Мұнай газ өндіру компанияларының нарықтық жағдайы

МАЗМҰНЫ

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..

1 МҰНАЙ ГАЗ ӨНДІРУ КОМПАНИЯЛАРЫНЫҢ НАРЫҚТЫҚ ЖАҒДАЙЛАРДАҒЫ ҚАЗІРГІ КҮЙІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...

1.1 Мұнай өндіру кәсіпорны . Қазақстан Республикасының отын.энергетикалық кешенінің негізгі буыны ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .
1.2 Өндіріс процесін ұйымдастыру және мұнай өңдеу кәсіпорындарының өндірістік құрылымы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
1.3 Негізгі және қосалқы өндірісті ұйымдастыру және жоспарлау ... ... ... ...

2 КОМПАНИЯНЫҢ НАРЫҚТЫҚ ЖАҒДАЙЛАРДАҒЫ ТЕЛЕКОММУНИКАЦИЯНЫ ҚАМТАМАСЫЗ ЕТУ ЖӨНІНДЕГІ ІС.ӘРЕКЕТІН ТАЛДАУ ЖӘНЕ ОҒАН БАҒА БЕРУ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..

2.1 Телекоммуникация мен байланыстың жағдайына жалпы сипаттама ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
2.2 Барлық байланыс түрлерімен қамтамасыз ету шараларын ұйымдастыру ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .
2.3 Қазақстан нарығында телекоммуникация мен байланыстарды бағалау және талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...

3 ЖОСПАРЛАУ ӘДІСТЕРІН ЖЕТІЛДІРУ . МҰНАЙ ӨНДІРУШІ КӘСІПОРЫНДАРДЫҢ ПАЙДАСЫ МЕН РЕНТАБЕЛЬДІЛІГІН АРТТЫРУ ТӘСІЛІ РЕТІНДЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...

3.1 Жоспарлау әдістерінің кәсіпорынға әсер етуінің ерекшеліктері ... ... ... .
3.2 Пайда . кәсіпорынның өндірістік.шаруашылық қызметінің маңызды көрсеткіштерінің бірі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...
3.3 Өндірістің рентабельділігі және оны арттыруды жоспарлау ... ... ... ... ...

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..

ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .
        
        МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ.....................................................................
.................................................
1. МҰНАЙ ГАЗ ӨНДІРУ КОМПАНИЯЛАРЫНЫҢ НАРЫҚТЫҚ ЖАҒДАЙЛАРДАҒЫ ҚАЗІРГІ
КҮЙІ............................................................
1. Мұнай өндіру кәсіпорны – Қазақстан Республикасының отын-энергетикалық
кешенінің негізгі
буыны.....................................................
2. Өндіріс ... ... және ... ... кәсіпорындарының
өндірістік
құрылымы..............................................................
......................
3. Негізгі және қосалқы өндірісті ұйымдастыру және
жоспарлау...............
2. КОМПАНИЯНЫҢ НАРЫҚТЫҚ ЖАҒДАЙЛАРДАҒЫ ТЕЛЕКОММУНИКАЦИЯНЫ ҚАМТАМАСЫЗ ЕТУ
ЖӨНІНДЕГІ ІС-ӘРЕКЕТІН ТАЛДАУ ЖӘНЕ ОҒАН БАҒА
БЕРУ......................................
1. ... мен ... ... ... ... ... ... қамтамасыз ету шараларын
ұйымдастыру...........................................................
......................................
3. Қазақстан нарығында телекоммуникация мен байланыстарды бағалау және
талдау................................................................
...................................
3. ЖОСПАРЛАУ ӘДІСТЕРІН ЖЕТІЛДІРУ – МҰНАЙ ӨНДІРУШІ КӘСІПОРЫНДАРДЫҢ ... ... ... ... Жоспарлау әдістерінің кәсіпорынға әсер етуінің
ерекшеліктері.............
2. Пайда – кәсіпорынның өндірістік-шаруашылық қызметінің ... ... ... және оны ... ... Қазіргі нарық қатынасына көшіп жатқан кезде өнім,
жұмыс және қызмет көрсету ... ... ... ең ... ... Адамның ұдайы өсіп келе жатқан және
біртұтас қоғамның сұранысы сапасыз ешқашанда ... ... ... ... ... ... да бір кәсіпорын
өндірген өнімнің ... ... ... ... ... да жоғары болады.
Өнеркәсісптің тиімді өндірістік-шаруашылық ... ... ... ... ... ... Жалпы айтқанда, пайда –
материалдық өндіріс саласында кәсіпорын қызметкерлерінің қосымша ... таза ... бір ... ... пайданың көлемі өнімді
кәсіпорынның көтерме бағалары бойынша өткізуден ... ... мен ... ... ... ... ... ретінде белгіленеді. Егер пайда
кәсіпорынның өндірістік-шаруашылық ... ... ... ... ... ... ... қорларды
қолданудың тиімділік дәрежесін сипаттайды. Іс-әрекеттің тиімділігіне ... ... ... қарастырылатын жалпылама көрсеткіштің болуы
кәсіпорынның ... және ... ... ... ... ... ... өндіру кәсіпорындарының қызметкерлері жұмыстың жөндеуаралық
кезеңін барынша ұзартып және ұңғымалардың пайдалану коэффициентін ... ... ... ... ... ... қамтамасыз
етіп, ұңғымалардың сапалы жөндеуіне және мұнайды қосынды өндіру мөлшерінің
артуына ... ... ... ... түрде әзірлеп және жүзеге асырып
отыруы ... ... ... пайдалану шығындарының есебінен
жүргізіледі, соңғыларына сол ... ... ... ... мен
газдың өзіндік құнына арнайы бап түрінде енгізіледі.
Зерттеу объектісі. Қазақстан Республикасының отын-энергетикалық кешені
еліміздің халық шаруашлығының аса маңызды ... ... ... табылады.
Ол өз құрамында отын ресурстарының өндірісі мен өңделуін, оларды ... ... ... ... үшін қолайлы болатындай түрінде және
белгілі бір ... ... ... ... ... ұйымдарды, құрылыстар мен технологиялық объектілерді
біріктіреді. Қазақстан өзінің табиғи ... ... өзін ... ресурстармен толықтай қамтамасыз етіп және ... ... тыс ... және ... ... ... ... Қазақстанның ресурстар мен энергия ... ... ... ... ... ... ... отын-
энергетикалық шикізатын ұтымды пайдалануды қажет етеді. Қазіргі кезде ... ... ... ... ... отын және ... ... соның өзінде оларды прогрессивті ... ... ... тым ... (34,1%). ... ... небәрі 0,3%-ы
ғана химиялық және мұнай-химия өнімдерінің өндірісіне жұмсалуда.
2004 жылы отын-энергетикалық ... ... ... тасымалдағыштар
нарығындағы жағымды жағдай орын алған кезде дамыған болатын. Әлемдік ... ... ... өсіп ... Осыған ұқсас жағдай әлемдік
энергетикалық және коксталушы көмір нарығында да орын ... ... ... Республикамызда көмір, мұнай, газ, гидроресурстар, жанғыш
тақтатастар, гидротермальдік түрлер бар. Отын өндірісі аса ... ... ... ... ... ... жоғары дәрежедегі үнемділігі баршаға мәлім, Қазақстанның
аса бай мұнай және газ кеніштерінің тау-геологиялық және ... ... ... ... ... газ мен көмірдің жалпы қоры
шамамен алғанда мұнай эквивалентінің 13,0 млрд. теңгесін ... ... б.а. жан ... 722 ... ... Бұл көрсеткіштер бойынша
Қазақстан әлемдегі бірінші ондыққа кіреді Отынның оны ... ... ... ... ... ... ... келеді, олар газ бойынша 32%,
мұнай ...... ... ... бойынша – 13% құрайды. Жуық шетел
елдерімен нарыққа көшу ... ... ... ... ... ... ... қалыптастырып, дайын өнімді алуға
дейін өз отындық шикізатының өңделуін ұйымдастыру ... ... ... ісін ... су ... тәрізді дәстүрлі
көздердің өзіндік базасына негізделумен жүзеге асыру ... ... ... ... жалпы өнеркәсіптік өсіп-өркендеуге
қосқан үлесі, сондай-ақ олардың жалпы ішкі ... ... ... ... ... 2004 жылы ... пайдалы қазбалар өндірісінің
жалпы өнеркәсіптік өсіп-өркендеуге қосқан үлесі шамамен 18%-ды, ал кокс пен
мұнай өнімдерінің өндірісі – 3,7% ... ... ... ... ... техникалық және ұйымдастыру-шаруашылық қайта
құрумен байланысты болып ... ... ... ... ... ... түрде шектелген және салыстырмалы
түрде қымбат болып келетін отын ... ... оған ... ... және ... ... отын ресурстарын пайдалануға көшу қажет
етіледі.
1. МҰНАЙ ГАЗ ӨНДІРУ КОМПАНИЯЛАРЫНЫҢ НАРЫҚТЫҚ ЖАҒДАЙЛАРДАҒЫ ҚАЗІРГІ КҮЙІ
1.1 Мұнай ... ...... Республикасының отын-
энергетикалық кешенінің негізгі буыны.
Қазақстан Республикасының отын-энергетикалық кешені еліміздің ... аса ... ... ... болып табылады. Ол өз құрамында
отын ресурстарының өндірісі мен ... ... ... мен ... ... үшін қолайлы болатындай түрінде және белгілі бір
сапалық параметрлерімен жеткізуді қамтамасыз ... ... ... мен ... ... ... өзінің табиғи ресурстарының есебінен өзін отын-энергетикалық
ресурстармен толықтай ... етіп және ... ... ... ... және электрқуатының берілісін жүзеге асыра алады. Мысалы, отын-
энергетикалық ресурстарын меншікті өндірудің көлемі оларды жұмсау көлемінен
15,6%-ға асады. Көмір ... оны ... тыс ... ... ... ... бұл оны тұтыну көлемінен 1,5 есе асады. Мұнай ... ... ... 1.4 есе ... ... ... мұнай, газ,
гидроресурстар, жанғыш тақтатастар, гидротермальдік түрлер бар. Отын
өндірісі аса ... ... ... ... ... ... ... жоғары дәрежедегі үнемділігі баршаға
мәлім. Қазақстанның аса бай ... және газ ... ... ... көрсеткіштері бірегей болып келеді. Мұнай, газ мен
көмірдің жалпы қоры шамамен ... ... ... 13,0 ... (м.э.т.) немесе бірлігіне, б.а. жан басына 722 м.э.т. құрайды. Бұл
көрсеткіштер бойынша Қазақстан әлемдегі бірінші ондыққа кіреді. ... ... ... ... ... ... аса шашыраңқы түрде
орналасқан. Мысалы, қолданыстағы ... ... 100%-ы ... және
Солтүстік-Қазақстанда, мұнай мен газ кеніштері – Батыс Қазақстанда, ... ... ... ... Шығыс және Оңтүстік-Шығыс
Қазақстанда орналасқан. Бұл ... ... ... ... ... әсерін тигізеді.
Сурет 1 – 2004 жылдың отын және электроэнергияның негізгі ... ... баға ... (% ... ... кешенін дамыту барлық ... ... ... ... ... ... ... Қазақстанның
энергетикалық бағдарламасында келесідегідей ұйымдастыру-экономикалық
шаралары ескерілуі ... отын ... ... мен ... ... ... келетін
салаларды оларды дамытуға арнап материалдық және ... ... бөлу ... ... ... өндірістік күштерінің орналасуын отын тұтынушыларды
Қазақстанның негізгі отын-эенергетикалық базаларына жақындату ... отын ... ... ... ... механизмдерді өндіріс
арқылы реттеумен әзірлеу;
• өзінде мұнай, газ, ... және т.б. ... ... ... ... ... ... және Солтүстік-Шығыс Қазақстан аудандарынан
энергетикалық ресурстарды тасымалдаудың әртүрлі әдістерін әзірлеу.
Салааралық байланыстардың тармақталуы, отын ... ... ұзақ ... ... ... отын-энергетикалық
теңгерілімінің құрылымын жетілдіру мәселесінің ауырлығына негіз болуда.
Республиканың ... ... ... ... ... ... қайта құрумен байланысты болып келетін стратегиялық
мәселелерді шешудің қажеттігіне негізделсек, салыстырмалы түрде шектелген
және салыстырмалы түрде ... ... ... отын ... пайдаланудан
оған қарағанда шектеулігі ... және ... ... отын ... көшу ... етіледі. Қазақстанның ресурстар мен энергия
сыйымдылығының жоғары дәрежесімен ... ... ... құрылымы отын-энергетикалық шикізатын ұтымды пайдалануды қажет
етеді. ... ... ... ... ... ... отын және энергия ретінде тұтынылуда, соның ... ... ... ... ... ... тым төмен (34,1%). Отын-
энергетикалық ресурстардың небәрі 0,3%-ы ғана химиялық және ... ... ... ... оны ... сақтау және тасымалдау
кезіндегі шығындары едәуір болып келеді, олар газ ... 32%, ...... ... ... ... – 13% ... Жуық шетел елдерімен
нарыққа көшу кезінде шаруашылық ... ... ... ... ... ... ... өнімді алуға дейін өз отындық
шикізатының өңделуін ... ... ... ... ісін ... су ... тәрізді дәстүрлі көздердің ... ... ... ... ... Мұнай өңдеу өнеркәсібінде алғашқы
кезектегі мәселеге Павлодар және Шымкенттегі мұнай ... ... ... ... ету, сондай-ақ мұнай өңдеу өнімдерінің өз
еліміздегі өндірісін арттыру мәселесі жатады. ... ... ... ... сол, ол ... ішіне қарағанда іргелес
жатқан республикалардың отын-энергетикалық кешенімен неғұрлым ... Бұл ... ... ... шикі ... өз ... ... мен мұнай өңдеу зауыттарының
қуаттылықтары оларды өңдеу үшін жеткілікті болса да республика
мұнай ... ... ... ... ... шикі мұнайы әрекеттегі мұнай құбырлары бойынша
Ресейдің Еділ жағалауы аумағына ... ал ... және ... ... ... мұнайын
сырттан әкеледі;
• Батыс Қазақстанның газы Ресейге экспортталады, ал ішкі ... газ Орта Азия мен ... ... жылы ... ... ... энергия тасымалдағыштар
нарығындағы жағымды жағдай орын алған кезде дамыған болатын. Әлемдік ... ... ... өсіп ... ... ұқсас жағдай әлемдік
энергетикалық және коксталушы көмір нарығында да орын алған болатын.
Нәтижесінде 2004 жылы ... ... ... ... ... ... күшейгендігі байқалған болатын.
Отын энергетика кешені салаларының ... ... ... үлесі, сондай-ақ олардың жалпы ішкі өнімдегі алатын меншікті салмағы
артты. Мысалы, 2004 жылы ... ... ... өндірісінің
жалпы өнеркәсіптік өсіп-өркендеуге қосқан үлесі шамамен 18%-ды, ал кокс пен
мұнай өнімдерінің өндірісі – 3,7% ... ... газ бен ... және ... атты ... ... өндіріс серпіні әлі күнге
дейін салыстырмалы түрде қалыпты болып келеді, сол себептен оның ... ... ... ... ғана ... ... 2 – 2004 жылдың отын-энергетикалық өнімдерінің өндіріс динамикасы
(% бойынша)
1.2 ... ... ... және ... ... ... ... кәсіпорынның іс-әрекетінің негізін өндірістік процесс құрайды. Кез
келген түрдегі ... ... – бұл ... ... еңбек
процестерінің, техникалық және табиғи ... ... ... ... ... оның заты мен құралы жатады. Еңбек процесінің
нәтижесіне еңбек өнімі, б.а. ... ... ... ... ... іс-әрекетінің әсерімен еңбек ... ... ... ... – бұл ... затының сапалы (физикалық-химиялық
және механикалық) (түрінің, көлемінің, күйінің, орналасуының, ... ... ... пішінінің және т.б.) өзгерістері, олар
адамның ... ... сол не өзге ... ... ... ... әсер
етуінен болады. Еңбек заты адамның тікелей қатысуынсыз табиғат күштерінің
әсер етуімен, атап айтқанда ... ... ... де өзгеруі мүмкін.
Әрбір өндірістік процесте орталық орынға негізгі процесс ие ... ... ... ... кәсіпорынның қызметтік бағытына сәйкес дайын өнімге
айналдыру. ... ... ... ... ... ... ... қосалқы процестер деп аталады. Өндірістік процесті
ұйымдастыру мақсаттары үшін ... соны ... ... ... ... ... сипаты мен мзмұнын, онда материалдық
элементтердің қатысуын, өндірістік процестің қайталану ... ... ... ұйымдастыру әдістерін білу өте маңызды. Бұл ... ... ... еңбек процестері мен ... ... пен ... ... ... әдістерінің жиынтығы
түсініледі.
Жұмысшының қатысу сипатына қарай өндіріс процесін жүргізу ... ... ... ... қол, қол ... машиналық, автоматтандырылған, аппаратуралық процестер.
Қол процестері – бұл жұмысшының механизмдерді (құрал-жабдықты) ... ... ... ... кілттерді пайдала отырып құбырлар
мен қарнақтарды жалғап бұрау және ... ... ... ... ... ... механикаландырылған процестерді тікелей жұмысшы қайсыбір қуат көзін
пайдаланумен сол не өзге ... ... ... ... ... бұрау, тесіктерді электрбұрғымен тесу,
резервуардағы мұнай өнімдерінің деңгейін өлшеу және т.б.).
Машина-қол ... ... ... ... ... – ұңғымалардың ернеуіне шылбырларды оларды ... ... ... ... ... отырғызу және одан алу, ... ... және ... ... ... ... ... жұмысшының
қатысуынсыз жүргізіледі (жерасты жөндеу немесе бұрғылау кезінде ұңғамадағы
құбырларды көтеріп алу және т.б.).
Автоматтандырылған ... ... ... ... ... ... ... түбіне қашаудың автоматты түрде берілуі, балауызды
тазартуға арналған қырғыштың автоматты түрде берілуі және ... ... ... мен ... ... ... ... еңбек заты технологиялық режимнің қатаң түрде белгілі көрсеткіштері
кезінде өзгеріп ... бұл ... ... (немесе жұмысшылар тобы)
аппараттардың жұмысын бақылайды және бекітілген тәртіпке сәйкес ... ... ... ... ... ... өндірісі мен құбырлық
көлікте мұның мысалына мұнайды электрлік ... ... ... ... ... ... мұнай қоймаларында
аппаратуралық процесс ретінде майларды өндіру процесі шығады, мұнай өңдеу
және ... ... ... ... жатады.
Өзінің сипаты мен мазмұнына қарай өндірістік процестер механикалық және
физика-химиялық деп бөлінеді.
Механикалық процестер – бұл ... ... ... ... затының сол не өзге түрдегі пішіні, көлемі, күйі мен ... ... ... ... ... ... ... өнімді өңдеу
немесе оны басқа физикалық күйге қайта ... ... ... ... ... кен ... процестері, оларда еңбек заты әртүрлі еңбек
құралдарымен шомбалдан (массив) бөлініп алынып және одан әрі ... ... ... ... және т.б. ... ... ... Бұрғылау процесі сондай-ақ өтпеленген жыныстарды қирату
салдарынан механикалық процестерге жатады.
Физика-химиялық процестер ... ... ... ... мен ... ішкі ішкі құрылымы өзгереді (өзіндік
химиялық процестер, ... ... ... ... ... ... ... заттарын тасымалдау жөніндегі көліктік процестерді
және солармен қатысты болатын тиеу-түсіру процестерін бөлу қажет: жасалған
еңбек ... ... мен ... ... ... ... ... шарттарға сәйкестігін тексеру жөніндегі ... ... ... ... ... ... жағдайлары мен
параметрлерін зерттеу жөніндегі зерттеу жұмыстары; жер қойнауларындағы
пайдал қазбаларды барлау жөніндегі ... ... ... ... ... ... ... ұзақтылығына қарай олар
үздіксіз және үздікті процестерге бөлінеді.
Үздікті процестер мерзімділігі мен ... ... ... ... және бұрғылау). Үздіксіз өндірістік процестерде
мерзімділік ... жоқ, ... ... ... ... ... процестің үздіктігі мен қайта жалғасуы оның технологиялық
ұзақтылығымен емес, ... ... ... құрал-жабдықтың
жұмысының жөндеуаралық мерзімдерінің ұзақтылығымен сипатталады.
Осылайша, өндірісті ...... ... мен ... ... ... пен кеңістікте ұтымды үйлестіру әдістерінің
жиынтығы. Процесті кеңістікте орналастыру деп әрекеттердің жұмыс орындары
бойынша үлестірілуі түсініледі. ... ... ... ...... процестің әртүрлі әрекеттерін орындау уақытында үйлестіру
дәрежесі, ол өндірістік процестің ... ... ... уақыт
пен кеңістікте орналастыру кері пропорционалды тәуелділікте болады. Егер
өндірістік процесс бес әрекеттерден тұрып, ... ... ... ... бір ... ... ... онда процесс уақыт бойынша толықтай
біріктіріліп және кеңістікте бөлістірілген. Егер ... ... бір ... ... ... толықтай кеңістікте біріктіріліп және ... ... (бұл ... уақыт қосарланбайды). Процесті кеңістікте
орналастырудың әртбір түріне оны уақыт бойынша ... ... ... ... келеді, бұл еңбек затын бір жұмыс орнынан екінші біріне
тапсыру ... мен ... ... ... ... ... үйлестірудің үші түрі бар: тізбекті, қатарласқан және
қатарлас-тізбекті.
Тізбекті үйлесім әрбір келесі әрекетті тек алдыңғысы ... ... ... ... мұнараны салу кезінде оған кіретін барлық
әрекеттерді әртүрлі әрекеттердің уақыт бойынша бір-бірімен ауысуынсыз ... ... ... ... ... ... Бұл жағдайда өндірістік
мәселені шешуге (мұнараның құрылысына) арнап жұмсалатын уақыт аса ... ... ... ... ... ... ... түрде
үйелестіру әдісі қолданылмайды.
Әрекеттерді үйлестірудің тізбекті түрі кезінде ... ... ... ... ... ... ... анықталады:
Ттізб. = Σ tдана (1)
мұндағы, tдана - әр әрекеттің ұзақтығы; т - ... ... ... ... ... ... бойынша толық
үйлесуімен сипатталады. Мұндай үйлесімнің жүзеге асырылуы әрбір ... ... ... орындаудың бірдей ұзақтығы мен мүмкіндігі болған
жағдайда орын алады. Іс-жүзінде мұны жасау қиын, сол ... ... ... ... ... болып келеді.
Әрекеттердің қатарласқан-тізбекті (аралас) үйлесімі – мұнай және газ
өнеркәсібіндегі үйлесімнің аса кең ... ... бұл ... әрекеттердің бір
бөлігі тізбекті түрде, екінші бір бөлігі ... ... ... ... ... ... ... кезіндегі процестің
технологиялық бөлігінің ұзақтығы ... ... ... ... = Σ ... Σ tауыст. (2)
мұндағы, ... ... ... ... ауыстыруының жиынтық
уақыты.
Кез келген түрдегі өндірістік процесс өзара әрекеттескен ... ... ... және ... ... ... ... Ол ұтымды оңтайландыруды қажет етеді.
Өндірістік процестерді ұйымдастыру ұстанымдары
Ұтымды ұйымдастырылған өндірістік процестің ең маңызды ұстанымдарына
үздіксіздік, ырғақтық және пропорционалдық ... ... заты ... ... ... ... ... түрде
өңдеуден өткізіліп отыруы тиіс дегенді білдіреді. Ол негізгі қорларды
бұрынғысынан да ... ... мен ... ... бұрынғысынан
да жылдам айналуына арнап мүмкіндіктер береді.
Ырғақтық – кәсіпорынның өнімді берілген ... ... ... Ол кәсіпорынның барлық цехтары мен бөлімшелерінде өндірістің
біркелкі жүрісімен қамтамасыз ... бұл ... оның ... ... ... рөлге ие болады.
Өндірістік процестердің пропорционалдығы ретінде әрекеттердің ... ... ... Пропорционалдық негізгі өндіріс пен қосымша
бөлімшелердің арасында сақталуы тиіс. Сандық ... ... ... ... ... ... ... қажеттерін
қанағаттандырмай немесе оның ... асып ... ... жол ... ... отыру қажет. Бұл екі ... ... ... ... ... ... кәсіпорын үшін материалдық-
техникалық құралдардың барынша аз ... ... ... ... дер кезінде шығарылуы бұзылады, және соның салдарынан
өнімнің өзіндік құны ... ... ... өз ... мен ... ие болады. Қазіргі кезде өндірісті ... ... ... ... ... топтық (сериялық) және бірлі-жарымдық
әдістері жатады. Олар орын алған ерекшеліктерге байланысты ... және ... ... ... ғана ... ... ағымдық (жаппай көпшілік түрдегі) әдісі – бұл
біртекті өнімді жаппай көпшілік ауқымда үздіксіз шығарумен сипатталатын
жаппай ... ... ... ... әдісі. Мұндай өндіріс
кезінде бұйымдар келесі әрекетке алдыңғы әрекет ... ... ... ... ... ... ... ұйымдастырудың топтық (сериялық) әдісі өнімді сериялап
шығарумен белгіленеді, және осыған орай жұмыс ... ... ... өзгеруімен, сондай-ақ өнімнің жаңа сериясын жасауға арнап ... ... ... ... оның ... ... ... белгіленеді. Бұл әдіс бағыттанудың төмен дәрежесін меңзейді.
Оның артықшылығы өндірістің өнімнің бір түрінен ... бір ... ... негізделген. Оны ағымдық әдіс бойынша ұйымдастырылған жаппай
көпшілік өндіріс ... ... ... ... ... ұйымдастырудың бірлі-жарымдық әдістері кезінде өнім жекелеген
бірліктер мен ұсақ серия түрінде шығарылады. Бірлі-жарымдық өндіріс техника
мен технологияны ... ... ... бұрынғысына қарағанда
жетілдірілген өнімді шығаратын ... ... ... ... келеді. Онда әмбебап құрал-жабдық жұмыс істеп және жоғары ... ... ... Жаппай көпшілік өндірісті ұйымдастырудың
ағымдық әдісі аса жетілдірілген әдіс ретінде ... ... ... ... ие болды: тоқыма, аяқ-киім, тағам, аға ... ... ... ... ... химияда.
Кәсіпорынның өндірістік құрылымы
Мұнай-газ өндірісінде еңбек заты ретінде ... мен газы бар қат, ... ...... және ... ... ... өнімдері
ретінде – шикі мұнай мен газ шығады. Мұнай-газ өңдеудің ерекшелігі ... ... заты – ... ... мен газ бар қат, ... өтеусіз
сыйлығы. Ол еңбектің нәтижесі болып табылмайды және оның ... жоқ, ... ... ... ... шикізатқа жұмсалатын шығындар жоқ, бұл
кейбір техникалық-экономикалық көрсеткіштердің құрылымына, деңгейі ... ... ... ... бір ... ... – мұнай өңдеу
кәсіпорындарында еңбек заты аймақты түрде бекітілген болып келеді. Осыдан
кәсіпорынды жобалау мен ... және ... ... арнап орын
таңдап алудың жергілікті жағдайларға (өнеркәсіп құрылыстарына, тұрғын үйге,
ауа-райы жағдайларына және т.б.) тәуелділігі туындайды.
Сондай-ақ ерекшеліктерге еңбек заты мен ... ... ... тікелей бақылау мен әсер етуден қашықта орналасуы ... ... ... күрделі құрылысты жоспарлау мен ұйымдастырудың қажеттігін
тудырады. Еңбек заты мен ... ... ... бөлігінің қашық
орналасуы арнайы зертеу жұмыстарын ... мен ... ... мен ... ... ... оларға қажет етілетін
түсіру-көтеру әрекеттерімен ағымдағы және ... ... ... тудырады.
Ұңғымалардың аймақтық жеке орналасуы, олардың ерекшелігі мен өндірісті
ұйымдастыру ісінің кенішті қазу жүйесіне тәуелді болуы ... ... ... белгілейді, мұндай ұйымдастыру ... ... ... ... ... ... және ... қорын
жұмысқа қабілетті күйінде ұстап отыруға негізделген. Дәл осы ... және ... ... ... ... оның
аймақтық орналасуына негіз болады. Мұнай-газ өндірісінде маңызды тағы бір
маңызды нәрсе – ол тек қана ... ... ... ... не ... не ... фабрикаттар жоқ. Мұнай мен газ өндірудің өндірістік
процесі ... жеке ... ... ... ... келеді:
• мұнай мен газ өндірісі;
• механикалық және энергетикалық жабдықты монтаждау және шешіп алу;
• ұңғымаларды ... ... ... мен ... ... ... ... күрделі жөндеу;
• көлік және мұнайды сақтау;
• газды жинау және кәдеге жарату;
• мұнай мен газды кешенді ... ... мен ... ... қатқа жұмыстық агентті тоғыту және т.б.
Мұнай мен газды өндіру процесі – бұл мұнай-газ өндіру кәсіпорнындағы
негізгі ... ... ол ... қат пен ... жобаға сәйкес ұтымды
қазуды, сондай-ақ негізгі процесті әртүрлі қуаты көздерімен, ... ... ... және т.б. ... ... ... етеді.
Мұнай өндіру процесі өзара ... ... ... ... ... сұйықты забойға ағызу; сұйықты забойдан ұңғыманың
сағасына көтеру; көлік және мұнайды өңдеуге дейін сақтау; ... мен ... ... ... ... және ... ... тұтынушыға тапсыру. Бұл
процестердің барлығы бірдей мұнай мен газ ... ... ... ол ... мен үздіксіздігімен сипатталады. Өндірістік
процестің үздіксіздігін қамтамасыз етудің шарттары:
1. Кенішті қазу жүйесіне сәйкес ... ... ... режимін
қатаң түрде ұстану.
2. Мұнай өндіру процесіне қатысатын жекелеген өндірістік буындардың
өндірістік қуаттылықтарының ұңғымалардың қазу ... ... ... ... ... ... ... процестермен күтімге
алу.
Мұнай-газ өңдеу кәсіпорнының өндірістік құрылымының негізін ... ... ... ... ... өндірістен бөлінуі және
өндірістің барынша жоғары ... ... ... ... ... ... ішкі ... бөлімшелері мен
қызметтерінің жиынтығы, олардың өзара ... мен ... ... ... ... ... цех - өндірістік
әкімшіліктік-бөлектенген бөлімше шығады, оның міндеттеріне өнімді шығару
немесе белгілі бір жұмыс түрлерін ... ... ... ... ... ... ... болатын процестерді қамтиды. Қосымша өндіріс
негізгі өндіріс бөлімшелерінің өнімді үздіксіз ... ... ... ... ... ... өндіріс ретінде орталық инженерлік-
технологиялық қызметпен ... ... ... инженерлік-
технологиялық қызметтер (АИТҚ) бөлінген.
Орталық инженерлік-технологиялық қызметтің негізгі міндеті – ... ... ... ... ... режимін ұстанумен мұнай мен газ өндіру ... ... ... ... ету. ... ... ... жүзеге асырады:
• аудандық инженерлік-технологиялық қызметтер жұмысын басқару;
... ... ... ... ... кезінде мұнай-газ
өнеркәсібінің барлық өндірістік бөлімшелерінің іс-әрекетін тәулік бойы
жедел ... және ... ... ... ... ... ... жинақтау мен өңдеу;
• апаттарды жою жөніндегі жұмыстарды ұйымдастыру;
• оқыс жағдайлар кезінде көмек ... және ... 3 – ... және қосымша өндіріс цехтары
Жұмыстарды жоспарлауға маңызды мән беріледі. ... ... ... ... ұңғымалар бойынша барлық қажетті ... ... ... ... әзірлейді.
Аудандық инженерлік-технологиялық қызметтер – мұнай өндіруге тікелей
қатысатын инженерлік-технологиялық қызметтің негізгі ... ... ... ... міндеттері – мұнай мен газды өндіру жөніндегі жедел
жоспар-кестелер мен тапсырмалардың ... ... ету, ... ... ... ... игеру мен ұңғымаларды пайдалануды жүзеге асыру,
оларды пайдалану режимін сақтау, ... мен ... ... ... аумағында орналасқан басқа объектілерді ... ... ... ... ... ... барысына
технологиялық бақылау ... Бұл ... ... ... ... ... өндіру операторлары технологиялық топтар бойынша бөлінген
және аға инженерлердің басқаруымен ұңғымаларды күтімге алу, ... ... ... ... және қарап шығады, құрал-жабдықтың
ақауларын жөндейді, жұмыс тәртібін сақтайды, ұңғымаларды іске қосады ... Бұл ... ... ... ... пен оның ... ... келеді. Аудандық инженерлік-технологиялық қызметтер мұнайды, газды,
ауаны жинақтау мен ... ... ... ... ауа және газ
үлестіргіш құрылғылардың жүйесінің, компрессорлық станциялардың және ... ... ... ... ... ... қатысты қосалқы өндірістер
өндірістік күтімге алу базаларына біріктірілген. ... ... ... ... ... ... ... құрал-жабдықтың илектеу-жөндеу цехы (ПҚИЖЦ);
• электр жабдығы мен электрмен қамтудың ... цехы (ЭЖ ... ... ... және ... ... цехы (ҰЖ және КЖЦ);
• өндірісті автоматтандыру цехы (ӨАЦ).
Өндірістік күтімге алу ... ... ... ... ... үйлестіреді және ұңғымалар мен барлық негізгі өндіріс
объектілерінің үздіксіз жұмысын қамтамасыз етеді. Сонымен ... ... ... ... ... ... бөлімшелер бар, атап
айтқанда:
• мұнайды даярлау мен айдау цехы ... ... ... ұстау цехы (ҚҚҰЦ);
• бу-сумен қамту цехы (БСҚЦ);
• газ ... (газ) цех ... ... телімі (ҚМТ) – мұнай-газ өнеркәсібінің дербес
құрылыс ұйымы болмаған жағдайда.
Қабат ... ... ... басты міндеті – ... ... қазу ... ... ... өнімді деңгейжиектерге айдалуын
қамтамасыз ету.
Мұнайды даярлау мен айдау цехы шикі мұнайды ... мен оны ... ... ... өңдеуге, сақтауға, есепке алу мен тапсыруға
әзірлеу жұмыстарын жүргізеді. Мұнай мен газ ... цехы ... мен ... ... ... ... қозғалу процестерінен, мұнай мен ... ... ... тауарлық мұнайды әзірлеу процестерін қамтиды.
Өндірістік қажеттілік болған ... ... ... ... ... ... мүмкін: илектеу-жөндеу, батырмалы
электрқұрылғылар, құбырларды шегендеу ... ... ... әйнектеу, эпоксидтік шайырлармен жабу, эмальдау). Мұнай өндіру
процесінің үздіксіздігі ... ... және газ ... дұрыс
пайдалануға, күтімге алу мен жөндеуге байланысты болып келеді. ... ... цехы ... ... ... ... ... ережелерін ұстануды бақылайды, механикалық жабдықты
дер кезінде және сапалы жөндейді.
Мұнай-газ өндіру кәсіпорнының өндірістік құрылымын жетілдірудің негізгі
бағыты – негізгі ... ... ... оны ... әрі ... қызметтерден босату мен оларды дербес кәсіпорындарда шоғырландыру
арқылы жалғастыру, атап айтқанда, МГӨК-тің ... ... және ... ... ... және орталық илектеу-жөндеу базалары мен
технологиялық көлік басқармаларын, және ... ... ... ... ... ... типтік өндірістік құрылымы ... ... және ... ... ... және ... және газ ... кәсіпорындарындағы негізгі ... ... ... ... ... ... ... етіледі. Бұл
кәсіпорындарда қосалқы процестер сан-алуан түрлі болып ... және ... мен ... ... бойынша әртүрлі болып келетін
жұмыстар жатады. Бұрғылау мен қазуда қосалқы ... аса ... ... ... негізгі өндірістік қорларды күтімге алу және қалпына келтіру (сондай-
ақ жабдықты жөндеу);
• кәсіпорынның әртүрлі ... ... ... және ... ... және қажетті шикізатты, материалдар мен дайын өнімді сақтау;
• ұңғымалардың, мұнайдың, мұнай өнімдері мен газдың сапасын техникалық
бақылау.
Құрал-жабдықты жөндеу, энергиямен ... ... ... ... ... ... ... бақылау тәрізді процестерді ұйымдастыру ісі
әртүрлі мұнай және газ өнеркәсібі кәсіпорындарында көбінеки ... ... ... ол ... ... ... кейбір
ерекшеліктерге ие.
Жөндеу шаруашылығын ұйымдастыру
Мұнай және газ өнеркәсібі кәсіпорындарында құрал-жабдықты, ғимараттар
мен құрылыстарды күтімге алу мен ... ... ... көлемде орындалады.
Жоспарлы-алдын алу жөндеу деген атауға ие ... бұл ... ... сол не өзге түрдегі объектілерді ... ұзақ ... ... ... ... ... сенімді қызмет етуін
қамтамасыз етуге ... ... ... ... үш ... қараудан кейінгі, жоспарлы-алдын алу (мерзімді) және жоспарлы-
мәжбүрлі (стандарттық).
Қараудан кейінгі жөндеу кезінде құрал-жабдық сол не өзге ... ... ... ... ету мерзімдеріне негізделумен ... ... ... алу ... ... ... және т.б.
жоспарланған мерзімдерде жөнделуін ескереді. Бұл ретте ... ... ... ... мен ... ведомостерді құрастыруға
негізделумен анықталады.
Стандартты жөндеулер (мәжбүрлі) түзілімдер мен бөлшектерді олардың тозу
дәрежесіне байланыссыз ауыстырумен ... және олар ... ... ... алу жөндеу жүйесіне келесідегідей жұмыс түрлері ... ... ... ... ... қараулар;
б) мерзімді жоспарлы жөндеулер (ағымдағы, орташа, күрделі).
Жөндеуаралық қарау кезінде ... ... ... ... ... құрал-жабдық пен машиналардың күйін бақылаудан, құрал-
жабдықтар мен машиналарды дер кезінде реттеу, майлау және ... ... ... ... ... Бұл ... операторлар, машинистер,
кезекші шеберлер мен жөндеушілер орындайды.
Техникалық қараулар орын алған ақаулылықтарды анықтауға және оларды дер
кезінде алдын-алуға арналған. Олар ... ... ... ... ... ... ... жерасты
қоймаларының және басқа объектілердің ... ... ... ... алу ... ... болып келеді. Техникалық қараулар екі ... ... ... және ... ... ... ... мен құрамы бойынша айырмашылықтанады. Құрылыстардың,
құрал-жабдық пен машиналардың текке тұру уақыты техникалық ... ... ... ... ... сәйкес анықталады.
Мерзімді жоспарлы жөндеулер ағымдағы ... ... және ... ... ... ... барысында қызмет ету мерзімі ... ... ... ... ... ... ... қызмет ету мерзімі екі
орташа жөндеудің арасындағы кезеңге тең ... ... ... ... ... ... ... жөндеуге ағымдағы жөндеу
жұмыстары да енгізіледі. Күрделі жөндеу барлық ... ... ... ... ... ... жөнделуін қамтамасыз етуі
тиіс. Күрделі жөндеу кезінде құрал-жабдықтың әрекеттілігі толығымен ... ... ... жұмыс түрлері белгілі түрдегі реттілікпен
жүргізіледі. Екі күрделі жөндеудің ... ... ... ... рет
жоспарлы қараулар, ағымдағы және орташа жөндеулер жүргізіліп отырады. Бір
күрделі жөндеуден ... ... ... ... бұл ... ... ... аталады. Жөндеулер мен алдын-алу қарауларының саны мен тәртібі ... ... ... Кез ... түрдегі екі іргелес жөндеулердің
арасындағы уақыт жөндеуаралық кезең деп аталады.
Энергетика шаруашылығын ұйымдастыру
Мұнай-газ ... ... ... шаруашылығы қосалқы
өндірістің құрамдас бөлігі болып ... ... ... және жылу
қуатымен аудандық станциялардан, сондай-ақ меншікті электрстанциялары мен
қазандықтардан қамтамасыз етіліп ... ... ... ... шығыны 1 т. Мұнайға қатысты
есептеледі. Электрқуатының шығынын ... үшін ... ... ... машиналық уақытының коэффициенті, қуаттылықты
пайдалану коэффициенті мен тәулігіне жұмысқа арнап ... ... ... Жарықтандыру қажеттеріне қатысты электрқуатына деген
қажеттілікті жарықтандырылатын алаңды, ... ... ... сағаттарының санына негізделумен анықтайды.
Жылумен қамту
Жылу қуаты бу мен ... су ... ... Бу ... ... қажеттеріне арнап жұмсалады. Мұнай базалары, мұнай шаруашылықтары
мен МӨЗ-лардың тауарлық-шикізат парктерінде бу сорғыштардың жетегіне, мұнай
мен мұнай өнімдерін ... мен ... ... және т.б. арнап
қолданылады. Аса қуатты жылу шаруашылығы өзіндегі бу құбырларының ұзындығы
ондаған ... ... ... ... ... құрылады. Сатылып
алынатын электрқуатының ақысы тарифтер ... ... Буды ... ... ... ... калькуляция әзірленеді. Кәсіпорынның
шығындарына күтімге алушы қызметкерлердің еңбекақысы, ... ... ... және ... шығындар жатады.
Мысалы, будың өзіндік құнының есебі төмендегідей болады: жылдық жұмсау
мөлшері – 1500 мың ... ... ... 1 ... үшін 4,8 ақш. ... ... – 5%; ... буды үлестіру мен пайдалануға жұмсайтын
шығындары – 380 000 ақш.бірл.
Шығындарды ескерумен тұтынылған будың мөлшерін анықтайық:
15 000 000 / 0,95 ≈ ... Гкал ... ... ... будың бағасы келесі соманы құрайтын болады:
4,8 · 1 579 000 = 7 579 200 ақш.бірл.
Кәсіпорын үшін будың өзіндік құны келесі шамаға тең ... + 380 000) / ... = 5,04 ... / ... ... ... ұйымдастыру барысында энергетикалық
құрал-жабдықты бұрынғысынан да тең түрде жүктемеленуіне, ... ... ... ... ... ... ету және ... шығынын азайту мәселелеріне үлкен көңіл бөлініп отыруы тиіс. Мұнай
және газ өнеркәсібі ... жылу ... ... ... ... жылуды (түтін газдарының, судың жылуын және т.б.) қайталап
пайдалану айналуы мүмкін.
Сумен қамту
Мұнай және газ өнеркәсібі кәсіпорындарының суға ... ... ... ... ... ... мен бір жұмыс бірлігіне
жұмсалатын судың нормаларына ... ... ... ... ... ... қатысты есептеледі. Орталықтандырылған түрдегі сумен қамту
кезінде техникалық суға жұмсалатын шығындар Шс ... ... ... = С · t · Бс, ... С – ... ... куб.метрмен көрсетілген жұмсалуы;
t – объектінің сағ. Жұмыс істеу уақыты;
Бс – 1м3 судың ақш.бірлікпен көрсетілген прейскуранттық бағасы.
Объектіні ... ... ... ... мен ... ... немесе ұңғыманы қазу арқылы қамтамасыз еткен жағдайда 1м3
суға жұмсалатын шығындарды ... ... ... шаруашылығының міндеттері – бұл өндірістік процеске сәйкес барлық
жүктерді үздіксіз түрде тасымалдау, көлік құралдарын жарамды және жұмысқа
қабілетті күйінде ... ... және ... ... ... ... және газ өнеркәсібі кәсіпорындарындағы көлік шаруашылығы жүктерді
өндіріс саласынан тұтыну саласына тасымалдайды (магистральдік көлік) ... ... ... тасымалдайды (цехаралық көлік, шаруашылық
ішіндегі көлік және т.б.). ... ... ... мен ... ... ... ... орындалады.
Кәсіпорынның көліктік қызметінің міндеттері, оларға ... ... ... ... ... әзірлеу;
• жүк ағымдары мен жүк айналымын есептеуге негізделумен барлық көлік
түрлеріне қатысты қажеттерді жоспарлау;
• қосалқы бөлшектерге және ... ... ... ... қажеттілікті
анықтау;
• кәсіпорынды барлық көлік түрлерімен қамтуды жедел түрде жоспарлау
және диспетчерлеу;
... ... ... ... ... көліктік құралдардың қараулары мен жөндеуін ұйымдастыру;
... ... ... ... көліктік құралдарды күтімге алуды ұйымдастыру;
• жаңа көліктік құралдармен ... ... ... ... ... мен ... тасымалдауға лицензиялар алу, көліктік
құралдарды шығынға жазу және кәдеге жарату.
Көлік қызметіне деген қажеттерді тиімді жоспарлау үшін ... ... мен жүк ... ... ... – бұл кәсіпорында белгілі бір ... ... ... ... ... ... ... барлық жүк
ағымдарының жиынтығы). Жүк ағымы – цехтар мен қоймалардың арасында белгілі
бір ... ... ... ... саны (т, ... кг).
Жүк ағымдары тасымалданатын жүктердің түрлеріне, жөнелту мен жеткізу
пунктілеріне, пунктілердің арасындағы ... ... ... тасымалдаулардың жиілігі мен ... ... ... және газ ... кәсіпорындарындағы
мұнайды, мұнай өнімдері мен газды тасымалдау көлігі көбінеки ... ... ... ... Сол ... кәсіпорын
ұжымының маңызды міндетіне көліктің қызметін вагондардың текке тұрын
азайту, ... ... ... ... ... ... процесін негізгі өндірістік цехтардың жұмысымен
тығыз байланыстырудың арқасында жақсарту жатады. ... мен ... ... ... ... ... ... отын
мен басқа материалдарды жеткізу ісін жүзеге асырады.
Көліктің жұмысын зерттеу нақты және жоспарлы жүк ... ... ... күйі мен оларды пайдалануды, пайдалануды, жөндеуді
ұйымдастыруды талдаудан және тағы басқа ... ... ... ... ... ... ... әзірлігін, жүрісін
пайдалануды, жүк көтерімділігін және т.б. сипаттайтын ... ... ... ... ... көліктік
құралдарын пайдалану мүмкіндігі туралы айтады:
Кт.ә. = nт / n ... Кт.ә- ... ... ... әзірлігінің коэффициенті;
nт – техникалық тұрғыдан жарамды автомобильдердің саны;
n – паркте бар автомобильдер.
Жүрісті пайдаланудың тиімділігі жүктемеленген автомобильдердің жүрісі
мен бос ... ... (бос ... ... ... ... = L / L + L0 ... Кж.п. – жүрісті пайдалану коэффициенті;
L – жүгі бар автомобильдің жолы, км;
L0 – автомобильдің бос жүрісі, км.
Жүк көтерімділігін пайдалану автомобильдің ... ... жүк = Q/q · m ... К жүк – автомобильдің жүк көтерімділігін пайдалану коэффициенті;
Q – ... ... ... ...... оның ... сәйкес жүк көтерімділігі, т;
m – орындаған сапарлардың саны.
Көліктің жұмысын жақсартудың негізгі ... ... ... ... құралдарды пайдалануды жоспарлау мен оны жақсы
пайдалану деңгейін арттырудың (орталықтандырылған ... ... ... және т.б.) ... ұтымды ету, тиеу-түсіру жұмыстарын
және құю-ағызу ... ... ... ... ... ... салу және жеткілікті дәрежедегі мықты жөндеу
базасын құру.
Ұңғымаларды жерасты жөндеу
Шаруашылықтарда ұңғымалардың жерасты ... ... ... жөндеулерін жүргізеді.
Ұңғымаларды ағымдағы жерасты жөндеу жерасты пайдалану жабдығын мұнайды
өндіру жоспарын орындауды қамтамасыз ететіндей ... ... ... ... ... кешені болып келеді. Ағымдағы жерасты жөндеу
жоспарлы-алдын алу жөндеулерін тәртібімен жүргізіледі. ... ... ... пайдаланудың немесе ... алу ... ... ... ... ... түрдегі бұзушылықтарын
жою мақсатында қалпына келтіру жөндеулері де жүргізіледі. Мұндай бұзушылық
дебиттердің төмендеуіне ... ... ... ... ... әкеп
соқтырады.
Ағымдағы жерасты жөндеулеріне келесілер жатады:
1. сорғыны немесе оның жекелеген бөлшектерін ауыстыру;
2. сорғылық қарнақтардың ... ... ... ... ... сорғылық-сығымдағыш құбырларды немесе қанақтарды ауыстыру;
4. сорғыны жуу;
5. ... ... ... және ... көтергіш құбырлардағы ағып кетулерді жою;
7. жұмыстық жалғастырғыштарды, іске қосу айлабұйымдарын тексеру;
8. көтергіш құбырлардың батырылуын өзгерту;
9. ... ... ... және ... жөндеудің құрамына кіретін ұңғымаларды жерасты және күрделі
жөндеу цехы ... ... ... ... ... ... ... оператордың көмекшісі, көтергіш трактордың қасында машинист тұрады.
Ұңғымалардың ағымдағы ... ... ... ... бригадасы
келесідегідей әзірлік жұмыстарын жүргізеді:
1. ұңғыманың жанына құбырларды, қарнақтарды, ... ... ... ... ... ... және т.б. ... мұнараны немесе арқалықты ортаға орналастыру, олардың тартпасын
тексеру;
3. тальдерді жабдықтау;
4. алаңшаны ... ... ... арнап дайындау;
5. едендерді, көпіршелерді жөндеу;
6. арқалықтың мұнарасындағы ... ... ... ... ... ... ... жинақтаған кезде екі түтікшеге бекіту;
8. құбырларды көпіршелерге қатар-қатар етіп жатқызып қою, ... ... шаю ... жуу ... ... ... ... жүргізуге жоспарланған жұмыстарға байланысты жерасты
жөндеумен ... ... ... ... ... жуу ... ... техникалық наряд-тапсырма алады. Техникалық нарядта
ұңғыманы пайдалану әдісі, ... ... ... ... ... типі, тальдік механизмнің ... ... ... ... ... ... ... жөндеудің ұзақтығы, ұңғыманы
жөндеу бағасы, жөндеуді мерзімінде және жылдам аяқтағаны үшін ... ... ... мен ... ... ... бөлінуі
көрсетіледі.
Еңбектің анық ұйымдастырылуы мен жерасты жұмыстарының жүргізілуін
жылдамдату үшін ... жаңа ... ... ... ... сорғыш-сығымдағыш құбырларды көтеру мен түсіру кезіндегі
жерасты ... ... ... ... ... ... құрастырылады. Жөндеу жұмыстарының тездетілуіне жұмыстың алдыңғы
қатарлы әдістерін, өндіріс ... ... жаңа ... мен ... ... ... ... ұйымдастырудың, құрал-
саймандарды, құрал-жабдықты дұрыс орналастырудың, ... ... ... ... жөндеуін жүргізетін бүкіл ұжымның
жұмысындағы келісімділіктің арқасында қол ... ... ... кепілдік ұңғымаларды жөндеуден өткізу туралы акті жасалады.
Жерасты жабдығының жөндеуін жоспарлау кезінде ... ... алу ... бұл ... ... жерасты жөндеулерінің сипаты,
саны мен ұзақтығы, жөнделген ұңғымалардың саны мен ... ... ... ... ... ... мен жөнделген
ұңғымалардың саны ұңғымалар жұмысының технологиялық режиміне сәйкес жерасты
жөндеулеріне ... ... ... ... ... ұзақтығы
ұңғымалардың жерасты жөндеуіне арналған ортақы уақыт ... ... ... ... ... қарай сағатпен белгіленеді.
Жөндеулердің жиілік коэффициенті kq берілген уақыт аралығы ішіндегі жерасты
жөндеулері санының дәл сол ... ... ... ... санына
nж.ұңғ. бөліндісі ретінде есептеледі:
Kq = P/ nж.ұңғ. (7)
мұндағы, Р – жерасты жөндеулерінің саны;
nж.ұңғ. – жөнделген ұңғымалардың ... ... ... ... бір ... ... ... бір ұңғымаға келетін жөндеулердің санын ... ... ... ... қызметкерлердің міндетіне ұңғымаларды
жөндеуге жұмсалатын уақытты барынша азайту, және ... ... ... тұру ... ... ... демек, ұңғымалардың
жөндеуаралық кезеңін ұзарту жатады.
Ұңғымаларды жөндеуаралық кезеңі ретінде ... ... ... ... ... ... ... (оларды нақты ... ... ... ... ... ... ... Мn жоспарлауға арналған бастапқы деректерге технологиялық режим
бойынша белгіленген тереңдік сорғыштарды ... ... ... ... ... ... санын Р, сондай-ақ технологиялық
режим бойынша оларды жөндеуге ... ... tж., ... ... ... жуу немесе тазалауға жұмсалатын уақытты көрсетеді. Жалпы
түрінде ұңғыманы жөндеуаралық кезеңін келесідегідей етіп көрсетуге болады:
М = tk – tж. / ж, ... tk – ... ... ... ... ... ... қызметтер (кәсіпорын) бойынша
ұңғымаларды орташа жөндеуаралық ... ... ... үшін ... ... жалпы күнтізбелік уақытынан tk ұңғымаларды жөндеуге
арнап жоспарланып отырған жалпы ...... ... ... ... ... ... қордағы ұңғымалар бойынша
жоспарланған жөндеулердің қосынды санына (бұрғылау мен ... ... ... ... ... байланысты
болатын жөндеулерді шегерумен) бөледі.
Мысалы, (кәсіпорынның) ұңғымалардың орташа ... ... ... ... = Σ tk – Σ tж / ж (9)
мұндағы, Σ tk - әрекеттегі барлық ... ... ... ... tж- ... ... ... жоспарланып отырған жалпы уақыт;
ж – ұңғымалардың жоспарланып отырған жөндеулерінің саны.
Мұнай-газ өндіру ... ... ... ... ... ұзартып және ұңғымалардың пайдалану коэффициентін арттырып
отыратын, олардың ... ... ... жұмысын қамтамасыз
етіп, ұңғымалардың сапалы жөндеуіне және мұнайды қосынды ... ... ... ... ... ... ... әзірлеп және жүзеге асырып
отыруы ... ... ... жұмысы түгелдей жоспарлы-алдын-алу
жөндеулер ... ... ... Жерасты жөндеулері пайдалану
шығындарының есебінен ... ... сол ... орындалған
кезеңдегі мұнай мен газдың өзіндік құнына арнайы бап түрінде енгізіледі.
Ұңғымалардың күрделі жерасты жөндеуі өзіндік ерекшеліктерге ие, ... ... ... ... ... пайдалану жабдығы – қат. Сол
себептен ұңғымалардың жерасты күрделі жөндеуі пайдалану деңгейжиегінің ... ... ... пайдалану жабдығының жерасты бөлігінің жұмысқа
қабілетті күйін қалпына келтіру жұмыстарымен, ... ... ... шаралармен байланысты. Ұңғымалардың күрделі жөндеуі әрекеттегі
ұңғымалар қорын жұмысқа қабілетті ... ... ... ... ... қалпына келтіруге (ұңғымалардың әрекеттегі қорын арттыруға)
арналған. ... ... ... аса ... ... жатады, олар
алты категорияға бөлінеді:
1. Объектіні бөгде сулардан оқшауландыру.
2. Объектіні табандық және ... ... ... ... ... ... ... төменгі деңгейжиектерге
тереңдеу.
4. Ұңғымаларды жою.
5. Апаттарды жою.
6. Басқа да жөндеу-қалпына келтіру ... ... ... ... ...... цементтеу, бұл
жұмысты оқшауландыру жұмыстары (І және ІІ категориялы) кезінде, қайту мен
тереңдеу (ІІІ ... ... және ... жойған кезде (ІV категория)
жүргізіледі. Апаттарды жою (V категория) ... ... алып ... құралады (ұңғымадан құм немесе цементпен ілінісіп ... ... ... ... тереңдік сорғыштарды, газ
зәкірлерін, сүзгілерді, болат арқандарды алу; ұңғымаларды бөгде заттардан
тазарту). Басқа ... ... ... (VІ ...... орнатылған мұнаралардың зақымдануларын (майысу, сыну, сүзгілерді
жөндеу) жою, ұңғымалардың ... ... ... ... түсіру немесе
екінші бұтасын қазып орнату), тығын ... ... ... ... ... ... жерін қалпына келтіру және т.б. Жұмыстарды орындау
үшін күрделі жөндеу бригадасы ... ... онда ... ... ... категориясы мен түрі, оның басталу уақыты, ұзықтығы мен істеу
бағасы көрсетіледі. Нарядтың арғы бетінде бригаданың еңбекақысы ... ... ... ... ... өнеркәсібінде қабат қысымды ұстау жұмыстарын қабат қысымдарды
ұстау цехы (ҚҚҰЦ) жүргізеді. Қабат қысымдарды ұстау цехы судың ... ... ... ... ... ... оны айдаудың
берілген мөлшерін қамтамасыз етіп оны сол деңгейде ұстап отырады. Суландыру
жөніндегі жұмысты тәулік бойы жедел ... ... ... ... ... ... ... қатты қазу жобасымен бекітілетін
кубтық метрмен көрсетілген суды құю көлемі (Қс) ... ол ... ... ... аспауы тиіс. Бір жылға арнап құю көлемін анықтаған
кезде тәуліктік құю Қс.т. мен ... ... ... ... ... ... ... = Қс.т. · tкүнт., (10)
мұндағы, Қс.т. – қаттан алынатын судың ... ... ... ... ... ... ... ұңғымаларының саны nұңғ.т. әзірлеу жобасымен бекітілген қажетті
құю көлеміне негізделумен келесі формула арқылы ... = R · Сч · kп ... R – ... айлық қабылдауыь, пайдалану айына м3/ұңғыма;
Сч – бір жылдағы тоғыту ... ... ... тұрған ұңғ.ай жұмыс
көлемі;
kп – тоғыту ұңғымалары, ... мен су ... ... тоқтауларды
ескеретін пайдалану коэффициенті;
Тоғыту ұңғымалары бойынша ұңғыма-айлармен берілген жұмыс көлемі немесе
пайдалану көлемі келесі мағынаға тең:
Сч = nұңғ. · Нtкал / 30, ... Қс = ... · ... · k3 / ... ... саны қатқа арнап белгіленген құю көлеміне, сондай-
ақ тоғыту ... ... ... мен ... коэффициентіне
байланысты. Тоғыту ұңғымаларының қабылдауына қаттың сүзгіш бетінің күйі
әсерін тигізеді; оған ... ... ... ... ... әсерін
тигізеді. Сол себептен қабылдау көбінесе игеру бөлігі мен геологиялық
қызметтің ... ... Суды ... ... ... аса ... меншікті салмаққа электрқуаты мен амортизацияға
жұмсалатын шығындар, ... ... ... ... Сол ... ... ... сондай-ақ тоғыту ұңғымаларының бағасын
арзандатуға және ... ... ... ... азайтуға тырысу
керек.
Мұнайды әзірлеу және аудау
Ұңғымадан келіп ... ... мен газ ... жүйе ... ... ... ... және оның ұңғымалардан өткізу пунктіне дейін қозғалуы
кезінде мұнайдың атмосфералық ауамен түйісуін болдырмайтындай ... ... ... ... жүйесі мұнайды газдан айырып, оны су мен
құмнан тазартуды, ұңғымалардың (мұнайдың, газдың, будың) өнімінің ... ... ... ішкішаруашылық тасымалдауды, мұнайды өңдеуге
әзірлеуді, мұнайдың жалпы шаруашылық өндірісі мен өткізілу мөлшерін өлшеуді
жүргізуі ... ... ... мен оны ... ... ... ... жұмыстарын аудандық инженерлік-технология қызметкерлері жүргізеді.
Бұдан арғы мұнайды айдау, оны ... ... ... ... ... ... әзірлеу жұмыстарын мұнайды ... мен ... ... ... ... аса ... бөлігі – мұнайды өңдеуге арнап әзірлеу. Ол тікелей
мұнай өңдеу кәсіпорындарында және бұл ретте кешенді түрде жүргізілуі тиіс,
б.а. оған ... ... ... ... ... ... ... тұздардан,
кальцийден, магнийден, натрийден) және тұрақтандыру процестері кіруі тиіс.
Тұрақтандыру ретінде ... ... ... онда ... ... бөліп алу, соның нәтижесінде мұнайдың құрамы әдеттегі
жағдайларда тұрақты болып қала ... Бұл ... ... ... ... өнімнің (мұнай мен газдың) мөлшері үшін ғана емес,
сондай-ақ оның сапасы үшін жауапкершілікте болуы тиіс. Бұл ... ... мен ... цехы ... ... сапасын техникалық бақылау
немесе зертханалық бақылау бөлімінің қызметін ... Цех ... ... ... ... сорғыш станциялардың, ... ... ... ... ... ... ... айдау мен өткізу ... ... ... ... тонна бруттолардың мөлшері (Б);
2. тонна неттолардың саны (Н);
3. ластануы (Л), пайыз;
4. жанармайдың потенциалы (ж).
Тонна ... ... (Б) – бұл ... ... бірге
қабылдауға және айдауға жоспарланып отырған мұнайдың мөлшері, ол келесі
формула бойынша белгіленеді:
Б = Н · 100 / 100-л ... ... саны (Н) ... ... ... ... балансынан алынады, ластануы бекітілген нормаға сәйкес пайызбен
қабылданады.
Ластану пайызы (Л) – механикалық қоспалардың (Л) тонналарының ... ... ... салмақтық санына (Б) қатынасы түрінде болып
келетін ... ... әр ... ... ... өлшенген шама:
Л = Л / Б · 100 (14)
Жанармайдың потенциалы (ж) – бұл қайнау соңы 1500ºС дейінгі ... ... ... көрсетілген потенциалдық (мүмкін болар)
мөлшері. Жанармайдың потенциалы сонымен қатар әр резерваур бойынша ... шама ... ... және ... ... салмақтық
мөлшерінің мұнайдың салмақтық санына, б.а. тонна неттолардың санына (Н)
қатынасы болып келеді:
ж = Пж / Н ∙ 100 ... ... ... жеткізу жоспары екі бөлімнен тұрады:
1. мұнайды мұнай құбырлық немесе тауарлық-көліктік ұйымға өңдеуге арнап
өткізу;
2. мұнайды ... ... ... – мұнда мұнайдың ... Бұл ... ... ... ... етуі бойынша
сұрыптар бойынша құрастырады.
Өткізу жоспарында мұнай тонналарының саны ... ... ... бағдарламасындағы мұнайдың балансына сәйкес келуі ... ... ... ... мен ...... нормаларға сәйкес
келуі тиіс. Өткізілетін мұнайға арнап әрбір сорты мен ... ... ... ... ... онда зертханалық талдаудың
деректері көрсетіледі: тағыздығы, тұздардың, механикалық ... ... ... ... ... ... ... кезінде соның
сапасын растайтын құжат болып табылады.
2 КОМПАНИЯНЫҢ НАРЫҚТЫҚ ЖАҒДАЙЛАРДАҒЫ ... ... ... ... ... ЖӘНЕ ОҒАН БАҒА ... ... мен байланыстың жағдайына жалпы сипаттама
Қазақстан Республикасы экономикасының нарықтық қатынастарға көшуінің
жылдам дамып келе жатқан процесіне ... ... ... ... ... ... мен ... саясаты белсенді
түрде жүзеге асырылуда, бұл үлкен қоғамдық резонанс ... ... ... ... ... ... ... Мемлекеттің
меншігінде тұрған және мемлекетсіздендіруге және жекешелендіруге жататын
объектілерге телекоммуникациялар жатады. ... ... ... ... мен оны беру ... ... ... қызмет етуін
қолдайды.
Телефондар, факстер мен электронды пошта қазіргі бизнесті ... және ... ... ... ... ... ... түрлеріне
қарағанда, өз мәні бойынша «интернационалды» және ... ... ... ... ... іс-әрекеттің дамуына және
экономиканың орталықсыздандырылуына көбірек ... ... Олар ... ... және ... ... кеңейтумен әлемдің
экономикалық байланыстарды нығайтады.
Сонымен қатар телекоммуникациялар жаңа жұмыс ... ... және ... ... арасындағы экономикалық көші-қонды
азайтумен, әлеуметтік саладағы ауытқулар мен ... ... ... біріктіруі мүмкін. Ақпарттық технологиялардың денсаулық
сақтау мен ... ... ... қоршаған ортаны сақтау мен жақсарту үшін
маңызы баға жетпес болып табылады. Жеңіл қол ... және ... ... ... ... тағы бір ... қасиеті
сол, жолдардың жаман жағдайына, жекелеген аймақатрдың қашықта орнаалсуы мен
жолаушы тасымалдарына қатысты тарифтердің ... ... ... ... ... қол ... алады.
Біздің үкіметіміз қашықтағы және ... ... ... тым
болмағанда ең төмен байланыс қызметтерін ұсынатын болады. ... ... ... арнап аймақтық оқыту сабақтарын беріп отыратын болады. Мұның
құны ең төмен болады және келешекте елеулі пайда әкелетін ... ... ... ... ... ең ... ... бәсекеге
қабілетті, дамыған елдердің инфрақұрылымына ұқсас инфрақұрылымына ... ... ... ... және ... жүйесін құру
міндеті тұр. Қазақстан телекоммуникацияларының қазіргі жағдайы басқа
елдермен ... ... ... ... ... ... ... проблемаға айналып келеді.
Қазақстан Республикасындағы телекоммуникациялар нарығы тұрғындарды
әртүрлі байланыс түрлерімен ... ... ... және т.б.) ... ету ... ... ... реттелген
іс-әрекет болғандықтан Қазақстан экономикасы үшін іс-әрекет ... ... ... ... ... ... ... ретінде ол инвесторлардың
үлкен қызығушылығын тудыруда. ... ... ... ... ... ... бұл ... Қазақстан
экономикасының жалпы құрылымындағы рөлі мен алатын орнын нақты және ... ... ... бар, ... ... ... ... кезеңге
арнап даму мақсаттарын белгілеп және міндеттерді құрылымдауға болады.
Телекоммуникациялар - байланыс саласының ең маңызды құрамдас ... ... ... ... беру және ... беруге арналған
техникалық құралдарды ұсыну түріндегі қызметтер ... ... ... ... табылады. Телекоммуникациялар саласы тұтынушыларға ақпарат
беретін және телекоммуникация қызметтерін сататын телекоммуникация желілері
мен қызметтерден құралады.
Саланың Қазақстан ... ... ... ... рөлі
мен мағынасы телекоммуникациялардың елдің тіршілік қарекетін қамтамасыз
етуіне негізделген. Қазіргі жағдайларда мемлекеттік, ... және ... ... ... телекоммуникация құралдары болмай іс ... ... ... қауіпсіздікті басқару мен сақтау
құралымен қамтамасыз етеді. Жыл сайын мемлекет барлық ... ... ... ... ... Олар ... заманғы бизнес пен
экспорттық іс-әрекетті дамытудың қажетті ... ... ... Жыл ... ... шаруашылық кешені мен тұрғындарға жүздеген миллион қызметтерді
ұсынады. Байланыс басқа ... ... ... ... ... элементтерінің бірі болып табылады, ірі және серпінді дамып келе
жатқан сала болып ... 2000 жылы ... ... ... 50 ... Теңге немесе республиканың жалпы ішкі ... 2 ... ... ... ... жылдамырақ дамуда,
және бұл соңғы онжылдықта дамушы елдердің ... ... ... 2002 жылы сала ... ... бюджетке салықтық
аударымдары 2001 жылдағымен салыстырғанда шамамен 66 %-ды ... бұл ... ... ... ... ... ... отырған барлық
түсімдердің 3,2%-ы деген сөз. ... ... ... объектісі болып табылады. Елімізде нарықтық қайта құрулардың
дамуының нәтижесінде телекоммуникациялар ... ... ... ... табыстылықты қамтамасыз етумен кәсіпкерлердің назарына
іліккен объектіге айналды. 1996 жылы ... ... ... ... ... ... жеке және заңды тұлғаларды
қажетті байланыс түрлерімен ... ету ... ... ... мен ... ... ... байланыс саласындағы іс-
әрекетті лицензияландыру енгізілген. 1996 жылды ... мен 2000 ... айы ... ... Республикасының Көлік және
коммуникациялар министрлігі шамамен алғанда 600 лицензия ... оның 75 ... ... ... үлесіне тиіп отыр. Телекоммуникациялар саны
көп жұмыс орындарының көзі болып табылады. Телекоммуникациялар ... ... ... 35 000 ... адам ... етеді, бұл экономика
саласындағы барлық еңбек етушілердің %-ын құрайды. Сонымен ... ... ... ... көлемдерін жүзеге асырумен және ... ... ... ... ... ... ... басқа салаларындағы жұмыс орындарының сақталуы мен құрылуын
қамтамасыз етуде. 2000 жылы ... ... 79.13 млн. АҚШ ... ... ішінде «Қазақтелеком» АҚ-на ... 70 ... ... орташа жылдық еңбекақы жалпы республикалық деңгейден 20%-ға
жоғары, бұл, ... ... ... ... ... және ... ... сәйкес жүзеге асыруға мүмкіндік береді. Телекоммуникациялар
ауылдық және қалалық аймақтардың арасындағы ... ... ... ... ... ... жаңа жұмыс орындарын
ұсыну мүмкіндігінің арқасында азайтады, тұрғындардың ақпаратқа ... ... ... бұл ... ... ... ... қашық орнласуы және жолаушы тасымалдарына қатысты жоғары
тарифтер ... аса ... ... ... ... экономикалық
байланыстардың нығаюына ықпал етеді.
Байланыс жеке және ... ... ... ... ... ... ... құқық қорғаудың, мемлекеттік
органдардың байланысқа ... ... ... ... ... ... және әлеуметтік инфрақұрылымының
ажырағыссыз бөлігі болып табылады
Байланыс – ақпаратты, ... және ... ... ... аударымдарын қабылдау, жинақтау, өңдеу, жинастыру, беру (тасымалдау),
жеткізу, тарату.
Электрлік байланыс (телекоммуникация) – белгілерді, ... ... ... ... бейнелерді, дыбыстарды сымдық, радио-,
оптикалық және басқа да ... ... ... бері ... - ... ... ... қызметтерін ұсыну үшін абоненттік нөмір
немесе ұқсастыру кодын бөлумен аталмыш қызметтерді ұсыну туралы ... ... ... ... ...... желілері (кабельдік, радиорелелік, серіктік
және т.б.), физикалық тізбектер және желілік-кабельдік ... ... ... ... ... және ... байланыс желісі – Қазақстан Республикасының және шетелдік
мемлекеттердің ... ... ... ... ... ... коммутациялық станцияларын өзара жалғайтын жерүсті
(кабельдік, соның ішінде талшықтық-оптикалық, радиорелелік) ... ... ... байланыс желісі – Қазақстан Республикасының шекарасын қиып
жатқан немесе Қазақстан Республикасының шекарасында ... ел ... ... ... ... ие ... және Қазақстан Республикасы
байланыс операторының халықаралық коммутациялық станциясын басқа мемлекет
операторларының ... ... ... ... ... ... Халықаралық байланыс желісі – Қазақстан ... ... ... ... жалғап жатқан байланыс
желісі.
Қалааралық телефондық байланыс – жергілікті ... ... ... ... ... ... ... пайдаланушылардың арасындағы телефондық жалғану. Халықаралық
телефондық ...... ... аймағында орналасқан
байланыс қызметтерін пайдаланушылар мен ... ... ... ... пайдаланушылардың арасындағы телефондық жалғану.
Байланыс құралдары – телекоммуникация хабарларын немесе ... ... ... ... ... қабылдауға арнап
қолданылатын техникалық және программалық құралдар;
Трансляция – телевизиялық және ... ... ... ... ... ... кабельдік желілер мен
радижиіліктік спектр номиналдарын қолданумен беру процесін жүзеге асыру.
Трафик – ... ... ... түсіретін шақыртулардың,
хабарламалар мен сигналдардың ағымдары.
3. Барлық байланыс түрлерімен қамтамасыз ету шараларын ұйымдастыру
Есептік кезеңде телекоммуникация қызметтері нарығында ашық және ... ... ... ... ... ауылды
елдімекендердегі тұрғындардың әмбебап ... ... ... қол ... ... ... ... ... жөніндегі, сондай-ақ жаңа қазіргі
замандағы телекоммуникациялық технологияларды ендіру мен ... ... ... жөніндегі жұмыстар жалғасты.
Қазақстан Республикасының 2006-2008 жылдарға арналған ... ... ... жүзеге асырыла бастады. Телекоммуникациялық
саланы дамыту жөніндегі ... ... ... ... ... ... нәтижелерге қол жеткізуге мүмкіндік берді:
• республика бойынша ... ... ... ... ауылды жерлерде – 54% құрады;
• телефондық тығыздық (100 тұрғынға) – ... ... ... ... саны – 2,8 млн. ... ұялы байланыс абоненттерінің тығыздығы (100 тұрғынға) – 40,7;
2006 жылдың 1-жартыжылдығы бойынша қалааралық телефондық байланыстың
бастапқы төлемдік ... оның ... ... ... сәйкес кезеңімен
салыстырғанда 15,8%-ға артты, халықаралық трафик 14,4%-ға артты.
Статистика бойынша 2006 жылдың қаңтар-маусым айыларында ... 127,3 ... ... ... ... ұсынған, бұл оның
алдындағы жылдың соған сәйкес кезеңіндегі ... 26%-ға ... ... ... ... ... түскен табыс 123,1 млрд.теңгені
құрады. Барлық байланыс түрлерінен түскен табыстың құрылымы: ұялы ... 45,5%, ... ... – 20,0%, ... ...... – 5,4%, ... беру – 3,5% және басқа байланыс
түрлері – 12,1%. Ұялы байланыс ... (59,9 %), ... ... (58,2%), ... ... ... (57,8%), байланыс
арналарын жалға беретін (37,8%) ... ... ... ... қарқынын көрсетуде.Жергілікті желіні жетілдіру мен дамыту шеңберінде
ағымдағы жылдың бірінші жартыжылдығында жалпы сыйымдылығы 140,2 мың нөмірді
құрайтын цифрлік ... мен ... ... ... және ... ... енгізілді.
Мемлекеттік мағынадағы ірі ауқымды жобалардың бірін – Ұлттық ақпараттық
супермагистральді (ҰАСМ) іске ... ... ... 2006 ... ...... ... басталды, бірінші жартыжылдықта
полиэтиленді түтіктің 545 км-і төселді; Ақтөбе-Орал қосылған пунктердегі
инфрақұрылымды әзірлеу жұмыстары жүргізілуде.
Спутниктік ... ... ... ... ... ... ... байланыс және хабар тарату спутнигін жіберуге негіз
болды, бұл республиканың валюталық құралдарын үнемдеуге және ... ... ... ... ... ... ... дамытуға
ықпалын тигізетін болады, Қазақстанның ең қашық орналасқан және өздеріне
жету қиын ... ... ... ... ... ... ... беретін болады. Ұлттық спутниктің қызметтері
қазіргі кезде орын алып отырған ... ... ... ... болады.
Қазіргі кезде қазақстандық байланыс операторларының «Kazsat» спутнигіне
ауысуын қамтамасыз ету жөніндегі ... ... ... ... ... ... екінші ұлттық геотұрақты байланыс және хабар
тарату спутнигін құрастыру мен іске қосуға ... ... ... ... байқау жарияланған. Жаңа «Kazsat-2» спутнигін іске қосу
ұлттық ... ... ... ... ... екі ... мүмкіндік береді.
Пошталық байланыс
Есептік кезеңде пошталық байланыс 2005-2010 жылдарға ... ... ... ... ... сәйкес дамып жатты. Бағдарламаны
жүзеге асыру ұсынылатын қызметтердің көбеюіне ықпал ... ... ... ... ... алмасудың өсуінің жағымды серпініне қол
жеткізілді: мерзімді басылымдар көлемінің артуы былтырғы жылдағы деңгеймен
салыстырғанда 3,0% ... ... ... ... артуы –
115,6%, сәлемдемелердің – 1,9%-ға артты.
Қаржылық секторда ұсынылатын қызметтердің көлемі едәуір мөлшерде ... Ақша ... ... 2005 ... ... ... ... салыстырғанда 3,2%-ға артты, коммуналдық ... ... ... ... ... – 1,5 есе, ... ... салыстырғанда –28,5%-ға артты.
2006 жылдың 1-жартыжылдығы бойынша пошталық сала бойынша жиынтық табыс
ұсынылатын қызметтер көлемінің ... ... оның ... ... ... ... ... қатысты 38,6%-ға артумен, 5632,6 ... ... ... ... ... ... жүзеге асыру
шеңберінде есептік кезеңде «электронды үкіметті» - ақпараттық кезеңді
қалыптастырудың алғашқы кезеңі ... 2006 ... ... 377
ақпараттық қызметін ұсынумен «электронды үкіметтің» ... ... ... ... ... ... 210 ақпараттық қызметті қалыптастыру
жұмыстары. 2006 жылдың соңына дейін порталда ... ... ... ... ... ... ... Республикасында 2006-2008 жылдарға ... ... ... жөніндегі орташамерзімдік бағдарламаның ... ол ... ... ... компьютерлік сауаттылығы
деңгейі мен қазіргі заманғы ақпараттық-коммуникациялық технологияларға қол
жеткізудің тең емес мүмкіндіктерімен сипатталатын ... ... ... ... ... жылдың 26 мамырында Қазақстан Республикасының Үкіметі Еуропаның
Қайта құру мен Даму ... ... одан арғы ... ... ... ... сату ... Қазақстан Республикасынан
«Қазақтелеком» ашық акционерлік қоғамының акцияларының 15,005%-ын сатып алу
туралы ... ... ... ... ... мемлекеттің қатысу үлесі 50%
құрайтын «Қазақтелеком» ААҚ ... ... ... 2000 жылдың
18 қазанындағы қаулысымен бекітілген ... ... ... ... ... ... айрықша ірі және бірегей
акционерлік қоғамдардың тізіміне» кіреді. Осыған орай ... ... ісі ... ... ... арнап ескерілген болатын.
Қоғамның қарқынды дамуы ... ... ... және ... әлемде орын жатқан оқиғалар туралы толық хабардар болуды ... ... ... ... өзі ... қарқынды дамуда. Әртүрлі
байланыс түрлерінің ... ... ... қызмет көрсету
сапасын талап етуде, бұл өз кезегінде бұл ... ... ... дымуға мүмкіндік береді және осы қызметті ұсынатын фирмалар мен
компаниялардың арасында сау ... ... ... ... ... ... қарастырайық. TNS Gallup Media ... MMI ... ... Қазақстанның ең ірі он бір қаласы
бойынша жүргізген саулнамасының нәтижелері Қазақстанда ұялы байланысты
пайдаланушылардың саны 2001 ... ... 14%-ға ... ... 24%-ды ... көрсетті. Арту сондай-ақ Интернетті пайдалануда да
байқалуда: мұнда 2003 жылы пайдаланушылар санының ... 2001 ... 2%-ды ... Спутниктік байланыспен жағдай басқаша болып
отыр: мұнда пайдаланушылардың саны 6%-ға ... ... ... 2003 жылы
байланыстың бұл түрін пайдаланушылардың саны 2% құрады.
Сурет 4 – ... ... ... ... байланыс және телекоммуникациялар нарығы әлі жеткілікті
мөлшерде дамымаған және ол тұрғындардың жеткілікті ... тар ... Бұл ... осы ... ... ... ... үшін
потенциалдың және тұрғындардың қамтылмаған топтарына қызмет көрсетуді
көбейтудің арқасында өз ... ... ... ... ... отыр.
Телекоммуникациялар көрсететін қызметтердің көлемін үнемі арттырып
отыратын экономиканың серпінді түрде дамып келе ... ... ... Қазақстан Республикасындағы телекоммуникация желілерінің ағымдағы
күйін келесідегідей негізгі сандармен сипаттап кетуге болады: ... ... ... 2001 ... басында елдің әрбір 100 ... ... ... бұл ... ... – 20,9, ... ... – 4,52
телефонды құрады. Бұл көрсеткіш ... ... ... ... ... ... ... иеленуде; жергілікті
телекоммуникациялар желісі 3009 ... ... оның 580-і ... 2429-ы - ... ... ... ... орнатылған
сыйымдылығы 2 418 371 нөмірді, іске ... ... – 1 ... ... соның ішінде цифрлік 547 211 нөмір немесе жалпы іске
қосылған сыйымдылықтың ... ... ... кезде республикадағы
қалааралық байланыс желілеріндегі телефондық арналардың жалпы ұзындығы 186
770.2 мың ... ... ... ішінде цифрлік беріліс жүйелерімен
құрылғандарының ұзындығы - 142 198.3 мың арна/км.
Телефондық тығыздықтың шамасы жан ... ... ... ішкі ... ... ... ... экономикалық әлеуетімен тығыз байланысты
болып табылады. Мемлекеттің ЖІӨ мен ... ... ... байланыс неғұрлым жақын болса, ... ... ... ... ... та соғұрлым теңгермеленген болып келеді.
Қазақстанның жағдайы (жан басына қатысты ЖІӨ - жылына 1060 АҚШ ... ... даму ... ... даму ... ... озғандығын
көрсетіп отыр.
Ағымдағы телефондық байланыс жан басына шаққанда шамамен 4500 ... ... ... ... ... ... ... стратегиясы
телефондық аппараттардың санын көбейтуге емес, ... ... ... жаңа ... ... ... ... құны қосылған қызметтерді
енгізуге негізделуі тиіс.
2.3 Қазақстан нарығында ... мен ... ... ... кезде республикамыз егеменді және ... ... ... ие ... ... қызмет етуі көбінесе
мемлекеттік маңызы бар ірі ... ... ...... ... ... іске ... арқасында негізделіп отыр. Ендігі
уақытта ... ... ірі ... ... ... ... ... жыл пакеттік коммутациясы бар буынындағы талшықтық-оптикалық
байланыс желісін құрудың бастапқы кезеңіне ... Осы ... ... барлық облыс орталықтарында Metro Enternet желілерін құру жобалары
мен IP/MPLS ... ... ... ... магистарльдік
көліктік желісін салу жобасы іске асыруға қабылданған. 2005 ... ... ... ... ... ... ... алдын-ала төленген
карталары арқылы халықаралық телефондық ... ... ... ... – 35% ... ... мен ... жекелеген елдер – 60%
дейін, АҚШ, ... ... – 60% ... жылдың 1 шілдесінен бастап бөгде операторлардың ... ... ... тарификациялау механизмі өзгертілді.
2006 жыл ішінде ... ... ... түсетін табыстардың
төмендегідей құрылымы қалыптасты: сымсыз байланыс – 43,2%, ... ... ... ... – 8,4%, мәліметтерді беру
қызметтері мен ... ... ... ...... беру – 3,7% және ... да байланыс түрдері –
16,0%. Аса серпінді ... ... ... түрлері дамыды:
мәліметтерді беру қызметі мен телематикалық қызметтердің, атап айтқанда
Интернет қызметтердің ... ... (2006 ... қаңтар-желтоқсанында
2005ж. Қаңтар-желтоқсанындағы көрсеткіштермен салыстырғанда табыс соған
сәйкес 21,7 % және 61,8 %-ға артты). Сымсыз ... ... ... ... ... ... ішінде ұялы байланыстан түскен пайда 65,3%-
ға, халықаралық байланыстан түскен пайда 24,7 %-ға және ... ... ... ... ... ... Соңғы жылдарда желінің
толық ... ... мен ... негізін қалаған елеулі
өзгерістер орын алды:
• Қазақстан ... ... ... 1750 км Трансазиялық-
еуропалық талшықтық-оптикалық байланыс ... ... 137 ...... ... ... байланыс желісі
(ТОБЖ), салынды;
• ұзындығы 2528 км Шымкент-Қызылорда-Ақтөбе-Атырау-Ганюшкино ... ... ... ... ... ... ... 1140 км Алматы-Қарағанды цифрлік ... ... және ... ... ......... – Ресей
радиалдық тармақ бойынша цифрлік шығу ... ... ол Орта Азия ... ... ... желі ... Алматы және ... ... ... станцияларды жалғауға арналған;
• Алматыда цифрлік арналар бойынша транзиттік трафикті өткізуге арнап
және GSM ... ұялы ... ... арнап 34Мбит/с цифрлік
ағым ұйымдастырылды;
... ... ... спутниктік байланысы қайта жөн-
делді, сондай-ақ Алматы, Ақтау, Атырау қалаларында Интелсат ... ... ... ... солардың арасындағы спутниктік
байланыстың магистральдік арналары құрылған және ... ... ... БАЭ мен ... жаңа ... ... республиканың шалғай жатқан және халқының саны аз аудандарындағы
байланысты қамтамасыз ететін ... ... ... ... ... ... ДАМА 182 ... спутниктік станциясы,
соның ішінде жоғарыдағы аудандардың елдімекендерінде 149 салынған;
• Алматы қаласындағы ... ... ... құрал-
жабдығы мен Орал, ... ... және ... ... автоматтық
қалааралық телефондық станцияларды (АҚТС) жаңғырту аяқталды.
• 2001 ... ... ... ... ... ... салынып және пайдалануға енгізілген. Бұл цифрлық қалааралық
коммуникациялар желісін құру жұмысын аяқтауға ... ... ... ... нарығын серпінді дамытуға арнап
жағдайлар тудыру және ... ... ... және қол ... ... ету.
Телекоммуникацияның міндеттері:
1 Телекоммуникациялар саласындағы мемлекеттік реттеу механизмін
жетілдірумен ... ... және ... ... ... ... ... сонымен қатар ауылды ... ... ... дамуы мен қол жеткілікті болуына ... ... әрі ... саласын ... ... ... ... ісі ... ... Ұлттық
ақпараттық супермагистральдің құрылысы аяқталатын болады, сондай-ақ
жергілікті телекоммуникациялар ... ұялы ... ... сақтау мен деректерді беру мен Интернет қызметтері желісін дамыту мен
жаңғырту жалғасады.
«KAZSAT-1» байланыс және хабар тарату спутнигінің ... ... ... ... ... ... ... жөніндегі
шаралар жүзеге асырылатын болады. Ұялы байланыс нарығындағы бәсекелестікті
дамыту мақсатында 1800 МГц ... ... ... ... ... болады. Жергілікті бекітілген байланыс пен
Интернет-қызметтер саласындағы бәсекелестікті одан әрі дамыту, сондай-ақ
тарифтерді төмендету мақсатында ... ие ... ... ... ... ... абоненттік желілеріне және
Интернет-провайдерлеріне тең түрде қол жеткізу реттелетін болады.
Соның нәтижесінде 2007 жылы:
... ... ... тығыздығы елдің әр 100 тұрғынына 20
құрайтын болады;
• ұялы байланыс абоненттерінің тығыдығы плотность ... ...... әр 100 ... 45 ... жергілікті коммуникация
желілерін цифрлендіру деңгейі – 85 пайызды құрайды;
• Интернетті пайдаланушының тығыздығы – елдің әр 100 тұрғынына ... ... ... ... желілердің тығыздығы елдің әр100 тұрғынына 23
құрайды;
• ұялы байланыс абоненттерінің тығыздығы – ... әр 100 ... ... ... желілерін цифрлендіру деңгейі – 90 %;
• Интернетті пайдаланушылардың тығыздығы – елдің әр 100 тұрғынына 10;
2009 жылы:
• бекітілген ... ... ... ... әр 100 ... ... ұялы байланыс абонентінің тығыздығы – елдің әр 100 тұрғынына 95;
• жергілікті коммуникация желілерін цифрлендіру деңгейі – 95 ... ... ... тығыздығы – елдің әр 100 тұрғынына 15.
Телекоммуникация қызметтері нарығының оңтайлы ... және ... ... ықпал ететін ақпараттық қоғамның технологиялық негізі
ретінде тиімді және ... ... ... ... келе айта ... ... мемлекеттің
монополиясынан шығару және соның салдарынан – байланыс қызметтерін ұсынатын
жаңа компаниялардың ... ... ... ... ... ... ықпал етумен телекоммуникациялар нарығына жағымды
әсерін тигізеді, ... ... ... ... ... ... төмендете алмайды, осының барлығынан түптеп келгенде
тұтынушы ұтады.
3 ЖОСПАРЛАУ ӘДІСТЕРІН ЖЕТІЛДІРУ – МҰНАЙ ӨНДІРУШІ ... МЕН ... ... ... ... ... ... кәсіпорындарға әсер етуінің ерекшеліктері
Жоспарлау дегеніміз – бұл ең алдымен келешекте фирманың тиімді қызмет
етуі мен дамуын қамтамасыз етуге мүмкіндік беретін ... ... ... процесі. Кәсіпорын жоспары жұмыс өнімі ретінде ... ... ... ... келеді, онда өндіріс және мақсаттарды
жүзеге асыру бойынша жұмыстарлы орындаудың көлемі, әдістері, ... ... және сол ... қажетті құралдармен қамсыздандыру
ескерілген, алайда оларда солардың мақсаттарына қол жеткізудің ... ... ... ... ... ... ... қажетті және
қалаулы қарқынын, және пропорцияларын қамтамасыз етуі тиіс.
Жоспар кәсіпорын ... үшін ... ... басшылық болып
табылады. Қазіргі кәсіпорын – бұл ... ... ... ... ... ... ... бөлімшелерінің, директордан
бастап қатардағы қызметкерлерге дейін барлық қызметкерлерінің үйлесімді
жұмыс ... ... ... ... ... ... ... сондай-ақ алға қойылған мақсаттарға қол ... ... ... үшін қолданылады.
Жоспарлаудың негізгі міндеті – кәсіпорынның аса ... ... ... ... ... ... және
т.б. жүзеге асырудың нәтижесі ретінде оның барынша ... ... ... ... әрекеттер бағдарламасын әзірлеу. Өндірістік жоспарлау
кәсіпорынның қолда бар өндірістік қуаттылықтарына негізделумен ... мен ... ... ... ... өзін ... сегменті игеруге қабілетті өнім ... ... ... сол не өзге өнім ... ... ... ... көбірек
болған сайын, кәсіпорынның өндірістік әлеуеті соғұрлым жоғары болуы тиіс.
Жоспарлық шешімдер, жоспарлау ауқымдары, сондай-ақ нақты кәсіпорынның
іс-әрекетінің ... да ... ... ... ... түрлерін
бөліп кетуге болады:
• стратегиялық жоспар – ұзақ уақыттық жоспар, ... 10 – 15 ... ... онда ... пен ... ... ... міндеттер,
сондай-ақ қойылған ... қол ... ... ... ұзақ ... ...... жылға арнап әзірленетін және
фирма ... ... ... ... ... бағытталған
жоспарлар;
• ағымдағы жоспарлар – өзінде фирманың ағымдағы қаржылық ... ... ... ... түйісіп жататын жоспарлар;
• шұғыл жоспарлар – кәсіпорын іс-әрекетінің ... ... ... ... ... ... Олар тар бағытты, жоғары
дәрежеде тәптіштелген болып келеді және қолданылатын ... ... ... ... ... ... – жаңа өндірістік қуаттылықтарды құруға
және олардың ... ... ... ... салымдардың
жоспарлары;
• бизнес-жоспар – жаңа ... құру ... ... ... ... ... ... нақты мақсаттарына қол
жеткізу жөніндегі іс-әрекет жоспары, оған күтілетін шығындар мен ... ... ... ... ... ... қатарына жоспарлау
жатады. Ол өзінде ұдайы өндіріс процесін мақсатқа лайықты түрде әсер ... ... ... ... түрі ... ... ... жағдайында жоспарлау экономикалық және әлеуметтік іс-әрекеттің
барлық жақтарын ... ... ... ... ... ... ... экономика жоспарлауды жоққа шығармайды, себебі жоспар дегеніміз
тиісті түрде ресімделген басқрамалық шешім ... ... ... ... бірі табылумен, жоспарлау басқару объектісінің
мақсатқа ... ғана ... ... серпінді және пропорционалды дамуын
қамтамасыз етеді. Өзінің ... ... ... ... мен ... ... ие болады. Қазіргі кезде жоспарларды
құрастырудың, ... ... ... әдістерінің бірнеше түрлері бар.
Оларға баланстық, нормативтік, математикалық-статистикалық әдістер жатады.
Баланстық әдіс өздеріне фирма ие болып ... ... ... ... ... және ... қатысты қажеттерді жоспарлық кезең
шеңберінде, былайша айтқанда, өзіне ... ... ... ... ... ... байланыстыруға негізделген. Егер де ресурстар қажеттерге
қарағанда жеткіліксіз болса, онда ... ... ... ... олардың қосымша көздерін іздестіріле бастайды. Қажетті ... ... ... ... өз ... оны ... ... Егер де ресурстар оларға қатысты ... ... ... онда кері ... проблеманы – шешуге тура келеді: оларды
тұтынуды көбейтіп немесе артық ресурстардан құтылуға тура ... әдіс ... ...... ... ... баланстарды құрастыру арқылы жүзеге асырылады. Баланс екіжақты
бюджеттік ... ... ... оның сол ... ... көздері, ал оң
жағында олардың үлестірілуі ... ... ... ... ... ... келеді.
Кесте 1
|Ресурстардың көздері | ... ... ... ... ... |1. ... тұтыну ... ... ... ... |2. Сыртқа сату ... Ішкі ... |3. ... соңына қатысты қалдық |
|Жиыны ... ... ... ... ... ... баланстық басқару құрайды, ол кезеңнің басына
қатысты ресурстардың қалдықтары оған қосылған олардың ішкі және ... ... ... ... қатысты шығынның және қалдықтың қосындысына
тең болуы тиіс. Баланста ресурстардың барлық көздері негізгі жеткізушілерді
бөліп ... ... ... ... ... ... ... кең
қолданысқа ие болады. Бұл бірқатар жағдайлармен түсіндірледі.
Біріншіден, фирма нарықтық қатынастардың субъектісі болып табылады; ... ... ... ... ... ... ... алады және
өндірілетін өнім мен ... ... ... ... ... мен дайын
өнімнің барлық ағымдары ... ... ... ие ... ол
жоспарларды құрастыру үшін әмбебап және аса ... ... ... ... мен ... ... ағындары тәжрибеде тек ... ғана ... ... ... ақпарат, зерделік меншік және
т.б. Үшіншіден, ... ... мен ... ... ... ... түрге ие болуы мүмкін, себебі осы кезге дейін әлі ешкім
картоптың тоннасын сүттің литрімен немесе шойын ... ... ... ... ... ... тапқан жоқ.
Нормативтік әдіс келесіге негізделген: белгілі кезеңдегі жоспарлық
тапсырмалардың негізіне әртүрлі ресурстардың ... ... ... ... ... ... және т.б.) ... жұмсалу нормалары қойылады. Осылайша, жоспарлаудың нормативтік
әдісі баланстық ... ... ... сондай-ақ қосалқы болып табылады.
Жоспарлауда қолданылатын нормалар натуралдық, бағалық және уақыттық
болуы мүмкін. Натуралдық ... ... өнім ... ... ... ... (шикізат, энергия және т.б.) шығынына қатысты
болып келеді. Бағалық ... ... ... ... шығындарын
немесе өздерін ақшалай түрден басқа түрде көрсетуге ... ... ... немесе тікелей ақшалай шығындарды (мысалы, өнім
бірлігіне қатысты төлемді) ... ... ... ... на ... Уақыт нормалары оның жұмыстарды ... ... ... ... ... шығындарын көрсетеді. Мысалы, жедел уақыт
нормалары; жұмыс орнын қамсыздандыру уақыты, жеке үзілістер уақыты, даярлау-
қорытынды уақыты және т.б. деп ... ... ... ... ... ... олар ... үлгілерге негізделген оңтайландыру есептеулерінен
құралады. Аса қарапайым үлгілерге статистикалық үлгілер ... ... ... ол екі ... ... ... ... А оқиғасы орын алған жағдайда Б оқиғасының орын алуын ... ... ... ... ... үлгілер ағымдағы
салымдар мен ... ... ... ... келешек
шығындарды есептеп шығуға, қаржылық әрекеттерді жоспарлауға және ... ... Дәл сол ... ... саласында олар аса кең
қолданысқа ие ... ... ... ... ... ... ... пен теңсіздік жүйесін шешуге мүмкіндік береді, соған
негізделумен әртүрлі үйлесімдегі солардың оңтайлы шамалары анықталады. Бұл
берілген ... ... ... ... ... ... кезіндегі
шығындардың минимумы бойынша; қайсыбір ... ... ... және т.б. ... ... ... ... әрекет ету
нұсқаларының бірін таңдап алуға мүмкіндік береді. ... бұл ... ... ... ... ... ... болып
келеді.
Жоспарлық кезеңнің ұзақтылығы мен мақсаттарға байланысты ... ... және ... ... бөледі.
Келешектік жоспарлау – бұл кәсіпорын жоспарын ұзақ ... ... бес, он және одан ... ... (ұзақмерзімді жоспарлау). Онда сол
кезеңде кәсіпорынның алдында тұрған ... ... және ... шешу
әдістері көрсетіледі. Ірі өндіріс пен жылдам ... ... ... жоспар техникалық-экономикалық жоспарлау жүйесінде
негізгі орынға ие болады. Кәсіпорынның ... ... оның ... ... оның ... арттыру бойынша, жаңа қуаттылықтарды,
өндірісті автоматтандыру мен механикаландыру жөніндегі жаңа ... ... ... ресурстарды (капиталдық шығындарды, материалдық-
техникалық құралдарды, еңбекті және т.б.) қолдануды жақсарту бойынша ... ... ... ... ... ... бір ... және оған қарағанда қысқа
кезеңдерді қамтиды, ол фирманың алдында осы ... ... ... ... ... ... ағымдағы (қысқамерзімді және
жедел) жоспарларды әзірлеу түрінде орын ... ... орай ... ... өндірістің ағымдағы жоспарлауымен теңеп жатады,
соңғысы алға ... ... қол ... үшін ... ... ... әрекет етуін қамтамасыз ететін фирманың іс-әрекеті
процесін даярлау мен жүргізу теориясы мен ... ... ... ... ...... уақыт бойынша, сондай-ақ
құрылымдық бөлімшелері бойынша үздіксіз, ырғақты, теңгерімделген жұмысын
қамтамасыз ету. Ағымдағы жоспарлау ... ... ... ... ... ... ... Нарықтық экономикада ағымдағы жоспарлардың
бастапқы нүктесі ретінде өнімнің ... ... ... ... ... ... стратегиялық жоспарға қарағанда ағымдағы
жоспарлардың ... ... ... ... өзгертіледі. Ағымдағы
жоспарлау кәсіпорынның әртүрлі іс-әрекеттері бойынша жоспарлардың жиынтығы
болып келеді. Ағымдағы жоспарды ... ... ... ... алдында тұрған міндеттер іс-әрекет жоспарын және соларды шешу үшін
жеткілікті болатындай ресурстарды қажет ... ... ... ... ... ... сметалар түрінде әзірленеді. Өткізуді
болжамдау – ... ... ... бюджеттері өзіне негізделумен
құрылатын негіз.
Қысқамерзімді ... ... ... құрамдас бөлігі
ретінде, тұтастай фирмамен және жекелеген бөлімшелерімен бір жылға ... ... ... жыл, жыл) ... ... ... айтқанда күнтізбелік
жоспарлар түрінде әзірленеді. Олар ғылыми зерттелуре, ... ... ... ... ... ... қамтиды, келіп түскен тапсырыстардың, материалдық және қаржлық
ресурстардың есебімен құрастырылады және ... ... ... ... ... ... ... жедел-өндірістік деп аталады.
Жедел-өндірістік жоспарлаудың негізінде ағымдағы жоспарда немесе бизнес
жоспарда ... және ... ... ... ... ... бір
жылдық, тоқсандық, айлық өндірістік бағдарламасы жатыр. Жедел ... он ... ... дейінгі кезеңді (екі күнтізбелік аптаға дейінгі)
қамтиды, алайда көбінеки олар тәуліктік болып ... ... ... үш негізгі элементтен құралады:
• цехтардың, телімдердің, желілердің ... ... ... қуаттылықтардың іс-жүзіндегі жүктемесін көрсетеді;
• осы бөлімшелерге берілген жедел тапсырмалардан;
• бұйымдардың және олардың ... ... ... ... ... ... ... жоспарлар құрал-жабдықтың жүктемесін, технологиялық
циклдегі жекелеген ... ... ... ... ... ... ... қолда бар өндірістік қуаттылықтардың,
материалдық ... ... ... ... ... ... және цех ішіндегі жоспарлауды бөледі.
Цехаралық жоспарлау – әр ... ... ... өндірудің шұғыл жоспарын
белгілеу. Цех ішіндегі жоспарлау кезінде ... ... ... ... ... цех үшін ... қарағанда толығырақ
белгіленеді. Тапсырма тек өндірістік телімдерге ғана емес, ... ... ... ... ... ... іске қосу және
олардың әрекеттер бойынша өту мерзімдері бойынша, сондай-ақ оларды ... ... ... ... экономикаға көшу жағдайларында реформаларды сәтті түрде
жүзеге асырудың басты мәселелеріне ... ... ... және ... барлық әлеуметтік-экономикалық процестерді
мемлекеттік реттеу жатады. ... ... ... ... ету
жағадйларындағы мемлекеттің аса маңызды қызметі болып табылады. ... ... ... ... ... мен ... және жанама реттегіштерін қолдану ... ... ... ... ... ... бюджеттік, банкілік жүйе арқылы,
мемлекеттік ... ... ... ... ... ... болжамдау, бақылау және басқарудың басқа да қызметтері кеңінен
қолданылады.
Мемлекеттік реттеу экономикалық іс-әрекеттің ... мен ... ... ... ... жауапкершілікті белгілейді. Сонымен
қатар мемлекеттік реттеу барлық экономикалық ... ... ... ... ... ... өндіріс типіндегі кәсіпорындарда
жедел-өндірістік жоспарлау әдістері ... ... ... ... өз
ерекшелігі бар. Тек соның есебімен ғана кәсіпорында жедел-өндірістік
жоспарлаудың ... ... ... ететін жүйесін құруға болады.
5. Пайда – кәсіпорынның өндірістік-шаруашылық қызметінің маңызды
көрсеткіштерінің ... ... ... әрекеттілігінің маңызды
жинақтаушы көрсеткішіне өндірістің табысы жатады. Пайда экономикалық ... ... ... ... материалды өндірістің
орталығында пайда болған таза ... ... ... және ... ... ... ... байланысының нәтижесіне дайын өнім жатады, ол
тұтынушыға өткізу жағдайарына байланысты тауарға айналады. өткізу сатысында
алдында затталған және таза ... ... ... ... ... Таза еңбектің құндылығы жаңа шығарған бағаны көрсетеді және де
ол екіге бөлінеді. Біріншісіне жұмысшылардың ... ... ... ... таза ... (қосымша еңбектің құндылығы) құралады.
Өнеркәсіп әрекеттілігінің финасты нәтижесін анықтау үшін ... ... ... ... оны ... мен ... ... сәйкестендіру
қажет. Егер табыс финансты нәтижелерден жоғар болса, онда табыстың алынғаны
көреміз. Егер ... ... ... болған табыс оны өндіру шығындарына
тең ... онда ... ... ... ... үшін ... жапты
деуге болады. Табыстан шығындар жоғары болатын ... онда ... ... – теріс финансты нәтиже, бұл оны қиын финанстық жағдайға
қояды және банкротстваға ұшырауды ... де ... ... ... ... ... және әлеуметтік даму
мақсатына бағытталған ақшалы жинақының бір бөлігін, сонымен ... ... ... ақшалы қаржыны жіберуді айтамыз.
Өнімді өткізуден пайда болған өнеркәсіптің пайдасының мәнін ... ... ... ... ... ... өткізу жағдайындағы еркін
бағалар берілген өнімнің басекелестік ... ... және ... ... ... ... сұраныс пен ұсыныстарына ... ... да ... ... ... бағаардың деңгейі
өнеркәсіптен байланысты болып келетін факторға жатады. өнеркісптке тәуелсіз
болып келетін факторға өнеркәсіп-монополистермен өнімге ... ... ... ... ... ... ... соңғы
финанстық нәтижелеріне балансты кіріс жатады, ол ... үш ... ... ... ... ... табыс (шығын);
• негізгі қондырғылар және басқа да өндірістің мүлігін өткізуден
пайда болатын табыс (шығын);
... ... да ... нәтижелер.
Өнімді өткізуден пайда болатын табыс (шығын) дегеніміз бұл өндірістің
негізгі әрекеттілігінен пайда болған финанстық нәтиже және де ол ... және ... ... ... ... ... бойынша орындалады.
Финанстық нәтиже әрекеттілігінің әр түрі бойынша бөлек ... ... баға ... өнімді өткузіден пайда болған табыс пен оны өндіру
мен өткізуге кеткен шығындар арасында тең ... 5 - ... ... ... ... қордарды және басқа да өндірістің мүлігін өткізуден пайда
болатын ... ... ... бұл ... ... ... емес ... келетін финанстық нәтиже. Ол басқа да өткізуден пайда
болған табысты (шығынды) көрсетеді.
Өнеркәсіп өз мүлігімен өзі айналысады. Олар өз ... жою, ... ... ... ... өнеркәсіптердің шартты капиталдарына беруге мүмкіндігі
бар. Финансты ... тек ... сату ... ғана ... фондтар және басқа да өндірістің мүлігін өткізуден пайда
болатын табыс өкізілген мүліктің сатылым ... және ... ... болған шығындар есептеу ... ... ... ... ... 6 - ... қондырғылар және басқа да өндірістің мүлігін
өткізуден пайда болатын табыс
өткізуден басқа да пайда болған ... ... бұл ... ... ... және ... жұмысты, қызымет, негізгі
қорлар мен басқа мүлікті ... ... ... ... ... ... алынатын табысты (шығын) айтамыз. Қаржылық нәтиже
өткізуден тыс ... ... пен олар ... ... ... арасындағы
айырмашылық бойынша анықталады.
Түсім – бұл өнеркәсіптің өзіндік финанстық ... ... Ол ... үш ... ... ... қалыптасады:
• негізгі;
• инвестициялық;
• қаржылық.
Негізгі әрекеттілігінен пайда ... ... ... ... пайда
болған ақша түрінде беріледі.
өнімді сатудан пайда болған ... ... бұл ... ... ... және ... ... пайда болған ақшалай қаржы. Бұл
шығындарды жабатын және ... ... ... ... қаржылай көзі
болып келеді. Өткізуден пайда болған түсім бұл өндірістің өзінің өнімін
өткізу, жұмыс пен ... ... ... ала ... ... тауарларды
өткізуден, сонымен бірге мүлікті заңдарын өткізуден пайда болған ... ... ... ... ... ... болған түсімге басқа
сатудан пайда болған ақшалай түсімді, сонымен бірге өткізуден басқа ... ... ... ... ... ... Өткізуден пайда
болған түсімнің көлемі өндірілген өнімнің көлемі, оның түрлері, ... ... ... және т.б. әсер ... Түсімнің пайда болудың
маңызды моментке қаржының уақытысында ... ... ... ... ... болған түсімнен басқа
өнеркәсіптің инвестициялық пен қаржылық әрекеттілігінен түсім де ... ... ... болған түсім айналымның сыртыңдағы
активтерді сатудан және бағалы қағаздарды өткізуден ... ... ... ... ... ... болған түсім инвесторлар арасында
өнеркәсіптің облигациялары мен ... ... ... ... жалпы (баланстық) және есептік пайда жоспарланады.
Жалпы пайда – ... ... ал ...... ... ... пайданың Пб құрамына келесілер кіреді:
өнеркәсіптің негізгі әрекеттілігнен ... ... ... ... ... және ... пайдалануға беру) пайда болған табыс По, басқа
сатудан пайда болған ... Ппр және ... тыс ... ... ... ... яғни:
Пб = По+Ппр+Пвнр (16)
Балансты пайданың ... ... ... ... ... ... және берілген өнеркәсіптің өніміне қойылған сату бағаларына
байланысты болып келеді.
Есептік пайданы Пр балансты пайданың бір ... деп ... және ... ... ... ... үшін төлеуден Пф және банкқа
кредит үшін пайызды Пк төлеуден пайда болады.
Пр = Пб – Пф – Пкр. ... ... ... ... ... өндірістің өнімін өткізуден
пайда болған табыс (ПТ) өндірістің өткізіп жатқан өнімнің көлемі (Qр) және
оның өз ... (Ср) ... ... ... ... = Qр – Ср. (18)
Өткізіліп жатқан өнімнің өз ... (Ср) ... ... ... ... ... (СТ) ретінде, өнеркәсіптің басқа саласының тауарлы
өнімнің өз құндылығы (Сдр) ретінде және ... ... ... ... ... (Со t+1) есептей отырып, жобаланған жылдың
ішінде өткізілмеген өнімнің қалдықтарының (Со t) ... құны ... = СТ + Сдр + Со t – Со t+1. ... ... ағына және келесі жылдың аяғына дейін өткізілмеген
тауардың қалдықтарының өзіндік ... ... ... ... ... кететін шығындар бағасы трінде ... ... ... көбейту арқылы анықталады.
Со t = Цо t Зо t , (20)
Со t+1 = Цо t+1 Зо t+1 ... Цо t+1, Цо t – ... ... ... ... ... жылдың яғына дейін өткізілмеген өнімнің қалдықтары, мың тенге; Зо
t+1, Зо t – ... және ... ... ... ... 1 ... ... коп.
Өткізілмеген өнімнің 1 тенгесіне кететін шығындар ... ... ... t = СТ t + Сдр t / QТ t+1 · Кс t-1 , ... t+1 = Сt+1 + Сдр t+1 / QТ t+1 · Кс t-1 ,
мұндағы, Кс – шығындар қатынасын есептейтін көрсеткіш.
Шығындарды есептейтін ... ... ... ... 1
тенгесіне кететін шығындардың есептік жылдар мәліметі бойынша ... ... 1 ... ... ... бөліміне тең болады.
Кс t-1 = Зо t-1 / ЗТ t-1. (22)
Есептік жылдар ... ... ... ... ... 1 ... ... (t-1) көлемі есептік жылдың аяғына қалған өткізілмеген
өнімнің қалдықтарының өз құндылығын (Со t-1) сол ... ... (Цо ... ... t-1 = Со t-1 / Цо t-1. ... ... тура есеп ... есептеледі.
Есептік табыс өндірістің қосымша қорларының түзілу көзі болады, сонымен
бірге өнеркәсіптің әртүрлі қажеттіліктеріне ... жаңа ... ... ... ... ... өзіндік айналым қаржыларының өсуі.
Табыстың ... ... ... ... кіргізеді.
өнеркәсіптерде табысты тарату жүйесі халықтың барлық қажеттілігіне
бағытталуы қажет. Өнеркәсіптің қарамағында қалатын табыстың ... ... ... бойынша өнеркәсіптің белгілі табысына сәйкес келуі
қажет. Сонымн бірге, есептелген ... ... ... ... ... ... өнеркәсіпке әсер етпейтін факторлардан алынған қосымша табыс
өнеркәсіптерден мемлекетпен толық алынатын.
Пайданың түрлері:
Өнімді сатудан түскен пайда Дрп НДС, акциз, ... ... ... ... тыс, ... ... қайтарылған тауардың құнынан,
тұтынушыға берген бағадан және сатудан жеңілдіктерден тыс көрсетіледі және
тауарлы ... оның сату ... ... ... Q – тауарлы өнімнің көлемі;
Ц – өнімнің бірлігін сатуға кететін баға (НДС, ... және ... ... ... пайда Двал негізгі әрекеттілік Спр нәижесінде пайда болған
өткізілетін ... ... ... және ... ... ... көрсетіледі:
немесе (25)
мұндағы, С – өнім бірлігінің өзіндік құны, ол ... ... ... ... ... ... ... – і түріндегі өнімді сатудан пайда болған саны.
n – өнім түрлерінің саны.
Негізгі ... ... ... Дод ... ... ... ... және жалпы пайда мен кезеңдік шығындары арасындағы айырмашылық
бойынша анықталады. Кезеңдік шығындары бұл өнімнің өнірістік ... ... емес ... ... ... Днод бұл негізгі емес
әрекеттіліктен пайда болған сальдирленген ... ... ... ... ... ... ... сыртындағы активтерді беру,
негізгі қаржыларды өткізу, бағалы ... ... ... ... т.б. жатады.
Негізгі әрекеттіліктен салық салынатын пайда Днобл бұл негізгі және
негізгі емес әрекеттіліктен пайда болған табыс.
(26)
Салық ... ... ... ... ... ... бұл салық
төлеуден кейін қалған табыс. Корпоративті салық ... ... ... ... ... ... Дч ... кезеңнің ішінде алынған сальдирленген нәтижені
көрсетеді және ол өз қарамағында қалады:
(27)
мұндағы, Днобл – негізгі ... ... ... дейінгі табыс
(шығын) – негізгі, негізгі емес және өткізуден тыс пайда болған табыстың
қосындысы;
Нкорп – ... ... ... ... олар салық салынатын
табыстан 30% бойынша есептелінеді.
Пайданы алу көздеріне келесілер ... ... ... ... ... ... – өнімді шағыратын, жұмыстарды орындайтын және
қызымет көрсететін материалды өнеркәсіп орталығындағы өнеркәсіптер
үшін табысты алатын негізгі көзі.
2. Сатып алынған ... ...... ... ... ... ұйымдар, ауылшаруашылық және ... ... ... ... ... барлау, ғылыми-
зерттеуші және т.б. жұмыстар түрлерін өткізу – құрылыс-монтаждық,
жобалық-зерттеуші, геологиялық барлау, ғылыми-зерттеуші ... ... ... бір ... ... ... орындалуы
көрсетілген өндірістік өнеркәсіптер үшін.
4. Жүк пен адамдарды тасымалдау қызыметі – темір жол, автомобиль,
әуе, теңіз, өзен және ... ... ... ... өнеркәсіптер
үшін, сонымен бірге жүктер мен адамдарды ... ... ... басқа да саласына үшін.
5. Мүлікті жалға беру.
6. Байланыстарды жүзеге асыратын ... ... ... Инвестициялық қызымет.
8. Басқалар.
Негізгі емес әрекеттілік бойынша:
1. Материалды емес ... ... ... ... ... Бағалы қағаздарды өткізу.
4. Акциялар бойынша дивиденттер және берілген заем және т.б. ... ... ... курсының басқа да шетел валюталарына қарағанда пайда болатын
курстық айырмашылық.
6. Басқару ұйымдарының субсидиялары.
7. Басқалар.
Нарықтық қатынастар жағдайларында өнеркәсіп ... ... ... ... тұру және ... ... ... қамтамасыз ететін
табыстың көлеміне талпыну қажет. Өткізуден пайда болған табыстың көлеміне
өндіріліп жатқан және өткізіліп ... ... ... ... ... өнімнің бөлігі жоғары болған сайын, өндіріс табыс көлемін
жоғары алады және де ... ... ... өнім көбейген сайын,
табыстың төмендеуіне әкеледі.
3.3 Өндірістің ... және оны ... ... кәсіпорынның өндірістік-шаруашылық іс-әрекетінің нәтижелігінің ең
маңызды көрсеткіші бола тұра, оның тиімділігі туралы ... ... ... жұмсалып жатқан ресурстардың шамасын ескермейді.
Кәсіпорынның ... ... ... ... ... бағалайды.
Өндірістің рентабельділігі – өнеркәсіп кәсіпорындарының, соның ішінде
мұнай және газ ... ... ... ... ең ... ... Кәсіпорынның іс-әрекетін рентабельділік көрсеткіші
бойынша бағалау өнімді өткізу көлемінің ... ... оның ... ... ... ... Өндірістің рентабельділік
көрсеткішін белгілеудің негізінде кәсіпорынның пайдасы жатыр.
Пайда – материалдық ... ... ... ... еңбегімен құрылатын таза табыстың бір бөлігі. Жоспарлық пайданың
көлемі өнімді кәсіпорынның көтерме бағалары бойынша өткізуден ... ... ... жоспарлы өзіндік құнының арасындағы айырма ретінде белгіленеді.
Егер пайда ... ... ... ... ... ... кәсіпорынға бекітілген өндірістік қорларды
қолданудың тиімділік ... ... ... тиімділігіне баға
берудің критериі ретінде қарастырылатын жалпылама ... ... ... және ... ... ... ... құруға
мүмкіндік береді.
Рентабельділік көрсеткіштерінің жүйесіне келесілер кіреді:
... ... ... ... ... ... ... рентабельділігі (өткізу);
• өндірістің рентабельділігі;
... ... ... ... ... 100-ге (%) көбейтілген іс-
әрекеттің белгілі бір ... ... ... ... ... = П / У · 100, ... У – көрсеткіштің деңгейі.
Нақты мақсаттарға байланысты рентабельділік ... таза ... ... бойынша белгіленеді. Активтердің рентабельділігі
баланстық және таза ... ... ... = Пб / А · ... ... = Пч / А · ... Пб мен Пч – соған сәйкес баланстық және таза пайда, теңге.
А – кәсіпорын активтерінің шамасы (жылдың ... ... ... ... ортажылдық), теңге.
Активтердің рентабельділігі активтерге салынған капитал теңгесіне
қатысты алынған ... ... ... немесе активтер теңгесіне
есептегенде кәсіпорында қалатын таза пайданың пайызын сипаттайды.
Меншікті капиталдың ... ... ... ... әр ... ... ... ие болатынын
көрсетеді:
Rск = Пнр / Кс · 100
Немесе ... = Пч / Кс · ... Пнр – ... ... ... – кәсіпорынның меншікті капиталы.
Сатулардың (өткізудің) рентабельділігі кәсіпорынның өнімді сатудан
түскен әр теңгеден алатын пайданың пайызын ... = Пб / Вр · 100, ... Вр – ... сатудан түскен түсім (ҚҚС мен кедендік бажсыз).
Өндірістің рентабельділігі – бұл баланстық пайданың негізгі қорлардың
(НҚ) және ... ... (АҚ) ... жылдық құнының қосындысына
қатынасы:
Rпр = Пб / (ОФ + ОС) · 100 ... ... ... ... өнімді өндіруге жұмсалатын
шығындарға қатынасы ретінде белгіленеді:
Rпрод = Пб / З · 100 ... ... ... ... үшін ... ... ... өткізуден түскен түсімді қосынды,
сондай-ақ айнымалы және тұрақты шығындармен салыстыруды қолданады.
Рентабельділік табалдырығы – бұл ... орын ... ... ... пайдаға, не шығынға ие болмайтын, б.а. өнімді сатудан түскен түсім ... ... ғана ... ... өнім ... (бұрғылау,
өндіру, көліктің, өңдеудің көлемі) мен сатудан түскен пайда. Өнім ... әрі ... ... оңтайлы етіп, азайту – шығынды етеді.
Рентабельділік табалдырығы:
ПР = Зпост : (Вр – Зпер) / Вр ... ... Зпер – өнім ... ... ... ... ... бөліктері (мұнай өндірісінде шамамен соған сәйкес 65% және 35%).
Тіркелген ренталық төлемдер ... ... ... ... ... ... ... кәсіпорындардың есептік
рентабельділігін реттеу мен теңестіруге арналған. ... ... ... ... ... олардың орналасуы мен пайдалану жағдайлары жақсы болып келетін,
өнімділігі жоғары ұңғымалары бар кеніштерді игеріп ... ... ... ... ... басқа кәсіпорындармен салыстырғанда үлкен
қосымша пайда құрылады. Тіркелген ренталық ... ... ... ... ... ... ... бұл саланың барлық
кәсіпорындарын бірдей экономикалық жағдайларға ... ... ... ... мұнайдың әрбір 1 тоннасынан тұрақты сомалармен ескерілген.
Мысалы, жылына ... 1002 мың ... ... және 1 ... ... ... 2 ... болған жағдайда тіркелген төлемдердің жалпы
сомасы 2004 мың ... ... ... ... ... ... төлемдері кәсіпорынның несиелерге ... ... ... ... ... қатысты белгілеген мөлшерлемелеріне
негізделумен жоспарланады.
Жоспарлау кезінде ... және ... ... ... жалпы рентабельділігінің деңгейі (Роб) келесі формула
бойынша белгіленеді (%):
Роб = Пб / А · 100, ... Пб – ... ... сомасы, теңге; А – өндірістік қорлардың
орташа жылдық бағасы (теңге), ол ... ... ... ... айналымдық қаражаттардың (банкпен несиелендірілмеген) орташа
жылдық бағасына тең.
Негізгі өндірістік қорлардың орташа жылдық бағасын ... ... ... ... ... басына қатысты сомаға немесе жоспарланып
отырған кезеңде қолданысқа ... ... және ... ... ... өндірістік қорларды қайта бағалаудан кейінгі құнына, орташа жылдық
құнына негізделумен сол ... ... ... ... ... ... ... жылдық бағасын шегерумен белгілейді. Нормаланатын
айналымдық құралдардың орташа ... ... ... ... ... мен ... ... айналымдық қаражаттар сомасының жартысын және
жылдың қалған айларының ... ... ... ... ... қаражаттар сомасының жартысын он екіге бөлумен белгілейді.
Есептік рентабельділік Рр сонымен қатар есептік пайданың Пр ... ... ... ... ... ретінде пайыздармен белгіленеді:
Рр = Пр / А · ... ... ... ... мен есептік рентабельділігін
есептеу.
Бастапқы деректер (мың ... ... ... ... ... ... төлем…………………………………….…..500
банкілік несие үшін пайыздар бойынша төлемдер ………………………..….40
Кәсіпорынның өндірістік қорлары........………………………………….….6000
Есептік пайда келесі шаманы құрайды:
Пр = 3004 – (2004 + 500 + 40) = 460 мың ... ... ... = 460 · 100 / 6000 ≈ 7,7 ... ... келесі өзгерістер әсер етеді: өнім бірлігіне
қатысты пайданың, сатылу көлемі мен құрылымының, негізгі ... ... ... ... орташа бағасының, басқа құндылықтарды
сатудан болған қаржылық нәтижелердің өзгеруі, ... ... тыс ... пен ... Осы ... ... түрде әсер етеді және олардың
әрқайсысының әсерін тізбектік өрнектер құрумен белгілеуге болады.
Пайданың, ... ... ... шешуші мағынаға
өнімнің өзіндік құнының төмендеуі мен оны ... ... ... ... ... ... ... мен сапасының жақсаруы ... ... ... ...... оңтайлығының артуының маңызды
шарты, себебі сапасы жоғары өнімді сату кезінде олар қосылған ... ... ... ... салымдарға қатынасы ретінде
немесе пайданың акционерлік ... ... ... ... ... ... ... әр жылына арнап рентабельділік орташа
жылдық мағына ретінде есептеледі. Бұл ... ... салу да ... ... оның ... ... мен телімдер) бойынша
өзіндік құнды, пайда мен оңтайлықты жоспарлау ісі әртүрлі әдістермен және
әртүрлі көрсеткіштердің ... ... ... Кәсіпорын цехтары
бойынша пайда мен ... ... ісі ... ... ... ... ... етеді. Әрбір цехқа арнап ... ... сол ... ерекшеліктерін ескеруі тиіс ... ... ... өнеркәсібінде өндірістік қорларға қатысты төлемдер мемлекетке
пайыздық мөлшерлеме емес олардың бастапқы ... ... ... ... ... ... - әрбір орташа тізімдік қызметкер ... ... ... төленеді.
Өндірістің рентабельділігімен қатар экономикалық ... ... ... ол ... ... ... пайданың соларды
өндіруге жұмсалған шығындарға қатынасымен белгіленеді. Өнімнің ... оның кең ... ... ... ... ... рентабельділігін арттырудың үлкен резервтері
өндірістік қуаттылықтар мен ... ... ... ... ... арттыруда жасырылған. Бұл ретте міндетті түрдегі шарт –
өндіріс көлемінің негізгі қорлар мен ... ... ... ... ... ... ... Республикасы экономикасының нарықтық қатынастарға көшуінің
жылдам дамып келе жатқан процесіне байланысты соңғы онжылдықта ... ... ... мен жекешелендіру саясаты белсенді
түрде жүзеге асырылуда, бұл ... ... ... ... ... ... ... өмірлік мүдделеріне қатысты.
Кәсіпорын жоспары жұмыс өнімі ретінде алдын-ала әзірленген іс-шаралар
жүйесі болып келеді, онда өндіріс және ... ... ... ... ... ... ... реттілігі мен мерзімдері және сол
жұмыстарды қажетті құралдармен қамсыздандыру ескерілген, ... ... ... қол ... ... ... ... қатар жоспар өндірісті дамытудың қажетті және қалаулы қарқынын,
және пропорцияларын қамтамасыз етуі ... ... ... қызметкерлері
үшін әрекет етуге басшылық болып табылады. Қазіргі кәсіпорын – бұл күрделі
басқару жүйесі болғандықтан, ... ... ... ... директордан бастап қатардағы қызметкерлерге дейін барлық
қызметкерлерінің үйлесімді жұмыс істемейінше мүмкін болмайды. Жоспарлаудың
негізгі міндеті – ... аса ... ... өндірістік,
инновациялық, технологиялық, ұйымдастырушылық, әлеуметтік және т.б. жүзеге
асырудың нәтижесі ретінде оның ... ... ... ие ... ... ... ... экономика жағдайында жоспарлау экономикалық және әлеуметтік
іс-әрекеттің барлық жақтарын барынша қамтудың түрінде болып келуі мүмкін.
Алайда ... ... ... ... ... ... ... тиісті түрде ресімделген басқрамалық шешім болып табылады.
Кез келген кәсіпорын ... ... ... ... ... жоғары пайда түсіру үшін тауардың сапасы, ассортименті т.б. жоғары
болу ... ... ... ... ... дәреже ретінде саудалы
әрекеттілігінің процесінде материалды өндірістің орталығында ... ... ... ... ал ... ... ... өндірістік
және әлеуметтік даму мақсатына бағытталған ақшалы жинақының бір ... ... ... ... бюджеттерге ақшалы қаржыны жіберуді
айтамыз.
Кәсіпорынның өндірістік-шаруашылық ... ... ... ... ... ... күрделі салымдарға қатынасы ретінде немесе пайданың ... ... ... есептеледі; кәсіпкерлік жобаны жүзеге асырудың
әр жылына арнап рентабельділік орташа ... ... ... ... ... ... экономикалық есептерде өнімнің
рентабельділігі анықталады, ол өнімді ... ... ... соларды
өндіруге жұмсалған шығындарға ... ... ... арттырудың үлкен резервтері өндірістік қуаттылықтар мен
негізгі қорларды қолдануды ... қор ... ... Бұл ретте міндетті түрдегі шарт – өндіріс көлемінің негізгі
қорлар мен айналымдық ... ... ... салыстырғанда солардан
бұрын өсуі.
Мемлекеттің меншігінде ... және ... ... ... ... ... жатады.
Телекоммуникациялар ақпаратқа қол жеткізуді кеңейту мен оны беру ... ... ... ... ... ... факстер мен
электронды пошта қазіргі бизнесті дамытудың маңызды және объективті қажетті
шарттары болып табылады.
Біздің үкіметіміз қашықтағы және ... ... ... ... ең ... ... ... ұсынатын болады. Мысалы, балалар
мен жастарға арнап ... ... ... ... ... болады. Мұның
құны ең төмен болады және келешекте елеулі ... ... ... ... Қазақстан Республикасының алдында ең алдымен келешекте ... ... ... инфрақұрылымына ұқсас инфрақұрылымына ие
болатын телекоммуникациялық жүйелердің ... және ... ... ... тұр. ... телекоммуникацияларының қазіргі жағдайы басқа
елдермен салыстырғандағы, желілердің жеткілікті дәрежедегі ... ... ... ... айналып келеді. ... ... ... ... ... ... ... телефондық, телеграфтік, электронды және т.б.)
қамтамасыз ету ... ... ... ... ... ... экономикасы үшін іс-әрекет салаларының ең маңызды
саласы болып ... ... ... ... және бәсекеге қабілетті
телекоммуникациялық желіге ие болуда, ... ... етуі ... маңызы бар ірі ауқымды жобалардың бірін – Ұлтық ақпараттық
супермагистральді (ҰАСМ) іске асырудың ... ... ... ... ... барлық ірі қалалары өзара цифрлік арналармен
байланысқан.  
Қорытындылай келе айта ... ... ... ... және соның салдарынан – байланыс қызметтерін ұсынатын
жаңа компаниялардың пайда болуы ... ... ... ... ... ... телекоммуникациялар нарығына жағымды
әсерін тигізеді, аталмыш компаниялар мұндай ... ... ... төмендете алмайды, осының барлығынан түптеп келгенде
тұтынушы ұтады.
-----------------------
Негізгі
өндіріс
Қаттық қысымды ұстап отыру
цехы
ҚҚҰЦ
Мұнайды даярлау мен айдау цехы
МДАЦ
Мұнай мен газды ... ... 2, 3, ... ... ... цехы
ТСДЦ
Қосымша өндіріс
Ғимараттарды, құрылыстарды ағымдағы жөндеу жөніндегі телім
Пайдалану жабдығының илемдік-жөндеу цехы
ПЖИЖЦ
Ғылыми-зерттеу және өндірістік жұмыстардың цехы
ҒЗӨЖЦ
Жылу-сумен қамту телімі
Налог на добавленную стоимость ... ... ... өткізуден түскен түсім
Өнімді өткізуден түскен пайда
Жеке тауарға қойылған акциздер
Өнімнің өзіндік құны
Экспортные тарифы
Выручка от реализации ... ... ... ... материалов,
комплектующих изделий, нематериальных активов, валютных ценностей, ценных
бумаг и ... ... және ... да ... мүлігін өткізуден пайда болатын
табыс
Өнімді өткізуге кеткен шығындар: жарнама, тасымалдау, өткізуге дайындау
және т.б.
Қалдық құны

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 78 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қазақстан мұнай-газ ресурстарының тиімділігін арттыруды көтерудің негізгі жолдары88 бет
Мұнай және газ өндіру компаниясы қызметінің техника-экономикалық көрсіткіш терін анықтау есебі17 бет
VСT шаблон негізінде «Компьютерлік желілер» пәні бойынша электронды оқулық құрастыру»73 бет
«Абди компани» ақ-ның қызметіне сипаттама32 бет
Вирус және оларға қарсы күрес17 бет
Жоғары мектеп жасындағы оқушылардың оқу жетістіктерін бағалауда компьютерлік оқыту және бақылау бағдарламаларының рөлін анықтау50 бет
Компанияның ақшалай қаражаттарын басқарудың мәні мен оңтайландыру әдістері31 бет
Компанияның инвестициялық портфелін қалыптастыру тетігі28 бет
Компьютер туралы12 бет
Компьютер ұғымы10 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь