Халықаралық есеп айырысу баланстары
![](/assets/img/loading.gif)
![](/assets/img/loading.gif)
Халықаралық есеп айырысу баланстары
Кез келген мемлекеттің халықаралық экономикалық, саяси және мәдени
қатынастары оның халықаралық есеп айырысу баланстарында жалпы қорытынды
көрініс табады.
Халықаралық есеп айырысу баланстары агрегаттық экономикалық көрсеткіштер
жүйесінде маңызды орын алады, себебі ол ұлттық табысты бөлгенде халықаралық
талаптар мен міндеттемелердің таза сальдосы есептеледі.
Халықаралық есеп айырысу баланстары – ол бір мемлекеттің басқа
мемлекеттерге қарағанда ақшалы талаптары мен міндеттемелерінің және
түсімдері мен төлемдерінің арақатысы.
Халықаралық есеп айырысу баланстарының негізгі түрлері мыналар:
● төлем балансы ;
● есеп айырысу балансы;
● халықаралық қарыз балансы.
Төлем балансы деген белгілі бір уақыт аралығында мемлекеттің шетелге
төлеген валюталық сомасымен оған шетелден түскен соманың арақатынасы.
Белгілі бір мерзімнің (жыл, тоқсан, ай) және бір күндік төлем балансы
болады. Бір күндік төлем балансы статистикалық көрсеткіш ретінде
жарияланбаса да, ол белгілі бір датаға орындалуға тиіс төлемдер мен
түсімдердің арақатысын көрсетіп, мемлекеттің халықаралық экономикалық
қатынастардағы өзгерістерін және елдің экономикасының жағдайын білуге
көмектеседі.
Егер валюталық түсім төлемнен артық болса онда төлем балансы активті, ал
егер төлем түсімнен артық болса, онда төлем балансы пассивті деп аталады.
ХВҚ-ның әдістемесі бойынша құрылатын төлем балансы тек жүргізілген
түсімдер мен төлемдерді көрсетіп қана қоймай, сонымен қатар халықаралық
талаптар мен міндеттемелер бойынша болашақта орындалатын төлемдерді, яғни
есеп айырысу балансының элементтерін де көрсетеді.
Есеп айырысу балансы деген бір мемлекеттің басқа мемлекеттерге қойған
валюталық талаптары мен міндеттемелерінің арақатысы. Бұндай талаптар мен
міндеттемелер тауарлар мен қызметтерді экспорттау (импорттау) нәтижесінде,
сондай-ақ заемдар мен несие бергенде (алғанда) пайда болады. Есеп айырысу
балансы: белгілі бір мерзімнің және белгілі бір
датаға деп екіге бөлінеді.
Белгілі бір күнтізбектік (календарьлық) мерзімінің есепайырысу
балансының активтік тараулары бір елдің шетел мемлекеттеріне қойған жаңа
талаптарының сомасы мен оның шетелден алған инвестициясын көрсетеді.
Пассивтік тараулары, керісінше, елдің несие және шетел инвестициялары
бойынша жаңадан туындайтын міндеттемелерін көрсетеді. Белгілі бір мерзімнің
есеп айырысу балансы бір елдің басқа мемлекетке қойған талаптары мен
міндеттемелерінің тек өзгеру динамикасын көрсетеді. Ол бойынша елдің жалпы
валюта – қаржылық жағдайын айқындауға болмайды. Елдің халықаралық есеп
айырысу позициясын бағалау үшін белгілі бір мерзімге (жылдың басына немесе
аяғына) жасалған есеп айырысу балансын алған дұрыс.Ол осы елдің шетелге
барлық талаптары мен міндеттемелерінің қай уақытта пайда болғаны және қай
уақытта өтелуі керектігіне қарамастан олардың арақатысын көрсетеді. Оның
активтік сальдосы (қалдығы) мемлекеттің несие мен инвестицияны өзіне
таратқаннан гөрі бағасы бергендігі және ол несие беруші ретінде болашақта
валюталық түсімдерді алатындығын көрсетеді. Белгілі бір датаға жасалған
есеп айырысу балансының пассивтік сальдосы мемлекеттің нетто – борышқор
ретіндегі позициясын сипаттап, сырттан түсімдермен қамтамасыз етілмеген
шетелге болашақтағы төлем мөлшерін көрсетеді.
Төлем балансы мен есеп айырысу баланстарының бір – бірінен негізгі
айырмашылықтары төмендегідей:
● төлем балансынатек іс – жүзіндегі жүргізілген түсімдер мен төлемдер
кіреді; есеп айырысу балансына елдің шетелге қойған талаптары мен
міндеттемелері кіреді;
● есеп айырысу балансында барлық алынған және берілген несиелер
көрсетіледі;
● төлем және есеп айырысу баланстарының ақырғы сальдосы – активтік немесе
пассивтік – бір – біріне сәйкес келмейді, әдетте олар қарама – қарсы
болады, себебі несие беруші – елдердің ( АҚШ, ГФР, Жапония және т.б) есеп
айырысу баланстары активтік болады, ... жалғасы
Кез келген мемлекеттің халықаралық экономикалық, саяси және мәдени
қатынастары оның халықаралық есеп айырысу баланстарында жалпы қорытынды
көрініс табады.
Халықаралық есеп айырысу баланстары агрегаттық экономикалық көрсеткіштер
жүйесінде маңызды орын алады, себебі ол ұлттық табысты бөлгенде халықаралық
талаптар мен міндеттемелердің таза сальдосы есептеледі.
Халықаралық есеп айырысу баланстары – ол бір мемлекеттің басқа
мемлекеттерге қарағанда ақшалы талаптары мен міндеттемелерінің және
түсімдері мен төлемдерінің арақатысы.
Халықаралық есеп айырысу баланстарының негізгі түрлері мыналар:
● төлем балансы ;
● есеп айырысу балансы;
● халықаралық қарыз балансы.
Төлем балансы деген белгілі бір уақыт аралығында мемлекеттің шетелге
төлеген валюталық сомасымен оған шетелден түскен соманың арақатынасы.
Белгілі бір мерзімнің (жыл, тоқсан, ай) және бір күндік төлем балансы
болады. Бір күндік төлем балансы статистикалық көрсеткіш ретінде
жарияланбаса да, ол белгілі бір датаға орындалуға тиіс төлемдер мен
түсімдердің арақатысын көрсетіп, мемлекеттің халықаралық экономикалық
қатынастардағы өзгерістерін және елдің экономикасының жағдайын білуге
көмектеседі.
Егер валюталық түсім төлемнен артық болса онда төлем балансы активті, ал
егер төлем түсімнен артық болса, онда төлем балансы пассивті деп аталады.
ХВҚ-ның әдістемесі бойынша құрылатын төлем балансы тек жүргізілген
түсімдер мен төлемдерді көрсетіп қана қоймай, сонымен қатар халықаралық
талаптар мен міндеттемелер бойынша болашақта орындалатын төлемдерді, яғни
есеп айырысу балансының элементтерін де көрсетеді.
Есеп айырысу балансы деген бір мемлекеттің басқа мемлекеттерге қойған
валюталық талаптары мен міндеттемелерінің арақатысы. Бұндай талаптар мен
міндеттемелер тауарлар мен қызметтерді экспорттау (импорттау) нәтижесінде,
сондай-ақ заемдар мен несие бергенде (алғанда) пайда болады. Есеп айырысу
балансы: белгілі бір мерзімнің және белгілі бір
датаға деп екіге бөлінеді.
Белгілі бір күнтізбектік (календарьлық) мерзімінің есепайырысу
балансының активтік тараулары бір елдің шетел мемлекеттеріне қойған жаңа
талаптарының сомасы мен оның шетелден алған инвестициясын көрсетеді.
Пассивтік тараулары, керісінше, елдің несие және шетел инвестициялары
бойынша жаңадан туындайтын міндеттемелерін көрсетеді. Белгілі бір мерзімнің
есеп айырысу балансы бір елдің басқа мемлекетке қойған талаптары мен
міндеттемелерінің тек өзгеру динамикасын көрсетеді. Ол бойынша елдің жалпы
валюта – қаржылық жағдайын айқындауға болмайды. Елдің халықаралық есеп
айырысу позициясын бағалау үшін белгілі бір мерзімге (жылдың басына немесе
аяғына) жасалған есеп айырысу балансын алған дұрыс.Ол осы елдің шетелге
барлық талаптары мен міндеттемелерінің қай уақытта пайда болғаны және қай
уақытта өтелуі керектігіне қарамастан олардың арақатысын көрсетеді. Оның
активтік сальдосы (қалдығы) мемлекеттің несие мен инвестицияны өзіне
таратқаннан гөрі бағасы бергендігі және ол несие беруші ретінде болашақта
валюталық түсімдерді алатындығын көрсетеді. Белгілі бір датаға жасалған
есеп айырысу балансының пассивтік сальдосы мемлекеттің нетто – борышқор
ретіндегі позициясын сипаттап, сырттан түсімдермен қамтамасыз етілмеген
шетелге болашақтағы төлем мөлшерін көрсетеді.
Төлем балансы мен есеп айырысу баланстарының бір – бірінен негізгі
айырмашылықтары төмендегідей:
● төлем балансынатек іс – жүзіндегі жүргізілген түсімдер мен төлемдер
кіреді; есеп айырысу балансына елдің шетелге қойған талаптары мен
міндеттемелері кіреді;
● есеп айырысу балансында барлық алынған және берілген несиелер
көрсетіледі;
● төлем және есеп айырысу баланстарының ақырғы сальдосы – активтік немесе
пассивтік – бір – біріне сәйкес келмейді, әдетте олар қарама – қарсы
болады, себебі несие беруші – елдердің ( АҚШ, ГФР, Жапония және т.б) есеп
айырысу баланстары активтік болады, ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Пәндер
- Іс жүргізу
- Автоматтандыру, Техника
- Алғашқы әскери дайындық
- Астрономия
- Ауыл шаруашылығы
- Банк ісі
- Бизнесті бағалау
- Биология
- Бухгалтерлік іс
- Валеология
- Ветеринария
- География
- Геология, Геофизика, Геодезия
- Дін
- Ет, сүт, шарап өнімдері
- Жалпы тарих
- Жер кадастрі, Жылжымайтын мүлік
- Журналистика
- Информатика
- Кеден ісі
- Маркетинг
- Математика, Геометрия
- Медицина
- Мемлекеттік басқару
- Менеджмент
- Мұнай, Газ
- Мұрағат ісі
- Мәдениеттану
- ОБЖ (Основы безопасности жизнедеятельности)
- Педагогика
- Полиграфия
- Психология
- Салық
- Саясаттану
- Сақтандыру
- Сертификаттау, стандарттау
- Социология, Демография
- Спорт
- Статистика
- Тілтану, Филология
- Тарихи тұлғалар
- Тау-кен ісі
- Транспорт
- Туризм
- Физика
- Философия
- Халықаралық қатынастар
- Химия
- Экология, Қоршаған ортаны қорғау
- Экономика
- Экономикалық география
- Электротехника
- Қазақстан тарихы
- Қаржы
- Құрылыс
- Құқық, Криминалистика
- Әдебиет
- Өнер, музыка
- Өнеркәсіп, Өндіріс
Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор #1 болып табылады.
![google play](assets/img/google-play-badge.png)
Ақпарат
Қосымша
Email: info@stud.kz