Абай Құнанбаев туралы

Абай (Ибраһим) Құнанбаев Құнанбайұлы (1845.1904) — ақын, ағартушы, жазба қазақ әдебиетінің, қазақ әдеби тілінің негізін қалаушы, философ, композитор, аудармашы, саяси қайраткер[1], либералды білімді исламға таяна отырып, орыс және еуропа мәдениетімен жақындасу арқылы қазақ мәдениетін жаңартуды көздеген реформатор. Абай ақындық шығармаларында қазақ халқының әлеуметтік, қоғамдық, моральдық мәселелерін арқау еткен.
Абай Шығыс пен Батыс мәдениеті мен өркениетін жетік білген. Бірқатар әлем ойшылдарының еңбектерімен жақсы таныс болған. Философиялық трактаттар стилінде жазылған «Қара сөздері» . тақырып ауқымдылығымен, дүниетанымдық тереңдігімен, саяси.әлеуметтік салмақтылығымен құнды.Мазмұны [жасыр]
1 Қысқаша шолу
2 Өмірбаяны
3 Шығармалары
4 Қара сөздері
4.1 Қара сөзде айтылған ой
5 Абай лексикасы
6 Абай және Пушкин
7 Музыкалық мұра
8 Абайтану
9 Абай Құнанбайұлының дінге көзқарасы
        
        Абай (Ибраһим) Құнанбаев Құнанбайұлы (1845-1904)  --  ақын, ағартушы, жазба қазақ ... ... ... ... ... қалаушы, философ, композитор, аудармашы, саяси қайраткер[1], либералды білімді исламға таяна отырып, орыс және еуропа мәдениетімен жақындасу арқылы қазақ мәдениетін ... ... ... Абай ақындық шығармаларында қазақ халқының әлеуметтік, қоғамдық, моральдық мәселелерін арқау еткен.
Абай Шығыс пен Батыс ... мен ... ... білген. Бірқатар әлем ойшылдарының еңбектерімен жақсы таныс болған. Философиялық трактаттар стилінде жазылған - тақырып ... ... ... саяси-әлеуметтік салмақтылығымен құнды.Мазмұны [жасыр]
1 Қысқаша шолу
2 Өмірбаяны
3 ... Қара ...
4.1 Қара ... ... ... Абай ... Абай және Пушкин
7 Музыкалық мұра
8 Абайтану
9 Абай Құнанбайұлының дінге көзқарасы
10 Ақынның балалық шағы
11 Озық ойлы орыс ... ... ... ... Абай -- ұлы ақын әрі ... Абай және ... ... ... ... ... ... Қазақстан тарихында алатын орны
16 Абай туралы
17 Пайдаланған әдебиет
18 Сыртқы сілтемелер
Қысқаша шолу
Орта жүздің Арғын тайпасының Тобықты руынан ... ... ... Әкесі Өскенбайұлы Құнанбай өз заманындағы атақ даңқы алысқа кеткен адамдардың бірі ... ... ... XIX ... ортасындағы бір сайлауда оны Қарқаралы ауданының аға сұлтандығына бекіткен. Шешесі Ұлжан Орта жүздің Арғын тайпасынан ... ... ... ... әзіл әжуамен аты шыққан шаншарлардың қызы деп жас Ибраһимді анасы Ұлжан еркелетіп атаған. Содан бері бұл ... Абай ... ... ... ... ... ... мен Ұлжаннан туған төрт ұлдың бірі Абай жастайынан ақ ерекше қабілетімен, ... ... ... ... ... ... осы баласынан қатты үміт етеді. Әкесі оның зеректігін байқағаннан кейін, 10 жасқа толған соң Семейдегі Ахмет Риза медресесіне ... төрт жыл ... ... ... ... ... қасында ұстап, ел басқару ісіне баули бастайды. Әкесінің төңірегінде ел жақсыларымен араласып, өз халқының рухани ... ... жете ... Өзі ... ... ... ... төселеді. Ұтымды сөзімен, әділ билігімен елге танылып, аты шығады. Көп ұзамай, ... ... бас ... ... ... дейтін елге болыс болады. Билікке араласып, біраз тәжірибе жинақтағаннан кейін ол халық тұрмысындағы көлеңкелі ... ... ... күш ... бағады. Бірақ онысынан пәлендей көңіл тоятындай нәтиже шығара алмайды. Сондықтан халқына пайдалы деп тапқан істерін ... ... ... ... насихаттамақ болады. Абай бір жағынан шығыс классиктері Низами, Сағди, Қожа Хафиз, ... ... Жәми тағы ... ... екінші жағынан А. С. Пушкин, А.И. Герцен, М.Е. Салтыков-Щедрин, Н.А. Некрасов, М.Ю. , Л.Н. Толстой, И.А. Крылов, Ф.М. Достоевский, И.С. ... Н.Г. ... ... ... ... таныс болған, Батыс әдебиетінен Гете, Дж. Байрон сияқты ақындарды оқып, ... ... ... Льюис, Дарвин сынды ғалымдардың еңбектерін зерттейді.
Өмірбаяны
Абай
Абай 10 ... 1845 ж. ... ... ... ... ... ... аға сұлтаны Құнанбайдың төрт әйелінің бірі, екінші әйелі Ұлжаннан туған.
Ақынның арғы тегі Орта жүз Тобықты Арғын ішіндегі ... ... ... Олжайдан Айдос, Қайдос, Жігітек есімді 3 ұрпақ тарайды. Бұлардың әрқайсысы кейін бір-бір рулы ел болып кеткен. Айдостың Айпара деген ... ... ... ... ... ... 4 ұл ... әкесі момын, шаруа адамы, ал шешесі өткір тілді, өр мінезді әйел болған. Сол Айпара балаларына:

Ана айтқанындай, ... ... ... ... ... оза ... ел басқарған. Ырғызбайдан Үркер, Мырзатай, Жортар, Өскенбай тарайды. Өскенбай шаруаға жайлы, билікке әділ кісі болғандықтан, "Ісің адал болса Өскенбайга ... ... ... бар" ... ... сөз ... әйелі Зереден Құнанбай туады.
Құнанбай 4 әйел алған адам. Оның бәйбішесі ... - ... ... ... ... ... ... жесір қалған соң өзі алған екінші әйелі: Ұлжаннан - Тәңірберді ... ... ... ... Оспан, үшінші әйелі Айғыздан - ... ... ... Қартайған шағында үйленген ең кіші әйелі Нұрғанымнан ұрпақ жоқ. Абайдің " Атадан алтау, анадан төртеу едім дейтіні осыдан. ... ақын ... ... кең ... ел ... атанған "кәрі әжесі" Зеренің таусылмайтын мол қазынадай аңыз ертегілерін естіп, абысын-ажынға жайлы, мінезі көнтерлі, әзіл-қалжыңга шебер, жөн-жобага жетік өз анасы ... ... ... Абай ... ... ... молдадан сауатын ашады да, 10 жасқа толған соң 3 жыл Семейдегі Ахмет Риза медресесінде оқиды. Бұл ... ... ... тілдерінде, негізінен, дін сабағы жүргізілетін еді. Құрбыларынан анағұрлым зейінді бала оқуға бар ықыласымен беріліп, ... ... ... Ол енді дін ... ғана місе тұтпай, білімін өз бетінше жетілдіруге ... ... ... ... ... ... араб, иран, шағатай (ескі өзбек) тілінде жазылған ертегі, дастан, қиссалармен танысады, Шығыстың Низами, Науаи, Сәғди, Қожа Хафиз, Фзули ... ұлы ... ... ақындарына бауыр басады. Медресенің үшінші жылында Абай Семей қаласындағы ... ... да ... ... ... сауатын аша бастайды. Бірақ бұл оқуын әрі жалғастыра алмай, небәрі 3 жылдан соң оның мұсылманша да, орысша да оқуы ... ... ... Семейдегі ескерткіші.
Абайдың басқа балалардан алымдылығын аңғарған Құнанбай оны елге ... ... өз ... ... әкімшілдік-билік жұмыстарына араластырмақ болады. Сөйтіп 13 жастағы Абай ел ісіне араласады. Абай әке қасында болған жылдарда атқамінер би-болыстардың қулық-сұмдықтарын, ... ... ... ... феодрулық қатынастардың кереғар қайшылықтары кіріптар еткен әлеуметтік ... ... ... пен ... патриапхалдық, кертартпа салт-сана, әдет-ғұрып зандарының залалдарынын айқын түсінді.Патша ... ... ... мен ... орыс ... жергілікті би-болыстардың арамза әрекеттерін айнытпай танып, көкірегінде жиркеніш сезімі оянып, соларға қарсы күресуге бел ... " елге ... ... бар, әділ ... ... ғана ... адам боламын" деген тұжырымға бекіді. Осы мақсатпен болыс сайлауына түсіп, жеңіп ... да, ... ж. ... ... ... ... Бұл жылдары Абай өз қолындағы билікті пайдаланып, ... ... тең ... күш ... ... ... ... ұрлық жасағандарды қатты жазаға тартып, халық қамқорына ... Оның ел ... бұл ... ... қалауынша езіп-жаншып жүрген шонжарлар тарапынан қатты қарсылыққа ... ... ... ... арыз ... ... Соның бірі Үзікбай Бөрібаевтың "Таймақкөл деген жерімді тартып алды " деген жалған арызы бойынша ... іс 10 жыл ... ... ... Е. П. ... ... ... қалды. П. В. Маковецкий бұл істі 1884 ж. 27 ... ... жала деп ... қысқартып тастады. Ақын үстінен жазылған "Абай барымта алды, ауыл шайып әйел қорлады" деген бір топ ... ... ... да ... ... ... қызметі үшін 1870 жылдары Петербургтен Семейге айдалып келген Михаэлиспен , 80-жылдарда орыс демократтары Н. И. Долгополов, А. ... ... Бұл озық ойлы ... ... саяси-әлеуметтік көзқарасына игі ықпалы тигізгені сөзсіз. Бірақ Абай Құнанбаев орыс мәдениетімен, әдебиетіменен, демократтық көзқарастарымен осы кісілер арқылы деу ағат айтқандық ... еді. Бұл ... М. О. ... "Ал, ... орыс ... біліп, орыстың ұлы мадениетін мол, терең тани бастаған Абай озгын ойды ... ... ... өзінен, Белинский, Герцен, Чернышевский, Салтыков-Щедрин, Некрасовтардың өз мұраларын ... кең, ... ... ... ... классик ақын болған маңызын, әлеументтік көзқарасын тек Михаэлис әсерінен деп қойсақ, әрі Абайға, әрі орыс халқының ұлы мұрасына жане ұлы ... ... сөз ... ... едік " ... ... келтірсек те жеткілікті. Абай осылайша Европаның 'Гете, Байрон сияқты ақындарын, Спенсер, Спиноза, Льюис, Дарвин, Дрепер сынды ... ... ... Сөйтіп Әуезовтың сөзімен айтқанда "1884 жылдары, жасы қырыққа таман іліңенде, ол дүниеден көп ... бар кісі ... Абай осы ... 1886 ж. досы Михаэлистің ұсынысымен, Семей облысы Статистика комитетінің толық мүшесі болып сайланды.
1875 жылы Қоңыркөкше елінде өткен сайлауда ... ... 1878 ... ... ... ... ... халқының дәстүрлі ел билеу жосындарын, әдет-ғұрып заңдарын жетік білетін Абай ел ішіндегі әр алуан ... ... ... ... Егде ... шағында әкімқара биліктен, атқамінерліктен іргесін аулақ салып, шығармашылықпен ғана шұғылданады. Абайдың көптеген шығармаларында Адам, Болмыс және Ралам ... ... ... ... сыры тұрақты орын алады. 1885 ж. мамыр айында Шар өзенінің бойындағы Қарамола ... ... ... ген.-губернаторы Цеклинцкийдің басқаруымен Семей губернасиясына қарайтын 5 уездің 100-ден ... ... бас ... төтенше съезі өткізілді. Осы съезде төбе би болып сайланған Абайға "Семей қазақтары үшін қылмысты істерге қарсы заң ережесін" ... ... Абай ... ... ... 93 ... тұратын ережені 3 күн, 3 түнде әзір етті. Бұл қазақ қауымында ежелден қалыптасқан кертартпа әдет-ғұрып заңдарына да, патша өкіметінің халықты ... ... ... ... да ... ... ... еді. Оның әсіресе ұрлық, қылмыс пен әйел мәселелеріне арналған баптары ерекше құнды. ... ... ... ... көкке көтерген Қарамола съезінен кейін оның дұшпандары тіпті еліріп кетті. 1890 ж. ... ... ... ... бастаған 16 атқамінер Жиренше қыстауының шетіндегі Ши деген жерде Абайға қарсы дұшпандық ... сөз ... ... бастап Абай басына ауыртпалық түсіп, бір-біріне ұласқан қайғы бұлты ашылмай қояды. Осы жылы ... ... ... ... жарық дүниеден өтеді. Одан кейін орысша әскери білімі бар, үлкен үміт күткен баласы Әбдірахманнан ... ... ... ақын ... ... батқаны оның осы тақырыпқа арнаған топтама өлеңдерінен айқын көрінеді. Сөйтіп жүргенде соңғы тіренішіндей болған дарынды ақын баласы Мағауия да қайтыс ... ... ... ... ... күрт сынған Абай Мағауияның қазасынан кейін қырық күннен соң, өзі де дүние салады. ... ... ... ... Жидебай мекенінде, інісі Оспанның жанына жерленеді. Бұл ... ол ... ... ұлы екі ... -- Абай мен ... ... ұрпақтың өшпес махаббатының, ізгі құрметінің белгісіндей болып, сәулет өнерінің соңғы үлгісімен салынған қос ... ... алып ... ... ж. ... бастаған дау 1897 жылға дейін созылады. Бұл шиеленістің аяғы 1898 жылғы Мұқыр сайлауындагы жанжалға, Абай өміріне қастандыққа әкеп ... Ақын бұл ... ... жиренішті сырын , өзінің ақ екендігін Сенатқа ... ... ... ... ... береді. Абай өлең жазуды 10 жасында ("Кім екен деп келіп ем түйе ... ... өз ... ... ... 1880-1997 ж. аралығында көбірек қолға алған. Өлеңдерін әркімдердің ... ... ... ... ... ақын жазған өлеңдерін "жинауды " шәкірттеріне 1896 ж. ескерткен. Ал қара сөзбен жазылған ғақлия-өсиеттерін 1890-98 ж. ... ... ... Абай 3 әйел ... ... ... Ақылбай, Әбдірахман, Кұлбадан, Әкімбай, Мағаұия, Райхан; екінші ... ... ... ... ... ... деген 7 ұл, 3 қыз сүйген. Келіндей алған әйелі Еркежаннан ұрпақ көрген жоқ.
Реферат
Тақырып: Абай ... : ... Л. ... :

Пән: Әдебиет
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 7 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Абай (Ибрагим) Құнанбаев30 бет
Абай (Ибраһим) Құнанбаев8 бет
Абай (Ибраһим) Құнанбаев Құнанбайұлы4 бет
Абай Құнанбаев4 бет
Абай Құнанбаев (1845-1904)7 бет
Абай Құнанбаев (1845-1904)10 бет
Абай Құнанбаев - "Қазақтың бас ақыны"11 бет
Абай Құнанбаев жайлы7 бет
Абай Құнанбаев шығармашылығы6 бет
Абай Құнанбаев өмірбаяны және шығармалары18 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь