Суда еріген оттегіні анықтау

Судың сапасына соңдай – ақ балық өсіру мақсатымен су қоймаларына санитарлық-гигиеналық баға беруде еріген оттегіні анықтаудың маңызы зор. Судағы оттегіні анықтау әдетте Винклердің әдісімен жургізеді.
Бұл тәсіл мынаған негізделген: суда еріген оттегі марганецтің Mn(OH)2 |шала тотығы гидратымен байланысып, марганец .Mn(OH)2 тотығының гидратына айналады. Соңғысының күкірт қыщылымен еруі
барысында иодид калийдің қатысуымен. Оттегінің эквиваленттік құрамындағы мөлшерде иод босайды. Пайда болған бос иод тиосульфат
\Na2S2O\ ерітіндісімен титрленіп, жұмсалған мөлшер бойынша судағы еріген оттегін белгілейді.
Ыдыстар: 100-200 мл сыйымдылықтағы үйлестірілген тығыны бар шыны ыдыстар, I және 5 мл пипеткалар, 150-200 мл конус колбалар, 100 мл өлшем цилиндрлері.
Реактивтер: хлорлы марганец ерітіндісі 12 32 г ңайнаған MnCl2 дистілденген 100 мл суға ерітеді /иодид калийдің сілтілі ерітіндісі/ 32 г күйдіргіш ашы натрий және 10 г иодид калий 100 мл дистилденген суға ерітеді, күкірт қышқылының H2SO41:3 ерітіндісі 0,01 н тиосульфат натрий ерітіңцісі H2SO2О3 өлшем колбада I л дистилденген суға ерітеді. 0,2 процент крахмал ерітіндісі.
Анализ үшін судың сынәма мөлшерін алу тәртібі
Оттегіні аныңтау үшін судың шамасын алу кезінде судың атмосфералық ауамен жанасуына жол бермеген жөн.
Ол үшін сыйымдылығы үйлестірілген тығыны бар 100-200 мл шыны ыдыс алады. Сынамалардың алдына шыны ыдыстағы үйлестірілген тығынды екі шыны түтікшелерді қою арқылы резиналы тығынымен алмастырады. Оның бірі ұзызындығы 20-30 см тығыннан жоғары сыртқа шықса, ал екінші ұшы тығынның төменгі ұшының деңгейінде болады. Екінші трубканың бір ұлы шыны ыдыстың түбіне дейік түсірілсе, екінші ұшы тығынның жоғарғы жағынан 2-3 см шығып тұрады. Түтікшесі бар тығынмен жабылған шыны
Оқулықтар:
I. В.А. Аликаев және басқалар. "Практикум по гигиене сельскохоз-яйственных животных". Изд. "Колос".М. 1964 ж.
2. В.И. Баланин, "Зоогигиенический контроль микроклимата в животноводческих и птицеводческих помацёниях'.' Агропромиздат. Л. 1988 ж.
3. Т.Е.Турделев ж.б. "Частная методика практических занятий по гигиене сельскохозяйственных животных» ТСХА. М. 1969 ж.
4. А.К.Данилова ж.б. "Гигиена сельскохозяйственных животных»
М., 1980 ж.
5. К.Ф.Кузнецов , И.В.Баланин, «Справочник по ветеринарной гигиене" М., "Колос" І984 ж.
6. Р.А.Логинова, Й.М. Новиков, "Руководство к практическим занятиям пр гигиене" Медицина М. 1977 ж.
7. В.Ф. Матусевич, «Лабораторные методы исследований в зоогигине» Киев, І964 ж.
8. "Методические указания для лабораторно-практических эанятий» Целиноградский сельхоз. институт " Целиноград, 1982 ж.
9. Минх А.А. "Справочник по санитарно-гигиенических исследованиям». М., 1973 ж.
10. Общесоюзные нормы технологического проектирования животновод-чесних и птицеводческих предприятии /ОНТП/.
11. А.П.Онегов ж.б. "Справочник по гигиене сельскохозяйственных
животных" М. Россельхозиздат 1984 ж.
12. Т.И. Румянцев ж.б. "Руководство к лабораторным занятиям по общей гигиене". Медецина М., 1980 ж.
13. И.Ф.Храбуетовекий ж.б. "Практикум по гигиене сельскохозяйст-венных животных» Харьков, 1980 ж.
І4. И.Ф.Храбустовский ж.б. "Практикум по зоогигиене"
        
        Суда еріген  оттегіні  анықтау
Судың сапасына соңдай – ақ ... ... ... су ... баға ... еріген оттегіні анықтаудың маңызы зор.
Судағы оттегіні анықтау әдетте Винклердің әдісімен жургізеді.
Бұл тәсіл мынаған негізделген: суда ... ... ... |шала тотығы гидратымен байланысып, марганец .Mn(OH)2 тотығының
гидратына ... ... ... ... ... ... калийдің қатысуымен. Оттегінің эквиваленттік ... иод ... ... ... бос иод ... ... ... жұмсалған мөлшер бойынша судағы ... ... 100-200 мл ... ... ... бар шыны
ыдыстар, I және 5 мл пипеткалар, 150-200 мл конус колбалар, 100 мл ... ... ... ... 12 32 г ңайнаған MnCl2
дистілденген 100 мл суға ... ... ... ... ... 32 г
күйдіргіш ашы натрий және 10 г ... ... 100 мл ... ... ... ... H2SO41:3 ... 0,01 н тиосульфат натрий
ерітіңцісі H2SO2О3 өлшем колбада I л ... суға ... ... ... ерітіндісі.
Анализ үшін судың сынәма мөлшерін алу тәртібі
Оттегіні аныңтау үшін судың шамасын алу кезінде судың атмосфералық ... жол ... ... үшін ... ... ... бар 100-200 мл шыны ыдыс
алады. Сынамалардың алдына шыны ... ... ... екі ... қою ... ... тығынымен алмастырады. Оның ... 20-30 см ... ... ... ... ал екінші ұшы тығынның
төменгі ұшының деңгейінде ... ... ... бір ұлы шыны ... ... ... ... ұшы тығынның жоғарғы жағынан 2-3 см шығып
тұрады. Түтікшесі бар тығынмен ... шыны ыдыс су ... 20-30 ... су ... түсіріледі. Сөйтіп, оны ... ... ... ... ... ... ... Осыдан кейін жабу кезінде
ыдыстың мойнында ауа түйіршіктері қалып
қалмауы үшін шыны түтікшелері бар ... ... жай ... ... жьшы ... ... тікелей су қоймаларының
басында – ақ байқаудан өткізеді MnCl ерітіндісінің 2.мл және 2 мл Kj ... ... ... ... ... ... ең ... дейін су сынамасымен толтырады, хлорлы
марганецтің 2 мл ерітіндісін қосады. Ол үшін толтырылған ... ... ... дейін батырады, содан кейін жоғарғы ұшын ... баяу ... ... ... ... ... ... Kj + NaOH 2 мл
ерітіңдісімен қосады. ... ұшын шыны ... ... ... ... ... ... кейін шыны ыдысты тығынның астында ауа
түйіршігі болмайтындай етіп ептеп ... ... Шыны ... ... пәйда болғанша жақсылап араластырады /қою қоңыр түс.
Сонан кейін шыны ыдысқа ... ... 5-10 мл ... ... мұнда да пипетканы шыны ыдыстың жоғарғы бөлігіне батырады, да
қышқылды ... ... ... ... ... ... толық еріп
біткенше шайқайды. Содан соң сыйымдылығы 250 мл конус ... 100 ... ... ... бөлінген иодты тиосульфат натридің 0,01 н ері-
тіндісімен титрлейді. Алғаш солғын сары түске дейін, ... 0,5-1,0 мл ... ... ерітіндісін қосады, ол ерітінді толық түссіз ... ... ... ... ... түсі ... ... мг/л|су қоймасының жағдайы |
|Ақшыл –сүр |0,7 |өте ... ... |3,0 ... ... |5,7 ... ... |8,6 ... ... ... |11,4 |өте ... ... ... ... ... ерігіштігі
|Температура, |Оттегі, |Оттегі, ... ... ... ... |мл/л |мл/г |0С |мл/л |мл/г |
|0 |10,19 |14,56 |16 |6,89 |9,85 |
|1 |9,91 |14,16 |17 |6,75 |9,65 |
|2 |9,64 |13,76 |18 |6,61 |9,56 |
|3 |9,39 |13,42 |19 |6,48 |9,26 |
|4 |9,14 |13,06 |20 |6,36 |9,09 |
|5 |8,91 |12,78 |21 |6,23 |8,90 |
|6 |8,68 |12,41 |22 |6,11 |8,73 |
|7 |8,47 |12,11 |23 |6,00 |8,58 |
|8 |8,26 |11,81 |24 |5,89 |8,42 |
|9 |8,06 |11,52 |25 |5,78 |8,26 ... |7,87 |11,25 |26 |5,67 |8,11 ... |7,69 |10,99 |27 |5,56 |7,96 ... |7,52 |10,75 |28 |5,46 |7,82 ... |7,35 |10,50 |29 |5,36 |7,68 ... |7,19 |10,28 |30 |5,25 |7,54 ... |7,04 |10,06 |- |- |- ... ... ... жолын анықтау \ОБС\
Судағы оттегіні биохимиялың ... ... - ... ... 5 тәулік бойы 20° температурада саңталуы ... ... ... ... ... ... ... болып табылады.
Оттегінің биохимиялық сіңіруі шаманы алу кезінде және 5 тәуліктен
кейін оттегінің ... ... ... ... суда ... ... азаюына қарай ... ... ... ... шамамен топшалауға болады.
Анықтау барысы: ОБС шамасын белгілеу үшін судағы еріген ... ... сол ... ... ОБС ... ... 200-300 мл үйлестірілген тығыны бар шыны ыдысты қолданады.
Суды алысымен ондағы еріген оттегіні ... ал ... суды 5 ... ... ... ... 18-20° ... тұрғаннан кейін анықтайды. Алынған нәтижелердің айырмашылығына
қарай /мг/л есебіне/ ... ... ОВС ... ... шамасына қарай ашық суды мынадай жүйеге бөлуге болады.
I. Өте таза оттегінің шығыны I мг/л дейін.
2. Таза - 2 мг/л, .3. ... таза - 3 ... ... таза - 5 ... Өте ... - 10 ... суды ОБС тексерген кезде ОБС ... 0-ден 6 мг/л ... ... ОБС- көрсеткіші жоғары болса, онда су сынамасын сүйылтқаннан
кейін ... ... ОБС ... 4-тен І2-ге дейін суды 2 есе, ... ... 5 есе ... ... ОВС5 ... ... ОВС5 анықтау тәсілі.
3. ОВС5 шамасы бойынша ашық су қоймаларын жүйеге бөлу.
Судағы күкіртті ... ... ... H2S ... ... ... органикалық
заттармен былғанғанда немесе суда күкірт қышқылының тұздары мол болғанда
құрылады.
Суда күкіртті ... ... ... Иодометриялық әдіспен
жүргізіледі. Ол үшін сынаманы ала ... ... ... ... ... ... қышқылдандыруына негізделген. Бұдан ... ... ... ... ... ... ... шығады. Күкіртті
сутегінің қышқылдануы мен жұмсалған иодтың мөлшеріне қарай, ... ... оның ... ... ... ... 250 мл конус колбалар, титрлеу үшін бюреткалар, І ... ... ... ... ... I. 0,01 н KMnO4 ... ... үшін 0,32 г калий
перманганатын алып, оны I л дистілденген суға ... Оның I ... 0,08 мг ... сәйкес келеді.
2. 0,01 н Na2S2O3 ... 2, 48 г ... ... 1 ... суға ... ... қос ... калий ерітіндісі бойынша 0,1
н титрды белгілейді..
3. 10 ... KMnO4 ... ... ... /1:3/.
5. Крахмалдың І процентті ерітіндісі.
Зерттеу тәсілі.
250 мл конус колбаға 100 ш зерттелетін суды құйып, ... ... ... ... ... иодты калийдің 10
процентті ерітіндісінің I мл қосады, сейтіп қаның түсі ... ... және 0,0І н ... ... ... ... Иодтың
артығын крахмал. ерітіндісін қосу арқылы натрий тиосулъфатының 0,01 н
ерітіндісімен ... ... ... ... 0,01 н ерітінді миллиграмы мен
титрлеуге кеткен ... ... ... ... 100 мл зерттелетін суда ... ... ... 0,01 н иодтың миллиграмм мөлшеріне сәйкес кг
еді. Иодтың 0,01 н ерітіндісі I мл ... ... 0,17 ... ... орай ... ... 100 мл құрамындағы күкіртті сутегінің
мөлшерін есептеп ... үшін 0,01 н иод ... ... миллилитрі
мөлшерін 0,17 көбейіп, зерттелетін судың I литріне қайта есептейді.
Күкіртті ... бар суды мал ... ... ... ... ішпей қояды.
Сондықтан суда күкіртті сутегі болмауы тиіс.
Судағы күкіртті ... ... ... ... ... |
| ... |
| ... ... |
|Жоғарыдан қарағанда бояуы жоқ |0,03 аз ... ... ... 8 мин. ... қанық |0,06 ... | ... ... ... |0,1 ... 1 минуттан кейін өте әлсіз ашық жасыл |0,2 ... ... ... ... ашық ... |1 ... ... ... ... ашық ... |2 ... ... минуттан кейін қою-көк |5 ... ... ... ... ... су ... пайда болады.
жәнө оның пайда болуынаң себептері. 2. Судағы ... ... ... Суды тазалау, жақсарту және ... ... Суды ... және ... ... ... ... әдістеріне оның физикалық құрамы жақсартатын
мөлдірлігі,түсі, исі, дәмі, ... ... ... ... ... ... азайтатын әдістер жатады.
Тазалау әдістерінің, әсіресе сүзудің суды механикалық қоспалардан
арылтып қана ... оны ... ... ... ... ... ... тұтыну барысында эпизоотологиялық және эпидемиялық хауіптің
азаюына ... ... ... ... жөн. ... ... да, осы ... салынған арнайы құрылыста да жүргізуге болады.
Оның үстіне тұтындыру жылдамдығы оның бөлшектерінің ... ... сол және ... да ... /I м/ ірі құм ... мм/ ... ... 10 сек, ұсақ құм /0,3мм/ 2 минутта, ол одан да ұсақ ... 2 ... ... ... ... тұну жылдамдығына судың
температурасы да ыңпал етеді - оның кебеюімен ... ... ... ... ... арасындағы айырмашылық арта түседі.
Биіктігі I м ... ... ... ... жағынан әртүрлі
зерттелетін судағы тұну жылдамдығын байқауға болады. Оның үстіне мұндай
ыдыстары коагуляция ... ... ... болуы үшін де пайдалануға
болады.
Коагуляция. Іс жүзінде коагуляция үшін ... ... ... сияқты Al2 (SO4)3 – 8H2O югкірт ңышқылы темірді Ғе SO4, ... ... ... Al2 О3 және т.б. ... ... ... процесінде, мәселен, уақытша жою-ға болатын
қаттылықты құрайтын суда тұздан арылып, калий мен магнидің ... ... Оны мына ... ... ... болады.
AL(SO4)+3Ca(HCO3)2=2AL(OH)3+3CaSO4+6CO2
AL(SO4)3+3Mg(HCO3)2=2AL(HO)3+MgO4+6CO2
AL(SO4)3+6H2O=2AL(OH)3+3H2SO4
Коагуляцияны өткізу кезінде коагулянт дозасы дұрыс анықталғанда оньң
белсенді ... еске ... жөн. ... ол ... ... ерекше сезіледі. Коагулянт дозасын аныңтау Үшін мынадай
мәліметтерді ... ... ...... ... кермектілігі
10 мг СаО сәйкес келіп, 20 мг AL(SO4) сусыз өтуне себепші ... ... 40 мг. AL(SO4)3 * 18 H2O AL(SO4)3 * 18 ... сүзу ... мен ... ... ... ете алмауын
мүмкін. Оның үстіне, суда шекпеген тұнбалар қалуы ... ... ... ... Бұл ... ... көп ... құмды
ағшшыңцың сүзгіш -реэервуарларды пайдаланады. Ол дәннің әр ... ... құм ... мен толтырылады. Әрбір қабаттың қалыңдығы 0,3 мг
– ден 1,3 мг – ... суды ... ... үшін ... ... ... ... ультра күлгін
сәуле түсіру, химиялық заттар және басқалар. Ең кеңінен ... ... үшін де бос газ ... ... немесе хлорлы әктің I процент ерітіндісін
пайдаланады. Активті ... ... ... былғану деңгейіне қарай
айқындалады және ол ... 25 мг /І л ... ... ... да жоғары болады.
Активті хлордың суға әсер ету уақыты да әртүрлі:
15-20 минуттан 1-2 ... ... ... ... және байланысу уақыты да бірқатар себептерге
байланысты:
а/ суды хлорлау үшін қажетті хлордың мөлшеріне;
б/ суда ... ... суды ... ... нәжеттілігіне және басқалары
Хлорлы әкті залалсыздандыруға пайдаланатын судың ... ... ... ... - хлор мен ... ... бөліну кезінде
стерилдеуші тиімділік беретін өте ықпал етуші ионды іске ... ... ... ... ... ... ... Көмір қышқылды ылғалды ауаның, жарықтың және жоғары ... ... әк ... бөліктерге жеңіл ыдырап, активті хлорды
жоғалтады. Сондықтан да қолданар алдында ... ... ... ... ... ... түрде тексеру керек.
Жақсы әкте ең кші 32-34 процент хлор болуы тиіс. Хлор 26 проценттен
төмен болса ... әк суды ... ... ... ... ... хлорды аңықтау .
Реактивтер мен жабдықтар: I ... ... ... ... қышқылының 25 проценті ерітіндісі, иодты калийдің 5 ... ... I ... ... гипосульфаттың 0,01 N
ерітіндісі, титрлеу үшін 250 мл колба, бюреткалары бар штатив.
Зерттеу тәртібі
Колбаға I процент хлорлы әк ... 5 мл ... оған 25 ... ... I мл, 5 ... ... калийдің 5 мл., I процент
крахмал ерітіндісінің I мл, 50 мл дистилді су ... иод пен ... көк ... ... ... түс- сіө ... 0,01 N гипосульфат ерітіндісімен ... ... ... ... ... /Х/ ... формуламен анықталады:
Мұндағы: а - титрлеуте кеткен гипосульфаттың миллилитр мөлшері.
5 - ... үшін ... I ... ... әк ерітіндісінің мл мөлшері.
0,355 - гипосульфаттың 0,01 етітіндісінің I мл байланысты
активті ... ... ... - активті хлордың миллиграмдарын мұндай ... ... үшін ... ... ... ... суды залалсыздандыру.
I. Суды хлорлау.
Суды хлорлау оның хлорға қажеттілігіне ... ... ... ... оның шығу тегіне байланысты және мына төмендегідей ... ... ... суы 1-1,2 ... жоғарғы жиектегі құдық суы 1,5-2 мг/л.
в/ ағынды өзен суы 1,5-2 ... ... ... ... өзен суы 2,5-3 мг/л.
д/ түрлі түсті ылайлы көлшік суы 3-4 мг/л.
е/ батпақты суда 5 мг/л және одан да ... үшін I л суға ... ... ... - ... ... қосады.
Ағынды өзен судың 100 литрін залалсыздандыру үшін I литр суға 2 ... хлор ... ... ... 100 литр суға ... активті хлор керек?
Яғни 100x2=200 мг активті хлор керек енен.
Ал енді ... ... ... әктің I процент ерітіндісіндегі
әрбір миллилитрі 2,6 мг активті ... ... ... Сонда 200 мг активті
хлорды алу үшін 200:2,6=75,9 мл шаруашылықтағы хлорлы ... I ... сол 100 литр суға қосу ... ... ... Суға хлор ... ... кейін 30 минуттан 2 сағатқа
дейін, оның былғаныштығы дәрежесіне қарай, тұндырып қою керек.
2. ... ... хлор ... анықтау.
Сыйымдылығы 250 мл колба алып, оған 200 мл ... су ... ... ... 5 тамшыдан мынадай ерітінділер құяды: ... ... ... ерітіндісі, иодты калийдің 5 процент ерітіндісі, крахмалдың I
процент ерітіңдісі. Колбадағы судың ... көк ... ... олай
дейтініміз бөлінген бос иод крахмалмен бірге көк бояу береді. Колбадағы
судың ерітіндісі бюреткадан гипосульфаттың 0,01 N ... ... ... ... кеткен гипосульфаттың 0,01 N ... ... ... ... I ... ... ... мөлшерін
анықтайды.
Хлорланған суда қалдың хлордың мүмкін мөлшері 0,2 мг-нен ал далалық
жағдайда ... 0,4-0,5 мг/л ... ... Суды хлорсыздандыру. Хлорланған суда хлор қалдықтары I литр ... мг ... ... хлорланған суда хлор қалдықтары белгіленген нормадан жоғары болса
/0,5 мг I л суға/, онда суды ... ... ... ... ... ... активті хлор қалдықтары /реакцияға
түсе қоймаған/ кетіру үшін ... ... ... ... ... судағы қалдық хлорды анықтау сияқты
әдіспен жүргізеді. Ал гипосульфаттың қажеттілік ... ... ... ... ... X - зерттелетін судың I литріндегі хлордың артық мөлшерін кетіруге
қажетті гипосульфаттың /мг/ мөлшері.
а - 200 мл ... ... ... ... үшін жұмсалған 0,01
гипосульфатының мл ... - I л ... ... ... - оның 0,05 ерітіндісіндегі I мл-дегі гипосульфаттың мөлшері, мг.
0,5 - I л судағы активті хлордың ... ... ... ... суды ... үшін мыналар талап етіледі:
хлорланған суда әрдайым қалдық ... ең кемі 0,2 мг/л ... ... ... 0,5 мг/л ... жөн. Онсыз судың дәмі жағымсыз болып,
хлордың иісі күшті шығып тұрады.
Бақылау сұрақтары:
1. Ішуге арналған суды ... үшін ... ... ... ... әктің активті бөлігін және ондағы стерелизациялық
тиімділігі бар ионды атап көрсетіңдер?
3. ... ... ... ... ... үшін ... ... Хлорлы әктегі активті хлорды анықтау тәсілі.
5. Хлорланған судағы хлор қалдықтарын анықтау тәсілі.
6. ... ... ... ... ... ... қатысты негізгі зоо-гигиеналық
талаптардың мақсаты: азықтандыру мен ... ... ... ... және
жұмыстың ұзақтығын тиімді пайдалану, малды өзіне лайықты тура келетін ат
сайманмен әбзелдермен /жүрген, ер-тұрман, шілия, ... ... ... ету және оны ... ... қажетті мөлшерлі талаптарды
орындау болып табылады.
6.1. Жұмыс атының жұмысын мөлшерлеу.
Жылқыларды жұмысқа дұрыс пайдаланғанда ғана ... ... ... ... сақтауға болады. Бірішіден жұмыс мөлшері ... ... және оның ... ... ... керек. Жұмыстың шамадан тыс ... ... ат ... ... ... ... алып қарағанда да малды жұмысқа толық пайдаланбау жағының дұрыс
еместігі ескерілген.
Жылқыны денсаулығына зиян ... ең, ... ... ... ... ... байланысты:
1. Массасы, жасы мен жылқының қондылығы;
2. Жұмысқа даярлық пен жаттығуы;
3. Ат ... мен ... ... ... мен ... ... Жұмысқа пайдалану ережесі /жұмысты алмастыру, ... ... Ауа ... жол ... мен жер ... ... Жылқының денсаулығын анықтаушы физиологиялық факторлар. Жылқының
жұмысын екі көрсеткішпен анықтайды: жүкті ... күші мен ... ... Күші ... ... күші ... ... ауылшаруашылық жабдықтары
мен жүкті тасымалдау кезіңдегі күші болып саналады. ... ... ал ... өткен жолы километрмен есептелінеді. Жылқының
атқарған жұмыс көлемі ... ... ... ... ... ... -
километрмен, килограмм-километр немесе тонна-километр деп өлшенеді.
Тарту күшін дәл анықтау үшін ат ... ... пен арба ... ... ... аралығына бекітілген динамометрді
/стрелкалы, ... ... ... Тарту күшін аса көп ықпал
ететін аттың массасы ... ... ... ... ... ... институты жүргізген зерттеулер мәліметіне
қарағаңда аттың қадамдап жүргенде қалыпты ... күші ... ... 13-15 ... ... екен. Мәселен, аттың массасы 600 кг болса - 13
прецент, 500 кг болса - 14 және 400 кр ... 15 ... сол ... ... да ... пайдалану кезіңде малдың
жұмыс қабілеттілігі физиологиялық факторларға /жасы, қоңдылығы, жаттығу,
нерв пен қан тамырлары жүйесі, ... ... ... ... алдыңғы, артқы
аяқтары, тұяқтары т.с.с/ байланыс нысты.
Жылқышылардың ... ... ... салт атты, жүкті теңдеп та-сымалдау
түрінде ... ... ... теңдалген жүкті тарту күші оның
тірідей массасына байланыста. Жануарлардың үстіне тиелген ... ... ... 25-30 ... ары кеткенде 35 процент ... ... ... ... екі ... ... ... массасы бойынша;
2. Аттың шоқтығының биіктігімен;
Тірідей массасы бойынша тарту күшін анықтау мына формуламен есептеледі.
Шоқтығының биіктігіне қарай ... үшін ... мына ... Р - аттың тарту күші;
А - тірідей массасы;
Н - шоқтығырың биіктігі.
Көп атты ... ... ... ... ... - ... аттың орташа тарту күші,
n - жегілген аттар саны.
Тарту күші мен ... ... ... жер ... ... сапасы,
ат сайман әбзелдерімен арбаның жағдайы үлкен ықпал етеді. ... ... ... қарай тарту, кезінде мына, формуламен қолданылады:
Р=f*Q+ (Q+q)*n (4)
таудан түсерде:
Р=f*Q+ (Q+q)*n (5)
.
Мұнда fQq- жолдың қарсылық коэффициенті;
Р - ... ... - ... жүктің салмағы;
q - малдың массасы;
n- таудың еңкістігі градус есебімен.
Бақылау сұрақтары:
1. Жұмыс атына негізгі зоогигиеналық талап;
2. ... ... ... ең ... ... Тарту күші дегеніміз не?
4. Аттың тарту күші қалай анықталады?
6.2. Ат сайман әбзелдерінің гигиенасы
Ат сайман әбзелдерін ... ... оның ... ... ... ... ... аттардың өнімділігін арттыру мен жарақаттанудың
алдын алуда ерекше маңызы бар.
Ат сайман, ... ... ... ... ... жеңілдік,
дайындау мен жөндеу, ... ... ... ... болу және кейбір бөліктерін алмастыру жеңілдігі, ат сайман
әбзелдері мен өмілдірігі ... ... ... ... ... ... кедергі жасамауы тиіс.
Ат сайман әбзел мен өмілдірік жұмыс аттарына оның басын бұру ... ... үшін ... ... ... ... ... немесе ауыл шаруашылық құрал-
саймандарына жеккенде доғамен немесе ... ... ... ... ... ... қамыт, ершік, шілия,
арқалық, айыл, доға, делбе. Бір ... ... ... кіретіндер: жүген,
қамыт, шілия, ершік, үзеңгісімен басқа да әбзелдер.
Жегілген аттың денесіне тиіп ... ... ... мен ... ... ... ершік, тартпа, жүген, шілия.
Қамыт - көлікті арбаға, шанаға жегу үшін пайдаланылады. Қамыттың имек
екі ағаштан жасалған қос құлағы ... ... ... ... ... ... Мұны ... бау деп атайды. Құлақ ағаштарының астына
"шұжық" орнатылады. ... ... ... тамақбауы тағы бар. Қамыттың
сыртын былғарымен, ал ішкі жағын қалың киізбен ... - ... ... ... ... ... ... ер тәрізді
болады. Қамыт аттың омырауын қағып, ығып ... үшін де ... ... ... тірек.
Ол мынадай бөліктерден тұрады: қос қаптал астына салынатын киіз,
тартпа ... ... ... ... ағаш ... - атқа ерді, ершікті бекітуге керекті жабдық. Ол төс тартпа,
шап тартпа ... ... шап ... ... ... ... ол төс тартпа
аткөрпенің үстінен тартылады.
Белдік - қайыстан, ... ... ... бау. Атты ... ... ... ... ұстататын тартпа бау.
Жүген - жылқыны жөнге бұру, байлау үшін қолданылатын әбзел. Оны
былғары қайыстан ... ... ... ... ... ... сулық, тізгін, шылбыр т.с. сияқтылардан тұрады.
Шілия - қамытты аттың мойнына кетірмеу үшін пайдаланатын ... ... ... ... өріп ... Шеберлер күміспен, жезбен
қадақтап әсемдейді, әр ... ... ... ... - ... ... ... жегілген көлікті бұрьш отыруға арналған
әбзек. Оны ... ... ... ... ... ... ... жеті
метр.
Доға - жауыр, қажаудан сақтайтын әбзел.
Ер - салт мініс әбзелі, ер ... ... ... ағаштары
пайдаланады. Бөлшектері: алдыңғы, артқы қас, екі ... және екі ... ... ... Ердің алдыңғы қасы артқысынан биік болады. ... ... ... ... ер", ... ер", "Құранды ер", "Ашамай ер'.'
Ат әбзелдерін күтіп ұстаса пайдалану мерзімі де ұзарады, аттың ... ... ... ... ар атқа ... ... етіп алады. Оның әрбіріне аттың
номерін жазып қояды.
Әбзелдерді ерекшө бөлмеге сақтайды. Атты жұмыстан алып ... ... ... ... ... ... жөндейді. Оны арнайы
қабырғаға ілген ағаш ілгіштерге кептіреді.
Қамытты, ершікті және ... киіз ... ... ... ... күн жылы ашық таза ауаға желдете іледі.
Әсіресе әбзелдердің аттың денесіне тиіп тұратын жеріне ерекше көңіл
бөлген жөн. Ол үшін ... ... ... киіз ... үшін тоқпақпен
ұрып жұмсартады. Әбзелдің былғары, қайыс ... ... екі ... май ... Металл бөліктерін тот баспау үшін құрғақ қоймаға
қояды. Ол сызды және өте ... ... ... және майланғаи күйінде ұстайды, көгермеу, қара күйе ... ... ... шығарып сақтайтын жерден желдетіп кептіреді.
Оқулықтар:
I. В.А. Аликаев және басқалар. "Практикум по гигиене сельскохоз-
яйственных животных". Изд. ... 1964 ... В.И. ... ... контроль микроклимата в
животноводческих и ... ... ... Л. 1988 ... ... ж.б. ... методика практических занятий по
гигиене сельскохозяйственных животных» ТСХА. М. 1969 ж.
4. А.К.Данилова ж.б. ... ... ... 1980 ж.
5. К.Ф.Кузнецов , И.В.Баланин, «Справочник по ... ... ... І984 ... Р.А.Логинова, Й.М. Новиков, "Руководство к практическим занятиям
пр гигиене" Медицина М. 1977 ж.
7. В.Ф. ... ... ... ... в зоогигине»
Киев, І964 ж.
8. "Методические ... для ... ... сельхоз. институт " Целиноград, 1982 ж.
9. Минх А.А. "Справочник по санитарно-гигиенических ... 1973 ... ... ... технологического проектирования животновод-
чесних и птицеводческих предприятии /ОНТП/.
11. А.П.Онегов ж.б. "Справочник по гигиене сельскохозяйственных
животных" М. Россельхозиздат 1984 ... Т.И. ... ж.б. ... к ... ... по ... ... М., 1980 ж.
13. И.Ф.Храбуетовекий ж.б. "Практикум по гигиене сельскохозяйст-венных
животных» Харьков, 1980 ж.
І4. И.Ф.Храбустовский ж.б. "Практикум по зоогигиене"

Пән: Химия
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 17 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ауыз судың нормалық стандарты4 бет
Негізгі абиотикалық факторлар және ағзалардың оларға бейімделуі. Биосфера ғаламдық экожүйе. Биосфераның ғаламдық экологиялық проблемалары: Әлемдік мұхиттың, атмосфераның, топырақтың ғаламдық ластануы. Экологиялық жағдайлар мен экологиялық дағдарыс14 бет
Экожүйелердегі химиялық элементтің айналымы2 бет
Экологиялық факторлар жайында5 бет
Қоршаған орта ластаушыларының көздері3 бет
Негізгі биогенді элементтердің биосферадағы айналымы8 бет
Топырақ түзілу құбылысының кезеңдері5 бет
Химиялық элементтердің адам ағзасына әсер ету мөлшерін зерттеу5 бет
Суды темірден тазарту17 бет
Сулар. Су ресурстары4 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь