Қазақстан Республикасында кеден баждарын төлеуді кедендік бақылаудың теориялық, құқықтық және ұйымдастырушылық негіздері

1 ТАРАУ Қазақстан Республикасында кеден баждарын төлеуді
кедендік бақылаудың теориялық, құқықтық және
ұйымдастырушылық негіздері
1.1 Кедендік бақылаудың болмысы, принциптері,
мақсаттары мен міндеттері 5
1.2 ДСҰ кіру жағдайындағы кедендік бақылаудың қалыптасуы 16

2 ТАРАУ Кеден баждарын төлеуді бақылау тәжірибесі
2.1 Кеден баждарын төлеуді бақылау механизмі 34
2.2 Жылдар бойынша және жеке баждар бойынша кеден төлемдерін
бақылау нәтижелері 55

3 ТАРАУ ДСҰ кіруін есепке ала отырып, ҚР кеден баждарын төлеуді
бақылау тиімділігін арттыру ресурстары
3.1 Кеден баждарын төлемеу қаупін төмендетуді есепке ала отырып
кеден тарифтерін қалыптастыру 58
3.2 Халықаралық стандарттар негізінде кеден баждарын төлеуді
кедендік бақылау жүйесінің механизмін қалыптастыру 75

ҚОРЫТЫНДЫ 89

ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ 92

ҚОСЫМШАЛАР
        
        Мазмұны
КІРІСПЕ 3
1 ... ... ... ... ... ... ... теориялық, құқықтық және
ұйымдастырушылық негіздері
1.1 Кедендік бақылаудың болмысы, принциптері,
мақсаттары мен міндеттері ... ДСҰ кіру ... ... ... ... 16
2 ... ... баждарын төлеуді бақылау тәжірибесі
2.1 Кеден баждарын төлеуді бақылау ... ... ... ... және жеке баждар бойынша кеден төлемдерін
бақылау нәтижелері 55
3 ... ДСҰ ... ... ала ... ҚР кеден баждарын төлеуді
бақылау тиімділігін арттыру ресурстары
3.1 ... ... ... ... ... ... ала ... тарифтерін қалыптастыру ... ... ... ... ... баждарын төлеуді
кедендік бақылау жүйесінің механизмін қалыптастыру ... ... ... ... ... қайта құру кезеңінің басында жарияланған ашық экономиканы
құру курсы, ең ... ... ... қатынастарды дамытуды
қарастырған болатын, себебі одан ... ... ... ... инвестицияларды экспорттық тауарларға – ... ... ғана ... ... ауыл шаруашылығы
өнімдеріне, өңдеу өнеркәсібінің, оның ... ... ... өнімдерге
айырбастау болжанған еді. Бұл Қазақстаннның сыртқы экономикалық қызметі
стратегиясын қалыптастыру ... ең ... ... ... ... ... ... мен сауда бойынша Бас Келісімінің (ТСБК)
“уругвайлық” раунд нәтижесінде ... ... ... ... ... ... ... шаруашылық қатынастарының жаңа глобальды
құрылымының қалыптасу процесі ары қарай ... және ... ... ... ... ... оның онсыз да күрделі жағдайын
шиеленістіріп жібереді. Сондықтан да елде ... ... ... ... ... ең басты міндеттердің бірі болып Қазақстанның
ДСҰ-на кіруі саналады.
ҚР бұл ... ... ... ... тұр, ... ... мен ... қабылдау немесе алдын алу ... ... ... ... ауыл шаруашылығына қалайша әсер етеді? Осы және басқа да
сұрақтарға жауап беру ... осы ... ... отыр.
Дипломдық жұмыстың көкейкестігі Қазақстан Республикасындағы кедендік
бақылауды ... ДСҰ ... ... бақылаумен
салыстырғанда әлі де дамымағандығында және ... ... ... ... жүйесі даму сатысында: бұл кедендік бақылау логистикасының
жетілдірілуі әрі ... жаңа ... ... ... ... қорғау органдарымен өзара әрекеттестік және т.б.
Жұмыстың тәжірибелік құндылығы: дипломдық жоба экономикалық факультет
студенттері үшін ... әрі ... ... бола ... ... ... ... Республикасындағы кедендік
бақылау жүйесін зерттеу болып табылады. Қойылған мақсат келесі міндеттерді
шешуге негізделген дипломдық жұмыстың ... ... ... ... ... ... кезіндегі және одан ... ... ... мәні мен ... ... ДСҰ кіру ... ... бақылаудың қалыптастырылуын қарастыру;
- кедендік органдар алдында тұрған кедендік бақылаудың тиімді жүйесін
қалыптастыру ... ... ... жұмысты жазу кезінде монографиялар, оқу құралдары, мерзімдік
баспасөздер, Қазақстан ... ... ... ... комитетінің (бұдан былай – ҚР ҚМ КБК) ... және ... ... пәні – ... Республикасындағы кедендік бақылау жүйесі.
Зерттеу нысанасы болып ҚР ҚМ КБК табылады.
Дипломдық жұмыстың құрылымы кіріспеден, негізгі ... (3 ... 6 ... ... ... ... ... тізімі
мен қосымшалардан тұрады.
1 ТАРАУ Қазақстан Республикасында кеден ... ... ... ... ... және ... негіздері
1.1 Кедендік бақылау болмысы, принциптері, мақсаттары мен міндеттері
Кедендік бақылау – орындалуын ... ... ... ... ... ... ... кедендік іс және
халықаралық шарттар жөніндегі ... ... ... ... ... ... ... органдарының жүзеге асыратын
іс-шараларының жиынтығы.
Кедендік бақылау ... істі ... іске ... ... ... ... ... кедендік саясатын жүзеге асыру құралы
ретінде қарастырылады.
Кедендік бақылаудың негізгі мақсаты – ... ... ... операциялар мен әрекеттердің кедендік заңдарға сай болуын,
кедендік қызметке қатысушы жеке және заңды ... ... ... мен процедураларды орындауын анықтау.
Кедендік бақылауға кедендік режимге сәйкес, Қазақстан Республикасының
кедендік шекарасы арқылы өткізілген барлық ... мен ... ... ... әкелуде – тауармен (көлік құралымен) ... ... өту ... ...... ... сәтінен басталады.
Кедендік бақылау әкелуде – тауарлар мен ... ... ... ...... Республикасының кедендік шекарасынан өту
сәтінде аяқталады.
Кедендік органдардың көлік ... ... ... ... ... мен ... ... аумағында орналасқан кемелерден
басқа, кедендік органдардың рұқсатынсыз Қазақстан Республикасының ... ... ... өзен және әуе кемелерін қайтаруға құқығы бар.
Кедендік бақылауды Қазақстан Республикасының кедендік органдарының
лауазымдық тұлғалары ... және ... ... ... экспорттық, транзиттік) кедендік бақылау;
көлік құралдарын (теңіз, өзен және әуе ... ... ... ... құралдарын) кедендік бақылау.
Тауарлар мен көлік құралдарын Қазақстан Республикасының кедендік
шекарасынан ... ... ... органдарға кедендік бақылауға
қажетті құжаттар мен ... ... ... ал ... ... тұлғасы өткізілетін тауарлар мен көлік құралдары туралы қосымша
мәліметтерді талап етуге құқылы.
Тауарлар мен ... ... ... тексеру олардың қолданыстағы
кедендік іс ережелеріне сай болуында және олардың толығымен қалыптасуын
белгілеуде болып отыр. ... ... ... ... ... ... ... топтарға: көлік, сауда, кедендік және
т.б.топтарға енгізілуі мүмкін.
Көлік құжаттарына ... ... жол, ... су, әуе көліктері
арқылы кедендік шекарадан өткізетін ... ... ... парақтары, жүк түбертектері, тапсыру тізімдемелері және ... ... ... ... ... ... спецификациялары, инвойстары, буып-түю құжаттары және
басқалар жатады.
Кедендік құжаттарды кедендік органдардың лауазымды тұлғалары ... ...... ... ... жеткізуді бақылау
құжаттары, кедендік мөрі мен поломбасы басылған тауарларды тасымалдау үшін
көлік құралдарын (контейнерлерді) ... ... ... әр ... және ... ... және ... бақылауға қажетті басқа құжаттар: сапа сертификаттары,
тауардың шығу тегі, әскери ... ... ... ... ... ... құрылтайшы құжаттар және басқалар.
Кедендік бақылау кедендік органдар орналасқан жерлерде құрылған
кедендік ... ... ... ... ... мен көлік
құралдарына кедендік бақылау ... және ... ... ... ... сүрлеу және айналым жолдарына тірелген шекаралық
кедендік постылар мен рұқсаттама пунктілерінің дисклокация ... ... ... ... ... ... бақылау Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... онда тауарлар мен көлік
құралдарының шығарылуына байланысты оларға ... ... кез ... ... ... – бұл ... ... бір-бірімен өзара
байланысты және ұқыпты зерделеуді қажет ... ... ... мен ... ... ... асырылатын процедура.
Темір жол тасымалдарын кедендік бақылау.
Халықаралық теміржол жүгі хабарламасы туралы келісімінің 11 ... ... ... бақылауға алып, теміржол көлігімен тасымалдауда
темір жол жөнелтпе құжатына жүктің жол ... ... ... ... ... ... ... берілуі тиіс. Кедендік жөнелту
органдары кедендік ... ... ... ... ... ... көліктік және тауарға ілеспе
құжаттарды міндетті түрде талап ... ... ... ... кедендік жөнелту органдары
жекелеген жағдайларда шекаралық теміржол ... ... ... ... ... ҚР ... шекара шегіне қайтаруға
құқылы.
Жүкті теміржол көлігімен жеткізуде ресімделетін ... ... ... ... ... ... ... саналады.
Темір жол жөнелтпе құжаттары мынадай мәліметтерден тұрады:
жүк ... мен жүк ... ... мен мекен-жайы;
тасымалдаушының реквизиттері;
жүкті тиеу және түсіру орны мен уақыты;
жүк атауы, орын ... ... ... таңбалау, көлемі, жалпы салмағы;
қосымша құжаттар;
жеткізу шарты;
жүктің құны;
жөнелтпе құжатының ресімделу уақыты және орны.
Тауарларды ... ... ... ... ... ... ... ҚР ҚМ КБК белгілеген жағдайларды есептемегенде,
кедендік баждар мен салықтар талап етілмейді.
Мемлекеттік теміржол ... ... ... ие. Тауарлар
темір жолдар арқылы вагондарда (контейнерлерде) Жүктерді ... және ... ... жүгі ... ... келісімге
сәйкес кедендік бақылау жүргізу арқылы тасымалданады.
КЖД құрам бір ғана алушының мекен-жайына ... ... ... ... ... ... ... құралдарының құрамына
толтырыла алады.
Жөнелту теміржол станциясы міндетті түрде КЖД немесе ... ... ... жұмыскерінің қолымен куәландырылған
станцияның ... ... ... ... ... ... жеткізу орындары межелі
станциялар болып табылады. Межелі станцияларға жеткізілген ... ... ... ... ... ... немесе ондай
қоймаларға тұрағы болмаған жағдайда, ... ... ... кірме жолдарында жүргізіледі.
Кедендік органдар ҚР кедендік шекарасы ... ... ... ... ... ... түрде кедендік тексеру жүргізеді. Тауарларды
жүк иелеріне ... ... тек ... ... ... ... бөлімінің лауазымдық тұлғасының рұқсатымен ... ... ... ... тауарларды әкетуде межелі теміржол
станциясы болып ҚР аумағынан ... ... ... ... ... Теміржол көлігімен тасымалданатын тауарларды
транзиттеуде ... ... ... ... ҚР ... тауарларды
шығарудағы шекаралық теміржол станциясы саналады, ал межелі теміржол
станциясы - ҚР ... ... ... шекаралық теміржол станциясы
саналады.
Теміржол көлігімен тасымалданатын транзиттік тауарларды ҚР кедендік
аумағынан ... ... ... АМК ... транзиттік
тауарларды кедендік ресімдеу үшін бір тауар партиясына 14 доллар көлемінде
алым салады.
Теміржол көлігімен ... ... ... ... ... ... ... ҚР кедендік аумағына рұқсаттама
кедендік орган депозитіне кедендік төлемдер мен ... ... ғана ... ... бақылау
ҚР әкелінетін тауарлар мен көлік құралдары еркін айналымға ... ... ... ... режим бойынша орналастырылады немесе межелі
кеденге кедендік бақылау арқылы жеткізу талаптарына сай кедендік ресімдеуге
жіберіледі.
ҚР әкетілетін тауарлар мен ... ... ... ... ... ... ... сай жүзеге асырылады.
Жеткізу кезінде кез-келген жағдайда жүргізушінің өзінде тауардың
ілеспе құжаттары болуы ... ... ... (инвойс);
тауардың ілеспе құжаты.
Жүкті автомобиль көлігімен жеткізуде толтырылған тауардың ... ең ... ... мына ... тұратын автомобиль
жөнелтпе құжаты (СМR) табылады:
жүк алушы мен жүк жөнелтушінің атауы мен ... ... тиеу және ... орны мен ... ... орын ... ... түрі, таңбалау, көлемі, жалпы салмағы;
қосымша құжаттар;
жеткізу шарты;
жүктің құны;
көлік құралының тіркеу нөмірі мен маркасы;
халықаралық ... ... ... ... және орны.
СМR алты данада толтырылады және жүк жөнелтуші мен ... ... ... ... жеткізуде СМR-дің орнына тауардың ілеспе
құжаттары пайдаланылады.
ҚР кедендік аумағына автомобиль ... ... ... тауарлар
үшін қосымша жеткізу шарттарына кедендік органда ... ... және ... ... ... ... ҚР басқа мемлекеттік органдары
рұқсаттамалары (лицензиялары) қажет.
Тауарлар кедендік тасымалдаушымен немесе ... алып жүру ... ... ... ... ... ... рұқсаттамалар
(лицензиялар) талап етілмейді.
МДП кітапшасын қолдана отырып жүктерді халықаралық тасымалдау туралы
кеден келісімшартына (МДП ... 1975 жыл) ... ... ... тауарларды жеткізу ережелері ҚР қабылданған.
Автомобиль көлігімен ... ... ... мерзімін
жөнелтуші кедендік орган айына екі мың километр есебінен белгілеуге құқылы.
Автомобиль көлігімен тасымалданатын тауарларды алдын ала декларациялау
Кеден ... мен ... ... ... ... тауарларды жеткізу (тауарларды әкелуде) көлік құралдарының
тиісті жабдықтары болған жағдайда және мына шарттар ... ... ... ... ... ... ... төлемдерді ақша қаражатын салу
түрінде қамтамасыз ету;
банк кепілдемесін беру;
тауарларды кедендік тасымалдаушымен ... ... алып жүру ... ... ... ... ... қызмет аймағында тауар
алушы орналасқан кедендік орган жүргізеді.
Кедендік орган депозитіне кедендік төлемдерді ақша ... ... ... ... ... алдын ала декларациялау жүргізіледі.
Алдын ала декларациялау тауарлардың межелі жерге жетуіне қалған ... ... ... ... ҚР кедендік органына барған кезінде
жүзеге асырылады.
Жөнелтуші кедендік органда тауарларды жеткізу ... ... ... ... ету ... ... нақты салынған ақша
қаражатының ... асып ... ... ... ... ... ... өзгеруіне байланысты болған кейбір жағдайларды
санамағанда, әкелінген тауарлар жеткіліксіз соманы бермейінше ішкі кедендік
органға жіберілмейді.
Су көлігі арқылы тасымалдауды ... ... және өзен ... ... көлігімен жеткізуде тауарға ілеспе құжаттарының ... ... ... ... үш ... ... туралы шарттың болуын растау.
Коносамент тауарға ілеспе құжаты болып табылады. Коносамент ... ... иесі ... ... Ол ... түрлі мәмілелер жасай алады:
басқа тұлғаға беруге, ... ... ... ... ... жүкті қабылдау дәлелдемесі.
Коносамент келесі мәліметтерден тұрады:
кеменің атауы;
тасымалдаушының ... тиеу ... мен ... ... мен ... ... атауы;
тасымал үшін төлем мөлшері,
жүк атауы, таңбалау, орын саны мен жүк саны;
коносаменттің берілу уақыты мен орны.
Теңіз және су жолдары арқылы тасымалдаудың ... орны ... тиеу ... осы ... ... ... расталғанда,
бірінші/соңғы тиеу порты немесе ҚР ... асу ... ... ... ... тауарларды кедендік ресімдеу еркін
айналым үшін ... ... ... ... жататын алкоголь және
темекі өнімдерінен басқа) ... ... ... ... ... ... теңіз көлігімен тасымалданатын тауарларды
кедендік ресімдеу жалпы ережелерге сай жүргізіледі.
ҚР кедендік шекарасы ... ... ... және өзен ... ... егер ... және өзен кемелері ҚР порттарына
бірнеше рет ... ... олар ... ... ... ... ... жөнелтуші кедендік орган болып, алғашқы ... ... ... ... ... саналады, ал межелі кедендік орган
– теңіз немесе өзен ... ... ... ... орнында орналасқан
кедендік орган саналады.
ҚР кедендік аумағы арқылы өтетін тауарларды кедендік ... ... ... КЖД ресімдеусіз және мына жағдайларда кедендік ... ... ... ... ... асырылады:
техникалық айналып соғу – ... ... ... ... ... ... жанар-жағармай және басқа материалдарды тиеу)
бойынша операциялар жүргізу ... яғни ... ... тиеу ... ... жүк операцияларын жүргізу (буып-түю, қайта орау ... ... ... ... ... түсіру мақсатында
кеменің айналып соғуы.
мәжбүрлі айналып соғу – кеменің ... ... ... ары ... мүмкіндік бермейтін, бірақ тауарлармен немесе ... ... ... ары ... ... мүмкіндігі бар себептерімен
айналып соғуы.
Халықаралық әуе тасымалдарын кедендік бақылау
Тауарларды әуе ... ... ... тауарға ілеспе
құжаттарына әуе жөнелтпе құжаты жатады.
Әуе жөнелтпе құжаты мынадай ... ... және келу ... ... ... мен жүк жөнелтушінің атауы мен мекен-жайы;
жүк атауы, орын саны; буып-түю түрі, ... ... ... салмағы,
кг;
қосымша құжаттар;
жарияланған құндылығы;
тасымал үшін төлемдер;
жөнелтпе құжатының ... ... ... ... ... дегенде тауар тасымалдаушы
ұшақтың қонған (ұшқан) жері түсініледі, егер тиеу ... осы ... ... расталса, сол жерде тауарларды түсіру/тиеу жүргізіледі.
Әуе көлігімен тасымалданатын ... ... ... ... үшін ... режимге сәйкес (таңбалауға жататын ... ... ... ... ... кедендерде жүргізіледі.
Басқа режимдерге сәйкес, әуе көлігімен тасымалданатын тауарларды
кедендік ресімдеу ... ... сай ... ... ... тауарларды жеткізу кедендік төлемдерді
қамтамасыз ететін ... ... ... Тауарларды жеткізу ережелеріне
сай жүзеге асырылады.
Тауарларды әуе ... ... әуе ... ... ... қону ... ... кедендік органдарында
тауарларды жеткізуді ресімдеу жүргізілмейді.
Әуе кемелері ҚР кедендік аумақтарына екі немесе одан көп рет ... ... ҚР ... ... ... өтетін тауарлар тауарлардың
кедендік транзит ... ... ... жөнелтуші кедендік
орган болып, алғашқы қонған орында орналасқан кедендік орган саналады, ал
межелі кедендік орган – әуе ... ... ... ... ... орган саналады.
ҚР кедендік аумағы арқылы өтетін тауарларды кедендік ресімдеу және
кедендік бақылау транзиттік декларацияны ресімдеусіз және мына ... ... үшін ... ... алмай-ақ жүзеге асырылады:
техникалық қону – әуе кемесінің ... ... ... ... ... ... жанар-жағармай және басқа
материалдарды ... ... ... ... ... яғни ... тиеу ... түсіру, олармен жүк операцияларын жүргізу (буып-түю,
қайта орау және ... ... ... ... ... ... кеменің қонуы;
мәжбүрлі қону – әуе кемесінің ұшу жоспары бойынша ары ... ... ... ... ... немесе жүктермен жүк операцияларын
жүргізбестен ары ... ... ... бар ... ... ... ... және электр беру желілері бойынша өткізілетін
тауарларды кедендік ... ... ... ... магистральды мұнай құбырларымен, газ
құбырларымен ... ... беру ... ... ... ... ... жалпы басшылыққа алуды және бақылауды Энергетикалық
кеден жүзеге асырады.
Мұндай тауарларды кедендік бақылау және кедендік ... ... ... КБК “ҚР кедендік шекарасы арқылы құбыр тасымалымен және электр ... ... ... тауарларды кедендік ресімдеу ережелері”
Бұйрығымен белгіленген.
Құбыр тасымалымен және электр беру ... ... ... ... ... олардың кедендік режимдеріне ... ... жері ... ... органдардың қызмет аймағында
арнайы орындарда белгіленген тәртіп ... ... ... ҚР ... шекарасы арқылы өтуіне негіз – егер декларант
белгілі себептермен КЖД бере алмаса, ... үшін ... ... ... жүк декларациясы (КЖД) немесе ... жүк ... ... ... ... кедендік режимге өтінім берілген, құбыр тасымалы ... ... ... ... ... бір ай ... болады, ал электр беру желілері бойынша – жеткізу көлеміне
қарамастан, бір тоқсан ішінде декларациялауға болады.
УКЖД кедендік ... ... ... жоспарланған айдың алдындағы
мерзім ішінде, ал электр беру ... ... ... ... мерзім ішінде беріледі.
УКЖД беруге тауарларды түсіруге дейінгі жеткізу айында жол беріледі.
1.2 ДСҰ кіру ... ... ... қалыптасуы
Қазақстанның Дүниежүзілік Сауда Ұйымына (ДСҰ) кіруіне кедендік
бақылау саясатының болашағы байланысты. Қол қою ... ... ... ... тобы бар. ... олар ... және көлік
құралдарына салынатын имапорттық баж салығына қатысты ... ... ... ... ал ... ... елдердің экспорты
мен импортын реттеудің бірден бір құралы болып кедендік-тарифтік құралдар
(тәжірибеде әлі де олай ... ... ... ... ... ТСБК ... “қатысушы елдердің бірде біреуі басқа қатысушы елдің аумағынан ... ... ... ... ... қатысушы елдердің аумағына арналған
кез-келген тауарларды экспорттауға, ... ... ... ... ... ... ... басқа экспорттық лицензиялар немесе ... ... ... ... ... ... немесе шектеулер қоюға тиіс
емес.”1.
ТСБК кедендік саясатты жан-жақты реттейтін бірнеше ... ... ең ... оған қол ... ... кедендік баждарды
және халықаралық саудадағы басқа шектеулерді азайтуға келіссөздер ... ... ... ... Келісімнің І бабы қатысушы елдердің кедендік
баждар мен ... ... аса ... ... қолданылатынын
белгілейді. Жалпы формадағы ІІ бапта қатысушы елдердің тарифтік шегіністер
тізімін келісулері керек.
Кедендік ... ... ... ... жүргізу тәртібі, сондай-
ақ дайындық процедуралары және тарифтік ... ... ... ... ... баптарымен белгіленеді. Қандай да бір ел ТСБК енген кезде, оған
барлық қолданыстағы тарифтік жеңілдіктер беріледі. Сондықтан да ТСБК ... ... ... ... мөлшерлемесін азайту жөніндегі қарсы ұсынысын
алға тарту арқылы басқа елдермен келіссөздер жүргізуі қажет. Содан ... ... ... Бас ... бөлігі болатын тарифтік шегіністер
тізіміне енгізіледі.
V бабы әрбір қатысушы ел аумағы арқылы ... ... ... және ... ... ... ... мен кедендік алымдардан
босатады.
ТСБК өмір ... ... ... мәселелерге қатысты
баптар көптеген түзетулер мен толықтырулар есебінен ... ... ... ... ... ... өз ... қорғауда кедендік
баждарды көбейтуге құқықтарын мойындайтын, сондай-ақ дамыған елдердің
дамушы елдер ... ... ... ... ... ... ... және ХХХVІІ баптарының қосылуымен байланысты болып отыр. ТСБК
министрлер деңгейіндегі сессиясы (1982 ... ... ... ... ... және статистикалық мақсаттарда тауарларды сипаттау және
кодтаудың үйлесімді жүйесін жақын арада пайдалану үшін ... ... ... С.В., ... ... ... торговли:
нормы и правила ГАТТ.
Сборник научных трудов, М. - 1991 г., стр. ... ... И., ... ... ... принципы, правовые нормы
и правила.
Внешняя торговля - М., 1993 г., №7/8., стр. 39.
1 сурет. 2004 ... ... ... төлемдер мен салықтардың түсу
құрылымы
1 суреттен көріп отырғанымыздай, импорттық баждар ҚР ... ... ... мен ... ... ... 15%-ін ғана ... ҚҚС бойынша шығындар аса көп ... Яғни ... ... ДСҰ ... ... бюджет 18% мөлшерінде кедендік баждар
мен ... ... ... ... мен ... 2004 жылғы
мемлекеттік бюджеттегі табыстың жалпы сомасының 17,3%-ін, ал республикалық
бюджеттегі ... осы ... ... құрады. Импорттық баждардан бас
тартуда мемлекеттік бюджет 2-4% түсімдерді жоғалтады.
Импорттық баждарды алып тастау үшін Қазақстан ... ... ... ... ... қатар Үкімет Қаулылары мен Қазақстан
Республикасы Қаржы министрлігінің Кедендік бақылау комитеті ... ... ... КБК) ... ... ... алпы тастау қажет.
2003 жылы қабылданған Қазақстан Республикасының Кеден кодексіне
сәйкес Үкіметтің 11 ... 38 ... және ... министрліктермен
бірігіп жасалған нормативтік-құқықтық актілер қабылданды.
ДСҰ Қазақстан Республикасының кедендік органдарына ... бірі ҚР ҚМ КБК ... ... ... ... ... ету ... отыр.
ҚР ҚМ КБК басшылығымен ЖСҰ кіруге белсенді дайындық жүргізілуде. 2005
жылы екінші кезектегі кедендік автоматтандырылған ақпараттық жүйе ... ... ... ... жылдарға Қазақстан Республикасының кедендік қызметін дамыту
Бағдарламасында жоспарланған шаралар уақытылы жүзеге асырылуда.
2004 жылдың басынан ... ... ішкі ... ... ... ... және кедендік шекарада радиациялық бақылау жүзеге
асырылып ... ... ... ... ... ... кедендік
орган бөлімшелерімен Қазақстанға мемлекеттік ... ... ... ... ... ... мен тауарларды заңсыз түрде
өткізу жайттары анықталған және тыйылған.
Қазақстанның ДСҰ кіру жағдайында, Қазақстан Республикасының ... өз ... ... кедендік процедураларды ... ... ... ... ету, сыртқы ... (СЭС) ... ... ... ... ... мақсатында
кедендік бақылауды жетілдіруге, ... ... ... ... барлық операцияларды автоматтандыруға бағыттап
отыр. Барлық аумақтық бөлімшелерде ... жүк ... ... ресімделу кезеңдеріндегі қозғалысын қадағалап ... ... ... ... ... ... ... ресімдеу
орталықтары құрылған.
Жүктердің кедендік шекара арқылы өту уақытын ... ... ... (СЭС) ... ... аса ... ... туғызуға
мүмкіндік беретін алдын ала және мерзімдік декларациялау жүзеге асырылады.
Адал ниетті ... ... ... ... ... ... ... беріледі.
Астана, Алматы, Атырау, Қарағанды, Шымкент қалаларының ... ... жаңа ... жүйе ... ... минуттарда жүзеге
асырылады.
Республикалық министрліктер мен ведомстволардың бірігіп шығарған
бұйрықтарымен ... ... ... өткізу пунктерінде бақылау
жүргізуде бақылаушы органдардың өзара байланысы мен ... ... ... ... ... типі ... бір-ақ рет және бір жерде ғана
бақылау жүргізуге мүмкіндік береді.
Қытай Халық ... ... ... ... ... жеткізуді бақылаудың тиімділігін арттыру ... ... ... ... ... және “жалған транзитпен” тиімді күресу
мақсатында, нақты кезеңде тауарлар мен көлік құралдырының қозғалысы туралы
толық ақпарат ... ... ... ... ... ... бақылаудың автоматтандырылған жүйемен (ТЖБАЖ) қамтамасыз ету
бағдарламасы қабылданды.
Басты “шығыс қақпасы” болып есептелетін Қазақстан-қытай ... ... ... ТС SCAN ... ... жүйесі
құрылған және ТЖБАЖ енгізілген.
ТС SCAN мемлекеттік шекара арқылы өткізілуге тыйым ... ... мен ... ... ... ірі габариттік
контейнерлер мен жүк автомобильдерін жедел тексеруді қамтамасыз етеді.
ТЖБАЖ және ТС SCAN ... ... ... ... ... (2004 жылғы қыркүйекте) СЭС қатысушыларымен Қытайдан әкетілетін
жүктердік көлемі мен санының ... ... ... бұл ... артуына әкеп соқтырды. “Қорғас” кеденінде жүйенің ... 11,5 ... ... ... жүргізілген. Мұндайда көлік құралын
ашпастан тауарлардың бірыңғайлығы мүмкіндігінше зор анықталып отыр.
Транзиттік тасымалдарды ... ету үшін ... ... ... ... ... ... кеденінде (Қырғыз Республикасымен
шекарада), Оңтүстік қазақстан облысының Ғ.Мұратбаев ... ... ... ... ... ... ... жылы бұл жүйелермен келесі постыларды жабдықтау жоспарланған:
- “Қайрақ” ... ... ... ...... ... жол” кедендік постысы (Солтүстік қазақстан облысы) – ... ... ... оның ... ... ... әсер ететін Қазақстан аумағы бойынша автокөліктердің ... ... ... ... ... ... елдегі кеден қызметінің Ақпарттық орталығы ашылды,
онда кедендік ... ... ... ... ... ... бақылау
құралдары арқылы) жүргізу, Қазақстан Республикасы шекарасында кедендік
бақылау ... ... ... ... қабылдауды, өңдеуді
және беруді қамтамасыз ету мақсатында, сонымен қатар кедендік ... ... ... ... және ... ... ... мақсатында Жедел басқару орталығы жұмылдырылды.
Жаңа ақпараттық жүйелерді енгізудегі шет ... ... және осы ... ... “Самсунг” компанияларының және біздің
республиканың ... ... ... ... ... ... ... “электрондық кеден” құру бағдарламасы әзірленген
болатын. Оны ... ... СЭС ... ... ... ... ... азайтады, сыртқы сауда қатынастарының тұнықтылығын қамтамасыз
етеді, “адамзат ... ... ... ... ... ... ... шағын және орта
бизнес өкілдері үшін ... ... ... ... құжаттардың
электрондық көшірмелерін ұсынуы бойынша “Web-декларант” электрондық
декларациялау кешені енгізілді.
Кедендік ... ... мен ... ... келеді. Қауіптерді
талдау және басқару жүйесі енгізілуде.
Бұл шаралардың барлығы 84,4% КЖД бір жұмыс күні ... ... ... ... баға ... ... кедендік құнды
белдгілеуге бақылау жүргізіліп отыр, тарифтік және ... емес ... ... ... ... ... ... шартты бағалар,
импорттық тауарлар құнының халықаралық каталогтары (“Superschwacke”, “Баға-
информ”, “Инфо-анықтамалық”) қолданылады.
Экономикалық қылмыстармен және ... заң ... ... мен ... ... ... заттары мен
прекурсорларды тыйю ... ... ... ... 2004 ... ... сомасында тауарлар мен ... ... ... тыйым
салынған, 1 млрд. 175 млн.теңге ... ... ... мен ... жалтарған жағдайлардың алдын алу шаралары жасалған. Анықталған 631
қылмыстық және 21951 ... заң ... ... ... ретінде,
тауарларды тәркілеу және шығынды өтеу түрінде 1 млрд. 357 млн. теңгеден
астам мөлшерде республикалық табыс ... ... ... ... 171 ... ... 538 кг есірткі заттары, оның
ішінде 99 кг героин тәркіленген.
Нашақорлықпен және ... ... ... ... ... үлес ... оларда оқу процестерін ұйымдастыруға, қызмет иттерін
асырау және ... ... ету ... бәрі бар. 2004
жылы қыркүйекте осы орталық базасында Дүниежүзілік кедендік ... ... ... құру ... Меморандумға қол қойылып,
оған халықаралық мәртебе берілді.
Кедендік органдар қазіргі кездегі жағдайларға байлансты, ... ... ... еске ала ... оңтүстік, оңтүстік-батыс және
батыс бағыттарындағы өткізу пунктерін күшейту ... ... ... Бөлінетін радиациялық материалдардың, стратегиялық қарулардың, сондай-
ақ екі мақсатта пайдаланылатын өнімдердің халықаралық қозғалысы ... ... ... қайта қаралды.
Басқа құқық қорғау органдарымен біріге отырып, қарулардың, әскери оқ-
дәрілердің және ... ... ... ... ... ... ... өтуінің 35 фактісі анықталған. Заңсыз айналымнан 18
бірлік атыс қаруы, 493 кг жарылыс заттары және 1687 ... ... ... ... Сондай-ақ кедендік бақылаудан жасырын ... ... ... ... 7747 ... ... діни ... күрес жөніндегі мемлекеттік бағдарламаға сәйкес кедендік
органдар алдағы ... осы ... ... жүргізуге ниет білдіріп отыр.
Кедендік бақылау постыларының бөлімшелерімен 290 ... ... 2,43 ... толығымен аударылған, 1,81 млрд.теңге көлемінде
кедендік төлемдер мен салықтар өндіріліп ... ... ... 2003 ... 3 және 2,3 есе ... ... отыр.
Кедендік органдар қызметінің ДСҰ кіру ... ең ... бірі ... ... жетілдіру болып қалып отыр.
Кадрлық құрамды жасақтау тек конкурстық негізде ... ... жылы ... ... 521 адам ... оның ... ... қабылданғандар саны 461 адамды немесе 90%-ті құрап отыр. Мұндайда
артықшылық профильді білімі бар (заңи, экономикалық, кеден ісі, ... ... ... Нәтижесінде жоғарғы білімі барлардың
меншікті салмағы 2003 жылмен салыстырғанда ... ... (4998 адам – ... ... ол 5487 (99%) ... оның ... ... біліммен –
1536 (28%), заңи біліммен – 2010 (37%), “кеден ісі” мамандығы ...... ал 2003 жылы – 1360 (24%) ... 1730 (30%) ... және 323 ... ... отыр.
Кадрларды аттестациядан өткізу жиі өткізіліп отырады. өткен жылы 591
лауазымдық тұлғаға немесе 10% жеке құрамға аттестация жүргізілген. ... ... ... мотивтерге байланысты кедендік органдардан
61 қызметкер қуылған, 78 ... ... ... ... өтуге тиіс.
Кедендік органдарда сыбайлас жемқорлықпен күресу шаралары жүзеге
асырылуда. Кадрлармен жұмыс жүргізудің ... ... ... отыр,
оларға біліктілік талаптары белгіленген, Ар-намыс Кодексі, Кедендік
органдар декларациясы және тағы ... ... ... ... ... ... нөмірлері
республикалық БАҚ-да басылған “сенім телефондары” қызмет етуде, ай сайын 5
мыңнан астам адам қарайтын копроротивтік ... және ... ... ... ... отыр.
Жоспарлы негізде кедендік саясат ... ... ... ... брокерлердің, кедендік тасымалдаушылар мен сыртқы
экономикалық қызметке қатысушылардың қатысуымен ... ... ... және ... ... ... халықаралық ынтымақтастық саласында да белсенді жұмыстар
атқарып отыр. Мұндайда ... ... ЕЭС құру ... ... ... ... мәселелер төңірегінде, ... ... ... (ДСҰ) ... аясында шоғырланған.
Қазақстан Республикасының тауарлар нарығына шығуы жөніндегі тарифтік
ұсыныстарын қалыптастыру саясаты елдегі экономиканың ... ... ... отыр және ДСҰ ... ... ... орта ... және ұзақ
мерзімді келешекте ұлттық ... ... ... ... экономикасының басым секторларын қорғау мақсатында,
қазақстанның тарифтік ... ... ... бар ... ... ... өнеркәсіптік және ауыл шаруашылығы құрылымында
қосымша құннның өсу дәрежесі бойынша импорттық кедендік баждарды бекітуді
қарастыратын кедендік тарифтерді эскалациялау ... ... ... ... әкелінетін және әкетілетін тауарларға
қатысты тарифтік және ... емес ... ... ... елін анықтаудың бірыңғай жүйесін қарастырады. Қолданылып отырған
жүйе Дүниежүзілік кеден ұйымымен әзірленіп, Киот ... ... ісі, ... сауданың статистикалық деректерімен ... ... ... ... Ресейдің, Қытайдың, ... ... ... ... шарттарына және
келісімдеріне қол ... ... ... ... ... қадамдардың бірден-бірі
қазақстан-ресей (“Шарбақты” кеден постысы) және қазақстан-қырғыз (“Қордай”
кедені) шекараларында біріге отырып кедендік бақылау ... ... ... ... ... Қазақстан, Украина және Белорусия елдерінің
бірыңғай экономикалық кеңістігін құру ... ... ... ... ... қызмет кеңесінің (КҚК) отырыстарында, сонымен қатар ЕЭС
құру жөніндегі жоғарғы деңгейлі топтардағы отырыстарда талқыланды.
Бізбен ЕурАзЭҚ КҚК ... ... және ... тапқан
бірнеше жобалар ұсынылды. ҚР кедендік қызметінің бастамасымен ЕурАзЭҚ ... ... ... номенклатурасы әзірленіп, қолданысқа енгізілді, бұл
тауар кодын нақты анықтауды, кедендік төлемдерді толығымен алу мүмкіндігін
қамтамасыз етеді.
ЕурАзЭҚ ... ... ... ... шығарылып тасталынатын
тауарларға кедендік баж ... ... ... ... ... ... іске асыру бойынша жұмыстар ... ... ... Комитетімен ЕурАзЭҚ мүше-елдері мен ТМД қатысушы-елдерінің
еркін сауда режимінен алымдарды алып ... ... ... ... ... және ... емес ... реттеулер қалыптастыру
кедендік аумақтардың бірлесуіне және Қауымдастық көлемінде ... ... ... ... ... мемлекеттердің кедендік әкімшіліктерімен және халықаралық
ұйымдармен қарым-қатынастың жаңа ... ... ... ету ... ... Қазақстан Республикасының Ресей Федерациясындағы, Қытай Халық
Республикасындағы және Бельгия Короьлдігіндегі ... ... ... ... Елші ... ... құрылды.
Корея және Түркия елдерінің ... ... ... ... ... ... ... сондай-
ақ германия-польша және польша-белоруссия шекараларында бақылауды жүзеге
асырудағы ... ... ... және ... қызметтеріндегі
тәжірибелермен алмасыт және осы негізде біз қазір жаңа технологияларды,
сонымен қатар қазақстан шекарасынан өтуде “бір ... ... ... ... жолы ... ... ... жол бермеу мақсатында ҚР
кеден қызметіне техникалық жәрдем ету ... ... ... көрсету
туралы Германиямен келісім-шартқа қол қойылды.
Сыртқы істер министрлігі өкілдері және ... ... ... ... ... мен ... ұйымдардың
басшылары үшін “дөңгелек үстел” өткізілді.
Қазақстан Республикасы Президентінің ... ... ... ... ... барған ресми делегация құрамында ҚР ҚМ КБК
Төрағасы да болды, онда кедендік ынтымақтастық, статистикалық деректермен
өзара ... ... ... ... талқыланды.
Дүниежүзілік кедендік ұйымның бас хатшысы М.Данемен кездесу өткізілді.
Оны ҚР Елбасы, Премьер-Министрі қабылдады, ол Ұлы жібек жолы ... ... және ... ... ... ресімдеу орталығының жаңа
ғимаратын ашу мәселелері жөніндегі кеңеске қатысты.
Іргелес мемлекеттердегі әріптестермен ынтымақтастық құруға да ... ... ... Егер ... ... ... ... және
Қырғызстан елдерінің кедендік қызмет басшыларының деңгейіндегі хаттамалық
шаралармен шектеліп келген болса, соңғы жылдары ... ... ... өсіп ... Ара-қатынастағы нақтылық арта бастады, мемлекеттердің
кедендік қызметтерінің арасындағы ... ... ... ... ... ... ... жоқтығы анықталған
екі елдің Кеден кодексіндегі негізгі ережелерді талқылау жөнінде ... мен ... ... ... ... сараптамашыларының
қызмет кездесулері өткізілді.
Пекин, Ташкент, Астрахань, Павлодар, Саратов, Бішкек, Алматы, ... ... және ... ... екі жақты ынтымақтастық, ақпарат
алмасу, жеңілдетілген ... ... және ... ... мен СЭС ... арасында өзара пайдалы шекаралық сауда үшін
қолайлы жағдайлар туғызу ... ... ... ... Қазақстан,
Өзбекстан және Қырғызстан елдерінің шекаралық кеден органдары басшыларының
қызмет кездесулері болып ... ... ... ... және ... ... қорғау органдары
арасында Келісім мен Хаттама аясында ... ... ... контрабандамен
күресте ынтымақтастық жүргізіліп отыр. Атап айтсақ, іргелес мемлекеттердің
кедендік органдарының қатысуымен біздің ... ... ... ... ... 33 ... және 26 ... іс қозғалған
кедендік төлемдер мен салықтардан жалтару фактілері анықталған.
Ұжымдық қауіпсіздік кеңесінің шешіміне сәйкес елдегі кедендік органдар
Ұжымдық ... ... ... ... мүше ... ... ... психотроптық заттар мен прекурсорларды анықтау және
тыйюға бағытталған ... ... ... ... Сонда, Орынбор (Ресей), ... ... ... ... ... және Ақтөбе облысы бойынша кедендік
бақылау департаментінің бірігіп жұмыс істеуі арқасында героиннің ... ... ... ... ұйымдасқан қылмыстық
қоғамдастықтың қызметі анықталып, жойылды.
2004 жылы қарашада ... ... ... ... ... ФҚҚ мен ... кеденімен марихуананың ірі партиясы (1200 кг)
ұсталды, бұл ... ... ... ... ... ... 15 ... тұратын (Қазақстан мен Ресей азаматтары)
халықаралық қылмыстық ұйым анықталып, ... ... ... ... ынтымақтастық шекараны
контрабандадан қорғау бойынша біріге жүргізген операциялармен ғана ... ... олар ... ортақ қызметіміздің басқа да салаларын, бос
уақыт пен демалыс кездерін де қамтиды.
Павлодар қаласында Сібір кеден ... ... ... ... кедендік органдарының кезекті Көркемөнерпаздар
фестивалі болып өтті. Қостанай облысының “Қайрақ” және ... ... ... ... ресейлік кеден постылары командаларының
қатысуымен спорттық жарыстар ұйымдастырылды.
Кедендік ... ... ... ... ... ... арналған іс-шараларды ары қарай дамыту ... ... ... ... ... десанты өткізілді. Алдыңғы
қатарлы ... ... ... ... ... ... ... шекаралары шаршысында
дисклокацияланған “Шарбақты”, ... ... ... ... жол”, “Қызыл
жар”, “Ақбалшық”, “Қайрақ” кекдендік постыларының ... ... ... ... ... және ... ... кеден қызметінің материалдық-техникалық базасы ары қарай дамуда
және жаңалықтар енгізілуде.
2004 жылы кедендік постылар мен кедендік инфрақұрылым объектілерінің
құрылысына ... ... 2,8 ... ... Барлық бөлінген
қаражаттар толығымен игерілген, пайдалануға 3 бірыңғай ... ... ... ... ... “Шарбақты”, Оңтүстік Қазақстан
облысында Ғ.Мұратбаев атындағы, Шығыс Қазақстан облысында “Ауыл” пунктері,
Астана және Павлодар қалаларында ... ... ... ... ... ... ... Атырау қаласындағы аймақтық оқу-
әдістемелік орталығы, “Достық” кеденінің жеке құрамына арналған 36 ... ... ... ... ... және Солтүстік Қазақстан
облысындағы “Қарақоға” ББӨП-тері, Ақтау қаласындағы 10 қызметтік-іздеу
иттерін қамтамасыз етуге ... ... ... берілуге дайындық
үстінде. Дружба станциясында теміржол терминалының, Алматы қаласындағы оқу-
әдістемелік орталығы, Астана қаласындағы Комитет қызметкерлеріне тұрғын ... ... ... ... тағы да 9 ... 3 ... терминалы
құрылысы салынады.
Сонымен қатар кедендік ... 1,2 ... ... жаңа
кедендік бақылау жабдықтары сатып алынып, орналастырылды. Оның ішінде: “TS
Scan” маркалы жүк ... ... ... ... ... ... ... таразылары, радиологиялық бақылаудың
стационарлық жүйелері және бағалы металдарды, есірткі заттары мен ... ... ... ... ... жеткізудің
автоматтандырылған жүйелері, жеке тұлғаларды тіркеу автоматтық пунктері
(киоскілері), ретрансляторлар және ... ... ... ... ... ДСҰ ... кейін де кедендік бақылауды
жетілдіру, ақпараттық және ... ... ... ... ... трафигі және терроризммен күресті күшейту жөніндегі іс-
шаралар қолдануды жалғастырып келеді.
1996 жылдың қаңтарынан бастап республика ... мен ... ... ... ... орнына келген Дүниежүзілік Сауда Ұйымында бақылаушы
мәртебесіне ие ... ... ... республикада бұған қажетті түрде көңіл
аударылмай отыр. Мысалы, Сиэтл ... ... ... ... ... жаңа
мемлекеттердің ДСҰ кіру мәселелері талқыланды) Қазақстан үшін еш өзгеріссіз
қалып отыр. Біздің республиканың әлемдік нарықтағы ... ... ... ... ... ... Билл ... “глобальды
экономикаға адамзаттық кескін беруге” шақырды. 30 жыл ... біз ... ... ... ұғынғымыз келмеген еді. Қазір де бізді бұл
мәселе қызықтырып отырған жоқ. Егер бұл осылайша жалғаса ... онда ... ... ... тыс ... ... ... мүмкін.
Қытай мен Қазақстанның ДСҰ кірудегі айырмашылықтары ... ... ... ... мысалы ретінде Қытайды атауға болады – оны ... ... ұйым ... ... осы ... ... 15 жыл бойғы толассыз
өткізген келіссөздер негіз болды.
Осыған қарамастан, қазіргі уақытта басқыншылық сыртқы саясат жүргізіп
отырған ел үшін ... ... ... ашылып отыр. ҚХР өз мәртебесін
толығымен пайдаланып отыр және сауда тосқауылдарының ... ... ... өте арзан және барлығына қол жеткізу мүмкіндік туғызады.
Сондықтан да, ... ... өз ... ... қорғауға көптеген жылдар қажет болды. ДСҰ мүшелігіне кіру
үшін Аспан асты еліне көптеген шарттар мен ... ... ... ... ... ... ... ешқашан қолданылмаған еді.
Ұйымға кіруде Қытайдың дамушы ел мәртебесіне ие болуына қарамастан,
(бұл оған ... ... бойы ... импорттық кедендік баждарды және
нарықты қорғаудың ... ... ... қалуға теориялық құқық ... ... ... ... деңгейі едәуір төмендеген. Сол кезеңде ДСҰ
мүше елдер өз нарықтарын қытай ... ... үшін 12 жыл бойы ... ... ... ... ... асқақтатуына қысым жасаудың тағы бір түрі ... 15 ... ... ... ... ҚХР ... ... мемлекетпен одақтаса алады, ал бұл дегеніміз, ДСҰ төрелік
органдарының шешімі Қытайдың үлесіне шешілмейді дегенді ... ... ... ... екіталай.
Осылайша, Қытайдың ДСҰ кіруін болжаған көңіл толарлық перспективалар
ең ... таяу ... ... сияқты. Қытай аналитиктерінің
пікірінше, жақын арада ДСҰ талаптарынан жекелеген кәсіпорындар ғана ... ... ... ... зардап шегеді, халықтың тұрмыс
деңгейі жоғары ... мен ... ... ... ... ... сонымен қатар шығыс (аса дамыған елдерге қатысты)
және ... ... ... ... ... ... ... категориясы болып ауыл тұрғындары саналатын болады, ... ... ... субсидисяы бұдан былай толығымен тоқтатылады.
Ұзақ мерзімді перспективалар аса ... ... ... Қытайға қарсы
сауда тосқауылдары тоқтатылған кезде елдердің ДСҰ ... ... ... ... оң ... ете ... Бірақ 2005 жылдың өзінде-ақ ҚХР
Мемлекеттік ... Даму ... ... орталығының есептері
бойынша, ДСҰ кіру есебінен ұлттық ІЖӨ өсу көрсеткіші 1,5 ... ... ... 0,6 пайызды құрайды, ... – 26,9, ...... – 1,8 ... ... отыр. Ал Әлемдік банк 2020 жылы Қытайдың
сыртық ... ... ... ... ... 10 ... жетіп
отырғандығын болжаған (Әлемде АҚШ-тан кейін екінші орында болып отыр).3.
ДСҰ кіру қажеттілігін кеңестік дәуір кеңістігіндегі елдер де мойындап
отыр. ... мен ... ... ... ... ... ... баяғыда-ақ беріп қойған, ал Молдова мен ... ... ... ... те үлгерді. Бұл елдердің келісімге қол қоюындағы
жеңілдік – мәні жағынан олардың экономикасының ... ... ... ... ... ... ... барлық талаптарын
қабылдады.
Бұның айқын мысалы – ТМД елдерінің ішінде бірінші ... ДСҰ ... ... ... ел – ... Алайда, қырғызстандықтар оң
нәтижелерге қытайлықтарға қарағанда бес есе жылдам жетті.
Қырғызстанның аса ... ... ... ... ... ... ... болды, ал кейбір тауарлар үшін оларды мүлдем
алып тастауға, лицензиялауды жеңілдетуге, ауыл шаруашылығын ... ... ... ... ... және ... ... үшін
бірыңғай заңнамалық режимін енгізуге қол жеткізді.
Нәтижесінде, ДСҰ кіруге дейінгі ... ... ... ... өнімдер мүшелікке өткеннен кейін ішкі нарықтан ... Сол ... ... тосқауылдарды кемітуді қолдану және қандай
бір экспортты жүзеге асыру ел үшін нақты болмады. ДСҰ кіруде ... ... ... ... ... ... климаттың
салдарынан елге жұмылдырылмаған еді.
Әрине Қырғызстан қазір ДСҰ мүшелігіне кіру ... ... ... іш ... ... ... ... болып отыр, әйтпесе сауда
шарттарын бұзғандығы үшін ДСҰ басқа мүше елдеріне өтемақы төлеуі қажет және
ұйыммен қоштасуға тура ... ... ... ... ... ... ... назарына ілінуі екіталай, сондықтан осыған
байланысты олар кейбір ... да ... ... Ал ... ... және дамыған экспорты бар аса ірі елдер ... ... ... ... ... ДСҰ ... де алыс ... Ол ұйымға кірген Қытайдан кейінгі
сауда жүйесінен тыс орналасқан бірден-бір ірі ... ... қала ... да, ... ... бұл қадамға барлық мүмкін пайдалар мен
шығындарды есепке ала отырып, алдын-ала ойланып келіп отыр.
Қырғызтанға қарағанда Ресейге қорғау ... ... көп, ... ... өте ауыр ... ... арасында салмақыт келіспеушіліктер
болып отыр, сондықтан да ДСҰ оларға аса қатаң ... ... ... ... ауыл шаруашылығын субсидиялау режимі ... ... ... аса ... ...... ... құқығы және
мемлекеттік сауда кәсіпорындарының қызметі мәселелері болып отыр.
Бұдан ... ДСҰ ... ... ... ... химиялық тауарларға
баждардың үйлесімділігіне, азаматтық әуе ... ... ... ... ... ... ... міндетті
емес келісімге де қосылуын тұрақты талап етіп отыр.
Ресей заңнамалары әлі күнге дейін ДСҰ нормаларына сай ... ... ... ... ... ... ... жатса, ұйымның
мүшелігіне өткеннен кейін, Ресейге бірнеше ай ... ... ... ... заңдарға өзгертулер енгізу ұсынысы жасалған болатын.
Соған қарамастан, Ресей Федерациясының ұстанымы еш өзгеріссіз болып
отыр: яғни ұйымға кіру ... ... олар ... ... және өте ... ... ... консенсусқа жете ала ма – ... ... ... ал мүшелікті ресімдеу 2005 жылы жоспарланған.
Қазақстанның ДСҰ кіруі асығыстық емес пе ... ... ... Бұл ... әр ... көзқарастар қалыптасқан. Мысалы, Ресей,
ағылшын экономистерінің есептеулері бойынша, ДСҰ ... бір ... ... үнемдейді екен. Әрине, Дүниежүзілік сауда ұйымына кіру ... ... ол үшін ... ... ... ... ТАРАУ Кеден баждарын төлеуді бақылау тәжірибесі
2.1 Кеден баждарын төлеуді бақылау ... ... мен ... алу үшін заңнама базасы болып: ҚР
Кеден Кодексі, “Салықтар және бюджетке түсетін басқа міндетті ... ... ... ... ... ... ... тауарлар мен көлік
құралдарын ... ... ... ... ... ... ... ілеспе құжаттарымен сәйкестілігін
тексереді. Кедендік постыларда, кедендерде сондай-ақ ... мен ... ... ... ... және ... ... өткенде жеткізуді бақылау құжаты (ЖБҚ) толтырылады. Бұл құжатта
тауарлар мен көлік ... ... орын мен ... ... ... ... ... бақылау бөлімі (ТЖББ) арқылы жүзеге
асырылады.
Соңғы жаңа енгізілім болып, көлік ... ... ... ... ... бақылауға, ЖБҚ-да шынайы ақпарат (сканер, таразы) көрсетуге
мүмкіндік беретін ... ... ... ... Бұл жүйе ... ... мен ... тексеру.
Қазақстан Республикасының кедендік шекарасы арқылы тауарлар мен көлік
құралдарын өткізуші немесе кедендік органдар бақылауындағы ... ... ... ... ... ... құжаттар мен мәліметтерді
ұсынулары қажет.
Кедендік бақылауға қажетті мәліметтерді ... ... ... ... ... олргандарынан ала алады. Заң шығарушы кедендік органдарға
Қазақстан Республикасының кедендік шекарасы ... ... мен ... өткізетін тұлғалардың, кедендік брокерлердің немесе бақылауы
кедендік органдарға жүктелген ... ... ... басқа
тұлғалардың операциялары және шоттарының жағдайы ... ... ... ... ... ... мен ... алу құқығын берген.
Кедендік бақылауға қажетті құжаттар өздерінің ... ... ... ... ... құжаттары: шарттар, ... орау ... және ... ... ... ... коносаменттер, жол
ведомстволары, вагон парақтары, жүк ... ... ... ... басқалар;
Кедендік құжаттар, олар кедендік орган қызметкерлерімен беріледі және
куәландырылады: кеден декларациялары, жеткізуді ... ... ... ... және ... ... ... басқа құжаттар: сапа сертификаты,
фитосанитарлық сертификат, тауардың шығу тегі ... ... ... ... шығу тегі туралы акт, ... ... ... ... ... растайтын
құрылтайшы құжаттар, жеке тұлғаның тіркелуі туралы куәлік және басқалар.
Аталып өтілген құжаттар кедендік органдардың лауазымдық тұлғаларымен
таңдалған ... ... ... тауарлар мен көлік құралдарын ... ... ... ... қабылдағанға дейін зер салып тексеріледі.
Құжаттарды тексеру мәні ... ... ... ... және ... ... ... тұрғысынан зерделеуде болып отыр.
Тауарлар мен көлік құралдарын ... ... және ... ... Республикасының кедендік органымен КЖД қабылдау және ... ... ... құжаттарды ұсыну сәтінен бастап 10 күн ішінде
жүргізіледі.
Орындалуын бақылау ... ... ... ... ... және ... Республикасының қатысуымен
жасалған халықаралық ... ... ... ... ... ... негіздеме туындап жатса, онда тұлғалардың қаржылық-
шаруашылық қызметіне тексерсеру жүргізілетін ... ... ... ... ... ... бар:
кеден ісіне және кедендік органдар қызметіне қатысы бар кез-келген
құжаттар және ақпараттарды өтеусіз талап ... және ... ... және ... ... анықтамалар,
жазбаша және ауызша түсініктемелер алуға;
ғимараттарды сүргішпен мөрлеп тастауға;
Қазақстан Республикасының орталық кедендік органымен ... ... ... ... ... егер олар ... жерде
тексерілетін болса, қайтып алуға.
Тауарлар мен көлік құралдарын тексеруде осы заттарға өкілеттіліктері
бар ... және ... ... ... ... өкілдерінің
қатысуына құқылары бар.
Тауарлар мен көлік құралдарын тексеру.
Кедендік тексеру мынадай түрлерде жүзеге асырылуы мүмкін:
идентификациялық тексеру – ... ... ... ... ... ... сай болуы, тауарлардың шыққан елін
анықтау мақсатында жеңілдетілген тәртіппен жүргізілген тексеру түрі, ... ... ... ... жөнінде мәлімет алуды білдіреді;
орын сандарын оларды ашпай-ақ есептеу, таңдаулы түрде ашу арқылы,
барлық жүк ... ашу ... ... ... ... түрде немесе барлығын) заттар санын
есептеу арқылы тексеру;
сынамалар мен үлгілер алу немесе оларсыз тауардың ... ... ... ... тексеру;
құпия, жасырын жерлерді, контрабандаларды анықтауға бағытталған
тексеру.
Кедендік тексерудің ... ... ... мен ... ... шекара арқылы өтуін заңдастыру; әкелінуге, әкетілуге
тыйым салынған тауарларды, ... ... ... ... ... ... ғана жол берілетін тауарларды анықтау, және олардың заңсыз
өтуін алдын-алу; құжатсыз кедендік ... ... ... мен ... анықтау; тауардың тарифтік атауын СЭС ТН, оның бағасына, санына,
сапасына сай анықтау ... ... ... ... ... ... оған ... басқа
мемлекеттік органдардың лауазымдық тұлғалары көлік құралдарын тоқтатқаннан
кейін жүк жөнелтпе құжаттары мен кедендік құжаттары ... ... ... ... ... актілермен қарастырылған жүк жөнелтпе
қағаздарының және кедендік құжаттарының ... ... мен ... ... құралының бағытта қозғалуының белгіленген жеткізу орнына
сәйкестілігі (егер мұндай ... ... ... органмен белгіленсе);
тасымалданатын тауарлардың атауының жүк жөнелтпе ... ... ... ... ... ... ... кейін көлік құралының жүк бөлімшелеріне сырттай
тексеру жүргізіледі, мұндай тексеру барысында мыналар тексеріледі:
Кедендік ... мен ... ... ... ... ... жүк бөлімшесінің техникалық жағдайы.
Жүк жөнелтпе құжаттарында кедендік нарядтың лауазымдық тұлғаларынан
құралған (кем дегенде екі адамнан) ... ... ... ... тауарлар немесе алкогольсіз ішімдіктер көрсетілген жағдайда,
тасымалданатын тауарларға ... ... ... ... ... ... ... жүргізу кезінде тауарларда маркалардың
болуы, сондай-ақ тауарларға жапсырылған маркалардың ұсынылған құжаттарда
көрсетілген ... ... ... ... ... ... ... деуге негіз табылып
жатса, идентификациялық тексеру басқа тауарларға да жүргізіледі.
Кедендік нарядтың лауазымдық тұлғасында ... ... ... мен мөртабандардың шынайылығы тұрғысында күмән туып жатса,
сонымен ... ... ... ... ... жағдайда кедендік
нарядтың аға қызметкері тауарлар мен көлік құралдарын ... ... алып жүру ... ... мөр мен ... қосымша
тексеруге жібереді.
Тексеру тексеру жүргізу тәртібіне сәйкес және ... ... ... ... асырылады.
Тексеру уақытын қысқарту үшін кедендік тәжірибеге жоғары ... ... ... ... Олардың бірі – инспекциялық-
тексеру кешені (ИТК) – контейнерлік ... ... ... авто
өткізудің жүк алаңында, халықаралық әуежайда, ... өзен ... жеке ... ИТК контейнерге, машинаға жүктерін
түсірмей-ақ, саналған минуттарда “жарық түсіруге” мүмкіндік береді.
Аппаратура ... ... ... ... пунктінің
телемониторында органикалық және бейорганикалық материалдарды шектеуге және
анықтауға, “күдікті” салымдар мен ашық жерлердің координаттары мен ... ... ... ... ... кедендік тексеру актісіне тіркеледі.
Көрсетілген акт белгіленген формада екі данада толтырылады. Кедендік
тексеру ... ... ... ... нарядтың лауазымдық тұлғалары,
мүмкіндік болса ... ... ... ... ... тасымалға
қатысы бар тұлға) және тексеруге қатысқан басқа ... ... ... ... ... ... ... бар тұлға) кедендік тексеру
актісіне қол қоюдан бас тартса онда сол ... ... ... ... ... актісінің бірінші данасы жүргізушіге немесе тасымалға
жауапты тұлғаға беріледі. Кедендік тексеру актісінің екінші данасы аға
нарядта ... ... жүк ... (жүк ... ... ... ... идентификацияның жаңа құралдары жөнге салынады.
Мұндайда жүн жөнелтпе ... ... ... ... ... ... жаңадан қолданылған идентификация құралы және кедендік
тексеру актісінің нөмірі жөнінде мәліметтер көрсетіледі.
Қосымша тексеру мерзімі тауарлар мен ... ... ... ... ... ... үш ... күнінен аспауы қажет. Тексеру
кезінде тауар мен ... ... ... ... ... болуы қажет
немесе тексеру жүргізу ... ... ... ... ... өз ... ... шартымен уақытша сақтау қоймасы иесінің
келісімі бойынша осы қойманың төңірегінде ... ... ... ... кедендік органдардың сұранымы бойынша жауаптар басқа
кедендік органдарға ақпаратты жедел ... ... ... ... ... ... ... немесе келесі тексеру кезінде дайындалған,
жасалынатын немесе жасалынған ... заң ... ... ... немесе осы белгілерді көрсететін ... ... ... ... Қазақстан Республикасының әкімшілік заң бұзу ... 638 ... ... ... заң ... туралы хаттама
толтырылады.
Ішкі транзиттік декларацияда жеткізу орны туралы нақты емес және қате
мәліметтер берілген ... ... ... ... ... декларацияға жеткізу орнының ... ... ... ... ... орны ... мәліметті қолдану мүмкіндігі
болмаған жағдайда, нақты жеткізу орны туралы мәліметтер кедендік органның
жедел байланыс қызметі арқылы ... ... ... ... ... ... ... жалғастыруы
туралы шешім қабылданған жағдайда, кеден нарядының лауазымдық тұлғасы ... ... ... ... ... бақылауды кедендік наряд (кедендік орган атауы) жүргізді ”,
бұл жазба бақылау жүргізген аға ... ... және ... нарядтың
лауазымдық тұлғасының қолымен және жеке нөмірлік мөрлерімен куәландырылады.
Жеке адамды тексеру.
Адам құқықтары бойынша халықаралық-құқықтық актілерге (1948 жылғы Адам
құқықтарының ... ... ... Қазақстан Республикасының
Конституциясына сәйкес адам мен азаматтың негізгі құқықтарының бірі ... ... қол ... ... ... да жеке ... тексеру Қазақстан
Республикасының кедендік шекарасынан ... ... ... ... ... иә ... ... хабарлар үшін ашық әуежайдың
транзиттік аймағында орналасқан жеке тұлғаның орындалуын ... ... ... ... ... ... ... немесе Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... ... немесе бермеген жағдайларына
жеткілікті түрде негіздеме табылған кейбір жағдайларда ғана жүргізіледі.
Жеке ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасының Премьер-Министрі, Қазақстан
Республикасы Парламент ... ... ... Республикасы
Мәжілісінің Төрағасы, Қазақстан ... ... ... ... және ... адамды тексеру туралы шешімді кедендік органның бастығы немесе
оның ... ... ... ... ... ... бұрын
кедендік органның лауазымдық тұлғасы жеке тұлғаға шығарылған шешім ... оны ... ... құқықтарымен және міндеттемелерімен
таныстыруға, сондай-ақ жасырын тауарларды өз ... ... ... ... адамды тексеруге қатысушылар кәмелетке толғандар болуы тиіс.
Жеке адамды тексеруді жүргізетін кедендік органның лауазымдық тұлғасы
тексерілетін адаммен бір ... ... сол ... екі ... ... ... сай ... оқшауланған
ғимаратта жүргізілуі қажет.
Жеке адамды тексеру адам намысын қорлауға жол бермейтін ... және ... ... ... ... ... ... нақты формада жүргізілуі қажет.
Осы ғимаратқа басқа жеке тұлғаларды кіргізу және ... ... ... ... ... ... Ал тексерілушінің денесін
қарауды тек ... ... ғана ... алады.
Киім мен аяқ киімді тексеруде жөндеу ... ... ... ... аяқ ... бас ... тігістеріне, жамауларына,
жеңіне, иықшаларына, киім астарына, белбеулеріне, аяқ киім өкшелеріне көп
көңіл ... ... ... ... ... ... жасалады, оған тексеру жүргізген
кедендік органның лауазымдық тұлғасы, тексеруге жататын жеке тұлға, ... ... ... ... ... қызметкері қолдарын қояды.
Хаттамаға: өз еркімен берілген заттар; жеке тексеру барысында
анықталған және ... ... жеке ... ... ... мен ... ... аудио- видеожазбалар;
тексерілушінің, медицина қызметкерінің, басқа тұлғалардың түсініктемелері
мен өтініштері; байқаулар, өлшемдер, ... ... ... ... ... құжаттар телінеді.
Тексерілушіге хаттамада өтініш білдіруге рұқсат етіледі, лауазымдық
тұлғалардың әрекеттеріне Қазақстан Республикасының заңдарына ... ... ... ... жүргізілген жеке тұлғаға жеке тексеру ... ... ... тауарларды қайтып алу туралы акті беріледі.
Кедендік төлемдер мен ... ... ... негізгі бақылау
тауарлар мен көлік құралдарын кедендік ресімдеу кезінде жүзеге асырылады.
Ресімдеу сәтінде кедендік бақылаудың келесі процедуралары ... ... ... тіркеу және есепке алу. Ресімдеу
кезінде:
- ... ... ... ... ... ... ... кедендік декларацияны қабылдауға қажетті шарттардың орындалуын
тексеру;
- ҚР ... ... ... ... ... жататын кедендік
декларацияларды және басқа құжаттарды, ... ... ... көшірмесін қабылдау,
- кедендік декларация мен оның электрондық көшірмесін жалпы тексеру;
- кедендік ресімдеу аяқталғаннан ... ... ... мен ... құжаттарды жинау және оларды кедендік органдардың сәйкес
бөлімшелеріне ... ... ... ... ... ... ... есепке
алу.
Кедендік декларация мен оның электрондың көшірмесін тексергеннен кейін
1 кезеңді жүргізген лауазымдық ... ... ... 1 ... ... “1” ... ... “Тексерілді” деген жазба қалдырады, күнін,
тексерістің аяқталған уақытын, қолын, жеке нөмірлі мөрін ... ... ... ... ... ... қызметтің тауар номенклатурасына және шығарылған
еліне сәйкес тауардың кодын дұрыс анықтауды бақылау, сонымен қатар ... ... ... емес ... шараларын орындау жүргізіледі:
- тауарды идентификациялау, сондай-ақ СЭС ТН сәйкес тауарларды жіктеу
мақсатында кедендік декларацияда жарияланған мәліметтердің шынайылығын және
толықтығын бақылау;
- ... ... ... талаптарға сай тауарлардың дұрыс
сипатталуын тексеру, кедендік ресімдеуге ... ... ... сай болуы, сондай-ақ тауар туралы ... ... СЭС ТН ... ... кодын дұрыс анықтауды бақылау;
- кедендік өкілетті органдардың тауарларды алдын ала ... ... ... СЭС ТН ... ... ... ... құжаттарды
тексеру, сондай-ақ тауарлар туралы ... ... ... ала ... бойынша құжаттарда берілген деректермен сәйкестігін
тексеру;
- тауардың шығарылған елін анықтау және ... ... ... мен преференциялар беру үшін кедендік декларацияда ... ... мен ... ... ... емес реттеуді орындау мақсатында кедендік ... ... ... мен ... ... ... ... шараларының орындалуын растайтын құжаттар мен
мәліметтерді ... ... ... кедендік режимге орналастыру шарттарының
орындалуын бақылау;
- кедендік бақылауға қажетті ... мен ... ... ҚР ҚМ КБК ... ... ... құжаттарды кедендік
органдардың арнайы бөлімшелеріне жіберу;
- белгіленген тәртіппен кедендік ресімдеуге берілген құжаттардың толық
пакетін тарифтік емес реттеу ... ... ... қабылдау үшін
кедендік органдардың арнайы бөлімшелеріне жіберу. Тауарлардың шығу тегі мен
олардың жіктелуі СЭС ТН сәйкес ... ... ... шараларын қолдану жөніндегі шешімдер негізінде,
тауарлардың шығу тегі мен олардың жіктелуі СЭС ТН сәйкес тауарлар ... ... ... ... ... ... тауарлар мен көлік
құралдары ... ... ... ... жүргізгеннен кейін лауазымдық тұлға кедендік декларацияның
1 парағының ... ... “2” ... астына “Тексерілді” деген жазба
қалдырады, күнін, тексерістің аяқталған уақытын, қолын, жеке нөмірлі мөрін
қояды және ... ... ... ... және КП ... кедендік бағаны валюталық бақылау
жүргізіледі:
- валюталық бақылау мақсаттарына қажетті құжаттардың болуын ... ... ... ... ... ... сыртқы сауда
шарттары мен басқа құжаттардың сәйкестігін тексеру,
- кедендік декларацияда ... ... ... ... асыру үшін ұсынылған құжаттардағы ... ... ... ... ... ... бағалау әдісін дұрыс
таңдауын тексеру;
- кедендік бағаны анықтаудың таңдалған ... ... және ... ... ... ... ... бағасын дұрыс жариялауды
тексеру, сондай-ақ тауарлардың жарияланған кедендік ... ... ... ... ... растау үшін олардың шынайылығы мен жеткілікті
болуы тұрғысынан, декларанттың ұсынған құжаттарын талдау;
- мәміле құнына ықпал ... ... ... ... үшін ... ақпараттар жинау;
- кедендік ресімдеу барысында кедендік баға мен ... ... ... ... кедендік баға және оның ... ... ... ... ... шартты баға, кедендік баға
мен кедендік төлемдерді түзету;
- белгіленген тәртіппен кедендік ресімдеуге берілген құжаттардың толық
пакетін ... ... мен ... бақылауға қатысты шешімдер қабылдау
үшін кедендік органдардың арнайы бөлімшелеріне жіберу.
- тауарлардың кедендік бағасы жөніндегі шешімдер ... ... ... қабылдау;
- кедендік органдардың валюталық бақылау ... ... ... валюталық заң бұзушылықтар туралы ақпараттар
жіберу;
Тексеруді жүргізгеннен ... ... ... ... ... 1
парағының артқы бетіне “3” санының астына “Тексерілді” деген ... ... ... ... ... ... жеке ... мөрін
қояды және декларацияны келесі кезеңге жібереді.
Кедендік төлемдерді бақылау ВББ және КП ... Бұл ... ... ... кедендік төлемдерді жүргізуге жауапты тұлғаның кедендік төлемдерді
төлеуде қарызының болуы, бұрын ... ... үшін ... ... ... ... шегеру немесе ұзарту үшін %, кедендік
ережелерді бұзуда айыппұл салу, кедендік төлемдерді төлеу ... ... үшін ... ... ... ... жағдайда тауарлар мен көлік құралдары сол қарыздарды
толығымен өтеп болғаннан кейін ғана ... ... ... беру ... ... ... ... декларацияны беру мерзімін бұзған жағдайда кедендік
төлемдерді ... ... асп ... үшін ... саылнады;
- кедендік декларация мен оның электрондық ... ... және ... кедендік төлемдерді ... ... ... ... және ... кедендік төлемдерді бақылайтын және есепке алатын кедендік органның
арнайы бөлімшелерінің сәйкес куәліктерінің ... ... ... ... және төлеудің ерекше тәртібін белгілейтін жарияланған
тарифтік және салықтық жеңілдіктердің, преференциялардың, ... және ... ... беру ... кедендік төлемдерді
төлеудің ерекше тәртібін қолдану көрсетілген бөлімшенің сәйкес куәлігінің
болуы кезінде ғана жүзеге ... ... ... және ... ... жүзеге асыратын кедендік
органның арнайы бөлімшелеріне тарифтік және ... ... ... ... ... ... төлемдерді төлеудің ерекше рәтбібін
қолдану туралы ... ... үшін ... ... ... ... ... ҚР ҚМ КБК сәйкес нормативтік құқықтық актілерімен
белгіленген тәртіпте жүзеге ... ... ... ... ... ... төленуін қамтамасыз етуде
жарияланған кедендік режим шарттарын орындау;
- кедендік төлемдерді дұрыс есептеу;
- кедендік төлемдерді төлеуге қажетті төлем ... ... және ... төлемдерді, сондай-ақ кедендік төлемдер түрлері
бойынша төлем құжаттарында көрсетілген сомалардың ... ... жеке ... ... ... ... ... қоса алғанда,
кедендік төлемдерді дұрыс жүргізу;
- кедендік органдар ... ... ... мерзімін шегеру
немесе ұзарту туралы, сондай-ақ ... ... ... ... органдардың арнайы бөлімшелерінде белгіленген тәртіпте тіркелген
кедендік төлемдердің жүргізілуін қамтамасыз ... ... ... ... ... болуы.
Бұл кезеңде лауазымдық тұлғамен келесі тексерулер жүргізіледі:
- ақша қаражатының нақты төленуін тексеру. Мұндай ақша қаражаттарының
жағдайында, кедендік декларация аталған ... қала ... ол ... ... жазбаша түрде хабарланады;
- төлемдерді уақытылы жүргізбеген жағдайда ... ... асып ... үшін ... ... ... кейін лауазымдық тұлға кедендік декларацияның 1
парағының артқы бетіне “4” санының астына “Тексерілді” ... ... ... ... ... ... ... жеке нөмірлі мөрін
қояды және декларацияны келесі кезеңге жібереді.
Тексеру және шығару кезінде мына процедуралар іске асырылады:
- ... ... мен ... ... ... ... тексеру;
- тексеру туралы шешім қабылдау;
- тексеру және тексеру нәтижелерін тіркеу.
Еркін ... үшін ... ... ... арқылы алыс шет елдерден
тасымалданатын тауарлардың барлық партиялары қатысында идентификациялық
тексеру жүргізіледі. ... ... ... ... ... ... және КК бастығының шешімі бойынша таңдаулы түрде тексерілетін болады.
- тауарлар мен көлік құралдарын шығару жөнінде немесе оларды ... ... ... қабылдау арқылы кедендік ресімдеуді аяқтау.
Шығару туралы шешім ТАБ және КП бастығымен қабылданады, және кедендік
декларацияға, сондай-ақ жоғарғы оң жақ бұрышында ... ... ... ... ... “Шығаруға рұқсат етілді” мөртабанын басылып,
расталады. Мөртабан мен нөмір лауазымдық ... жеке ... ... жеке ... ... ... және оған қосымша құжаттарды шығарғаннан кейін
олар тіркеуге қабылдау және ... ... ... алу ... мен ... ... ... тексеруден кейін де, ... ЖКК ... ... рұқсатымен дежүзеге асырылады.
Тексеру жүргізген жағадайда кедендік декларацияның 1 ... ... “5” ... ... ... шығарған лауазымдық тұлға “Тексерілді...”
деген жазба қалдырады, онда тексеру нәтижелері, ... ... ... ... мен нөмірі, уақыты, қолы және жеке нөмірлік мөрі
қойылады.
Тексеруші топ тексеруден ... ... ... ... тауарларды және оның орауларын қарау;
- тауарларды, көлік құралдарын, ғимараттарды және тауарлар мен ... ... ... ... ... басқа орындарды кедендік
идентификациялық құралдары арқылы идентификациялау;
- сондай-ақ кедендік ресімдеудің ... ала ... ... кейін оны жүргізген лауазымдық тұлға шығаруға
жауапты лауазымдық тұлғаға ... ... ... құжаттар мен
мәліметтерді береді.
Тауарлар мен көлік құралдарының құжаттарын тексерудің мәні кедендік
істің қолданыстағы ережелерінің сәйкестігін белгілеу және ... ... ... оларды зерделеуде болып отыр. Кедендік мақсаттарға
қажетті құжаттар өздерінің тағайындалуына қарай ... ... ... көліктік, сауда, кедендік және басқалар.
Көлік құжаттарына ... ... жол, ... су, әуе ... ... ... өткізетін жөнелтпе құжаттары, коносаменттер,
вагон парақтары, жүк ... ... ... және ... ... тауар жабдықтаушыларының жасаған келісім-шарттары,
шот-фактуралары, спецификациялары, ... ... ... ... ... құжаттарды кедендік органдардың лауазымды тұлғалары береді
және куәландырады – ... ... ... ... ... ... мөрі мен ... басылған тауарларды тасымалдау үшін
көлік құралдарын (контейнерлерді) жіберу ... ... әр ... және ... ... және басқалар.
Кедендік бақылауға қажетті ... ... сапа ... шығу ... әскери рұқсаттамалар, сыртқы экономикалық қызметтпен
айналысуға ... ... ... ... және ... ... ... кедендік тексерумен посткедендік
бақылау бөлімдері айналысады.
Аталған ... ... деп ... ... ... ... ... толтырылуы тексерілуде. Заңнама бойынша қажетті
барлық құжаттардың болуы. Кедендік заңнамаларда ... мен ... ... ... ЖКТ бойынша материалдар сотқа беріледі.
Тексерулерді кедендік ... ... ... ... ... ... ... мен көлік құралдарының Қазақстан
Республикасының кедендік ... ... ... ... ... ... қатысушыларға ұсынылған құжаттарды зерделеу және
талдау негізінде жүргізе алады.
Құжаттарды тексеру ... ... ... ... ... ... ... орындарға барып тексерулер жүргізеді.
Тексеруші тұлға ұсынған ... ... мен ... ... туған жағдайда, кедендік орган үшінші тарап қатысында қарсы
тексеру жүргізеді.
Тексеру жүргізу туралы ... ... ... ... Қазақстан
Республикасының аймақтық кедендік органының бастығы қабылдайды. Тексеру
шаралары қатаң есептің болуы және ... ... ... ... өкімге сәйкес екі данада толтырылуы кезінде жүзеге
асырылады және ол ... ... ... ... ... органындағы жазбаша өкімінің
тіркелген күні мен нөмірі;
Жазабаша өкім шығарған Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... ... ... нөмірі;
Тексеру негіздемесі және мақсаты;
Тексеруші тұлғалардың, оның ішінде тексеруге жұмылдырылған мамандар
мен сарапшылардың лауазымдары, фамилиялары және ... ... ... ... қол қойылып, кедендік органның елтаңбалық ... ... және ... ... ... Қазақстан
Республикасының Бас прокуратурасы жанындағы Құқықтық ... ... ... ... органдарында тіркелуі тиіс.
Тексеру жүргізу туралы жазбаша өкімдерді кедендік ... ... және ... ... ... органының
мөрімен бекітілген арнайы тіркеу журналына тіркейді.
Жазбаша өкім тексерілуші адамға беріледі, оны алғандығы жөнінде белгі
көшірмеде көрсетіледі. ... ... ... ... бас ... ... ... лауазымды өкілі тексерілуші тұлғаның өкілінің немесе
куәгерлердің қатысуымен ... ... ... бас ... ... акт
жасайды. Актіні алудан бас тарту тексеру жүргізуді тоқтатуға негіз бола
алмайды.
Берілген жазбаша өкімде ... ... ... ... ... ... аспауы керек. Тексеру жүргізу мерзімдері негізделген
себептерді көрсеткен тексерушінің мәлімдемесі негізінде ... ... ... ... ... туралы тексерілетін кәсіпорын басшысы
хабардар етіледі. ... ... ... кедендік органның құжаттарды
ұсыну жөніндегі талаптарын тексерілуші тұлғаға ... сәті және ... ... ... сәті ... ... ішінде, сондай-ақ
Қазақстан Республикасының кедендік ... ... ... ... ... алу ... тоқтатылады.
Кедендік органдар Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес, кедендік
органдар құзырына жатқызылатын тексерулер жүргізу үшін ... ... ... ... органдар мамандарын, кез-келген мемлекеттік және келісім
шарт негізіндегі мемлекеттік емес ... ... ... ... ... ... сараптамашыларды тексеруге тартуға құқылы.
Тексеруге тартылатын тұлғалардың, егер олар Қазақстан Республикасының
заңдарына сәйкес тексерілетін аумаққа немесе тексерілетін объект ғимаратына
жіберуге ... ... ... ... ... ... ... және сыртқы экономикалық қызметке тексеру жүргізуде Қазақстан
Республикасының ... ... ... ... мыналарға
құқықтары бар:
Жазбаша өкімге сәйкес бақылауға жататын тауарлар мен көлік құралдары
орналасуы мүмкін аумақ пен үй-жайға ... ... кіру ... ... қатысы бар кез-келген ... ... ... ұсыну және олармен танысу;
Белгіленген тәртіпке сәйкес лауазымдық тұлғалардан, тексерілуші
тұлғадан, Қазақстан ... ... шет ел ... ... жоқ ... ... мәліметтер алу;
Сыйымдылықтар мен үй-жайларды сүргішпен мөрлеп тастау;
Белгіленген формадағы акті бойынша құжаттарды ... ... ... ... тұлғасы тексеруді жүргізіп болғаннан
кейін келесі мәліметтер көрсетілген тексеру актісін жасайды:
тексеру ... ... акт ... ... ... ... республикасының кедендік органының
лауазымдық тұлғаларының лауазымдық қызметі, аты-жөні;
тексерілуші тұлғаның аты-жөні немесе толық атауы;
тексеру ... ... ... ... ... ... ... нөмірі;
басшының және тексерілуші тұлғаның салық және бухгалтерлік есебін
жүргізуге ... ... ... ... кезеңі және тексеру жүргізу үшін салық төлеушінің
ұсынған құжаттары туралы жалпы мәліметтер;
бақылауы Қазақстан ... ... ... жүктелген сәйкес
заңнамалық нормаларға жүгінген заң бұзушылықтарды анықтауды егжей-тегжей
сипаттау;
тексеру нәтижелері.
Тексерудің аяқталған күні болып тексерілуші ... ... ... күн ... ... ... ... қандай да бір заң
бұзушылық анықталмаған болса, онда тексеру актісінде тиісті белгі ... ... ... ... ... ... ... тұлғасымен жүргізілген есептеулер, және тексеру
барысында алынған ... ... ... ... екі ... ... және ... жүргізген кедендік органның
лауазымдық тұлғасының қолы қойылады. Актінің бірінші данасы ... ... ... ... ... тұлғаға оның қолхаты ... ... ... ... бас ... жағдайдабұл данасы пошта
арқылы жіберіледі.
Тексеру ... ... ... ... ... ... ... кедендік органының мөрімен бекітілген арнайы
тіркеу журналына тіркейді.
Актіге тіркелген тексеру ... ... және ... ... байқалған жағдайда кедендік ережелерді бұзғандығы жөнінде іс
қозғау үшін, контрабанда немесе кедендік іс саласында ... ... ... іс ... ... бола алады.
Тексеру нәтижесінде анықталған тәртіп бұзушылықтарға кінәлі тұлғаларды
жауапқа тарту Қазақстан Республикасының ... ... ... ... көшірмелері сәйкес мемлекеттік органға жіберіледі.
Тексеру нәтижелері ... ... ... ... ... белгіленген заңнамаларына сәйкес тәртіппен шағымдана алады.
Тексеру нәтижесінде алынған барлық ақпарат құпия болып ... ... ... ғана ... ... ... ... жарияланбайды,
Қазақстан Республикасының кедендік органдарының лауазымдық тұлғалары ... ... ... Қазақстан Республикасының ... тура ... ... санамағанда, үшінші тұлғаларға,
басқа мемлекеттік органдарға берілмейді.
Кедендік органдардың лауазымдық тұлғаларының тексеру жүргізудегі
әрекеті ... ... ... ... заңға қайшы нұқсан келтірмеуі
қажет.
Тексеру кезіндегі заңға ... ... ... ... ... ... мүліктеріне келтірген шығындар мен ... үшін ... ... ... ... ... тәртібі бойынша
жауапкершілікке тартылады.
Аумақ пен үй-жайларды тексеру.
Кедендік органдардың лауазымдық тұлғалары ... өкім ... ... жататын тауарлар мен көлік құралдары, осындай тексеруге
қажетті құжаттар немесе бақылауы кедендік органдарға ... ... ... құжаттар орналасуы мүмкін кез-келген аумаққа және ... ... ... ... ... ... кедендік тексеру кезінде кеденнің талап етуі
бойынша сол кеме капитаны (оның ... ... ... ... ... ашып көрсетуге міндетті.
Кеден қызметкерлері кедендік қоймалар, УСҚ, бажсыз сауда ... және ... ... еш кедергісіз кіре алады.
Аумақты тексеру кезінде кейбір жағдайларды кедендік ... ... де ... жатады (көліктің сыртын немесе ондағы тауарларды
тексеру).
Егер сыртқы тексерудің жеткіліксіздігі ... ... ... ... ... пен тауарларға тексеру жүргізіледі.
Жеке және лауазымдық тұлғаларға ауызша сауалдама жүргізу.
Кедендік бақылаудың бұл формасы, мысалы, ... ... ... ... ... үшін ... кедендік орган қызметкері
валютаны және басқа заттарды әкелуге/әкетуге тыйым салған заттарды анықтау
мақсатында сауалдама жүргізгенде ... ... ... Қазақстан
Республикасының кедендік органдары орналасқан жерлерде құрылатын ... ... ... Тауарлар мен көлік құралдарына кедендік
бақылау күндіз және ... ... ... Республикасы аумағындағы
сүрлеу және айналым жолдарына тірелген шекаралық кедендік постылар ... ... ... ... ... ... шекараны
бойлай жүргізіледі.
Егер орындалуын бақылау Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... онда ... мен ... шығарылуына байланысты оларға кедендік бақылау кез келген
уақытта жүргізіледі.
Кедендік ... – бұл ... ... ... ... және ұқыпты зерделеуді қажет ететін белгіленген ережелер,
әдістер мен формалар бойынша жүзеге ... ... ... бойынша және жеке баждар бойынша кеден төлемдерін
бақылау нәтижелері
Қазақстанның сыртқы экономикалық байланыстары ... ... ... ... ... ... ... отыр. Үш жыл ішінде ... ІЖӨ 42,9%-і ... ... ... Таза ... ... ... АҚШ долларына жеткен. Оның ІЖӨ қосқан үлесі жылына орта ... ... ... ... ... ... ... бюджетке және Қазақстанның
Ұлттық банкінің валюталық ... ... ... арттыруға мүмкіндік
туғызды.
Экспорттық тауарлар ішінде басым орынды мұнай алып ... ... ... ... ал ІЖӨ 18%-ін құрап отыр.
Қазақстан әлемнің 175-185 елімен саудаласады, оның ... ... ... ... ... 118 елге ... ал ... 164
еліне тауарларын импортқа шығарып отыр. Негізгі сауда серіктестері – ... ... 2004 жылы ... 20,2%-і және импорттың 45,4%-і , ЕҚ
елдері – 23,3%-і және 23,7%-і, Қытай – 7,6% және 2,7%-і ... ... ... желтоқсанында Қазақстан Республикасының ... ... ... мен ... ... 21,7 млрд.теңгенің
22,5 млрд.теңге сомасындағы мөлшері түскен. 2003 ... ... 45,0 ... ... 22,7% (1 қосымша) өндіріліп алынған.
Кедендік статистиканың 2004 жылғы бастапқы деректері бойынша импорт
көлемі 12 165,8 млн. АҚШ ... ... бұл ... жылғы ұқсас кезеңдегі
импорт көлемінен 4 110,0 млн. АҚШ ... ... ... көп.
2004 жыл бойынша берілген жеңілдіктер сомасы 233,4 млрд. теңгені
құраған, бұл өткен жылғы ... ... 61,1 ... ... ... ... құрап отыр. Сондай-ақ есептеу және ... ... ... ... ҚҚС ... да 15,8 млрд.теңгеге немесе 54,9%-ке өскен.
2004 жылғы мемлекеттік бюджет ... ... ... кедендік
төлемдер мен салықтар түсімінің үлесі 17,3%-ті, ал республикалық ... ... ... ... жылдың қаңтар-қараша айларындағы кедендік төлемдер мен салықтар
бойынша алым коэффициенті ҚҚС мөлшерлемесін 15%-ке ... ... ... ... ... ҚҚС ... сомаларды есепке ала отырып , ҚҚС
бойынша ұсынылған ... ... ... бұл ... ... ... 0,1 пайыздық пунктке артық (3 қосымшаны қараңыз).
Осы жылдың басынан ... ... ... ... ... ... ... 883 млн.теңге сомасындағы тауарлар мен
валюталардың заңсыз өту және 1 ... 175 ... ... ... мен ... ... ... әрекеттері анықталып тыйылған.
Анықталған 631 қылмыстық және 21951 ... заң ... ... табысына өтемақы, тауарларды тәркілеу және шығындарды ... 1 ... 357 ... ... ... ... ... жылы кедендік төлемдер мен салықтар түсімі құрылымында қосымша
құнға салынатын салық ерекше орын алып ... Оның ... ... ... 76%-ті ... ... ... импортқа ҚҚС – 48,6%, Ресеймен бірге
импортқа ҚҚС – ... ... ... ұйымына кіруімен байланысты кедендік
алымдар мен салықтардағы шығындарды есепке алуда ... ... ... ... мен ... ... ҚҚС ... аса жоғары
деңгейін есепке алған жөн.
2002-2004 жылдардағы кедендік төлемдер мен салықтардың бюджетке түсу
динамикасы өтеп алынған ... жыл ... ... ... ... ... мен ... бюджетке түсу динамикасы (млрд.теңге)
1 сурет
Кедендік төлемдер мен ... ... ... сондай-ақ
кедендік процедураларды оңтайландыру мақсатында мақсатты түрде кедендік
ресімдеуді жүзеге асыратын кедендік органдарға қолма-қол ақшасыз және ... ақша ... ... ... СЭС ... ақша қаражаттарын
аударуын жеделдету жөніндегі ҚР ... ... ... ара ... орнатуға мүмкіндік беретін компьютерлік
ақпараттық жүйелерді әзірлеу және енгізу қажет. Бұл жүйе кедендік ... ... ... түсуін растауға қажетті уақытты азайтуға мүмкіндік
туғызады.
3 ТАРАУ ӘСҰ кіруін есепке ала отырып, ҚР ... ... ... ... ... ... Кеден баждарын төлемеу қаупін төмендетуді есепке ала отырып
кеден тарифтерін қалыптастыру
Мемлекеттің Қазақстан Республикасының ... ... ... кедендік бақылау және реттеу құралдарын аса тиімді ... ету ... ... ... ... сауда-саяси міндеттерді
жүзеге асыруға, отандық өнеркәсіптің дамуын ынталандыруға, нарықтық
қатынастардың ... ... ... және әлеуметтік-экономикалық
түрленулерді динамикалық түрде жүзеге асыру мақсатында құрылымдық қайта
құру жасауға ... ... ... ... ... және жүзеге асыру ҚР кедендік тарифі, қорғау
шараларының ... ... ... және ... ... мен ... қоса ... Қазақстан Республикасына тауарлар
мен көлік құралдарын әкелуге ... одан ... ... қою, ... ... және ... қазақстан экономикасының әлемдік
шаруашылықпен қарым-қатынасын реттеу шаралары сияқты арнайы ... ... ... өту жағдайында мемлекеттік кедендік реттеудің негізгі
элементтері болып ... ... ... ... орташа орынға мемлекеттік шекарадан өту
процесіндегі ... ... ... бағалық ықпал ететін
тарифтік реттеу ие болып отыр.
Қазіргі кездегі мемлекеттің жүргізіп ... ... ... ішкі ... ... тетіктерінің ең негізгісі және ... мен ... ... ... көзі ... реттеу механизмінің негізгі элементі болып ... ... ... ... ... ... яғни кедендік төлемдерін
анықтайтын мөлшерлемелердің жүйелендірілген тізбесі (жинағы) ретінде қызмет
атқарады.
Кедендік ... ... ... ... ... ... отырып, сыртқы сауда көлемі мен құрылымына әсер етеді. Кедендік
тарифтің классикалық қызметі ... ... ... ... ... ... және фиск (мемлекеттік бюджетті толтыру)
саналады. Тарифтердің ... ... ... ... ... ... ... легінің артуына, әсіресе, оларды еркін
кәсіпкерлік аймақ құру туралы ... ... ... ... ... ... жасауға болады. Тарифтік реттеу қызметтері өзіне
тариф элементтерін алатын және оны ... ... ... ... жүзеге асырылады. ҚР кедендік баждар жүйесін ... ... ... түрлерін бөліп қарастыруға болады:
Кедендік реттеуде импорттық тарифтер ... ... ... отыр ... ... жүйесімен параллельді түрде ең алдымен баға ... ... ... ... жағдайына, импорттық
тауарлардың оңтайлы тауарлық құрылымын қалыптастыруға ықпал етеді.
Экспорттық кедендік тариф реттеу құралы ретінде сыртқы саудада ... ... ... ... көлемде табиғи шикізаты бар және соның
арқасында әлемдік тауар нарығында өз ... ... ... отырған
дамушы елдерде қолданылып отыр. Жекелеген жағдайларда олар экспорттық
бағаға ықпал етуде және ... ... ... ... көзі ... ... ... тарифті қолдану туралы айтатын болсақ, ... ішкі ... ... ... ... саясаты
жүргізілген жатты да ескерген жөн. ... ... ... ... ... жан-жаққа тартудан қорғауға, ... ... ... ғана талпынып қойған жоқпыз, сондай-ақ фискальды
қызметті жүзеге асыруға тырыстық. Одан кейін, сыртқы экономикалық қызметті
ырықтандыру, ... ... ... қолдау, сонымен қатар сыртқы
экономикалық ... ... ... және ... ... ... ынталандыру мақсатында Кедендік одақ ... ... ... 1996 жылғы 28 маусымдағы № 810 Қаулысымен
баждар салымы алынып тасталды.
Кедендік баждар да, өздерінің экономикалық мәні және ... ету ... ... ... ... нарықтық реттеушіге жатады. Кедендік баждар
дегеніміз ақша ... ... ел ... ... ... ... ... құралдарына мемлекеттің салатын салығы, олар ең алдымен тауар бағасын
көтереді және бісекелестікке қабілеттілігін ... ... ... ... ... нарықта сауда-саяси бәсекелестіктің белсенді құралы
ретінде пайдаланылады.
Отандық өндірісті қорғау үшін ... ... ... ... ... салу ... қолданып отыр. Импорттық кедендік баждардың
объективті негізі болып әлемдік және ... баға ... ... ... ... ... ұлттық бағаға ықпал ететін еңбек
өндірісі деңгейінде ешқандай өзгешеліктер жоқ, және ... ... ... ... ... ... ... отыр. Дамушы елдерде ұлттық шығындардың
жоғарғы деңгеіне қарамастан, отандық өндірушілерді ... үшін ... ... жоғары кедендік баждар қолданылып отыр. Халықаралық еңбек
бөлінісін дамыту ... ... ... елдердегі импорттық баждарды азайту
үшін келешекте жағдай туғызатын қоғамдық еңбек өндірісі деңгейінде ұлттық
өзгешеліктерді қысқартумен ... ... ... ... Дегенмен, бұл жалпы
заңдылық кейбір өзгешеліктерге жол беріп отыр: жекелеген елдерде дамудың
белгіленген кезеңдерінде еңбек өнімділігі ... ... бұл ... ... алып ... ... мысалға экономикаға инфляция мен ішкі бағаның өсуі
тән ... ... ... ... ... ... да орын алған. Бұл
кезеңдегі әлемдік ... ... ... ... отыр, тіпті төмендеуде. Осы
жағдайларда шетелдік тауарларға импорттық баждарды ... ... ... ... ... қорғау үшін ұлттық шығындардың қандай
деңгейін экономикалық негізделген және ... ... ... ... ... алған жөн. Әрине, бұл қорғау жеке шығындары орташа
ұлттық деңгейден асып кететін техникалық ... ... ... мен ... ... қолданбайды, бұл оның техникалық және
экономикалық артта қалғандығын жоюы болып есептеледі. Ұлттық ... ... ... қабілеті шектелген өнімдер шығаруға қабілетті,
яғни ол әлемдік нарықта бәсекелестікке шыдай алмайды, ... ішкі ... ... шетелдік бәсекелестіктен қорғалған жағдайында бәсекелестікке
қабілетті болып келеді.
Басқа экономикалық ... ... ... ... тән ... отыр. Ол үкімет ... ... ... ... ... және алым үшін негіздеме ... ... ... ... болған жағдайда туындауы қажет. Экспорттық баждар
тарихи және өнер ... ... ... әзірленуін мемлекет
қаржыландырған интеллектуалды өнімдерге қолданылады, сондықтан да бұл
өнімдердің ... ... ... ... ... ... алып ... және экспорттық баждардан ақырындап бас тарту кеден
ретінде мемлекеттің экспорттық ... ... ... қоюын
білдірмейді.
Халықаралық тәжірибеде тарифтік реттеу олардың белгілену ретімен
байланысты бірнеше баждар түрлерінен тұрады:
- ... ... ... ... ... ... ... адвалорлық баждар,
- салық салынатын тауарлар бірлігіне есептелетін арнай баждар,
- кедендік салымдардың аталған екі ... де ... ... жағдайларда кезеңдік және ерекше баждар қолданылады. Соңғысына
арнаулы, антидемпингтік және өтемақылық баждар жатады. ... ... ... ... ... ... минимальды және
преференциалды болып бөлінеді. Шығу сипатына қарай баждар автономиялық ... ... ... ... ... ... басқа елдердегі сияқты,
келесі негізгі қызметтерді атқарады:
1) протексионистік, бұл ... ... ... ... ... ... мұндайда жұмысшылар мен
қызметкерлердің табыс көзі болып саналатын жұмыс ... да ... үшін бұл ... аса ... ... ... себебі бір жағынан
сыртықы экономикалық қызметті ырықтандыру ұлттық өндірушілердің ішкі
нарықтың ... ... ... әкеп соқтырса, екінші жағынан ... ... ... ... мен ... ... ... жаңа фазада бәсекелестік күрес туралы сұрақ тудырып ... ... ... сыртқы экономикалық қызметті ырықтандыру
нәтижесінде қазақстандық өндірушілердің 30% ішкі ... ... ... ... осы ... бірден әлсіреуі байқалды. 1994 жылы ... ... ... ... ... 20%-ін ... ал 2001 жылы ол ... болып отыр.
2) фискальды, мемлекеттік бюджеттік ... ... ... тәжірибе көрсеткеніндей, елдің экономикалық дамуындағы мемлекеттік
табыс көзі ... ... ... ... ролі төмендеуде. АҚШ-та 19
ғасыр соңында бюджетке түскен ... ... 50%-і ... баждар
есебінен өтелген болса, ал қазіргі уақытта бұл үлес 1,5%-тен аспай ... ... ... ... ... ... мемлекеттерде – бұл сәйкес
көрсеткіш 1%-тен аспай отыр, ал табысы орта деңгейдегі мемлекеттерде - ... ... ... ... ... фискальды қызметті атқаруда
бұрынғыдай кедендік органның ... ... ... отыр, себебі алынуы
кедендік қызметтерге жүктелген кедендік төлемдер мен ... ... ... толтырудың бірден бір көзі болып табылады. Сондықтан
да әрине, Қазақстанда ... істі ... ... ... ... ... едәуір меншікті салмағын (20% шамасында) құрап
отырған кедендік төлемдер мен салықтардың толығымен және уақытылы төленуін
бақылау мәселесіне көп ... ... ... айтылғандардан түйетініміз, Қазақстан үшін ... ... ... ... ... тәртібінің төмен және
нақты секторлардың “ақшасыздығы” жағдайында импорттық баждар мемлекеттік
қазынаны толтырудың аса сенімді көздерінің бірі ... ... ... ... оның мәні ... сауда және төлем балансының
тұрақтылығында.
Бұл қызметтерді тиімді жүзеге асыру аясында импорттық кедендік баждар
негіздемесі туралы ... ... ... шамада бұл импорттық
баждардың экономикалық ... әлі ... ... ... Ал бұл, өз ... ... ... олардың қызметі мен
қалыптасу әдістемесін ашуға мүмкіндік берері анық.
Экономикалық әдебиетте осы күнге дейін баждардың жанама ... ... ... ... тұжырымдамасы басым болып ... ... ... ... Энциклопедиясында айқындалған: “Баждар жанама салық
түрі ... ... ... ... ... ... ... қызмет туралы көптеген әдебиеттерде келтірілген. Ол сыртқы
экономикалық байланыс мәселелері ... ... ... ... ... РТА ... еңбектерінде кедендік баждардың экономикалық
табиғатына басқа көзқарас қалыптасып отыр, ол келесі ... ... ... тауар бойынша оның негіздемесін ... ... бар баға ... болып табылады. Бірақ ол іштей салық формасы
ретінде шығады, себебі ол ... ... ... ел ... ... ... ... олардың қызметі мен негіздемесін түсінудегі
айырмашылықтар туындайды.
Егер баждар жанама салық түрі ... ... онда олар ... яғни ... табысын толтыру қызметін атқарады, ... ... ... ... сол ... ... қажет
болады. Кедендік баждар табиғатына РТА ғалымдарының ... ... аса ... ... ... ... ... табиғатын мойындауда ... ... мен оны ... ... ... ... ... Әкелінген
баждар әлемдік шығындар және жоғары ұлттық шығындар және ... ... ... ... ... ... ... қалыптасады.
Тауарлар мен өнімдер топтарына әкелінетін ... ... – аса ... және ... ... оның ... отандық
нарық жағдайы және оның қатысты тауарлармен ... ... ... мен технологиясының деңгейі, оның түрлі салалары мен ... ... ... мен мәдениеттің дамуы, халықтың ... ... ... ... ... ... және т.с.с. жайттар
байланысты болады. Бұдан шығатыны, бұл ... ... тар ... ... ... ... ... әрекеттендірусіз шешіле
алмайды, оны шешуде мемлекеттік көзқарас және қоғамдық мүдде ... ... оны ... ... ... бойынша білікті
мамандарды – тауартанушыларды, технологтарды, экономистерді, қаржыгерлерді,
халықаралық құқық саласында ... ... ... ... ғылым, мәдениет, өнер саласының және ... ... ... ... де ... ... оның ... және интернационалдық шығындар арасындағы
айырмашылық шамасына қарай, баға мен ... ... ... ... ... Ең ... әкелінген баждар экономикалық
дамыған елдерде қолданылады, себебі ... ... ... оны сақтау үшін жоғары баждарды қолдануды қажет ... ... ... ... ... ... болғандықтан,
мемлекет тарапынан шетелдік бәсекелестерден қорғауды қажет етеді. Қазақстан
экономикасының бәсекелестікке қабілеттігінің төмендігі ұлттық ... үшін ... ... аса ... ... қажеттігін
анықтап отыр. Баждар мөлшері өнімдердің түрлері мен топтары бойынша, сәйкес
салалар мен өндірістердің тиімділігі мен ... ... ала ... дифференциациялау арқылы белгіленеді: ең төмен баждар
мемлекет ... ... ... ... ... тиімді және
бәсекелестікке қабілетті өнімдерді әкелуге ... аса ... ... ... және бәсекелестікке қабілетті емес өнімдерге қолданылады.
Экономикалық артта ... ... ... ереже бойынша,
әкелінім баждары салынбайды, бұл олардың экономикасының ... ... ... ... ... ... экономиканың салалары мен кішкене салалары
қатысында сәйкес елдердің үкіметтерімен жүргізілетін экономикалық саясаты
ықпал ... Бұл ... ... ... ... және ... сәйкес
импорттық баждар мөлшерлемесі ... ... Егер ... ... ... және ... тауарларға бәсекелестік шарттарын
теңестіру шарттын ... онда ол ... ... ... ... ... ... мен бағалар арасындағы айырмашылықтармен ... ... ... ... ... қатаң түрде ескерсек,
протекционистік деп есептеуге ... ... ол ... ... қоса ... ... біреуі үшін бәсекелестік
артықшылықтар қалыптастыра алмайды.
Мемлекет отандық ... ... ішкі ... ... ... үшін ... әкелуді шектеуді алға ... ... Бұл ... жету үшін ... және ... ... ... арасындағы айырмашылықтың артуы деңгейінде ... ... ... ... өнім ... үшін тыйым салынған және
отандық тауар өндірушілер үшін пртекционистік деп есептелуі мүмкін.
Бұрын байқағанымыздай, Қазақстанда баждар ... ... ... ... мамандардың, мұндай жұмыстар
тәжірибесінің, сәйкес сынамалар мен қателер ... ... ... ... ... ... ... құру жөніндегі жұмыс
асығыстықпен және ВАҚ, ССҰ және алдағы позицияларды дамыған ... ... ... ... және ... одақтардың қысым жасауымен жүзеге
асырылды. Әрине, бұл одақтар мен келісімдер экономикалық дамыған елдер үшін
пайдалы саналатын шегіністерге ... ... қол ... ... ... 1996 жылы ... ел мүддесіне қайшы келген, бірақ оның
батыстық серіктестері үшін ... ... ... ... ... ... ұлттық нарықта ішкі бағалар көтерілді, ... ... ... және ... қазақстандық тауарлардың
бәсекелестікке қабілеттігін төмендетуіне қосымша себеп болды. Нәтижесінде
елдегі өндіріс одан ары ... ... ... ... ... ... мәселесі ТМД
елдері үшін қандай мәнге ие болса, Қазақстан үшін де маңызы зор ... ... СЭҚ ... ... ... құралы болып табылады. Экономикалық
негізделген импорттық баждар жүйесінің және ... ... ... мен ... ... пен ... ынталандыру жөніндегі тиімді
шаралардың болуы елдің сыртық экономикалық саясатын, қазақстан экспорты мен
импорт стратегиясын, ел экономикасын ... ... ... ... ... ... ... қамтамасыз етеді.
Қазіргі кездегі қолданыстағы импорттық тарифтер жүйесі халықаралық
практикада жалпыға бірдеу ... ... ... Бұл
принциптерді жүзеге асыру үшін Қазақстан Республикасының Кеден кодексі және
басқа заңнамалық актілер қатарында ... ... ... ... ... талдай отырып, әлемдік
тәжірибедегідей, әртүрлі тауарларға белгіленген ... ... ... (ең алдымен адвалорлық тарифтердің) бірыңғайландырылған
және 0 ден 30% ... ... ... Бұл ... ... градациясына ғана қатысты – адвалорлық мөлшерлемелер 5%
қадаммен өзгеріп отырады (яғни 5-10-15-20-25-30%). ... ... ... ... көбіне әкелінетін тауарларды қайта өңдеу
шегінде анықталады. Бастапқы ... пен ... ... ... ... тағайындау импортталатын тауарлардың кедендік бағасының 0-5%
шегінде тіркеледі, жартылай фабрикаттарға және оның құрамдарына – ... ... ... – 15-30% аясында тіркеледі.
Кедендік тарифтерді белгілеудің аталған принциптері тәжірибеде
әрқашан қолданылып отырған жоқ. ... ... ... ... ... ... ... қалыптастыру Қазақстанда бастапқы
сатыда болып отырғандығын атап ... жөн. Оның ... ... аса ... кемшіліктері өзінің ғылыми-әдістемелік қамтамасыз
етілмеуімен, ... ... ... ... ... ... байланыста болып ... ... ... ... ... ... қажетті негіздемесіз
және қабылданған шешімдердің ... ... ... ... айқындалып отыр. Осы себептермен тауар топтарына
тарифтердің өзгертілуі ... ... ... ... асырылады және
көбінесе жүйесіз түрде болып отыр.
Біздің жүргізген талдауымыз көрсеткендей, қазіргі ... ... ... тарифтік жүйесіне соңғысының үлесіне шешілетін кедендік
салымдардың орташа номинальды және орташа есептелген ... ... ... тән ... ... Егер тарифтік мөлшерлемелердің орташа
номинальды деңгейі нарықты қорғаудың жалпы, формальды режимін ... ... ... ...... ... нақты деңгейін
белгілейді, яғни нақты импортталатын тауарлар шеңбері бойынша ... ... ... ... тарифтер мөлшерлемесінің номинальды
тарифтер мөлшерлемесінен асуы елде нақты ... ... ... ... ... ... аса ... әкелім тосқауылдары туралы көрнекті
түрде бейнелеп ... ... ... ... ... ... ... – онда орташа номинальды тариф орташа есептелген тарифтен асып отыр (1
кестені қараңыз) .
Кесте1 - АҚШ-та, ЕО ... ... және ... ... және ... ... ... мөлшерлемелер, %*
| |Шикізаттық |Жартылай |Дайын ... өнім ... өнім |
| ... ... |өнімдер |бойынша |бойынша |
| |(%) |(%) |(%) ... ... |
| | | | ... |
| | | | ... ... | | | | ... (рет)|
|АҚШ |1,8/0,2 |6,1/3,0 |7,0/5,7 ... |1,1/1,9 ... |1,6/0,2 |6,2/4,2 |7,0/6,9 ... |1,1/1,6 ... |1,4/0,5 |6,3/4,6 |6,4/6,0 ... |1,0/1,3 |
|РФ |8,1/7,0 ... ... |2,5/2,4 |1,9/1,1 ... |4,8/5,3 ... |12,2/14,2 |3,8/3,3 |1,6/1,1 |
* ...... ... ... ...... ... тариф
Дерек көзі: расчеты ИМЭИ при Минэкономики РФ и расчеты автора (по РК)
Аталған импорттық тарифтермен қатар қолданыстағы ... ... ... тән, оның ... нарықты протексионистік қорғауға емес, фискальды мақсаттарға
айрықша бейімделу – 5% деңгейінде төмен мөлшерлемелер өте көп. ... ... ... ... емес ... ... көптеген тауарларға
салынады; егер нарықты ... ... ғана ... болса,
баждардың нөлдік мөлшерлемелерін белгілеу дұрыс болар еді, ... ... мен ... үшін ... экономикалық жағдай
туғызу;
бір ғана тауарлық ... ... ... ... ... ... ... болмауы, бұл
әкелінетін тауарлар кодын бұрмалап декларациялау және бюджет ... ... ... ... ... ... ... ашып береді.
тариф эскалациясы және тиімді ... ... ... ... ... ... дәрежесәне байланысты импорттық кеден
тосқауылының белсенді артуы (яғни баж ... ... ... ... ... ... сақталмай отыр. Шикізат та, онын
құрамдары да және дайын өнім де ... ... ... ... ... ... отыр (мысалы электрлі машиналар мен жабдықтар және олардың
құрамындағылар ... ... 10% бір ... салық салынып отыр).
Мұндайда кедендік әкелінім баждарының қолданыстағы жүйесінің
эскалация дәрежесі ... ... ... ... ұқсас
көрсеткіштерге салмақты орын беріп ... ТСБК ... ... ... ... ... дайын өнімге салынатын ... ... ... ... ... ... ... 8 есе
артық болған. Нақты кедендік тосқауылдар бойынша баға беруде ... ... ... ... бұл ... аса маңызды болып отыр: мысалы
АҚШ-та – 28 есе, ЕҚ – 30 ... ... ... ... басқаша болып
отыр – дайын өнімнің орташа мөлшерлемесі ... ... 3 есе ... (5 кесте);
ұлттық мамандандырылған салалардағы бәсекелес өнімдер (әр ... түрі ... ... ... дайын өнім нарығының
сегментін қорғаудың ... ... ... жиі ... ... үшін ... деңгейдегі өңделетін өнімдер және
ғылыми сыйымды өнімдердің көптеген түрлері үшін ... ... ... ... ... ... тарифтік реттеуді жетілдіру мақсатында
жүргізілген ... ... ... кедендік баждардың нақты мөлшерлемелерін
қолдану жөнінде ғылыми негіздеме және аналитикалық есептеулер ... ... ... ... Бұл ... ... бағыттағы салаларды
дамытуға ынталандыру мақсатында әрбір топта өнім түрлері бойынша импорттық
тарифтерді ... ... ... ... ... деңгейін арттырумен және кедендік баждар ... және ... ... жұмылдырумен қатар жүргізіледі.
Талдау объектісі ретінде қазақстан экономикасы ... ... ... ... ету ... ... аса әлсіз
саналатын ауыл шаруашылығы өнімдерінің нарығы белгіленді.
2001 ... ауыл ... ... ... талдаудан көретініміз,
ішкі нарықтағы құс еті импортының үлесі 49,1%-ті құраса, ... ... сүт - 98%, сары май – 64,5%, ... ... - ... ... ... бағалары бойынша азық-түлік импортының
қауіпсіздік деңгейі жалпы тұтыну деңгейінен ... ... ... ауыл ... өнімдері нарығында туындаған жағдай ішкі
нарықтың тауарлар импортына жоғары байланыстылық деңгейімен ... ... ... ... (2 ... ... ... көретініміз, ішкі нарықтағы импорт үлесі орта есеппен 50%-ті
құрап отыр, ... ... ... ... ... 0 ден 20% ... ... болып отыр.
Кесте2 - Тамақ өнімдерін өндіру және импорттау (мың тонна)
|Тауарлар|1995 |1997 |2000 |2001 |
| ... |имп |%им ... |имп |
| | ... |$ |$ |$ |% |% |
|1 |2 |3 |4 |5 |6= 4-5 |7=6/5x |8 |
| | | | | | |100% | ... |1512 |158 |1,02 |0,58 |0,44 |75 |15 ... | | | | | | | ... май |0405 |355 |2,3 |1,5 |0,8 |53 |20 ... |1701 |72 |0,46 |0,23 |0,23 |100 |30 ... және ... ... ... ғана ... ... өнімдердің отандық өндірушілерін қорғауды да қамтамасыз ... ... ... мөлшерлемесі болып есептелетіндер: сары ... – 20% ... ... бойынша 53%, өсімдік майы бойынша –
15% қолданыстағы мөлшерлеме бойынша 75%, ақ қант ... – 30% ... ... ... өнімдерінің жекелеген түрлері бойынша келтірілген баждарды
есептеулер баждардың ... ... аса ... және ... ... ... дифференциациялауды (мысалы, қанттың импорттық легін оны
өңдеу, бастапқы шикізат, жеткізу кезеңділігі, сонымен қатар Кедендік ... ... ... ... ... қою) көрсетті. Кедендік
тарифті дифференциациялауды тереңдету және баждардың ... аса ... ... мына ... ... ... негізінде тарифтік қорғауды қажет ететін тауарлар легіне
мониторинг жүйесін құру ... ... ішкі ... ... құны және ... ... бағалар,
есептік сыртқы сауда бағалары;
сыртқы сауда айналымының көлемі мен ... ... ... осы ... ... кедендік баждар шамасына тұрақты
есептеулер және кедендік ... ... ... ... ... ... заңнамалармен бекітілуді талап етеді, яғни “Кедендік
тарифтер мен баждар ... ... ... ... (тоқсан) кем дегенде бір
рет алынатын мониторинг нәтижелеріне байланысты ... ... ... түрде қайта қарау мүмкіндігін қарастыру қажет.
3.2 Халықаралық стандарттар негізінде кеден бажын төлеуді
кедендік бақылау жүйесінің механизмін қалыптастыру
Қазақстан Республикасы ... ... ... жаңа ... шаруашылық және сыртқы экономикалық қызметтің құрылымдық
өзгерісімен, ... ... ары ... дамуымен, халықаралық сауда
және кедендік ұйымдардағы интеграциямен сипатталатын ... ... ... ... тиімді шешуге қабілетті қазіргі
кедендік қызмет құру қажеттілігі туындап отыр:
сыртқы экономикалық қызметті (бұдан былай СЭҚ) ... ... ... және іске ... ... ... ... саясат қалыптастыруға қатысу, басқа мемлекеттік органдармен қатар
ұлттық экономиканы ... ... ету, ... ... ... ... ... экологиялық және қаржылық ... ... ... ... ел ... толығымен түсуін қамтамасыз ету,
тауарларды әкелу/әкетуге бақылауды күшейту;
кедендік заң бұзушылықпен, ... ... зиян ... ... зиянды және қауіпті тауарлардың заңсыз ... ... ... ... ... ... саясатын әзірлеуге
белсенді қатысу арқылы әлемдік шаруашылық байланыс жүйесіне кіру.
Талдаудан көретініміздей, аталған мәселелерді шешу ... ... үшін ... ... ... отыр. Кедендік қызметті кең ауқымда
жетілдіру қажеттілігі туындап отыр, оны ... ... ... өсіп
келе жатқан көлемі мен жан-жақтылығына сәйкестендіру, ... ... ... және ішкі ... ... ... ... шарттары
мен міндеттеріне, халықаралық кеден тәжірибесінде қабылданған ережелерге,
нормаларға, стандарттар мен процедураларға ... ... ... ... ... ... кедендік органдар
алдына қойған осы міндеттер аталған Бағдарлама дайындауды қажет етті.
Кедендік органдардың қызметін талдаудан көретініміз, ... ... ... ... ... аса ... кедендік қызмет
қалыптасты. Кеден ісінің заңнамалық базасы құрылған және жетілдірілуде.
Мемлекеттік бюджеттің табыс бөлігін ... ... ... ... ... ісі ... контрабандамен және заң бұзушылықпен күресу
механизмі қалыптасты. ... ... ... ... ... ... ... жүйесін құру аяқталуда. Кеден қызметінің кадрлық
құрамы жасақталған. ... ... ... қызметіне
компьютерлендіру және ақпараттық қамтамасыз ету ... ... ... ... ... ... ... саясат
жүргізуде маңызды орынға ие болып отыр және ... ... ... ... ... мен ... құралдарының өтуінде бақылау
және фискальды қызметтерді атқарады.
Қазіргі кедендік жүйенің негізгі кемшіліктері мыналар:
жүйе ішіндегі ақпараттық қамтамасыз етудің жетілдірілмегендігі;
басқару ... ... ... ... ... ісі ... ... және қылмыспен күресудің
жеткілікті тиімді шараларының болмауы;
әлеуметтік ... ... ... ... ... ... жетіспеуі;
материалдық-техникалық базаның жеткіліксіздігі.
Бұлардың бәрі шешілген мәселелермен және ... ... ... ... СЭС ... ... қызмет
көрсетудің сапасы мен жеделдігінде көрініс тауып отыр, мемлекеттік
бюджеттің табыс ... ... ... ... ... ... және ... қызмет саласында қылмыскерлік санының көбеюіне әкеп
соқтырады.
Жоғарыда айтылғандарды есепке ала отырып, ... ... ... ... ... мақсаты болып мына ... ... ... және ... ... ... ... тиімділігін арттыру саналады:
2005-2008 жылдарға Қазақстан Республикасының Кедендік ... ... ... ... әдістер арқылы сыртқы экономикалық қызметті бақылауды жүзеге
асыру;
мемлекеттік құқық қорғау қызметтерін ... ... ... ... ... ... жүргізу үшін, сөзсіз, ... ... ... ... ... ... көрсетілген шараларды қаржыландыру
мәселесі аса күрделі болып отыр. Қазақстан ... ... ... ... ... ... ... мәселесі кедендік
қызметті дамытуға қарастырылған мемлекеттік бюджеттен қаражат ... ... ... ... ... ... ... қаржы институттары тарапынан инвестициялар ... ... ... мен ... ... ... және
автоматтандыру саласында.
Қазақстан Республикасының кедендік қызметін ... ... ... алғаннан кейін, Қазақстанның әлемдік
қоғамдастыққа кіруімен байланысты туындады.
Кедендік қызметті ... ... ... шаралар 1995
жылдан басталды. 1997 жылы 4 наурызда Қазақстан Республикасы Үкіметінің №
294а ... ... ... ... ... ... ... (бұдан былай – ҚР КҚ БААЖ) құру
қарастырылған 5 жылға арналған ... ... ... ... ... ... ... қаулысы қабылданды.
ҚР КҚ БААЖ құру аясында ... ... ... режимінде
ақпараттық пакеттермен алмасу жүйесі ... бұл ... ... ... ... және ... біріктірген Қазақстан
Республикасының кедендік қызмет деректерімен алмасу ресупбликалық ... ... – ҚР КҚ ... ... ... ресімдеу мен бақылаудың жетілдірілген
бағдарламасы енгізілуде (ТАИС-2).
Кедендік ... ... ... ...... ... бақылау процестеріне компьютерлендіру және автоматтандыруды енгізу,
жаңа ... ... ... кедендік ресімдеу және кедендік
бақылау процестерінің ... ... ... ... ... ... тауарлар мен көлік құралдарының қозғалысы ... ... ... ... ... болып табылады.
Осы саладағы бірінші кезекте тұрған міндеттер:
кедендік шекарадан өту сәтінен ... ... ... ... ... мен ... ... кедендік ресімдеу және кедендік ... жаңа ... ... ... ... ... базасын жетілдіру және нығайту;
ҚР КҚ БААЖ толық ауқымда ашу, Кедендік ... ... ... ... ... ... ... халықаралық
стандарттарға, оның ішінде ДСҰ қабылданған стандарттарға жақындауы;
мемлекеттік органдарға, бірінші ... ... ... ... ... және ... материалдар
беріп отыратын кедендік статистиканың шынайылығын қамтамасыз ету;
кедендік қызметті автоматтандырудың жаңа жүйелері мен технологияларын
әзірлеу;
іс жүргізудің электрондық жүйесіне және ... ... ... жылы ... ... ... Оның қалыптасуының
бірінші айында 48 е-декларациялар жасалды. Қазіргі кезеңде осы бағдарламаны
пайдаланып отырған СЭҚ қатысушы ... саны 523 ... және ... ... ... Бұл нәтижелер тауарлар мен көлік құралдарын
ресімдеудің аталған формасын қажеттілігін дәлелдеп отыр ... ... ... бұл ... суреттермен, ресімдеу тәртібі арқылы тереңірек
түсінік беруге болады).
Кедендік ... ... ... қамтамасыз ету саласында
Қазақстан Республикасының кедендік қызметін басқару процесінде
туындаған мәселелерді шешу ҚР КҚ БААЖ ... ... ... жүйе құру ... ... болады. Осындай жүйені құрудағы басты
мақсаттардың бірі басқару процестерін автоматтандыру негізінде кедендік
органдар қызметінің ... ... ... ... ... ... ... қамсыздандыруды оған аналитикалық-болжау бағасы
модулін қосу арқылы ары қарай жетілдіру мәселесі алға қойылып отыр.
Ақпараттық-аналитикалық жүйенің негізгі міндеттері:
кедендік ... ... ... ... және ... ... ... қызметінің нәтижесін болжау;
басқару шешімдерінің варианттарын дайындау.
Көрсетілген мәселелерді шешу үшін ... ... ... ... жүйелі талдаудың қазіргі әдістемесі;
талдау, болжау, шешімдерді оңтайландыру және ... ... ... ... тиімділік көркеткіштерінің жүйесі;
кедендік органдар қызметін талдау және диагностикалау үшін ақпараттық
базаның болуы.
Халықаралық ... ... ... және ... базаның
жетілдірілуі саласында
Сыртқы экономикалық қызметтің заңнамалық базасын жетілдірудің негізгі
бағыттары:
Кедендік одақ аясында жасалған Қазақстан Республикасының халықаралық
шарттарына ... ... ... ... және құқықтық базасын, ТМД
қатысушы елдер, Дүниежүзілік кеден ұйымының, Дүниежүзілік сауда ... ... ... ... сәйкестендіру;
жақын және алыс шет елдерің кедендік қызметімен кедендік-құқықтық
ынтымақтас ... ... ... алмасу, сондай-ақ экспорттық-импорттық
мәселелерге байланысты дерек қорларымен алмасу;
транзиттік тасымалдарды ... ... ... Республикасының заң шығарушы ... ... ... ... ... ... негізінде өзгертулер мен
толықтырулар жөніндегі ұсыныстар әзірлеу және енгізу;
СЭҚ қатысушыларын құқықтық қорғаумен қамтамасыз ету;
кеден ісі ... ... ... ... жүйелеу және
кодификация жүргізу.
Кедендік органдардың құқық қорғау қызметтерін ... ... ... ... және ... нормативтік құқықтық актілердің
жобаларын әзірлеу;
кедендік органдардың жедел-іздестіру шаралары бойынша ... ... ... ... ... органдарымен өзара байланыс
нормативтік құқықтық актілерін әзірлеу;
Қазақстан Республикасының кедендік органдарының жеке қауіпсіздігін
қамтамасыз ету ... ... ... ... кедендік бақылаудың жаңа буын ... ... ... ... және кедендік бақылау механизмін жетілдіру
саласында
Кедендік процедураларды реформалаудың алдыңғы ... ... ... жүзеге асыруда және тауарларды шығару туралы
шешім қабылдауда кедендік органдардың төменгі бөлімшелерінің ... ... ... ... жұмылдыру арқылы кедендік брокерлердің
жауапкершілігін күшейту;
халықаралық практикада ... ... ... ... ... ... кедендік процедуралар және ... ... ала және ... декларациялау процедураларын жетілдіру
арқылы тауарларды кедендік ресімдеуді ... ... ... пост-кедендік бақылауды қайта ... ... ... ... ... республикасының кедендік органдарының кедендік заңнама
нормаларын біркелкі қолдануға бақылауды жетілдіру және күшейту;
тауарларды, жүктерді және жеке ... жеке ... ... ... ... ... және ... тұлғалардың қол жүгі мен жүктерін “қызыл-жасыл коридор” принципі
бойынша жеделдетілген кедендік ресімдеу ... ... ... аясында кедендік ... ... ... ... ... ... ... ноу-хау, интелектуалдық меншік
объектілерін кедендік ресімдеу және ... ... ... ... және ... ... қолдануды бақылау
тиімділігін арттыру шараларын әзірлеу.
Кедендік органдардың ... ... ... органдардың СЭҚ реттеудің кедендік-тарифтік механизмін
келешекте жетілдіру, кедендік-банктік валюталық бақылау ... ... ... ... ... ... ... есептеледі:
кедендік баждарды ақырындап азайту ... ... ... ... ... ... аналитикалық
ұсыныстарды әзірлеу;
кедендік төлемдер мен ... ... ... ... құру ... ... ... бөліміндегі деректердің
бірыңғай құрылу жүйесіне кезеңді түрде көшу;
кедендік органдар мен банктерді біріктіретін ақпараттық желісін құру;
толық автоматтандырылған ... алу ... ... базасында
негізделген таңдаулы бақылау мен тексеру технологиялары;
тауарлардың кедендік құнын тиімді бақылау механизмін жетілдіру;
ТСБК/ДСҰ талаптарына сай ... ... ... ... ... ... ... ТН сәйкес, тауарлардың шыққан елін анықтау арқылы тауарларды
дұрыс жіктеуді бақылау механизмін ... ТН ... ... сәйкестендіру процедураларын жетілдіру;
Қазақстан Республикасының кедендік органдарының тауарлардың шығу тегі
туралы берілген сертификациялардың шынайылығын бақылау ... ... ... ... ... ... тәртібін әзірлеу және
тәжірибеде қолдану;
СЭҚ қатысушыларының кедендік және салық заңдарын орындауын бақылау
бойынша ... ... ... және ... қызметтерінің
өзара байланыс механизмін әзірлеу және тәжірибеде жүзеге асыру;
Қазақстан Республикасымен бірігіп еркін сауда аймағын немесе Кедендік
одақ, я ... екі ... ... құратын мемлекеттерден шығарылған
тауарлар әкеліміне ... ... беру ... ... ... мен ... ... тауарлар бойынша экспорттық-
импорттық келісім-шарттарының мониторингі;
валюталық-банктік кедендік бақылау жүргізудің нормативтік құқықтық
базасын қалыптастыруды аяқтау.
Кедендік органдардың ... ... ... ... ... ... мен ... құралдарының Қазақстан Республикасының кедендік
шекарасы арқылы өту кезіндегі рұқсаттамалық тәртіпті ... ... ... және ... заң ... күресу
формалары мен әдістерін жетілдіру;
заң бұзушылықты ... ... және ... ... қорғау органдарымен өзара байланыс механизмін әзірлеу;
есірткі ... ... ... ... ... ... өтуін бақылау, интеллектуалды ... ... ... ету ... шараларды күшейту;
кедендік іс саласындағы қылмыс пен заң бұзушылықтарды бірыңғай жедел
есеп пен қылмыстық ... ... ... ... саладағы басты міндеттер кедендік қызметті басқару жүйесін
жетілдіру және қазіргі талаптарға жауап ... ... ... ... ... кәсіби бейімдеу, дайындау және біліктілігін
арттыру болып табылады. Жүйе ... бар ... ... ... ... бөлу
арқылы кедендік органдардың орталық аппаратын күшейту болжанып отыр.
Кедендік органдар басшылығының негізгі міндеті бұл жағдайда ... ... өз ... ... ... ... ... болатын еңбек жағдайн қалыптастыру болып отыр.
Кадрлық жұмысты реформалаудың негізгі мақсаттары:
кедендік жүйеге кедендік органдардың қазіргі мәртебесіне және олардың
сыртқы ... ... ... сай болатын кадрларды іріктеуді
қамтамасыз ету;
кедендік орган қызметкерлеріне өздерінің кәсіби мүмкіншіліктері мен
шығармашылық қабілеттерін ... ... ... ... ... ету;
оқу процесінде ақпараттық технологияларды, игерілген модульдік ... ... оқу ... ... және ... оқу әдістерін
енгізу негізінде кәсіби дайындық процестерінің тиімділігін арттыру.
Кадрлық жүйені реформалау ... ... ... тиіс ... ... ... ... құқықтық негізін құру;
кеденшілер мен олардың отбасы мүшелерінің материалдық тұрмыс деңгейін
көтеретін, әлеуметтік, ... және ... ... ... ... ... кадрлық қызмет жүйесін әзірлеу;
кәсіби және лауазымдық өсім, тегін білім алу, жеке ... ... ... ететін кедендік қызметтегі құқықтық кепілдерді
құқықтық реттеу жүйесін әзірлеу;
кедендік ... ... ... ... ... жүйесін құру;
резервпен жұмысқа жаңа тұрғы негізінде қызмет бойынша, жеке құрамды,
оның ішінде басшы звеносын дайындау және қайта ... ... ... ... ... ... ... кадрлары есебінен
жаңарту жүйелерін әзірлеу және енгізу;
ауыстыру және ... ... ... жүргізу арқылы кедендік
органдарда сыбайлас жемқорлықпен күрес жөніндегі тиімді шаралар қабылдау;
қызметкердің орындайтын қызметтік ... ... ... ... мен ... ... орта және ... білім базасында кадрларды оқытуды қамтамасыз
етуге, сондай-ақ Қазақстан Республикасының кедендік органдар жүйесі аясында
кедендік органдардың лауазымдық тұлғаларын қайта даярлау және ... ... ... ... және ... даярлау жүйесіне көшу;
кедендік органдардың және олардың ... ... ... ... ... мен ... ... етуге бағытталған құқықтық, оперативтік, тәрбииелік-ескерту,
идеологиялық ... ... және ... ... жұмыс істеудің қызметтік дербес бағыттарында жеке құраммен
тәрбие жұмыстарын жүргізу;
кадрларды іріктеу, оқыту, орналастыру және ... ... аса ... және ... ... ... ... қызметтің
өзін реформалау.
Кедендік инфрақұрылым саласында
Жаңа кедендік органдар құру және қызмет етуші кедендік органдары мен
мекемелерін ... ... ... ... ... ... ... кедендік жүйені реформалаудың аса маңызды
бағыттарының бірі ... ... Осы ... ... мақсаты тауар
және жолаушы легі көлемінің үнемі өзгерістілігі және құрылымының ... ... СЭҚ ... үшін ... ... және қолайлы
кедендік ресімдеуді қамтамасыз ету болып табылады.
Кедендік құрылым мен инфрақұрылымды реформалау саласындағы міндеттер:
2005-2008 жылдар кезеңіне кедендік ... ... ... бас жоспарын әзірлеу;
жеке тұлғаларды кедендік ресімдеуді жүзеге асыратын ... ... ... ... ... қайта бөлу, тауар және жолаушылар
легінің көлемі үнемі артып отыратын ... ... ... ... ... ... асыратын кедендік органдардың бөлімшелерін
қайта ұйымдастыру, сыртқы сауда жүктерін өңдеу орындарына максимальды түрде
жақындату қажеттілігін ескере ... ... ... ... ... ... құру, сол орталықтарда кедендік
органдардан басқа “кеден маңындағы инфрақұрылым” өкілдерін біріктіру;
кедендік органдардың қолданыстағы ... ... ... ... талаптарына сәйкестендіру;
Кедендік одақтың кеңеюі, ДСҰ кіру перспективаларын есепке ала отырып,
кедендік инфрақұрылым объектілерін тиімді ... ... ... ... ... радиоактивтік, бөлінетін
материалдар мен қауіпті қалдықтардың қозғалысын кедендік ... ... ... ... базасын жетілдіру, әзірлемелерді
ұйымдастыру, кедендік бақылауға қажетті техникалық ... ... ... ... ... тың ведомстволық нормативтік-техникалық және
нормативтік-ұйымдастыру ... ... ... ... капиталды құрылысты ұйымдастыру және басқару жүйесін
жетілдіру.
ҚОРЫТЫНДЫ
Кедендік органдардың қызметін талдаудан ... ... өте ... мерзім ішінде әрекет етуге толық қабілетті ... ... ... іс ... ... база ... ... Мемлекеттік бюджеттің кіріс бөлігін ... ... ... ... және кедендік іс саласында контрабандамен, заң
бұзушылықтармен күрес ... ... ... ... ... ... ... басқару жүйесінің қалыптасуы
аяқталып келеді. Кедендік қызметтің кадрлық ... ... ... тәжірибелік қызметіне компьютерлендіру және автоматтандыру
элементтері ... ... ... дегеніміз – кедендік іс және халықаралық
шарттар жөніндегі заңдарының орындалуын қамтамасыз ету мақсатында ... ... ... жүзеге асыратын ... ... ... ... ... ... көмегімен заң
бұзушылықтарды анықтау, жүргізілген операциялар мен ... ... сай ... ... ету, кедендік қызметке қатысушы жеке
және заңды тұлғалардың кедендік ... мен ... ... ... ... ... кедендік органдарының
лауазымдық тұлғалары арқылы жүзеге асырылады және мына түрлерге жіктеледі:
тауарларды (импорттық, экспорттық және транзиттік) кедендік бақылау;
көлік құралдарын ... өзен және әуе жолы ... ... ... ... кедендік бақылау.
Жоғарыда айтып өткеніміздей, Қазақстанның ДСҰ ... ... ... ... ... ... ... Қол қою қажеттілігі
туындап отырған көптеген міндетті келісімдер де бар. Көбінесе олар ... ... ... ... ... баждар қатысында болып отыр.
Қазақстанның ДСҰ кіруі жағдайында елдің кедендік жүйесін дамытуға ... ... ... ... да жоқ ... Шығындардың көп бөлігі
кедендік инфрақұрылымын дамыту ... ... ... ... ... ... кедендік бақылау және тауар айналымын
реттеу құралдарынмемлекеттің тиімді пайдалануы ұлттық нарықты ... ... ... ... ... отандық өнеркәсіпті
дамытуға ынталадыруға, нарықтық ... ... ... саяси
және әлеуметтік-экономикалық түрлендірулерді ... ... ... ... ... құру ... жәрдем етуге мүмкіндік туғызады.
Кедендік саясатты әзірлеу және жүзеге асыру ҚР кедендік тарифі, ... ... ... ... және ... ... мен квоталауды қоса алғанда, Қазақстан ... ... ... құралдарының әкелінуі мен одан әкетілуге шектеулер қою, тарифтік
преференциялар жүйесі және ... ... ... ... байланысын реттеу шаралары сияқты ... ... ... ... кедендік төлемдер мен салықтарды алып тастаудан ... ... ... ... ... импорттық баждар ҚР бюджетіне
түсетін кедендік төлемдер мен салықтардың жалпы көлемінің тек 15%-ін ... ... ҚҚС ... шығындар аса көп емес. Яғни бұдан, Қазақстанның ДСҰ
кіруде мемлекеттік бюджеттің 18-20% кедендік ... мен ... ... ... ... мен ... ... 2004 жылғы мемлекеттік
бюджеттегі ... ... ... ... ал республикалық
бюджеттегі бұл көрсеткіш 27,2%-ті құрап отыр. Импорттық баждарды ... ... ... бюджет 2-4% түсімдерді жоғалтады.
Ел экономикасындағы экономикалық өсім едәуір шамада байланысты ... ... ... ... ... аса көп емес. Келешекте
Қазақстанның халықаралық экономикалық ... ... ... ... сондай-ақ тауарларға салынған салықтардың өсуін ... ... ... алып ... ... шығындар соңғы нәтижесінде
өтеледі деп болжауымызға әбден болады.
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
Монографии
1. Быков О.Н. “Год планеты: Экономика. Политика. Бизнес”, ... ... ... и ... ... ... - 1992 г. - 336 стр.
2. Магомедова А.И., Хасанова Е.З. “ГАТТ: правовая природа и ... ... ... ... ... Серия: Философия и социально-экономические науки, СПб.
- 1992 г. - 48 ... ... С.В. ... ... ... торговли: нормы и
правила ГАТТ”, Сборник научных трудов, Всесоюзный ... ... ... М. - 1991 г. - 71 ... Bronkers M. “WTO ... Hearing before the US Senate, ... ... Government Print. - 1995. - 75 p.
5. ... and the world trading ... World Trade ... - 1995. - 91 ... и ... ... А. “Передел мирового рынка и Россия”, Внешняя торговля, М. -
1994 г. №11, стр. 2-7.
7. ... Ю.А. ... ГАТТ в ... ... ... и коммерция, М. - 1995 г. №3, стр. 95-106.
8. Дюмулен И. “Торгово-политическая система ГАТТ: ... ... и ... ... ... М. - 1993 г. №7/8, стр. 34-44.
9. Купалов И.В. “Многостороннее регулирование торговли и ... ... ... Московский журнал международного права, М. - 1994 г. №1,
стр. 85-99.
10. Куттнер Р. “Единому рынку - общие правила”, Бизнес уик, М. - 1992 ... стр. ... ... Т.Ф. ... ... обмена услугами”, США:
Экономика. Политика. Идеология., М. - 1992 г. №8, стр. 37-43.
12. Овчинников К. “Что ждет ... в ... ... и ... М. - ... №52, стр. ... ... А. “Многосторонняя система ГАТТ: до и после “уругвайского”
раунда”, Внешняя торговля, М. - 1994 г. №4, стр. ... ... А. ... этап на пути на ... рынок”, Внешняя
торговля, М. - 1995 г. №7/8, стр. ... ... Л.В. ... ... по ... ... ... - 1995 г. №84, стр. 1-7.
16. Сазерленд П. “Россия и Всемирная Торговая организация”, Международная
жизнь, М. - 1995 г. №9, стр. ... ... В. ... ... ... Россия становится полноправным
участником международной торговли”, Joint Ventures, М. - 1994 г. №3,
стр. 1-4.
18. Смирнова Е.В. “ГАТТ - ... ... ... ... М. ... г. №5, стр. ... Тайгунов А. “Как вступают в ГАТТ”, Внешняя торговля, М. - 1990 г. №6,
стр. ... ... И. ... интеграции России в мировое сообщество”, АПК:
экономика, управление, М. - 1996 г. №1, стр. ... ... S. “The World Trade ... and social ... of world trade, Geneva. - 1994, #5, pp. 17-33.
22. Charnovitz S., Wickham J. ... ... and ... trade ... Journal of world trade, Geneva. - 1995, ... ... Sabelnikov L. “Russia on the way to the World Trade Organization”,
International Affairs. - 1996, #5, pp. ... Sanford J. “World Trade ... opens global ... ... ... - 1995, Jan., pp. 4-10.
25. Russia and the World Trade Organization, Materials of Seminar ... ... Ottawa, Canada. - Nov. 4-14, ... Overview of the Uruguay Round of ... Trade Negotiations
27. Designing new trade policies in the New Independent States: The Case
of Russian Federation. ... 1996, pp. ... Trade Barriers in the Russian ... ... 1996, pp. ... ... С. - ... Проблемы ... ... ... - Сайт Всемирной Торговой Организации. (англ.)
31. www.wto.ru - Сайт Всемирной Торговой Организации. (рус)
32. www.kisi.kz – Сайт ... ... ... при ... ... ... www.prof.msu.ru - Ассоциация "Профессионалы за сотрудничество"
34. www.khabar.kz – ЗАО“Хабар”
35. ... - ... ... ... ... - Сайт представляет информацию, новости, культуру,
музыку, традиции русскоязычных диаспор бывших ... ... ...... ... газеты “Деловая неделя”
38. www.krrk.kz - Конфедерация работодателей Республики Казахстан
www.continent.kz - Электронная версия журнала “Континент”

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 88 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Кедендік одақтың Қазақстан Республикасының экономикасына әсері4 бет
Еңбекақы7 бет
Еңбекақы төлеу жүйесі38 бет
Еңбекақы төлеуді ұйымдастыру22 бет
Еңбекақы төлеудің маңызы,түрлері және оларды ұйымдастыру8 бет
Еңбекақының экономикалық мәні33 бет
Кәсіпорында еңбекақы жүйесі35 бет
Кәсіпорында еңбекақы жүйесі және оны ұйымдастыру7 бет
Нарық жағдайында еңбек ақының теориялық негіздері33 бет
Нарық жағдайындағы еңбекақы төлеудің теориялық негіздері68 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь