Өндірістік функция және оның шығындары

Жоспар

І. Кіріспе

ІІ. Негізгі бөлім

1.Өндіріс функцияның қасиеті. Изокванта

2. Өндіріс шығындары түсінігі, тұрақты және ауыспалы, орта және шекті шығындар.

ІІІ.Қорытынды

IV.Пайдаланылған әдебиеттер
1.Өндіріс функцияның қасиеті. Изокванта

Экономикалық теория осы технологияда-өндірістік функция өнімді шығару көлемін пайдаланылатын факторлар санының қатынасын анықтайтын қасиеттерге ие деп қарастырады. Өндірістік функциялар өндірістің әр түрі үшін әр-қалай болса да, оларға жалпы қасиет тән.
Басқалай тең жағдайларға бір ресурстың шығындарын ұлғайту есебінен қол жеткізілуі мүмкін өндірістің көлемін ұлғайтудың шегі болады. Мысалы, фабрикада станоктар өндірістік жағдайлардың осы санында өндірістік жұмысшылардың көп санын пайдаланып ұлғайтудың шегі бар.
Жұмысшылардың санын ұлғайту есебінен қол жеткізілетін өндірістің өсімі нольге жақындайды. Шын мәнінде де әрбір жаңа жұмысшы фабрикада өнім өндірісін ұлғайтуға емес, көбіне оның көлемін қысқартуға әсер етуге мүмкін. Бұл егер де жұмысшы жұмыс істеу қондырғысымен қамтамасыз етілмеген жағдайда және ол басқа жұмысшылар еңбегіне кедергі жасап, оның тиімділігін төмендеткен жағдайда орын алады.
Өндіріс факторларын белгілі өзара толықтырылуы-(комплементарлы) болады, бірақ өндіріс көлемін қысқартусыз осы факторлардың белгілі өзара алмастырушылығы мүмкін. Жұмысшылар өз қызметтерін барлық қажетті құралдармен жабдықталған кезінде тиімдірек атқарады. Сол сияқты құралдар, егер жұмысшылар оларды пайдалануға керекті мамандықты қолданбаған жағдайда пайдасыз болуы мүмкін. Сонда да өндірісте бір ресурсты келесі ресурспен алмастыру мүмкіндігі бар. Мысалы, жиһаздың осы саны мен сапасы жоғарғы дәрежеге механикаландырылған әдіспен немесе капиталдың аз мөлшері мен еңбектің көп мөлшерін пайдалана отырып өндірілуі мүмкін. Осы егін көлемін алу үшін егіс алқабының бөлігі көптеген жұмысшылар арқылы қолмен, химиялық тыңайтқыштар мен пестицидтерді пайдаланбай өңделуі мүмкін және осы жер бөлігі осы егін көлемін алу үшін күрделі машиналарды, әр түрлі тыңайтқыштар мен пестицидтерді пайдалана отырып бірнеше жұмысшымен ғана өңделуі
Пайдалынылған әдебиетер

1. Қазіргі заман экономикасы Молдахметова
2. Назарбаев Н.Ә. Қазақстан - 2030. Қазақстан халқына Жолдауы.
3. Қазақстан Республикасы 2010 жылға дейінгі стратегиялық даму жоспары.-Астана,2002.
4. Агапова Т.А., Серегина С.Ф. Макроэкономика: Учебник. — МГУ, Изд-во "Дис", 1997. ,
5. Ален Р. Математическая экономия. — М., "Иностранная литература", 1963.
6. Мэнкью Н.Г. Макроэкономика. Пер. с англ. - М., Изд-во МГУ, 1994.
7. Бурда М.Макроэкономика. СПб.: иСудостроеиие", 1998.
8. Бюджет жүйесі туралы. Қазақстан Республикасының Заңы. О бюджетной системе. Закон Республики Казахстан. Алматы, "Қаржы-қаражат", 1996.
        
        Өндірістік функция және оның шығындары
Жоспар
І. Кіріспе
ІІ. Негізгі бөлім
1.Өндіріс функцияның қасиеті. Изокванта
2. ... ... ... ... және ... орта және ... ... функцияның қасиеті. Изокванта
Экономикалық теория осы ... ... ... ... ... факторлар санының қатынасын анықтайтын қасиеттерге
ие деп ... ... ... ... әр түрі үшін ... да, оларға жалпы қасиет тән.
Басқалай тең жағдайларға бір ресурстың шығындарын ұлғайту есебінен қол
жеткізілуі ... ... ... ұлғайтудың шегі болады. Мысалы,
фабрикада станоктар өндірістік ... осы ... ... көп санын пайдаланып ұлғайтудың шегі бар.
Жұмысшылардың санын ұлғайту есебінен қол жеткізілетін өндірістің
өсімі ... ... Шын ... де ... жаңа ... фабрикада өнім
өндірісін ұлғайтуға емес, көбіне оның көлемін қысқартуға әсер етуге мүмкін.
Бұл егер де жұмысшы ... ... ... ... ... ... ол ... жұмысшылар еңбегіне кедергі жасап, оның ... ... орын ... ... белгілі өзара толықтырылуы-(комплементарлы) болады,
бірақ өндіріс көлемін қысқартусыз осы ... ... ... ... ... өз ... барлық қажетті
құралдармен жабдықталған кезінде тиімдірек атқарады. Сол сияқты құралдар,
егер жұмысшылар ... ... ... ... ... ... болуы мүмкін. Сонда да өндірісте бір ресурсты келесі ресурспен
алмастыру мүмкіндігі бар. ... ... осы саны мен ... ... ... ... ... капиталдың аз мөлшері мен
еңбектің көп мөлшерін пайдалана отырып өндірілуі мүмкін. Осы егін ... үшін егіс ... ... ... ... ... ... химиялық
тыңайтқыштар мен пестицидтерді пайдаланбай өңделуі мүмкін және осы жер
бөлігі осы егін көлемін алу үшін ... ... әр ... тыңайтқыштар
мен пестицидтерді пайдалана отырып бірнеше жұмысшымен ғана өңделуі мүмкін.
Сонымен қатар өнім ... ... ... еңбек қаншалықты
капиталдың үлкен мөлшерімен ... ... шегі бар ... ... ... қол ... пайдаланудың шегі де бар.
Мысалы, фабрикада машинаны қолдануды қысқартып, қол ... ... ... ... ... аз ... мен жұмысшыларды көп көлемінде
фабрикада машинаның жұмысының әрбір сағатын алмастыруға жұмыс сағатының
үлкен көлемі керек.
Өндіріс ... ... ... ... мерзімге қарағанда ұзақ
мерзімді уақытта икемдірек. Уақыттың қысқа мерзімін өндірістің ... ... ... ... ... ұзақ ... - бұл өнім
өндірісінің барлық факторларын ... ... ... ... ... ... ... маңызды аспектілері, мысалы, өндіріс факторларының
кең екі тобы - еңбек пен капиталды қарастырғанда есепке алынуы ... ... ... ... ... ... ... талдауға мүмкіндік
береді. Егер де өндірістік функцияда өндірістің екі факторынан көп фактор
есепке алынса, онда математикалық талдауды ... ... ... ... 3-1.) ... фабрикасында орындық өндіру үшін
керекті осы ... ... және ... ... арасындағы
қатынастың ойдан алынған мәліметтері берілген. Бұл мәліметтер өндірістік
функциясының ... ... ... ... ... ресурстар мен
өнімді шығару көлемінің негізгі тәуелділіктеріне негізделген. Капитал шығын
бір айдағы машина
Кесте 3-1. ... ... ... кесетсі:
1 айға орындық саны
|Бір айдағы жұмыс уақыты |Машина сағат бір айға ... | |
| |100 |200 |300 |400 ... |20 |30 |35 |38 ... |30 |85 |150 |210 ... |55 |150 |210 |270 ... |65 |180 |250 |315 ... |72 |210 |270 |320 ... |78 |230 |288 |324 ... |83 |245 |305 |327 ... |86 |250 |315 |329 ... ... ... шығынын бір айдағы еңбек сағатымен анықтайды.
Машинаның әрбір жұмыс сағаты мен еңбек сағатының белгілі сапасы бар.
Өндірістік ...... ... ... жүзеге асырылуы
мүмкін өндірілетін өнімнің максималды көлемін анықтау үшін өндірістік
функцияны сипаттайтын ... ... ... ... ... ... сетка. Сеткада ... ... ... ... әрбір
комбинациясына сәйкес өнімді ... ... ... берілген.
Мысалы, еңбектің 200 сағат және 100 ... ... ... ... ... анықтау үшін, осы еңбек санына сәйкес келетін болады. Қатардың
100 сағат машина уақыты қолданылатын бағанамен қиылысын тауып алу ... ... ... ... ... 30 ... тең. Кестенің мәлметі бойынша
250 орындықты 400 ... ... пен 300 ... машина жұмсағанда өндіруге
болады.
Өндірістік функция графикалық түрде сипатталуы мүмкін, ол үшін ... ... ... ... ... координатаның тік өсіне, ал
сағатпен ... ... ... ... ... ... 3-1).
Графикте жұмыс сағаты мен машина жұмыс сағатының әрбір комбинациясы өндіріс
пен шығынның ... ... ... ... айдағы машинаның жұмыс уақыты
Изокванта.
Егер де машина мен еңбектің бір сағат жұмысы әр - түрлі ... ... онда ... ... ... сағатпен өлшеу дұрыс емес,
әрбір станок жеке фактор ретінде қарастырылуы ... ... тірі ... ... ... әрбір станоктың жұмысының әр - түрлі сапасына
сәйкес ... ... ... Сондықтан да шығындарды сағатпен өлшеу нақты
жағдайды маңызды ... егер 200 ... ... уақыты мен 400 сағат машина уақытын
пайдаланғанда ... 210 стол ... ... пен капиталдың ... ... (3-1) А ... ... ... ... осы саның
300 адам еңбегінің сағаты мен 300 ... ... ... ... Бұл ... В нүктесімен белгіленген. 500 еңбек сағаты мен ... ... ... да 210 ... ... сәйкес келеді, ол ... ... бұл ... ... ... ... пен капитал
комбинациясының басқа варианттары да ... ... ... 400 еңбек сағаты
мен 240 еңбек машинасы сағатын пайдаланғанда 210 орындық шығарылуы мүмкін,
ол С ... ... ... ... өндіруде пайдаланылуы мүмкін ресурстар
комбинациясының әртүрлі варианттарын сипаттайтын қисық. Суретте (3-1) ... ... ... ... ... ... Қисық Q = деп
белгіленген. Осы қисықтың нүктелері айына 210 орын ... ... ... ... пен капитал шығын-дарының барлық комбинациясын
көрсетеді.
Анықтама бойынша изокванта ... ... ... ... ... ... ... деңгейін қамтамасыз ететін
өнімнің тұтынушылық таңдауының альтернативті ... ... ... өнімнің белгілі көлемін ... үшін ... ... ... варианттарын сипаттайды.
2. Өндіріс шығындары түсінігі, тұрақты және ауыспалы, орта және ... ... ... ... ... менеджерлері нарыққа
шығарылатын тауар (қызмет) өндірісінің ... ... ... ... ... мән беріледі.
Өндірістік және өткізу қызметіне қолданылатын өөрістік факторларға кеткен
шығындар «өндіріс шығындары» деп аталады.
Экономикалық ... ... ... ... ... ... мен
қызметтің құлының жиынтығын көрсетеді.
Шығындарды бағалаудың екі тәсілі бар: бухгалтерлік және эконо-микалық.
Фирманың ... ... ... осы ... ... ... мен ... өндіруге кетжен ресурстар құнына тең екендігін
экономистер де, ... де ... ... ... ... өндірістік ресурстарды (шикізат, материалдар, амортизация,
еңбек және т.б) төлеуге кеткен ақшалай шығындарды көрсететін нақты шығындар
тіркеледі. ... ... ... шығындармен қатар альтернативті
шығындарды да есепке алады. Оны төмендегі мысалмен түсіндіруге болады.
Анық шығындарға пайдаланылған ... ... ... ... ... ... классикалық факторларына еңбек, жер және капитал жатады.
Қазіргі заманғы экономистер кәсіпкерлік қабілетті ерекше фактор ... ... ... ... анық ... ... пайдаланылған
факторларының орнын толтыруға әкеледі. Мұнда жалақы түріндегі еңбекақы,
аренда түрінде - жер, ... және ... қор ... ... -
капитал, сонымен қатар өндіріс пен өткізуді ұйымдастырушылардың кәсіпкерлік
қабілетінің төлемі енеді. Барлық анық шығындардың сомасы ... ... ... ал ... баға мен ... құн ... ... пайда
түрінде көрінеді.
Өндірістік шығындардың жалпы ... егер оған тек қана анық ... ... онда оның ... ... ал ... сәйкес пайда
көлемі жоғарылап кетуі мүмкін. Толық мәлімет алу үшін шығындар ... ... ... ... ... ... ... да қосу қажет.
Мысал: Фирма өнім өндірісіне банктен қарызға алған капиталды ... ... ... ... ... ... ... кеткен
қаражат та енеді. Енгізілген капиталды жұмсаған жағдайда фирманың ... ... ... анық емес ... алып ... тура келеді.
Альтернативті шығын деп фирманың меншігіндегі ресурстарды пайдалану
шығындары айтылады. Бірақ ... ... ... ... ... ... туралы толық мағлұмат бермейді. Бұл ресурстарды пайдалану
жолдарының көптеген мүмкіндіктері ішінен ресурстардың ... ... бір ... ғана ... ... түсе отырып студент бірнеше жыл ... ... ... кере ... кітап оқу мүмкіндігінен
айырылады.
Анық шығындармен қатар альтернативті шығындарды есепке алу фирманың
пайдасын ... ... ... ... ... ... пен барлық шығындардың айырмасы ретінде
анықталады. Анық және альтернативті ... ... ... ... ... ... пайданың не екендігін түсінуге болады.
Бухгалтерлік пайда фирманың жалпы кірісі мен анық ... ... ... ... пайданың осы түрімен
қақтығысады.
Осыдан, кез-келген өндірістік шешім қабылдай отырып және нақты шығындарды
бағалай ... ... ... ... ... ... түсінікті.
«Пайдаланылмаған мүмкіндіктер шығыны» түсінігі арқылы өндірістің және
өткізу қызметінің белгілі бір ... ... ... ... ... ... ... түсіну үшін шартты мысалға жүгінейік. Бір кәсіпкердің «Қазығұрт» жеке
фирмасы күніне 10-12 сағат жұмыс істей отырып ... 600 мың ... ... Бухгалтерлік көзқарас бойынша бұл фирма пайдалы фирма болып
есептеледі. Экономист ... ... ... шығын деп есептейді.
Бұл мысалда кәсіпкер өзіне айлық жазбайды, егер де ол ... ... ... оның ... 800 мың ... ... ... пайданы есептей
отырып фирма өз иесіне тиімсіз деп есептеледі (600,0-800,0=-200,0).
Осылайша ... ... ... ... ... ... ... тиімді пайдаланғанда алынатын кіріс сомасы
ретінде қарастыруға болады.
Тікелей және жанама шығындар. ... анық және ... деп ... ... бір түрі ғана болып саналады. Жіктеудің шығындарды ... ... ... және ... деп ... ... де бар.
Тікелей шығындар - бұл тікелей тауарға немесе қызметке қатысты шығындар.
Оларға:
• тауар мен қызметті өндіру және ... ... ... ... ... ... тауар өндірісімен тікелей байланысты жұмысшылардың жалақысы (келісілген);
• басқалай тікелей ... ... ... да ... байланысты
шығындар) жатады;
Жанама шығындар - қайсыбір тауармен тікелей байланысты емес, ... ... ... әкімшілік аппаратты ұстау шығындары;
• арендалық төлем;
... ... үшін ... және т.б ... ... ... және ... шығындар.
Кез-келген фирма жиынтық шығынның ең төменгі көлемін жұмсай отырып пайданың
ең жоғарғы ... ... ... ... ... шығынның минималды көлемі
өндіріс көлеміне (2) тәуелді болады. ... ... ... құрамдас
бөліктері өндіріс көлемінің өзгерісін әртүрлі деңгейде сезінеді. Бұл ... ... ... ... мен ... ... жалақысына
кететін шығындарға қатысты.
Сондықтан «жиынтық жалпы шығындар» -ЖЖШ «тұрақты» - ТШ және ... - ... ... ... ... қызмет көрсету персоналының жалақысы,
сақтандыру, жарнама, ... ... және т.б ... ... шығындар өнім
өндіру көлеміне тәуелсіз және ... өнім ... ... да ... ... шикізат, материалдар, жанар-жағар май, ... ... және т.б ... ... ... ... өнім
өндірісі көлеміне тура пропорционалды өзгереді.
Шығындарды тұрақты және ауыспалы деп бөлу ... ... ұзақ ... ... ... кезеңдерді шартты бөлуді көрсетеді. Қысқа мерзімді деп
фирма қызметінде шығындар тұрақты болған кезеңді айтады. ... ... ... ... фирма жаңа қондырғы сатып алмайды, жаңа ... және ... ... ... ... ... ... алады,
сондықтан осы кезеңде оның барлық шығындары ауыспалы болып ... кез ... ... алдында өнімнің қандай көлемін өндіріп нарыққа
шығару керек деген ... ... ... ... ... ... арқылы шешуге болады.
Шекті шығындар ШШ өнім өндірісінің бір бірлікке өзгерген жағдай-ындағы
ресурстың қосымша шығынымен ... ... ... ... ... де ... ... шекті
шығындар деңгейі мен динамикасы ауыспалы шығындар арқылы анықталады.
Орташа ... ОШ өнім ... орта ... ... ... шешімді қабылдағын кезде уақыт факторын есепке алу керек.
Қысқа мерзімді және ұзақ мерзімді кезеңдер. Белгілі тауар ... мен ... ... ... ресурстарды өзгерту мүмкіндігіне
тәуелді болады. Пайдаланылатын ресурстардың тірі еңбек, шикізат, ... май, ... ... түрлерін тез өзгертуге болады. Басқалай ресурстар
игеруге біраз ұзақ ... ... ... Мысалы, өңдеу кәсіпорынының алаңы,
яғни өндірістік ғимараттар ауданы және ондағы машина мен ... ... ... ... ғана ... ... Кейбір ауыр өнеркәсіп
салаларында өндірістік қуаттарды өзгерту бірнеше жылға созылады.
Қысқа мерзімді кезең: ... ... ... ... ... ... ... әр түрлі уақыт жұмсалған-
дықтан ... ... және ұзақ ... ерекшелеп алған дұрыс. Қысқа
мерзімді кезең - кәсіпорын өзінің өндірістік қуатын өзгерту үшін өте қысқа
кезең, ... осы ... ... ... ... ... үшін
жеткілікгі кезең.
Қысқа мерзімді кезеңде фирмалардың ... ... ... ... ... ... тірі еңбектің, шикізаттың және басқалай ресурстардың
қосымша ... ... ... ... ... ... мүмкін.
Қалыптасқан өндірістік қуаттар қысқа ... ... ... ... пайдалануы мүмкін.
Ұзақ мерзімді кезең: өзгеретін қуаттар. Фирмалардың көз-қарасы бойынша,
ұзақ мерзімді ... - ... ... ... ... қатар
өндірістік қуатты өзгертуге жеткілікті кезең. Сала көз-қарасы бойынша ұзақ
мерзімді кезең ондағы фирмалардың қайта құрылып, саладан шығуына және ... ... ... ген ... ... көрсетсе, ұзақ мерзімді кезең
өзгерійелі қуаттар кезеңі болып ... ... ... ... ... факторлар ауыспалы болған жағдайда
өнімнің кез келген осы ... ... ... ... ... ... ... шығындар жоқ. Барлық факторлар ауыспалы болып
келеді. Ұзақ мерзімді қысқа мерзімді ... ... ... ресурс факторларының икемділік шамасында.
Ұзақ мерзімді кезең аралығында ... ... ... ... ... ... емес жағдайларды жүзеге асыру мүмкіндігі болады. Ұзақ мерзімді
жоспарда менеджер ... ... ... интенсивтілігі мен
көлемін өзгерте отырып өнім өндіру көлемі мен шығындарды бақылай алады.
Қысқа мерзімдегі өндіріс шығындары. Белгілі ... ... ... ... керекті ресурстар бағасына ғана емес, технология мен
өндіріске керекті ... ... да ... ... ... ... ... технологиялық аспектісі қызықтырады. Қысқа мерзімді
кезеңде фирма өндіріс көлемін ресурстардың өзгерген санын тіркелген ... ... ... ... ... керекті тауарлар мен ... құра ... ... ... ... ... ... технология жағдайында өндіріс
факторларының ... ... ... ... үшін ... ... шығыны тұрақты болған ... ... осы ... бір ... ... өнімді оптимальды
өндіру шамасын анықтайды. Еңбектің ... ... ... ... ... өніс ... өлшенеді, яғни еңбек ... ... ... - бұл еңбек шығынының өндірісіне байланысты
шығарылған өнім ... ... ... ... ... құны ретінде есептейді. Бұл
ресурстарды пайдаланудың альтернативті ... ... ... ... ... бағасы осы ресурстардың
альтернативті құнын сипаттайды. ... ... ... ... да есепке алуы керек, ал тәжіріибеде бухгалтерлік
шығындар оларды қоспайды. Анық емес ... ... ... ... шығындары бухгальтерлік шығындардан асып кетеді.
Өндірістің жиынтық шығындарының сомасы ... ... ... және ... шығындардың қосындысына тең. ... ... ... ... ... ... Өндірілген өнімнің көлемнің
өзгеруіне қарамастан тұрақты шығындардың ... ... ... ... шығындар сомасы ... өнім ... тең. ... шығындар қысқа мерзімді жоспарда қарастырылған
орташа ауыспалы және ... ... ... ... ... шығындар - өнімді шығару көлемі өзгергенде шығындар ... ... Ол ... әрбір қосымша бірлігін өндіру шығындарын
көрсетеді.
Пайда – тауарды (қызмет) сатудан түскен ... ... ... ... ... ... екі қызметті атқарады:
1) кәсіпорын қызметінің ... ... ... оның ақшалай
қорлану мөлшерін сипаттайды; 2) кәсіпорынның өндірістік және ... ... ... ... ... көзі.
Пайдалынылған әдебиетер
1. Қазіргі заман экономикасы Молдахметова
2. ... Н.Ә. ... - 2030. ... халқына Жолдауы.
3. Қазақстан Республикасы 2010 жылға дейінгі стратегиялық даму ... ... Т.А., ... С.Ф. ... ... — МГУ, Изд-во
"Дис", 1997. ,
5. Ален Р. ... ... — М., ... ... ... Мэнкью Н.Г. Макроэкономика. Пер. с англ. - М., Изд-во МГУ, 1994.
7. Бурда М.Макроэкономика. СПб.: иСудостроеиие", ... ... ... ... ... ... ... О бюджетной
системе. Закон Республики ... ... ...

Пән: Өнеркәсіп, Өндіріс
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 14 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Өндірістік шығындар экономикалық категория ретінде13 бет
"Макроэкономикалық көрсеткіштер"4 бет
"Стандарт-кост” әдісі бойынша шығындар есебінің жүйесі.20 бет
"Өнімнің өзіндік құнын талдау."4 бет
1917 жылғы Ақпан төңкерісінен кейінгі Қазақстанның қоғамдық-саяси жағдайы56 бет
2 IAS халықаралық қаржы есептілігінің стандарты11 бет
Cаясаттану ғылымының тарихы10 бет
E-leaning - де білімді бақылау жүйесін құру92 бет
VІІ – Х ғасырлардағы түркілердіің соғдылармен және ирандықтармен байланысы46 бет
«Масғұд» поэмасындағы Абай бейнесі7 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь