Тіршіліктің пайда болуы

Жоспар
1.Кіріспе
2. Негізгі бөлім. Тіршіліктің пайда болуы.
2.1 Тіршіліктің пайда болуының алғышарттары
2.2 Тіршіліктің пайда болуы туралы теореялар
3. Қорытынды
4. Пайдаланған әдебиеттер тізімі
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ.
М.Өтемісов атындағы Батыс Қазақстан мемлекеттік ... ... ... ... Беккалиев Б.Ү.
Орындаған студент: «Қаржы– 108»
тобының студенті
Мусина А.Б.
Орал 2012ж
Жоспар
1.Кіріспе
2. Негізгі бөлім. Тіршіліктің пайда болуы.
2.1 Тіршіліктің пайда болуының ... ... ... ... ... теореялар
3. Қорытынды
4. Пайдаланған әдебиеттер тізімі
Кіріспе
Тіршілік өзі қалай дамыды? Тірі затты ... ... ... ... ... ... бұл сұрақтар бойынша дәйекті жорамал құруға
мүмкіндік беретін ... көп және ... ... пайда болуы
жайлы теорияны Пфлюгер, Дж. Холдейн және Р. ... ... ... ... бұл ... биохимик, академик А.И.Опариннің 1924 жылы ... ... ... ... ... ... Бұл ... бойынша
тіршіліктің пайда болуы – Жердегі ұзақ ... - ... ... одан ... ... эволюциялардың
нәтижесі. Бұл концепция қазіргі кезде ғылыми ортада ең танымал. Сондай - ақ
көрсетілген тұжырым ғалымдардың ... ... ... ... ... ... саналы жануарлар, қарапайым жалғыз
клеткалы организмдерден бастап, түрлі ... ... ... жалғыз
белокты молекулалардан құралған нысандардан құралған. Вирустар инертті
кристалдық нысанда ... ... ... өмір сүреді. Белоктық
молекуланың өзі болса, оларға қарағанда қарапайым бөліктерден – бір-бірімен
түрлі химиялық байланыстар ... ... амин ... ... сутегінің, азоттың, оттегінің, қосылыстарынан тұрады.
1953 жылы С.Л.Миллер мен Г.К. Юри деген америкалық ғалымдар Опариннің
теориясы негізінде жасанды ... ... ... ... жасады. Олар
Жердің алғашқы атмогидросферасының құрамында ... ... (H2), ... ... (NH3) пен су буының (Н2О) қоспасынан амин қышқылын алды.
Газдардың бұл ... ... ... ... толық сәйкес келетіндігі
белгілі. Газдардың осы қоспасына күшті электр тоғы беріліп, содан ... ... ... ... амин ... түрлі
көмірсутегілер мен тірі материяға тән компоненттер табылды. ... бірі ... - ... келу ... белсенді жүруіне
мүмкіндік беретін бос оттегінің болмауы және энергияның ... ... ... ҚСРО мен ... ... да ... ... алғашқы атмосферасында амин қышқылдарының синтезделуінің
мүмкін болғандығы дәлелденді. Бастапқы газдардың түрлі ... ... ... ... ... ... түзілген
өнімдердің арасында көптеген табиғи амин қышқылдары –лейцин, изолейцин,
серин, треонин, аспарагин, ... ... және ... ... алынған амин қышқылдарының ішінде қазіргі кездегі тіршілік
иелерінің ... ... ... де ... қоршаған тіршіліктің барлық түрлері ... ... ... (төменгі молекулалы қосылыстар) тұрады. Ол 20 амин ... ... ... 5 ... ... (нуклеин
қышқылдарының құрамдас бөліктері), энергияның қайнар көзі - ... ... ... ... ... және ... ... тұрады.
2.1 Тіршіліктің пайда болуының алғышарттары
Ғылыми деректер бойынша Күн жүйесі жататын Жер ғаламшары бұдан ... жыл ... ... ... пайда болған. Мұндай ... ... ... ... жұлдызаралық кеңістікте де кездеседі. Жер ... ... ... үшін ... және ... ... ... Ол үшін ғаламшардың өзіне тән мөлшері болу шарт. Ғаламшардың мөлшері
тым үлкен ... ... ... ... ... ыдырауынан бөлінген
энергияның әсерінен ғаламшар өте кызып кетуі мүмкін. Ғаламшардың тым қызып
кетуі қоршаған ... ... ... ... ... ... Ал
ғаламшардың мөлшері тым кіші болса, ол өз айналасындағы атмосфераны ұстап
тұра алмайды. Ғаламшарлар жұлдыздарды орбита бойынша айнала ... ... ... және біркелкі мөлшерде өзіне қажетті энергия алып тұруы тиіс.
Ғаламшарға энергия ағысы бір калыпты түспесе тіршіліктің ... ... ... ... ... ... тірі ... тіршілігі белгілі бір
температуралық жағдайда ғана жүріп отырады. ... ... ... ... ... ... алғышарттарына — ғаламшардың
қажетті мөлшері, энергия және белгілі температуралық жағдайлар жатады. ... ... тек Жер ... ғана ... ғылыми
дәлелденген. Тіршіліктің пайда болуы, адам ... өте ерте ... ақ ... келе жатқан күрделі мәселенің бірі. Ол жайында
көптеген болжамдармен көзқарастар бар.
Ертеде ғылыми деректердің ... ... ... ... ... ... қалыптасты. Ежелгі грек философы Аристотель (б.з.д. IV
ғ.) бит— еттен, қандала — жануар ... ...... ... ... ... ұстанды.
Грек философиясының негізін салушылар Фалес және т.б., органикалық
дүниенің негізін қоршаған ортадағы әр ... ... ... ... ... зат су деп ... және ... өздігінен тіршілік пайда болды деп
корытынды жасады. Орта ғасырларда да ... ... ... ... ... болуы жайлы түрлі көзқарастар орын алды. XVII
ғасырдың орта ... ... ... өздігінен өлі табиғаттан пайда болады
деген көзкарасты қолдаушылар көп ... ... ... микроскоптың
ашылуына байланысты организмдердің құрылысы жайындағы деректер нақтылана
түсті. ... ... ... өлі ... ... ... ... тәжірибелер жасала бастады.
Тіршіліктің құпия сырларын білу үшін ағылшын философы ... жж.) ... ... бақылау, эксперимент жасап зерттеуді ұсынды.
Осы ұсынысы арқылы түрлі діни сенімдерге батыл ... ... ... ... ... ... ... салыстыру керек деген көзқарасы
жаратылыстану ғылымының дамуына ерекше әсер етті.
XVII ғасырдың ортасында италиялық дәрігер ... Реди ... ... ... өздігінен пайда болады деген теорияға карсы шықты.
Ол 1668 жылы, төрт ыдысқа ет ... оны ашық ... да, ... төрт ... ... ... ... Беті ашық ыдыстарға шыбын жұмыртқа салғандықтан,
шыбындар өсіп шықты, ал беті дәкемен жабылған ... ... ... ... осы ... арқылы шыбынның өзі салған жұмыртқалардан ғана
шығатынын, яғни ... ... ... ... ... берді.
2.2 Тіршіліктің пайда болуы туралы теореялар
Тіршіліктің пайда болуы жайында, негізінен, бір-біріне қарама- карсы ... ... ... ...... өлі ... ... болған деген абиогенездік
теорияға келіп тіреледі.
• Екінші көзқарас — биогенездік теория. Бұл көзқарас бойынша тіршіліктің
өздігінен пайда болуы ... ... ... ... ... ... екі ... арасындағы өзара келіспеушілік пікір осы күнге дейін
жалғасып келеді.
Тіршіліктің өздігінен ... ... ... үшін 1860 жылы ... ... Луи ... ... жж.) арнайы тәжірибе жасады. Ол
ұшы латынның S-әрпі тәрізді шыны түтікті ... ... шыны ... ... кайнатып, оны иір иінді түтікпен жалғастырды да, түтіктің
ұшын ашық қалдырды. ... ... ... ... ... ... споралары шыны түтіктің иір ... ... ... ... шыны ... ... ұзақ ... таза
қалпында сақталды. Л.Пастер қарапайым ғана тәжірибесі арқылы организм тек
тірі организмнен ғана пайда болады деген биогенездік ... ... ... ... жақтаушылар Л.Пастер тәжірибесінің дәлелділігін
мойындамады. Олардың бір тобы жер ... ... ... әрі оны
жаратушы күш бар деген ... ... Бұл ... ... ...... деп ... Осы көзқарасты К.Линней, Ж.Кювье, т.б.
колдады. Жер ... ... ... ... ... ... ... таралып тұрады деген де көзқарастар болды. бұл ... ... ... (грекше "pan" — барлық және "sperma" — тұқым) деген
атпен белгілі. "Панспермия теориясын" 1865 жылы ... ... ... ... Оның ... ... жер ... тіршілік бейорганикалық заттардан
пайда болмайды, яғни тіршілік басқа ғаламшарлардан таралған. Бұл көзқарасты
сол кездегі көрнекті ... ... ... ... т.б. ... ... ол ғарыш кеңістігінде кеңінен таралған. XX ғасырдың бас
кезінде швед ғалымы С.Аррениус (1859—1927 жж.) ... ... "Ол ... ... ... күн ... қысымы арқылы бір
аспан денелерінен екіншісіне ауысып отырады,"— деп түсіндірді. ... ... ... ... ... ... келуі мүмкін деген
пікірде болды.
Тіршілік жер бетінде мәңгілік деген теорияны 1880 жылы неміс ... ... ... бұл ... аса ... орыс ... В.И. Вернадский
де жақтады. бұл теория: "Тірі организмдер мен өлі ... ... ... ... ... пікірге келіп тіреледі. Тіршіліктің пайда
болуы деген ұғым тікелей тірі организмдер туралы ... ... ... ... ... байланысты. Бұл салада неміс ғалымы Э. ... ж.) ... ... шығу ... ... маңызы зор. Ол
нәруыздың цитоплазма құрамының негізгі бөлігі екендігіне ерекше мән беріп,
тіршіліктің пайда болуын ... ... ... ... ... тіршіліктің пайда болуы туралы қазіргі кездегі ... ... деп ... ... ... ... деп ... Бұл теорияны 1947 жылы ағылшын ғалымы Дж. Бернал ұсынды. ... ... үш ... ... Оның
• бірінші кезеңі — биологиялық мономерлердің абиогендік жолмен пайда
болуы.
• Екінші кезеңі — ... ... ... Үшінші кезеңі — менбраналы құрылымдар мен алғашқы организмдердің
(протобионттардьщ) пайда болуы.
Қазіргі ... ... ... жетістіктеріне сәйкес тіршілік
деген ұғымға көптеген анықтамалар беріліп жүр. Солардың ішінде орыс ... ... ... ... тұрғыдан дұрыс деп есептеледі.
Бұл анықтама бойынша: "Жер бетінде ... ... тірі ... ... мен ... қышқылдарының биополимерлерінен тұрады және олар өзін-
өзі реттеп отырады. Тірі ... ... өзі ... ... ... ... ... отырады". Бұл анықтама әлем кеңістігіндегі басқа да
ғаламшарларда жер бетіндегі тіршіліктен ... ... ... жокка
шығармайды.
2.3 Тіршіліктің пайда болуы және таралуы
Тірі организмдердің таралуы бірінші кезекте өздері мекендейтін ортаның
жағдайымен анықталады. Барлық тірі және ... ... ... ... олармен өзаратікелей байланыста болатын мекен
ортасы деп аталады.
Қоршаган ... ... ... ... ... ... жайылатын табиғаттың сол бөлігі ретінде түсініледі.
Тірі организмдерге әсер ететін ортаның элементі - экологиялық фактор деп
аталады. Өзінің ықпал ету ... ол үш ... ... ... ... өлі   табиғаттың  тірі организмдерге
тікелей немесе жанама түрде әсер етіп, олардың өмір сүру ... ... ... жарық пен басқа сәулелі энергия, ылғалдылық, ауаның
құрамы, атмосфералық ... ... жел, су ... ... т.б.)
-   тіршілік факторлары - бұл тіршілік иелерінің бір-біріне әсер  етудің 
барлық  ... ... ... ... жеке дараның (индивидтің)
тікелей немесе жанама түрдегі ықпалын бастан кешіреді, өздерінің ... түр ... ... қатынаста болады немесе оларға тәуелді болып, не
болмаса өздері әсер етеді.
-  антропогенді факторлар - организмдердің мекен ... ... ... өмір ... ... ықпал жасайтын адам
әрекетінің барлық факторлары. Мұндай факторларға ... ... ... ... пен ... өзге ... Әсіресе, соңғы жылдары
антропогенді түрде табиғатқа әсер ету жылдамдығы арта түсуде.
Экологиялық факторлардың әр ... ... ... әсер ету ... мен ... ... жауап беру
реакциясының бірқатар ортақ заңдылықтары бар.Организмнің қарқындылыққа
немесе әсер ету күшінің ... ... ... болады. Жетімсіз
немесе шамадан артық әсер ету организмнің өміршеңдігіне кері ықпал ... ... ... иелерінің әр түрлі жағдайларда өздерін өте жақсы
сезінулері бірдей емес. Мәселен, ылғалды жақсы көретін өсімдіктер ылғалды
топырақты ... қант ... ... ... көлеңкелі салқынды
ұнатады, кейбірі құрғақшылықты, ыстықты (қауын) ... ... өсу ... өте ... ... ... ... өсуі - оңтайлылық деп аталады. Бұл әдеттегідей -
температураның көлеміне жатады. Жағымды күш әсерінің ... ... ... түріне оңтайлы зонаның факторы деп аталады. Ең азынан (минимум)
көбіне (максимум) ... ... ... ... ... мүмкіндігі
бардыдиапозон (көлемінің) тұрақтылығы дейді. Шектелу нүктесінен, яғни төмен
мен жоғарының аралығытіршілікке қолайлы температура - тұрақтылықтың шегі
немесе сол ... ... ... ... ... ... дәрежесін экологиялық валенттілік деп атайды.
Организмнің ... ... оның әр ... ... ... ... ... нүктесіне жақындау шамасы бойынша, егер әрекет ету
факторы азайып немесе көбейсе ... ... ... ... ұшырайды
немесе тіршілік иесінің өлуіне әкеп соқтырады (біздің ... ... бұл ... ... ... күй ... Мұндай ықпалды басқа факторлар да жасай алуы мүмкін.
Әрбір өсімдік пен ... ... ... мазасыз күй зонасы
немесе қысым зонасы мен тұрақтылық шегі (шыдамдылығы) қоршаған ... ... ... барлар өмір сүруде.
Температура мысалында талқылап, біз тек бір ... ... ... ... да ... ... ... шығар. Біз Ю.
Либихтің тұжырымдаған шектеулі заң ... ... ... ... ... ... ... болғанды шектеулі дейді. Осы фактордың өзгеруіне орай организмдер өте
сезімтал болып келеді. Өсімдіктер мен жануарлардың бір түрінің ... ... жиі ... аталады. Мәселен, азықтың
жетімсіздігі жануарлардың әр алуан түрлерінің таралуына және дамуына шектеу
қояды. Өсімдіктердің дамуына да су, температура, жарықтың ... - ... ... ... ... ... ... қатынас жасағанда барлық организмдер динамикалық тепе-
теңдікті немесе тұрақтылықты сақтаулары қажет.
Экологиялық валенттіліктің кең түрі ... орта ... ... ... ... ... ... қосып атайды (грекше еvrуs -
кең). ... ... ... ... ... ... (тар) «стено» стенотермді
қосымшасымен (грекше stеnоs - тар, ... ... Әр ... экологиялық
факторлардың (кең) алшақ ... ... ... ... ету үшін ... ... ... ететіндер - стенобионтты деп аталады.
Экологиялық факторлардың әсерінен тірі ... ... ... ... Онда ... ... әр ... деңгейде
ұйымдасқандарды: популяциялар, бірлестіктер және экожүйелерді ... - ... бір ... ... ... ... ұрпақ беретін бір түр дараларының жиынтығы. ... ... ... ... ... ... ... өзгеріп тұруы мүмкін.
Популяция латынша роpulus - халық, ел ... ... ... әр алуан түрлерінің өте жоғары жүйесінің
дәрежесі - қауымдастыққа бірігеді. Қауымдастық (биотикалық) - бұл ... ... ... ... Қауымдастық организмдері
органикалық емес ортамен ... ... ... ... ... ... су, ... қышқыл газының үнемі беріліп
тұру есебінен ... ... ... ... жағдайда «қауымдастық»
(бірлестік) терминінің қолданылуы ... ең кіші ... ... ... (1877 ж. К. ... ... байланыстағы организмдерді және бірлесе мекендейтін топтарды
- биоценоз дейді. Биоценоздың көлемі әр алуан — індер қауымдастығы, ... ... ... бастап, орман, дала, шөл т.б. - ландшафтарына
(жер бедеріне) дейін. «Биоценоз» терминін құрлықта өсіп түрған ... ... ... ... ... ... ... т.б.
Биота (грекше bios - өмір) - өсімдік, жануар мен микроорганизмдер
түрлерінің ортақ (жалпы) аймаққа ... ... ... арасындағы
экологиялық байланыстың жоқтығынан ол биоценоздан ерекшеленеді.
Организмдер қауымдастығы ... ... ... ... ... ... алып ... кеңістік биотон деп
аталады. Биоценоз бен оның биотоны биогеоценоз деп аталатыны көбірек
немесе азырақ қалыпты жүйені құрайтын бөлінбейтін екі ... ... ... ... bios - ... gе - жер, ... - ... орыс ғалымы В.Н. Сукачев 1940 ... ... ... мен ... бірлігі және өзара қатынасы туралы идея бұрынғы
КСРО мен шетелдерде бір мезгілде туындады. ... ол ... ілім ... басқа елдерде - экожүйе жөніндегі ... ... жүйе ... ... - ... ... ... тірі
организмдердің жасаған табиғаттың бірыңғай кешені. Сонымен ... ... ... мен зат ... ... ... ... экожүйе тіршілік пен тіршіліксіз компоненттердің жиынтығы.
Биогеоценоз бен экожүйе ұқсас түсінік, бірақ тепе-тең емес.
Бұл түсініктердің екеуі де өз ... ... тірі ... ... ... ... - ... «Тамшыдан мұхитқа
дейін» деп «экожүйе» терминінің авторы ағылшын биологы А. ... ... ... ... тоған, батпақ, ғарыш кемесінің кабинасы
- осының ... ... ... ... ... - ... аймағының
сызылған шекарасы ретінде экожүйені сипаттау қалыптасқан болатын. Мәселен,
далалық, батпақты, жайылымды т.б. биогеоценоз. Басқаша айтқанда ... бұл ... жеке ... құбылысы әрқашанда табиғи қалпын сақтайды,
тіпті адам әсер еткеннің ... де. ... ... ... болуы мүмкін
ғой (аквариум, ғарыш аппараты).
Организмнің тіршілік әрекетін ... тұру мен ... тек ... ... ... келу ... ... мүмкін.
Жердегі тіршілік атаулылар күн энергиясысәулелерінің арқасында ғана болып
тұр. ... ... ... ... ... байланысы нәтижесінде өсіп-өнеді. Қалған барлық
организмдер энергияны азық ... ... ... оның бастауынан
(өздігінен қоректенуі) бірқатар организмдер арқылы ... ... ... сіңіру жолымен болатынды тамақ  тізбегі дейді.
Әрбір экожүйе өсімдіктер мен жануарлар организмдерінің жиынтығынан тұрады,
қоректену түрі бойынша екі ... ... ... ... ... өсу үшін
минералды элементтерді қолданатындар мен ... іске ... ... ... ... көмегімен су және
көмір қышқыл газын қантқа айналдырудың күрделі процесі. Осындай ... ... ... ... ... немесе топырақтан пайда болуы
нәтижесінде, өсімдік ... ... ... ... ... ... ... химиялық жай заттар: ауа, су,
тау жыныстарының минералы мен ... ... май және ... ... ... айналады. Өздігінен қоректенуші (автотрофтар) - бұл
экожүйенің продуценттері (лат. рrоduсеns - өндіруші) органикалық еместен
органикалық зат ... ... ... ... мен
жануарлардың тканьдері құралады. ... ... ... ... барлығына азықты өндіреді, ... деп ... ... ... үшін ... ... ететін
организмдер. Бұл организмдерде зат алмасудың ... ... бар. ... ... ... қоректенушілер тұтынушы организм (консументтер)
мен бастапқы органикалық емес компоненттерге (редуценттер) ыдырайтын
органикалық ... ... ... ...... - бұл ... ... заттарды тұтынады. Оларға
жататындар құрттар, балықтар, молюскалар жэне өзге де ... ... ... ... ... және адам. Консументтер:
бірінші - шөп қоректі жануарлар, екінші, ... және одан ... ... ... Олар - ... (ет қоректілер),
сонымен қатар талғаусыз қоректілер (немесе эврифагтар) ... ... (аю, ... ... ... т.б.).
Редуценттер (латынша rеduсеns - қайта келуші, қалпына келуші) - өлі
органикалық заттардың ... ... ... Өлі және ... ... ... зат - детритпен қоректенетін түрлі ... ұсақ ... және ... ... жануарлар
- осыларға жатады. ...... ... мысалы, ұсақ кенелер, жер құрттары, көпаяқты құрттар;
су экожүйесінде - молюскалар, ... мен ... ... кезбе -
бактериялар; өсімдік қалдықтары шірігенде - саңырауқұлақтар. Құрамы мен
белсенділігі бойынша бұл ... ... әр ... ... ... кем ... Ал, ... біздерге азды-көпті болса да
таныс.
Бірде-бір организм басқалармен байланыссыз өмір сүре алмайтыны ... ... ... ... иесі ... ... ... үйлесімді
түрде, экожүйенің белгіленген шеңберінде тұра алады. ... ... ... ... ... ... ... организмдер
арасындағы байланыстар өзара жалғасқан және қоректік арақатынасының ... ... ... ... ... (продуценттер - консументтер -
редуценттер), қалай айтқанмен де қорек ... ... ... ... ... мен ... ... трофтық немесе қоректік
байланыстардың орасан ... ... ... ... деп ... экологиялық жүйенің айқындық заңдылығы бар. Осыған
байланысты тізбекті звено құрайтын ... жеке ... саны ... ... ... ... ормандарда 1 қасқырға шамамен 100 бұлан, Африка
саванналарында ірі жыртқыштарға (арыстан, қабылан, сілеусінге) 350-ден 1000-
ға дейін жабайы жануардан ... ... саны мен ... ... ... ... ... орташа есептелді. Күнтізбелік жыл ішінде
2400 қасқыр - 7480 ... 5560 ... 4020 елік ... ... ... ... жүйелі түрде азаюына сәйкес, олардың жалпы
биомассасы да ... ал бұл ... ... ... ... ... айрықша трофтық байланыс - паразитизм, бір түр иесі ... ... ... - тек ... ... ... немесе тұрақты
мекеніне де қызмет етеді ... ... ... ... ... ... ... өзара пайдалы
байланыстар бар.
Көптеген орта параметрлерінің жиынтығы осы ... ... ... ... ... ... оның экологиялық қуысын көрсетеді
(энергияға айналдыруы, өзі ... және ... ... ... Н.Ф.
Реймерс бойынша, экологиялық қуыс - экологиялыц жүйе ішіндегі түрлер ортасы
немесе оның популяциялық ... ... ... ... өзі
мекендейтін әрбір түр аумаққа, өндіру функциясымен байланысты, қоректік
қажеттілігіне ... ... ... ... белгіленген құрылымын жасайды. ... ... олар ... даму жолында және оларға сукцессия тән.
Сукцессия (латынша - suссеssіо - тұқым қуалау, бірізділік) бір ... ... ... ... Бұл ... мәні мынада, биоценоздың
ішкі ықпалының дамуы нәтижесінде олардың қоршаған ортамен ... ... және ... өзге ... ауысады. Көлді қамыс
пен өсімдіктер басса, ол батпақ болып, кепсе жайылымға айналады; өрттен
кейін орманда ... ... ... болады.
Экологиялық жағдайдың маңыздысы сол, әр текті күрделі биоценоздардың түрлі
сыртқы әсерге қарсы тұруының тұрақтылығы соғұрлым жоғары болады.
Табиғи биоценоздардың ... ... ... процесінде бір-біріне
бейімделгені соншалықты, өздерінің биогеоценоз құрылымдары жайында, толық
қамқорлық жасағандай ... ... ... ... ... қатынастары кері байланыс деп аталатыны мысал
болады. Бір түр екіншіге зиян келтіреді және онсыз өмір сүре ... ... ... ... ... бір ... ... қорегі мол болса,
сол жылы оның популяциясы тез көбейіп, саны ... ... ... жағымсыз кері байланыс жүйесінде керінеді. Бірақ, популяция
санының шамадан тыс артып кетуі, ... ... ... қорларының азаюына
әкеледі. Осындай жетіспеудің нәтижесі жүйедегі жағымсыз кері байланысты
оның бастапқы қалпына қайтарып әкеледі.
Адамның ойлау қабілеттілігі ... ... ... ... жеңіп
шығуға мүмкіндік береді. Оларға жататындар: су, жыртқыштар мен паразиттер,
мекендейтін орны мен өзге түрлермен бәсекелесі. Адам өзінің өмір сүруін ... және ... ... ... арқылы сақтайды. Ол сонымен
қатар, ғаламшардағы зат айналымының шұғыл ... ... ... ... Өндіріс қызметі процесінің туындауы, жаңа зат алмасуы техногенді
сипат алуда және ол -антропогенді зат ... деп ... ... адам
мен табигат арасындағы биологиялық зат ... ... ... қала ... зат ... ... ... өзінің тұйық еместілігімен
принципті түрде ерекшеленеді, ашық сызықты сипатта, ягни ... ... ... зат алмасуды енгізуде - табиғи
ресурстар, шығаруда - өндірістік және ... ... ... ... ... ластану жанартаудың атқылауы, жер
сілкіну, сел, су ... өрт ... т.б. ... ... ... пайда болады.
Экологиялық шараның жетімсіздігінен табиғи ... ... ... ... өте ... пайдалы қазбаларға қарағанда 2-10%-ті
ғана құрайды. Ресурстар сарқылуда, халық саны өсуде (1960 ж. - 3 ... ... - 4 ... ж. - 6 ... Оның үстіне тау-тау болып үйілген
өндіріс қалдықтары мекен ... ... Олар ... тіршілік
иелеріне көптеген зиян келтіруде. Тіршілік табиғатында ... ... ... ... орасан мол резервтері (қоры) қаланған, бірақ
сол резервті ашу үшін биосфера ағынының процесіне сауатты ... ... ... ... ... жоспарлағанда
экологиялықзардаптардың болатын мүмкіндігін қатаң ... ... ... ... жайындағы білімді есепке ала отырып,
қазіргі эколог ғалымдар экология заңдары деп әдебиеттерде аталып ... ... мен ... ... ... ... ... Экология заңдарының ішінде айқын тұжырымдармен
белгілі болған американдық эколог ғалымы В. ... (1971) төрт ... ... ... ... бәрі ... ... (жалпыға
бірдей заттар байланысы);
-        барлығы бір жаққа кетіп қалуы керек (сақталу ... ... ... ... ... ... туралы);
-        табиғат өте жақсы біледі (эволюциялық таңдаудың басты критерийлері
туралы).
Жалпыға бірдей байланыс (бәрі барлығымен ... ... ... ... ... ... ... факторларының тұтас әрекеті
жағдайынан тәуелсіз жүйелі сипаты бар нәтижеге ... ... ... ... тірі организмдер денесінде
тіршілік иелерінің қалыпты өмір сүрулері үшін тұрақты микробиологиялық
ерекше ортаны ... ... ... газ ... ... ... ... мен қысымның ... ... ... ... ... принципі: жүйеге сыртқы әсер ету кезінде
қалыпты тепе-теңдік күйінен шығару, бұл тепе-теңдік бағытпен  ... ... ... ... Биологиялықдеңгейде ол экожүйенің өз-өзін
реттеуші ретінде қабілеттілік
түрінде іске асады.
•        Үйлесімділік заңы: кез келген жүйе асқан ... ... ... ... ... қызмет істейді.
•        Табиғаттағы  кез  келген жүйе өзгерісінің адамға тура немесе
тікелей әсері - ... ... ... күйінен күрделі қоғамдық
қатынасқа дейін болады.
Заттар массасының ... ... бір ... ... ... мәні бар кем ... екі ... шығады.
•        Оны қоршаған орта есебінен жүйені дамыту заңы мынаны айтады: кез
келген табиғи немесе ... жүйе тек ... ... ... және ... ... ... есебінен   дами  
алатын   болады. Оқшауланып өзін дамыту мүлдем мүмкін емес.
•        Қалдықтар немесе өндірістік ... ... ... ... ... ... ... пайда болатын қалдықтар ізсіз
жойылмайтындығы, олар бір ... ... ... ... ... ... қойылады. Ал оның әсері талай уақытқа созылуы мүмкін. Бұл заң
қазіргі  қоғамда тұтыну  мен  қалдықсыз  өндірістің принципті мүмкіншілігін
болғызбайды. Материя ... ... ... ... ... ... ауысады.
«Ештеңе тегін берілмейді» - деген тұжырымдама мынаны аңғартады: экожүйенің
эволюциясындағы кез келген жаңа табыстар, ... ... ... ... ... ақиқат және жаңаның туындауы өте
күрделі проблема. Мысалы, көп ... ... ... ... ... мен ... ... ғаламшардағы биологиялық әр алуандылықтар бірнеше есе көбейді.
Экономикалық қуыстар мен жер биосферасын қалыптастырып оны игеру ... ... ... ... ... ... оның ішінде
жұқпалы қатерлі ісіктер т.б. келді. Бұл заңның үш салдары бар.
Эволюцияның кері дамымайтын заңы (бір ... ... ... тек ... ғана - ... ... эволюцияланады;
инволюция, регресс жүйесінің тек қана жеке даму кезеңіне ... ... ... ... ... ұйым ... ... орай
эволюцияның да қарқыны арта ... ... ... ... ... ... органикалық әлем түрлерінің ауысымдарына ... ... ... ... ... - осы заңның тағы бір салдары: кеңістік, энергия,
күн сәулесі, су қандайда сарқылмайтын ... кез  ... ... сол  ... мүлтіксізтөленеді.
Б. Коммонер былай деп жазды: «... ғаламдық ... ... ... ... ... ештеңені ұту немесе жоғалтуы мүмкін емес және ол жаппай
жақсарудың объектісі ... бола ... адам ... алынғандардың
барлығының орындары толықтырылуы тиіс. Осы ... ... ... бұл тек ... ... мүмкін. Қоршаған ортаның
бүгінгі дағдарысының шегерілімі тым созылып барады дегенге ... ... ... ... ... ... ... орын алуы
қажет еместігін барлығын алдымен анықтайды. Қарапайым молекуладан адамға
дейін - ... ... ... конкурстан өтіп, жүлде ретінде - тіршілік
етуге құқық алып отыр. Бүгінде ғаламшардың эволюциясынан өткен мыңның бір
бөлігі болатын ... мен ... ... ... ... ... басты критерийі - ғаламдық биотикалық
айналымға, кетігін тауып қалану (үйлесу) мен барлық экологиялық ... Кез ... ... ... ... ... оны  
ыдырататын ферменттер болуы керек, ал ыдыраған өнімдер ... ... ... Егерде осы заңды биологиялық түрлердіңбіреуі бұзатын болса,
ерте ме, кеш пе ... ... ... ... ... ғаламдық көлемде биотикалық тұйықтықты өрескел
бұзып отыр, ол үшін жазаланбай қоймайды. Осындай қиын ... тек ... ... ... ... жол мен акылға ие бола ... ... жол ... ... ... Қортынды
“Тіршіліктің басы қашан басталады”, деген сұраққа жауап беру ... ... не” ... сұраққа жауап беруіміз керек. Тіршілік
дегеніміз - “кез келген организмнің ... ... ... қалдыру, өзгеру
және осы өзгерістерді қайта өндіру қасиеті” дегеніміз ... ... ... ... мен ... ... ... асырады. Органикалық
заттардың молекулалары ... емес ... ... ... ... ... олар ... өзгерістерге тез ұшырай алады. Үздіксіз
өзгерістер мен осы өзгерістердің сақталып, ... ... ... ... қасиеті болып табылады. Органикалық емес заттар болса
өздерін - өздері қайта жасай алмайды.
Тіршіліктің құпия ... білу үшін ... ... Ф.Бэкон айтқандай
міндетті түрде бақылау, эксперимент ... ... ... ... ... ... алынған деректерін ... ... ... ... ... ... өз ... тигіземіз .
Жер бетіндегі тіршілік жоғары саналы жануарлар, ... ... ... ... ... вирустар болып табылатын жалғыз
белокты молекулалардан құралған ... ... ... әсер ететін ортаның элементі - экологиялық фактор деп
аталады. Өзінің ықпал ету ... ол үш ... ... ... ... ... ... антропогенді
факторлар. Экологиялық факторлардың әр алуандылығына қарамастан олардың
организмдерге әсер ету ... мен ... ... жауап беру
реакциясының бірқатар ортақ заңдылықтары бар.
Қоршаған ортаны ластау ... ... ... ... сел, су ... өрт ... т.б. ... ластану адамның іс-әрекетінен пайда болады.
Экологиялық шараның жетімсіздігінен табиғи ресурстарды тиімді түрде
пайдаланудың коэффициенті өте төмен, пайдалы қазбаларға ... ... ... ... сарқылуда, халық саны өсуде (1960 ж. - 3 ... ... - 4 ... ж. - 6 млрд). Оның үстіне тау-тау ... ... ... ... ластауда. Олар ыдырамастан тіршілік
иелеріне көптеген зиян келтіруде. Тіршілік табиғатында күрделі иерархиялық
ұйымдардың өзін-өзі ... ... ... ... қаланған, бірақ
сол резервті ашу үшін биосфера ... ... ... ... ... ... ... тізімі
1. Цыганков П.А. Международные отношения: Учебное пособие. – М.: ... ... ... В.И., ... А.А., ... М.А. ... теории
международных отношений. – М., 1988.
3. Новейшая история стран Европы и ... ХХ век. Под ред. ... ... М, 2003 ... ... Г.Л.Розанов. Новейшая история 1917-1945 гг. М, 1990 г.
5. Информационно-аналитический отчет по контрольной и правоприменительной
деятельности Иртышского ... ... за 2009 г. – ... 2009
г. – 120 стр.
6. Новиков Г.В., Дудурев А.Н. Санитарная ... ... ... ... – М.: ... 2001, ... с ... почвоведение и агрохимии» А.М.Лыков, А. А.
Коротко, Т. Г. Громокова
8. «Земледение с почвоведением» А. М. ... Т. Т. ... ... В. В. ... «География почвы»
10. Х. П. Миримонян «Почвоведение»
11. «Общее земледения с почвоведением»
12. М. Құспанов «Топырақ, ... ... Н. А. Димо ... ... Н. А. ... «Топырақ, оның қасиеттері және тіршілік» 1959 ж.
15. Биология: Жалпы білім ... ... ... ... ... ... 2007. ISBN 9965-34-607-0
Мамандық: Есеп және аудит
Топ: 309108
Студенттің аты-жөні: Мусина Әмина Берікқызы
Пән: Экология
Оқытушы: ... Б.Ү.

Пән: Биология
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 17 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Адамның шығу тегі. Тіршіліктің пайда болуы туралы болжамдар15 бет
Жер бетінде тіршіліктің пайда болуы және дамуы12 бет
Тіршіліктің пайда болуы және таралуы.21 бет
Тіршіліктің пайда болуы жөніндегі Опариннің теориясы9 бет
Биосфера9 бет
Биосфера және адамзат7 бет
Кәмелетке толмағандардың қылмыстарының криминалогиялық жағдайы5 бет
Тіршілік эволюциясы21 бет
Эволюциялық ілім3 бет
Тіршіліктің абиогендік жолмен пайда болу гипотезасы12 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь