Математика күнделікті өмірде


Қазақстан республикасы білім және ғылым
МИНИСТРЛІГІ
шымкент қаласы
№78 жалпы білім беретін орта мектеп
ҒЫЛЫМИ ЖОБа
Тақырыбы: «Математика күнделікті өмірде»
Орындаған :Ермахамбет Нұрбақ
Сыныбы: 2 «Ә» сыныбы
Жетекшісі: Шыңғысбаева Базаркүл Мұхатжанқызы
Секция: «Математика»
2020-2021 оқу жылы
МАЗМҰНЫ
І. Кіріспе
ІІ. Негізгі бөлім
2. 1. Математиканың шығу тарихы
2. 2. Математиканың адам өміріндегі рөлі
2. 3. Математиканың медицинадағы қажеттілігі
ІІІ. Тәжірибе бөлім
3. 1. Математика ас үйде
3. 2. Математика тігін саласында
3. 3. Математика құрылыс саласында
3. 4. Математика дүкенде
3. 5. Математика құранда
ІҮ. Қорытынды
Пайдаланылған әдебиеттер
Аннотация
Математиканың өмірмен байланысы анық. Миды жаттықтыру үшін адамға математиканы үйрену, есеп шығару қажет және математиканың бүкіл заңдарын басқа ғылымдарды оқығанда пайдаланамыз. Шынында да математика өздігінен математикалық құндылықтарды туғызбайды, ауруларды емдемейді, жер қойнауындағы байлықтарды ашпайды, машиналарды жүргізбейді. Бірақ оның құнды пікірлері мен әдістерін ұқыпты қолдану арқылы материалдық құндылықтарды сақтап қалуға, аурудың алдын алуға, жер қойнауындағы қазына байлықтың мөлшерін анықтауға оны қолданудағы экономикалық тиімділікті есептеуге мүмкіндік береді . Қоғам үшін де математиканың рөлі ерекше, себебі, әр түрлі бағыттағы математикалық әдістерді қолданбаса ғылыми-прогрестің болуы мүмкін емес.
Аннотация
Связь математики с жизнью очевидна. Чтобы тренировать мозг, человеку нужно изучать математику, решать задачи и использовать все законы математики при изучении других наук. Ведь математика сама по себе не порождает математических ценностей, не лечит болезни, не вскрывает богатства недр земли, не водит машины. Но при бережном применении его ценностных суждений и методов удается сохранить материальные ценности, предотвратить болезни, определить величину сокровищ в недрах земли, рассчитать экономическую эффективность его использования. Для общества математика также имеет особую роль, так как без применения математических методов, различных направлений не может быть научного прогресса.
Annotation
The connection of mathematics with life is obvious. To train the brain, a person needs to study mathematics, solve problems and use all the laws of mathematics when studying other sciences. After all, mathematics itself does not generate mathematical values, does not cure diseases, does not reveal the riches of the bowels of the earth, does not drive cars. But with careful application of its value judgments and methods, it is possible to preserve material values, prevent diseases, determine the value of treasures in the bowels of the earth, calculate the economic efficiency of its use . Mathematics also has a special role for society, since there can be no scientific progress without the use of mathematical methods of various directions.
Шымкент қаласы
№78жалпы орта мектебінің
2«Ә» сынып оқушысы
Ермахамбет Нұрбақтың
«Математика күнделікті өмірде» тақырыбында
жазылған жұмысына
Пікір
2 «Ә»-сынып оқушысы Ермахамбет Нұрбақтың ғылыми зерттеу жұмысының тақырыбы « Математика күнделікті өмірде» .
Зерттеу жұмысы өзінің жас ерекшелігіне сай таңдап алынған.
Бұл тақырыппен жұмыс жасаудағы мақсаты - оқушы жобада өз шамасына қарай математиканың өмірдегі байланысын, үйлесімділігін көрсете біліп, оны дәлелдей алған. Өз мүмкіндігіне қарай зерттеу, дәлелдеу, салыстыру, қорытынды жұмыстарын жасағаны көрініп тұр. Жобаны жасауда әр түрлі әдіс-тәсілдерді, ғылыми деректерді басшылыққа алып, зерттеп жазған.
Алдағы уақытта бұл жұмысының нәтижесін өмірде қолдану, кез - келген адамға, оқушыға және сабақтарда қосымша материал ретінде пайдалануға көптеген көмегі болады.
Жоба жетекшісі : Б. М. Шыңғысбаева
I. Кіріспе
Мен, Ермахамбет Нұрбақ, жасым 7-де, №78 жалпы орта білім беретін мектебінің 2 «Ә» сыныбында оқимын. Менің ғылыми зерттеу тақырыбым «Математика күнделікті өмірде» деп аталады.
Бұл тақырыпты таңдаған себебім, менің мектебімде математика пәніне өте көп көңіл бөлінеді.
Мен мектепте математика сабағын сүйіп оқимын. Ол менің сүйікті пәнім. Бірақ кейбір сыныптастарыма математика пәні ұнамайды. Мүмкін олар математика пәнінің қажет екенін түсінбейтін шығар. Мен сыныптастарыма бұл ғылымды жақсы көріп, пәнге қызығушылығын оятсам деймін.
Зерттеу жұмысының негізгі мақсаты - математиканың адам өмірінің қай жерінде кездесетінін зерттеу және оның қажеттілігін дәлелдеу.
Міндеттері:
- Өмір мен математиканың байланысын қарастыру;
- Математикасыз өмір сүру мүмкін емес екенін дәлелдеу;
- Мектепте математиканы оқуға байланысты мәселелерді зерттеу.
Зерттеу жұмысының орындалу әдістері: ғылыми зерттеулерге сүйене отырып, күнделікті өмірде математикалық есептерді шығару жайлы деректерді іздестіру, оқып, жан-жақты танысу, жинақтау, дәлелдеу.
Зерттеу жұмысының болжамы:
Әр адамға математика ғылымы жайлы білім қажет, өйткені бұл білім болмаған кезде қазіргі өмір сүру мүмкін емес.
Зерттеу жаңалығы: Математиканы оқып - үйрену есеп шығаруды үйрену үшін ғана емес, кез - келген проблеманы шеше білу, басқа салалар бойынша математиканың алар орны ерекше екендігін ұғыну. Математиканың тұрмыста және түрлі салаларда аса қажеттілігін дәлелдеу. Қазіргі оқушылар математиканы тек мектеп бағдарламасы бойынша білім алады, ал, математиканы тереңдетіп оқуға қызығушылығы төмендеп барады. Сондықтан да, сол қызығушылықты оятып және дамыту үшін «Математика өмірде» атты ғылыми жобаны бастап отырмыз.
Зерттеу нысаны: математика.
II. Негізгі бөлім
2. 1. Математиканың шығу тарихы
«Математика» сөзі гректің «матейн» сөзінен шыққан, ол - үйрену, білу деген мағынаны білдіреді. [6]
Математика сөзінің пайда болуының тағы бір түсіндірмесі грекше «матема» (mathema) сөзімен байланысты, бұл егін дегенді білдіреді. Ежелгі гректерге математика жер учаскелерін белгілеу, дала жұмыстарының мерзімдерін анықтау, астрономиялық бақылаулар мен есептеулер негізінде, егістік материалдардың қажетті мөлшерін дайындау және жиналған дақылдарды есептеу үшін математематиканы айтарлықтай қажет етті. Математиканы тәуелсіз ғылым ретінде түсіну Ежелгі Грецияда алғаш рет пайда болды. Мысырлықтар математиканы денелердің салмағын, егістік алқаптарын және астық қоймаларының көлемін, салық мөлшерін және белгілі бір құрылыстарды салу үшін қажет тастар санын есептеу үшін қолданды. [5]
Математиканың бастапқы мағлұматтары барлық халықтарда болған. Ол күнтізбе жасау, құрылыс, жер суару , жер және әр түрлі ыдыс көлемін өлшеу, теңізде жүзу математикалық білім-дағдылардың дамуын талап етті, оның бастапқы қарапайым ережелері қалыптаса бастады.
Математика біздің дәуірімізге дейін қолданылған. Ежелгі Вавилонда математикалық есептеулердің көмегімен су құбырлары салынып, үйлерге су берілді. Ежелгі Египетте математикалық есептеулер бойынша пирамидалар салынды.
Көне Мысыр математикасы
Көне Мысыр әлемдегі ең байырғы мәдениет ошақтарының бірі. Ніл өзені әр жылда тасып, жағалаудағы егістік жерлерді шайып кетіп отырған, тасу мезгілі аяқталған соң тұрғындардың жерін қайта өлшеп бөлу керек болады, ұзақ жылғы жер өлшеу тәжірибесінің арқасында геометрия ғылымы пайда болған (геометрия - грекше сөз, гео - жер, метро - өлшеу деген мағына береді) .
Араб математикасы
Орта ғасырдағы Орта Шығыс, Солтүстік Африка және Испания сынды мұсылман мемлекеттеріндегі араб жазуы арқылы жазылған математикалық шығармаларды айтады. Араб математикасының дамуына арабтар ғана емес, парсылар, т. б. үлес қосты. Бұл шығармалар қолжазба түрінде осы күнге жеткен, олар әлемнің әр түкпіріндегі кітапханаларда сақтаулы тұр.
Орта ғасырлар математикасы
Математика ғылымының кіндігі де, тұсауыда кесілген жері ертедегі шығыс (Қытай, Үнді) . Онан кейін, ол Вавилон мен Египет, Грекияға ауысады. Грекия математиктері математиканы өзінің нәтижелері мен түпкі қағидаларын логикалық қортынды арқылы келтіріп шығаратын ғылымға айналдырды. Гректер әсіресе бастапқы геометрияға жататын мәселелерді түгел зерттеді деуге болады.
Математика ғылымдарының пайда болуы сөзсіз экономиканың қажеттіліктерімен байланысты болды. Мысалы, отбасын асырау үшін қанша жер дәнін себу керектігін, егілген алқапты қалай өлшеу керектігін және болашақ егінді қалай бағалау керектігін білу қажет болды.
Қытай математикасы
ХІІІ ғасырға келгенде шығыс Қытай, Батыс орта Азия, таяу және орта шығыс елдері манғол билеушілернің қолдарына өтті. Осы елдер ара барыс-келіс, сауда мәдениет ауысу онан ары күшеюдің сыртында Юан патшалығы дәуірінде мұсылмандар ерекше мұрсатты жағдайларды болады, ордада әр қайсы өлке техника орындарында негізгі басқару, манғолдардан қалса мұсылмандардың қолында болады. Мұсылман елдерінің көптеген астроном-математиктері хан ордасына келіп жылнама (календарь) жасау қызметімен шұғылданды. [2. 77-78бет]
2. 2. Математиканың адам өміріндегі рөлі
«Математика барлық ғылымдар патшасы» деп Гаусс айтқандай математиканы да адамды сүйгендей сүйіп, адамды түсінгендей түсінген абзал. Бұл ғылым өте терең біліктер мен үлкен ізденушілікті талап етеді. Бірақ бұл ғылым өзінің қызығушылығымен қызықтыра түсетін жұмбақ тәрізді. Математика- барлық ғылымдардың логикалық негізі, демек, математика - оқушының дұрыс ойлау мәдениетін қалыптастырады, дамытады, оны шыңдай түседі және әлемде болып жатқан жаңалықтарды дұрыс қабылдауға көмек береді. Математика пәнін оқи отырып, оқушылар өздерінің теориялық білімдерін кеңейтіп, логикалық ойлау қабілеттерін дамытуға болады.
2. 3. Математиканың медицинада қажеттілігі
Мен осы ғылыми жұмысымды №1 қалалық поликлиниканың бас дәрігері Нығыметов Аманбаймен кездесуден бастадым. Математика бізге туылған күннен бастап қажет екен. Сәби дүниеге келген кезде салмағы мен бойы өлшенеді, баланы әрбір 3 сағат сайын тамақтандырып тұру керек. Кішкене нәрестені 6 айға дейін күнделікті шомылдырып тұру керек. Баланы жуындыратын бөлменің температурасы - 37°С, ал судың температурасын арнайы термометрмен тексеріледі. Сонымен қатар ай сайын баланың салмағы мен бойын өлшеп тұрады. Салмағы нәрестенің жасына сәйкес келетіндігін анықтауға медицина қызметкері көмектеседі. Міне жоғарыда айтылғандай математика тек есептеу ғылымы ғана емес, адам өмірі үшін де маңызы зор екендігін көрдім.
ІІІ. Тәжірибе бөлім
Математика ас үйде
Күн сайын тамақ дайындаймыз. Анам «көзбен» тамақ дайындайды. Бірақ мені үйретуді сұрағанда, математика сабағы қайтадан басталады. Қарапайым палау дайындау үшін маған керек:
- 500 гр. қой еті,
- 250 гр. сарымсақ,
- 5 гр. тұз,
- 3 гр. бұрыш,
- 200 гр. Сұйық май,
- 500 гр күріш.
Бұл тек палау! Әлемде қанша басқа күрделі рецепттер мен дәмді тағамдар бар!
Математика тігін саласында
Мектеп технологы Жанар Мырзановамен әңгіме: Киім тігуде ең қажеттісі, ол адамның өлшемін дұрыс есептеп алу. Ол үшін математиканы білуіміз керек. Сантиметрлік өлшеммен оның иығын, ұзындығын, жеңінің ұзындығын, енін өлшейміз. Сосын фасонын таңдап, өлшеп алынған өлшемдер бойынша қиямыз. Математикалық есеп бойынша қайырғанда матадан қосымша қалдыру керек екенін ұмытпай бәрін дәптерге жазып отырамыз. Содан кейін барып тігуге кірісеміз. Дәл, нақты өлшенген матадан сәнді де, әдемі көйлек тігіледі. Жеті рет өлшеп, бір рет кес демекші, есеп дәлірек болғаны жөн. Өлшем бірліктерсіз тігін саласын да елестете алмаймыз, Себебі метр, сантиметр, миллиметр өлшем бірліктері қолданылады. Яғни метрді сантиметрге, сантиметрді-миллиметрге айналдыруды білгеніміз абзал. Және де мына киім өлшемдері арқылы, қазіргі таңда интернет желісімен киімдерге (өз өлшемдеріңіз арқылы) тапсырыс беруге болады.
Киім өлшемін таңдау [5]
(RUS)
(EUR / GER)
(FR)
. Математика құрылыс саласында
Қаладағы құрылысқа назарымызды салайық. Құрылысты да математиканың көмегінсіз елестете алмаймыз. Құрылыс саласының өзіне тән ережесі болады. Құрылыстың кейбір жұмыстарын жүргізу үшін сол бөлменің ауданын есептеу түсінікті екені сөзсіз. Яғни қанша бояу немесе әктас қажет екенін табу үшінде математикаға жүгінеміз. Құрылыстағы үйлердің есіктер мен терезелердің ұзындығы мен енін өлшеу үшін математика қажет . Құрылысқа қанша материал қажет екенін білуді қалай есептейміз, егер біз математиканы білмесек?
Математиканы біздің эрамызға дейін де қолдана алған. Ежелгі Египетте математикалық есептеулермен зәулім пирамидалар салған.
... жалғасы- Іс жүргізу
- Автоматтандыру, Техника
- Алғашқы әскери дайындық
- Астрономия
- Ауыл шаруашылығы
- Банк ісі
- Бизнесті бағалау
- Биология
- Бухгалтерлік іс
- Валеология
- Ветеринария
- География
- Геология, Геофизика, Геодезия
- Дін
- Ет, сүт, шарап өнімдері
- Жалпы тарих
- Жер кадастрі, Жылжымайтын мүлік
- Журналистика
- Информатика
- Кеден ісі
- Маркетинг
- Математика, Геометрия
- Медицина
- Мемлекеттік басқару
- Менеджмент
- Мұнай, Газ
- Мұрағат ісі
- Мәдениеттану
- ОБЖ (Основы безопасности жизнедеятельности)
- Педагогика
- Полиграфия
- Психология
- Салық
- Саясаттану
- Сақтандыру
- Сертификаттау, стандарттау
- Социология, Демография
- Спорт
- Статистика
- Тілтану, Филология
- Тарихи тұлғалар
- Тау-кен ісі
- Транспорт
- Туризм
- Физика
- Философия
- Халықаралық қатынастар
- Химия
- Экология, Қоршаған ортаны қорғау
- Экономика
- Экономикалық география
- Электротехника
- Қазақстан тарихы
- Қаржы
- Құрылыс
- Құқық, Криминалистика
- Әдебиет
- Өнер, музыка
- Өнеркәсіп, Өндіріс
Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор #1 болып табылады.

Ақпарат
Қосымша
Email: info@stud.kz