Діннің шығуы

Дін деген не ? Ол қалай пайда болды ? Оның мағынасы мен маңызы неде ? Бұл әлеуметтік құбылыс па ? Бұл сауалдарға жауап іздеген ойшылдар, философшылар турлі бағытта зерттеу жүргізіп , өз тұжырымдарын да ортаға салып келеді . Соның нәтижесінде дүние жүзі халықтарының ғасырлар бойы қалыптастырған сан қырлы рухани мәдениетінің маңызды бір саласы - дінтану ілімі пайда болды . Дінтану ғылымының міндеті - діннің пайда болуы , оның маңызы мен мағынасы , оның адамға әсері , қоғамдағы , тарихтағы және мәдениеттегі орны , оның мыңдаған жылдар бойы әлемдегі алатын маңызы мәселелерді зерттеу . Басқаща айтқанда дінтанудың мақсаты – дінді анықтау , тусіну және оның қоғамдық сана есебінде әлеуметтік құбылыс екенін түсіндіру .
Дін - әлемдік өркениеттегі барлық қоғамдық құрылыстарға тән тарихи , саяси-әлеуметтік , дүниетанымдық және психологиялық құбылыс . Ол ықылым замандардан бері адамзатпен бірег жасасып келеді . Оны ең тұжырымды түрде Құдай мен адамның арақатынасы , адамның танымынан тыс күштердің барлығын мойындау және соған илану деп анықтауға болады . Дін туралы арнайы ғылымды – дінтану дейміз . Дінтану ғылымы дінді теологиялық , филосовиялық - әлеуметтік , биологиялық , психологиялық және этнологиялық ( грек тілінде ethnos – халық , logos ілім ) тұрғылардан бөліп тұрған қарастырады . Теология ( көне грек тілінде teos - құдай , logos – ілім ) немесе конфессионалдық ілім ( көне грек тілінде konfessio – мойындайтын діни бірлестік ) адам мен Жаратушының , адам мен Абсолюттің , адам мен біздің түсінігімізден тыс күштердің қатынасын зерттейді , дінді оның қағидаларының өзіне сүйеніп негіздейді .
Дінді философиялық - әлеуметтік тұғыдан түсіну дегеніміз – оны қоғамдық сана мен дүниетанымның нысаны ( фор масы ) , діни мәдениет түрінде көрінуі , белгілі әлеуметтік қызмет атқаратын құбылыс , діни
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі



1 . Дінтану негіздері .
О. Көбеева
Оқу құралы . Алматы . КАЗақпарат 1999 ж.

2 . Дінтану негіздері .
Ғ . Есім , А. Артемьев , С . Қанаев , Г. Біләбова
Алматы . « Білім 2003 ж . »

3 . Ислам дінінің негіздері .
С . Дағайқызы
Анкара 1998 ж .


4 . Ислам ілімінің негізі .
Оңтүстік Қазақстан 1998 ж. 5 – тамыз


5 . Исламның қарапайым қағидалары .
Жас алаш 1995 ж . 14 – сәуір
        
        Діннің шығуы
Дін деген не ? Ол қалай пайда болды ? Оның мағынасы мен ... ? Бұл ... ... па ? Бұл ... жауап іздеген ойшылдар,
философшылар турлі бағытта ... ... , өз ... да ... ... . ... нәтижесінде дүние жүзі халықтарының ғасырлар бойы
қалыптастырған сан ... ... ... ... бір ... ... ... пайда болды . Дінтану ғылымының ... - ... ... , оның ... мен ... , оның ... ... ,
қоғамдағы , тарихтағы және мәдениеттегі орны , оның ... ... ... ... ... мәселелерді зерттеу . Басқаща айтқанда
дінтанудың мақсаты – дінді анықтау , тусіну және оның ... ... ... ... ... ... .
Дін - әлемдік өркениеттегі барлық ... ... ... , ... , дүниетанымдық және психологиялық құбылыс . Ол
ықылым замандардан бері адамзатпен бірег жасасып ... . Оны ... ... ... мен адамның арақатынасы , адамның танымынан
тыс ... ... ... және ... илану деп анықтауға
болады . Дін ... ... ... – дінтану дейміз . Дінтану ғылымы
дінді теологиялық , ... - ... , ... ... және ... ( грек ... ethnos – ... , logos
ілім ) тұрғылардан ... ... ... . Теология ( көне грек
тілінде teos - ... , logos – ілім ) ... ... ілім ( ... ... konfessio – мойындайтын діни ... ) адам ... , адам мен ... , адам мен ... ... ... ... зерттейді , дінді оның қағидаларының өзіне
сүйеніп негіздейді .
Дінді ... - ... ... ... ...... сана мен дүниетанымның нысаны ( фор масы ) , діни ... ... , ... ... қызмет атқаратын құбылыс , діни
идеология , діни мораль ... ... , дін және ... ... . ... ... ... инстинкт , өмір ... ... деп ... және « ... ... » ... деген болжам жасайды . Осы мәселелерді ... ... ... шығады . Қандай дінді ... та ... ... ... дүниесі жатыр . Мұны психология ... . ... ... ... ... шығады .
Дін этностардың оқшаулану яакторларының бірі ... ... ... ... ... роль атқарады . Діннің ... ... , оынң ... ... ... ... ... - дінді ғылыми тұрғыдавн танудың тәсілдері .
Бірақ , жеке – жеке ... да дін ... не , ол қа йда ... , хақ ... ... , ... ... сұрақтарға толық жауап бере
алмайды . Теология мен ... өзі ... ... болып
табылады . Сондықтан ... ... ... қабылдау мен
түсінудің , әлемді тану мен ... ... жолы , ... және ... өмір сүру тәсілінің маңызды құрамдас
бөлігі немесе ... ... ... ... ... ... ... бір қадам жуықтата түседі ... ... ... мен ... арасындағы бір
байланыстың барлығына деген сенім белгілі бір діни ілім ... , ... діни ... мен ... түрінде көрініс
береді . Ол құрылымдық жағынан діни сана , діни ... , діни ... ... ... сана құрылым – діни сенім , ілім және діни идеология. Діни
сана күнделікті және ... ... екі ... ... ... ... діни ... , дағдылар , қағидалар мен діни
дәстүрлер ... . ... ... ... бәрі ... ... ... , дін ілім сипатына ие болады , оның ... ... , ... ... . ... ... және ... шұғылданады .
Діни сана әр тарихи ... , ... қғам да әр ... дәрежеде
қызметт атқарып , көрініп отырады . Оның негізінен үш ... ... ... сатысы – діни сана қоғам санасында жетекші орын ... ... ... ... ... әлеуметтік тұрмысының құрамды ... ; ... ... діни және ... ... . Бұл үдіс ... (латын тілінен ... – sakra ... )деп ... ... – діни сана ... ... ... көрінбейді ,
одан азаматтық ... мен ... озық ... ; діни ... ... ... ... қызмет аясына дейін тарыла ... ... ... діни ... оқшауланады ; бірақ , діни
тұтастық брынғысынша этностық тұтастыққа ... ... – діни сана ... ойға ... аз ... жасайды ,
діни қызмет тек діни ұйымдардың ісі болып ... , діни ... , ... ... ... сәйкестігін жояды ,
діни және ... ... ... біржола ажыратылады . Бұл үрдіс
секуляризация ( латынша saecularis – зайырлы ) деп ... . Дін ... ... ... - ... байланыстырушы күш – Алланың
барлығына сенім . Бұл ислам ... ... ... ... адам ... жаратқанда оның ... ... ... , яғни ... ... ... , өзін оның ажырамас бөлшегі
екенін ... ... ... ... . ... маңызы мен мағынасы
жайлы айтқанда , адам өз ... ... ... ... . ... оқиғалар , түрлі жайлар мен сынақ кезеңдерге ... ... Оны шешу , одан ... үшін , адам бұл ... ... ... , қай ... да күшті бір ... ... . ... ... ... пайда болатын « қайдан ? қалай ? қайда ? » деген сияқты
барлық ... дін ... бере ... . Ал , ... ... үшін
адамға үлкен ынта – талап , зор ғылым білім керек . ... ... ... ... және діннен бас тартар болса , қоғам
заңдылықтары бұзылып , ... ... ... еді . ... ... ... адамды қатерден, апаттан , бос әрекеттерден күнделікті өмірі мен
тұрмысын ... ... және дәл ... ... , ... ... өмірдегі тәртібін сақтайды , - дейді . Дін адам ... ... ... , ол ... ... ... , табиғи
дамуда болуы ... Олай ... , ... қоғам адам баласын
сол табиғи ... - ... ... . ... ... адам негізгі ... ... . Онда ... ... түсіну қабілетін жоғалтады .
Діннің маңызын тереңірек түсіну үшін ... ... ... әсерін , қажеттілігін , дінді елестетудің ең ... ... ... . Бұл ... ... ... ... беп атау
қабылданған . Діннің қайнар көзі – ... ... ... отыратын
себептер мен маңызды шарттардың бірлігі . ... ... ... тарихи айырмалары бар : әлеуметтік , ... ... ... ... ... ... деп ... үнемі
өркендетіп отыратын ... мен ... ... ... ... қайнар көздері деп діншілікті , толықтырып
отыратын ... ... ... ... . Бұл шарттардың біразы
адамдардың табиғатқа , ал ... ... ... ... ... ... ... қатынасы амалдар мен еңбек құралдары
арқылы жанама түрде ... ... ... ... . Діннің адам
туылғаннан бірге ... ... , адам ... өз ... ... ... . Еңбек құралдары неғұрлым нашар ... ... ... ... ... әлсіз .Олардың үстіне ... ... ... ... . Ф . Энгельс алғашқы қауымдық кездегі
діннің қайнар көзін сипаттай ... , ... ... ... . ... ... қауымдық қоғамда діннің пайда болу ... ... ... байланысты өндірістік қатынастардың төмен деңгейде
дамуыда деп атп өтті . ... ... ... ... ... әлемінің оған қатынасы қандай да бір дұшпан жұмбақ ... апат ... ... дейді . Алғашқы қауымдағы адамдардың
табиғат ортасының жайсыз ... ... ... , ... әсер ... ... туып отыр . ... қарсы тұра алмайтындығы алғашқы ... ... ... үміт ... , ... табынуын , әр түрлі магиялық
құбылыстарға ... ... ... деп ... . Міне , ... ... қайнар көзінің табиғатқа қатынасы . Ал , діннің
әлеуметтік ... ... ... ... ... ... ? Бұл ... дін қоғамдық қатынастардың қандай ... ... ... . ... ... ... стихиялы түрде
деп келді . Әсіресе ежелгі кездердегі адамдар ... ... ... ... ... ... жоқ деп түсіндіреді . ... ... « ... » деп , ... дау ... өз
пікірлерін енгізіп , әрекет жасап ... ... ... ... ... . ... ... процестер адамдардың ... , ... тыс ... , тылсым күшке , яғни құдіретке
айналды , - деп ... . ... адам ... өзі ... ... ,
оған сыйынды деген түсінік ... ... ... ... құл ... ... ... қоғамдарда да
кенеттен пайда болмаған тылсым күш адам ... ... ала ... . ... құл ... ... болып туғандар еріксіз ауыр
жұмыстарды істеп , ... ... ... ... тура келеді деп қиынсыз түсінік берді .
Адам буржуазиялық ... жеке ... ... ... ... , ... ... әлеуметтік
тәуелсіздікке душар болды . Бұл ... өмір ... ... ... ... жоқ ... , елдің көп бөлігінің ертенгі күнге
сенімі жоғаса , дәрменсізідк , тарығу ... ... ... ... дінді
тұтыну қажеттілігін тудырады , ... ... ... ... В . И . ... құрған заманда , яғни кешегі ... ... зер ... ... ... ... ... , адамның
тек экономикалық емес , басқа да ... , ... , ... , ... ... , толық тәуелділікке түскенін байқаймыз . Діннің
пайда болу ... ... деп ... ... толық баға беруге болады . Діннің пайда болу көздері ... емес . Дін ... туа ... ... ... толығырақ
тусіндіруіміз қажет деп санаймыз . Дінді ... ... , ... рухани кедейшілікке ұшырайтыны тағы да ... ... ... болу негізі деп адамның ... ... сай ... ... ... ... деп түсіндіреді
атеистік дәлелдемелерде . Ойда ... ... « рух » , « жан » ... топтастырмай , олардың маңызына бармай , кейбір ... ... ... ... емес . Бұны ... ... көзі
деп атайды . Мұнда адамның ойлау қабілетінің ... ... ... талдап дұрыс түсіне алмағандығынан , өзінің
түсінігін ... , ... , ... ... , оны ... ... ,өзінің интелектуалды деңгейін көрсете ... ... ... ... гнесологиялық қайнар көзінде де адамның табиғи ... ... , ... ... ... ... . ... жаны
туралы , жалпы «рух» туралы ... ... ... . Адам
денесінен жан ... ол ... ... ... ... . « ... деген болмайды . Адам денесі тіті кезде ... мен ... ... денесінен сутегіні шығарып , ол ... ... адам ... ... і деп ... ... . Бұл ... мүлдем қате – атеистік
дәлелдеме ... ... ... ... ... ... ... психологиялық қайнар ... ... ... ... ерекшкліктеріне ғана байланысты емес ,
адамның эмоциялық ерекшеліктеріне ... ... та ... , ... ғалымдар . Діннің ... ... ... ... , олардың көңіл – күйлері , ... ...... роль ... деп дәлелдейді .
Психологиялық жағдайларды кері эмоциялар - үрей , ... , ... ... басуы өмірдегі келеңсіз жағдайлардан ... ... . ... ... деп қабылданған бұл жай адамды
сондай кері ... ... үшін ... ... әкеледі деп
түсіндіреді де , әрі қарай үрей ғана ... , онда ол ... әлде ... ... ... еді , ол ... ... эмоциялардан да пайда болады , ... . Дін ... ... ... . Ал , ... ... , ол адам ... ... ... өзгерте алмайды , - дейді .
Діннің пайда болуының тарихи қайнар көзі ... ... ... . ... ... ... ... бірінші кезекте
өз ... ... ... анықталады . Сондықтан
дінді зерттеген кезде әлеуметтік факторлар ... , ол ... діни ... ... деген түсініктеме беріледі .
Гегель діннің тарихын жүйелі ... деп ... ... . ... ... ... ... рұтқа табынушылықтан діннің
дамуының соңғы пунктіне ... деп ... . Ол дін ... ... ... ... болуына алып келеді . Сондықтан
олар тарихи уақыттан және кеңістіктен тыс алып ... ... ... ... ... тарихында да жалғастық ... бар , оның ... ... ... ... ... деген түсініктеме беріледі . Теология тарихи ... ... ... ... ... . Оның ... ... болу
пункті – монотеизм деп ... . Бұл ... ... ... . Ол ... Алла өзі жаратқан адамдарға
бірінші болып ... , ал ... ... Алла мен адам ... осы болжам бойынша кейін пайда болған ... ... ... ... ... ... ... кез – келген діннің дамуында
сенімнің ... ... ... . ... : христиан дінінде
алғашқы кезден көрі ... ... оның ... мен әдет ... ... ... ... дәлелдейді . Дін ... адам ... ... , ... ... ... . Оны
қолымен ұстап , көзбен ... ... .Оны ... адам ... , өз болмысымен ғана ... . ... діни әдет ... . Олар ... ... ... ... ұрпаққа үйретуі арқылы
өтетін әлемдік байланыс арқылы ғана ... ... ... ... ... ... адам ... қарым – қатынастарды
реттеп отыруға ұмытылып келеді . Тек дін ... ғана емес ... ... да болып жатқан барлық жағдайларда солай ... ... ... алып ... : ... өмірдегі ең соңғы жаңа
дін және ... жаңа ... ... . Оның ... - ... Ол тек тұрмыстық өмірді ғана қойған жоқ , сонымен ... ...... , ... ... ... ықпал жасады . ... ... жолы . Адам ... жаңа ... алып баруға ... ... жол ... дін . Адам ... жаңа ... ... , яғни діни
сезімге бет ... - ... . ... ... маңызын түсінуге
ислами зерттеулердің тұжырымдамаларында Алла діні адам ... оның ... , ... , жанымен , биологиялық тұлғасымен
бірге беріледі . Биологиялық дене жан ... өмір ... , ... ... ғана адам тірі ... ... ... . Дене жан арқылы
сұлулыққа ие адамның рухани байлығын ... . Адам ... ... ... ... шынайы болмыстығы адам тұлғасы ... ... ... .
Ал , жеке адам тұлғасындағы бар діни ... ... , ... ... ... деп ... ислами филосояия ... , діни ... , әлем ... заңына сәйкес , тұрмыстық
жағдайда діни , табиғи , ... ... өмір ... ... мен адамдардың шынайы болмыстық ... ... ... ... . ... ... тәрбиеде адамдардың табиғатта
қорек ететін , даму ... ... ... ... ... ұғым ... . Адам ... жаралған және сол
топырақпен қоректенеді . Адамда сана – сезім , ... ... , ... ми , көруге – көз сияқты сыртқы сезім мүшелері қалыптасқан . ... ... ... өз ... қанағаттандырады .
Жаратылыс заңына байланысты адам өз ... ... ... қанағаттандырып , отырады . Бұл ислам философиясында жазылған
« Адамға ... , өз ... ... ... оған болмыстық
қасиет берілген , ол қасиетті тиімді қолданғанда нәтижеге ... ... . Бұл ... ... ... ... даму арқылы
жеткен нәтижелерге діни ... ... , діни ... ... ... ... тәрбиеде адам алғашында адамдық қасиетін толық орындау
үшін ... ... ... ... . ... ... ... береді . Шариғат талаптарын орындауға баулиды .
Исламда адамды ... ... , ... қасиетке нұқсан
келтіретін істерге тыйым салынады . ... : аш ... адам ... үзім ... ... ... ол қырық күндік несібесінен айырылады ... , одан ... ... ... ... немесе келесі ... ... жеп ... ... . Ол ... өзі ... , оның ... ұрпақтары да жетімсіздікте өмір сүреді деген
ұғымды ... Бұл ... ... ұрлық жасаудан тыяды , өзінің
адал ... ... ... оның ... ... ... болады деген тәрбиелік мәні бар ... ... ... . Бұны тек сөз ... айту ... ... ... беруі мүмкін емес . Шынайы , өз – сана ... , ... ... ... ... жағдайда ұрлық мүлдем
болмайтыны белгілі .
Келесі қағидада отбасындағы ... ... қою ... ... ... ... есебінде ер адам өз міндетін толық ... . Оған өз ... ... , тәрбиелік қажеттіліктерін
толық ... ... ... ... . Ер ... ... соң
қоғамда өз орнын ... ... ... . Ол өз отбасының,
яғни өз қоғамының ... ... ... өмір ... . Бұл
тәрбиеде өскен адам отбасының қорғаушысы ... жан ... , оның Отан ... ... ... атқаруы – оның ар –
ожданы .
Ал , отбасындағы ... ... , яғни әйел , ... басқарушының
басшылығымен тұрмыс құрып , еңбектенеді , тәрбиеленеді . Бұл ... ... адам өз ... ... , ... түсінеді . Діни
тәрбиеде болғандықтан ол басшыға қарсылықсыз өмір ... , от ... ... ... ... ер адамы сол отбасы үшін ... , яғни ... ... ... , оған ... . ... мұндай отбасында бостандық жоқ , өз ... ... деп ... ... деп ... ... . Ондай отбасында толық түсінік туады дегенді айтады . Сол
сияқты жалпы қоғам ... де сол ... ... . Демократиялық
принципті дамыта келе ... ... ... түрде қарсылық
жасап , қоғам ішінде берекесіздік тууына жол ... . Бұл ... ... , ... ... байланыста өмір сүрген адамдардың
қоғамында ғана болатын жағдай ...... ... . ... ... шынайы , дәйекті ... ... ... ... – белгілі жай . Шындықты адам санасына ... ... ... пен қоғамның даму заңдарын жетік біле ... , ... ... өмір ... ... ... . Өз ... толығырақ
орындап , қанағаттандыруға мүмкіндік алады . ... ... , яғни ... ... адам өз ... ... , ... мүддесіне немқұрайды
қарау жат мінез , өзінен және ... ... ... ол ... ата – ... ... Олардан артылған дүниені жақын
ағайынына ... . Ал , одан ... ... ... , ... ... ауылдастарына береді . Мұны Алланың өзі ... ... мен ... ... ... ... сенімде болады . Ол ,
затты ... ... ... . Себебін Алланың ... ... ... сол өз ... үшін берді ... ... ... ... ... адам ... , ондағы биологиялық
құбылысты , материялдық ... , ... және өз ... Алла
еншісіндегілер деп түсінеді . Адам ... ... ... . Алла адамға күн көріс үшін ... , ... ... ... ... . Бұл - ... ... байланыс заңы
адам - ... ең ұсақ бір ... . Оның өз ... ештеңе
жоқ . Тұрмысы , отбасы мүшелері , үй дүниесі , ... үйі , ... және жаны ... ... деп ... . ... ... адам өміріндегі рөлін айта келе , ... ... ... ... ... ... ... сол заңдылықпен ... . ... ... мен сырттан келген информацияларды ... ... ... ... ... құбылысқа талдау жасалады ... ... ... ... ... . ... берілген
қажеттілікті орындау ... ... ... , ... қамтамасыз
ету қабілетіне жетуге ұмтылыс ... . Дін адам ... ... . Діннің адамның шынайы болмыстық өмір сүруінде ... бар . Адам ... ... ... , ... да ... ... алмайды . Қоғам дінмен байланысты . ... , ... ... ... бар .
Келтірілген мысалдар арқылы , адамды және әлемді жаратушы ... айту ... . Адам ... , даму ... ... ... .
Қорыта келгенде , дін табиғии адам баласымен бірге ... ... ... ... . Аз ... ... , яғни
егеменді ел болғалы ... ... ... ... ... ... етіп айтуға мүмкіншілік туғызды .
Пайдаланылған әдебиеттер ... . ... ... ... ... ... . ... . КАЗақпарат 1999 ж.
2 . ... ... .
Ғ . Есім , А. ... , С . Қанаев , Г. Біләбова
Алматы . « Білім 2003 ж . »
3 . ... ... ... .
С . ... 1998 ж .
4. . ... ... ... .
Оңтүстік Қазақстан 1998 ж. 5 – тамыз
5 . ... ... ... .
Жас алаш 1995 ж . 14 – сәуір

Пән: Дін
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 12 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Дін,қоғам,мемлекет,саясат18 бет
Ежелгі тарихи діндер5 бет
Исламның әлемге таралуы5 бет
Биология терминдерінің анықтамалары4 бет
Астық түйірдің және дәнді дақылдардың жалпы сипаттамасы4 бет
Биологиялық активті заттарды полимерде иммобилизациялау41 бет
Жады интерфейсі. Енгізу-шығарудың негізгі интерфейсі12 бет
Зияанды бақашық қандаланың биологиясы зияанды фазасы, таралуы, есептеу әдістері4 бет
Каталитикалық риформинг үрдісі13 бет
Кәләмның шығуына ең көп әсер еткен факторлар4 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь