Ұзақ мерзімді активтердің есебі

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..4
1. КӘСІПОРДАҒЫ БУХГАЛЕРЛІК ЕСЕП ПЕН АУДИТ ЖҰМЫСЫН ҰЙЫМДАСТЫРЫЛУЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 7
1.1 Ұйымның қаржы.экономикалық қызметі ... ... ... ... ... ... ... ... ..7
1.2 Кәсіпорындағы аудиторлық тексеру процедуралары ... ... ... ... ..10

2. ҰЗАҚ МЕРЗІМДІ АКТИВТЕРДІҢ ЕСЕБІ ... ... ... ... ... ... ... ... ...12
2.1 Негізгі құралдардың жіктелінуі мен бағалануының есебінің
аудиті ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..12
2.2 Материлдық емес активтер есебінің аудиті ... ... ... ... ... ... ... ... ... 25

3.АУДИТОРЛЫҚ ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..31

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 39
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...41
ҚОСЫМШАЛАР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .42
        
        ҰЗАҚ МЕРЗІМДІ АКТИВТЕРДІҢ ЕСЕБІ
МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ.....................................................................
.............................................4
1. КӘСІПОРДАҒЫ ... ЕСЕП ПЕН ... ... ... қаржы-экономикалық қызметі…………………………….7
1.2 Кәсіпорындағы аудиторлық тексеру процедуралары………………10
2. ҰЗАҚ МЕРЗІМДІ АКТИВТЕРДІҢ ЕСЕБІ……………………………..12
2.1 Негізгі құралдардың жіктелінуі мен бағалануының ... ... ... емес ... ... ... ... ҚОРЫТЫНДЫ………………..…………………………31
ҚОРЫТЫНДЫ……………………………………………………………...….39
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР……………………………………………41
ҚОСЫМШАЛАР……………………………………………………………….42
КІРІСПЕ
Елімізде өтіп жатқан нарықтық қатынастар тек экономиканы дамыту үшін
ғана емес, бүкіл қоғамдық өмір үшін де ... зор ... бар ... ... 16 жылы ... атқарылған жұмыстар көз
жеткізе дәлелдейді. Реформа қалыптасқан экономикалық қатынастарға елеулі
өзгерістер енгізді және ... ... ... ... мүддесін қамтыды.
Сондықтан бұған дейінгі ынта-ықыластың уақыт өткен сайын әлсіремейтіндігін,
қайта арта түсетіндігін өмір көрсетіп ... ... ... ... өнім мен көрсетілетін
қызметтің ... яғни оның ... мен ... - бұл ... ... ... ... қойылуынан бастау алатындығы сөзсіз. Міне,
сондықтан да, бұл деңгейде қоғамға қажетті өнім ... ... үшін ... ... ... қажет. Өнімдерді өндіру
барысында ресурстарды үнемдеп жұмсап, ... ... ... ... ... ... кең ... шешімін тапса, онда
кәспорындарда өнім өндіру және оны сатуға ... ... ... ... қол жетеді.
Жұмыстың негізгі мақсаттары:
Біріншіден, қаржылық есеп-қисаптардың жаппай қол жетерлігі ... ... ... несиегерлердің, жеткізушілердің,
жұмыскерлердің жəне т.б.) ... ... ... ... бұл ... мен үшінші тұлғалардың ... ... ... қысқартады.
Екіншіден, бұл қоғамды ықтимал негативті экономикалық ... ... ол ... ... ... ... егер ... қызметі жəне/немесе жабылуы жергілікті экономикаға
елеулі негативтік əсерін тигізуі мүмкін болса, маңызды бола ... ... ... өз ... ел ... он алты ... ... өтті. Осы жылдардың аралығында елімізде бухгалтерлік есеп саласын
дамыту бағытында көптеген ... ... ... ... айтқандық емес.
Бұған дәлел 1995-жылдың 26-желтоқсанында Қазақстан ... ... есеп ... заң күші бар ... қол қойған
болатын болса, 2002-жылы 24-маусымда бұл “Бухгалтерлік есеп және ... -деп ... заң ... ... ... Ал өткен жылы, яғни
2007-жылыдың 28-ақпанында Қазақстан Республикасының “Бухгалтерлік есеп және
қаржылық есептілік” -деп аталатын №234-III заңы ... ... ... ... өз қаржылық есептілігін бухгалтерлік есептің халықаралық
стандарттарына сай жасауға көшті.
Экономиканың қай саласындағы болмасын ұйымдар мен ... ... ... ... жұмсауға, өндіріс қалдықтарын азайтуға,
ысырапты жоюға, өзінің өндіріп шығаратын өнімін ... ... ... етіп ... өндірісін ұлғайтуға, өндіретін
өнімнің өзіндік құнын төмендетуге және де ... ... ... ... келтірмеуге мүдделі. Бұл орайда ұйымның материалдық құндылықтарын,
ақша ... ... ... да ресурстарын тиімсіз жұмсауға қарсы
күресте бухгалтерлік есептің маңызы мен мәнін айрықша атап ... ... ... ... ... - аудитор растаған қаржылық есеп-
қисаптар жалпыға қол ... ... тиіс ... ... ... есеп-қисаптардың бүкіл жинағына, соның ішінде
оларға ... ... қол ... ... ... себепке
байланысты үлкен маңызы бар.
Бухгалтерлік есепте негізгі құралдар деп ... ... ұзақ ... яғни бір ... артық уақыт пайдаланатын, өзінің бастапқы түрін,
көлемін сақтай ... ... ... ... ... жұмысқа,
көрсетілген қызметке есептелген амортизациялық аударым ... ... ... ... ... құралдарын, яғни материалдық
активтерді айтады.
1. КӘСІПОРДАҒЫ ... ЕСЕП ПЕН ... ... ... Ұйымның қаржы-экономикалық қызметі
“ҚазАвтоКөлік” Акционерлік Қоғамы 1994-жылы ... ... ... ... ... ... Қоғамның жарғысы 1994-
жылдың 27- мамырында мемлекеттік мүлікті басқару ... ... ... ... №965 ... бекітілген. Акционерлік Қоғам
заңды тұлға болып табылады және ол өз қызметін Қазақстан Республикасының
заңдарымен ... ... ... ... ... ... және өндірістік қызметі шаруашылық
даралық негізінде жүзеге асады. Акционерлік Қоғамның ... жеке ... ... есеп ... және өзге де ... орысша қазақша аталуы
жазылған мөрі бар. Акционерлік Қоғамның қызметінің мақсаты – пайда тауып,
оны Акционерлердің ... ... ... ... ұжымының және
қоғамға қарайтын ұйымдардың әлеуметтік жағдайын жақсартуға пайдалану. Қоғам
этикеткалық орамдық, кітабтық, газеттік-журналдық, бланкілік, ... өзге де ... өнім ... ... ... және жеке
саудамен, кәсіпорындарға, ұйымдарға, жеке тұлғаларға қызмет көрсетумен және
Қазақстан Республикасының заңдарымен тиым ... ... ... Қоғамның жарғылық қордының – 100%-ы мемлекет меншігінде.
Акционерлік қоғамның ... ... ... ... алған
акцияларының құнын өтегеннен кейін акционерлік қоғамның ... ... мен ... ие ... Нарықты ... ... ... ... есеп және ... ... алатын орны және
қажеттілігі артуда.
“ҚазАвтоКөлік” Акционерлік Қоғамының №4 ... ... ... ... ... комитеті жасаған типтік,
арнайыландырылған типтік және типтік унифициалданған құжаттар қолданылады.
Кәсіпорындағы есеп толығымен ... ... ... қағида бойынша құрылған.
Акционерлік Қоғам тауарлық материалдық қорлар есебіне оперативтік-
бухгалтерлік әдіс ... ... ... ... ... әдіс ... жүргізіледі [4].
Кәсіпорынның қаржы шаруашылық қызмет туралы есеп беруі халықаралық
қаржылық есептіліктің №1 ... ... ... ... аталатын
стандартында және Қазақстан Республикасының 2007-жылыдың 28-ақпанындағы
“Бухгалтерлік есеп және қаржылық есептілік” -деп ... ... ... дайындалып Қазақстан Республикасы қаржы министрлігінің 21-маусым
2008-жылғы №217 бұйрығымен бекітілген №2 ... ... ... ... ... қарастырылған. “ҚазАвтоКөлік” Акционерлік Қоғамның №4
филиалының қаржы шаруашылық қызметін талдап көрстеу үшін оның ... ... ... ... ... ... ... келесідей есептелінеді:
Актив айнылымдылығы = негізгі құралдардың орташа жылдық құны/өндірілген
өнім көлемі
Қор сиымдылығы = негізігі құралдардың орташа ... ... ... ... ... = ... өткізуден түскен табыс/негізгі құралдардың
орташа жылдық құны
Сату рентабелділігі = Таза ... ... ... ... ... = Таза табыс/активтердің жалпы орташа
құны*100%
1-кесте
“ҚазАвтоКөлік” АҚ №4 ... ... ... қызметінің негізгі
көрсеткіштері
|№ |Көрсеткіштер ... жыл ... ... |
| | ... |жыл (2007ж) | |
| | | | ... |% |
|1 ... ... ... ... ... |28,0 |
| ... ... (мың.тг) | | | | |
|2 ... ... құны ... |371550,29 |+80086,89 |27,0 |
| |(мың.тг) | | | | |
|3 ... ... ... ... ... | |
| |табыс (мың.тг) | | | | |
|4 ... ... ... ... ... ... | |
|5 ... құралдардың |236111,97 |245508,53 |+9396,56 | |
| ... ... құны | | | | |
| ... | | | | |
|6 |Қор ... |1,27 |1,56 |0,29 |23,0 |
| ... | | | | |
|7 |Қор ... (мың.тг) |0,30 |0,001 |0,299 |11,1 |
|8 ... ... |0,0006 |0,004 |0,0034 |6,4 |
| ... % | | | | |
|9 ... ... |0,0004 |0,005 |0,0046 |12,5 |
| ... % | | | | ... ... қаржы шаруашылық қызметінің нәтижесі туралы есеп
беруден және баланстан ... ... ... онда олар ... ... ... ... Кестеден көріп отырғанымыздай
2007 жылы ұйымда ... ... сату ... ... ... ... жоқ. Сату ... ұлғайып, соған қарай өнімнің өзіндік құны да
жоғарылаған. Яғни 2006 жылы 291463,4 тг. ... 2007 жылы ... ... жылы ... ... табыс 382993,31 тг. болып, өнімнің өзіндік
құны 371550,29 болған. Ал, кезеңдік шығындар мөлшері тым ... ... тг. ... ... ұйым ... ұшыраудың аз алдында тұр.
Өйткені кезең шығындары мен өнімнің ... құны тым ... ... ... ... ... ... жоғарылағанымен, сондай-ақ
табыс табу деңгейі де жоғары, бірақ соған қарай шығындар мөлшері де көп.
Сондықтан ұйым ... ... ... төлемейді. Өйткені салық
салынғанға дейінгі табыс мөлшері (-47237186 тг.). Жалпы ... ... ... ... ... 2006 жылы ... түскен табыстың
мөлшері 382993,31 тг. болса 2006 жылы 299862,2 тг. яғни ... ... тг.) ... ... ... отырғанымыздай өткен жылмен
салыстырғанда сату мөлшері (+83131,11 тг.) ... Ал, ... ... (+80086,89 тг.) көбейді. Енді, ... ... ... ... ... ... шығындардың көбеюінен болып отыр. Яғни, мұнда
әсіресе кезең шығындарының үлесі артып отыр.
Ұйымның есепті жылғы, яғни 2007 ... ... ... ... ... бойынша қарыздар өтелмеген. Және де өткен
жылға ... ... ... Мысалы, салықтар бойынша қарыз
сомасы 2006 жылы 3491636 тг. ... 2007 жылы 12766806 тг. ... ... 2006 жылы ... тг.) ал, 2007 жылы ... ... Ал, кез-келген шаруашылықтың тиімділігінің артуы, едәуір дәрежеде
активтердің ұйымды пайдаланылуына ... ... ... Ұйым ... ішкі және ... ... ... бағалы қағаздарды сатып алу)
қажеттіліктеріне пайдаланылуы мүмкін. Сондай-ақ осы ... ... ... де атап ... ... ... қабілеттілігі
дегеніміз – бұл ұйым өзінің шұғыл міндеттемелері бойынша дер кезінде төлем
жасау мүмкіншілігін айтады. Яғни, ұйымның ... ... бұл ... ... және міндеттемелерін өз қаржысымен өтеу дегенді білдіреді.
Енді, осы ұйымның табысының болмауын сипаттайтын ... ... ... ... ... ақша ... азаюы, яғни 2006 жылы 79448 тг. , 2007
жылы 25273 тг. ... ... ... ... ... өтіп ... бар екендігін және қаржылық, инвестициялық, ... ... ... ... ... ... Ол үшін, яғни ұйымның
қызметін тұрақтандыру үшін кредиторлық “мезгіл дефицитін” кеміту қажет және
айналым қаржыларының айналымдылығын ... ... ... іскерлік
белсенділігің де арттыруға болады [6].
1.2 Кәсіпорындағы аудиторлық тексеру процедуралары
Кез келген кәсіпорынның нарықтық жағдайдағы ең маңызды ... - ... ... ... ... ету. Бұл ... жетудің
күрделі жолы, бұған қосылатын, тек пайда тауып қана қоймай, сонымен ... ... ... ал бұған жету оңай мәселе емес.
Кәсіпорын егер де өзінің жұмысында белгілі бір ... ... ... ... ... ... қойған мақсатына жетеді. Осыған орай
кәсіпорындардың негзгі міндеттеріне жататындар:
- ... ... ... ... ... ... түрде жаңалау және қолда
бар өндірістік мүмкіншіліктеріне, сұраныстарына сай қызмет көрсету;
- өзара ... ... ... ... ... ... кәсіпорынның бет алысының стратегиясы мен тактикасын әзірлеу және
жағдайлардың өзгеруіне байланысты оларды өзгертіп отыру;
- өздерінің ... ... ... ... сыныптамаларының өсуін
және еңбектерінің үлкен маңыздылығы, олардың тіршілік деңгейлерін
арттыру, еңбек ұжымдарында ... ... ... кәсіпорынның шығарған өнімінің бәсекеге жарамдылығын қамтамасыз ету,
кәсіпорынның жақсы атағын қолдау;
- баға саясатын ... ... және ... да функцияларды іске асыру.
Қорыта айтқанда, ең маңыздысы, кәсіпорындардың ... ... ... іске ... және ... қойған мақсаттарына жетуге
бағытталғаны жөн. Қайбір кәсіпорын болмасын өзінен-өзі ... ... ол ... ... ... ... ... жағынан -
өндіріс фактор рыногы, екінші жағынан - ... ... ... Сондықтан да
кәсіпорын экономикасы жеке кәсіпорындардың ... ... ... ... зерделеуге тиіс [3].
Әр саладағы қателер саны ... ... ... ... ... ... ... алдынғы пікірін
өзгертіп отырады. Бағалауды қайта қарау негізі бірі ол есе ... ... ... ... қорытынды. Маңыздылық жоспарлау кезінде тәуекелділік
төмендеу үшін ... ... ... ... деңгейін түзету қажет.
Түзету дәлелдемелер алғаннан кейінгі ... ... ... ... ... ... 2-10%. ... бұйрық негізі
бойынша арнайы аудиторлық ұйыммен құрылған деңгейі алдын ала ... есеп ... ... ... ... ... ... деңгейіне мынадай фактрлер әсер етеді:
1. Субъект басшылығының ... мен ... ... ... Басшыларға қысым көрсету
3. Капиталдың жеткізілуі
4. Субъект бизнесінің сипаты, техникалық жағдайы, орналасуы, өндіріс
көлемінің географиялық таралуы
5. Бәсекелестік ... ... ... ... ... 3деңгейі
ажыратады:
1. Елеусіз сумма, егер сумма пайданың шешім қабылдануына ... ... аз ... ... ... ... саналса. Мұндай сумма пайданың шешіміне әсер еткен
жағайда орын ... ... ... әрі жиі ... Бұл ... ... ... келтіреді
Маңыздылық деңгейі бухгалтерлік есеп қателіктің шекті ... Бұл ... ... осы ... ... ... ... жасауға және дұрыс экономикалық шешімдер ... ... ... ... ... ... болады. Маңыздылық тұжырымдамасы
бухгалтерлік есеп сияқты аудитте де бар. Маңыздылық аудиттің ... бірі ... ... ... ... ... ... елеулі
ықпал жасайтын жағдай маңызды болып саналады. Маңыздылықтың айқын және
бір ... ... ... оңай ... Аудиторлар маңыздылық
тұжырымдамасына біріншіден:
1. Ерекше назар аударуға талап ететін маңызды ... емес ... бар ... мен шоттарды негіз ретінде
2. Жинақталған аудиторлық дәлелдеулерді бағалауға негіз ретінде
3. Аудиторлық есептің типі ... ... ... үшін ... ... [9]
2. ҰЗАҚ МЕРЗІМДІ АКТИВТЕРДІҢ ЕСЕБІ
2.1 Негізгі құралдардың ... мен ... ... ... ... 2007-жылыдың 28-ақпанындағы “Бухгалтерлік
есеп және қаржылық есептілік” -деп аталатын №234-III заңының ... ... ... ... ... белгіленіп көрсетілген. Сол
элементтердідің бірі ... ... ... ... ... ... професор Қ.К.Кеулімжаев өзінің Бухгалтер лік есеп принциптері –атты
еңбегінде - Актив деп кәсіпорынның ақшаға (құнмен) ... ... ... мүліктерін (заттарын) айтады деп атықтама береді.
Басқаша айтатын болсақ ... ... ... ... ... операцияларының негізінде пайда болған және алдағы уақыттарда
табыс табу үшін пайдаланылатын ... ... ... ... уақытына, мерзіміне қарай қысқа мерзімді (ағымдағы) және ұзақ
мерзімді (айналыстан тыс) болып екі топқа бөлініп қарастырылады.
Ұзақ мерзімді (айналыстан тыс) ... ... ұзақ ... ... ... ... айналымдылығ баяу активтер болып табылады.
Ал қысқа мерзімді активтер дегеніміз өзінің құнын тез ... ... ... ... ... ... активтер болып табылады. Соған сәйкес
ұзақ мерзімді ... ... тыс ... ... ... ... ... негізгі құралдар, материалдық емес активтер, ұзақ
мерзімді дебиторлық борыштар және ұзақ ... ... ... ... ... ... ... пайдаланылған Алматы
қаласындағы “ҚазАвтоКөлік” Акционерлік Қоғамының №4 ... емес ... ұзақ ... ... ... және ұзақ
мерзімді инвестициялар болмағандықтан біз негізгі құралдар есері мен ... ... ... жөн ... ... ... ... саласында да, өндірістік емес
салада да ұзақ ... ... ... Осы ... ... жер; үйлер;
ғимараттар; көп жылдық екпе ағаштары; машиналар және жабдықтар; ... ... ... және ... мен ... жабдықтар; есептеу
техникасы; басқа машиналармен құрал- жабдық; көлік құралдары; құрал-сайман;
өндірістік ... және ... ... ... ... және өнім
беретін мал; жерді жақсартуға шыққан ... ... ... да ... ... ... негізгі құралдардың есебі ҰҚЕС №2 ... ХҚЕС ... ... ... ... Осы стандарт негізгі құралдардың
есебін жүргізудің, ұйымға жататын ... ... ... ... ... ... ... объектілер негізгі құралдың есеп бірлігі болып табылады.
Инвентарлық объект күрделі әрі жай болып келеді. ... ... ... ... ... ... оны жіктеу болып табылады. ... ... ... ... ... ... өндірістік және
өндірістік емес болып екіге бөлінеді.
Негізгі өндіріс құралдарына өндіріс процесіне тікелей ... ... ... ... ... ... кезде еңбек
құралдарына әсер ету жүзеге асады ... ... ... үшін ... жағдайын жасайды. Негізігі өндірістік құралдардың ... ... ... ... – қор ... болып табылады,
ол негізігі құралдардың бір өлшеміне шаққандағы өндірілетін заттай немесе
ақшалай түріндегі өнімді көрсетеді.
Өндірістік емес ... ...... арналған құрал-
жабдықтар. Олар ұжымның мәдени-тұрмыстық қажеттіліктерін ұзақ ... ... ... ... ... негізгі құралдар меншікті және жалға
алынған ... ... ... ...... тиесілі және оның
балансында көрініс табатын негізгі құралдар. Белгіленген мерзімге шарт
бойынша ... ... ... ... құралдар, жалға алынған ... ... ... ... ... ... есептейді, жалға алушы
001-ші “Жалға алынған негізгі құралдар” баланстан тыс шотында ... алу ... ... соң ... ол ... ... ... алушы
келісілген бағамен сатып алуына болады. Оларды 121-ші “Жер”, 122-ші “Үйлер
мен ғимараттар”, 123-ші “Машиналар мен ... ... ... ... ... 125-ші “Басқа да негізгі құралдар”, 126-шы
“Аяқталмаған құрылыс” шоттарының тиісті ... ... ... ағымына қарай бухгалтерлік есептің Халықаралық Қаржылық Есеп
Стандартына көшуіне байланысты осы ... ... ... ... ... ... ”, 2412-ші “ Машиналар мен жабдықтар, беріліс қондырғылары
”, 2413-ші “ Басқа да негізгі құралдар ”, ... ... мен ... ... ... ... құрылыс”
Пайдалану сипатына қарай негізгі құралдар жұмыс істеп тұрған, ... және қор ... ... ... ... ... жұмыс істеп
тұрған негізгі құралдар, әрекет етіп тұрғандар болып саналады. ... ... – бұл ... тоқтатылған немесе басқа жағдайларға
байланысты уақытша пайдаланбайтын негізгі құрал-жабдықтар. Қорда ... ... ... ... ... жоспарлы түрде олардың запас
бөлшектерін ауыстыру үшін ... ... ... құрамына қарай негізгі құралдар мүліктік және мүліктік ... ... ... көрінісі бар, яғни санауға және өлшеуге
болатындар жатады. Мүліктік еместерге ... жер, ... ... ... ... ... күрделі қаржы салымы, яғни заттық нысаны ... ... ... ... ... ... мақсатын қарай және ... ... ... ... ... жер; үйлер; ғимараттар;
өткізгіш тетіктер; машиналар және құрал-жабдықтар; күш бертеін машиналар
және ... ... ... және ... өлшеу және реттеу
аспаптары және қондырғылар мен ... ... ... ... машиналар мен құрал-жабдықтар; көлік құралдары; құрал-
саймандар; өндірістік мүлік және жабдықтар; ... ... ... ... беретін мал; көпжылдық екпе ағаштар; жерді жақсартуға шыққан күрделі
шығын; ... да ... ... ... ... ... құрамына енетіндер:
- жер – ұйым меншігіне сатып алынған жердің көлемі мен ... ... ... бар болса, онда олар құқық актісімен расталуы керек. ... ... ... онда ... жер ... мүліктік объект болып
саналады;
- үйлер – ... ... ... ... ... көрсетуге
жағдай жасауға және материалдық құндылықтарды сақтауға арналған әлеуметтік
құрылыс объектілері. Әрбір тұрғын үй ... ... ... ... ...... заттарын өзгертуге қатысы жоқ белгілі бір қызметерді
орындау жолымен өндіріс ... ... ... ... инженерлік-құрылыс
объектілері. Барлық жағдайлары бар әрбір жеке ғимарат мүліктік объект болып
табылады;
- өткізгіш тетіктер - ... жылу ... ... энергияны өткізу
қондырғылары;
- машинамен жабдықтар – күш беретін машиналар және жабдықтар; ... және ... ... және ... ... және ... ... жабдықтар; әрбір машина, егер ол басқа мүліктік ... ... оған ... ... ... соған тиісті заттары,
аспаптары, қоршауды, фундаментті қоса алғанда, ... ... ... ... ... бұл тобы бес ... ... күш беретін машиналар мен жабдықтар – жылу және ... ... ... ... энергияны механикалық энергияға яғни
қозғалыс энергиясына айналдыратын двигатель-машиналары;
- жұмыс машиналары мен жабдықтар – еңбек ... ... ... еңбек
затына механикалық, жылу және химиялық әсер етуге арналған ... және ... ... және ... ... ... және лабораториялық жабдықтар
- өлшеуге, өндірістік процестерді реттеуге ... ... ... ... ... ... ... есептеу техникасы – процестерді жылдамдату және автоматтандыруға
арналған ... ... ... ... ... мен жабдықтар – машиналар, аппараттар және басқа
құрал-жабдық;
көлік құралдары – адамдар мен ... ... ... ... ... ... өзіне тиісті барлық бейімдегіш құралдары мен
заттарын қоса алғанда мүліктік объект болып табылады;
- ... – қол ... ... ... құралдары немесе металдары, ағашты және т.б. өңдеу
үшін машиналарға бекітілген заттар. Басқа мүліктік ... ... ... ғана мүліктік объект болып табылады;
- өндірістік мүлік және соған жататындар - ... ... ... ... үшін ... ... ... заттар;еңбңкті
қорғауға көмектесетін жабдықтар; ... ... және ... ... ... ... ... өндірістік арналымы бар
басқа да заттар. Басқа мүліктік объектінің бөлшегі болып табылмайтын
және дербес мәні бар ... да ... ... бола ... ... мүлік – кеңсе және шаруашылық мекемелерінің заттары. Дербес
мәні бар ... ...... ... бола ... жұмысқа пайдаланылатын және өнім беретін мал – ат, өгіз, түйе, ... ... ... ... өнім ... мал – мүйізді ірі қара
мал; асыл тұқымды айғырлар мен биелер, буралар мен ... ... ... ... мен ... ... саулық қой мен қошқарлар.
Әрбір ересек мал мүліктік объект болып табылады;
- көп жылыдық ...... ... көп жылдық өсімдіктер. Жас
өсімдіктер даму деңгейі толық жетілген өсімдіктерден бөлек есепке алғанады;
- жерді ... ... ... ... – ауыл шаруашылық мақсатта
пайдалану үшін жер қыртысын жақсартудың ... ... ... ... шығындар;
- басқа да негізгі құралдар – кітапхана қорлары, спорт мүлкі және ... ... ... ... ... ... ... жою,
тозу және қалдық құндары болады.
Бастапқы құны – негізгі ... ... ... ... кеткен нақты
өдіріс шығындарынан, соған қоса ... ... пен ... ... ... беру, монтаждау, пайдалануға қосу шығындары, несие үшін
пайыздар және т.б. шығындардан тұрады.
Ағымдағы құн – бұл негізгі ... ... бір ... ... бойынша бағаланған құны.
Баланстық құн – бұл бухгалтерлік есепте және қаржылық есеп ... ... тозу ... алып ... ... ... немесе ағымдық құны.
Сату құны – бірін-бірі жақсы білетін және ... ... ... жақтардың негізгі құралдарды өзара айырбастауына мүмкіндік беретін
құн.
Жою құны – тиімді қызмет ету ... ... ... ... жою
кезінде пайдалану мүмкіндігі бар бағасы бойынша бағаланған бөлшектердің,
металл сынықтарының және басқа да материалдық құндылықтардың ... құн – ... ... ... және ... ... ... айырмашылығы, ал ол жүйелі түрде амортизациялық
жолмен нормативтік қызметіне ... ... ... ... ұйымның шығысы
ретінде таратылады, бұл кезде:
- пайдалы кезең қызметі – бұл кезең ... ... ... пайдаланудан
экономикалық олжа алуды кәсіпорын топшылайды;
- нормативтік қызмет кезеңі – бұл ... ... ... ... ... ... құралдардың тозуын есептейді.
Салық заңдарына сәйкес акционерлік қоғам негізгі ... ... және ... ... ... ... топтарға
бөле отырып негізгі құралдардың салықтық есебін ұйымдастырады [4].
Негізгі құралдар ... ... ... және ... ... ... машиналар, жабдықтар, көлік құралдарын сатып
алудан; өз күшімен құрал-саймандар дайындаудан; малдардың ... ... ... жас ... көп ... ... өткеннен; басқа
ұйымдар мен жеке тұлғалардан ... ... ... құралдардың келіп
түсуінен; объектілерді ұзақ мерзімге жалға алудан; ... ... ... нәтижесінде келіп түскендерден қалыптасады. Негізгі құралдардың түсүі
мынадай құжаттармен рәсімделеді. Негізгі ... ... ... ... ... ... объектілерді енгізу үшін;
қолданылып жүрген заңға сәйкес олардың ... ... ... тиіс ... ... ... ... берілуін рәсімдеу
үшін; негізгі құрал-жабдықтардың бір цехтан екіншісіне орын ауыстыруын
рәсімдеу ... ... ... ... ... ... ... сондай-ақ басқа да ұйымдарға берілген ... ... ... ... ... үшін қолданылады.
Негізгі құралдарды қабылдауды рәсімдеу ... ұйым ... ... ... ... жекелеген объектіге бір данадан акт
жасайды. Негізгі құралдардың бірнеше объектісін қабылдау-тапсыру ... тек ... ... ... ... және т.б.
объектілердің есебін жүргізген кезде, егер бұл объектілер бір типті болса,
құндары бірдей болып, бір ... ай ... ... ... ғана жол
беріледі. Рәсімделгеннен кейін осы объектілерге қатысты құжаттама ... акт ... ... бас ... қол ... ұйым
жетекшісі немесе соған өкілетті адамдар бекітеді.
Алыс-беріс (орын ауыстыру) актісінде, міндетті ... ... ... ету ... және ... жою құнын көрсетеді. Қызмет ету
мерзімін ұйым дербес анықтай алады, яғни ол ... ... ... ... және ... да ... шығады. Ал болжамдық
жою құны негізінен ұйымның есептік саясатында көрініс табуы керек, болмаса
оны қабылдау комиссиясы көп жағдайда ... ... не ... ... ... 2,0%-ға дейінгі сомасы алынады.
Негізгі құралдардың кәсіпорын ішінде орын ауыстыруын рәсімдеу үшін
актіні екі дана етіп ... цех ... ... ... ... қолдары қойылған бірінші данасы бухгалтерияға тапсырылады, ал
екінші данасы тапсырушы цехта қалады.
Негізгі құралдарды ақысыз беру кезінде акт екі дана етіп ... ... ... ұйымдарға сату кезінде актінің үш данасы
жазылады: ... ... ... ... ... үшінші дана негізгі
құралдарды қабылдаушы ... ... ... бірдей өндірістік немесе шаруашылық жұмыстарға
арналған, техникалық ... және құны ... ... мүліктің бір
типті заттарымен, құрал-сайманнан тұрса, олар ... бір ... ... келіп түскен объектіні материалдық жауапты адамға бекітіп,
мүліктік карточка ашады, объектіге мүліктік тізімдеу нөмірін ... ... ... алады, негізгі құралдарды алу туралы жазбасы жасалынады.
2-кесте
Негізгі құралдар келіп түсүінің шоттар корреспонденциясы
| |Шаруашылық операцияларының |Шоттар ... ... ... | |
| | ... ... |
|1 |Негізгі құралдарды кәсіпорын| 2411-2415 ... |
| ... ... | | |
|2 ... ... басқа заңды| | |
| ... жеке ... ... | |
| ... ... құнына | | |
| |ҚҚС ... ... |4110 |
| | | | |
| | |1420 |4110 |
|3 ... ... | | |
| ... ... ... ... | |
| ... салған негізгі | |5020 |
| ... ... ... | | |
|4 ... ... | | |
| ... ... және | | |
| ... ... | | |
| ... ... | | |
| ... құнына |2411-2414 ... |
| |ҚҚС ... (16%) |1420 ... |
| ... ... есептеген тозу|2411-2414 ... |
| ... | | |
|5 ... ... негізгі | | |
| ... ... | | |
| ... ... |2411-2414 |6130 |
| ... ... ... ... ... |
| ... тозу ... | | |
|6 ... ... ... | | |
| ... негізгі құралдар | | |
| ... | | |
| ... ... | | |
| ... ... ... |6130 |
| ... ... ... | | |
| ... ... | | |
| ... ... | | |
| ... ... ... |2421-2423 |
| ... тозу ... | | |
|7 ... өзі ... | | |
| ... құралдары: | | |
| ... ... ... | | |
| ... ... цехында |2411-2414 |8011 |
| | | | |
| | ... |8031 ... ... бір ... ... алуға рұқсат етіледі.
Бұл мүліктік карточка бухгалтерияға келіп ... ... ... ... төлқұжаттары және басқа құжаттар негізінде
толтырылады. ... ... және ... ... ... қысқаша техникалық сипаттамасы беріледі, ... ... ... ... ... ... ... басқа
ұйымға тапсыру кезінде негізгі құралдардың шығуы туралы белгі соғуға,
сондай-ақ негізгі құрал ... ұйым ... орын ... ... құралдарды қабылдау-тапсыру актісі” ескіру және тозу салдарынан
негізгі құралдың объектілерін есептен шығаруға ... ... ... ... ... негіз бола алады. Құрылысы салынып ... ... ... ... ... объектілер туралы
жазбаларды карточкаға жазу үшін “Жөнделген, қайта құрылған және жаңалаған
объектілерді қабылдау-тапсыру ... ... ... ... жеке сипаттамасы” бөлімінде негізгі объектінің тек ... ... ... ... сондай-ақ объектінің техникалық құжаттамасында
бар мәліметтерді ... осы ... үшін ... ... ... ... ... оған қатысты маңыдзы құрылыстар,
бейімдегіштер мен ... ... ... Негізгі құралдардың топтама
есебі жайында қысқаша жеке сипаттаманы әр ... жеке ... ... ... ... ... тұтастай береді [11].
Егер де объектінің сандық та және сапалық та көрсеткіштері айтарлықтай
өзгерсе, онда оларға жаңа карточка ашылуы мүмкін, ал ескі ... ... ... ретінде сақталады.
Бухгалтерияда толтырылған мүліктік карточкалардың негізінде негізгі
құралдардың есебі бойынша ... ... ... ... ол ... ... жіктемесі бойынша бір данада жасалады.
Тіркеу кезінде карточкалардың ... ... ... ... ... ... бойынша сақтайды, ал бұл топтар ішінде – қолдану
орындары мен материалдық жауапты адамдар және негізгі ... ... ... ... ... мынадай бөлімдерден тұрады:
”Қолданыстағы негізгі құралдар”, сондай-ақ “Ағымдағы айда келіп ... айда ... ... ... орын ауыстырудағы”, “Жөндеудегі”,
“Қордағы”, “Тоқтап тұрғаны”, “Жалға берілген негізгі ... ... ... ... ... ... “Жалға алынған негізгі
құралдар”, “Архив”.
Ай ... ... ... ... және ... ... бөлімшелерінің карточкалары 2420-“Негізгі құралдар”
бөлімшесінің шоттарында есептелген ... ... ... ... ... орналастырылады. Негізгі құралдар
жөндеуден немесе жалға алушылардан оралғаннан кейін, тоқтап тұруы ... ... ... ... ... ... бұл ... картотеканың тиісті бөлімдерінде салынады. ... ... ... ... ... “Архив” бөлімшесіне орналастырады.
Картотеканың дұрыс жүргізілуі негізгі құралдардың жағдайы мен қозғалысының
дұрыс есептелуіне және тиісті бақылау жасалуына септігін ... ... ... ... ... негізгі құралдардың
барлығы бөлімдер бойынша ... ... ... ... Тізімдер материалдық жауапты адамдарда сақталады және ... үшін ... ... ... құны ... ... мүліктік карточкадағы мәліметтер сәйкес келуі керек. Пайдалану орны
бойынша ... ... ... ... ... бухгалтериядан
жазылып алынған екінші данасы бойынша жүргізіледі. Бухгалтерияның
карточкаларындағы ... ... ... ... ... ... болулары керек.
Ұйым қолданып жүрген заңдарға сәйкес, өзіне ... ... ... ... ... мен құрал-саймандарды
басқа ұйымдарға беруге, айырбастауға, жалға беруге, ... ... ... ... ... ... ... болады.
Негізгі құрал-жабдықтарды есептен шығару: табиғи және моралдық ... жою ... ... ... құрылыс жүргізгенде; кәсіпорында,
цехтарда немесе басқа да объектілерді техникалық қайта ... ... ... ... ... деп тапқанда; табағи
қиыншылықтар мен апаттардың нәтижесінде, пайдаланудың қалыпты ... ... ... бергенде; сыйлағанда; шаруашылықаралық және
басқа кәсіпорындарға, қоғамдық ұйымдарға бергенде, ... ... ... ... ... жабдықтау және жаңалау кезінде олар ... ... ... ... ... жою ... ... пайдалану
мерзімі біткен, табиғи зіл-залалының және аппаттардың нәтижесінде өзінің
өндірістік мәнін жойған, қайта қалпына ... ... ... ... ... ... жағдайда және оларды іске асыруға немесе басқа
ұйымға беруге ... ... ... ... ... құрал-
жабдықтар, сондай-ақ басқа да тозығы жеткен мүліктер шығарылып тасталынады.
Негізгі құрал-жабдықтардың жарамсыздығын ... ... ... ... ... үшін басшының бұйрығымен аудитор құрамы
тағайындалады, оның құрамында бас ... ... ұйым ... бас ... ... оның ... материалдық
жауапкершілігі бар тұлғалар, меншік иесінің өкілі, мемлекеттік көлік
инспекциясының ... бар ... ... ... ... ... құрал-жабдықтардың кейбір түрлерін баланстан шығарғанда комиссияға
арнайы салалық мамандар да қатыстырылады.
Тұрақты жұмыс істейтін ... ... ... ... тікелей танысып, оларды қайта қалыпқа келтіру немесе одан ... ... ... ... себептерін, қажетті жағдайда
объектілердің уақытынан бұрын есептен ... ... ... кейбір
тораптардың, тетіктер мен материалдың пайдаланылу ... ... ... анықтайды, негізгі құрал-жабдықтардың есептен ... ... ... ... ... төл ... ... ақау белгілерінің тізімін, ... ... ... ... және тағы басқа қолда бар құжаттарды пайдаланады.
Үйлер мен ғимараттар негізгі құрастырушы ... ... ... ... ... ... ... жағдайда немесе тиімсіз болғанда,
тракторлар, автомобильдер, ... ... ... – тек ... ... мен ... көпшілігі істен шыққанда, көп
жылдық ағаштар – биологилық өсіп-өнуі біткенде, өндірістік мәнін ... ... ... ... ... ... көз
жеткізгенде есептен шығарылады. Бұл кезде ... ... ... ... ... ... және ... мүлікті
қалыптық пайдалану мерзімі біткенге дейін ұстайды, апаттар мен зіл-заланың
нәтижесінде жарамсыз ... ... ғана ... шығарады [9].
Есептен шығаруға жұмсалған, ... ... және ... бұзғаннан, құрал-жабдықтарды бөлшектегеннен түскен материалдық
құндылықтардың бағасы актінің “Объектіні есептен ... ... ... бөлімінде қарастырылады.
Басы артық, пайдаланбайтын құрал-жабдықтарды, көлік құралдарын,
приборларды, құрал-саймандарды, ... ... ... және ... ... заңды немесе жеке тұлғаларға сатуға болады [13].
Негізгі құрал-жабдықтарды бір кәсіпорыннан екінші бір кәсіпорынға беру
кезінде екі дана етіп акт ... Акт ... ... ... мен негізгі құрал-жабдықтардың мүліктік түгендеу ... ... ... ... ... туралы белгі
соғады.
3-кесте
Негізгі құралдардың есептен шығарылуы жөніндегі шоттар корреспонденциясы
| |Шаруашылық операциялардың ... ... ... ... | |
| | ... ... |
|1 |2 |3 |4 |
| |А. ... құралдардың барлық түрін жою |
|1 ... ... ... | | |
| ... ... ... ... | |
| ... ... | | |
| ... | | |
| ... ... кезіндегі | | |
| ... тозу ... |2422 |2412 |
| ... ... құнына | | |
| | |7410 |2412 |
|2 ... ... үшін ... | |
| ... қоса ... ... | | |
| ... | | |
| ... ... ... | | |
| ... ... салық пен|7410 |3350 |
| ... ... | | |
| | |7410 |3140 |
|3 ... объектіні | | |
| ... үшін ... | | |
| ... шоты |7410 |3310 |
| ... | | |
|4 ... ... | | |
| ... жоюдан түскен |1314 |6210 |
| ... ... ... | | |
|5 |Жыл ... кіріс пен шығыс | | |
| ... ... ... | | |
| ... | | |
| ... ... жою | |7410 |
| ... | | |
| ... ... | | |
| ... ... ... |6210 | |
| |Ә. ... құрал-жабдықтарды сату |
|1 ... сату ... | | |
| ... сомасына |2422 |2412 |
|2 ... ... | | |
| ... құнына |7410 |2412 |
|3 ... ... ... | | |
| ... ... ... | | |
| ... шоты: | | |
| ... ... ... |2110 |6210 |
| |ҚҚС ... (16%) | | |
| | |2110 |3130 |
| |Б. ... құралдардың шаруашылық ішінде орын аустыруы |
|1 ... ... бір ... ... |
| ... ... ... | | |
| |В. ... ... ... ... тегін берілді |
|1 ... ... ... | | |
| ... тегін берілді: | | |
| ... тозу ... |2422 |2412 |
| ... ... баланс-тық | | |
| ... |7410 |2412 |
| ... ... құнынан | | |
| ... ҚҚС |7440 |3130 |
| |Г. ... ... жетіспеушілігі |
|1 ... ... | | |
| ... ... | | |
| ... тозу ... |2422 |2412 |
| ... ... ... ... | | |
| ... ... ... |2181, 2182, ... |
| ... зачетқа жатқызылған | | |
| ... ... ... ... |3130 | |
| ... жазылған ҚҚС со-масы | |1420 |
| ... ... | | |
| | | | |
| | |7440 | |
| | | |1420 |
|2 ... де ... адам табылмаса | | |
| ... сот ... ... |7440 | |
| ... ... | ... 2184 |
|3 ... адам ... | | |
| ... ... келесі-дей | | |
| ... ... ... ... | | |
| |- ... баланстық құнына | | |
| |- ... ... (16%) |1040, 1010, ... |
| |кем болған мүлік ... ... | |3110 |
| | | | |
| |Д. ... ... ... да ... ... жарғылық |
| |қорына қосқан үлесі |
|1 ... ... да | | |
| ... ... | | |
| ... қорына негізгі | | |
| ... ... ... ... | | |
| ... ... ... | | |
| ... ... |7410 |2412 |
| ... ... ... ... | |
| ... сомасына | | |
| ... ... |2422 |2412 |
| ... ... | | |
| ... | | |
| | |2310 |6210 ... ... жою ... ... ... ... келіп
түседі және ол талдамалы есеп тізімдемесіне жазу үшін ... ... ал ... ... ... ... бойынша жүргізіледі.
(ХҚЕС бойынша 2400 ”Негізгі құралдар”бөліміндегі шоттарының кредиті бойынша
жүргізіледі).
Негізгі құралдардың аудиті бағдарламасының құрамдас ... ... ... ... ... ... бар ... сипаттайтын баланс баптарының Бас
кітабының мәліметтерімен сәйкестігі;
2. негізгі ... ... бары мен ... мүлік негізгі ... ... ... ... ... өндірістік процеске қатыстылығы;
4. негізгі құралдардың түсуі мен істен шығуы жөнідегі операциялардың
есебінде ... ... және ... ... ... ... тозуы мен жөндеу есептеу мен көрсетудің мақсатқа
сәйкестігі
6. бухгалтерлік есеп пен есептіліктің регистрлеріне негізгі ... ... мен ... ... ... көрсетудің жүйелігі;
7. негізгі құралдарды пайдаланудың оңтайлы ісі мен ... және ... ... емес ... ... ... емес активтер деп - белгілі бір нақтылы табиғи пішіні жоқ,
ақша немесе зат ... ... ... ... бірақ қандай да бір
бағаға, құнға бағаланатын болғандықтан ... өнім ... ... ... көрсетуде, негізі құралдарды жалға беруде немесе
әкімшілік қызмет барысында үнемі, яғни ұзақ уақыт бойы қосымша табыс ... ... ... ... емес ... ... ... келісімдер - белгілі бір заңды тұлғаның бір тауарды өндіру
немесе сату ... ... ... тұлғаға беруі болып табылады. Ал құқыққа
ие болған ... оның ... яғни ... ... ... ... емес ... үшін тиісті белгіленіп келісілген мөлшерде қаржы
төлейді немесе келісім бойынша басқа да міндеттерін ... емес ... ... ... деп ... ... алдағы уақыттарда істелінетін жұмыстарына қатысты ... ... ... ... деп ... ... емес ... жеке адамның немесе
топтың, сондай-ақ заңды тұлғаның ашқан, ойлап тапқан жаналығын ... ... ол ... ... адамға, топқа немесе заңды тұлғаға
жаңалығын өз ... ... ... ... беру ... ... табылады.
«Ұйымдастыру шығындарына» - кәсіпорындарды жаңадан ашу, құру ... ... яғни ... ... ... үшін заң орындарына
төленген төлемдер, банктерден есеп ... ... ... ... ашу үшін ... шығындар, жарнамала үшін төленген төемдер және
басқа да шығындар жатқызылады.
Материалдық емес активтердің ... ... ... кейде «Фирма
бағасы» деп те атайды. Бұл материалдық емес ... бір ... ... ... ... яғни ... ... алған кезде немесе екі
кәсіпорын қосылған уақытта ғана пайда болады. «Фирма бағасы» болып ... ... ... ... ... оның барлық активтерінің
баланстық құны арасындағы айырмасы есептелінеді [5].
«Материалдық емес ... ҚЕХС ... есеп ... халықаралық
стандарттарына) және 28 «Материалдық емес ... ... БЕС ... есеп ... сәйкес материалдық емес активтер әкімшілік
мақсатта және ... ... ... беруде, өндірісте және тауарларды
(жұмысты, көрсетілген қызметті) өткізуде ұзақ уақыт бойы (бір жылдан астам)
қолдануға ... ... ... жоқ, ... ... емес
активтер, оларды:
а) анықтауға болады;
ә) субъект бақылайды;
б) қолданудан субъект болашақта экономикалық пайда алуды күтеді.
Материалдық емес бап материалдық емес активтер ... ... ... ... ... ... ... келсе;
ә) белгі - өлшемдерге сай келеді және мынадай жағдайда есептеп
тіркеледі:
- субъектінің осы ... ... ... ... ... ... алу ... жоғары болса;
- актив құнын күмәнсіз сеніммен анықтауға болса;
- материалдық емес активтерді тану сәтінде ... ... ... ... емес ... ... құны ... сатып алу құнына тең
болады, бұған оларды алуға кеткен және қолдануға әзірлейтін жағдайға (сатып
алу бағасы, орны ... ... ... мен ... және т. б. шығындар)
келтіруге жұмсалған шығындар кіреді.
Материалдық емес актив объектілерін қабылауды ... ... емес ... ... ... ... бір данадан жасалады.
Материалдық емес активтердің бірнеше біртектес объектілерін қабылдауды
ресімдейтін ... акт ... ... Акт ... ... материалдық
емес активті объектісін немесе оны қолдануды жүйелеп баяндайтын құжаттама
немесе осы ... ... ... ... және тағы ... ... растайтын құжаттар тіркеліп, ұйымның бухгалтериясына беріледі,
оған бас бухгалтер қол қояды және ұйым басшысы немесе соған уәкілетті ... ... ... ... емес ... ... (сатқанда) акт
екі дана болып жасалады, тапсыратын ұйым және материалдық емес активтер
есебі ... ... ... ... ... ... ... жүргізіледі. Форма кіріске
алынуға арналған құжат, материалдық емес активтерді ... ... ... ... бір дана ... толтырылады. Бастапқы құжат пен
пайдалы қызмет ету мерзіміне ... ... ... ... бойынша
ай сайын есептелетін амортизация сомасы көрсетіледі. «Материалдық емес
активтер объектілерінің қысқаша ... ... тек қана ... ... ... ... ... бар осы объектіге
арналған техникалық құжаттама мәліметтерін көшіруге ... ... ... - ... емес активтер тараптардың
шартпен белгіленген бағасы бойынша есепте ... ... ... ие болу - ... ... ... құны өткізу құны бойынша мойындалады, егер оны
күмәнсіз сенімділікпен бағалау ... ... онда ... жеке ... актив болып танылмайды, алайда гудвиллге (фирманың іскерлік ... ... ... жақсы іскерлік бедел, қолайлы мекен-тұрақ бар, тауар
нарықта ... ... ... бар және тағы басқа.
Сатып алынған таза активтердің әділ құны ... ... ... ... ... үшін бұл – ... ... артса, сатылым бағасы мен
алынған активтердің әділетті құн арасындағы есептелетін теріс ... және ... ... (бэдвил) деп аталады. Кез келген теріс гудвилл
фирма алған активтердің құндылықтарын азайту үшін пропорциональды ... ... ... ... ... ... үшін ... құндылығын азайту қажет:
Мемлекеттік жәрдем ақша (субсидиялар) ... ... ... ... ... ...... емес активке айырбастау нәтижесінде алынған
материалдық емес активтердің бастапқы құны алынған немесе ... ... ... түзетілген, айырбасқа алынған активтің өткізу құны бойынша
мойындалады, танылады.
Құру – субъектінің өзі ... ... емес ... ... іс жүзіндегі нақты тікелей және қосымша шығындар сомасы ... олар ... емес ... ... өлшемдері (критерий)
мен анықтамасына материалдық емес баптардың сәйкес келген сәтінен бастап
шеккендерін белгілеу бойынша қолдануға ... ... ... мен ... байыпты, ақылға қонарлық негізде таралуы мүмкін. Материалдық емес
бапты жасауға кеткен шығындар анықтама мен өлшемдерге ... ... ... ... ... құнына кірмейтн және кезең ... ... ... – жаңа ... ... ... ... үшін
әрекеттенген, талап қуып, алдын-ала қам жасаған, жоспарланған ізденістер.
Бұл ... ... ... жаңа ... ... бағытталған зертханалық
зерттеулер жаңа зерттеу олжасын немесе басқа білімді ... ... ... ... нұсқауларды жасау мен ... ... ... ... ... ... ... әкелетін материалдық емес
активтер бар екендігін айқара ашық көрсете ... ... ... ... ... ... танылады.
Әзірлеме сатысы – ғылыми-зерттеу ізденістерінің немесе ... ... жаңа ... ... жетілдірілген процестерді,
материалдарды, өнімдерді, жүйелерді және ... ... ... ... ... ... Бұл ... мыналар жатады;
тәжибелік үлгілер мен модельдерді жобалау, құрастыру (конструкциялау) және
тестілеу, жаңа технологиямен құрал-аспаптарды, қалыптастыру ... ... мен ... ... коммерциялық өндіріс үшін
экономикалық қондырғыларды, өнімдерді, процестерді, жүйелерді ... ... ... ... (конструкциялау) және тестілеу.
Әзірлеме сатысындағы материалдық емес бапты құрған ... ... ... емес активті жасауға шығындар болды:
а) өндіріске материалдар ... ... ... есептелді
б) еңбекті өтеу жөніндегі аударымдар сомасына
Орындалған жұмысты өзіндік құны есептеліп шығарылады:
материалдық емес бапты ... тану ... ... ... шығындар
бітпеген құрылыс ретінде көрсетілді:
- материалдық емес активтерді мойындалатын белгі өлшемдер ... сай деп тану ... ... емес ... ... емес ... амортизациясы (мүліктің ұсталу, тозу
дәрежесіне қарай құнын бірте-бірте ... ... ... ... артпайды. Материалдық емес активтердің амортизацияланатын сомасы
оның пайдалы қызмет ету мерзімінің бағасына ... жуық ... ... ... емес активтердің амортизациясын есептеу 6 – «Негізігі
құрал-жабдықтар есебі» БЕС-нда (Бухгалтерлік есеп стандарттары) ... ... ... ... ... ... ... қолданудан
түскен экономикалық пайданы тұтыну үлгісін ... Егер ... ... ... ... ... болмаса, онда тіксызықты есептеп
шығару тәсілі қолданылады.
Амортизациялаантын құн – ... құн ... ... ... ... құны ... тең ... егер:
Пайдалы қызмет ету мерзімі соңында оны сатып алу туралы үшінші ... ... ... ... емес ... бұл түрі үшін
белсенді нарық болмаса:
а) активтердің ... ... ету ... ... ... ... ... ықтималдық жоқ болса.
Нарық белсенді деп саналады, егер:
нарықтағы тауарлар ... ... ... бағдарламалар нарығы);
мәмілеге келуге ниетті – сатушылар мен сатып алушыларды қай уақытта да
табуға ... ... ... және сатылатын тауарлар халыққа қолайлы, арзан
бағаларда болса[7].
Аудитор метериалдық емес ... ... ... әр ... ... ескерген жөн:
а) жарғы капиталына санаткерлік меншік салынған ... ... ... бұл ... ... алу мен ... жағдайға келтіру бойынша
нақты шығындарға негізделе отырып;
б) басқа кәсірорындардан және тұлғалардан ... алу ... ...... емес ... ... бағдарламасы
|Аудит (процедурасы) ... шығу ... ... көрсеткіштер Бас кітабының |Баланс ... МЕА ... | ... ... | ... ... Бас ... |Бас кітап, есеп ... 12, 10 ... МЕА ... ... «МЕА ... |
|сәйкестігін көрсету ... ... ... кестесі |
| ... ... ... ... бұл ... меншік |Патент, лицензия, авторлық куәлік, |
|құқығын растайтын МЕА бар екендігі |сызба (схема), жоба, үлгі, ... ... ... ... ... ... мен |
| ... туралы келісім-шарттар, ас |
| ... ... ... |
| ... т.б. ... МЕА ... ... ... ... |
|тексеру ... сату ... алу |
| ... ... ... |
| ... қорытындысы және т.б. |
|МЕА кіріске алу есебінің ... ... ... ... 1, 2, 3, 4,|
|дұрыстығын зерттеу |6, 7, 8 ... ... Бас ... ... ... ... ... амортизациясы сомасын есептеу» |
|дұрыстығын зерттеу ... ... 10 ... ордері |
|МЕА істен шығу есебіндегі көрсетудің|Қабылдау тапсыру актісі, 10 журнал |
|дұрыстығын зерттеу ... ... ... қорытындыларын шоттарда|Түгендеу тізімдемесі, салыстыру |
|көрсетудің дұрыстығын зерттеу |ведомосі, түгендеу актісі, 12 ... ... ... қатысты салықтар есептеу мен |Салықтар бойынша есеп ... ... ... зерттеу |8 журнал ордерлер |
3. ... ... ... ... тиісті атауы болуға тиісті. Аудиторлық
қорытынды есеп пен кәсіпорын ... ... ... ... басқа да
тұлғалар жасауы мүмкін қорытынды есептің, сонымен бірге тәуелсіз аудитор
басшылыққа алатын этикалық принциптерді ... ... ... ... ... есептерінің арасындағы айырмашылықтарды белгілеп
көрсету үшін оның атауында ... ... ... терминді пайдалануға
рұқсат етіледі.
Қорытынды есептің жекелеген баптардың топтары жөнінде жеткілікті
ақпараттарды ... ... ... ... ... жағдайларды анықтау
үшін қорытынды есепке жалпы тексеру жүргізу тиісті:
• Операциялардың ... ... ... және ... ... басқа да ақпараттар мен кәсіпорын туралы аудиторлық білімінің
өзара сәйкес келетінігі;
• Қажетті ... ... ... ... және ... ... ... жіктелуі мен тапсырылуының дұрыстығы;
• Қаржылық қорытынды есептің кәсіпорын шаруашылық қызметіне қатысты заңдық
құжаттардың және басқа нормативтік ... ... ... сәйкес
келетіндігін;
• Жүргізілген басқа тестілердің және қаржылық ... ... ... ... нәтижесінде жасалынған қорытындыдан аудитордың бұл
қорытынды есеп туралы өзінің ой пікірін тұжырымдай алатындығы.
Аудиторлық қорытынды ... ... ... ... ... аты ... адрес иесі, кіріспе бөлім, аудиттің масшатабын анықтау
бөлім, ... ... есеп беру ... ... ... ... қолы.
Аудиторлық қорытынды есептің жергілікті ережелер мен ... ... ... ... ... түрде адрес иесіне жіберілуге тиісті.
Әдетте, қорытынды есебі аудитке тартылатын кәсіпорын директорлар кеңесіне
арналып құралады.
Аудиторлық қорытынды ... ... ХАС ... ... ... ... ... оның масштабы бейнеленеді. Аудиттің
масштабы дегеніміз қалыптасқан жағдайларға байланысты ... ... ... ... табылады [12].
Менің мысалым бойынша, «ҚазАвтоКөлік» АҚ – на ... ... Бұл ... ... ... ... ... «Делойт»
ЖШС тексерушісі болып табылады, президенті Кунтлеуов Аманбай.
Бағдарлама:
Қаржы шаруашылық қызметіне ... ... ... ... АҚ
– на 31.12.2008 – 30.06.2009 жыл.
Келесі ... ... ... мәліметтер
2) Үздіксіз қызметті бағалау
3) Есеп саясаттың негіздері
4) Меншікті капитал аудиті
5) Касса аудиті (таңдалған)
6) ... ... ... – қол есеп ... ... ... ... және кредиторлық қарыздардың аудиті (таңдалған)
8) Негізгі құралдардың және материалдық емес активтердің аудиті (таңдалған)
9) Тауарлы – материалдық қорлардың аудиті ... ... есеп ... аудиторлық компания «Делойт» ЖШС лицензиясы – МФЮ - ... АҚ – ның ...... жылғы қаржылық есеп
беруіне аудиторлық тексерісті ... ... №6 ... – шарт негізінде
15.07.2009 жылы ... Оның ... ... келтірілген:
КЕЛІСІМ – ШАРТ
ШАРТ № 6
Алматы ... ... ... ... ЖШС ... ... ... фирма атынан
жауапкер, директоры ... ... ... ... ... ... ... жауапкер және екінші жағынан шартқа отырушы шаруашылық
субъектісі фирма ... АҚ – ның ... ... ... А.Қ. ... көрсетілген міндетті орындауға:
1. Шарт мазмұны және олардың ... ... ... ал ... сол ... орындауға
міндеттенеді.
1.1.1. Аудитор тасырушының қаржы – шаруашылық өткен бір ... ... ... ... ... ... ... нәтижесінде:
1.1.2. Бухгалтерлік есеп жұмысының ... ... және ... ... ... ... ... қорытыды жасайды.
Шарт жасау кезінде екі жақты міндеттері төмендегідей
анықталады:
1.2. Тапсырушы ... ... ... ... ... ақша – ... есеп ... «тапсырушының» қаржылық есебінен түгендеу жүргізіліп, оның
нәтижесін белгіленген ереже – ... ... ... ... Тапсырушы осы шарттың 1.1. бөлімінің талабына сәйкес «орындаушыға»
аудиторға қажет барлық бухгалтерлік құжаттарды, есеп ... ... банк ... ... т.б. ... ... ... түгелдей, қажет мерзімде беруге міндетті.
Осы көрсетілген құжаттар немесе басқа қажетті мәліметтер
уақытылы аудиторға берілмесе, ол ... ... ... жоюына негіз
болады. Оның ... осы ... 7.2. ... сәйкес құқылы болады
(орындалады). Қажет құжаттарды «тапсырушы» ... ... ... ... ... ұзартылады. Ондай жағдайда тапсырушы орындаушыға
жұмыс тоқталып қалғаны үшін төлем жасауға міндетті.
1.2.3. Тапсырушы орындаушының талабына сәйкес қажет ... ... ... анықтама, түсініктеме қағаздарын т.б. құжаттарды ... ... ... ... ... ... бір жылдық қаржы шаруашылық бір жылдық қаржы –
шаруашылық жұмысын (31.12.2008 ж. – 30.06.2009 ж.) ... ... Осы шарт ... аудит актісін және аудитор қорытындысын ... ... ... ... қызметіне төлем
2.1. Аудит қызметіне төлем, осы шартқа тіркелетін (қосымша № 1) ... ... ... ... бойынша аудитор қызметіне төлем, бір
сағат жұмыс уақытына белгіленген ... ... ... әр бір ... жеке – жеке ... Тапсырушы аудит қызметін өткізіп алғаннан кейін, аудит үшін ... ... ... ... ... ... жұмысын қабылдау тәртібі
3.1. Орындаушы аудиторлық тексеру жұмысын бітіргеннен кейін арнайы ... ... ... Онда ... актісі, т.б. тексеру барысында
жасалған құжаттар, сараптау материалдары, экономикалық ... ... ... жасап өткізеді.
3.2. Тапмыруша 15 күннің ішінде аудитор материалдарын қарастырып, талдау
жасап, қарсылығы болмаған ... ... ... аудит есебі қолданылды деп
мәлемет беруі қажет. Ал келіспеушілігі болған ... оның ... ... ... ... ... ... міндетті.
3.3. Екі жақты аудиторлық тексеру нәтижесінде ... ... екі ... акті ... онда қандай жұмыс жасау керек екенін
анықтап, ол ... ... ... белгілейді.
3.4. Аудитордан жұмыс қорытындысын қабылдау барысындабұрынғы ... ... ... ... онда екі жақ қосымша шарт ... ... ... ... Екі жақтың жауапкершілігі
4.1. Осы шартта көрсетілген міндеттерін дұрыс ... ... да, ... да ... ... айып ... Оның мөлшері
осы шарт бойынша, арнайы заң талабына сәйкес орындалады.
4.2. Орындаушы аудитор қорытындысын дұрыс жасамау нәтижесінен ... ... ... тапсырушыға түгелдей төлеуге міндетті.
4.3. Орындаушы шарт бойынша ... ... ... белгіленген
мерзімінде орындалмаған жағдайда, әр кешіктірген жұмыс күні үшін 0,2 ... бір ... ... төлем ақшасынан айып төлейді.
4.4. Тапсырушы аудит қызметінің төлемін кешіктірген жағдайда әр күн ... ... сол ... сомасын айып төлейді.
5. Құпиялық
5.1. Екі жақты шарттың мазмұны туралы, оны жасағанын және осы шарт ... ... ... ... ... ... өз ... фактіні, мәліметті өз мақсатына пайдаланбауға міндетті.
5.2. Тапсырушы шарттың талабына ... ... ... ... ... ал ... бір шарт ... беру үшін орындаушының жазбаша
келісімі болғанда ... ... ... ... ... Екі ... да ... жазбаша түрде мәлімдеуі бойынша шарттың күшін
жоюға құқысы бар. Ол келесі ... ... ... ... ... ... қаржысы жоқ болса;
б) шаруашылық әрекетінің тоқталуына байланысты;
в) аудит барысының құпиялығын сақтамаған жағдайда.
6.2. Екі жақтың біреуі ... ақша ... ... және ол ... ... екі ... ... түрдегі келіспеушілігін мәлімдегеннен кейін
шарт ... ... ...... ... ... апат, соғыс, мемлекеттік дағдарыс жағдайында «Форс – ... ... ... Бұндай жағдай екі жақтың еркіне байланысты емес.
Сондықтан шарт талабына орындауға екі жақтың да ... ... ... «Форс – мажорлық» жағдай туралы бір – біріне жазбаша ... ... ... ... ... өз тарапынан шарт бойынша аудит жүргізуге қалаған мамандарын
жинап алуға құқылы.
8.2. ... ... ... әр бір шарт үшін екі ... ... Ол ... болуы қажет.
9. Шарттың мірзімі және екі жақтың ...... Шарт ... ... ... ... 15.07.2009 ж
9.2. Мекен – жайы
Орындаушы: «Делойт» ЖШС
Алматы қаласы, ... ... ... ... ... «Ұлттық банк»
Тапсырушы: «ҚазАвтоКөлік» АҚ
Алматы қаласы, Абай даңғылы 13
Банктегі есебі 190454667«Халық банк»
9.3. Шартта тіркелген құжаттар:
1) ... ... ... ... ... екі дана етіп анықталады
Екі жақтың қолы қойылып ... ... ЖШС нің ... АҚ ның
Директоры Кунтлеуов А. ___________ Президенті Жұмағалиев А.Қ________
Күні 1.06.2009 ж Күні ... ... ... ... ... ... АҚ – ның ... Заңды тұлғаның мемлекеттік тіркеуде тұрған куәлігі;
• Статистикалық карточкасы;
• Айналым сальдолық ведомості;
... құн ... ... ... ... шоты бойынша журнал операциялары;
• 2009 жылғы баланс.
Аудитордың мақсаты – ұсынылған құжат бойынша, 2009 ... ... ... ... мына ... ... ... жүргізілді:
1) Аудиторлық қызмет туралы ҚР – ның заңы. 2004 жыл.
2) «Бухгалтерлік есеп және қаржылық есеп беру туралы» ҚР – ның ... ... ... кодексі. Алматы 2010 жыл.
4) ҚР – ның Аудиторлық этикасының кодексі.
5) Қазақстандағы халықаралық аудит стандарты. Алматы 2006 жыл.
Аудиторлық тексеруді ... ... ... ... ... ... ... мақсат бойынша қаржы есебінің дұрыстығын,
айтарлықтай кемшілігінің жоқ екендігін ... ... ... ... ала ... ... қорытынды мазмұнын анықтау.
Сол үшін суюъектінің шаруашылық ... ... ... ... ... ... ... банк операциясы, касса операциясы,
өндіріс процесі, дайын өнім сату және қызмет көрсету әрекеттері, еңбек ақы,
төлем есебі, негізгі құралдар мен ... емес ... ... алу және
оны төлеу операциялары тексерілді.
Түсіндірме 1. Жалпы мәліметтер
«ҚазАвтоКөлік» АҚ заңды тұлға болып табылады. Бұл компания ақпараттық
қызмет ... ... алу ... ... ... ... түрі – ... жұмыс, қызмет көрсету.
Бухгалтерлік есеп пен ... ... ... ... ... ... ... АҚ – ның презиенті Жұмағалиев Асқар Қуанышұлы
• Бас қаржы директоры А.А.Нұрқатов
• Бас ... - ... ... ... 2. Қызметтің үздіксіз принципі
Қызмет үздіксіз жүргізіледі.
Түсіндірме 3. Есеп саясаттың негіздері
ҚР-ның бухгалтерлік есеп ... есеп ... ... АҚ – да заң ... ... 4. ... капитал аудиті
«ҚазАвтоКөлік» АҚ – ның капиталы – 199 164 269 мың теңге. Соның ішінде
қосымша төленген капитал сомасы жоқ, Үлестірілмеген ... ... ... ... мың ... 5. ... аудиті (таңдалған)
Әкімшілік ғимараттының 1- ші ... ... ... ... жергілікті болып табылады. Ақша қаражаттарының ... ... ... Л.К. ... ... арқылы Жанатова Л.К.
– мен материалдық жауапкершілік туралы ... – шарт ... ... ... ... ... Жанатова Л.К. ның
қатысуымен жұмыс атқарылды. 2009 ... ... ... ... 560 000
теңге болды. 2009 жылдары кассада ешқандай ауытқулар ... ... ... және ... болған жоқ.
Кассалық кітап пен кіріс және шығыс құжаттарын ... ... ... ... мен бас ... ... ... қойылған.
Кассалық чекте барлық реквизиттер толық көрсетілген. Кассалық ... ай ... ... рет жүргізіп отырған.
Түсіндірме 6. Банктік шоттардағы қолма – қол есеп ... ... ... есеп ... және ... ... ҚР– ның ... стандарттарына байланысты жүргізіледі. Шетел валютасы бойынша
курстық айырма, ... ... ҚР – ның ... ... ... ... ж., ... курс ҚР – ның Қаржы министрлігінің ...... ж. ... 7. ... және ... қарыздардың аудиті
(таңдалған)
Дебиторлық қарыз – 18 336 827 мың теңге, кредиторлық қарыз – ...... мың ... ... және ... қарыздар
уақытысында төленіп отырған, олардың мерзімін ұзарту болмаған.
Түсіндірме 8. Негізгі құралдардың және материалдық емес активтердің
аудиті ... ... ... ХҚЕС және ... ... ... ... аударым бекітілген норма бойынша ... ... ... құралдарды жөндеуге кеткен шығындарды акт ... ... ... ... құралдар 2009 жылы 169 577 853 мың теңгені
құрады.
Түсіндірме 9. Тауарлы – ... ... ... ...... қорлардың есебі орташа есептелген құн әдісі
бойынша жүргізіледі. Сатып ... ... ... ... ... орталық қоймасына кірістеледі.
Онда қоймалық карточка есебі ұйымдастырылады. Тауарлы – материалдық
қорлардың түсуі, кіру ... ... ... ...... алуға сеніхат құжаты негізінде тіркеу журналы жасалған. Басшының
шешімі ... ... ... тауарлы – материалдық қорлардың түгендеу
жылына бір рет жүргізіледі. ... өнім ... ... ... Ай ... дайын өнім түгенделеді.
Түсіндірме 10. Бюджетпен есеп айырысу (таңдалған)
Бұл компанияны ... ... 2009 ... ... ... капитал
мен міндеттемелер анықталған:
• Үлестірілмеген пайда (өтелмеген залал) - 163 384 264 мың теңге.
• Ақша қаражаты – 23 612 567 мың теңге
• Негізгі ... ... 853 мың ... ...... мың ... Дебиторлық қарыз – 18 336 827 мың теңге
кредиторлық қарыз – ... мың ... ... ... ... анықталмаған. Субъектінің шаруашылық барысының тапсырушысы
шартында көрсетілген объектілері тексерілді. ... ... ... ... ... ... есеп ... негіздері, меншікті
капитал аудиті, касса аудиті (таңдалған), банктік шоттардағы ...... ... аудиті (таңдалған), дебитрлық және ... ... ... негізгі құралдардың және материалдық емес активтердің
аудиті (таңдалған), тауарлы – ... ... ... ... есеп ... ... тексерілді. Тапсырушының қаржылық есебі
30.06.2009 жыл аралығындағы барлық бөлімдердің ... ... ... ... ... ҚР-ның халықаралық бухгалтерлік есеп және қаржылық
есеп беру стандарттарына сәйкес жүргізілді.
ҚОРЫТЫНДЫ
Нарықтық заманда ұйым ... ... ... үшін ... тұра алатын
өнім шығаруы керек. Бұл өте қиынға соғады, себебі қазіргі заманда ғылыми
техникалық прогресстің даму ... өте ... мен ... ... ... ... ... талап етеді.
Бұған ұйымдардың қаржылары жете бермейді. Сондықтан ұйымдар банктерден
несие алады ... ... ... Ұйымдардың инвестицияны сырттан да
тартуына құқ берілген. ... ... ... ... ... ... ... Олар Қазақстан Республикасының
тиісті нормативтік құжаттардың қабылдануы, ... ... ... ... алынуы, бухгалтерлік есеп жүргізудің
халықаралық ... ... ... шоттар жоспарын енгізуі және тағыда
басқа.
Жалпы қорыта келе диплом жұмысын ... үшін ... ... ... ... №4 ... есеп ... соның ішінде ұзақ мерзімді активтерді есептеу
дұрыс жолға қойылған деп айтуға болмайды. ... ... ... ... есеп және ... ... туралы заңның 1-тарау, 2-
бабында ірі кәсіпорындар қаржылық есептілігін ... ... ... сәйкес жүргізуге тиіс деп белгіленіп көрсетілген
болса “ҚазАвтоКөлік” Акционерлік Қоғамының №4 ... бұл ... ... ... ... Яғни акционерлік қоғамның бухгалтер лік есеп жұмысы
әзірге ... ... есеп ... ... жойылған) сәйкес
жүргізілуде. Сонымен қатар Қазақстан республикасы қаржы министірінің ... ... №185 ... ... Бухгалтер лік есептің тип тік
шоттар жоспарында әзірге пайдаланбай отыр.
“ҚазАвтоКөлік” ... ... №4 ... да ... ... мақсатында несие алған. Осы акционерлік қоғамның 2006 жылы ... ... құны ... ... құраса, 2007 жылы 248965010
теңге құрап, 7315391 теңгеге өскен, өнім өткізуден түскен табыс 2006 ... ... ... 2007 жылы ... теңге құрап, 83131111 теңгеге
немес 27,32 % - ға өскен. Бұл ... ... ... ... ... №4 ... атқарған жұмыстары, көрсеткен қызеттері
өте жоғары дәрежеде адепте айтуға болады. Дегенмен, кәсіпорын ... ... ... отырған табыс көзін ғана ойлап отырғанға ұқсайды.
Бұл кәсіпорынның атқарушы директоры мен акционерлердің ... ... ... ... бұл ұйым ... ... жоспар жасап осы қоғамның алдағы уақытта өз пайдасын ... ... ... ... үшін ... жоспар жасамағандығын
байқатады. Сонымен қатар кәсіпорын басшыларының бухгалтерлік есепке деген
немқұрайлы көзқарасын көруімізге болады.
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР
1. ... есеп және ... ... деп. ... 2007- ... №234-III Қазақстан Республикасының Заңы;
2. Қазақстан Республикасы Президентінің “Қазақстан ... ... ... 2006 ... ... қызметтi лицензиялау ережесi» - 2007 жыл 11 қаңтар
4. «Салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті ... ... 2010 ... ... под ... доктора экономических ... ... ... 2000г. – 234 бет
6. Кеулімжаев Қ.К., Құдайбергенов Н.А. “Бухгалтерлік есеп: теориясы және
негіздері”, Алматы, ”Экономика”, 2006 ж. – 156 ... ... ... З.Н., ... Н.А., Жантаева А.А.
“Қаржылық есеп”, Алматы, ”Экономика”, 2001 ж. – 78 бет
8. ... К.Ш., ... Э.Т., ... Ж.Г. ... қаржылық
жағдайын талдау”. Алматы, “Экономика”, 2001 ж. – 187 бет
9. Төлегенов Э.Т. ... ... ... ... “Экономика”,
2001ж. – 289 бет
10. Дюсембаев К.Ш. “Аудит и анализ в системе управления финансами”
Алматы, “Экономика”, 2000 ж. – 40 ... ... Д.О. ... ... - ... 2006 – 30 бет
12. Әжібаева З.Н. «Аудит» - Алматы, 2006 – 274 бет
ҚОСЫМШАЛАР
Қазақстан Республикасы
Қаржы министрінің 2007 жылдың
23 ... №184 ... ... АҚ ... ҚЕХС-ға сәйкес әзірленген
2009 жылдың 30 маусымына қатысты біріктірілген
БУХГАЛТЕРЛІК БАЛАНСЫ
мың теңге
|АКТИВТЕР ... |2009 ... 30|2008 ... |
| ... |маусымына |31 |
| | ... ... |
| | | ... ... ... ... | | | ... қаражаттар |010 |23 612 567 |12 110 515 ... ... |011 |8 240 000 |3 340 001 ... | | | ... ... ... |012 |17 586 325 |13 164 988 ... |013 |5 969 367 |5 272 248 ... ... активтер |014 |4 224 875 |5 091 540 ... ... ... |015 |38 114 668 |- ... | | | ... түрдег қысқамерзімді активтер |016 |1 708 445 |3 204 124 ... ... ... |100 |99 456 247 |42 183 416 ... ... ... | | | ... ... ... |021 |780 502 |977 134 ... ... ... ... |022 |42 845 691 |44 604 223 ... отыратын инвестициялар | | | ... ... |024 ... 853 ... 782 ... емес ... |027 |12 411 159 |34 372 170 ... ... ... |028 |19 942 |84 454 ... | | | ... түрдегі ұзақмерзімді активтер |029 |23 801 789 |39 943 912 |
|Ұзақмерзімді ... ... |200 ... 936 ... 675 ... ... + ... | ... 183 ... 091 ... МЕН ... ... |2009 ... 30|2008 жылдың |
| ... ... |31 |
| | ... ... |
| | | ... ... МІНДЕТТЕМЕЛЕР | | | ... ... |030 |8 847 981 |9 663 656 ... | | | ... ... ... |031 |936 154 |744 989 ... ... ... және ... |032 |346 087 |475 781 ... ... ... | | | ... ... ... |033 |18 036 018 |24 118 462 ... ... |034 |580 776 |1 006 205 ... | | | ... түрдегі қысқамерзімді |035 |28 458 319 |3 043 165 ... | | | ... ... |300 |57 205 335 |39 052 258 ... | | | ... ... | | | ... ... міндеттемелер|040 |65 719 701 |70 700 761 |
|Ұзақмерзімді несиегерлік ... |041 |6 557 280 |8 697 367 ... баға беру |042 |3 5 59 178 |5 128 251 ... | | | ... шегерілген салықтық |043 |12 192 980 |14 326 668 ... | | | ... ... ... |044 |4 494 440 |4 872 339 ... | | | ... ... ... |92 523 579 ... 386 ... ... | | | ... капитал |050 |34 936 441 |34 936 441 ... ... ... аспаптар |052 |-2 652 860 |-2 652 860 ... |054 |1 777 260 |1 799 114 ... ... ... |055 |163 384 264 |153 140 000 |
|залал) | | | ... ... |056 |1 719 164 |4 892 752 ... ... |500 ... 269 |192 115 447 |
|Баланс (300-жол + 400-жол + | ... 183 ... 091 ... | | | ... ... ... 2007 ... мамырындағы №184 бұйрығына
№2 қосымша
«ҚазАвтоКөлік» АҚ тобының ҚЕХС-ға сәйкес әзірленген
2009 жылдың ... мен ... ... ... мен ... ... беруі
мың теңге
| ... ... ... ... |
| |ң ... ... ... |кезеңдегі |
|КӨРСЕТКІШТЕРДІҢ АТАУЫ ... ... ... |бастап |(2008 ж) |
| | ... ... ... | |
| | ... ... | |
| | ... | ... | |
| | ... | ... мен| |
| | |мен | ... | |
| | ... | ... | |
| | ... | | | ... сату мен қызмет |010 |72 922 |13 193 |68 062 ... ... ... ... | |638 |368 | | ... өнім мен ... |020 |44 452 |7 932 ... 300|8 304 494 |
|қызметтердің өзіндік құны | |608 | | | ... ... ... – 020 |030 |28 470 |5 260 ... 322|3 765 486 |
|-жол) | |030 | | | ... ... ... |530 793 |230 823 |320 869 |77 153 ... ... |050 |2 623 ... 225|789 701 |-543 303 ... сату мен ... |060 |2 048 253|304 946 |2 021 172 |537 406 ... ... ... | | | | | ... шығындар |070 |8 658 226|2 038 ... 686 |1 709 574 ... ... |080 |3 524 982|596 493 |3 041 445 |474 591 ... | | | | | ... ... |090 |19 946 |7 470 ... 500 |-780 462 |
| | |445 | | | ... ... ... |100 |10 001 |5 745 ... 212 |3 897 048 |
|әдісі бойынша ескерілетін | |468 | | | ... ... | | | | ... ... ... |110 |7 448 ... ... 301|5 255 275 |
|кезең ішінде түскен пайда | | | | | ... | | | | | ... | | | | ... | | | | | ... ... ... ... |130 |7 448 020|2 631 695|20 992 301|5 255 275 |
|(залал) (110-жол+/-120-жол) | | | | | ... ... ... |140 |377 344 |362 520 |4 914 644 |697 478 ... ... | | | | | ... ... шегеруге |150 |7 070 676|2 994 215|16 077 657|4 557 797 |
|дейінгі кезең ішіндегі | | | | | ...... таза | | | | | ... ... | | | | | ... үлесі |160 |-3 173 |-373 806 |-2 007 976|-337 867 |
| | |588 | | | ... ... ... – |170 |10 244 |3 368 ... ... 664 |
|160-жол) жиынтық пайда | |264 | | | ... ... | | | | | |

Пән: Бухгалтерлік іс
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 36 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қысқа және ұзақ мерзімді активтердің есебі мен талдауы85 бет
Ұзақ және қысқа мерзімді активтердің есебі және талдауы103 бет
Ұзақ мерзімді активтердің аулиті11 бет
Ұзақ мерзімді активтердің бухгалтерлік есебін ұйымдастыру60 бет
Ұзақ мерзімді активтердің есебі туралы7 бет
Ұзақ мерзімді активтердің есебі.12 бет
«Казахцемент» ЖШС-дегі ақша қаражатының есебі мен есеп айырысу есебі79 бет
«РПК Бектау» ЖШС-нің шаруашылық - қаржылық қызметі65 бет
Активтер есебінің түсінігі, бөлінуі13 бет
Ақша қаражаттары және есеп айырысу есебі35 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь