Оқытудың қазіргі технологиялары


МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ
. . 3
І тарау. Жалпы «Педагогикалық технология» ұғымына сипаттама
1. 1. Педагогикалық технологиялардың түрлері, атқаратын қызметтері4
1. 2. Оқытудың қазіргі технологиялары. 8
ІІ тарау. Педагогикалық жаңа технологиялар мектепте
2. 1. Жаңа технологияларды сабақта қолдану. 13
2. 2. Бастауыш сыныпта технологиялық білім беру мәселесі18
ҚОРЫТЫНДЫ
26
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР
. . 27
КІРІСПЕ.
Елімізде ғылыми жаңа технологияның қарқынды дамуымен қатар,
технологияның үздіксіз өзгерістеріне бейімделе алатын жаңа заманның
жаңа тұлғасын қалыптастастырудың кезі жеткен сияқты.
Соңғы уақытта білімге деген көзқарастың түбегейлі өзгергені ХХІ
ғасырдағы білім беру жүйесі қандай болуы керек? Деген сауалға жауап
берері анық. Еліміз бен өркениетіміздің даму деңгейі осы сапалы білім
нәтижесінің гақтыкөрсеткіші болмақ. Сондықтан да дамып келе жатқан
қазіргі таңдағы білімнің қай саласында болмасын оқытудың жаңа
технологиясы тек сипаттам түрінде ғана емес, шынайы проблемалық негізде
болуға тиісті. Жаңа оқу үрдісінің әдістері мен түрлерін жетілдіруде
жаңашыл - педагогтардың озық дидактикалық идеяларында Нені оқыту?,
Қалай оқыту?, Сапасы қандай? деген сияқты мәселелерді шешуге
бағытталған көптеген жаңаша жұмыстарын көруге болады: В. Ф. Шаталов
(тірек сигналдары), Р. Штейнердің (ерік талдау идеясы), С. Н. Лысенканың
(оза оқыту), П. Эрдниевтің (ірі блоктар идеясы), Л. В. Занковтың (дамыта
оқыту), Л. С. Выготскийдің ( жақын даму аймағы), т. б. Аталған
дидактиктердің біліміне сүйене отырып, қазіргі таңда оқытудың әртүрлі
жаңа технологиялары қарастырылып, оны қолдануды жүзеге асыруда көптеген жұмыстар жүргізіліп, нәтижесін беріп те үлгерді.
Мұндай педагогикалық технологиялардың жан-жақты тараған, оң
нәтижесін танытып жатқан бірқатар түрлерін атауға болады: сын
тұрғысынан ойлауды дамыту, ойын арқылы оқыту технологиясы, білім беруді ізгілендіру технологиясы, модульдік оқыту технологиясы, деңгейлеп
саралап оқыту, ынтымақтастық педагогикасы және т. б.
Жұмыстың өзектілігі: Қазақстан Республикасының Білім туралы Заңында Білім беру жүйесінің басты міндеті - ұлттық және жалпы адамзаттық құндылықтар, ғылым мен практика жетістіктері негізінде жеке адамды қалыптастыруға және кәсіби шыңдауға бағытталған білім алу үшін қажеті жағдайлар жасау; . . . оқытудың жаңа технологияларын енгізу, білім беруді ақпараттандыру, халықаралық ғаламдық коммуникациялық желілерге шығу делінген. Бұл міндеттерді шешу үшін мектеп ұжымдарының әр мұғалімнің күнделікті ізденісі арқылы барлық жаңалықтар мен қайта құру, өзгерістерге батыл жол ашарлық жаңа тәжірбиеге, жаңа қарым-қатынасқа өту іс-әрекетінде қажетті өзгерістерді, әртүрлі тәжірбиелер жөніндегі мағлұматтарды, жаңа әдіс-тәсілдерді дер кезінде қабылдап, дұрыс пайдалана білуі керек.
Еліміздің экономикалық саяси-мәдени дамуына үлес қосатын, әлеуметтік өркениетке көтерілетін, парасатты, денсаулығы мықты азаматын тәрбиелеу - ұстаздар қауымының бүгінгі таңдағы мерейлі міндеті.
І тарау. Жалпы «Педагогикалық технология» ұғымына сипаттама
1. 1. Педагогикалық технологиялардың түрлері, атқаратын қызметтері.
Технология ұғымы біздің жүзжылдықта негізгі жалпы ғылымдық ұғымдардың бірі болып саналады. Философиялық көзқарас тұрғысынан технология теория мен практиканың арақатынасы контексінде қарастырылады. Мәні жағынан ажыратыла отырып, теория мен практика әрқашанда бір-бірімен өзара тығыз байланысты. Бұл әрекеттестіктің өзгешелігін сипаттай отырып, К. Поппер теория мен практиканың бірлігін бұзбау қажеттілігін атап көрсеткен.
Педагогикалық технология ұғымының әртүрлі тұрғыдан анықталуы, оның түрлерінің және тұжырымдамалық негізі мен сипаттамасының көптігі бұл феноменнің мәнін теориялық және практикалық тұрғысынан талдауға назар аударуды қажет етеді.
Технология сөзі (techne - өнер, шығармашылық, logos - ілім) грек
тілінен аударылғанда:
А) өндіріс процесінде шикізат, материал немесе жартылай фабрикаттың
формаларын, қасиеттерін, жағдайларын өңдеу, дайындау, өзгерту әдістерінің
жиынтығы, мысалы: металдар технологиясы, химиялық технология, құрылыстық жұмыстар технологиясы;
ә) өндірістің сәйкес келетін құралдарымен шикізат, материал немесе
жартылай фабрикатқа әсер ететін тәсілдер туралы ғылым деген мағынаны
білдіреді.
40-50-ші жылдары оқу процесіне техникалық оқыту құралдарын ендіру
басталғанда, оқыту технологиясы ұғымы пайда болып келесі жылдары бұл ұғым педагогикалық технологияға өзгертілген. 50-60-шы жылдардың ортасында бұл ұғым еліміздің және шетелдің педагогикалық басылым беттерінде, халықаралық конференция материалдарында кеңінен талқыланып, оған түсінік берудің екі бағыты анықталды. Алғашқы бағыт техникалық оқыту құралдарымен байланысты болған, ал екінші бағыт Оқыту технологиясы ретінде белгіленді. 60-шы жылдары оқытуға технологиялық тәсіл қалыптасады.
Оның қалыптасуы американдық психолог Б. Скиннер негізін қалаған материалды меңгеруді ақпараттық бөліктерін жүйелі бағдарлама ретінде құрастыру және оны бақылау арқылы басқарудың тиімділігін арттыруды ұсынған бағдарламалық оқытумен тығыз байланысты. Бағдарламалық оқыту идеясының мәні оқу процесінің ерекшеліктері, заңдылықтары туралы білімді жоғарлатудан тұрады.
Педагогикалық технология - педагогикалық іскерліктердің жетістігіне жеткізетін ғылыми жобалау және нақты өндіру. Сонымен педагогикалық процесс белгілі жүйе принциптерінде құрылатын болғандықтан, педагогикалық технология сыртқы және ішкі болып бөлінеді. Осы принциптерді жалғастырмалы орындау олардың объективті қарым-қатынасында және педагогтің тұлғасын толық көрсететін жинағы ретінде қарастырылуы мүмкін.
Білім алу, шеберлікке, іс-әрекет дағдыларына үйрету мен меңгеру барысы және адамды өмір мен еңбекке бейімді етіп даярлаудың негізгі құралы - оқыту. Оқыту барысының нәтижесінде білім беру мен тәрбие мақсаттары жүзеге асырылады.
Түрлі оқу орнындағы оқыту- білім берудің басты жолы, сол сияқты оқу отбасында, өндірісте, жұмыста т. б. күнделікті адамның тіршілік және қызмет барысындағы жағдайларда іске асып отырады. Оқытудың мазмұны мен сипаты қоғамның материалдық және мәдени даму дәрежесіне сай белгіленді.
Оқудың мақсаты мен мазмұны, оны ұйымдастырудың түрлері мен әдістері адамзат қоғамының даму кезеңдеріндегі қоғамдық қатынастар негізінде, жалпы білімге, адамдардың даярлығы негізінде қойылатын талаптардың сипатына және оқыту жөніндегі педагогикалық идеяларға сай өзгері отырады .
«Дәстүрлі оқыту» ұғымы XVІІ-ғасырда Я. А. Коменский «ұлы дидактика» еңбегінің негізінде қалыптасты, күні бүгінге дейін әлем мектептерінде қолданылатын сынып-сабақтың оқытуды ұйымдастыру деп түсіндіріледі.
Дәстүрлі сыныптық-сабақтық технологияның ерекшелікері мыналар:
- оқушылардың жас ерекшеліктері бір деңгейде болады және дайындық көлеміне қарай сыныпты құрайды. Бұл құрам негізінен мектептегі кезеңде еш өзгеріссіз сақталады;
- сынып біріңғай жылдық жоспармен және бағдарламаға сай сабақ кестесімен жұмыс істейді. Осыған сәйкес балалар мектепке бір мезгілде және алдын ала белгіленген уақытта келулері тиіс;
- оқудың негізгі бірлігі-сабақ;
- сабақ бір пәнге, бір тақырыпқа арналған. Бір сыныптың оқушылары бір материалмен жұмыс жасайды;
- сабақта оқушылармен жұмысты мұғалім жүргізеді. Ол жеке пәндер бойынша әр оқушының білімін жеке-жеке бағалап, жыл соңында сыныптан сыныпқа көшіру мәселесін шешеді;
- оқулық негізінен үй тапсырмасын орындау үшін қажет;
- оқу жылы, оқу күні, сабақ кестесі, оқу демалыстары, үзілістер, сабақтар арасындағы үзілістер-бұлардың бәрі сыныптық сабақтық жүйенің атрибуттары.
Оқытудың мақсаты - қозғалушы категория, бұған дейінгі педагогика оқытудың мақсаттары былайша құрылған еді:
- білім жүйесін құру, ғылым негізін үйрену;
- ғылыми көзқарастар негізін қалыптастыру;
- әрбір оқушының жан-жақты, үйлесімді дамуы;
- адамзаттың жарқын болашағына, сенімді күрескерлерді тәрбиелеу;
- ой еңбегіне, сондай-ақ дене еңбегіне қабілетті, жоғары білімді ақыл-ойлы адамдарды тәрбиелеу;
Сонымен қыту технологиясының мақсаты-бұл берілген қасиеттері бар тұлғаны тәрбиелеу.
Оқыту технологиясы тұлғаның дамуына емес, білімді, шеберлікті, дағдыны меңгеруге бағытталған.
Қазіргі жалпы мектептерде мақсаттар біршама өзгертілді-идеологизация жойылды, жан-жақты үйлесімді дамудың үндеулері алынып тасталынды, өнегелі тәрбие үлгісі өзгертілді, бірақ негізгі мақсаттардың міндеті алдын ала жоспарланған сапалы білім алу стандарттары сол күйінде қалды.
Дәстүрлі технологиямен оқытатын мектептер «білім мектебі» болып саналады. Қазіргі ғылыми техникалық прогрестің жағдайында жаңа әлеуметтік талаптарға, оқушылардың жеке басының даму мүмкіндіктеріне сай оқудың мазмұны мен әдістерін жетілдіріп, оқу құралдарының жаңа түрлерін жасау қажеттілігі туды.
Оқытудың мазмұнында ғылымның соңғы табыстарына сай теориялық материал көлемінің артуы, оқытудың дамып келе жатқан саласына оқушылардың танымдық дарыны мен қабілеттілігін жетілдіруге баса назар аударылуы. Қазіргі педагогикалық технологияны обьективті қажеттілік тұрғысынан зерттеп тануды талап етеді. «Оқыту технологиясы» деген түсінік бүгінгі күні дәстүрлі педагогика көпшілік мақұлдаған түсінікке жатпайды.
Юнесконың құжаттарында оқыту технологиясы оқытудың құрылу, қолдану және анықтау барысының жүйелі әдісі мен адамның қорлары, оның өзара қатысы болып табылады. Ол білім беру түрлерін оңтайландыруды өзінің алғышарт ы деп есептейді.
Бір жағынан, оқыту технологиясы - ол ақпаратын өңдеудің, ұсынудың, өзгертудің әдістері мен тәсілдерінің жиынтығы, ал екінші жағынан, оқыту үрдісінде оқытушының қажетті техникалық, ақпараттық тәсілдерді қолдана отырып, оқушыға әсер ету құралдары жайлы ғылым. Оқыту технологиясында оқу мағынасы, әдістерітәсілдері өзара тығыз байланыста болады.
Мұғалімнің педагогикалық шеберлігі қойылған оқу тапсырыстары мен бағдарламасына сәйкес оқыту тәсілдерінің әдістерінің ең оңтайлы, қажет мағынасын тыңдай білуде. Оқыту технологиясы жүйелі ұғым. Оның құрылымына мыналар кіреді:
-оқыту мақсаты;
-оқыту мағынасы;
-педагогикалық өзара қатынас құралдары;
-оқу үрдісін ұйымдастыру;
-оқушы, мұғалім ;
-іс-қимыл нәтижесі.
Педагогикалық технологияның мәні жайлы соңғы онжылдықта белгілі болып келген көптеген анықтамалар бар.
Технологияны - қандай да болсын істе, өнерде қолданылатын тәсілдердің жиынтығы( орыс тілінің түсіндірме сөздігі) . Технология - бұл өнер, шеберлік, ептілік, өңдеу тәсілдерінің жиынтығы, қалыпты өзгерту (В. М. Шепель)
-Оқыту технологиясы-дидактикалық жүйесінің құрамдас бөлігі (М. Чашанов)
-Педагогикалық технология - әлеуметтендіру мен оқытудың түрлерін, әдістерін, құралдарын, тәсілдерін үйлестіретін, тәрбиелеу амлдарын анықтайтын психо-педагогикалық құрылымдардың жиынтығы: ол педагогикалық барыстың құралы болып табылады( Б. Т. Лихачев)
- Педагогикалық технология - оқу процесін іске асырудың мағыналы технологиясы ( В. П. Беспалко) .
-Педагогикалық технология - оқытудың жоспарлы нәтижесі процесін суреттеу ( И. П. Волков) .
-Педагогикалық технология-оқушы мен мұғалімнің толық жабдықталған шарттарын қамтамасыз ететін оқу процесін жобалау, ұйымдастыру және өткізу, сондай-ақ бірлескен педагогикалық іс-қимылдарының жан-жақты ойластырылған моделі ( В. М. Монфсьв) .
- Педагогикалы технология- білім беру түрлерін оңтайландыруды өзінің тапсырмасы ретінде қарастыратын техникалық және адамның қорларды есепке ала отырып, өзара бірлескен білімді меңгеру мен оқытудың барлық процесін анықтау, қолдану, құру тәсілдерінің жүйесі ( ЮНЕСКО) .
-Педагогикалық технология- педагогикалық мақсатқа жету үшін қолданылатын барлық жеке тұлғалық, құралдық, әдістемелік тәсілдерінің жүйелі жиынтығы мен ретінде жұмыс істеу ( М. В. Кларин) .
-Педагогикалық технология-алдыңғы авторлардың барлық анықтамала-рының мағынасын бойына сіңірген мағыналы қортындысы ( Г. К. Селевко) .
«Педагогикалық технология» түсінігі үш түрлі құбылыс ретінде ұсынылады:
-ғылыми;
-іс-жүргізу, суреттеу;
-ықпалды іс жүргізу.
Сонымен, педагогикалы технология оқытудың ұтымды жолдарын зерттейтін ғылым ретінде жұмыс істейді және оқуда қолданылатын тәсілдер жүйесі ретінде, оқытудың шынайы барысы ретінде де қарастырылады.
Педагогикалық технологияның негізі болып педагогикалық, психологиялық және әлеуметтік ғылыми жетістіктері, алдыңғы қатарлы педагогикалы тәжірибеде, халықтық педагогика, отндық және шетелдік педагогиканың өткенінің барлық жақсы жинақталғаны болып табылады.
Педагогикалық жүйенің табысты жүзеге асуы үшін оны құрайтын барлық нәрселердің тыңғылықты ойластырылуы қажет.
Кез келген педагогикалық технология педагогикалық ғылымм мен іс-тәжірибе жетістіктерінің жиынтығынан, бұрынғы тәжірибенің дәстүрлі түрлерін қосатын және қоғамның дамуы, демократизациялау нәтижесінде пайда болған нәрселерден тұрады.
Бірдей технология түрлі орындаушының қолында әр кезде басқа болып көрінеді.
Бұл жерде мұғалімнің педагогикалық шеберлігіне жеке тұлғалық қасиеттеріне, оқушылардың ерекшеліктеріне, олардың жалпы көңіл-күйіне, сыныптағы психологиялық ақуалға көңіл бөлу керек. Бір технологияны қолданған әр түрлі педагогтардың жеткен нәтижесі де әртүрлі болады, бірақ осы технология көрсететін орташа көрсеткішке жақын болады.
Яғни, педагогикалық технология жеке тұлғаның қасиеттерімен орташаланады, бірақ онымен анықталмайды.
«Педагогикалық технология» деген түсінік «оқыту әдісінен» кеңірек.
Технология- оқыту мақсатына осы жүйенің меңгерілуне қалай жету керек деген сұраққа жауап береді. Технология - алдын ала жоспарланған жүйені жүйелі іске асыруға бағытталған іс-әрекеттердің барысы және оның нәтижесіндегі көрсеткіші.
Педагогикалық технологияны жоспарлау педагогикалық технологияның нақты шарттарын таңдау болып табылады.
Ол тұлғаның жеке ерекшеліктерін зерттеуді және оқушылардың жас ерекшеліктеріне сәйкес келетін іс-қимылды, сондай-ақ олардың дайындығының шарттарын таңдауды талап етеді.
1. 2. Оқытудың қазіргі технологиялары.
Қазіргі уақытта көптеген зертеушілер жаңа педагогикалық технологияларға терең қызығушылықпен қарап, білім берудегі технологиялық тәсілді дәстүрліден анағұрлым тиімдірек деп есептейді. Осыған байланысты білім беру технологиясы, педагогикалық технология ғылыми айналымға еніп келе жатқан, салыстырмалы түрде жаңа ұғымдар болғандықтан, оған әртүрлі анықтамалар берілген. Бұл ұғымға Б. Т. Лихачев, В. П. Беспалько, С. Сполдинг, В. В. Сериков, В. М. Монахов, М. В. Кларин, И. Я. Лернер, П. И. Пидкасистый, В. В. Гузеев, Н. Д. Хмель, Г. Т. Хайруллин және басқа зертеуші ғалымдар түсініктеме берген. Төменде бірнешеуін мысалға келтіреміз.
В. П. Беспалько педагогикалық технологияны қойылған білім беру
мақсаттарын тиімді жүзеге асыруға мүмкіндік беретін тәрбиелеу мен оқытудың теориялық негізделген процестерін жаңадан өндірудің, еске түсірудің құралдар мен әдістер жиынтығы ретінде анықтайды.
В. М. Монахов бұл ұғымға басқаша түсініктеме береді. Ол педагогикалық технология - мұғалім мен оқушы үшін жағымды жағдайды қамтамасыз ететін оқу процесін жобалау, ұйымдастыру және өткізуде барлық бөлшегіне дейін ойластырылған бірлескен педагоикалық іс-әрекетің үлгісі. Технологияның міндеттерін түсіндіре отырып: педагогикалық технологияны жобалаудағы жетекші қағидасы - оқушының жеке белсенділігі болуы. Мұнда ең бастысы - білімді меңгеруге іштей дәлелденген, қалыптасқан қызығушылығы мен ынтасы, білім алу іскерлігі- деп жазады.
Педагогикалық технология - педагогикалық процесті ұйымдастыру мен
жүзеге асырудың жобасы.
Педагогикалық технологиялар алуан тұрғыдан берілген анықтамаларды
талдау нәтижесі оның көпшілігнің жалпы қорытынды түрінде берілгенің педагог әрекетінің салыстырмалы түрде кейбір жақтары ғана зерттелгенін көрсетеді, бала тұрғысын тұтас қалыптастыру мәселесі толығымен қарастырылмайды.
Педагогикалық технология педагогикалық процеске қатысушылардың барлық көрінісінде белсенді іс-әрекетін көздейтін, белгіленген қасиеттері бар
өнімді алуға мүмкіндік жасайтын процестермен әдістердің бірізділігі мен
жиынтығы ретінде қарастырылады. Кез-келген педагогикалық технологияның негізгі түйіні соңғы нәтижені нақты анықтау және оның жетістігін бақылау болып табылады.
В. Зайцевтің көзқарасы қызығушылық тудырады: Педагогикалық технология-әдістеме емес. Бұл кеңірек ұғым жобалауға. Оның ойынша: педагогикалық технология 4 құрастырушыдан: нәтиже беретін белгіні бағалаудан, диагностикадан (негізгі факторды бөліп көрсету ретінде), әдістемеден (диагностика нәтижесін ескеріп құрастырылған) және оқытуды қарқындату құралынан тұрады.
Бүгінде білім беру мекемелері жұмыстарының теориясы мен практикасында педагогикалық технологиялардың алуан түрлі варианттары пайдаланылады.
Технологияның көп түрлілігі оны жүйеге келтіруді және топтастыруды талап етеді. Бұл мәселемен А. Я. Савельев, В. Безрукова, Г. Ю. Ксензова, Г. К. Селевко, В. В. Юдин және басқалар шұғылданған.
Қазіргі уақыттағы технологиялар екі үлкен түрге жіктеледі:
өздерінің мақсаттық бағдарына қарай тармақталып, бөлінетін өндірістік,
өнеркәсіптік және әлеуметтік-тұлғалық. Өндірістік технологиялар алдын ала
берілген параметрлі материалды өңдеумен және өндіріспен байланысты. Ал
әлеуметтік-тұлғалық технологияның объектісі адам болып табылады.
В. С. Безрукова барлық педагогикалық технологияларды оларды құрастыру
негізіне жататын идеялары бойынша 4 топқа топтастырылады:
1) танымдық процестерді қатал басқару технологиясы (модульдық
технология, В. Ф. Шаталов технологиясы, П. М. Эрдышев технологиясы,
М. И. Махмутовтың проблемалық оқыту технологиясы, Л. В. Занков, В. В. Давыдов, Д. Б. Эльконин бойынша оқыту технологиясы, ЭЕМ электрондық есептеу машиналары негізіндегі ақпараттық технология, Блумның мақсаттарды жүйелеу, Д. Ховардтың ертеңгі күн мектебі және т. б.
2) еркін тәрбие идеясын басшылыққа алатын технологиялар (Ш. А. Амоношвилидің ізгілікті - тұлғалық оқытуы, вальдорф педагогикасы,
Л. Н. Толстой мектебі, отбасылық мектеп және т. б. ;
3) мектептің жойылуы туралы теориясына (Батысты мектепті
дескулизациялау иедеясы ретінде қалыптасқан, яғни мектептегі оқыту
мазмұнын нормаланып формалды болуын, жыл және күн режимін сақтауға,
оқытушылар мен директор билігін т. с. с. сын көзбен қарау идеяларына
негізделген технологиялар (шоғырландырып оқыту, парктік технология,
дистанциялдық оқыту, мәдениеььер диалогі мектебі, артпедагогика
технологиясы және т. б. ) ;
Г. К. Селевко педагогикалық технологиялардың өзгеше жіктеуін ұсынады:
а) Педагогикалық қарым-қатынастарды ізгілендіру мен демократиялан-дыруға негізделген технологиялар (ынтымақтастық технологиясы, Ш. А. Амоношвилидің ізгілікті - тұлғалық технологиясы, Е. Н. Ильинаның әдебиетті адам қалыптастыру пәні ретінде оқыту жүйесі және т. б. ) ;
ә) оқушылардың іс-әрекетін белсендіру мен күшейтуге негізделген
технологиялар (ойвн технологиясы, проблемалық оқыту технологиясы,
В. Ф. Шаталовтың тірек белгілері негізінде оқыту технологиясы, Е. И. Пассовтың коммуникативті қарым-қатынас негізінде оқыту технологиясы және т. б. ) .
б) оқыту процесін тиімді ұйымдастыру мен басқару негізіндегі
технологиялар (бағдарламалық оқыту, дифференциалды оқыту технологиясы
(В. В. Фирсов, Н. П. Гузик), оқытуды жекелендіру технологиясы (А. С. Границская, Инге Унт, В. Д. Шадриков), тірек нұсқаларын пайдалана отырып, түсіндіре отырып басқарудағы перспективалық алдын-ала оза оқыту (С. Н. Лысенкова), оқытудың топтық және ұжымдық тәсілдері (И. Д. Ривин, В. К. Дъяченко), компьютерлік (ақпараттық) технологиялар және т. б. ;
в) оқу материалын әдістемелік жетілдіру және дидактикалық қайта құру
негізіндегі технологиялар (П. М. Эрдышевтің дидактикалық бірліктерді
ірілендіру, В. С. Библер мен С. Ю. Кургановтың Мәдениеттер диалогы,
Л. В. Тарасовтың экология және диалектика жүйесі және т. б. ) ;
г) баланың табиғи дамуына сүйенетін, халық педагогикасының әдістерін
пайдаланатын табиғи үйлесімділік технологиялары;
Л. Н. Толстой бойынша оқыту; А. Кушнер бойынша сауаттылыққа тәрбиелеу, М. Монтессаридің өздігінен дамыту технологиясы және т. б. ;
д) альтернативтік; Р. Штейнердің вальдорф педагогикасы, С. Френенің еркін еңбек технологиясы және т. б. ;
ж) кешенді технологиялар: А. М. Тубельскийдің өзін-өзі анықтау мектебі,
И. Ф. Гончаровтың Орыс мектебі, Е. А. Ямбургтың Бәріне арналған үшін
мектебі, М. Балабанның Парк мектебі және т. б.
Педагогикалық технологиялардың жоғарында айтылған түсініктемелері мен алуан түрлі анықтамаларын талдай отырып, бұлбарлық технологиялардың айрықша ерекшеліктері туралы төмендегідей қорытынды жасауға болады;
- оқытудың микромақсаттарының, мақсаттарының айқын, нақтылы
анықталуы;
- нәтижелердің жетістігіне бағытталуы;
- тәрбиелеу мен оқыту субъектілерінің іс-әрекеттерінің әр-бір
кезеңдері бойынша қадамдық құрылымының анықталуы;
- мониторинг, аралық және соңғы нәтижелерді бағалау;
- тәжірбиенің қайталануы мен алмасуы;
Сонымен белгілі технологиялардың жіктеулеріне жасалған шолу бір қалыпта қатып қалған емес, ол қазіргі технологиялардың көп түрлігіне бағдар
беруге негіз болып және оны кеңейту, сапаландыру, тармақтандыру
толықтыру бағытталған.
Педагогикалық технологиялар туралы толық түсінік алу үшін С. С. Кашлев ұсынған, олардың мүмкіндік қызметтерін кейбір толықтырулар-мен қарастырамыз:
1) Педагогикалық технологияның ұйымдастырушылық іс-әрекеттік
қызметі;
2) Педагогикалық технологияның дәйектілік қызметі;
3) Педагогикалық технологияның қатынастық қызметі;
4) Педагогикалық технологияның рефлексиялық қызметі;
5) Педагогикалық технологияның дамытушылық қызметі;
Жалпы алғанда, педагогикалық технологиялардың негізгі қызметі
педагогмкалық процеске қатысушылардың іс-әрекетін өзгерту мен жаңадан жасаудың жүйелі құралы ретінде тұлғаның даму міндеттерін нәтижелі шешу, процесті басқарудың сапасын көтеру болып табылады.
- Іс жүргізу
- Автоматтандыру, Техника
- Алғашқы әскери дайындық
- Астрономия
- Ауыл шаруашылығы
- Банк ісі
- Бизнесті бағалау
- Биология
- Бухгалтерлік іс
- Валеология
- Ветеринария
- География
- Геология, Геофизика, Геодезия
- Дін
- Ет, сүт, шарап өнімдері
- Жалпы тарих
- Жер кадастрі, Жылжымайтын мүлік
- Журналистика
- Информатика
- Кеден ісі
- Маркетинг
- Математика, Геометрия
- Медицина
- Мемлекеттік басқару
- Менеджмент
- Мұнай, Газ
- Мұрағат ісі
- Мәдениеттану
- ОБЖ (Основы безопасности жизнедеятельности)
- Педагогика
- Полиграфия
- Психология
- Салық
- Саясаттану
- Сақтандыру
- Сертификаттау, стандарттау
- Социология, Демография
- Спорт
- Статистика
- Тілтану, Филология
- Тарихи тұлғалар
- Тау-кен ісі
- Транспорт
- Туризм
- Физика
- Философия
- Халықаралық қатынастар
- Химия
- Экология, Қоршаған ортаны қорғау
- Экономика
- Экономикалық география
- Электротехника
- Қазақстан тарихы
- Қаржы
- Құрылыс
- Құқық, Криминалистика
- Әдебиет
- Өнер, музыка
- Өнеркәсіп, Өндіріс
Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор #1 болып табылады.

Ақпарат
Қосымша
Email: info@stud.kz