басуың шарт.
Сонда ақын сізге «суретші бізге сиреньнің, талып ... ... ... көзбе көз» деп тап басып, әділ бағасын айтады.
Айша ... ... өзі ... ұзақ жылдар бойына оған
өзгеден ерекше көре білу, сезіне білу ... ... ... аяулы жан.
Оның болмыс бітімінде кез келген суретші армандайтын асыл қасиеттер ... пен ... жан ... ... ... бар. ... минут сайын әр дерекке, әр натураға елеңдей қарайтын кездің бәрі
баяғыда артта ... ... жас ... жаза ... ... ... арылып, жасампаздықтың жазық даңғылына түскелі қай
заман. Оның ... ... мен ... ... ... жазудың
үндестігі ғажайып жарасым тапқан. ... ... әр ... ... пен ... қуатына толы. Ал, алуан түсті бояу мен нұр
сәуленің өзі дүнияуи және ... ... ... ... ақ
періштесіндей. Ол адам жанын поэтикалық әсер мен пәк ... ... ... ... ... суретші екені ақиқат. Оның алдында өмірдің
өзекті ... ... ... ... ... ... ... мен
идеялардың есігі айқара ашылған. Ғаламдық жаратылыстың өзі ... ... ... ... табынуға қу тірліктің кесірінен уақытың
жете бермесе де табиғатқа ... ... жоқ, ... өзі ... ... да бір ... бұл ... тектен текке келмеген деп күй көкірекке
ой түйетін әр ... үшін ... ... ... айшықты да тартымды.
Өзінің шеберханасында гүл шоғы көзге көп түсе бермесе де, суретшінің
қайта-қайта сала беретін сүйікті суреті – ... ... тағы да ... художниктің көз алдында емес, сазгердің көкірегін кернеп, енді-енді
төгіліп, жарыққа ... ... әсем әуен ... оның ішкі жан ... өзі көп ... табан астында суырып салар шығармашылық
еркіндікке мол мүмкіндік береді. Мұндай шабытты ... ... қолы ... сәт ... ... бермей, қалт етіп қате жібермей, жылдам да жеңіл
жорғалайды. ... ... мен аты ... бастайды, алайда бұл
натюрморттар гүлдердің ... ... ... оның ... Сексенінші жылдардан кейінгі салынған натюрморттарда өнердегі
ең құнды дүние – өмірді шынайы сезіну бар.
Оның «Жайнаған гүл ... (1999) ... ... ... ... ... кетуі де мүмкін еді. Ол шоғырды сан бөлікке бөліп ... да ... ... да оның ... дүниенің тұтас және ғажайып сұлулығын
бейнелейді. Соған қарап тұрып өнердің «көңілге түрлі ой ... ... ... ... қайран қалмасқа лажың жоқ; мінеки, мынау бояу – бұл
жарық дүниенің ... ... ... ... ... ... бар – бұл
күн шұғыла, ақ сәуле, немесе, көлеңкенің жанға жайлы салқыны.
Айша Ғалымбаеваның бұл ... ... ... ... атағы жоқ
шығар. Алайда солардың арасындағы ең бастысы оның картиналарын тамашалаған
көрерменнің көкірегінде күй ... ... ... пен ... ... сондай іңкәр дүниені сыйлаған шығармашылықтың жасампаздық құдіреті.

Пән: Тарихи тұлғалар
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 5 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қазақ бейнелеуі өнерінің дамуы40 бет
Тарихи романдардың басты идеялық-көркемдік ерекшелігі. Қ.Жұмаділовтің "Дарабоз" романына, Шерхан Мұртазаның "Ай мен Айша" роман-диологиясына, А.Кемелбайдың "Қоңыр қаз" шығармасына әдеби талдау7 бет
Тарихи романдардың басты идеялық-көркемдік ерекшелігі. Қ.Жұмаділовтің "Дарабоз" романына, Шерхан Мұртазаның "Ай мен Айша" роман-диологиясына, А.Кемелбайдың "Қоңыр қаз" шығармасына әдеби талдау (образдар жүйесі, портреттер, мінездеу, жазушының көркемдік стилі, тіл айшығы14 бет
Ш. Бейсенованың «Сүзгенің соңғы күндері» хикаятындағы лиризм мен психологизм. Ш.Мұртазаның «Ай мен Айша поэмасының» көркем тілі12 бет
Шерхан Мұртазаның «Ай мен Айша» роман-диологиясында замана шындығының бейнеленуі6 бет
Шерхан Мұртазаның «Ай мен Айша» роман-диологиясында замана шындығының бейнеленуі. Көркемдік ізденістер. Р. Мұқанова, Т. Ахметжан, Н. Ораз шығармаларын талдау10 бет
Ақан Сері туралы8 бет
Орта ғасырдағы Тараз қаласы: кейбір тарихи мәселелері6 бет
Ортағасырлық Тараздың экономикалық және саяси мәдениетi38 бет
Оңтүстік Қазақстан облысының көрікті жерлері87 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь