Қазақстан Республикасының сыртқы экономикалық байланыстары

І. Қазақстан Республикасының сыртқы экономикалық
байланыстары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .4.6
1.1. Сыртқы экономикалық байланыстың Қазақстан экономикасын
дамытудағы рөлі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..7.9
1.2. Қазақстанның экономикалық және әлеуметтік дамуының
мақсаттары мен стратегиясы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .9.10
1.3. Қазақстанда халықаралық компаниялардың құрылуы
және дамуы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .11.13

ІІ. Қазақстан экономикасының қазіргі жағдайдағы дамуы ... ... ... ... .14.15
2.1. Қазақстан экономикасының жарты жылдық (2004 ж) көрсеткіштері
... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .15.18
2.2. Шетел инвестициясын Қазақстан экономикасына тарту ... ...18.23
2.3. Қазақстан . 2030 стратегиялық бағдарламасындағы, Қазақстан
Республикасының Президентінің Жолдауындағы Қазақстан
экономикасының алатын орны ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .23.24

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 25

Қолданылған әдебиеттер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...26
        
        Кіріспе
Н. Назарбаевтың «Қазақстан-2030» ұзақ мерзімді бағдарламасына және
он жылдық стратегиялық жоспарға сәйкес Қазақстан ілгері дамып ... ... бәрі ... ... асырылуда. Экономика қарышты
дамып, тұрақтылық орнауда. Қай салада ... ... ... алғы
шарттары қалыптастырып, оның даму жолы айқындалуда.
Соңғы он екі жылда Қазақстан өзінің тарихи дамуында посттоталитарлық
кезендегі өтпелі дәуірдің міндеттерін ... ... ... ... ... экономиканың күйреуі, шаруашылықтың кері кетуі,
инфляция, жұмыссыздық, кедейшілік, ... ... ... ... ... шаруашылық жүргізу салдарын және өтпелі кезендегі
қолайсыз құбылыстар ... ... онан әрі ... қиын ... халқымызға жігер беріп, баратын бағыт-бағдарды нұсқап,
жөн сілтеген, стратегиясын, шығатын биіктерін, асатын асуларын көрсеткен
осы ұзақ мерзімді ... ... ... әлеуметтік-экономикалық,
өндірістік-потенциалдық, демографиялық жағдайларына сәйкес қабылданған
бағдарламалары халық ... ... ... ... ... ел ... ... жағдай бар, материалдық рухани байлығымыз
жеткілікті. Экономиканы ... ... ... ... ең басты міндет – халқымыздың тұрмыс деңгейін көтеру. Бұған
Президенттің: ... ... өсуі ... ... ... күре ... ... тиіс» деген сөзі дәлел. Сондықтан әлеуметтік
сала қазіргі ... ең ... күн ... түспей отырған мәселе болып
табылады. Президентіміздің жыл ... ... ... ... ... – 2030» ... көрсетілген жолдан
ауытқымай, ілгерілеумен келе жатқанымыз белгілі.
І. Бөлім. Қазақстан Республикасының сыртқы
экономикалық ... қол ... ... ... ... және
дамушы мемлекеттермен экономикалық байланыстарын жолға қоюға, бұрынғы
әріптестермен қарым – ... ... ... ... ... ... ілгері басуға мүмкіндік берді. Сыртқы экономикалық ... ... бұл ... монополиясын жойды, кәсіпорындардың,
фирмалардың және жеке тұлғалардың шетелдік әріптестермен емін – ... ... ... ... осы ... саласында бәсекелік
негіздер қалады. Қазіргі кезде республикада бірлескен кәсіпорындар ... ... ... жүзіндегі аса ірі компаниялардың өкілдіктері ашылуда,
табиғи ресурстарды бірлесе пайдалану, ... пен ... ... ... ... ... ... прогресті технологиялар
енгізілуде.
Қазақстанның бай табиғи ресурстары, республикамыздағы әлеуметтік
және ... ... бұл ... бұрынғы Кеңес Одағының республикалары
арасында шетелдік капитал жұмсау үшін ең ... ... ... Сонымен бірге Дүниежүзілік мұхитқа шығатын төте жолдың болмауы
жүктерді алыс ... ... ... ... қиындатып
отыр.
Бүгінде республика дүние жүзіндегі 145 ... ... ... ... ... ... әлемнің 122 еліне
жүзеге асырылуда, импорттық тауарлар 115 мемлекеттен ... ... ... ... - ... ... Қытай,
Швейцария, Өзбекстан, Италия, Украина және ... ... ... бөлігі Ресейден, ... ... ... ... ... АҚШ ... Қытайдан
жеткізіледі.
Қазіргі кезде Қазақстаннан сыртқы рынокқа тауарлардың 200 – ден
астам түрлері шығарылады. ... ... ... ферросплавтар,
қара металл прокаты, минералдық тыңайтқыштар, көмірсутекті ... ... көп ... ... ... ... жасау саласы
энергетикалық машина жасау, электр – техника өнеркәсібі, ... ... ... азын – ... ... ... жонатын
станоктар, ұста – пресс жабдығын, жұқа қабырғалы құбырларды ... ... және ... ... ... Республиканың
экспорттық тауарларының маңызды тобын агроөнеркәсіп ... ... ... жүн, ... ... ... шикізаты, ет консервілері
құрайды. Азық – түлік тауарларының көп бөлігі Ресейге ... ... ... ... – Қытай, Оңтүстік Корея және Түркия.
2000 жылдың бірінші ... ... ... ... ... ... ТМД елдерінің үлесіне ... ... ... ... 300 - ге жуық ... ... істеуде.
Украинамен сыртқы сауда көлемі 1998 ... ... ... 523 ... ... ... өзі 1997 жылғы айналым деңгейінен 27 % ... ... мен ГФР ... екіжақты көлемі тез қарқынмен өсіп келеді.
Қазақстанда 60 –қа жуық ... ... мен ... ... ... - ... ... Дойче банк, Дрезденбанк, Казкоммерцбанк жұмыс
істейді.
Қазақстанның Қытай Халық Республикасымен сауда қатынастары ... ол ... ... ... ... ... ... тізімінде Ресейден, Өзбекстаннан, Украинадан, Германиядан кейінгі
жетінші орында тұр. Қазақстанның ҚХР – на ... 90 % - ын ... ... отыр: қара және түсті металдар – 42 % (болат, ... жүн – 14,3 %, ... мата – 13,7% және т.б. ... ... және ... ... – 35,5 %, аяқ киім – 9 % электр ... ... ... ... – 22,8 %. ... мен АҚШ ... сыртқы сауда
айналымы тез өсіп келеді. Қазақстанда 325 қазақстан – американ компаниялары
тіркелген.
Бүгінде Қазақстан ... ... ... ... үшін ... Халықаралық бизнестің көптеген өкілдері осы
жағдайды ... ... ТМД ... ... Қазақстан шетелдік
инвестициялардың және ... ... ... ... ... алдыңғы
орындардың бірінде тұр және ықтимал байлықты ... ... ... айқын пайда беруіне көмектесетін озық ... ... ең жаңа ... ... ... ... ... активтеріне ынта қойып отырғанын жасырмауда.
Осы ... ... ... ... ... ... кезде жиырмадан астам сыртқы ... мен ... ... істеуде, сыртқы экономикалық
байланыстарға қатысчушылар саны ... Өнім ... ... ... тауарлар мен технологиялар ... ... ... кәсіпорындар ұйымдастыру мақсатында басқа да ұйымдық шаралар
қолданылуда.
Сонымен бірге экономикалық ... ... ... ... ... ... пайдаланылуда. Мәмәрден, граниттен, ұлутастан, гипс
тасынан және басқа шикізаттан құрылыс ... ... ... ... бар, оның өзі ірі инвестицияларды қажет етпейді және
қысқа мерзім ішінде ... бере ... ТМД ... ... ... байланыстарды
үзбестен, алыс шет елдермен байланыстарды ... ... ... ... қамтамасыз ету және дүние жүзіндегі көптеген
елдермен өзара тиімді жіәне ұзақ ... ...... ... ... үшін ... мүмкіндіктер бар. Оның кепілі –
басталған кең ... ... ... ... ... және олардың заңмен қамтамасыз етілуі.
1.1. Сыртқы экономикалық байланыстың Қазақстан
экономикасын дамытудағы рөлі
Сыртқы экономикалық ... іс ... ... ... ...... ... шешуге әсер етеді. Олар
мемлекет, аймақ және ... ... іске ... ... байланыстар – халықаралық экономикалық саудалық байланыстар.
Олар ... ... ... ... ...... өндірістік,
валюталық – қаржылық және ... ... әр ... ... мен ... жиынтығынан тұрады.
Сыртқы экономикалық қызмет деп сыртқы экономикалық ... бір ... ... мен ұйымдардың дербес өндірістік ... ... ... ... ... ... экспорттық – импорттық мәміле үшін тауар ... баға ... ... ... ... ... көрінеді. Сыртқы экономикалық қатынастардың ... ... ... ... ... ... кооперация,
халықаралық ғылыми – техникалық ынтымақтастық, ...... ... операциялар жатады.
Сыртқы экономикалық қызметтің әрбірі белгілі бір түрде іске
асырылады. Сыртқы сауданың ... ... ... ... мен ... экспорт пен және кері импорты.
Халықаралық инвестициялық ынтымақтастық ... ... ... ... ... инвестициясымен кәсіпорындар түрінде
іске асырылады.
Сыртқы экономикалық ... ... ... ... ... ... ... алу жолмен әсер етедіі. Қазіргі
кезеңде ... ... ... өте ірі саласына айналды. 1999
жылы жалпы ішкі ... 26,6 ... ... ... 2000 жылы ... 5592,3 млн. ... болды, ол 1999 жылмен салыстарғанда 2,8 пайызға
артық. Экспорт көлемі 2000 жылы импорттан 1909,5 млн. ... ... ... ... ... ... өсімі 1999 жылға қарағанда 75,5 ... ... ... ... ... ... береді.
Екіншіден, сыртқы ... ... ел ... ... дамыту жолмен шетел инвестициясын ... ... ... ... ... ... ... тарту 1992
жылы басталды. Алғашқы кезде ол ... ... екі ... ... ... іске асырылды. Бүкіл несие алу мемлекет тарапынан, немесе оның
кепілдік ... ... ... 1993 жылы ... ... рет, ... шетелдік инвестициялар тіркеле басталды. Мысалы,
1995 жылы олар ... ... ... қаржы жұмсалымы көлемінің 1,5
пайызын ғана ... ... бұл ... ... инвестициялық
ахуалды жақсарту мақсатында заңдық негізді жетілдіруге ... ... ... ... ... ... ... 2000 жылы ол
республикадағы ... ... 42 ... ... Көп ... ... инвестициялар негізінде өндірістің базалық салаларында мұнай
және газ ... қара және ... ... ... шығуға мүмкіндік туды.
Үшіншіден,сыртқы экономикалық қызмет осы заманға техника ... ... ... ... техникалық базасын жақсартуға
жағдай жасайды. Ғылыми – ... ... ... ... мен
технологияның моральдік ескіру қарқыны жылдамдады, ғылыми зерттеу ...... ... ... ... ... қатар осы
заманғы техника мен технологияны алу ... ... ... ... ... ... ... дербес
техникалық саясат жүргізуіне байланысты кедергілер туындайды.
Төртіншіден, сыртқы экономикалық қызмет ұзақ ... ... және ... әріптестермен бәсекеге қабілетті ... мен сол ... ... нарыққа шығу үшін тұрақты ... ... ... ... дамуына әсер етеді.Бұндай бірлескен
қызмет бірнеше бағытта іске асырылады: комплектілік ... ... ... сатып алу, оның жұмысын жолға қою, қызметкерлерді оқыту үшін
кеңестік қызмет көрсету; жаңа технологияға ... мен ... алу және ... ... қызмет елдердің әлеуметтік – экономикалық
дамуына әсер ... және ... ... қалыптастырушы, халықтың өмір
сүру деңгейі мен сапасын жақсартуға әсер ... ... ... ... Қазақстанның экономикалық және әлеуметтік дамуының
мақсаттары мен стратегиясы
1991 жылы тәуелсіздік алған ... ... ... ... жоқ, оның ... ... дамыды. Сондықтан бұл
бөлімі ел Президентінің Қазақстан халқына «Қазақстан – 2030» ... ... жөн, онда ол ... деп атап ... «Біз ... ... ... алынған мақсатқа жеткізетін өз ... сара жолы ... ... тиіс ... ... білуге және
түсінуге тиіспіз. Өзіміздің басты мақсаттарымызды дұрыс ... ... ... осы ... ... басу ... ерік пен ... біз өзімізді бұлталақ жалт бұрылулардан, күш – қуатты, уақытты
және ресурстарды өнімсіз жұмсаудан сақтандырамыз. Күшті ... ... ие бола ... біз өз ... ... кез келген үлкен
бөгеттерден ойдағыдай өте аламыз».
Ең алдымен, нарықтық экономикаға өту – ұзақ, күрделі және ... ... ... ... ... ... тәжірибе бүкіл шаруашылық
жүйесін түбегейлі қайта құруға байланысты әлеуметтік – ... ... ... ... халықтың тұрмыс деңгейінің елеулі
төмендеуіне әкеліп ... ... ... ... ... ... және еш ... ауыртпалықсыз өтпейтінін,
Қазақстанның бұл жерде де шет қалмағанын есте сақтау ... - деп ... ХХІ ... бас кезінде мемлекет Президенті.
Сонымен бірге ... ... ... ең ... әлі ... және алға ... ... жүзеге асыру үшін Қазақстанда
ықтимал мүмкіндіктердің бәрі бар ... ... ... ... ... ... ... және геоэкономикалық
жағдай;
2. ғылыми және творчестволық әлеуетінің деңгейі биік жоғары білімді
халық, ... ... ... мен ... бай және сұраныс таппай отырған арсеналы;
3. табиғи ресурстармен, ең алдымен руда және отын ... аса бай ... ... ... ... пайдалану
қажет;
4. Республиканың дүниежүзілік аренада азық – түліктің елеулі
экспортшысына ... ... ... ... ... мен ... ... экономикалық бағытының маңызды
ерекшелігі - оның басшылығының ... одақ ... ... экономикалық
кеңістікті сақтауға ұмтылуы. Бұл ниет ТМД мемлекеттері мен үкіметтері
басшыларының ... ... ... ... жағы сол ... ұсынған барлық құжаттар
экономикалық байланыстарды нығайту, Достық одақтың ... іс ... ... ... органдар құру ұмтылысы бар екенін
көрсетеді.
1.3. Қазақстанда халықаралық компаниялардың
құрылуы және дамуы
Қазіргі кезеңде ... ... ... ... рөлі ерекше. Бүгінгі күні ... ... ... ... бөлінісінің маңызды және тиімді құралы
болып отыр. Ал ... ... ... ... сол ... ... бөлінісінде алатын орнына, осындай корпорациялар бақылайтын әлемдік
технологиялық үдерістердегі үлесіне байланысты.
Осындай жағдайда өтпелі экономикасы ... ... ... макроэкономикалық саясат жүргізуі тиіс. Әлемдік экономикалық
байланыстарға тиімді қосылу ... шеше ... ... ... экономикалық қызмет жүйесінің күрделілігін ескеруі керек.
Әлемдік қауымдастыққа табысты ... оның ... ... ... ... ... өзара әрекет
тетігін қалыптастыруды қажет етеді. Ол үшін трансұлттық корпорациялар
тарапынан ... ішкі ... ... төтеп беретін, сонымен қатар
сыртқы нарықта берік орын ала ... ... ... ... құру ... ... ... аса ірі трансұлттық бағыттағы
қазақстандық корпорациялар ... ... ... ... ... ... фактор болуы мүмкін. Қазақстанда бұл мәселені
шешудің қолайлы алғы шарттары бар. Кеңес ... ... ... ірі
кәсіпорындар ел экономикасының негізін құрайды.
Қазақстанда өндірістің шоғырлану ... ... ... кезде
Республика экономикасында 16 мың кәсіпорын жұмыс істейді, оның 1,6 ... ... ... өнімінің 77,4 пайызын өндіреді. Ал «Испат ... ... ... жалпы ішкі өнімінің 7 – 10 пайызын береді.
Республиканың ірі ... ... ... ... құрылымы, ұйымдық түрі және жарғылық ... ... ... жуық ... ... ... қалыптасты.
Қазақстанда корпоративтік сектордың жеткілікті дамымағанына және санының
аздығына қарамастан, корпоративтік құрылымның төрт ... түрі ... ......... ірі ... негізгі түрлері
| |Корпорация түрлері | | ... | ... ... ... |
|1 |Ұлттық және |«ҚазақОйл» ұлттық мұнай ... | |
| ... ... ... ... ... | |
| ... |компаниясы, «Қазатомпром» ұлттық атом |15 |
| | ... т.б. | |
|2 ... ... ... акционерлік қоғамы, |40-қа |
| |бойынша жекеше ... ... ашық ... |жуық |
| |ліндірілген жіәне |акционерлік қоғам, «Казцинк» ашық | |
| ... ... ... қоғамы,»Қазақстан | |
| ... ... ... ашық ... ... ... |
| |ған ... |тағы қалары. | |
| ... | | |
|3 ... ... ... ашық ... |10-ға |
| ... ... мен |қоғамы, «ТуранАлемБанк» акционерлік |жуық |
| |қалыптасқан ... ... ... ... |
| ... ... ашық акционерлік қоғамы, | |
| ... ... ... | |
|4 ... ... ... кәсіпорны, |45-ке |
| |корпорациялардың |«ҚазақстанКаспий - шельф» акционерлік |жуық |
| ... ... және ... КумкольМұнай» | |
| |бөлімшелері ... ... | ... ... ... ... әлемдік
сыныптағы корпорациялар жоқтың қасы. ... үш ... ... Халықтық банк, ТуранАлемБанк) және нақты сектордың бес
корпорациясының ... ... ... титанмагний
комбинаты, «Қазақмыс» корпорациясы және ... ... ... ... ... ... мүмкіндігі бар.
Аса ірі корпорациялар мен кәсіпорындардың экономикалық қызметін
транcұлттандыру ұлттық капиталдың әлемдік экономикаға ... ... және ... ... ... ... Сондықтан еліміздің сыртқы
мемлекеттік саясатының белгілі бір бөлігі, қазақстан капиталының әлемдік
нарыққа жыл – ... ... ... ... болып табылады.
Өндірісі дамыған және жаңа индустриялық ... ... ... ... ... ... достастығы
елдерінің жағдайында қаржы - өнеркәсіптік топтар шаруашылықтық қызметті
ұйымдастырудың тиімді түрі ... ... ... ... ... ... ... - өнеркәсіптік топтар ТМД елдері экономикасында ... ... ... ... ... ... өсу
объектісі болады.
ІІ. Бөлім. Қазақстан экономикасының қазіргі жағдайдағы дамуы
Экономикалық өсу қоғамды дамыту мен ... ... ... бола ... ... жүз жылдар бойы зерттелуде. Кез келген
мемлекет өз халқының тұрмыс жағдайын, әл – ... ... ... ... ... ... міндетті. Ал бұл міндетті атқару
үшін ұлттық экономиканың, халық шаруашылығының әлеуметтік – ... қол ... ... ... Президентінің «Қазақстан - ... ... ... ...... ... экономикалық өсуге, халықтың өмір сүру деңгейін, әл –
ауқат жағдайын көтеруге, жоғары индустриалды қоғамды ... ... ... көрсетілген. Жоғары индустриалды ... ... өмір ... ... деңгейімен және сапасымен, халықтың
әлеуметтік топтары ... ... ... ... өсу ... ... құраушылары төмендегілері:
❖ халықтың материалдық әл – ауқатын жақсарту;
❖ тұлғаның үйлесімді дамуының негізі ретінде бос ... ... ... ... ... даму ... көтеру;
❖ адам капиталына инвестицияны өсіру;
... ... мен ... ... ... жағдайын
қамтамасыз ету;
❖ жұмыссыздар мен қабілетсіздерді әлеуметтік ... ... ... ... ... ... ... толық
еңбекпен қамтылуы.
Сонымен, экономикалық өсу – қоғамдық ... өсуі және ... ... нақты ұлттық табыстың, нақты ЖІӨ -ң ... ... ... ... Ал қазіргі экономикалық өсуге
келсек, ол - өндірістің ұзақ мерзімді өсу ... ... ... ... тұрақты түрде артуы кезіндегі экономикалық даму.
Қазақстанның тұрақты даму жағдайына келер ... ... ... бай ел ... экономикалық өсу негізінен
шикізатты ... яғни ... ... мұнай, газ, уран және
әртүрлі металдарды ... ... ... ... ... ел ... қалмауы үшін жеңіл және тамақ ... ... және газ ... ... және машина жасау салаларын,
қызмет сферасын, туризмді, өндірісті ... ... ... 2004 ... ... үндеуінде экономикалық және
әлеуметтік саясаттың, қоғамды одан әрі демократияландыру мен мемлекеттік
басқару тиімділігін артырудың, ... ... беру мен ... ... ... ... ... Үндеуде Қазақстанның экономикалық
өсуінің жоғарғы қарқынын ... ... ... ... келе ...... металлургия, химия кешендері бар екендігі айтылды.
Сонымен ... ... ... қамтамасыз ету, ... ... ... және ғылыми қамтымды өндірістерді,
өндірістік инфрақұрылымды және агроөнеркәсіп секторын ... ... ... ... ... баса ... Қазақстан экономикасының жарты жылдық (2004 ж) көрсеткіштері
Өнеркәсіп. Үстіміздегі жылдың алғашқы жарты ... ... ... ... ... 1615,1 млрд. теңге болды, ... ... ... ... ... 9,4 пайызға артық. Кен
өндіру өнеркәсібіне 803,9 ... ... ... ... бұл 2003 ... 11,5 пайыз жоғары. Өнеркәсіптің бұл саласының осындай ... газ ... ... газ ... ... (47,7 ... ... (26,5 пайызға ), шикі ... (9,7 ... ... (3,0
пайызға) өндіруді арттырумен қамтамасыз етілді. Сондай – ақ темір – кенді
шекемтастар, қорғасын – мырыш және хром ... құм және ... тас ... ...... ... ... Тау – кен ... ... отын – ... пайдалы қазбалардың үлесіне 720,8
млрд. теңге немесе 89,7 пайызы келеді, соның ішінде шикі ... мен ... ... ... 658,0 млр. ... немесе 81,8 пайызы келеді.
Ауыл шаруашылығы. Үстіміздегі жылдың 6 ... ... ... ... ... ... ... ағымдығы бағамен 145,9 млр.
теңгені құрады, бұл 2003 жылы осы кезеңінен 5,2 ... ... ... ... ... бойынша биыл дәнді және бұршақ дәнді
дақылдардың егістік алқабы 14,2 млн. ... ... бұл ... 2,5 ... ... ... бірге қант қызылшасының егістік көлемі
6,8 пайызға, мақтаның егістік көлемі – 6,2 ... ... ал ... егістік көлемі – 1,8 ... ... ... ... 1,7 ... азайды.
Құрылыс. 2004 жылғы қаңтар – маусымда құрылыс ... ... 169,7 ... теңгені құрады, бұл 2003 ... 0,7 % - ға ... ... ... жеке ... ... ... жұмыстарының үлес салмағы қомақты – 77 пайыз. 2004
жылғы қаңтар – ... ... ... 1544,2 мың ... метр 7926 ... соның ішінде тұрғын үйге арналғаны – ... 1241,8 ... метр және 6443 үй. ... үй ... 48,5 ... ... ... бұл 2003 жылғыдан 2,6 есе ... ... ... ... мен ... және ... жалпы ауданы 1195,8 мың шаршы ... жаңа ... ... бұл 2003 ... ... 41,4 пайызға жоғары. 2004
жылы тұрғын үйлердің ... ... 1 ... метр ... ... 26,2 мың теңгені құрады (2003 жылы 19,5 мың ... ... ... ...... 14,1 мың ... және 8,3 мың ... Ал тұрғын
үйлердің жалпы ауданының 1 шаршы метр құрылысының халықтың ... ... ... ... ... құны 2004 ... қаңтар – маусымында 57,5
мың теңге болды, соның ішінде қалада – 59,3 мың теңге, ауылды жерде – ... ... 2004 ... ...... ... жүк
тасымалдау көлемі (коммерциялық тасымалдаумен ... ... ... мен ... ... жүк ... бағалауды ескергенде) 821,8
млн. тоннаны ... бұл ... ... ... ... жүк тасымалдаудан
9,3 пайызға артық. Республиканың темір жол көлігі ағымдағы жылдың қаңтар –
маусымында 103,5 млн. ... жүк ... бұл ... жылдың тиісті
кезеңіндегіден 8,2 пайызға жоғары.
Шағын ... ... ... ... республика
бойынша 2004 жылы шілде айының 1 жұлдызына ... ... ... 138,4 ... ... ... кәсіпорын тіркелген, бұл көрсеткіш
ақпан айының 1 ... ... 5,4 ... ... ... 70,4 ... ... жұмыс істейтін (экономикалық қызметті
жүзеге асырған ... ... ... ... кәсіпорындар. Осы
кәсіпорындардың әрбір екіншісі, яғни 49 мыңнан астамы ... ... ... ... ... ... нақты жүзеге асырған)
кәсіпорындар қатарын құрады.
Республиканың шағын бизнес кәсіпорындарында 2004 ... 1 ... ... ... 494,1 мың адам ... ... бұл ... жылдың 1 ақпанындағы деңгейден 4,9 пайызға артты.
Сыртқы сауда. Қазақстаннның сыртқы ... ... ... ұйымдаспаған сауданың есебінсіз ... ... ... ... – мамырында 11547,7 млн. АҚШ долларын құрады және ... ... 46 ... ... ... ... ... – 7,39,8 млн.
АҚШ доллары болып, 42 пайызға ... ... – 4507,9 млн. АҚШ ... – 52
пайызға өсті. Экспорттың жалпы ... ТМД ... ... 23 ... ... жылы – 21,5 пайыз). Ал басқа шетелдерден Қазақстан өнімдерін
негізгі сатып алушылар болып ... ... (17,4 %), ... (15,4 %), ... (12,2 %), ... (11,4%), Иран (4,3 ... ... қаңтар – мамырдағы барлық импорттық жеткізілімдердің
49,6 % ТМД ... ... ... жылы 46,6 %). ... ... ... болып табылатындар: Ресей Федерациясы (импорттың
жалпы көлемінен – 38,8%), Германия (8,5 %), ... (6,0 %), ... ... (5,0 %), ... (3,2 %), ... ... (2,8 %), Италия (2,7 %).
2004 жылдың қаңтар – мамырындағы ТМД ... ... ... ... млн. АҚШ ... құрады.
2.2. Шетел инвестициясын Қазақстан экономикасына тарту
Қазақстанның экономикалық дамуы ... ... ... ... ... ... ... пайдалану, ел экономикасының халықаралық еңбек
бөлінісі жүйесіне қатысуымен және ... ... үшін ... құйылуымен анықталатын объективті қажеттілік болып табылады.
Ресми көзқарас бойынша қолайлы ... ... ... ... ... белсенді тарту қажет. Сонымен ... ... ... ... кең ... тарту қолайсыз жағдайларға
алып кетуі мүмкін деген де көзқарас бар. ... ... ... ... ... «Қазақстанды сатып жіберу» қаупі бар
деген пікір болып саналады.
Терең талдау жүргізгенде бұндай көзқарастың ... ... ... күресте үгіт үндеуі ретінде ... ... ... және жеке ... ... халықаралық
көлемде капитал құйылуы және оның белсенді пайдалануынсыз
тиімді дами алмайтындығын тәжірибе көрсетіп ... Бұл, осы ... ... пен ... ... ... ерекше
маңызды сипаттарының бірі және объективті ... ... ... ... қоя отырып, ашық
экономика ... ... ... ... ... ... үдерісінің объективті екендігін мойындамау мүмкін ... ... ... ... республика экономикасын дамытудың
конъюнктуралық тактикалық емес, стратегиялық міндеттеріне жатады.
Қазақстан да ... ... ... ... ... келесі
факторлар есебінде қарастырады:
1. экономикалық және техникалық үдерісті жеделтету;
2. өндірістік аппараты ... және ... ... ... ... ... ... меңгеру;
4. нарықтық экономиканың талаптарына сай, кадарлар ... ... ... іске ... шаруашылығы кешеніні ... ... ... ... оның ... бағдарын арттыру үшін өте үлкен
көлемде күрделі ... ... ... ... ... және ... ... етуге мүмкіндік беретін өте күшті әлуетке ие.
Сарапшылал республикасының жер ... ... ... ... көлемін 8,7 трлн. долларға бағалайды. Елдің ішкі инвестициялық
ресурстары шектеулі. Сондықтан шетел инвестициясын ... ... ... инвестицияның көлемі мен сапасы, оның келтірілуінің
қарқындылығы, «инвестициялық ахуал» деп аталатын әлеуметтік – ... ... ... кешеніне байланысты.
Инвестициялық ахуал капитал ... ... ... ... оны тиіміді пайдалануға мүмкіндік беретін, саяси,
экономикалық, заңдық, әлеуметтік және ... да ... ... ... ... үшін тартымды инвестициялық ахуал туғызу, тұрақты
және болашағы бар ... ... табу және ... капиталын
басымдылықты салалар, өндірістер, қызмет түрлеріне бағыттау қажет.
Қазақстан экономикасы үшін ... ... 13 жыл ... ... ... ... ... инвесторлары үшін
инвестициялық қауіпті азайту, олардың ... ... және ... ... ету, ... және ... инвестиция келуі
үшін ынталандыру, оларды пайдаланудың құқықты негізін жасау керек.
Бұл міндеттерді шешу елде тартымды инвестициялық ... ... ... ... жандандыруға мүмкіндік береді. Тәуелсіздік алғаннан
бері Қазақстан экономикасына шетел ... тек қана ... ... несие және үкімен заемы түрінде келу ... ... ... ... ... ... бойынша инвестиция құрылымының
49 пайызын - тікелей шетелдік ... 1 ...... ...... 22 ...... қаржы ұйымдарының заемы
құрады. ... ... 60 ... ... ... 10 пайызын түсті
металлургия, 5 пайызын газ ... қара ... және ... салынды. Шетелдік ... ... ... ... ... бойынша алдыңғы топқа Жапония – 25,4 % , АҚШ –
21,5 % , Ұлыбритания - 17% ... ... және ... ... ... ... әсерін бағалау үшін әр түрлі әдістер қолданылады:
анкета жүргізу жолымен алынған деректерді ... ... ... ... ... ... ... есептік жүйе.
Бұлардың ішінде балдық бағалау әдісі кең тараған. ... ... ... ... халықаралық несиелік –
рейтингтік агенттіктер ... ...... ... белгіленеді.
Несиеге қабілеттілік шкаласының - А, В, С, Д – ішінде, ААА өте ... ... ... ... жоғары және салынған қаржыны
жоғалту қауіпі төмен елге беріледі. Экономикалық жағдайы ... ... ... ... өте ... ... ... және Балтық жағалауы елдері ішінде ... ... ... ... ... ... ел Қазақстан болып отыр.
Шындығына рейтингтік көрсеткіштер Қазақстан ... ... және ... ... ... инвестициясының келуіне жағдай
туғызады. Қазақстанға тартылған ... ... ... ... ... ... тікелей инвестициясының жалпы көлемі 80,4 пайызын
және бұрынғы елдерінің – 7,1 пайызын құрады. ... ... және ТМД ... Қазақстан, тікелей шетел инвестициясы көлемі бойынша бесінші және
жан басына шаққанда Венгриядан кейінгі ... ... ... бағалауы бойынша Қазақстанның шетел ... ... 4 – 5 ... ... құрайды (салыстыру үшін, Ресей сұранысы
10 - 12 ... ... ... ... ... ... есепке ала
отырып, шетел сарапшылары Қазақстан жағдайында инвестицияның оңтайлы
мөлшері ... болу ... деп ... ... өз ... ... ... салудың
әлуетті алғы шарттарын жоғары бағалайды, бірақ біздің ... ... ... ... Американдық халықаралық ... ... ... ... ... салу ... деп ... (В - қосымшасы). Батыс инвесторларын бай шикізат
ресурстарына қол жеткізу ... ... ... әлует және қолайлы
іскерлік ахуал (41 %), еңбек ресурстарының ... ... ... ... ... пікірі бойынша, жоғарғы қауіп әлемдік нарықтағы баға
конъюнктурасымен, мемлекеттің инвестициялық ... ... ... ... ... ... Қазақстаннның ішкі, сыртқы және
макроэкономикалық дамуына байланысты қауіп ... ... ... ... ... үшін қажетті жағымды ... ... ... ... ... ... қамтамасыз
ету. Ол әлуетті инвесторға қажетті ақпараттты жеткізуге және ... ... ... ... ... мүмкіндік береді.
Шетел инвестициясын тарту және пайдалану ... ... ... оны іске ... әсер ... Республика экономикасына ... ... ... және ... ... «Шетел
инвестицияларын туралы» деген ҚР ... ... ... ... қорғауға мемлекеттік кепілдік белгіленген, оны іске ... ... ... ... қатысуымен даулы мәселелерді шешу
тәртібі келтірілген.
Республика ... ... ... жаңа ... ... ... жағдай туғызды. Мысалы, «Тікелей
инвестицияны мемлекеттік қолдау ... ... ... ... ... жаңа заңдық ережелер қарастырылған. «Қазақстан
Республикасындағы инвестициялық қорлар» Заңы ... жаңа ...... ... ... болғанын көрсетеді.
Қазақстан Республикасындағы «Тікелей инвестицияларды ... ... ... ... 2000 ... 6 наурызда Президент Жарлығымен
экономикалық басымдылықты секторларда ... ... ... контракт жасғанда жеңілдіктер беру ... ... ... үкіметі қабылдаған іс – шаралар қолайлы
инвестициялық ахуал туғызуға жағдай жасады. Ол Әлемдік Банктің ... ... ... ... ... әлемдегі 20 елдің
қатарына енгізілген.
Сонымен, ашық және ... ... ... және қатаң
ұсталатын заңдармен ... ... ... ... ... үшін ... ... фактор табылады.
2.3. Қазақстан – 2030 стратегиялық бағдарламасындағы,
Қазақстан Республикасының Президентінің Жолдауындағы
Қазақстан ... ... ... ... Республикасы экономикасының негізгі
экономикалық мақсаттары мына бағдарлама құжатта анықталады:
«Қазақстан егеменді ел ... ... және даму ... (1992 ... ... Н. Ә. ... ... яғни
қоғамдық өмірдің шешуші саласындағы стратегиясы үш кезең ішінде рыноктық
жүйеге өтуді жалғастыру болатынын атап ... І ... 1992 - 1995 ... ... ... ... процестерін қамтиды: ... ... ... және тұтыну рыногын тауарлармен толтыру;
• ІІ кезең (1996 – 2005 жылдар) ... ... ... ... басу ... ... мен ... желдете дамыту үшін, сонымен бірге дамыған тауар және
валюта рыноктарын, ... ... ... ... ... мен
интеллектуалды меншік рыноктарын қалыптастыру үшін қажет;
• ІІІ кезең (2006 – 2012 ... ... ашық ... ... ... ... ... өтпелі кезеңде стратегиялық
мақсаттарға жетумен, Қазақстанның әлемнің индустриалды ... ... мен ... ... ... ... ақпан күні 2005 жылы Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... былай деп айтты:
«Біз алдымызға анық та ... ... ... біз жақсы өмір
сүргіміз келді, біз еркіндікке ұмтылдық, біз бәрінен де бұрын ... ... ... өмір ... ... Бұған сіздер мен біздер
өз ғұмырымыздың біраз жылдарын арнадық. ... еш ... жоқ, ... ... ... төл ... айналысқа ... ... ... ... 10 жыл ... алайықшы. Бұл 10 жыл –
елімізді тұрақты еткен, экономикамыздың да мүшелді мерекесі».
Қорытынды
Ел Президентінің 1997 ... 11 ... ... – 2030. ... өсіп - ... ... және әл – ... деп аталатын Қазақстан халқына Жолдауында болашақта ... тиіс ұзақ ... жеті ... ... Солардың үшеуі
экономика саласына тікелей қатысты. Атап айтқанда: үшінші ұзақ мерзімді
басымдық: ... ... ... жоғары, дамыған ... ... ... өсу; ... ұзақ ... басымдық:
энергетика ресурстары; алтыншы ұзақ ... ... ... ... және ... ... – экономикалық өрлеудің нақтылы, тұрлаулы және
барған сайын арта түсу қарқынына қол жеткізу ... атап ... - 2030» - дан ... қамтылған мәселелері мен қабылданған
шешімдерінің және жоспарлау мерзімінің ұзақтығы ... ... ... ... ол ... ... ... 2001 жылғы 4 желтоқсандағы № 735
Жарлығымен бекітілген «Қазақстан республикасының 2010 ... ... даму ... Бұл ... ... 2010 жылға дейінгі
даму моделі анықталды. Оның ... – ұзақ ... ... ... ... негізін қалау делінді. Экономика саласындағы даму
моделінде:
❖ мемлекетті экономикалық өрлеу «локомотивіне» айналдыру;
... ... жүйе ... ірі компанияларды құру және
оларды аймақтық және мүмкіншілігінше, әлемдік деңгейге шығару;
❖ ТМД аймағындағы экономикалық ... қол ... ... ... – ақ, мемлекеттің экономикадағы рөлі айқындалған.
Мәселен, әрбір ... - ... тобы ... ірі ... бойынша
мемлекет осы бизнестегі өзінің мүддесі қандай екендігін, өзінің меншік
үлесі мен ... ... ... ... шешуі керек.
Пайдаланылған әдебиеттер
1. Қазақстан Республикасының Статистика жөніндегі агенттігі. «Қазақстан
Республикасының әлеуметтік – экономикалық жағдайы»,
Қаңтар – қыркүйек 2002 ж.
2. ... ... ... ... ... ... әлеуметтік – экономикалық дамуы» 1/2003 және 1/2004 ж
3. Мамыров Н.К. «Халықаралық экономикалық қатынастар»,
Алматы – 2000 ... ... Е.Н. ... ... қатынастар», Алматы – 2001
5. Назарбаев Н.Ә. «Қазақстан 2030- ... ... ... ... С.С ... экономикасы», Алматы – 2003 ж.
7. Фомичев В.И. «Международная торговля», Москва – 2000 ... ...... № 3 (43), № 6 (46) – 2004 ж.
9. Шеденов Ө. Қ. «Жалпы экономикалық теория», ... – 2002 ... ... ... ... ... 2002 ж

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 23 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Кедендік төлемдер және олардың мемлекеттің сыртқы экономикалық байланыстарын реттеудегі атқаратын рөлі(мысалға қазақстан республикасы)51 бет
Қазақстан мен ТМД елдерінің сыртқы экономикалық байланыстарының дамуы48 бет
Қазақстанның сыртқы экономикалық байланыстары 8 бет
Абылай хан – XVІІІ ғасырдағы тарихымыздың аса ірі тұлғасы13 бет
Адамның рухани дүниесі11 бет
Алексей Иванович Тевкелев Петербург елшісі6 бет
Аргентинаға экономикалық – географиялық сипаттама27 бет
Арнайы миссиялар73 бет
Арнайы миссиялар дипломатиясының халықаралық-құқықтық негіздері21 бет
Германияның орталық Азиядағы саясаты (1992-2009 жж.)167 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь