Танымдық қызығу ерекшеліктері

Қазіргі кезде бастауыш мектептерде оқыту мазмұнын жаңарту жұмыстары жүргізіліп, одан әрі жетілдіре түсуге даңғыл жол ашылды.
Бала өмірінде 6 жаста үлкен өзгеріс болатыны белгілі. Бала мектеп оқушысына айналады. Бастауыш мектеп оқушыларының жас ерекшелігі өсіп-жетілуіндегі елеулі өзгерістерімен сипатталады. Баланың мектеп жасына өтуі оның іс-әрекетінің, қарым-қатынасының, басқа адамдармен қатынасының өзгеруімен байланысты түсіндіріледі. Негізгі іс-әрекет түрі оқу болады, өмірі өзгереді, жаңа міндеттер пайда болады.
Бастауыш мектеп жасындағы баланың танымдық іс-әрекеті оқыту үрдісінде жүзеге асады. Осы жаста қарым-қатынас шеңберінің кеңеюінің маңызы артады. Баладағы өтіп жатқан осы өзгерістер педагогтерден бүкіл оқыту-тәрбиелеу жұмысын нақты мақсатқа бағыттауды талап етеді. Негізгі іс-әрекет түрі — оқу. Осы оқу арқылы олардың таным үрдісі (қабылдау, зейін, ес, қиял, ойлау) дамиды.
Бастауыш мектеп оқушысының қабылдауы тұрақсыз және ұйымдаспауымен ерекшеленеді, сонымен қатар оларда "білуге құмарлық, әуестікте" байқалады. Олар өздеріне күнделікті жаңа бір нәрсені ашып отыратындықтан қоршаған ортаны қызығумен қабылдайды.
Олардың зейіні де еріксіз, тұрақсыз болып келеді. Сондықтан бастауыш мектепте балаларды оқыту мен тәрбиелеу үрдісі, негізінен, зейінді тәрбиелеуге бағытталады. Мектеп өмірі баладан ерікті зейінін жаттықтыруды, назарын бір орталыққа біріктіру үшін ерік күшін жинақтауды талап етеді. Балалардың ерікті зейіні оқу мотивтерімен бірге дамиды (оқу іс-әрекетікің табысты болуына деген жауапкершілік).
Бұл жастағы балалар өте сезімтал. Оның сезімі тәуелсіз және өте ашық болады. Бұл жастағы балалардың қиялы өте шапшаң, фантазияға берілгіш келеді. Балалардың қиялына мүмкіндік берсе, оларды қандай да болсын бір
Пайдаланылған әдебиеттер
1. Мұқанов М.М. Жас және педагогикалық психология. - Алматы, 1981. - 247-б.
2. Қоянбаев Б.Ж. Педагогика. - Оқу құралы. - Алматы, "Рауан". 1992. - 240-б.
3. Игнатьев E.И Психология младшего школьника. - Москва. 1960. - 335-б.
4. Джемс У. Психология в беседах с учителями. - Санкт-Петербург, 2001. -163-б.
5. Макаренко А.С. Педагогикалық шығармалары. Т. 5. - Москва, 1958.
6. Жарықбаев Қ. Ұстаздық еткен жалықпас. - Алматы, "Мектеп", 1987. - 87-б.
        
        Танымдық қызығу ерекшеліктері
Қазіргі кезде бастауыш мектептерде оқыту мазмұнын ... ... одан әрі ... ... ... жол ... ... 6 жаста үлкен өзгеріс болатыны белгілі. Бала ... ... ... мектеп оқушыларының жас ерекшелігі өсіп-
жетілуіндегі елеулі өзгерістерімен сипатталады. Баланың мектеп жасына ... ... ... ... ... ... ... түсіндіріледі. Негізгі іс-әрекет түрі оқу ... ... жаңа ... пайда болады.
Бастауыш мектеп жасындағы баланың танымдық іс-әрекеті оқыту үрдісінде
жүзеге асады. Осы жаста қарым-қатынас шеңберінің кеңеюінің маңызы ... өтіп ... осы ... ... ... ... ... мақсатқа бағыттауды талап етеді. Негізгі ... түрі ... Осы оқу ... ... ... ... ... зейін, ес, қиял, ойлау)
дамиды.
Бастауыш мектеп оқушысының қабылдауы тұрақсыз және ... ... ... ... ... ... ... байқалады.
Олар өздеріне күнделікті жаңа бір нәрсені ашып отыратындықтан ... ... ... ... де ... ... ... келеді. Сондықтан бастауыш
мектепте балаларды ... мен ... ... ... ... ... Мектеп өмірі баладан ерікті зейінін жаттықтыруды,
назарын бір орталыққа ... үшін ерік ... ... ... ... ... ... оқу мотивтерімен бірге дамиды (оқу іс-әрекетікің
табысты болуына ... ... ... ... өте сезімтал. Оның сезімі тәуелсіз және өте ашық
болады. Бұл ... ... ... өте ... ... ... Балалардың қиялына мүмкіндік берсе, оларды ... да ... ... ... ... жеңіл. Сонда балалар қиын істерді де құштарлықпен
орындайды.
Баланың бүкіл өмір ... оның даму ... ... жатады. Даму
үрдісінде баланың таным ... арта ... 6-7 ... ... ... ... көлеміне қарап ажырата бастайды, олардың
құрылысын, пайдалану тәсілдерін білгісі келеді. Күнделікті өмір ... ... ... ... мен заттарын анықтай білуге, адам
баласының жинақтаған бай тәжірибесін ... ... ... ... құмартып білуге талаптануын таным ынтасы ... ... ... ... әр ... ... ... көп нәрсе оларды ойлантады.
Балалар әдетте ... ... ... ... сырын
білуге құмартады. Күн сайын олардың алдында жаңа сұрақтар ... ... ... олар ... ... ... ... түсінігінше,
ересектердің білмейтіні болмайды. Мұндай ерекше сұрақтар балалардың ақыл –
ой еңбегімен шұғылданудағы ниетін, ықыласын сипаттайды. ... ... бала ... ... ... ... жөн. ... сұрағына
жауап ала алмаған бала келешекте сұрақ қоюдан жасқаншақтайды. Ал ... ... ... кері әсер етуі ... ... ... ... дейінгі балалардың қызығуы ойын іс-әрекетімен
байланысты болып келсе, ... ... ... қызығудың дамуы оқу іс-
әрекетінде жүзеге асырылады. Кеңестік психологтар ... ... ... ... мектепке қатысты жағдайлардың барлығы қызықтырады: жаңа
адамдар (мұғалім, сыныптағы ... жаңа орын ... ... ... жаңа түрі (оқу) және ... ... ... оқушылардың танымдың қызығуының ... ... ... үшін ... ... ... танымдық
қызығудың қалыптасуы және дамуы - жеке бастың дамуы барысында жүзеге асатын
өте күрделі ... ... ... ... ... бала ... іс-
әрекетке және жеке өмір тәжірибесіне байланысты болады. ... ... ... ... даму ... тек ... жасқа байланысты деп те
қарастыруға болмайды. Бір жастағы балаларда тұрақтылығы, ... ... ... емес ... болуы мүмкін.
Балалар жасына байланысты осы мәселені зерттеу ... ... ... ... ... Л.Гордон,
Беляева, Ж.Цветкова, Л.Маневцова. Н.Постникова, К.Романова, Р.Римбург,
П.Сирбиладзе (мектеп жасына дейінгі ... ... ... ... ... ... Л.Рожина (ересек мектеп жасы).
60-жылдардың басында бастауыш мектеп оқушылары бойынша А.Абдуллаева,
М.Морозова, Чо Чун Силь, Ф.Гусейнова (бастауыш сынып ... ... ... ... ... ... қызығулары дамуына
оқыту құралдарының әсері), Л.Склярский (үлгірімі ... ... ... дамуының ерекшеліктері), М.Щеломенцова (бастауыш
мектеп жасында танымдық ... ... ... ... ... ... ... сынып оқушыларының ... ... ... ... ... Е.Киричук,
О.Саулина, Л.Трегубованың жұмыстарында да қарастырылған.
Қызығу өте ерте ... ... және оның ... ... ... ... ... болады. Баланың бірінші жылында-ақ
оны ашық түсті заттар, қатты шыққан дыбыстар, заттардың қозғалысы ... Бала ... осы ... ... ... ... ... қабылдауға тілек білдіреді. Алайда, ... бұл ... оның ... ... ... және оны ... алды деп те есептеуге болады.
Білуге құмарлық — бала табиғатына тән қасиет, ол баланың көргендерін
тануына, оған ... ... ... ... ... ... өзін
қоршаған дүниені көруге, білуге, ұстауға деген қызығушылығынан ... өте ерте ... ... ... ... «бұл ... және т.б. сұрақтар қоюын оларда ... ... ... ... болады. Әрине кішкентай баланың қойған мұндай
сұрақтары белгілі ... ... ... деген танымдық қызығудың
бастауы десек болады.
Балалардың қызығуы әлі бетімен пайда болмайды, ол ... ... ... ... ... ... қызығулары олардың жас және
дербес ерекшеліктеріне ... ... оқу ... ... әр ... ... ... өздеріне лайықты қызығулары
болатынын ескеру қажет.
Адамның бар ... ...... ... ... ... ... Әрекет үстінде балалар әр түрлі заттардың қасиеттерін байланыстырып
бір шешімге келеді. Балада белгілі білім жүйесі ... ... ... ... ... ... артқан сайын
негізгі үлгіні ата – анасынан, мұғалімнен алады. ... ... ... ... ... дәрежеде сақтап, танымдық белсенділігін одан әрі күшейту
үшін ... ... ... маңызды. Ал танымдық қызығуы артуы үшін зат
болсын, әрекет болсын, соны ... ... ... оны ... ... ... ... ортаның шындығын ұғып білуге ұмтылудың бір ... ... ... ... Есейе келе балалар тек заттар ... ... әрі ... ... көріністер жөнінде нақты білім, хабар,
түсінік алғысы келеді. Ересектерден балалар өз сұрақтарына жауап ... ... оның ... білуге ұмтылысына мұқият қарау керектігі
туады.
Балалардың ... ... ... ... ... ... ... олардың өзіне ғана тән ішкі әлемі, қызығуы, қабылдауы,
ойлауы, қиялы, тағы ... да ... ... ... ... ... әлем.
Балада мектеп жасына дейінгі жастың соңына қарай үлкендердің
әсерімен ... ... ... ... ... ... ... бастауыш мектеп ... ... ... ... ... бастап оларды не қызықтыратынын, олардың
қызығуының өзіндік ... ... ... ... қалай
қызығатынын жан-жақты білу үшін оқу-тәрбие жұмысын жақсы ұйымдастырып,
жақсартудың, оқу ... ... ... зор. Бала оқуға, сабақты
үлгіруге, ... ... ... ... тұpca, ... ... болады, білімді де сапалы меңгереді. Баланың оқу пәніне, тәрбие
жұмысына қызығуы болмаса, онда ... да, ... де" ... ... ... ... ... балалардың жақсы оқуына, оқығанын
жақсылап ұғып алуына, оларды ... ... ... ... ... ... ... зор.
Баланың қызығуын орнықтыратын: мектеп, оқу үрдісі, тәрбие, мұғалімдер
ұжымы. Бала мектепке оқуға қызығып келеді. Оқи бастаған соң ... ... ... ... сәттілігі көбейген сайын қызығуы арта береді.
Сәтімен меңгерілген ... ... ... ... ... ... ... меңгерген бала алдымен оқудың мазмұнына, оқытудың әдісіне ... Бала ... жеке ... кейін бірнеше пәнге ... бір ... ... ... ... соң барлық пәнге
қатарынан тұрақты қызығады. Сөйте-сөйте ... ... ... ... өріс ... Тұрақты қызығу ересек және жасөспірім
кезінде орнығады.
Мақсатсыз жұмыс - ең ... ... ... да ... оқуға
қызығуы туындауы үшін олардың не істеп жатқанын және қандай ... ... ... ... жұмыс мақсатының балаларға түсінікті болуы аса қажет.
Оқушыларға өздерінің бос ... ... ... өз ... үшін ... әр ... шұғылдануы қажет. Таңдап алған
саладағы ... оқу мен ... ... мүмкіндіктер қызығудың
дамуына негіз болады.
Адамның кез келген әрекеті белгілі ... ... ... ... ... ... ... негізгі түрі: ... ... тән ... ... Егер балалардың іс-әрекетінде мотив ... ... ... ... ... ... және оқушыға тиісті
мотивтерді білу оның әрекетінің мақсатын дұрыс ... үшін аса ... ... пен ... осы ... негіз болады.
Балалар ... ... ... ... ал ... олардың оқуға
деген қызығуын арттырады. Оқуға байланысты ... ... ... ... Бұл ... ... ... ынтызарлық. Оқудың жемісті
болуы оған деген қызығудың нәтижесі. Оқушы оқуға өзі қызықпаса, оны зорлап
оқытуға болмайды. Ескертетін бір ... ... ... оңай ... ... қызықты болмайды, таным мен қуаныш әкелмейді.
Баланың қоршаған өмірге ... ... ол өзін ... ... ... ... оны ... байқайды, осыған байланысты өзінше
шешім шығаруға тырысады. Осындай ... ... ... ... және ... ... ... әсер етеді.
Қызығудың тағы бір ерекшелігі, оның ... ... ... ... Қызығу бар кезде іс-әрекеттің жақсы нәтижесі ғана қамтамасыз
етіліп ... оның ... ... ... белсенді,
дербес жан-жақты, шығармашыл, тереңдетілген және т.б.
Алда ... ... ... - бала үшін ... ... ... ғана оны өзі-ақ орындайтын болады. Бұл жағдайда
оған қиыншылықты жеңу оңай болады. Оны жеңу ... ... ... ... сенім ұялатады.
Бірақ «қызығу» түсінігін «ермек», «жұбаныш» түсінігімен бірдей ... Бала ... ... ... ... оның ... ... деген
сөз емес. Бала өмірінің негізгі мазмұны – оқу. Оқу баланың ... іс ... ... ол ... ... қызықты болуы керек. Бұдан басқа бала
еңбекпен, спортпен айналысады, мұражай, үйірме және ... да ... ... ... дәл ... ... ... парасатты, мазмұнды
және қызықты болуы керек.
Қазіргі уақытта осы аталған ... ... ... оның даму сатылары нақтыланған, танымдық қажеттіліктер мен
қызығулардың байланысы, ... ... мәне мен ... ... қазіргі бастауыш сынып оқушыларының танымдық ... ... мына бір ... ... алу ... ... ... мәліметтердің осыдан біраз ... ... ... ... ... ... белгілі дәрежеде жаңа ... ... ... ... теориялық және ... ... ... ... ... ... мәдениетінің
өсуі де ықпал етеді.
Мектепте бастауыш сынып оқушыларына жүргізілген бақылаулар нәтижесінде
бастауыш ... ... ... ... ... ... қоршаған ортадағы құбылыстар мен объектілерге және іс-әрекет сипатына
қарай таңдамалы қатынас;
... ... және оны ... ... ... ... мен ... іс-әрекетінің эмоционалдық көрінуі;
— танымдық іс-әрекетте еріктің болуы:
— бос уақытын пайдалана білу сипаты:
... ... ... ... ... ... ... мектепке және оқуға жағымды қатынасы.
Неге бала өмірдің қызығын бүгін көрмей, кейін ... ... ... ... ... ... деп шағымданады. Неге бізге балалардың
өмірін бүгін ... ... ... Қызығу қуаныш, қанағат әкеледі және
еңбек сүйгіштікті ... әсер ... ... тәрбиелеу оқуға немқұрайды қарауды жеңуге көмектеседі.
Қызығу жұмыстағы жемшілікті және қиындықты жеңуге ... ... ... ... Мектеп оқушыларының қызығуын қалыптастыру,
белсендіру, одан ... ... ... ... қайраткерді
тәрбиелеуге көмектеседі.
Пайдаланылған әдебиеттер
1. Мұқанов М.М. Жас және ... ... - ... - ... ... Б.Ж. ... - Оқу құралы. - ... ... - ... Игнатьев E.И Психология младшего школьника. - ... ... ... ... У. ... в ... с ... - Санкт-Петербург,
2001. -163-б.
5. Макаренко А.С. ... ... Т. 5. - ... ... ... Қ. Ұстаздық еткен жалықпас. - Алматы, "Мектеп", 1987. ...

Пән: Психология
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 7 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Бастауыш мектеп оқушыларының оқу-танымдық қызығушылығын зерттеу тәсілдері55 бет
Бастауыш мектепте қазақ тілі сабағын оқыту барысында оқушылардың танымдық қызығушылықтары мен қабілеттерін дамыту жолдары45 бет
Бастауыш сынып оқушыларының танымдық қызығушылығын арттыру жолдары44 бет
Бастауыш сынып оқушыларының танымдық қызығушылығын дамыту мен тәрбиелеу мәселесі22 бет
Бастауыш сыныпта ана тілі пәнін оқыту барысында оқушылардың оқу-танымдық қызығушылығын дамыту43 бет
Бастауыш сыныпта бейнелеу өнері сабағы арқылы оқушылардың танымдық қызығушылықтарының қалыптастырудың әдістемесі49 бет
Дүниетану сабақтарында танымдық қызығушылықты дамыту46 бет
Жеке тұлганың танымдық қызығушылықтарын арттыру45 бет
Жоғары сынып оқушысының танымдық қызығулары және кәсіби анықталуының психологиялық ерекшеліктері7 бет
Жоғары сынып оқушысының танымдық қызығулары мен кәсіби анықталуы7 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь