Қазақстан мемлекетіндегі шағын және орта бизнестің дамуы және шешу жолдары

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..2

1.тарау. Қазақстан экономикасы үшін шағын және орта бизнестің мәні мен маңызы
1.1.Қазақстан экономикасындағы шағын және орта бизнестің рөлі ... ... ... ... ... ... ... .4
1.2 Шағын және орта бизнесті дамытудағы нарықтық экономикалы елдердің тәжірибесі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .6

2. тарау. ҚР шағын және орта бизнестің даму тенденциялары ... ... ... ... ... ... ... .
2.1.ҚР . дағы шағын және орта бизнестің жағдайы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .11
2.2 Шығыс Қазақстан облысы бойынша шағын және орта кәсіпкерліктің жағдайына талдау жасау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .15
2.3Шағын кәсіпкерлікті мемлекеттік қолдау келесі бағыттарда жүзеге асырылады ... 21
2.4. Шағын және орта бизнесті несиелендіру тәжірибесі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .28
2.5 Шағын және орта бизнес объектілерін қаржыландыру және несиелендірулер тәжірибесін талдау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 32
2.6 Шағын кәсіпкерлік дамытуды несиелендіру жолдарының тиімділігін арттыру ... .36
3.тарау. ҚР . дағы шағын және орта кәсіпкерлікті дамыту проблемалары

3.1.ҚР . дағы шағын және орта кәсіпкерлікті дамыту проблемалары мен оларды шешу жолдары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .43
3.2 Шағын және орта бизнесті дамытуға кедергі жасаушы негізгі мәселелер ... ... ... 52
Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 58
Пайдалынған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .59
        
        Қазақстан мемлекетіндегі шағын және орта бизнестің  дамуы  және
шешу жолдары
Мазмұны
Кіріспе.....................................................................
.............................................................2
1.тарау. ... ... үшін ... және орта ... мәні мен
маңызы
1.1.Қазақстан экономикасындағы шағын және орта ... ... ... және орта ... ... ... экономикалы елдердің
тәжірибесі …………………………………………………………………………………………..…..6
2. тарау. ҚР шағын және орта ... даму ... ... – дағы ... және орта ... ... Қазақстан облысы бойынша шағын және орта кәсіпкерліктің
жағдайына ... ... ... ... ... ... ... Шағын және орта ... ... ... және орта ... ... қаржыландыру және несиелендірулер
тәжірибесін талдау…………………………………………………………………………32
2.6 Шағын кәсіпкерлік дамытуды ... ... ... ҚР – дағы ... және орта ... ... проблемалары
3.1.ҚР – дағы шағын және орта ... ... ... ... ... .43
3.2 Шағын және орта бизнесті дамытуға кедергі жасаушы негізгі
мәселелер…………52
Қорытынды...................................................................
.........................................................58
Пайдалынған әдебиеттер ... ... ... ... мен тәжірибесіне сәйкес
кәсіпкерлік қоғам өміріне неғұрлым маңызды: экономикалық ... ... ... ... құрушы элемент болып табылады.
Нақты өмірде аталған аспектілердің көрінісі бірқатар ішкі және ... ... ... ол ... ... ... күрделі және көп жақты болып келеді.
Шағын және орта бизнесті дамытудың негізгі мақсаты кәсіпкерлік ары
қарай ... үшін жаңа ... ... алуы үшін көзқарасты шоғырландыру қажет
негізгі (маңызды, стратегиялық) сәттерді анықтауда.
Осындай сәт ... ... ... ... кәсіпкерліктін
негізін құрайтын ортаңғы класс мәселесін қарастырылу ұсынылады.
Арнайы зерттеулер жүргізген ... ... ... бойынша
“қазіргі дамыған қоғамда әлеуметтік ... ... ... ... оның ... және төменгі жағын сәйкесінше элита мен кедейлер ал
ортанғы саны көп бөлігін – ортанғы класс ... ... ... ... ... кезең ерекшеліктеріне
байланысты қиын және қайшылықтарымен жүзеге асырылады.
Шағын және орта бизнестің қалыптасуының бастапқы кезеңінде жалпы ұлттық
масштабта ... ... ... ... ... ... ... кейіннен соған негізделе нормативтік құқықтық база құрылып,
қойылған мақсатқа қамтамасыз ... ... ... ұйымдастырушылық –
құқықтық механизмдер қалыптасқан.
Ол жалпы экономикалық жағдайдын нашарлауына, ... ... ... ... қабылданған заң және бағдарламалы құжаттардың
нақты орындалмауына байланысты болды.
Осы уақытқа дейін Қазақстанда шағын және орта ... ... ... ... салық преференцияларын мен мемлекеттік ... ... ... ... ол жерде қысқа мерзімді нақты әсер
алынып, жүйелі ... ... ... ... мақсаты Қазақстанның бәсекелесті қабілетін
жоғарлату ... ... ... 2015 ... ... ...
инновациялық даму стратегиясында мемлекеттік ... ... ... ... және орта кәсіпкерліктің жаңа даму идеологиясы жасау
қажет.
Қазіргі таңда, ... және орта ... өзін ... ... ... ... үшін өзінің икемділігін, мобильділігін,
нарықтық объективтілігін қолдануына жағдай ... ... ... өз
тарапынан кәсіпкерлік орта инициативасы жүзеге асыру үшін қолайлы жағдай
туғызуы қажет.
Қойылған ... ... ... үшін ... Республикасының
Үкіметі шағын және орта кәсіпкерлікті дамытудың жедел шараларын ... ... ... ... және орта ... ... және ... дамудың приоритетті бағыттарының бірі екендігін дәлелдеу.
Бұл жұмыстың құрылымы үш тараудан тұрады.
Осы жұмыстың бірінші тарауында шағын және орта ... ... ... мен ... және орта бизнесті мемлекеттік қолдау,
мемлекеттік, ... және ... ... ... ... ... қарастырылады. Сонымен қатар несиелендірудің әлемдік
тәжірибесіне мысал келтірілген.
Ал екінші тарауында «Шағын және орта ... ... ... АҚ-ның
шағын және орта кәсіпкерлікті дамыту және қолдаудағы ролі қарастырылады.
Сонымен бірге үшінші тарауында шағын және орта ... ... ... тиімділігін арттыру шаралары қарастырылады.
Дипломдық жұмыстың қорытындысында шағын және орта ... ... ... ... және ... ... ... шағын
және орта бизнес өздігінен дами алатындығы айтылған.
Қарастыруға ұсынылған диплом жұмысының тақырыбы әлемдік ... ... ... бұл ... ... жұмыстар өте аз.
Шағын кәсіпкерлікті несиелендіру мәселелері ... ... ... ... ғана ... ... ... Аталған жайды ескере отырып,
диплом ... ... ... ... ... толтырады деп
ойлаймын.
1. тарау. Қазақстан ... үшін ... және орта ... мәні ... ҚР ... шағын және орта бизнестің рөлі
Әлемдік тәжірибе шағын және орта бизнестің экономикадағы рөлі жоғары
екенін ... ... Ал ... өмірінің барлық салаларына әсерін
тигізеді: жұмысшылар саны бойынша, өндірілетін тауарларының көлемі ... ... мен ... ... бойынша жекелеген елдерде
шағын және орта бизнес субъектілері маңызды рөль ... ... ... кәсіпорындардың толықтай қызметі оның икемділігін артырытын маңызды
сұрақтар болып табылады. Тіпті, шағын және орта ... даму ... ... ... өзгермелі экономикалық жағдайға ... ... ... ... үшін ... және орта ... ... дамыған қоғамға, жоғары дамыған экономикаға өтетін ... ... ... мен сәтсіздіктерге қарамастан шағын және орта
бизнес даму ... ... ... ... шеше отырып қарқын алуда. Шағын және орта ... ... ... шешеді:
-қоғамның және халықтың ... ... ... ... ... ... ... қатынастардың
қалыптасуы;
-ассортименттің кеңеюі мен тауарлар мен қызметтердің сапасының артуы.
Тұтынушылардың ... ... ... ... ... бизнес
қызмет көрсету мен өнім сапасының артуына мүмкіндік туғызады;
-тауарлар мен қызметтердің нақты бір тұтынушыларға жақындауы;
-экономиканың құрылымдық ... әсер ету. ... ... ... ... ... дамытуға халықтың өз ақшаларын тартуы. Шағын кәсіпорын
иегерлері өз істеріне өз ақшаларын үлкен ... ... ... орындарының ашылуы, жұмыссыздық деңгейінің қысқаруы;
-адамдардың шығармашылық мүмкіндіктерін ... ... ... әр ... қолөнердің дамуына ықпал етеді;
-еңбек қызметіне ірі кәсіпорындар белгілі – бір шектеу қоятын халықтың
жекелеген топтарын (үй ... ... ... ... ... ... ... иелері, кәсіпкерлер, басқарушылардың әлеуметтік қатарларының
қалыптасуы;
-ғылыми-техникалық ... ... ... ... ірі ... қалдықтары қолдану және
игеру;
- ірі кәсіпорындарға комплетелетін бұйымдарды дайындау және жеткізу
жолымен, көмекші және қызмет ... ... құру ... әсер ... арендаға алу немесе сатып алу ... ... ... ... ... ... ... барлық аталған және басқа да шағын және орта ... ... ... оның дамуы ең маңыздылар қатарына
жатқызып, экономиканың ажырамас бөлігі ... ... ... ... орта ... ... ... отырып, оның дамуына кедергі ... ... ... Қазақстан Республикасындағы күрделі экономикалық ... ... ... ... ... ... несиені пайдаланудағы жоғары пайыз, кәсіпкерлердің құқықтық
қорғалуы).
Екіншіден, ... ... ... кәсіпкерлердің өз өздерін
теңгеруі.
Үшіншіден, халықтың кәсіпкерлерге толық сенімнің болмауы.
Төртіншіден, шағын және орта бизнесті мемлекеттік қолдаудың ... ... ... ... жиі араласуы.
Бесіншіден, қазіргі заманға сай ақпаратардың жеткізілуі, құрал ... ... ... күрделі есеп беру жүйесінің және арендалық
төлем құнының жоғары болуы.
Сонымен кәсіпкерліктің одан ары ... ... ... бірі ... ... кәсіпкерлер мәселелерінің шешу үшін
әкімшілік – ұйымдық, технологиялық, ... ... ... қажет.
Қазіргі уақытта қалыптасқан экономикалық жағдайда мемлекеттік тікелей
немес жанама қолдау көрсететін ... ... жоқ. ... ... ... сыртқы ортаны қалыптастыруға бағытталуы керек. Бұл бағытты жүзеге
асыру үшін келесідей шаралар қажет: заңдық және ... ... ... қалыптасуы мен дамуы, өндірісті қолдайтын ... ... ... ... ... тыс қаражаттар есебінен
кәсіпкерлікті қаржылық қолдлау аясын кеңйтуге әсер ету, ... ... ... мемлекеттік бақылауды тәртіпке
келтіру.
Соңғы жылдары шағын және орта бизнесті ... мен ... ... бойынша бірқатар шаралар әзірлеген болатын. Ол өзінің нәтижесін
берді, статистиктердің айтуы ... ... ... ... ... ... халықтың үлесіне де әсерін тигізген. Шағын
кәсіпорындардың өнім өндірудің жалпы көлеміндегі үлес ... ... ... және орта ... ... ... ... форумының тұрақты
жүргізілуі шағын кәсіпкерлікті дамыту ... ... ... ... банктердің шағын кәсіпкерлік субъектілеріне несие берудің минимал
мөлшерін тағайындауы (банктің несие ... ... ... 10 % - ... ... орта және ... ... қолдау Агегнттігінің құрылуы,
шағын кәсіпкерлікті қолдау бойынша әкімдердің қызметін қатаң қадағалау,
шағын кәсіпкерлік субъектілерінің ... ... ... және ... – 96 ... ... кәсіпкерлікті қолдау және дамыту, ... ... ... ... ... ... ... мен
қалыптасуына негіз бола алды. Бұл кезеңде шағын және орта ... ... ... ... ... саны ... келесі
қатынасты құрады: 1992 жылы - 6%, 1993 жылы - 4%, 1994 жылы - 4%, 1995 жылы
- 5%, 1996 жылы – 5,2%. ... ... ... саны 24030 ... ... 2000 жылы ... саны 118429 ... олардың ішінде
107134 – шағын кәсіпорындар8, және 59244 – қызмет етуші ... ... ... ... ойланып ұйымдастырылған шағын және орта
бизнес саясаты стагнациялық ... ... ... жолы бола ... ол екі макроэкономикалық проблемелармен байланыстырады – жұмыспен
қамту және ... ... ... ... ... ... ... өзгерістер алып келуі мүмкін. Өзін жұмыспен қамтуды
ынталандыру және шағын кәсіпорындар ашу ең аз ... ... ... жол ... ... Соңғы он жылдықты дамыған
елдердегі экономиканың даму тенденциясы ... ... ... ... Осы салаға бәсекелестікті ынталандыру, кәсіпкерліктің жандануы,
қоғам ресурстарын толығырақ қолдану және ... ... ... ... үміт ... ... елдерінде шағын бизнес тиімді дамуды
қамтамасыз ету және ... ... ... қосу ... ... протекционистік шағын бизнестің нақтылануы қажет
еткен, адрестілігін, жеңілдіктер тек шағын кәсіпорындарға берілетін. Шағын
кәсіпорындарды ... ... ... ... ... әр ... ... байланысты әр түрлі ... ... ... ұйымдастырылуының қарапайымдылығы, жаңа өнім шығаруға тез
бейімделе алуы, нарыққа ... ету, яғни ... ... сатуға,
сондай – ақ шағын кәсіпорындарды басқару және меншікті біріктіру дәрежесі
болып табылады.
Кез келген процесс ... ... және орта ... ... мен ... ... ... басқару объектісі ретінде өзінің ерекшеліктері
бар. Егер бұл ... ... ... ... ... ... онда
басқарудың келесі қызметтерін көрсетуге болады:
- жоспарлау (стратегиялық менеджмент, ... ... ... ... ... ... ... деңгейде кәсіпкерлікті сәйкес басқару
құрылымын құру);
- мотивация (кәсіпкерлік белсенділікті ынталандыратын механизмді
қалыптастыру);
- ... ... ... ... ... және ... енгізу);
Осы орайда ұсынғым келіп отырғаны мәні – ... ... ... ... үшін ірі ағымы бар ... ... ... үшін кәсіпкерлік модельді ұстану. Осы теорияға сәйкес
мемлекет кәсіпкерлік белсенділікті тиімді, әрі ... ... ... ... ... ... ... қоғамдағы кәсіпкерлік климатты
өзгерте алады ма деген? Бұл сұраққа жауап оң болады. Тек бұл ... ... ... ашуды ынталандыратын, кәсіпкерлікті қолдау саясатын
жүргізуі тиіс. Және де бұл көп қырлы қолдау ... даму ... ... ... әр ... ... болуы қажет. Себебі, қай құрылған және
тоқырау алдында тұрған кәсіпорындар қолдаудың әр ... ... ... ... ... бар ... ... және орта бизнесті дамытудағы
тәжірибесі.
Көптеген шетел мемлекттерінің тәжірибесі көрсетіп ... ... ... ... саясат маңызды өз бетінше жүйелік бағыт
болып табылады. Ұйымдық құрылымдарды және ... ... ... ... ... ... ... да болмасын ұлттық
ерекшеліктерге қарамастан ... ... ... ... ... №1)
кесте №1
|№ |Дамыған мемлекеттер тәжірибесі |ҚР ... ... |
|1 ... ... ... ... ... үстінде |
| |кәсіпкерлік ... ... ... | |
| ... ... ... актілер | |
| ... | |
|2 ... ... ... ... үстінде |
| |ақпараттық, кеңістік және ... | |
| ... ... ... ... | |
| ... ... асыру | |
|3 ... ... ... ... және|Жоқ |
| ... ... ... | |
|4 |Әр ... ... ... шағын |Даму үстінде |
| ... ... ... ... | |
| ... ассигновациясын анықтау | |
|5 ... ... ... ... |Жоқ |
| ... ... ... дамыған | |
| ... ... ... | |
| ... болуы | |
|6 ... ... және ... ... |Даму үстінде |
| ... ... ... рационалды| |
| ... | |
|7 ... ... ... шағын |Жоқ |
| ... ... ... ... | |
| ... қарым – қатынасы | |
|8 ... ... ... ... |Даму үстінде |
| ... ... ...... ... | |
| ... | ... көріп отырғанымыздай шағын бизнесті дамыту үшін Қазақстан
шағын бизнесті басқару процесін жетілдіруге көп күш жұмсау ... ... ... ... ... бизнес ішкі және сыртқы факторлардың
әсеріне тәуелді.
Бизнестің ішкі және ... ... ... екі факторды есепке
алған жөн: ішкі және сыртқы ықпалдардың көлемі және ортаның өзгеру деңгейі.
Кәсіпкерлікке барлық сыртқы ықпалдарды өз ... ... ... деп ... ...... ... бизнеске макроықпалы
|Экономикалық | | | ... ... | | | ... |
| | | | ... |
| | ... ... макро| | |
| | ... | | ... | | | ... | | | ... |
| | ... факторлар | | ... ... ... ... ... ... байланысты
факторларды жатқызады. Енді әртүрлі тәжірибесіне келейік.
АҚШ – ғы ... ... ... ... ... ... ... санымен бағаланады:
өте ұсақ фирмалар – 20 адамға дейін жұмысшылары бар, шағын 20-дан 99 ... ... ... 499-ға ... ірі 500 ... көп (2 ... ... бойынша құрады: бөлшек саудада 100 жұмысшысы бар,
өңдеу саласында 500-ге дейін жұмысшылары бар фирмалар шағынға ...... ... ... деңгейдегі фирмалардың саны
|Фирма көлемі ... саны ... |1000 ... |134000 ... |2000000 ... кеңселер |3000000 ... ... ... отырғандай, шағын және орта бизнес ... тез ... ... кәсіпорындардың жаппай ликвидациясы
кәсіпкерлерге кері әсерін тигізбейді. Жұмысшы күшінің және ... және ... ... жақсарады, тұтынушы сұранысының және
жоғары өндіріс ... ... ... ... жеделдігі
жоғарылайды. Бір шағын кәсіпорындар жабылса, екінші біреулері ашылады.
Қазіргі уақытта АҚШ халқының 53 % шағын және орта ... ... ... АҚШ ... ... бизнес ірі өндірістің өзгерістерге,
жаңа міндеттемелерге бейімделуін және икемділігін көтеретіндігін ... ... ... ... ... ... ... келейік.
Шағын кәсіпорындардың қызметі арнайы ұйымының – 1953ж АҚШ ... ... ... ... ... ... Сол жеке сектордың құқықтық
негізгі болып табылатын шағын бизнес туралы Заң қабылданды. 1953ж Эйзенхаур
президент болған кезде елде ... және ... ... Экономиканы
жандандыру үшін – шағын бизнес әкімшілігін (ШБӘ) ... Ол өз ... ... ... ... ... шағын бизнесте 22 млн кәсіпорын бар,
онда елдегі барлық жұмысбастылардың 54 % ... ... ... ... ... және сату ... жалпы мемлекеттегі сату көлемінің
52 % құрайды, және 99,7 % кәсіпкерлер – бұл шағын бизнес ... ... ... - ... кәсіпорындарға қаржылық және кеңестік көмек
көрсетеді. Басты міндеті – шағын кәсіпкерлікті ұйымдастыру, ... ... ... ... ету. ШБӘ өз ... басқа агенттіктер мен
комитеттер, соның ішінде қаржы, білім, кәсіби ассоциациялар мен ... ... ... ... ... ірі ... ... шағын бизнес әкімшілігі шағын кәсіпорындарға мемлекетпен
мәміле ... ... ... ... ...... ерекше
назар аударады. шағын бизнес әкімшілігі 5 мың адам жұмыс істейді, оның 4
мыңы Вашингтоннан тыс ... ... 10 ... орталығы және 66
территориялық бөлімшелері бар. Олардың арасындағы байлаиыс ...... ... тізбегі бойынша жүзеге асады. АҚШ-ғы шағын бизнес ... ... ... үшін маңызды болып табылады.
Америкалық тәжірибе көрсетіп отырғанындай кәсіпкерлік еркіндігін
шектейтін кез ... ... ... ... да ... ... ... Сондықтан шағын бизнестің барлық мүдделері АҚШ
конгресінің ... ... да ... ролді шағын бизнес әкімшілігі
шеңберіндегі жобалар ойнайды. ... ... ... ... үшін арнайы қызмет қарастырылған, олар тегін кеңестер береді,
конференциялар ұйымдастырады, кездесу және семинарлар ... ... ... ... ... - ... бастауымен ақпарат беру,
кәсіпкерлерді оқыту және оларға әр ... ... ... ... берумен
айналысатын орталықтар ұйымдастырылған.
Бұдан басқа, 1976 ж. арнайы шағын бизнес мүдделер қорғайтын Адвокаттық
кеңсе құрылды, ол тікелей Президент пен ... ... ... ... ... ... ... жобалардың, ережелер мен салықтардың шағын
бизнестің дамуына әсерін зерттеу.
- Шағын бизнеске әсер ететін факторларға ... ... ... жүргізу, шағын бизнес ... ... ... ... мен ... зерттеу т.б.
Қазақстандық тәжірибеде шағын бизнеске көмектесудің «инкубаторлық»
жобасын ... жөн. ... ... ... ... ... ... мақсатында университет, ұйымдар, кампаниялар,
федералдық үкімет органдары жандарына ашылған ұйымдарға ... ... ...... ... ... ... қолдау. Инкубаторлар жанынан құрылған ... ... одан ары даму үшін ... алады, нарықтағы өз орындарын бекітеді.
Дамудың белгілі бір деңгейіне жеткеннен соң, әдетте үш жылдан соң, фирмалар
бизнес – ... ... өз ... қызмет етеді. Ал ... ... ... бастап жатқан жаңа фирмалар келеді.
Әдетте бизнес - инкубаторлар бірнеше жаңа бастаушы орналасқан арнайы
ғимараттарда ... Олар ... мен ...... ... ғана ... сонымен бірге бизнес-инкубатор көрсететін барлық
қызметтерге, бизнес кеңестерге қол жеткізе ... ... ... ... ... қосылған, көрсетілетін қызметтердің басқа түрлерінің бағасы
төменірек.
Бизнес – инкубатордың негізгі ресурстарына келесілер жатады:
а) ... ... ... соның ішінде кеңес берушілер;
б) құрал – жабдықтар, соның ішінде ұйымдастыру техникалары (көшірме
машиналары, ... ... ... бір жылға жалданатын ғимарттар мен жиһаздар;
Бизнес – ... ... ... – директор немесе атқарушы
директор.
Америка Құрама Штаттарындағы бизнес – инкубаторлардың 90% жуығы – бұл
коммерциялық емес ... ... ... ... жаңа ... құру
және дамыту. Қазақстан экономикалық дамуының қазіргі кезеңінде бизнес –
инкубаторлардың құрылуын әлі ертерек ... ... ...... ... ... ... және мемлекеттік емес демеушілер
есебінен қаржыландырылады. Біздер үшін ең қиын қаржы көздерін ... ... АҚШ ... ... ... ...... – 90 % жуығы жоғары эффективті кәсіпорындар болып ... ... ... ...... ... ... болып табылады.
Инкубаторлар мақсаты және ... ... ... фирмалық,
мемлекеттік, университеттік және жеке деп ... ... ... әлемде
бизнес бизнес – инкубаторлар шағын кәсіпкерлікті қолдаудың тартымды әдісі
болды.
Ұлыбританиядағы ... ... ... көрсетіп отырғандай, шағын ... ... ... ... мен ... ... ... өнім
сапасын көтеруде маңызды рол ойнайды. Шағын бизнес ... ... ... көрсетуге мүмкіндік береді. Ұлыбританияда шағын
кәіспкерліктің дамуына консервативті үкімет саясаты – қаржылық жеңілдіктер,
кеңес беру қызметтері мен бизнес техникасын ... ... ... ... ... ... ... үш үлгісі бар: қызмет
масштабын кеңінен статус – квосын сақтай отырып ... ... ... ... ... кәсіпорындарды орташаға, сосын ... ... ... ... ... ... ... иелерін біраз бөлігі одан әрі өсуге тырыспайды. Олардың ең
басты мақсаты – тұрақтылықты қамтамасыз ету.
Үкімет шағын ... ... ... ... қызметтің әлеуметтік –
экономикалық шарттарын қамтамасыз ету арқылы ықпал етеді (салық ... ... ... ... ... ... бірге әр түрлі
экономикалық, ұйымдық, құқықтық нормалар мен ... ... 1991 ... ұсақ ... ... ... ... бойынша көмек
беруге мамандандырылған фирмалардың қызметінен ... ... ... ... кеңес берушілер танысып, кеңес берумен ғана
шектеліп қоймайды, сонымен ... өз ... ... ... ... ... Бұл ... болуы және орта және шағын бизнестің ... ... бұл ... ... ... әкеледі.
Израильдегі шағын бизнес.
60 ж. бастап Израилде экономикаға үлкен ықпалды акционерлік қоғамдар
түріндегі ірі кәсіпорындар көрсетті. Дәл осы ... ... ... ... 80 ж. аяғындағы Шығыс Европа және КСРО елдеріндегі экономикалық және
саяси ... ... ірі ... ... ... Осы кезде
Израиль Үкіметі алдында жаңа азаматтарды жұмысқа орналастыру сұрағы туды.
Соған ... ... және орта ... ... жылдамдатты. Израиль
тәжірибесіене келесідей шараларды:
1. Технопарктердің қызмет ету қағидалары бойынша технологиялық «жылы
жайларды» құру және ... ... ... жай» ... ... фирма немесе ассоцияцияны білдіреді. Ол қажетті ...... ... ... ... ... бар кішкентай ұжымдар
біріктіреді. Оның қызметі жарғы немесе ... ... ... ... ... жаңадан құрылған фирмаларды қолдайды. Кейде
өнім өткізу кезеңіне дейін жеткізеді.
2. Бизнес «жылы жайларды» құру. Олар өз ... ... ... және де ... заңгерлері, бухгалтерлері бар жеке компаниялар.
Бизнес – «жылы жайлар» өз ісін ... ... ... ... ол үшін
білімнің жеткіліксіздігі бизнесте бағыттала алмау және ең басты алғашқы
капиталдың болмауы кедергі жақсы ... ... Екі жыл бойы ... үшін 300 000 ... дейін ақша бөлінеді (81 000 $) Ол ... ... 80% ... ... 20 % жеке ... ... ... зерттеулерді сонымен бірге өнеркәсіпте дайын өнім өндіруді
қаржыландыратын ғылыми зерттеу ұйымдары мен қорларын құру.
4. ... ... ... ... және ... ... ... істеу. Қор шағын және орта ... ... ... ... беру ... ... жүзеге
асырады. Көмек сонымен қатар, егер кәсіпорын несие алу үшін мемлекеттік
кепіл алу және жеңілдіктерден ... ... ... ... ... арқылы жүзеге асады. Жеңілдіктер көбінесе өнім ... ... ... кәсіпорындарға беріледі.
5. Көптеген Израилдік банктерге шағын бизнеске қолдау арнайы
бөлімшелер бар. Олар ... ... ... ... консалтингтік қызметтер көрсетеді, кәсіпорындардың ... ... ... қарастырады және бағалайды.
6. Шағын және орта бизнесті қолдаудың маңызды бағыттарының бірі болып
мошав – ... ... ... Ол ... ... өз ... өзінің жерін өңдейтін ауылшаруашылық, поселке. Ал ... ... ... ауыл ... ... ... ... коммуналдық
қамтамасыз етуді мошава тұрғындары кооперативтік негізде жүзеге асырады.
Мошаваларды ауылшаруалық өндірістің бірқатар негізгі ... ... сүт ... (30 ... ... орташа көлемі) бір жанұяға га.
- егістік (негізінен көкөніс және техникалық дақылдар) бір ... ... ... ... ... ... ... еліміздің
экономикасы кезіккен қиындықтарды және алатын интеллектуалдық ... Оның ... ... өз ... ... процесіндегі
кәсіпорындар, сонымен бірге негізінде Hitech сферасындағы шағын және орта
кәсіпорындады құруға болатын ... ... ... бар. ... ... ... құрылымдық өзгерістер дамыған мемлекеттер
сонымен бірге Израилдің ... және орта ... ... ... алу ... ... мемлекеттік тәжірибесін қарастырайық. Мысалы, Кореяда
субконтрактілік кеңінен тараған. Бұл форма кәсіпкерлерге шағын және ... ... ... ... ... трансұлттық компаниялар
шағын кәсіпорындардың көмегімен өзінің өндірістік және ... ... Оның ... ... ... кәсіпорындарды модернизациялауға
бағытталған жобалар құрастырды, технология және сапаның ... ... ... ... ... алу және ... ... 1997 ж.
соңында Оңтүстік – Кореяда 2 640 000 шағын және ... ... ол ... ... ... компаниялардың 99,5 % құрды, онда 9 млн.
адам жұмыс істейді ... ... ... 78,5 % ... ... ... ... Әкімшілігінің мәліметтері бойынша ... және ... 90 % ... саны 50 ... ... ... кәсіпкерлікті қарастырайық. Қазіргі уақытта бұл
сектор экономика ... ... ... ... ... оның
көмегімен дотацияны қажет етпейтін халықтың орта бөлігі ... ... ... ... ... ... 69 % ... Ал жұмысшылар саны
бойынша еңбекке қабілетті адамдардың 1/3. Кәсіпорындардың 90 % - тен көбі
шағын және орташа ... ... ... ... ... салықтық
жеңілдіктер береді.
- бірінші екі жылдай пайдаға салық тарифі 70 % проценттен ... үш ... ... 50 %14. Оның ... кәсіпорындарды несиелейтін
мемлекеттік шағын кәсіпкерлікті қолдау қоры құрылды.
Байқап отырғанымыздай, дамыған мемлекеттер тәжірибесі кәсіпкерлерге
жағдай ... ... ... рол ... ... Ал ол ... қолдау және дамытудың тиімді саясатын жүргізеді.
Олардың басшылыққа алған негізгі қағидалары келесілер:
1. Құқықтық және әкімшілік ... ... ... ... ... бастап келе жатқан кәсіпкерлерді оқыту жобалары.
3. Кіші жаңа кәсіпорындар үшін капиталға қол ... ... ... ... ... үш шартта өте маңызды. Мысалы, тек ғана оқытып және ... ... ... ... ... заңының қиын заң жүйелеріне
тап болды. Мсыалы, Перуде жаңа ... ... үшін 11 ... ... ... және демография институтының зерттеуі бойынша оны ... күн ... ... ... жеке ... ... мемлекеттер
бірқатар жетістіктерге жетті. Олар шағын бизнесті экономикалық ... көзі деп ... ... ... ... алып тастау және
кәсіпкерліктің гүлденуіне ықпал ететінін көрсетті. Елде ... жыл ... жол ... ... жүйе ... етеді. Онда үш
жылда қиын экономикалық жағдайға қарамастан пайда табатын ... ... ... ... шағын және орта бизнестің әсер ететін ... болу ... ... ... ... қол ... ақпаратты дәлме – дәл және түсінікті ету үшін бухгалтерлік есеп
стандарттары қажет. ... ... порт ... жүйесін
қоса алғанда қазіргі заманға сай болу керек. Фирмалардың ... ... ... ... ... ... ... қызметтер заң, сақтандыру,
бухгалтерлік және консултациялықфирмалар нарық ... ... етуі ... ... ... және орта ... ... процесі Еуропаның
көптеген елдерінде, АҚШ және Жапонияда әлі жүріп жатыр. Қазір шағын бизнес
экономиканың қозғаушы күші ... ... ... ... ... қоғам
назарының ортасында, ол бүкіл халықтың өмірін қорғайды. Кейбір ... ... ... ірі ... ... ... шағын бизнестің болашағы өте жарқын, бастысы – оны ... ... ҚР – дағы ... және орта ... даму ... ҚР – дағы ... және орта ... жағдайы.
Бұл сұрақта Қазақстандық кіші және орта кәсіпкерліктің қазіргі
кездегі мен ... ... ... қарастырылады.
Дамыған индустриалды мемлекеттерде шағын бизнестің өзі ... ішкі ... 50% - дан ... ... ... елімізде болса,
шағын бизнесті және оған орта ... ... ... ... - гі ... ... 30% - дан ... Мәселен, 2008 жылдың
нәтижелері бойынша еліміздегі шағын және орта ... ... іші ... үлесі 17% болды, ал 2009 жылы бұл ... 20% ... ... Бұл ... ... ... ... экономикасындағы елеулі ... ... ... ... субъектілерінің елеулігі ... ... ... Осы ... ... үлесі 90% - ға жетеді.
Мұндай ... ... ең ... осы ... ... ... ... және орта кәсіпкерлік секторындағы қалыптасып отырған
жағдайдың қандай ... көру үшін енді ... ... ... ... ... бес ... қарқынды өсуі өзінің
бастауын ... ... ... ресурстарына бағалардың
шарықтауынан және үкіметтің сауатты нарық ... ... ... ... ... ... ақша массасының
(мұнай долларының түсімінен) қысымы артып барады. Сол ... ... ... ... ... ... тапшылығы
байқалуда. Сондықтан көптеген тұлғалар өз істерін ... ... ... ҚР – сы ... ... ... ... 1 қаңтар қарсаңында біздің елімізде ... ... ... ... ... 71,5% ... етеді. Бұл өткен
периодтағы осы ... 11,8% көп. 2009 ... 1 ... кіші кәсіпорындарының 42,2% саудаға, автомобильдерді жөндеуге
және үй ... ... ... ... ... ... ... әрекет ететін белсенді шағын кәсіпорындардың
үлесі 12,5% , ал осы ... 90,2% ... ... ... ... асырады /3./.
Жоғарыда келтіріліп кеткен статистикалық мәлеметтерден ... ... ... ... ... ... мен сервис
саласында әрекет ... Ол ... ... ... ... ... ... байланысты. Сондай – ақ, өнеркәсіптік
қызметті жүзеге ... кіші ... ... аз ... ... ... және құрал – жабдықтармен
технологияларды импорттауға кедендік ... ... ары біз ... ... ... шағын кәсіпорындардың
салалар бойынша ... ... ... ... салалар бойынша құрылымы келесі (2.1. кесте) ... ... ... ... бойынша кіші бизнес субъектілерінің ... ... ету ... ... % |Орташа құны ... |28,9 |94300 ... ... |2,5 |90100 ... - ... ... |4,2 |527500 ... ... |11,3 |240800 ... |23,1 |418300 ... шаруашылығы |10,0 |222100 ... ... |19,5 |428050 ... |100 |288736 ... ... ... біз ... ... сфералары
бойынша инвесторлардың артықшылықтарын беруді ... ... ... (2.1.2) ... ... ... ... сфералары бойынша инвесторлардың
артықшылық берулері. (2009ж. 1 ... ету ... ... % ... |17,6 ... ... |8,8 ...... ... |5,9 ... ... |17,6 ... |29,4 ... ... |10,0 ... ... |20,6 ... |100 ... ... кіші бизнес субъектілерінің ұсынысындағы
сауданың алатын сапалық үлесі ең жоғары болып тұр. ... ... ... – 23,1% , ал ... ... ... - 19,5%. ... орында
қоғамдық тағамдандыру 11,3% - бен алады.
Сапалар бойынша инвесторлардыуң артықшылық беруіне келетін болсақ,
инвесторлар қазіргі таңда ... ... ... ... ... ... жасағанды қалайды. 2.1.2. кесте бойынша ол ... ... ... ... 29,4% - да ... ... ... қалыптасуы біздің пікіріміз бойынша ақша массасының тез өсуі
мен ... ... ... ... мен ... байлынысты. Сондай-ақ сауда секторы бойынша қазіргі ... өте ... және ... ... сол
_______________________________________________
Панорама № 14, 9.апреля, 2009 год - 12 стр.
себепті бірінші ... ... ... сауда секторына инвестициалау
қазіргі кезде төмендеп, шағын бизнестегі инвестиция тарту бойынша сауда
3-ші ... ... ... ... ... ... бойынша шағын бизнес
секторында 2-ші орында Сервис секторы ашады. Көптеген дамыған ... ... ... ... ... ... ... оның
басым бөлігін қызмет ... ... ала ... ... ... мұндай тендеция бізде де орын алып келе жатыр,
инвестициялық ... ... ... жыл бойынша 3-ші орынға сауда
секторымен қоғамдық тағамдандыру бөлісіп ... ж. 1 ... ... ... ... ... ... саны бойынша 1-ші орынға Алматы қаласы алады. Осы кезде
Алматы қаласында 45512 кіші кәсіпорындар тіркелген. ... ... ... ... ... саны 174435 адам болды. Бұл өткен ... 13%-ға көп. Егер 2000 ж. ... ... бойынша шағын
бизнесте 80 мың адам жұмыс басты болса, 2009ж. осы ... ... саны 175 ... жетті. Ал жаңа жұмыс орындарының саны 95 мыңды
құрады. Оңтүстік ... ... 42 мың ... ... Олардың
27677 нақты әрекет етеді. 20602 жеке кәсіпкер тіркелді. Бұл 2008 жылдың
ұқсас ... ... 48 %-ғы көп. ... ... қаласы бойынша
кіші бизнес қазынаға 30 млрд теңге түсім түсірген. Бұл ... ... ... жабады.
Сондай-ақ шағын кәсіпорындардың тіркелуінің көптігі Астанада, Оңтүстік
Қазақстан облысында, шығыс Қазақстан, ... және ... ... ... жыл ... шығыс кәсіпорындарында ең аз ... ... ...... Қызылорда, Атырау және ... ... ... ... ... тіркелген шағын
кәсіпорындар көбінесе өнеркәсіптік базасы және ... ... ... ... Оны біз ... кестеден көре аламыз (2.1.3
кесте): Шағын бизнес ... ... | ... ... |Олардан әрекет етушілердің саны |
| | ... | |
| | | | ... | |
| | ... ... % ... ... ... |Үлесі |
|1 |Республика бойынша |132308 |100,0 |94696 |100,00 |46745 |100,00 |
|2 ... ... |4365 |3,3 |3523 |3,7 |2174 |4,7 |
|3 ... ... |4921 |3,7 |3787 |4,0 |1520 |3,3 |
|4 ... ... |5844 |4,4 |4673 |4,9 |3181 |6,8 |
|5 | ... ... |3385 |2,6 |2911 |3,1 |1044 |2,2 |
|6 ... ... |8971 |6,8 |6282 |6,6 |3674 |7,9 |
|7 ... ... |4027 |3,0 |2817 |3,0 |1131 |2,4 |
|8 ... Қазақстан облысы|2848 |2,2 |2389 |2,5 |1296 |2,8 |
|9 ... ... |8590 |6,5 |6585 |7,0 |2849 |6,1 ... ... ... |5336 |4,0 |4038 |4,3 |1981 |4,2 ... ... облысы |2593 |2,0 |2157 |2,3 |1269 |2,7 ... ... ... |3639 |2,8 |2922 |3,1 |1270 |2,7 ... ... ... |6549 |4,9 |5009 |5,3 |2832 |6,1 ... |Сол.т Қазақстан облысы|3055 |2,3 |2470 |2,6 |1238 |2,6 ... ... ... ... |9,0 |7737 |8,2 |3180 |6,8 ... ... ... |10082 |7,6 |8646 |9,1 |4582 |9,8 ... ... ... |46132 |34,9 |28750 |30,3 |13524 |28,9 ... ... ... ... ... 2009 ж. ... 1-ші жұлдызына дейін бизнеспен айналысытанын 132,3% ... ... ... ... бұл ... ... ... осы кезеңдегі деңгейден
11,8% –ға жоғары. Тіркелген кәсіпорынның 71,6% –ға жақыны ... ... ... ... ... жүзеге асыра алатын ) кәсіпорындар. Осы
кәсәпорындардың жұмыс істемейтін кәсіпрындар қатарын құрайды. Белсенді
жұмыс ... ... ... ... ... және жеке бас ... ... салаларға, өнеркәсіп саласына
(12,7%) және жылжымайтын мүліктер мен аперацияларға ... ... ... ... сапаларға (13,2%) тиесілі.
Өткен жылдың осы кезеңмен салыстырғанда, Алматы (34, 3%),
Оңтүстік Қазақстан (22,4%), ... ... (18,7%) және ... ... облыстарында және Алматы (15,6%) ... ... ... ... саны қарқынды өскені байқалады.
Республиканың шағын бизнес кәсіпорындар 2009ж. 1 ... ... ... 478,5 мың адам ... ... бұл көрсеткіш өткен жылдың
осы кезеңіндегі 5,8 %-ға артты. Есептелген ... ... 2008 ж. ... ... өнімнен түскен табыс 48651,3 млн ... ... ... өткен жылдың өткен жылдың осы кезеніңдегіден 10,9%-ға жоғары ... ... ... және орта ... ... ... өркендеуімен сипатталады. Республика юойынша 2009 ж. ақпан
айының 1-ші жұлдызына дейін 149,8 мыңнан астам ... ... ... Оның 81,2%- дан астамы экономикалық қызметтері белсенді түде
іске ... ... ... ... ... ... егін ... болса, онда мұндй қожалықтар жұмыс ... ... ... ... қожалықтары туралы деректер әр облысқа жеке-
жеке есептеу арқылы беріліп отыр.
Жалпы тіркелген шаруа ... мен ... ... ... саны ... ... кескін бойынша құрылған кестеден құруға
болады (2.1.4 кесте):
Шаруа қожалықтары мен олардағы жұмыс бастылар.
|№ | ... ... ... ... ... ... |
| | ... ... саны ... |
| | | | ... |
| | ... ... |Бірлік |үлесі |Адам ... |
| | | |% - да | | | | |
|1 ... ... |149830 |100,00 |121730 |100,00 |371890 |100,00 |
|2 ... облысы |4455 |2,97 |2805 |2,30 |10540 |2,83 |
|3 ... ... |4587 |3,06 |3273 |2,69 |9179 |2,47 |
|4 ... ... |39195 |26,16 |31744 |20,08 |96800 |26,03 |
|5 | ... ... |1466 |0,98 |1039 |0,85 |2261 |0,61 |
|6 ... Қазақстан |13029 |8,70 |12218 |10,04 |35338 |9,50 |
|7 ... ... |10641 |7,10 |8009 |6,58 |26700 |7,18 |
|8 ... Қазақстан облысы|3748 |2,50 |2799 |2,30 |9557 |2,57 ... ... ... ... бойынша шағын және орта кәсіпкерліктің
жағдайына талдау жасау
2009 ... 1 ... ... ... ... ... облысында 11954
шағын бизнес кәсіпорындары тіркелді, бұл ... ... ... кезеңімен
салыстырғанда 4,0 % көп болып табылады. Тіркелген ... 62 ... ... ... ... ... ... табылады, соның ішінде, 403
кәсіпорын (жалпы санның 5,4 %) ауыл ... 727 (9,8 %) ... 1093 (14,7%) ... 3156 (42,4 %) саудада, 151 (2,0 %)
мейманханалар мен мейрамханаларда, 340 (4,6 %) көлік және ... ... %) ... ... ... жалға беру және тұтынушыларға қызмет
көрсетуде, 344 (4,6 %) ... да ... ... мен шаруа қожалықтарының саны 56028 бірлікті ... бұл жыл ... ... 6,3 % көп ... ... ... жұмыс істеп жатқандардың саны 4,0 % өсіп, 167,2 мың адамды құрады.
1 ... ... ... ... ... өнімдер (тауарлар, қызметтер)
24,4 млрд. теңгені құрады немесе 2008 жылдың тиісті кезеңінің ... 101,0 ... және орта ... ... ... ... кредиттеу үшін
кәсіпкерлікті қаржылық қолдау мақсатында ағымдағы жылы ... ... ... кәсіпкерлікті дамыту қоры» АҚ қаражатынан 1,3
млрд. теңге бөлінді.«Даму» ... ... ... АҚ ... ... ... арқылы шартпен орналастыру бағдарламасы бойынша жиынтығы
7,7 млрд. теңге шағын және орта ... ...  307 ... 17 ... серіктестік жұмыс істейді, олар ауыл шаруашылығы
өнімін өндірушілерге 523,6 млн. ... ... ... ... ... ... ... АҚ ШҚ филиалы облыстың ауыл халқына 47,6 млн. теңге
сомада шағын кредит берді.
Шағын кәсіпкерлік үшін ұсынылатын қаражат ... ... ... көз ... ... ... табылады. Ағымдағы жылы шағын ... 12,6 ... ... ... мемлекеттік сатып алу жөнінде өткізілетін конкурстарға шағын
кәсіпкерлік субъектілерін ... ... ... ... жылы
аталған санаттағы субъектілердің көлемі 4,6 млрд. теңгені құрады ... ... ... 48,9 %. ... жеткізушілерді қолдау жөнінде шаралар
қабылдау мақсатында облыстың ірі компаниялары шағын және орта ... ... ... ... асыратын сатып алуға талдау жүргізіледі.
2009 жылғы сәуірде өңірдің ірі ... ... АҚ, «Ө ТМК» ... АҚ, «Қазақмыс» корпорациясы» ЖШС филиалы) жалпы көлеміндегі ШКС
тауарлары мен ... ...  53,2% ... ... ... үшін 126 жер учаскесі ұсынылды,
пәтерлерді қайта жоспарлауға 42 рұқсат берілді. Шағын ... ... ... мақсатында облыста «ҚазАгроМаркетинг» акционерлік
қоғамының 16 консультациялық орталығы қызметін ... ... ... ... ... жұмыс істейді. Орталық Азияның Еуразия
қорымен ... ... ... ... ... Өскемен
қаласында Қолөнершілер орталығы ашылды.
20-дан астам жұмыс ... ... ... ... бар, оның
ішінде, кәсіби құрылысшылардың салалық ... ... және ... ... ... ... ауыл ... өндірушілер бар, өңірлік бірлестіктер – облыстың Өскемен, Семей,
Курчатов, Риддер ... мен ... ... және ... да ... одағы» Қазақстанның ҰЭП өңірлік филиалы, шағын және орта бизнес
қызметкерлерінің кәсіподағы ... ... ... ... соның ішінде шағын бизнеспен ... ... ... ... ... ... қайта оқыту және
біліктілігін арттыру ұйымдастырылады. 2009 жылы облыс ... ... ... ... ... ... ... негізгі бағыттары мен
механизмдерін, жауапты орындаушылары мен іске ... ... ... ... ... дамыту және қолдаудың 2009-2011 жылдарға арналған
өңірлік бағдарламасы бекітілді. Қалалар мен аудандар ... ... ... ... ... ... ... жұмыс жалғасатын
болады (19(.
Даму перспективалары. Бүгін Шығыс Қазақстан ... ... ... ... сала ретінде бағаланады. Шағын бизнес
халықтың айтарлықтай бөлігін жұмыспен ... ... мен ... кең
ұсынысын қалыптастырып, бюджетке салықтық ... ... ... етіп отыр. Облыстағы шағын кәсіпкерлікті дамыту көрсеткіштерінің
экономиканың осы секторын дамытудағы оң ... ... ... динамикасы бар.
Өнеркәсібі дамыған өңір ретінде облыстың ... ... ... отырып түсті металлургия, машина жасау,
электроэнергетика, ... және ағаш ... ... жеңіл және тамақ
өнеркәсібі кәсіпорындарын, құрылыс материалдары өндірісін одан әрі дамыту
көзделіп ... Бұл өз ... ... ... дамытудың бағыттары
болып табылады, оның негізгі ... ... және орта ... үшін перспективалы қызмет салаларының бірі –
пайдалы қазбаларды өндіруді және ... ... ... ... өзінде
Тарбағатай ауданында бентонит саз топырақтары кеніші әзірленуде, ... ... ... өнім ... ... Бентонит саз топырақтарын
пайдаланудың перспективалы бағыттары – медицина препараттарын, ... ... ... ... ЖШС ... дәрілік
құралын шығаруды жолға қойды. Кәсіпорынның қызметін кеңейту жүзеге асырылып
отыр.
Облыста кен емес ... ... өте көп – ... ... ... және отқа төзімді саз топырақтар, формалық және
шынылық құмдар, құм-гравий қоспалары және т.б. Бұл ... ... ... ... ... ... салу ... қаптаушы тастың
әртүрлі түрлерін өңдеу үшін ... ... ... ... ... жергілікті кеніштердің табиғи тасын өңдеу саласында
мына кәсіпорындар қызметтерін жүзеге асыруда: ... ... ... ... ... бұйымдар шығаратын «Санита» өндірістік кооперативі,
«ШҚ ... ЖШС, «УК ... ... ... ... саласы кәсіпкерлік үшін тартымды сала
болып табылады. Тұрғын үй құрылысы бағдарламасын іске асыру ... ... ... ... ... ... шағын бизнесі игерді:
– түсті қаптаушы кірпіш өндіру – «Бост компани» ЖШС;
– қабырғалық, қаптаушы, қабырға ... ... ... плитка,
шлакоблоктар өндіру – «Алтайстрой» ЖШС;
– құрылыс қоспаларын өндіру – ... ... ... ... ... ... ... өндіру – «Корунд» ЖШС;
– «Шығыс Систром» кәсіпорны ең талғампаз ... сай ... ... ... ... фактураланған кірпіш, басқа да қазіргі құрылыс
материалдарын өндіреді.
Құрылыс материалдары индустриясын дамыту өз кезегінде ... және орта ... ... компанияларын дамытуға қосымша серпін
береді.Облыстың шағын бизнесінің жеңіл өнеркәсіпте үлкен перспективалары
бар.
Қазіргі кезде «НИМЭКС-Текстиль» ЖШС ... сапа ... ... қосқанда матаның әртүрлі ... ... ... ... ... ... жүргізуде.
«Казруноның» Семей кәсіпорны жүн мата өндіру ... ... ... ... ... ... басқа кәсіпорын жуылған
жүн, жүн мақта өндіреді.Осы кәсіпорындардың ... ... ... ... ... етуі тиіс. Дайын тігін өнімдеріне деген өте
үлкен ... ... ... ... ... ... ... жұмыс
істейді.
«Мұрагер» кәсіпорны төсек-орын жабдықтары мен арнаулы ... мен ... ... ... 200-ден астам тігін өнімдерін
шығарады.
«ӨК Юнис» ЖШС ... ... ... ӨК ... жылы ... киімдер шығарады.
Мәселен, «Восток-Молоко», «Эмиль», «Исток» корпорациясы жоғары сапалы
дайын өнім ... ... сүт ... ... ... ... кәсіпорны балқытылған және тұздалған сырлар, сары ... ... өз ... ауыл ... ... өңдеуге арналған жабдықты
шығара алады. «Кседа-Эталон» кәсіпорны нан пештері, қамыр илегіштер, қақтау
камералары, басқа да технологиялық жабдықтар сияқты ... ... ... емес ... ... жолға қойған. Первомай механикалық
зауыты ауыл шаруашылығы техникасы үшін қосымша бөлшектер шығарады. Облыстың
ішкі су ... ... тұқы ... ... ... ... тұқымдас
балықтарды, шаян тәрізділерді өсіру, кешенді балық өсіру сияқты кең балық
шаруашылығын дамыту үшін алғышарттар жасайды.
ШҚО-ның ірі және орта ... ... 2007 ... ... Ірі және орта ... ... мен ... қаржылық
жағдайын қалыптастыратын база болып табылады. Олар өңірдің дамуында басым
фактор ретінде маңызға ие бола отырып, оның ... жүйе ... ... Ірі және орта ... ... ... оның даму ... бағалауда зор маңызға ие, бұл ... ... ... ... ... уақытқа жоспарлауға, өңірді
басқарудағы стратегиялық мәселелерді шешуге ... ... ... облысының шағын бизнес кәсіпорындары келесі суретте көрсетілген.
Сурет 1 – ... ... ... ... ... ... динамикасы
Шығыс Қазақстан облысы бойынша 2005 жылға тіркелген ... ... саны 7469, ал ... ... ... 4499 кәсіпорын. 2006
жылы тіркелген кәсіпорындардың саны 8328, ал ... ... ... ... 2007 ... ... ... тіркелген кәсіпорындарының саны 8905,
ал жұмыс істеп тұрғандары 6308 кәсіпорын. Келесі жылдың көрсеткіштеріне
келетін ... яғни 2008 жылы ... 9569, ал ... іске ... 6838 ... 2009 ... ... бойынша тіркелген
кәсіпорындардың саны 10199, ал жұмыс істеп тұрғандары 7429 екен. Келесі
жылдың, яғни 1 ... 2010 ... ... ... 10668 ... кәсіпкерлік
кәсіпорны тіркелді, бұл өткен жылдың сәйкес кезеңінің көрсеткішіне 104,6 ... ... бұны ... ... көре ... 2 – 2010 ... ... заңды тұлғалар
Шағын бизнес субъектілерінің тауарлар (жұмыстар, қызметтер) шығаруы
2008 жылмен салыстырғанда 17 %-дан артық өсіп, 42,5 млрд. теңгені ... және орта ... ... (жұмыстарының, қызметтерінің)
нақты көлемі 2009 жылы 57,1 ... ... ... ... ... ... жалпы көлемінің 14 %-ын құрайды, мұны келесі суреттен көруге
болады.
Сурет 3 – ... және орта ... ... өнім ... ... ... бюджетке түсетін түсімдер көлемі
артып келеді. 2009 жылы 14,4 млрд. теңгені немесе 2008 жылдың көрсеткішіне
139,3 %-ды ... ... ... көз ... 4 – ... ... субъектілерінен бюджетке түсетін түсімдер
көлемі
Кәсіпкерлікті қаржылық қолдау мақсатында «Шағын кәсіпкерлікті дамыту
қоры» АҚ-ның ШҚ филиалы 2008 жылы 349,6 млн. ... ... 22 ... Және ... 100 ... ... қоса 198 жаңа жұмыс орны
құрылды.
Ауыл ... ... ... кредиттеу жөнінде қызмет
көрсететін қаржы құрылымдарының саны артып ... ... ... ... ... ... ... істейді. Олар 2008 жылы 1021,5 млн.
теңгенің кредиттік қаражаттарын берді.
2008 жылдың 3 ... ... ... ... ұйымдары жалпы
сомасы 1029 млн. теңгенің 32738 ... ... ... ... деңгейдегі банктерінің шағын кәсіпкерлікке берген
кредиттерінің сомасы 2008 жылы 2009 жылдың көрсеткішіне 50 %-ға ... ... ... ... кәсіпкерлікті дамыту қоры» АҚ-ның өңірлік филиалының жанында
Кәсіпкерлікті қолдау ... ... ... ... мына
бағыттарда көмек көрсетеді: ақпараттық-зерттеу және маркетинг қызметі,
заңгерлік ... ... ... және ... ... ... орналастырылған бизнес-инкубатор жұмыс істейді, олардың
алып отырған ауданы 837,8 шаршы м.-ді ... ... 214-ке қоса 62 ... ... .
Облыстың шағын және орта бизнес кәсіпорындарын дамытудың ... ... ... болуы сыртқы экономикалық байланыстарды дамыту
үшін негіз болып табылады, экономикалық белсенділіктің өсуіне ... ... ... алғышарттар жасайды;
2) түрлі және бай ... база ... ... ... ... мүмкіндік жасай отырып, тау-кен
өндіру және өңдеу ... ... ... ... ... ... құрылымы, өнеркәсіптік алыптардың болуы шағын
және орта бизнес кәсіпорындарының олармен ... ... ... ... ... ... инфрақұрылымды дамытуға
негіз жасайды;
4) жүзеге асырылып жатқан тұрғын үй құрылысы бағдарламасы, құрылыс
материалдарына ... өсуі ... және орта ... ... ... ... ... табылады;
5) бірегей рекреациялық ресурстар, туристер үшін ... ... ... ... ... ... үшін негіз жасайды;
6) кәсіпкерліктің индустриялық-инновациялық бағыттағы ... ... ... қазіргі заманғы, ғылымға негізделген
жобаларын іске асыруды қамтамасыз етеді.
Қазақстанда кәсіпорындардың санының өсуі 33% ... ... ... ... ... де алып ... Қазақстан
бойынша 346072 адам біріккен және шетел ... ... ... ... ... ақыларының қоры 2007 жылы 180972.2 млн.теңгені
құраған. Тізімдік және ... ... ... ақы ... ... ... ... де кіреді.
2.3Шағын кәсіпкерлікті мемлекеттік қолдау келесі бағыттарда ... ... және орта ... ... үшін ... ... ... квалификациясы жоғарлатуда даярлауды ұйымдастыру:
• Шағын және орта кәсіпкерлік субъектілерінің ... ... ... және ... ... ғылыми техникалық жобалар мен технологияларды ... ... ... Шағын және орта кәсіпкерлік субъектілерін мемлекеттік тіркеуде,
олардың іскерлігін лицензиялауда, өнімдерін сертификаттауда жеңіл
тәртіп ... ... ... жеңілдетілген режимі, кедендік пошлина төлеу ... ... ... салық несиелері, салық ставкасын төмендету)
кіретін шағын кәсіпкерлік субъектілері үшін қолайлы ... ... ... тарту және қолдану жүйесін құру, соның ішінде шағын
кәсіпкерлік субъектілерін қолдау және ... ... ... және орта ... ... ... ... қолдау, соның ішінде шетелдік әріптестерімен сауда, ғылыми-
техникалық, ... тағы ... ... дамыту:
• Қаржылық көзін анықтай отырып шағын кәсіпкерлік субъектілерін
несиелендірудің ... ... ... Өнім өндіруге, жұмыс, қызмет орындауға мемлекеттік сатып алуларды
орналастыруда шағын кәсіпкерлік субъектілеріне преференциялар беру:
• Қазақстан ... ... және ... ... ... шағын кәсіпкерлікті дамыту ... ... ... ... ... ... жылға арналған шағын және орта
кәсіпкерлікті қолдау және дамытудың мемлекеттік ... ... мен ... ... ... Бұл ... ... шағын
кәсіпкерлік кооператив, шағын және жеке кәсіп орындар бар ... ... ... кәсіпкерлік субъектілерінің көп ... ... ... ... 1993 жылы ... ... ... сауда-саттық және
жабдықтау өткізудегі шағын және жеке кәсіп орындар торабы ... ... 40%-ын ... ... 10%-ын ... ... өткізілген өнімнің 34% тиді.
Сол арада бұл кәсіпорындар өндірген халықтың тұтыну тауарлары тек ... ... ... ғана ... ... барлық өткізілген өнімнің 10%-ын құрады.
Республика экономикасының мемлекеттік емес секторын тек 12%-ын (4173)
халықтың тұтыну тауарларын және ... ... ... ... бұл ... шағын кәсіпкерлер субъектілерінің потенциялы
толық қолданыс таппайды.
Кәсіпкерлік дамуы, және соның ішінде жеке кәсіпкерлік дамуы ... заң ... ... ... занының болмауымен, инвестиция және
несие алудағы қиындықтар мен, шикі зат ресурстарын ақпаратты ... ... ... ... ... ... жоқтылығымен тезеледі.
Осыған орай Қазақстан Республикасында 1995-1996 жылдарға арналған шағын
кәсіпкерлікті мемлекеттік қолдаумен дамытуыдың ... ... ... ... жеке ... ... шағын кәсіпкерлік құру
үшін жағдайлар қарастыру керек болды.
Бұл ... ... ... ... Республикасы заныңа жеке
меншікпен кәсіпкерлік еркіндікті қорғауда келесідей өзгерістер ... ... ... ... жаңа ... ... ... даярлау, шағын кәсіпкерлікті дамытуға бағыттау үшін отандық және
шетелдік ... ... ... ... ... ... қызмет
көрсетуді жетілдіру бойынша ұсыныстар жасау, биржалық іскерлікті кеңейту;
жеке бизнес ... үшін ... ... заңдық, бухгалтерлік,
консалтингтін басқа да арнайы ... мен ... ... қолдау:
алғашқы бизнес орталықтар мен технопарктер құру: жеке кәсіпкерлер даярлауда
оқу-әдістемелік ... ... ... ... ... ... реконструкция және даму банкінің
100-миллиондық несиенің бірінші ... ... ... 1995 ... кәсіпкерлікті қолдаудың Ортаазиялық-американдық қоры құрылды, ол
төрт жобаны қаржыландырады.1
1996 жыл ... ЖҰӨ ... ... ... 2% ... ... ... жалпы ел экономикасында жұмыспен қамтығалдардың 5,2%
құрады, ал ... ... ... ... ... ... ... бизнестің ары қарай дамуы 1996-1998 жылғы реформалар ... ... ... ... орай ... асты онда келесі
міндеттер шешіледі:
• Шағын және орта ... ... ... және ... ... бекіту, ең алдымен ... ... және ... ... ... ... жұмыс күшінің тез арада мамандық бағытын ауыстыруға ... ... ... және ... ... ... реттеуде
құрудың жеңілдетілген режимін анықтау.
• Мемлекеттік бюджет және заемдық қаражат есебінен іскерлігін жартылай
қаржыландыруды ескере отырып шағын ... ... құру ... тікелей мемлекеттік қолдау көрсету.
Бұл кезеңде шағын кәсіпкерлікті мемлекеттік ... ... ... ... жылдар аралығында президенттің “Шағын
кәсіпкерлікті мемлекеттік қолдау және ... ... ... ... және ... Республикасында шағын кәсіпкерлікті қолдау
және ... ... және ... ... ... ... “Жеке кәсіпкерлік туралы”, “Шағын кәсіпкерлікті мемлекеттік қолдау
туралы”, ... ... ... қолдау бойынша Қазақстан
Республикасы кейбір заң актілеріне өзгерістер мен ... ... ... ... кей Заң актілеріне ... ... ... ... төрт заң, ... мен ... ... нормативтік актісі қабылданды: 1998 жылдың сәуірінде шағын бизнесті
қолдау бойынша Агенттік құру туралы шешім ... 1998 жылы ... ... дамытудың мемлекеттік қоры құрылды.
Шағын кәсіпкерлікті дамытудағы келесі қадам Қазақстан Республикасының
1999-2000 жылға арналған ... ... ... және қолдаудың
мемлекеттік бағдарламасы болып табылды. ... ... ... ... негізін салды. Сонымен қатар кәсіпкерліктің дамуын тежеп
отырған бірқатар мәселелерді де ... ... және ... ... ... бизнесті қолдаудың әлсіз инфрақұрылымы,
кадрлардың жеткіліксіз даярлығы; ... ... ... төлем
қабілетінің төмендігіне орай халықтың өнім мен қызметке сұраныс төмендігі.
1999-2000 жылдардағы бағдарламада ... қор ... ... ... деңгейдегі банктердің несиелендіруі, шағын бизнес
субъектілерінің несиелік серіктестік, сақтандыру ... құру ... және ... қолдауды жетілдіру қарастырылған. Сонымен
қатар бағдарламада жеңілдетілген салық ... мен ... ... ... ... механизмі мен кедендік тарифтерді төлеудің
жеңілдетілген жүйесін, шағын ... ... мен ... ... ... ... дамыту қорының жұмысын қайта құру, ... ... қор ... жарғылық капиталға әкімшілік ғимарат
құнын беру жолымен тартылып өзіне заем алушы мен ... ... ... ... керектігі; аймақтағы инфрақұрылымның барлық элементтерінің
ары ... ... ... ... біркелкі ұйымдастырушылық-
технологиялық схемаға бірітірілу қажеттігі; өнеркәсіп орталықтарының:
технопарк бизнес-инкубаторлар ... ... ... ары ... ... ... құру қарастырылған.
Жоғарыда аталған шараларды жүзеге ... үшін ... ... «Қаржы лизингі туралы» Заң қабылданды, және 11.07.2000. жылы
«Қазақстан Республикасындағы ремесло ... ... ... ... ... жылы ... ... бойынша республикалық
ақпараттық-көрме орталығы» ЖАҚ құру ... ... ... ... ... жасаушылар айтуынша мемлекеттік
мекемелердің Қазақстанда шағын ... ... ... ... ... ... ... тыйым салған дұрыс, ол отандық
өнімдерге кепілдікті сұраныс қалыптастыруды ақпараттық қамтамасыз ету орта
мерзімдік перспективада ... ... ... асуын көздейді. Оның
бәрі кәсіпкерлік пен шағын бизнеске бағытталған оқытушыларды даярлауға,
Қазақстан аймағында ең ... ... және ... ... ... ... ... бизнес-білім беруді дамыту; білім беретін және
консантингтік орталықтардың тарабын құруға ... ... ... ... ... ... ... керек. Екі жылдық бағдарламада қарастырылған шаралар
жоспарын орындау үшін жыл сайын ... ... 50 млн. ... , ... техникалық және консультативтік көмек шегінде жерлікті
бюджет, банктер, халықаралық банктер қаржыландыру керек. Құжатты ... ... ішкі ... ... ... деп ... соңғы бағдарлама Қазақстан Республикасында 2005-2007 жылдарға
арналған шағын және орта ... ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасының экономика және бюджетті
жоспарлау министрлігі.
Бағдарлама мақсаты:
Шағын және орта кәсіпкерлік субъектілерінің іскерлік сферасын неғұрлым
кеңейтуге бағытталған ... ... ... ... ... ... ... бәсекелестік қабілетін
жоғарлату.
Бағдарлама міндеттері.
1. Шағын және орта ... ... үшін ... анық заң ... Экономиканы бюрократизациясыздандыру және әкімшілік кедергілерді
жою.
3. Кәсіпкерлік тарапынан ... ... ... ... ... құру және қамтамасыз ету.
4. Шағын және орта кәсіпкерлікте көлеңкелі айналымды ... ... тән емес ... ... ... ең ... шағын
және орта кәсіпкерлікке беру.
Жоғарыда аталған міндеттер келесі негізгі шараларды жүзеге ... ... ... ... жүргізу, Қазақстан Республикасының бірқатар заң және
нормативтік актілер ... ... ... және орта ... ... заң ... неғұрлым
нақтылығын қамтамасыз етуді жүзеге асыру.
3. Шағын және орта кәсіпкерлік ... ... ... және ... қызметтеріндегі органдардың бақылау және қадағалау
қызметтеріндегі іскерлік түрлеріне талдау жүргізу.
4. Шағын және орта кәсіпкерлік саласындағы ... ... және ... функцияларын қысқарту және жүйелендіру бойынша
шаралар қабылдау.
5. Орта және шағын бизнес субъектілерін несиелендіру көлемін 10 ... ... ... ... ... ... ... дамыту қоры” АҚ шағын ... ... ... ... ... ... ету.
7. Қаржылық супермаркет құру да жұмыстарды ұйымдастыру.
2006 жылы
1. Мемлекет және акционерлік ... ... емес ... ... ... қатысуымен шағын және орта кәсіпкерлікке беру.
2. Шағын және орта бизнес ... ... ... 25 ... ... ... ... ету.
2007 жылы.
1. Шағын және орта бизнес субъектілерін несиелендірудің көлемін 25 млрд
теңгеге ұлғайтуды қамтамасыз ... ... жеке ... ... жаңа ... құруды
аяқтау.
Ең соңғысы. Меншікті заңдастыруға бірқатар шаралар ... ... атап ... ... ... ... аударғандар мен шағын кәсіпкердің
жері мен шағын кәсіпкерлік инфрақұрылымын құруға бағытталған ... ... құру ... ... трансферттік технологияны инновацияны кәсіпкерлік және
менеджмент мәселелерін оқу, аймақтық және ... ... ... ... ... ... ... болжамын, ақпараттық қызмет
көрсетеді, өнім көрмесін ұйымдастыруды жүзеге асырады. Сондай-ақ орталық ... ... ... дамуын тенденциясын секторлық оқумен, ... ... ... және осы ... кәсіпкерлік дамуын
ынталандыруға бағытталған шешім ... ... ... ... ... Үкіметі шағын бизнесті қолдаудың тағы бір жолын
қарастырды: 07.05.2001 жылы Қазақстан ... ... ... Республикасы 2001-2002 жылдарға арналған шағын кәсіпкерлікті
дамыту және қолдаудың Мемлекеттік ... ... ... ... ... ... шағын кәсіпкерлікті
қолдану бағыттарынан құралды. Сондай-ақ аталған мәселелерді ... ... ... ... ... ... ... Шағын кәсіпкерлікті қолдау және қорғау мәселелерінде қоғамдық
мәселелер ролін күшейту:
• Шағын бизнесті қолдау және ... ... ... ... ... ... ... нормативтік құқықтық актілерді әрі
қарай жетілдіру және олардың ... ... ... ... кәсіпкерлікті қолдаудағы қаржы несиелік және инвестициялық
саясат мезанизмін ары ... ... ... ... кадр ... ... ... жүйесін қамтамасыз етуде тұтастық құру.[1]
Сондай-ақ бұл ... ... ... ... ... шегінде республикалық және жергілікті бюджетпен ... Жыл ... ... бюджеттен 50 млн. теңге көлемінде қаржы
бөлінеді.
Салалық құрылымдағы бірқатар жағымды өзгерістерге қарамастан, ... ... ... іскерлік түрі сауда саттық болып отыр. (жалпы
тауар және қызмет көлемінің 2/3). ... ... ... ... ... ... ... көлемде 10% аспады.
Бағдарламаны жасаушылар айтуынша, шағын кәсіпкерлік ... ... ... ... ... сол ... атқарушы
билік орындарының істеріне байланысты болып ... ... ... ... ... ары ... дамуы арнайы мемлекеттік қолдау шараларынсыз
мүмкін емес.
Бағдарлама шегінде алғашқы шаралар ретінде келесілер көрсетілген: шағын
кәсіпкерлік инфрақұрылымының объектілер тарабын дамыту: жергілікті ... ... ... ... ... тәртіпті жоғарылату: негізгі және
айналым қорын ... ... ... қол жеткізуді қамтамасыз ету:
экономиканың нақты секторындағы кәсіпорындарға өндіріс орындарын ... ... ... ... ... мен ... бизнесті
ақпараттық қолдауды жасау:
Шағын бизнестің жетістікпен дамуын анықтайтын басты шарттардың бірі
шағын кәсіпкерлік ... ... ... ... элементтерінің болуы болып табылады.
Шағын кәсіпкерлікті қаржы-несиелік және инвестициялық қолдау тендерлік
негіздегі мемлекеттік мақсатты ... ... ... приоритетті
жобаларды коммерциялық банктердің несиелендіру ... ... ... ... ... ... дамыту қоры арқылы жеңілдетілген жағдайда.
Банктер беретін несиелерді қамтамасыз ету ... ... ... құру ұсынылуда.
Шағын кәсіпкерлік субъектілерінің мемлекеттік тапсырыстарды орындауға
қол жеткізуін ... үшін ... ... ... ... ... ... енгізу дұрыс деп есептейді агенттік, және де Үкімет
жыл сайын тауар ... ... ... ... ... ... асыруы керек мемлекеттің сатып алу, (тауар қызмет ... ... ... ... топ ... ... заңсыз немесе жартылай заңсыз
болғандықтан, қажет дәрежеде тіркелмегендіктен ол ... ... ... бола алмайды. Олар заңда тіркеу және ... ... ... де ... Бұл өте үлкен потенциал.
Әлемдік эксперттер ... ... ... көпшілігі бұл елдерге айыруды
қамтамасыз ете алатын активтер мен ресурстарға ие.
Біз экономикалық дамудың ... ... ... ... ... ... 25-35-ке дейінгі активтері
мен ресурстары, соның ішінде орта және шағын бизнес, заңсыз айналымда ... ... ... қосу ... ... ... әсер
етеді.
Осыдан келіп келесі негізгі міндеттерді шеше отырып, шағын және орта
бизнесті күшейтуде қажеттілік туындайды.
--- салық жүктемесін төмендету;
--- ... пен ... ... ... ... қол ... ... әкімшілік шаралар мен рұқсаттарды жеңілдетуі;
--- бюрократия мен бақылау қадағалау органдарынан қорғауы;
--- шағын және орта ... ... ... ... құру,
маркетингті зерттеулер жүргізуде көмек көрсету, кваликацияны жоғарылату,
орталықтандырылған бухгалтерия құру.
Конституцияға сәйкес: «Әркімнің еркін ... ... ... кез ... ... ... ... қолдануға құқығы бар». Сол
себепті мемлекет кәсіпкерлік іскерліктің еркіндігіне кепілдік береді, және
қорғау мен қолдауды ... ... «2003 ... ішкі және ... ... ... ... ҚР Президентінің жолдауын жүзеге асыру
мақсатында ҚР ... ... ... ... және орта бизнес мәселелері
бойынша ҚР Үкіметінің жанында комиссия құрды, ол ҚР ... 2003 ... №917 ... ... және орта ... ... және
дамыту мәселелері бойынша эксперттік кеңес туралы типтік ережесін бекітті.
Шағын және орта бизнесті несиелендіруге талдау жұмысының 2-ші ... ... және орта ... ... ... ... ... қолдауы бірқатар шағымдарды талап
етеді, ал мемлекеттік бюджет мүмкіндіктері шектеулі. Осы жағдайда ... ... ... ... көшу ... ... жедел дамыту үшін тікелей инвестициаларды белсенді
тарту маңызды роль атқарады.
Экономиканың приоритеттік секторларына инвестициалық жобаны ... ... ... ... 10 млн. АҚШ ... ... инвестициялар үшін 1998 жылдың тамызынан ... ... ... ... ... ... ... қалыптасуы және экономикалық
өсуін ынталандыру мақсатында, ... ... ... ... ... қорын тиімді қолдануды жоғарылату ... ... 1997 ж. ... №665 ... ҚР ... ... қабылданған №3398 «Шағын кәсіпкерлікті мемлекеттік қолдау мен
дамытудағы белсенділендіруді күшейту ... ... ... ... ... ... банктік емес қаржылық мекеме ретінде «Шағын
кәсіпкерлікті дамыту қоры» құрылды.
«Шағын кәсіпкерлікті дамыту қоры» АҚ 1997 ... ... ... ... қолдаудың мемлекеттік инфрақұрылымын ұйымдастыру
мақсатында ... ... ... ... ... ... ... Шағын кәсіпкерлікті қаржылық қолдаудың мемлекеттік бағдарламасын
жасап, жүзеге асыруға қатысуы;
... ... ... мақсатты несиелендіру;
Соның ішінде шағын кәсіпкерлікті дамытудың ... ... және ... ... ... ... аймақтардағы әлеуметтік
экономикалық жағдай ерекшеліктерінен сайып келіп, екінші деңгейдегі
банктер ... ... ... заңды тұлға құрмастан жеке кәсіпкерлік
құру;
• Шағын кәсіпкерлік сферасында жаңа жұмыс орындарын құруда көмек ... ... ... ... орталықтары мен инкубаторларын кеңес
берушілік, оқу әдістемелік, лизингтік және ... да ... ... ... ... ... көмек жасау
• ҚР Үкіметінің тәртібімен тағайындалған несиелендіру ... ... ... ... ... сәйкес) жаңа
өндіріс және жұмыс орындарын құруды қамтамасыз етуші шағын ... және ... ... және ... ... жобалар және
шараларды жүзеге асыру шегінде Қазақстан ... ... ... ... және ... қоры мен ... тиімді
қолдану болып табылады.
Қор теңге және шет ел валютасымен банктік операциялар ... ... ... 2000 ... ... №4 ... жекелеген банктік операцияларды ... ... ұйым ... ... ... банктік операцияларды теңге және валютамен
жүргізуге ... ... ... ... (төлеу, жеделдік және қайтарымдылық шартымен
ақшалай формада несиелер беру);
• Ломбардтық операциялар (тез өткізілетін ... ... ... ... ... ... ... мерзімді несиелер беру);
• Жалға берушінің келісім шарт мерзімінде жалға берілетін мүлікке
меншік құқығын сақтай ... ... ... беру;
• Қор несиелендіруді кәсіпкерлікті қолдау бойынша мақсатты ... ... ... Үкімет бөлген қаражат және өзінің жеке
капиталы есебінен жүзеге асырады.
Құрылған сәттен бастап Қор ... ... ... ... ... ҚР Үкіметінің 1997 жылғы 19-қыркүйектегі №1353 ... ... ... ... ... ... шағын кәсіпкерлікті
несиелендіру бағдарламасын жүзеге асыру туралы» жарғысына негізделген
75 млн.АҚШ ... ... РДЕБ ... ... ... РДЕБ бағдарламасы. (15. 04. 98 №340 жарлығымен өзгерістер
енгізілді).
• Ауыл шаруашылығы секторы үшін АБР ... ... ... (32,6 млн АҚШ ... ҚР ... 1997 ... ... «Ауыл шаруашылық секторы үшін дамудың Азия Банкінің заемдық
бағдарламасын ... ... кей ... ... жарғысына
негізделген (1998 ж. 17-наурызының №227; 1998 ж. ... ... ... №934 жарғысына сәйкес өзгертулер енгізілді).
• Отандық тауар ... ... ... ... ... ... АҚШ ... шағын және орта бизнестің
шикізаттық сипаттағы емес ... ... ... ... орнын толтыруды несиелендіру бағдарламасы) келесі
жарғыларға негізделген. ҚР Үкіметінің 1998ж. 13-қарашасындағы №1162
«Отандық ... ... ... ... асыру туралы»
(2.06.99. №693; 29.09.99, №1474; 25.11.99. №1789; 03.07.02. ... ... ... ... ... №693 «Отандық тауарөндірушілерді қолдаудың
кейінгі шаралары туралы » ҚР Үкіметінің ... ... ... 2000 №1707; ҚР ... ... сәйкес өзгертулер
енгізілді); 1999ж. 31-тамыздағы №1279 «ҚР Үкіметінің 1999ж. ... №693 ... ... мен ... енгізу
туралы»ҚР Үкіметінің жарғысы;
• Алматы қаласы бюджет қорынан шағын кәсіпкерлікті ... ... ... 33 831,7мың теңге) Алматы қаласы әкімінің
25.05.01. №354 «Қалалық бюджет ... ... ... ... ... ... ... Республиканың бюджет қорынан алатын кәсіпкерлік субъектілерін
несиелендіру ... ... ... ... ... ... ішінде
150млн теңге әйелдер кәсіпкерлігін несиелендіруге); ҚР Үкіметінің
2002ж. 22-мамырдағы №555 «Шағын кәсіпкерлікті ... қоры ... ... ... толтыру және қолдану ережелерін бекіту
туралы» жарғысына ... ... №15 ҚР ... ... ... Жеке ... шағын кәсіпкерлік субъектілерін несиелендіру
бағдарламасы.
Қордың басқару органдарының құрылымына қатысты, оның ... ... ... болады.
1) Қордың жоғарғы органы: мемлекетік акция пакетін иелік ету ... ... ... ҚР ... және ... министірлігі,сондай-
ақ бұйыру құқықы бөлігіндегі ҚР қаржы министірлігі мен мемлекетті
мүлік және ... ... ... ... акционер;
2) Қордың басқару органы: құрамы Қазақстан Республикасы ... ... ... ... ... .
3) ... атқарушы органы: председатель басшылық ететің правление.
4) Қордың бақылау органы: ішкі аудит ... ... ... ... өз жеке ... ... ... қаржыландыру бағдарламасы шегінде қор айналым қорын
100% толтыру қарастырылған операцияларын несиелендірмейді.
Негізгі қорға салым несие ... ... ... ... ... заем ... ... шарттармен міндеті түрде ликвидті қамтамасыз
етумен беріледі:
• Несиелендіру валютасы –теңге ,АҚШ доллары;
• Несие мерзімі -5(бес ) ... ... ... Сайақы ставкасы -10% жылдық ;
• Жұмыскерлер саны -50 ... ... емес ... Активтердің жылдық жалпы құны 60000 ... ... ... ... ... ... бизнес-жоспар құруға ерекше талаптар қоймайды. Экспертиза жүргізу
үшін келесі бөлімдер ерекше көрініс табуы керек:
• Кәсіпорын ... ... ... ... ... көлемін
т.б. көрсете отырып заем алушының іскерлігін:
• Жобаны суреттеу;
1) Жоба бойынша шикізат, құрал-жабдық, материал ... ... ... т.б. ... қосымшалап несие қаражатын бөліп-
тарату құрылымын бөлшектеп көрсету;
2) Жоспарланатын өндірісті таңдауды негіздеу-қарастырылатын ... өнім ... ... ... Құрал-жабдық, шикізат, т.б. жабдықтаушыларды таңдауды негіздеу-
алынатын құрал-жабдық, шикізаттың ... және ... ... ... ... мен құны бойынша шикізат
және құрал –жабдық нарығын талдау;
4) ... ... ... ... ... (жылу, су,
электрқуаты, транспорт шығындары);
• Жоба бойынша кәсіпорынның толық ақша ағымы ;
• Несиені жабудың ... ... ... ; ... ... ... да ... олардың ссуда алушымен
арақатысының дәрежесі мен формасы;
• Жобадаға қатысты ... ... және орта ... ... ... ... тәжірибесін талдау.
Несие іскерлігін жүзеге асыру бойынша жұмыстар келесі шартты кезеңдер
бойынша жүргізіледі:
Бірінші кезең - несие беру ... ... ... ... ала ... ... – банктік заем келісімі іске қосылу мерзімінде заем
алушымен жұмыс.
Үшінші кезең – несиені қайтару.
Несие беру ... ... ... ... ала ... және несиеге өтініш беру.
Клиент қорға несие беру туралы өтінішпен келсе, ақпараттық әңгіме
жүргізіледі. ... ... оны ... ... ... әрі ... істеу мақсаттылығын анықтау болып табылады. Әңгіме барысында жоба
мәні, клиенттің төлем қабілеті және ... ... ... ... тағы басқа мәселелер анықталады.
Несиелендіру мүмкіндігін алдын ала бағалаудан кейін қорға ... және ... ... ... ... қабылдау.
Қор концеляриясына несие алуға өтініш, анкета және ... ... ... ... пакеті қор концеляриясында тіркеледі. Концелярия
жобаға қосымша құжат арқылы берілген құжаттардың ... ... ... ... ... не қайтарып беріледі, немесе
жетіспеген құжаттарды ... ... ... түп ... ... ... көшірмелері берілуі керек. Түпнұсқасымен қатар
көшірмені де ... ... ... ... ... ... Қор басшысының тапсырмасымен құжаттар
пакеті Заңдық басқармаға құқықтық экспертиза үшін түседі. Бірінші кезеңде
алғашқы тексеру жүргізіледі: ... ... ... қолының растығы,
оларды бір бірімен салыстыру, өзгертулер, ... ... Егер ... ... ... ... ... бар болған
жағдайда құжаттағы кемшіліктерді басқасымен ауыстыру немесе өзгерту арқылы
жою керек. Кемшіліктерді түзету ... ... ... ... ... кері ... қор құжат сәйкеспегендік негізінде несие беруден бас
тартады. Заң бөлімінің ... ... ... кейін «Құқықтық
экспертиза жүргізу тәртібіне» сәйкес берілген құжаттарды жете талдайды.
Жағымды заңдық тұжырым ... ... жоба ... ... ... ... жіберіледі.
Заемалушының қаржылық несие қабілетін талдау.
Несиелендіру мақсаттылығының мәселесін шешу үшін ... ... ... потенциалдық заемалушының қаржылық
жағдайының толық жағдайын көрсету болып табылады. ТЭО ... ... ... ... ... ... ... уақыттағы төлем
қабілетін талдау, несиелендіру кезеңінде іскерлік дамуын ... ... ... сәйкестігі мен сапасы. Экспертизалауда
нақты және ақырғы бағалауды ... ... үшін заем ... ... шығу ... ... Клиентке бару жобаны талдаудың маңызды бөлігі
болып табылады, және ... ... ... мен ... ... ... қажетті және негізделген ақпарат алуға септігін тигізеді.
Несиемен ... ... ... ... ... ... қаржы
мекемелерімен төлемдік қатынастар тарихын анықтау керек. Экономикалық
экспертиза ... ... ... ... және жобаның
экономикалық жағдайының толық бейнесі қалыптасуы керек:
... ... ... іскерлік, жоба жағдайы;
• Клиент жетістіктері мен сапасын бағалау, сәйкес тәжірибе,
бәсекелестік қабілет, ... ... ... ... ... несие параметрлерін бағалау;
• Сала, перспектива және ондағы клиент ... ... ... ... ... ... Қор ... сай келуі. Экономикалық экспертиза
нәтижесі бойынша эксперттік ... ... ... ... ... ... ... бөлімінен Қорға берілген кепілдік қамтамасыз ету үшін құқық
тағайындаушы ... ... ... ... ... ... ішкі
жағдайға сәйкес жалпы заңдық талдау құрамында олардың ... ... ... сай келуіне талдау жүргізіледі. Қамтамасыз етуге берілген
мүлікті ары қарай ... ... ... ... ... ... ... орынға шығу керек. Кепілдікке берілген мүлікті талдау «заемдық Қордың
қайтарымдылығын ... ету ... ішкі ... ... Қор
мамандарымен жүргізіледі. «Құқықтық экспертиза ... ... ... ... қамтамасыз ету тәртібіне» сәйкес құқық
беруші құжаттарды тексеру жүргізіліп, кепілдіктің ... ... ... ... дұрыс сақтап қолдану уақыт өтуі ... ... ... ... ... кепілдікпен
қамтамасыз ету көдемін бағалау. Кей жағдайларда ... ... ... үшін Қор ... ... ... тарта алады. Зерттеу
нәтижесі бойынша Қор жұмысшы несие беру туралы қортынды ... ... Қор ... ... ... Кеңесінің шешімі
орындалады өзгертулер, нақтылаулар немесе атап өтулер жазбаша ... ... Қор ... ... ... кеңесімен жүргізіледі
Несие беру туралы дұрыс шешім ... ... ... заем
келісімі, кепілдік келісімі басқа да қажетті құжаттар дайындалады, олар
тексерілгеннен кейін юриспен визаланады, одан ... ... заем ... ... Қор басшысына қол қойдырады. Ары қарайғы жұмыс үшін Несие
досьесі келісім ... ... ... ... үшін ... заем келісімі, кепілдік келісімі, кепілдік қамтамасыз ету ... ... ... ... өтіп, Қор архивіне есепке алыну
үшін жауапкершілікті сақтауға беріледі.
Бухгалтерия қажетті счеттар ашып, жедел міндеттеме мен ... ... тыс ... ... Ссудалық счеттан аудару тек кепілдік құқы мен
кепілдік мүлікке жүктеме салынғаннан кейін ғана басталады.
2. Несие келісімінің істегі ... заем ... ... ... ... ... үшін арнайы досье жасалады, онда несие
келісімі бойынша барлық ... мен заем ... ... ... ... ... ... (жарғы, жарғылық келісім,
статистикалық құжат, ... ... ... Егер тұлға заемалушы адамы болса, заем алушы атынан несие келісіміне
қол қоюға өкілеттілігін растайтын құжат;
• Несие бойынша материалдар ... ... ... заем келісімінің
көшірмесі, кепілдік, қарыздық міндеттеме, кепілдік хат, ... ... ... ... ... ақпарат (қаржылық есеп ... ... ... ... ... ... несиелік қабілеті туралы материалдар (талдау есебі, басқа
банктерден, көздерден ... ... ... ... ету ... ... ... тіркеу туралы
куәлік, салымдар және құнды қағаздар бойынша ... беру ... беру ... ... ... бойынша хат алысу (клиентпен хат алысу, кездесу хаттамалары);
• Заңдық және экономикалық тұжырымдамалар көшірмесі, кепілдік ... ... ... ... мен Қор ... ... ... мақсатты қолдауды дәлдейтін құжаттар;
• Бұйрықтар, төлемдік құжаттар.
Несие досьесіндегі құжаттар ... ... ... ... ... ... отырған сәттен бастап несиені толық
құйған сәтке дейін несие ... ... ... Заем ... ... ... ... сыйақы ведомосін тексеріп, оның түсуін
бақылауға алуы керек. Әр ай соңында сыйақыны өтеу графигінде ... ... ... ... жағдайда штрафтық санкцияларды ескере
отырып, несиені толық қайтарудағы ... ... ... Несиені қайтару.
Несие бойынша қарызды жабу несиені қолдану үшін сыйақыны несие бойынша
негізгі қарызды толық ... заем ... ... счетына
аударылатын заем алушымен жүзеге асырылады. Қарызды төлеу есебінен барлық
төлемдер заем алушымен толық ... ... ... Қор ... ... керек
соманы толық мөлшерде еш шегерімсіз , салық, жинақ, комиссия, ... ... ... алуы ... Ақша ... ... құжатының
көшірмесін беру жолымен расталу керек, несиені ... ... ... өтеу ... ... ... ... бойынша – есептелген сый ақыға;
• Штрафтық санкциялар ... ... ... ... Есептелген сыйақы бойынша –несиені қолдану үшін;
• Несиенің негізгі сомасы бойынша;
Заем алушы ... ... ала тек ... ... ... кейін ғана төлей алады, ол үшін мерзімінен бұрын несиені өтеу
күнінен 10 жұмыс күні ... ... ... ... бұл ... ол
көрсетілген несиені қолдану сыйақысының толық қолдану мерзіміне төлеуге
міндетті.
Несие бойынша алдын ала ... ... ... ... ... мерзімі өткен болып есептеледі. Егер заем алушы несие
сомасын қордан жазбаша келісім алмастан алдын ала өтеген жағдайда сыйақы
несиені ... ... ... ... заем ... ... есептеледі.
2.6 Шағын кәсіпкерлік дамытуды несиелендіру жолдарының
тиімділігін арттыру
Қордың негізгі іскерлігі ... ... ... ... ... ... бөлу арқылы мақсатты мемлекеттік
бағдарламаларды жүзеге асыру болып отыр, ол қордың ... ... ... ... қамтамасыз етпейді.
Мемлекеттік бағдарламаларды жүзеге ... ... ... ... ғана емес, жеке капиталдың құрылу көзі болды,
бүгінгі таңда ол 5млн АҚШ долларын құрайды. ҚР ... ... №665 ... ... дамыту қорын құру туралы» жарғысында
қарастырылғандай, бюджеттік қаржыландыру болмаған жағдайда аталған қаражат
шағын кәсіпкерлікті қаржыландырудың ... көзі ... ... ... ... ... мұндай қаржылық іскерлікте жаңа құбылыс болғандықтан, Қор өз
міндеттерін жүзеге ... ... ... ... мәселелермен кездесті.
Азиялық Даму Банкінің заемдық Бағдарламасын жүзеге асыруда Қор ... Қор және ... ... ... ... ... ... Несие келісімінің шарттарына сәйкес ҚР қаржы
министрлігінің қаржы агенті ... Қор және ... ... ... Импорт орнын толтыру
Бағдарламасын жүзеге асыру шегінде бөлінген қайтарымды ... ... ҚР ... ... №716 «ҚР ... 13 ... №1162 Отандық тауар өндірушілерді ... ... ... жарғысына сәйкес Аталған бағдарламаны
жүзкге асыру үшін бөлінген 22,7млн АҚШ доллары ... ... ... көбейтуге бағытталған. Оның бәрі Қордың қаржылық
тұрақтылығын жоғарылатуға, потенциалды ... ... ... ... ... кәсіпкерлікке қаржылық
қолдау көрсету бойынша іскерлікті кеңейту үшін ... ... ... ... ... ... ... инвестициялау көлемі мен қарқынын
ұлғайту мақсатында Қор және ... ... ... ... 1997ж. 6 ... №3398 ... ... қолдау және дамыту белсендіруді ұлғайту бойынша
шаралары туралы» ... ... ... ... шектеуді алу бөліміне өзгерістер енгізілді.
• Үкіметтің келесі ... ... үшін ... ... саясаты
туралы меморандум жасалды, ол Қордың іскерлігінің нақты форматын
тағайындап, шағын кәсіпкерлікті дамыту сферасындағы ... ... ... бәрін көрсетеді.
2003-2004 ж.ж. қаржы-экономикалық іскерлігінің нәтижесі.
Қор табысының негізгі бабы несие ... ... ... ... ... ... бойынша сыйақы есептеу және есептелген
сыйақыны өтеу мерзімі несие келісімі шарттары бойынша анықталады.
АБР несиесі бойынша қор ... ... ... 0,5 % ... ... % ... ... бір реттік комиссия ретінде төленеді, ал жылдық ... екі рет ... және 1 ... әр жыл ... төленеді.
ҚР Қаржы Министрлігінің алу керек сыйақысы 7% құрайды, және мемлекет
бюджетіне Қаржы Министрлігінің жазбаша бұйыруымен ары ... ... ... ... счетына жинақталады.
ЕБРР несиесі бойынша Қордың жылдық сыйақысы 2 % -2,4 % ... үшін ... ... 0,75 % ... ... ... ... өтеу мерзімі әр жылдың 9 наурызында және 9 қыркүйекте екі рет.
Импорт ... ... және ... бағытталған өндіріс бағдарламалары
бойынша жылдық процент ставкасы 5% құрады, ... ... 2-ден 5 ... ... ... ... ... бойынша Қор қаражаты 4 %
жылдық.
Қор ҚР Қаржы Министрлігінің агенттігі ... және ... ... несие қайтарылмауына жауапкершілік артпайды, ... ҚР ... ... ... ... несие қаражаты
бойынша міндеттеме сомасы берілген несие сомасына азайтылды, ал ... ... мен ... ... тыс счеттарда ескерілді. Осы
себептен Қор АБР, ИЗП, Бағдарламаларын жүзеге асыру шегінде берілген
несиелер бойынша ... ... ... ... алынған табысты талдау
|Табыстар ... ... ... |15 999,61 ... |
|ЕБРР ... ... ... ... ... ... ... | ... ... | |587,02 ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... |29 370,90 |8739,40 ... ... ... |8261,27 ... ... | ... ... табыс |487 106,3 ... ... |2003 |2004 ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... | ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... |
|дейінгі табыс | | ... ... ... ... ... ... | | ... ... ... ... |-16 684,83 ... жыл ... ... (несиелендіру бойынша) 01.10.04
жылға бағдарлама шегінде барлық берілген несиелер.
|Несиелендіру жолы |АҚШ ... сома ... ... ... ... ... ... ... ... алу ... ... ... ... | ... ... ... қолдау |1050571,41 ... б/ша ... | ... ... ... |1285 408,7 ... ... ... ... ... б/ша ... | ... ... ... ... ... ... | ... ... ... даму ... ҚР ... Қазақстан Халқының «2003 жылғы
ішкі және сыртқы саясаттың ... ... ... ... және ... ... 28 наурызда №827 жарлығымен бекітілген ... ... даму ... ары ... ... ... шаралары
туралы 2002-2004 жылдарға Үкімет ... ... ... ... табыс сомасы
(мың теңге)
|Табыстар | ... б/ша ... ... ... ... толтыру және экспортқа |48 155,83 ... ... ... | ... ... | ... ... бойынша табыс ... ... ... ... ... ... бойынша табыс | ... ... ... ... түскен табыс |-910,4 ... ... ... ... ауытқу ... ... ... ... | ... ... ... ... ... б/ша ... ... ... |0 ... ... ... ... ... ... |137 026,74 ... | ... ... б/ша ... ... ... ... (шығын) |119 359,74 ... ... ... ... міндет шағын және орта бизнесті қаржылық
қолдау бойынша белсенді саясат жүргізуді қамтамасыз ету болып ... орай ... кей ... ... ... ... және орта ... қаржылық қолдауды күшейту мақсатында
перспективада қор келесі міндеттердің орындалуын қамтамасыз етеді;
... және орта ... ... қаражатына қол жеткізу
мүмкіндігін жеңілдету;
• Шағын және орта кәсіпкерлікті тікелей несиелендіру көлемін ... ... ... банктерінен несие алуы үшін олардың есебіне кепілдік
беру;
• Шағын кәсіпкерлік субъектілеріне шағын ... ... ... ... ... несие жолдарын ашу, себебі несие
жолдары бір реттік несиелерге қарағанда тіркеу жеделдігіне ... ... ... ... қол ... ... Қарама қарсы несиелендіру серіктестерін құру тәжірибесін енгізу. Бұл
жерде Қор серіктестерді ... одан ... ... ... ... етудің жеңіл әдістерімен несиелендіруді
жүзеге асырады;
• Несиелендірудің нақты параметрлерімен критерийлерін (мерзімі, ... ... ... ... статусы т.б,) тағайындау арқылы
шағын және орта бизнесті ары қарай несиелендіруші ... ... ... ... бағдарламаларын енгізу.
• Несие алушы шығынды азайту мақсатында –есепті кассалық орталық ашу;
• Несиелендіру ... ... ... ету ... ... және ҚР ҰБ –мен несие досьесін құруға ... ... ... ... ... ... нормативтік құжаттарға
өзгерістер енгізу бойынша жұмыстарды бастау;
Несиелендірудің альтернативтік формаларын енгізу, атап ... ... ... ауыл шаруашылық және инновациялық жобаларды лизинг негізінде
қаржыландыру. Лизинг кәсіпорындарға өзінің негізгі ... ... ... және
жаңартуға, өндіретін өнімнің бәсекелестік қабілетін жоғарылатуға, ... ... ... ... ең тиімді қаржылық құрал
болғандықтан, бұл қаржылық ... ... ... атап өту ... ... ұзақ мерзімді формасы-қаржылық лизинг
келісіміне ... ... ... ... ... ... Лизингтік төлемдерді төлеудің ... яғни ... ... ... ... сәйкес басқа да
жұмыстарды жүргізуге және перспективаларды ескеріп
кәсіпорын ... ... ... ... ... ... ... лизинг берушінің
мүлкі болып табылатын лизинг заты қамтамасыз ететіндігін
ескерсек, лизингтік ... ... ... ... ... ... деңгейдегі банктер талабына
қарағанда азаяды.
➢ Ресурстарды үнемдеу себебі, құрал жабдықты сатып ... ... ... ... ... тіркеу,
салықтарды төлеу, валюталық заңдылықтарды ұстану және оны
бақылауды жүзеге асыру, ... ... ... ... ... ... ол кәсіпорынға
мүмкіндіктерін негізгі іскерлікпен байланысты ... ... ... ... ... объектісі Лизинг алушы балансында тұрады, лизинг
объектісінің амортизациясы коэффицентіне сәйкес жұмыс
өзіндік ... ... ол жаңа ... ... мүмкіндік береді.
➢ Өндірісті кеңейту және ... ... ... базасын қымбат заемдық қаражат
тартусыз кезеңмен жаңарту және айналым қорының бірқатар
сомасын тарту;
... ... ... ... құны бойынша құрал
жабдықты кәсіпорын алу, яғни нольдік ставкамен.
➢ Қымбат тұратын ауылшаруашылық техникасының толық ... қол ... ... ... ... ... ол
айналым капиталын тиімді қолдануға мүмкіндік береді. Бұл
жерде Қор лизингтік келісімге келесі ... ... ... ... келісімді қаржыландыру көзі ретінде,
2) Лизинг беруші ретінде;
• Қор іс әрекеті туралы ақпаратқа қол жеткізуді жоғарылату мақсатында
жалпы ақпарат құралдарында ... ... ... ... ... ... ... іскерлік шағын және орта
кәсіпкерлікті несиелендіруді жүзеге асыру үшін ресурстарды көбейтуге
бағытталған іскерлік);
• Ішкі және ... ... ... ... алу, яғни ... шегінде халықаралық қаржы институттарының несиелерін
тарту, республикалық және жергілікті бюджет қаражатын тарту (заемдар,
қордың жеке активіне, сондай-ақ мемлекеттік кепілдік пен ... ... ... ... ... арқылы жеке капиталды ары қарай
капитализациялау. Бұл жерде Қор қарыздың құнды ... ... ... ... сай келетіндігін ескере отырып, заемдық
құнды қағаздар жоғары бағалануы керек. Себебі, объективті ... алу ... ... ... тек ... ғана емес ... жеке ... да тиімді болып келеді.
Облигация бойынша салымшылар банктік депозиттерге қарағанда көбірек
сыйақы ала алады.
Облигациялық заемның классикалық формасы бойынша ... ... ... ... купондық төлемдерді төлеп отыру, сөйтіп айналу
мерзімінің соңында ... ... ... ... болады.
Осылайша, Қор ішкі нарыққа жалпы сомасы 10млн доллар, айналым мерзімі
3-5 жыл, ... ... 8% ... ... шығаруды ұсынады. Несие
тәуекелін азайту мақсатында бұл ... ... ... үшін, олардың ұзақ мерзімділігін ескере отырып, пут-опционды
облигация кезеңдік қаржыландыруды қысқа ... ... ... аз, ... ... ... ... бар.
Облигацияның жаңа шығарылымының эмиссиясы әрқашан шығаруды тіркеуге
уақыт және ақша шығынымен, оны араластырумен байланысты, ал, пут-опционды
облигация ... ... ... ... береді. Сондай-ақ
облигацияның жаңа шығарылымын ... ... ... ... ... көбірек болуы да мүмкін.
Қор жоспарлаған міндеттер мен шаралар кешені қаржы ресурстары және
мемлекеттің ... ... ... ... ... қолдау және
дамытудың протекционистік саясаты болғанда ғана жүзеге асырылады.
«Шағын кәсіпкерлікті дамыту қоры» АҚ-ң іскерлігінің негізгі бағыттар
концепциясы әлеуметтік ... ... ... ... құру ... ... ... шешімдеріне бағытталған.
Қор толығымен өзінің барлық потенциалы мен мүмкіндіктерін шағын және
орта кәсіпкерлікті дамытуға ... ... ... бағдарламаларды жүзеге асыру үшін жұмсайды.
3 тарау. ҚР – дағы шағын және орта кәсіпкерлікті ... ... Қ.Р. ... және орта ... ... проблемалары.
Дағдарыстар мен күзелістерді спонтанды түрде пайда болған жағдай мен
статикалық процес ретінде қарастыруға болмайды.
Кәсіпорынның нормалды ... ... ... ие ... оның өсуіндегі
қателіктерге алып кешуі мүмкүн де, кәсіпорынның өмір сүруі екі ... ... ... ... ... ... үшін дағдарыстың және
дағдарыстық процестің дамуы сатыларының барысы ... ... ... ... ие болу ... ... процесі байланыстар - қатынастар бар ... ... оны ... қалыптастыратын жалпы дамуын білдіреді.
Кәсіпорынның дағдарысы әдетте уақыты ... ... ... ... ... орында оның құрлымына иновацилық әлеуетіне
және т.б. байланысты түрлі созылмалығымен, интенсивтілігімен және ... ... ... ... сипатталады.
Кәсіпорынның дағдарысын сипаттайтын түрлі динамикалық ... мен көз ... ... ... зерттеулерінде стратегиялық дағдарыстар, нәтижелердің
дағдарысы және өтемпазықтық ... ... ... Бұл ... оның ... б/ша ... ... болады./6/.
Дағдарыстың мұндай турлерінің туындау процесі келесіні білдіреді:
Мюллер б/ша кәсіпорын табыстардың дені сау ... ... ... жетудің потенциал түсінігін қолданады. ... ... ... және егер ... ... берген ескірген кеткен
Өнімдер-киделер орнына жаңа ... ... ... орнына
стратегиалық дағдарыс бойында болады. Нәтижелердің дағдарыс,мысалы бұрынғы
Өнім-лидер қоймалық ... ... ... ол өз кезінде
сыртқы көздерден аиынатын ... ... ... Ал ... классикалық түрде,мысалы кәсіпорындағы барлық процестер сыртқы
көздерден қарыпсыландырылғанда несие берушілердің шектеулерінен туындайды
(3.1сурет)/6/.Мюллер бойынша дағдарыстың процесі.
Бұл ... ... ... ... – бұл ... айқындаудың
дағдарыстың даму процесіне қайшылығы, яғни кәсіпорын өзінің ... ... ... ... «Нәтижелер дағдарысы» мен
«өтемпаздық ... ... ... ... ... ... ... бөлудің қажеттілігі ең алдымен,
дағдарысқа ықпал ету және дағдарысты ... одан өті ... ... кезі мен ... ... мен ... бйынша дағдарыстың процестің ... ... ... және оны ... ... тұрғысынан сипаттайды.
(3.1.2.)
3.2. сурет. Дағдарыстық процестің сатылары.
Кристек бойынша дағдарыстық ... ... ... ... болады:
1. Саты: потенциялды дағдарыс. Мұндай дағдарыс- тізбекті процес ... ... ... ... ... ол ... ... дағдарысы
ретінде айқындалмайды. ... ... ... мұндайжағдайы квазинормалды деп силпатталады,яғни
әдетте кәсіпорын басталғанын көрсететін уақытынан сипатталады.
2. Саты: латехтті/ ... ... ... бұл ... ... келе ... ... асқынуы бойынша ықтималдықтың үлкен
шамасымен сипатталады. Мұндай дағдарыс сатысында ... ... ... ... ... етуі қолдану арқылы дағдарыстың
осы сатысына белсенді әсер ету алдын – ала айқындау ... ... ... ... Жалпы дағдарыстың осы кезеңінде оны ... ... ... Бұл ... ең ... ертерек
айқындау жүйесіне сүйену керек.
3. Саты:өткір өтуге болатын дағдарыс. Бұл ... ... ... әсер ... сезе бастайды. Сонымен ... бұл ... ... ... ықпал етудің интенсивтілігі үшееді.
Ол болса уақыттың тапшылығына, қысымына, тезділігіне/ шешім қабылдаудың
тезділігіне алып келеді. Дағдарыстың бұл ... одан ары ... ... өту ... шешудің әрекет етуші жолдарын табуға
талаптар ... ... ... ... ... бұл ... ... күштерді жұмылдыру арқылы дағдарыстан шығу бойынша шаралар
мен қолда бар резервтердің таусылуымен сипатталады. Бұл ... ... ... шығудың мүмкіндігі жоғары болады. Тағы да дағдарыстан
өтуге талаптар шегіне дейін жоғарлап, аз уақыт аралығында ... үшін ... ... нақты қабілеттілігі мен әрекеттілігін
көрсету қажет.
4. Саты: өткір ... ... ... Егер ... локализациялау
жүзеге аспаса, онда кәсіпорын жоюменаяқталатын дағдарыстың процестің
соңғы соңғы сатысына көшеді. Бұл сатыдадағдарыстан өту үшін ... ... оның ... ... ... ... Бұл
жағдайда кәсіпорынның дағдарыстан шығуы мүмкін емес ... ... ... ... ... ... немесе олар потенциалдың төмендігіне
байланысты тиімсіз болады және ... ... ... ... қарсы
де структивті ықпал етілердің интенсивтілігі күшееді.
Дағдарыстық жәйттардың ... ... ... дағдарыстық
жәйттің дамуының 3 сатысн бөледі. Бірінші саты тауарлық ... сату ... ... не ... өсу ... ... ... береноктың айналмалығы тездетілгенінен, жабдықтау мен
өнім сапасымен байланысты туындаған проблемаларынан көрінетін жекелеген
жағдайлармен сипатталады.
Аралық саты болса (тараулыматериалдық запастарды ... ... ... ... салдарынан) материалдың тапшылығымен, жабдықтаушылардың
несиеге сатулардың тоқталуымен және қолма-қол қаражаттармен ... ... ... ... ... ... кезеңдерінде компания хаостық жағдайға ... ... ... ... орындалмайды, өте жиі өнімнің төмен
сапасына байланысты олар қайтарылып береді, өндіріс жиі материалдардыңқ
жетіспеушілігіне байланысты тоқтап қалады, дебиторлық ... ... ... алуымен сипатталады. Сондай-ақ бұл кезде жабдықтаушылар мен
мердігерлер қолма-қол қаражат беруді ... ... және ... ... ... ... ... талап етеді. Нәтижесінде, компанияда
меншікті айналмалы ... ... ... ... қорытынды жасауға болады:критерийлерге сүйену арқылы
біз қазақстандық ауыл ... ... ж/е орта ... ... ... ... ... жағдайы осы соңғы сатыға жатқызамыз
.
Сонымен біз дағдарыстық жәйт түсінігін кеңейтуді ж/едағдарыс ... ... ... ажыратужы ұсынамыз. Төменде
берілген тұжырымдама маневр жасаудың үлкен бостандығы мен ... ... ... асырылатын шаралармен салыстырғанда
дағдарысқа қарсы процедуралардың кен таңдауын беретін – кәсіпорын толығымен
меншік ... мен ... ... ... ... ... ... сәйкесінше бейімделу мақсатымен
дағдарыстық жайтты ертеректе идентивикациялауды ... ...... ... ақша ... ... ... кетуіне
себепші болатын активтерді және кешелік берешекті ... ... ... ... ... орай біз ... жайыттын келесі жіктемесін
ұсынамыз 17/:
1. кәсіпорын иелері үшін ... ... ... үшін ... ;
3. несие берушілердің мудделеріне сәйкес заң нашалық реттеу :
«Кәсіпорын иелері үшін дағдарыс» - ... ... есеп ... ... ... ...... жағдайының
нашарлауымен сипатталады.оны анықтау критерші ... ... ... құқықтарының дискриминациялануы тандалған,яғни меншікті капиталға
инвестицияланған ресурстар бойынша жоғалтулар. Ал ... ... ... ... ... ... ... болады.
Сөйтіп,кәсіпорын иелерінің зардаптарын анықтау үшін меншікті капиталдың
негізделген ... ... ... ... ... ... ретінде жарғылық қорға кеткен капиталды қолдану ... ... ... ... ағындық құнымен салыстыру керек.
Егер альтернативті инвестициялық жұмсалымның құны меншікті
капиталдық ағымдық ... ... көп ... онда ... ... ... бар екені және дағдарыстық жайыттын бірінші сатысы
басталғаны туралы ... ... ... ... ... иденфикациялау үшін бастапқы альтернативті капитал
жұмсалымының кәсіпорын иесінің табысының екі ...... ... құны мен ... ... салыстыру қажет.
«Несие берушілер үшін дағдарыс» сатысы ... ... ... және ... ... ... бұл жағдайда шаруашылық субъект меншік
иелері мен ... ... ... ... ... ... Анықталған несие берушілер үшін ... үшін ... ... бір ... көрсеткіштерде
бейнелеу қиын болып табылады.
Жалпы осыған орай ... ... үшін ... үшін ... ... ... қарыз алушының
міндеттемелерін қазір орындау үшін ... ... ... ... «банкроттық туралы» ҚР – нң заңына сәйкес
150 ... ... ... төмен емес ... ... бар ... ... ... критерий
ретінде қолдануға болады.
«Заңнамалық реттеу» ... ... ... тарапынан
дағдарысқа ықпал ету шаралары несие ... ... ... ... ... ... ... Оның басы банкрот
туралы ... ... ... қабылдауы арқылы анықталады. Осы
кезден бастап, коммерциялық құпия ... ... ... ... іске ... үшін ашылып беріледі. Берілген сатыда
кәсіпорын толық ... ... ... бола ... ... ... арбитраждық сотпен, несие берушілердің жиналысымен және
арбитражды басқарушылармен бақыланады.
Дағдарысқа қарсы ... ... мен ... ... ... қарсы басқаруды аман қалу ... болу ... ... өмір ... қатер төндіретін
жағдайдан өту үшін қажетті қызмет ... ... Бұл ... өмір ... ... ... ... өтуден
интенсивтілігін жоғарлатумен сипатталады. Хаберланд ... ... ... ... қызметті жүзеге асыру кезінде
кәсіпорын менеджменті қатаң және тез ... ... ... ... ... проблемаларды шешу үшін барлық ... ... ... дағдарыстардың оңды сипаттамаларын көрсету
арқылы ... ... ... – келе ... ... ...
ала анықтап, жаңа даму курсын ... ... ... ... болып табылады.
Сондай – ақ дағдарысқа қарсы менеджмент түсінігі ... ие ... ... ... анықтау дағдарыстық
процестен өту, оны ... алып ... ... кезіндегі
шараларды әзірлеу мен жүргізудің барлық ... ... ... ... бұл ... ... мағынасы.
Екіншіден, бұл түсінік кең мағыналы болу үшін оған ... мен ... ... қосу ... ... ... ... «Дағдарысқа қарсы менеджмент» түсінігі ең
кең мағынада қарастырылады. Яғни ол ... пен ... ... ... «Антидағдарыстық менеджментті »
кәсіпорындағы базалық айналмалы ... ... ... жоспарлау мен жүзеге асыру болып табылады. /9/
Өтімділік, табыс ... ... ... ... ... сақтауды қамтамасыз етуге тікелей ықпал ... ... ... ... менеджменттің » жекелеген
құрамдас бөліктерін нақты ... ... ... пен ... ... бір деңгейіне жету. Бұл
мақсаттылық және ... ... ... жетіспеушілігі дағдарысқа
қарсы салмақталынған ... ... ... – ақ ... мен нормалды қайта қарауды қиындатады. ... ... ... жағдайда қалпына ... ... мен ... көп емес санына
негізделген шараларды енгізу ретінде ... ... ... ... шараларды әзірлеу міндетіне қарағанда тек ... ... ... жалпы мақсаттарды әзірлеумен
байланысты шараларға ... ... ... кәсіпорынның
барлық облыстарын қамтитын менеджменттің ұзақ мерзімді міндеттері
ретінде ... ... ... өту ... » түсінігінің мағынасы келесіні
білдіреді: нәтижесі жоспарланған және ... соң ... ... бойынша жүзеге асырылған шаралары болып ... ... мен ... ... ... ... Оны ... бөлуге болады:
1. Реактивті;
2. Антицепативті.
Дағдарыстын өту ... ... ... ... ... ... ... (кәсіпорын иелері, ... ... ... ... ... ... ... Бұл өте маңызды болып табылады. Себебі бұл ... ... ... ... ... ізін қалдырады. Дағдарысты
қабілдаудың екі ... ... ... ... ... бағытталған – дағдарысқа қатынас. Бұл жерде
дағдарысқа қатыстырылған ... ұжым үшін ... ... ... ... ... мен қауіп ... ... ... ... ... ... негативті мағынада қабылдауына байланысты ... ... ... ... бойынша шаралар сапалы немесе
саналы немесе саналы емес тұрғыда әзірленеді.
2. Жаңағы ...... ... Бұл жағдайда дағдарыс
кәсіпорынды дамытудың эволюциялық ... ... ... ... ... нұсқау ретінде
қарастырылады. Бұл жерде дағдарыс ... бір ... ... емес ... ... мен ... босатуды
енгізеді. Нәтижесінде дағдарыста ... ... ... ... ... шаралар ретінде қарастырылады. Бұл
кезде негізгі дағдарыс пен шаралар ... ... ... ... ... ... құрылымды өзгерту алынады.
Дағдарыстық жайтта кәсіпорынның тек оның ... ... ғана ... ... – ақ меншік иелерімен несие
берушілердің құқықтарын ... ... ... ... ... инвестициялық жұмысалымын, тиімділігін
анықтау кезінде инвестициялық ... ... ... ... ... ... тұжырымдамаларын таңдауда олардың
тәуекелділігі мен қаржылық тұрғыда іске ... ... ... жағдайында жалпы ... үшін ... ... үшін ... ... ... ... ретінде жүйе алдымен тәжірибелік апробациядан ... ... ... ... тұрғыда негізделген сәйкес ... ... ... біреуіне корпоративтік
реструктуризациялау жатқызылады. ... ... ... оған ... капитал құрылымындағы немесе кәсіпорыннан
күнделікті іскерлік циклінің ... ... ... ...... ... ... Реструктуризациялау бойынша
қызметті екіге ... ... ... ... ... үшін ... капитал құнының жоғарлауына, әрекет
етушіфирма ретінде оны қолдаумен байланыстыміндеттер мен копротивтік
меншікті ... ... ... ... ... ... ... және банкротфирмаларды әрекет етуші
немесе қызметтерін асырушы кәсіпорорындар ... ... ... ... (реорганизация) бағытталған
шешімдерге ... ... ... ... ... назар біздің пікіріміз бойынша ... ... ... техникасына , ... ... ... ... ... мақсаттары мен оларға жету критерийлері.
Реструктуризациялаудың ... ...... ... шығару
болып табылады. Бұл жерде ең бастысы ... ... ... басқару сипаттамаларын өзгеру және ... ... ... ... ... ... жету керек.
Кәсіпорынның қызмет етуі ... ... ... ... ... ... ... жоғарлату болып табылады. Сондықтан
реструктуризация әдетте осы бағыт бойынша ... ... ... ... ... ... реструктуризациялау критерийі
ретінде алу кездейсоқ емес. Кәсіпорынның иелерін түпкілікте ... мен ... ... ... ... ... ... аз қызықтырады. Олардың ... ... ... ... ... иесінің жеке әл – ... ... мен ... ... ... ... болатын
салымдар құндарының тұрақты өсуі болады. /14/
Кәсіпорынның құны ... ... ... ... ... үш ... ... біздің пікіріміз бойынша ... ... ... құнын анықтауәдісі ... ішкі ... ... ... тұрғыда бейнелеген. Бұл
ақша ағымдарының кәсіпорынның нарықтық құны ... мен ... ... айрықшаланады. Сондай – ақ ол ... және ... ... ... ... шешімдерді
ескеретін ақшалай ағымды көрсеткішін ... ... құны ...... ... ... (есептік
период) бойынша ақша ағымдарының ағымдық келтірілген құндары мен
есептік ... аса ақша ... ... ... ... ... ағымдар қарыздық міндеттемелерді, меншікті ... және ... ... ... ... өз басқаруында қалған ... ... ... ... таза ... ... анықталады.
Ақшалай ағымдардың дисконтталған әдістері ... ... құны өте жиі ... шама ... қалады. Бұл болса,
кәсіпорын иелерінің ақша қаражаттарын ... ... ... ... ... ... ... қаражаттардың хроникалық тұрғыда
жетіспеушілігі, елеулі ... ... ... ... ... ... ... жұмсалымдарына қажеттіліктері
кесірінен болған дағдарыстар ... ... ... ... Реструктуризацияның дәстүрлі
міндеті – бизнестің құны ... ... ... ... ... ... ... Бірінші кезеңде
кәсіпрорынның құны жоғарыда айтылғандай ақшалай ... ... ... арқылы іске асырылады. ... соң ... ... инвестициялық және қаржылық ... ... ... ... ... факторлар шендерінде ... ... ... ... ... өткізу
нарықтары, жарнамалық қызмет пен өнімді жылжыту жүйелері, өнімді
сатқаннан кейінгі қызмет ... ... ... сапасына кепіл беру)
туралы талдауды қажет етеді./13/
Инвестициялық ... ... ... ... ... және ... құралдарға жұмсалымдарды
басқаруды, меншікті айналмалы қаражаттың деңгейін оптимизациялауды
жатқызуға ... ... орай ... ... ... ... ... жинау, несиелік берешекті басқару,
қуаттылықтың көбеюі, капитал ... ... ... ... ... ... болса, меншікті капиталдың ... ... ... мен ара ... ... ... Бұл ... ... ... шеңберінде
іскерлік тәуекелдің факторларын басқару, капиталдың ... ... ... мен ... салым бойынша пайда саясаты
талданады. Мәселен, іскерлік тәуекелдің ... ... ... шаралар тексеру ақшалай ағындардың дисконтталған модельдері
көмегімен жүзеге асырылады. Ал варианттарды ... ... ... капиталы ның өсуі алынады. Бұл ... яғни ... ... ... ... ... одан ... варианттарын қарастыруға негіз болады. Реструктуризациялау
стратегиялары оңай варианттардан күрделілерге ... ... ... жағдайда варианттарға артықшылық беру кезінде келесілер ескерілуі
қажет.
1. ... (тип) ... ... мен ... ... ... ... тарту;
2. уақыт және кәсіпорынның потенциалын ескертетін басқа белгілер;
Алайда көптеген жағдайларда кәсіпорын несие берушілердің ... ... ... ... ... ескеру керек. Оған жету көп
жағдайларда реструктуризациялаудың ... ... ... ... ... ... ... максимализациялау, әдетте елеулі
капитал жұмсалымдарын және қосымша сыртқы қаржыландыруға қажеттіліктен
туындайтын тәуекелдің ... ... ... ... ... реструктуризациялау
стратегияларының варианттары (альтернативалары). ... ... ... ... іріктеу мен
таңдаудың бизнес құнының нольге жетуі мен нольге жақын ... ... ... деңгейімен шектелуі мүмкін. Мұндағы басты шарт ақша
ағындарын дисконттау моделінде ескерілетін ... ... үшін ең ... ... ... сәйкес несие берушілердің
талаптарын толық ... ... ... Берілген тұжырымдама
кәсіпорын иелері үшін тартымды болмайды. Дегенмен біздің ойымыз ... ... ... бір ... немесе варианты болуға
құқығы бар.
Жоғарыдағы ... ... біз ... берушілердің мүдделерін
қанағаттандыратын және кәсіпорын иелерінің ... ... ... ... ... ... ... Мұндай
тұжырымнама қарыздық міндеттемелердің ... өтеу ... ... ... ... ... және ... мен өтімділік
деңгейлері бірдей альтернативті инвестициялардың табыс ставкасы ... ... ... ... бастапқы салымдарына шамалы
бизнестің құнына ... ... ... ... ... ... ... мақсаттарда жету кезіндегі тәуекел
нольдік құн тұжырымдамасын жүзеге ... ... ... жоғары
болады. Алайда осындай тұжырымнама ... ... ... минималды тәуекел деңгейімен инвестициялауды ескерумен
қайтатыны көзделеді.
Ұсынылған реструктуризациялау ... ... ... ... бейнелейтін стратегиялардың ... ... ... құн, ... ... ... ... мен
бизнестің құнын жоғарлату стратегиялары несие берушілердің ... ... ... ... альтернативті тұжырымдамалары
ретінде қарастырылуы керек. Бұл кезде дағдарыстан шығу ... ... ... ретінде тәуекел мен ... ... ... ... ... ... ... болады.
Кәсіпорынның дағдарыстық жағдайы экспресталдау үшін қолданылатын
көрсеткіштер: ... ... ... ... дағдарысы. Өтемпаздық дағдарысы. Банкроттық.
1. Ағымдық өтімділік коэфициенті;
2. Менникті құралдармен қамтамасыз етілу коэфициенті;
3. Автономия коэфициенті;
4. Абсолютті өтімділік коэфициенті;
5. Таза ... ... ... бар ... Жалпы рентабельділік көрсеткіші;
8. Негізгі құралдардың айналмалылығының индикаторы;
9. Өткізу мөлшерінің төмендеуі;
10. Формадағы дағдарыстың жоқтығын алдын – ала констатациялау;
3.2.3. ... ... ... ...... үшін ... ... ... ... ... |
| ... ... ... | ... өтімділік | | ... | | ... ... мен | | ... ... | | ... ... | | | ... ... | | | ... | | | ... ... ... | | | ... ... ... | | | ... ... | | | | ... | | | | ... құралдардың | | | | ... ... | | | | ... ... | | | | ... | | | | ... ... | | | | ... – ала | | | | ... | | | | ... шығу ... ... ... реактивті шығу.
сурет. Дағдарыстан шығудың антиципотивті формасы.
3.2 Шағын және орта ... ... ... ... негізгі
мәселелер:
1. Фискальдық саясат.
ҚР жаңа салық кодексінде республикадағы шағын кәсіпкерлік іс-әрекетін
салықтың реттеу ... ... ... ... ... ... олар ... қатар бұл сала мәселелерін шешуге жеткіліксіз
болып табылады.
Қалыптасқан жағдайды талдау кәсіпкерлер өз ... 50%-ін ... ... ... Ол ... бір ... ... жасыруға,
кәсіпорындарға қос бухгалтерия жүргізуге, соның нәтижесінде шағын және
орта кәсіпкерлік көлеңкелі экономикаға ... ... . ... механизмі.
Мониторингтік зерттеу нәтижелері, өндірісін кеңейтуді жоспарлаған
кәсіпкерлер үлесі азайғандығын көрсетті.
Негізгі есептердің бірі жаңа іс ашу ... ... бар ... үшін ... қаржы несие ресурстарына қол жеткізуде қиын
анықталатын ... бар ... ... бұл ... ... ... ... 10% банк несиелерін қолданады.
3 . Әкімшілік кедергілер.
Көпшілік заңды актілер жасауда ... ... және ... ... ... мен ... ... қатынас аспектілерін
сәйкесінше толық қамтымауында төмен сапамен ерекшеленеді. Бұл әкімшілік
кедергіге алып келеді.
Әсіресе бұл ... ... ... лицензиялау,
сертификаттау және стандарттау, салық салу т.б. процесте қарымқатынасына
тән. Бұған қосымша кәсіпкерлік іскерліктің ... ... ... заң ... ... ... ... кездеседі.
4. Инфрақұрылым.
Кейінгі жылдарда шағын кәсіпкерліктің тиімді дамуын қамтамасыз етуші
нарықтық, ... және ... ... құрылымның объектілерінің
толық дамымауы республикадағы шағын бизнес секторының дамуына кедергі
болатын мәселенің бірі.
Қазақстан үшін ... ... ... бөліп тарату теңсіздігі тән,
ол кәсіпкерліктің даму теңсіздігіне ... ... ... ... ... қаржы қорының ... ... , ... ... ... ... ... кері
әсер етеді.
Алда Республиканың тұрақты әлеуметтік экономикалық дамуы күтіледі.
2005 жылы ЖҰӨ дамуы ... ... 47%-ке ... ... ... ... ... «Шағын және
орта бизнесті» нығайту үшін келесі міндеттерді кезеңмен шешу ... ... ... ... ... және ... заңдастыру;
➢ Несие ресурстарына қол жеткізуді қамтамасыз ету;
➢ әкімшілік процедуралар мен ресурстарды жеңілдету;
➢ бақылау-тексеру органдарының бюрократиясынан қорғау;
➢ шағын және орта ... ... ... ... ... ... ... квалификацияны жоғарылатуда,
орталықтандырылған бухгалтерия құруда көмек көрсету.
Аталған міндеттерді жағымды шешу үшін келесі салаларда ... ... ... ... және орта ... үшін жаңа ... жасау;
➢ салықтың және кедендік реттеу механизмдерін жетілдіру;
➢ істегі және жаңа қаржы-несие институттарын және ... ... ... ... шағын кәсіпкерлік іскерлігін реттеуші ... ... ... ... ... және ... ... құру және
дамыту;
➢ Үкіметтен тыс ұйымдар ... ... ... ... ... ... үшін персоналды даярлау және қайта
даярлауды ұйымдастыру;
Экономикалық тұрақты даму шағын және орта ... даму ... ... ... ... ... табысының өсуі есебінен және
ірі кәсіпорындармен кооперацияда жұмыс істеу мүмкіндігі тиімді алғышарттар
құрады.
Қазақстан Президентінің Халыққа Жолдауындағы ... ... ... ... кешені салалары приоритетті болып табылады: ондағы
шағын және орта ... даму ... ... отырып өсу қарқынын ескеру
мүмкін емес. Шағын бизнесті дамыта ... ... бір ... шаруашылық секторын құру және дамытуға бағытталғандығын атап өту
керек, оны қожалақ ... ... ... орта және ... ... ... роль ... шағын кәсіпкерліктің субъектісі ретінде
қарастырылады.
Шағын кәсіпкерлік субъектілерінің құқықтық ... ... ... ... ... база тұрақты жетілдіріледі.
«Шағын кәсіпкерлікті дамыту қоры» АҚ-ның шағын және Орта ... және ... ... атап ... ... ... кезде «Шағын
кәсіпкерлікті дамыту қоры» АҚ шағын және Орта ... ... ... әртүрлі мемлекеттік бағдарламаларды жүзеге асыру
жолымен шағын және орта ... ... ... ... Қор қаржы ұйымдары мен несиелендіруді
жүзеге асыратын жақсы банктер ... ... және орта ... ... көңіл бөле отрып, біз дамыған
инфрақұрылымды тиімді экономикалық мемлекет құра ... ... ... ... шағын бизнесті дамыту бағыттары
Қосымша Б
Шағын кәсіпкерлікті дамытудың мемлекеттік жүйесі
ҚОРЫТЫНДЫ
диплом жұмысын жаза отырып, Қазақстандағы шағын және орта ... ... ... мен ... ... ... және ... зерттеулер негізінде келесідей тұжырымдар мен
ұсыныстар жасауға болады:
Шағын бизнес экономикалық өсудiң басты ... ... ... олай ... неге ... ... көтермеске. Сондай ақ шағын және орта бизнес
өзiнен өзi дамитын механизм ... оған ... ... ... ... ... жасауға талпынулары қажет. Өйткені еліміздің жерінің өте үлкен
аймақтарды алып ... ... ... ... ... мүмкіндігі мен
қажеттігі ешкімнің қарсылығын туғызбауы керек. Еліміз ... ... ... және орта ... ... кеңiнен орын алып келе жатқан шағын ... ... ... ... және ... ... және орта ... дамыту
қорлары арқылы, мысалы Еуропалық Даму және Қайта Құру ... ... ... ... ... ... көтеру бағдарламасына, оның ... ... ... тәжірибелік материалдар талданылды.
Бәсекелестікті дамыту мәселесі кәсіпкерлікті дамытуда басты мақсат болуы
қажет. Шағын және орта ... ірі ... ... ... ... және ... алғышарттарды құру қажет. Ол келешекте ірі
кәсіпорындардың кіші бизнестің «тапсырушысы және локомотиві» ... ... ... ... қатысуымен жеке корпорацияларды
құру және соның негізінде ірі аймақтық холдингтерді құру ... ... ... ... ... тудырады.
Қазіргі кездегі әлемдік қаржы дағдарыстарына байланысты несиелік ресурсқа
деген сұраныс артып отыр. Бұл ... және орта ... ... ... ... ... ... банктердің қанағаттандыруы мүмкін емес.
Өйткені, Қазақстан банктерін несие қаражаттарымен қамтамасыз етіп отырған
ірі шет ел АҚШ, ... ... және тағы ... мелекеттер банктері
бүгінгі күні қаржылық тоқырауға ұшырап отыр. Сондықтан, үкімет тарапынан
коммерциялық банктерге қаржылық ... ... ... ... және
орта бизнес субъектілері өз қызметтерін тоқтатуы мүмкін. Ол қаржылық көмек
көлемі бірнеше жүздеген миллиард ... тең ... ... ... ... барысындағы ең басты кедергіге айналғандығы зерттеуде
негізгі фактор ретінде бірінші орынға шыққандығы аталынды. Қорыта айтқанда,
жоғарыда аталған ... ... ... ... ... несиелік саясатты жүзеге асыру барысында ескерілуі ... ... және орта ... ... ... тиімділігін
арттыруға мүмкіндік береді.
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
1. Шеденов В.Қ., ... Е.Н., ... Ү.С., ... Б.А., ... ... ... ... Ақтөбе, «А-Полиграфия», 2004
2. Ғабит Ж.Х. «Экономикалық теория» Астана, Лев ... ... ... университеті
3. ҚР Азаматтық кодексі. 2003ж, Алматы.
4. Крымова В. ... ... ... Указ ... РК. 1995г, №2486 О ... ... ... РК от 19 июня 1997 года, №131-1 О ... ... ... ... Ж., ... М. ... теория негіздері», Алматы, 1994
8. Нысанбаев С.Н., Қожамқұлова Ж.Т. Коммерциялық кәсіпкерлік негіздері: Оқу
құралы.-Алматы:Қазақ университеті, 2004
9. ... Қ. ... ... және ... ... Қинашева Ж. Қазақстан экономикасын ... ... ... ... ... организация, экономика, учет, ... под ... ... 2001, стр. 21, ... ... В.К. Мировая экономика. 1998ж, Москва: Финансы.
13. Агентство Статистики РК, www.stat.kz
14. Министерство Экономики и Бюджетного планирования РК, ... ... Б. ... ... ... ... және ... перспективалары.//Қазақстан жоғарғы мектебі-2003ж.
16. Фонд развития ... ... ... ... Бейсенұлы Б. Бизнестің өз құндылығы бар.//Жас Алаш-2000ж.
18. ҚР ... ... ... ... ... ... 2007, Глобальный мониторинг
Предпринимательства. ... ... 2008, ... ... ... ... ... предпринимательства «Малый
бизнес в Казахстане», http://smallbiz.kz
21. Предпринимательство в РК. Сборник нормативных актов.-Алматы:Юрист, 2001
22. Кантарбаева А.К. ... ... ... ... Өскемен қаласы, www.oskemen.kz
-----------------------
1 Мамырбаева О.Б. Государственные программы ... и ... ... 11 ... ... ... ... Современный Казахстан: цифры и факты – Алматы 2002 г.
[1] Қазақстан Республикасының 2001-2002 жылдарға ... ... ... және ... мемлекеттік бағдарламасы.
-----------------------
жұмыс істеп тұрғандары
тіркелгендері
Шағын және бизнес кәсіпорындары
Шығыс Қазақстан облысының
2007 ж.
2006 ж.
2005 ж.
2004 ж.
2003 ж.
2002 ж.
12000
10000
8000
6000
4000
2000
0
7662
10668
7429
10199
6838
9569
6308
8905
5114
8328
4499
7469
Жалпы көлем:
86%
теңге
342 млрд.
Кәсіпорындар -
ірі
14%
теңге
57,1 ... ... ... ... жылы өндірген өнімдерінің көлемі
Шағын және орта бизнес кәсіпорындарының
399,1 млрд. теңге
4138,9
4295,6
4771,8
8751,9
10371,2
14443,9
0
5000
10000
15000
2004 ж.
2005 ж.
2006 ж.
2007 ж.
2008ж.
2009 ж.
ШКС-нен салықтық түсімдер динамикасы.
(млн. теңге)
Старатегиялық дағдарыс
Нәтижелердің ... ... ... ... ... қызметінің нәтижелеріне қауіп өтемпаздықты
Өтемпаздықты жоғалту қадіпі /немесе
Өтімділікке қатысты қабілетсіздік немесе кәсіпорын бюджеттерінің
тапшылығы
І саты потенциалды дағдарыс
ІІІ саты өткір өтуге ... саты ... өте ... саты ... қалу ... нүктесі
соңы
t
Дағдарыстан антиципативтен өту.
Икемділік саясаты
Тәуекел саясаты
Бейімделуге ... ... ... ... ... ... ... бағалау, оны жою мен төмендету
Кәсіпкерліктің түрлері
Мамандандырылған қызметтер
Кадрларды басқару
Маркетинг
Өндіріс
Қызметтерді өндірістік тұтыну
Тауарларды өндірістік тұтыну
Қызметтер көрсету
Тауарлар өндірісі
Тауар ... ... ... техникалық
Жалпы
Банктік
Ақпараттық технология
Қор биржалары
Лизингтік
Әкімшілк
Сақтандыру
Жалпы
Банктік
Ақпараттық
Сауда
Сауда сатып алу
Инновациялық
Кеңестік
Қаржылық
Коммерциялық
Өндірістік
Шағын кәсіпорын
дардың қызмет етуінің алғашқы жылдарында төмендеген ... ... ... ... ... ... ... (дифферен/н)
ставкасын белгілеу
Қазақстандағы шағын
бизнесті дамыту факторлары
Басқа да факторлар
Салық жүйесін жетілдіру
Қаржы-несие механизмін жетілдіру
Кәсіпорындарды тіркеу процедурасын жеңілдету
Шағын кәсіпорындар құру үшін ... ... ... ... ... салық заңдарын құру мен салық салудың ықшамдалған жүйесін
кеңінен қолдану
Сақтандыру механизмін қолдану
Жеделдетілген ... мен ... ... ... ... ... және ... жеңілдіктерін беру
Шағын кәсіпорын
дарды несиелейтін арнайы қорлар мен институттарды құру
Аймақтық модульді кәсіби оқыту орта
лығының ... ... ... ашу ... жұмыссыздарды өзіндік жұмыс басты-
лыққа кеңінен тарту
Шағын кәсіпорын
дарды дамыту бойынша жергілікті ... ... ... ... ... жүргізуді дамыту
Депрессияланған аймақтарда жұмыс істеп, жаңа жұмыс ... ... ... ... субъектілеріне қосымша жеңілдіктер көрсету
Кәсіпкерлік құрылымдарға екі-үш жылға ... ... ... несиелер
беру
Шағын кәсіпкерлікті дамытуды мемлекеттік қолдаудың жүйесі
Құқықтық-нормативтік базаны жетілдіру
Нарық экономикасының тийімді институттарын дамыту
Құқықтық қызмет көрсету
Ақпараттық қамтамасыз ету
Мемлекеттік қолдау органдарының қызметі
Тәуекелшіл ... ... ... ... ... ... ... құру
Инвестициялық жоболар конкурсы арқылы шетел несиелерін алуға тиімді
жолдар ашу
Сыртқы экономикалық қызметті қолдау ... ... ... ... ... ... кәсіпорындар табысына салық салудың жіктелген жүйесін әзірлеу
Шағын және орта кәсіпорындарды біріктіретін ұйымдар құруды ... ... ... ... ... ... көлеңкелі айналымға және жемқорлыққа ... ... ... ... инновациялық қызметіне (озық технологияны
меңгеру, ноу-хау, ... ... ... ... жыл?ы жа?дай бойынша
тіркелген ШКС – за?ды т?л?алар
??рылыс - 1233
12%
Сауда - ... - ... ... -
436
4%
?она? уйлер мен
мейрамханалар-
279
3%
?ызметтер -
1783
16%
Ауыл
шарушылы?ы -
604
6%
ЖИЫНЫ:
10668

Пән: Менеджмент
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 53 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Атом қуатын бейбіт мақсатта пайдалану21 бет
Гидрометриялық ізденістердің даму тарихы4 бет
Мемлекеттiң басқару нысандары65 бет
Мұсылман мемлекеттеріндегі әйелдердің әлеуметтік портреті47 бет
Орталық азиядағы исламның радикалдану үрдісі5 бет
Халықаралық дербес құқық пәні бойынша дәрістер кешені334 бет
Қазіргі замандағы танымдық тәжірибенің тапшылығы53 бет
Қазақстанның оңтүстік және оңтүстік – шығыс аймақтарындағы аграрлық реформалар: қағидалар және тарихи тағылым (1991-2007 ж.ж.)25 бет
Қаржы- шаруашылық талдаудың әдісі мен түрлері47 бет
Үндістан мемлекетінің туризмі64 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь