Дененің сегменттелуі


Жұмыс түрі:  Материал
Тегін:  Антиплагиат
Көлемі: 8 бет
Таңдаулыға:   
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге
Кепілдік барма?

бот арқылы тегін алу, ауыстыру

Қандай қате таптыңыз?

Рақмет!






Зертханалық жұмыс №7

Тақырыбы: Буылтық құрттар типі. Буылтық құрттар кластарының жіктелуі.
Азқылтанды құрттардың сыртқы және ішкі құрылысы мен даму кезеңімен танысып (жауын құрт) және жауын құртының препаратымен таныса отырып ішкі сыртқы құрылысын белгілеу
Сүліктер (медициналық сүлік) сыртқы және ішкі құрылысы мен дамуы кезеңімен танысып және белгілеу
Сабактың мақсаты: Жауын кұртын мысалға алып, систематикалык жағдайы мен құрылыстарындағы және кебеюіндегі ерекшеліктерімен танысу.
Кажетті құрал-жабдыктар: микроскоптар, кол лупалары, инелер,скальпелдер, табақшалар, тірі жауын кұрттары, жауын құртының ішкі құрылысының ылғалды препараттары, көлденең қимасының тұрақты препараттары, рельефті таблицасы, микро- және түрлі ттсті таблицалар;
Жалпы түсінік

Жауын құртыныңденесі біркелкібуылтықтанІсегменттерден тұрады. Оныңалдыңғыұшын бас бөлімі-простомиум деп атайды 31 -- сурет. Жауын құртының простомиумында ешкандай өсіннді болмайды.
Одан кейін бірінші ауыз буылтығы -- перистомиум орналаскан, оның төмеңгі жағында аузы болады. Оданкейін көптеген дене сегменттері кетеді.Денесінің екінші сегментінен бастап, әрбір сегменте төрт жүп кысқа кылтандары болады. Өйткені аз қылтанды күрттардың топырақта,лайда тіршілік етуге көшуімен байланысты параподияларыжойылып, қылтандарыныңкалдықтары сакталған.Бұл кылтандары денесінің артқы жағынаа карай бағытталып, кұрттық кейін қарай жылжуына кедергі жасайды. Сол себепгі аз кылтаңды құрттартек қана алға карай жылжиды. Денесінің алдыңғы жак бөлігіңде шырыш бөліп шығаратын белдеушесі бар. Оларда шүйке пайда болатан көптегее безді клеткалар болады.
Жауын құртының денесі тері-ет капшығы кутикуламен, тері немесе жамылғы зпителиймен қапталынған.Бір қабат эпителпй кабатының астында ұзын салалы бұлшық еттері болады. Бірак, ұзын салалы еттері денесін жауып жатпай, төрт таспа түрінде бүкіл дене бойына созыльш жатады. Оның екеуі арка белімінде, екеуі кұрсак бөлімінде орналаскан.
Жауын кұртының екікші кайтара пайда болған дене куысы-целомперделермен жеке бәлімдерге бөлінген. Бұл куыс сұйыктыкқа толы болады, сұйықтық денесінің сегменттерінің арка жағындағы тесік- тері аркылы сыртка шығып, дене сыртын дымкылдап тұрады.
Ас қорыту жүйесі. Жауын құрты есімдіктердің шіріңділерімен,жапырағымен,сабағыме н қоректенеді.Қоректену кезінде кездескең топыракты ас қорыту жолдары арқылы өткізіп, түңге карай жер бетіне шығарып отырады.Оның алдыңғы ішегі жұтқыншактан, өңештен,жемсаудан және етті қарынңан тұрады 32-суреті. Аузы денесінің алдыңғы ұшына орналасып, ауыз қуысымен жалғасқан. Ауыз қуысында корек жұтқыншақ аркылы өңешке түседі. Өңештің соңғы бөлігікенейе келіп жемсауға айналган. Жемсауға етті карын, карыңға. ішек жалғасады. Карында корек құрамындағы өсімдік калдыктары ұсақтанады. Ол ары қарай ас қорыту мүшесінің ең ұзын бөлігі-ортаңғы ішекке айналады. Ортаңғы ішектін арка жағында оның асты корыту және сіңіру бетін ұлғайтатын тифлозоль деп аталатын қатпарлы ойысы болады. Тамактың толық қорытылап, денеге сіңуі ішектің осы бөлімінде орындалады .Корытылмай қалған калдык заттар арткы ішекте қиыршакка айналып, сыртка шағарылада. Артқы ішек кыска, әрі ттифлозоль болмайды.
Тыныс алу жүйесі. Арнайы тыныс алу мүшесі болмайды. Тыныс алу қан тамырларының ұсақ капиллярларымен торланған тері арқылы жүзеге асырылады. Сондықтан жауын.кезінде топырақ аркылы еткен су жауын құртының айналасындағы қуысты толтырып, терісі арқылы тыныс алуын қиындатып, тұншыктыра бастайды. Сол себепті топырақтыңбетіне, ауасы бар кеңістікке шығуға мәжбүр болады.
Міне осы ерекшелігіне байланысты жауын құрты деп атап кеткен. Кан айналу жүйесі тұйық. Арка кан тамыры канның айналуынасебепші болатын бөлігі. Ол кұрсақ каң тамырларилен метамерлі орналаскан өңеш айналасындагы саккна тәрізді қан тамырларыменен жалғасады. Өңеш маңындағы 5-6 сакиналы кан тамырлары жуандау болып келеді, бұларды жүрек деп атайды. Арка кан тамырында кан дененің арткы жағынан алдыңгы жағына карай ағады, ал қурсак кан тамырында бұған керісінше болады.

Нерв жүйесі жұткыншақайналасындағы нерв сакинасынанжәне де кұрсакнервтізбекшесінен. тұрады. Нерв сакинасыекіжұтқыншақ үстітүйіннен, жұткыншакайналасындағысақиналы комиссураданжәнеекі жұткыншакастынервтүйініненқұралған. Кұрсақ нерв тізбекшелеріұзыншатәжіболыпоркаласк анекі-екіденкосылған нерв түйіндерінен тұрады.
Сезу мүшелері нашар жетілген. Әйткенмен жауын құрты жарықты өте жақсы сезеді. Олардың жарық сезгіш клеткалары денесінің алдыңғы ұшында шоғырланған.Зәршығару жүйесі -күрделі құрылысты метанефридия. Әдетте әрбір сегментіңде екі-екіден орналаскан кішкене имек түтікшелер шығару мүшесі. Имек түтікшенің бір жағы шұқырак воронка тәрізденіпдене қуысына, екінші жағы келесі сегмент арқылы сыртқа ашылады. Бірақ зәр шығару процесінде ерекше-хлорогенді клеткаларднң ролі зор. Зат алмасуының сұйық бөлігі қашен келіп ортаңғы ішекті сыртынан каптап жататын хлорогенді клеткаларға жиналады. Олар ортаңғн ішектің сыртынан дене куысндағы сұйыктыкқа одан шұқырак воронка, нефридиятүтігіарқылы сыртқа шығарылады.
Жыныс жүйесі және кебеюі. Жауын құрты гермафродитті.
Аталык жыныс мүшесі 10 және 11сақиналарда орналаскан екі жұп тұкым бездерінен, олардан воронкамен басталып, 15 сақинаның бауыр жағына ашылатын бір жүп -түқым жолынан түрады. Сол сияқтны 9-13 дене сақиналарын алып жатқан үш жұп түқым калталары болады.Бұларда дайын түқым клеткалары сакталады. ұрыктану кезікде воронка және тұқым жолы аркылы сперматозойдтар сыртқа шығарылады.
Аналық жыныс мүшесі 13 сақинада орналасқан бір жұп жұмыртқа безінен, осы сакинадағы воронкадан басталып, 14 дене сакинасының бауыр жағынан сыртка ашылатын бір жұп жұмыртқа жолынан тұрады. Аналық жыныс мүшесіне Осы айтылғандардан баска 9,10. сақиналардың құрсақ жағындағы эктодермалық дене жабындысының кеңеюінен пайда болған бір жұп тұқым кабылдағышы болады.
Ересек құрттар айқаспалы ұрықтанады. Бұл кезде екі құрт белдеушелері біріне-бірі қарама-қарсы келетіндей болып алдыңғы ұштарымен жанасады. Сол кезде әрбір құрттнң белдеушесінен шырышты секрет бөлініп, ауада қатайып шүйкеге айналады, яғнк құрттың екеуі де 115 сақинадан шүйкеге оперматозоид шығарады. Олар шүйкедегі ерекше жолақ арқылы бір құрттың сперматозоиды екіншісінің тұкым қабылдағышына, екіншісінің сперматозоиды біріншісінің тұқым ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Фирманың баға саясаты: баға белгілеу кезеңдері, әдістері, стратегиялары
Баға белгілеу әдістері
Баға белгілеу факторлары
Процедурада регистрлерді сақтау
Нарыққа ену стратегиясы
Жылжымайтын мүлік нарығының сипаттамасы мақсаттары, бағыттары және әдістері
Нарық жағдайындағы фирма қызметіндегі тауар саясатының теориялық аспектілері
Корпоративтік ақпараттық жүйелер
Бағалы қағаздар нарығы және олаң құрамдас элементі
Ұлыбритания мемлекетінің туризм саласының дамуы
Пәндер