Типтік өндіру ұңғыларда қабатты гидравликалық жару
![](/assets/img/loading.gif)
![](/assets/img/loading.gif)
ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫның ғылым ЖӘНЕ жоғары білім МИНИСТРЛІГІ
Ш.ЕСЕНОВ атындағы КАСПИЙ ТЕХНОЛОГИЯЛАР ЖӘНЕ ИНЖИНИРИНГ УНИВЕРСИТЕТІ
Факультет __Инжиниринг__
(атауы)
КУРСТЫҚ ЖҰМЫС (ЖОБА)
тақырыбына ___Типтік өндіру ұңғыларда қабатты гидравликалық жару________________
___________________________________ ___________________________________ _______
МамандықБББ _____________6В07210 - Мұнайгаз Инжинирингі_____________________
(шифр-мамандық атауы,ББ)
Жетекші
проф.Нұршаханова Л.
[(қолы)]
[(]Жетекші аты-жөні[)]
Орындаған
Сту.Аманжол Ұ.
[(қолы)]
[(]Жетекші аты-жөні[)]
АҚТАУ 2022
МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ
1 ГЕОЛОГИЯЛЫҚ БӨЛІМ
1.1 Кен орны туралы жалпы мәліметтер
1.2 Стратиграфия
1.3 Тектоника
1.4 Қабат суларының физика-химиялық қасиеттері
2 ТЕОРИЯЛЫҚ БӨЛІМ
2.1 Ұңғымалардың өнімділігін арттыру
2.2 Қабатты гидравликалық жару
2.3 ҚСЖ өткізу
2.4 Қабаттың гидравликалық жарылуы кезіндегі жұмыс тәртібі
3 ЕСЕП БӨЛІМ
3.1 Қабатты сумен жарудың негізгі технологиялық параметрлерін есептеу
4 ГИДРАВЛИКАЛЫҚ ЖАРУ КЕЗІНДЕГІ ҚАУІПСІЗДІК ТЕХНИКАСЫ
ҚОРЫТЫНДЫ
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР
КІРІСПЕ
Мұнай отын-энергетикалық ресурстарды қазіргі әлемдік тұтынудың 30% -дан астамын құрайды. Тиімді даму-экономикада тұрақтандыруға қол жеткізудің маңызды шарты. Қабаттардың мұнай беруін арттыруға және қорларды өндіру қарқынын, өндірудің ағымдағы деңгейлерін сақтай отырып, пайдалану объектісінің әлеуетіне сәйкес әрбір өндіру және айдау ұңғымасының мүмкіндіктерін барынша пайдалануға бағытталған жаңа тиімді технологиялық процестерді қолдана отырып, өнім горизонттарын әзірлеу жүйесін одан әрі жетілдіру үшін Өзен кен орнын игерудің жаңа жобасын жасау қажеттілігін туғызады.
Қабаттан мұнай алу және оған кез-келген әсер ұңғымалар арқылы жүзеге асырады. Ұңғының шұңқырлы аймағы - барлық процестер ең қарқынды жүретін жер болып саналады. Мұнда сұйықтық алынған кезде ток сызықтары бір түйінге айналады немесе айдау кезінде бөлінеді. Кен орнын игеру тиімділігі, тау-кен өндірісінің шығыны, айдау қабілеті және ұңғымадағы сұйықтықты көтеру үшін қолдануға болатын қабат энергиясының үлесі қабаттың төменгі шұңқыр аймағының жағдайына тікелей қатысты.
Механика әсер ету әдістері қатты жыныстарда тиімді, кейиін ҰКА-да қосымша жарықтар пайда болады, бұл қабаттың жаңа жойылған бөліктерін сүзу процесіне қосуға мүмкіндік береді.
Мұнай өндіруді күшейтудің ең көп таралған әдістерінің бірі-гидравликалық жару болып саналды .
Жалпы гидравликалық жару көбінесе ұңғымаларды таңдау және гидравликалық жарудың жобасын жасау кезінде қолданылатын ұңғымалар мен өнімді қабаттар туралы бастапқы деректердің сенімділігіне байланысты тиімді әрі жаксы болып табылады. Сондықтан осы курстық жұмысымда мен Аманджол Улдана кен орнының қабаттарынан мұнай өндіруді қарқындатудың негізгі әдістерінің бірі ретінде гидравликалық жаруды қолдану мүмкіндігін қарадым.
Өзен кен орнының бірегейлігін және оның бүгінгі жай-күйін ескере отырып, бүкіл кен орнын игеру және жайластыру жобасын жасау үшін өте үлкен күрделі салымдар мен ұзақ уақыт қажет болады. Осы жағдайларға сүйене отырып, "ҚазМұнайГаз" БӨ "АҚ "Өзенмұнайгаз" өндірістік филиалында кен орнын кезең - кезеңмен жобалау және қалпына келтіру туралы шешім қабылданды, бұл оңалту мерзімдерін едәуір қысқартуға, сондай-ақ кен орнының кейінгі блоктарын жобалау және оңалту кезінде бірінші блоктардағы жұмыстардың нәтижелерін ескеруге мүмкіндік береді.
1. ГЕОЛОГИЯЛЫҚ БӨЛІМ
1.1 Кен орны туралы жалпы мәліметтер
Өзен кен орны Маңғыстау түбегінің оңтүстік дала бөлігінде орналасқан, геологиялық әдебиетте Оңтүстік Маңғыстау иілісі деп аталады.Әкімшілік жағынан кен орнының аумағы Қазақстан Республикасының Маңғыстау облысының құрамына кіреді. Орографиялық тұрғыдан Оңтүстік Маңғыстау ауданының оңтүстікке, оңтүстік - батысқа, теңізге қарай сәл қисайған, солтүстігінде +260 м-ден +24 м-ге дейін абсолютті белгілері бар кең, әлсіз толқынды Үстірт оңтүстігінде. Ауданның орталық және оңтүстік бөліктерінде кең көлемді ағынсыз ойпаттар орналасқан, олардың ең үлкені-132 м,ең үлкен белгісі бар Қарағай ойпаты. Өзен аңғары шамамен 500 м2 аумақты алып жатыр. Оның солтүстік, оңтүстік-шығыс және шығыс беткейлері тік, дерлік мөлдір.
1997 жылы Өзен кен орнынан 2 884 500 тонна мұнай өндірілді. Мұнай сынамаларын горизонттар бойынша бөлу мынадай: XIII горизонт-27,5;
XIV горизонт - 39,9; XV горизонт - 12; XVI горизонт - 10,9; XVII горизонт 5,7;
XVIII Горизонт - 1,7; Хумурун күмбезі-1,2; Солтүстік - Батыс күмбезі - 1,4; Парсумурун күмбезі-1,6%.
1980 жылдары өнімді көкжиектер қарқынды түрде бұрғыланды: Гумурун, солтүстік-батыс және Парсумурун күмбездері. Бұл олардың ішінен мұнай іріктеудің тиісінше 4,66 және 58% - ға ұлғаюына ықпал етті. Мұнай мен сұйықтықтың ең көп өндірілуімен сипатталады XIII-XIV көкжиектер. Олардан өндірілген мұнай кен орнынан өндірілген барлық мұнайдың 64% -. құрады. Кен орнындағы бір өндіруші ұңғыманың орташа тәуліктік дебиті тәулігіне 3,1-ден 5,4 тоннаға дейін. Мұнай бойынша, тәулігіне 6,7-ден 15,8 тоннаға дейінді сұйықтық. XIII-XIV горизонттар айдау ұңғымаларының қатарларымен 64 дербес игеру блогына бөлінген. Блоктар, тіпті бір Горизонт шегінде де, коллекторлардың бастапқы баланстық алынған қорлары мен өндірістік қабаттардың қасиеттері, сұйылту дәрежесі, сондықтан мұнай мен сұйықтықты өндіру кең ауқымда өзгереді. Пайдалану тәсілдері бойынша мұнай мен сұйықтықты іріктеу сипаттамасы 01.01.1997 жыл: кен орнынан негізгі мұнай өндіру (97 %) терең сорғы арқылы жүзеге асырылады (ШГН) және газлифт пайдалану тәсілімен жүзеге асырылады. Газлифт ұңғымаларының қоры барлық өндіруші қордың тек 9,2% - құраса да, газлифт тәсілімен мұнай өндіру 16,6% құрайды, ал сұйықтық өндіру кен орнынан барлық өндірудің 24% құрайды. Бұл газлифт ұңғымалары бойынша мұнай мен сұйықтықтың орташа дебиттері тереңдік сорғыларымен жабдықталған ұңғымаларға қарағанда 3-3,5 есе жоғары екендігімен түсіндіріледі, олардың саны барлық өндірілетін Қордың 92,7% - на жетеді. Өзен кен орнының газдары метан типіне жатады, тереңдігі бар Этан біршама артады. Газ горизонттарында негізінен азот, көмірқышқыл газы қосылған " құрғақ " метан газы бар. Газдың тығыздығы 0,562 - 0,622 кг м3 шегінде төмен Коллекторлық қабаттардың ауданы бойынша таралуы қабаттардың тиімді мұнаймен қаныққан қалыңдығының, игеру объектілерінің және тұтастай алғанда көкжиектердің карталары бойынша анықталады.Өзен кен орнының өнімді шөгінділері белгілі бір қасиеттерімен ерекшеленетін полимиктикалық құрамдағы коллекторлардың тәуелсіз класына жатады. Бұл коллектордың осы класқа жататындығын анықтайтын негізгі фактор-бұл тау жыныстарының құрамындағы жоғары пайыз, энергетикалық түрлендіруге ұшырайтын минералдардың химиялық және механикалық әсеріне тұрақсыздық. Егер кварц құмтастарында кварц шамамен 95% болса, онда Өзен кен орнының полимиктикалық лекторларында кварц мөлшері шамамен 30% құрайды, ал 70% тұрақты емес минералдарға жатады. Негізінен қаңқа фракциясының бұралуына, тығыздалуына және цементтелуіне дейін азаятын тау жыныстарының түрленуі микропоралардың үлкен көлемінің пайда болуына әкеледі. Нәтижесінде жеке үлгілер үшін кеуектілік мәні 30% немесе одан да көпке жетеді. Микропоралардың көлемі салыстырмалы түрде төмен өткізгіштік мәндерімен су қанықтылығының жоғары мәндерін де анықтайды (1-кесте).
1 кесте-геофизикалық мәліметтер бойынша анықталған кеуектілік мәндері
Горизонт
m, %
XIII
21
XIV
22
XV, XVI
23
XVII, XVIII
24
Өзен кен орны бөлінісінде 1965 жылы стратиграфия, литология, терең бұрғылау арқылы ашылған коллекторлық қасиеттер бойынша Оңтүстік Маңғыстаулақ иілісінің мезозой бөлігінің екі гидрогеологиялық қабаты бөлінді: бор және Юра. Олардың арасында 100 м-ден астам су өткізбейтін қалыңдығы бар.Саз және сазды мергельдер, оксофд және жоғарғы келловей деңгейлері.
Юра кешенінің сулы қабаты-Юра кешенінің шөгінділерінде екі деректі кешен ерекшеленеді: терригендік, оның ішінде келловея қабаты, Жоғарғы Юра, орта және төменгі Юра коллекторлары және жоғарғы Юра карбонаты.
Терригенді Сулы кешен - жалпы қалыңдығы 800-1000 м болатын неогенді және сазды жыныстардың ауысуымен ұсынылған. Юра терригенді су кешені суларының жалпы минералдануы 12,7-15,2 мгл жетеді. хлор мөлшері 2700 экв 2900 мг құрайды.экв.л., магний разряды 140 разряд 180мг.экв. л., кальций 400 раз 500 мг.экв.л., йод гидрокарбо-наты 2 мг. экв.л., йод концентрациясы шамалы және 3 акр 8 мгл аралығында өзгереді.л. Өзен кен орнындағы Юра сулары үшін алюминийдің едәуір жоғары мөлшері 60 акр 70 мг-ға дейін сипатталады.эквл. Бұл сулар хлоркальций түріне жатады.
Карбонатты Сулы кешен литологиялық тұрғыдан сазды Мергель қалыңдығынан бөлінген, құмтас қабаттары бар әктастармен ұсынылған. Зерттелген шөгінділердің сулары жалпы минералдану жағынан да, жеке компоненттердің құрамы жағынан да терригендерден ерекшеленеді. Жалпы минералдану 23,3 - 36,8 мгл құрайды. йодтың мөлшері 2 раз 3 мг л. су сульфат-натрий түріне жатады. Оңтүстік Маңғышлақ жағдайлары үшін сулы кешендерді қоректендірудің негізгі көздерінің бірі гидростатикалық қысымның әсерінен тығыздалатын саздар деп санауға болады.
Бор кешені - бор қабаты 700 м 800 м құмды-алевролитті шөгінділерді кезектестіру арқылы күрделі. бор дәуіріндегі терригенді шөгінділерде екі Сулы плекс бөлінеді: неокам және альбсеноман. Оларды бір-бірінен ажырататын аймақтық су өткізбейтін құрал-антикалық саздардың тұрақты пакеті. Неокам суларының жалпы минералдануы 19,3 - 21,7 гл жетеді.су , құрамында 45 мг л дейін бром, 10 мг алюминий, 5 - 10 мг сульфаттар бар.Л. түрі бойынша олар хлоркальций.
Альбсеноман Сулы кешенінің қабат сулары неокамға қарағанда жақсы зерттелген. Қабат суларының жалпы минералдануы 11,32 - 14,71 мгл құрайды. сульфаттардың мөлшері 40-тан 50 мг-ға дейін өзгереді.экв. л., сонымен қатар олардың концентрациясының жоғарыдан төменге қарай 5 - 10 мг - ға дейін төмендеуі байқалды. экв.л., йод 1 - 3 мг-ден аспайды. л., алюминий шамамен 10 мг. л. су гидрокарбонат - натрий, сульфат - натрий және хлормагний түріне жатады.
1.2 Стратиграфия
Өзен кен орнында терең барлау бұрғылауымен қуаттылығы шамамен 3600 м болатын мезазой жыныстарының шөгінді қабаты ашылды, оның құрылымына триас, юра, бор, палеоген, неоген және төрттік жастағы жауын-шашын қатысады. Олардың бөлінуі ұңғымалардан өзекті зерттеу кезінде алынған палеонтологиялық мәліметтерге және Маңғышлақтың басқа аудандарының ұқсас шөгінділерімен салыстыруға негізделген. Іс-істер, деңгейлер мен ішкі деңгейлер арасындағы шекаралар көп жағдайда шартты түрде, негізінен электр орау арқылы жүзеге асырылады. Соңғы уақытта микрофаунаны өңдеу және споралы-тозаңды зерттеу нәтижесінде қолда бар стратиграфиялық схемаларды біршама өзгертуге және нақтылауға мүмкіндік туды.
Өзен кен орнының мұнай-газдылығы Юра және ішінара бор шөгінділерімен байланысты. Кен орнының геологиялық бөлінісінде бор және Юра шөгінділеріне орайластырылған 26 құмды Горизонт орнатылған. Бор жасындағы I - XII (жоғарыдан төмен) горизонттар - газды, XIII - XVIII горизонттар - жоғарғы және орта Юра-бұл кен орнының мұнай мен газдың жаңа қабаты, кейбір күмбездерде төменгі Юра дәуірінің XIX - XXIV горизонттары бар.
Пермь-триас шөгінділері (РТ) Өзен кен орнындағы ең көне жыныстар болып табылады. Бұл шөгінділер жалпы қалыңдығы 1500-1600 метр болатын бірыңғай Оңтүстік Маңғышлақ сериясына бөлінген.
Юра жүйесі (J) - Юра жүйесінің шөгінділерінде барлық үш бөлім ерекшеленеді: төменгі, орта, жоғарғы жалпы қалыңдығы 1300 м.
Байос қабаты (J2 b) - байос шөгінділері ең кең таралған және барлық жерде шығарылады. Байос қабатының шөгінділері негізінен континентальды және Лагуна-континентальды фациялармен, алевролиттермен және күйдірілген өсімдік органикалық заттарымен, көмір қабаттарымен және линзаларымен біріктірілген саздармен ұсынылған. Олардың қалыңдығы 500-ден 520-ға дейін немесе одан да көп метрге өзгереді.
1.3 Тектоника
Өзен кен орны тектоникалық тұрғыдан Кискавказ, Орта Азия және падная Сібірдің бірыңғай Жас эпипалиазой платформасының бөлігі болып табылатын Тұран тақтасымен байланысты.
Өзен кен орны үлкен брахиантиклинальды қатпармен шектеседі, оның мөлшері 39 раз 9 км. бүктеме айтарлықтай асимметриялы. Оның қоймасы шығысқа қараймещысып, Шығыс периклиналды қатты созылған солтүстік-батысқа қарағанда қысқа етеді. Оңтүстік Қанат салыстырмалы түрде тік. Мұндағы құлау бұрыштары XIV Горизонт төбесінде 6 дез-8 ток.
1.4 Қабат суларының физика-химиялық қасиеттері
Химиялық құрамы бойынша Өзен кен орнының қабат сулары екі топқа бөлінеді: қалам тобы - бор сулары, екінші топ - юра шөгінділері.
Бор горизонттарының сулары негізінен 10 гл дейін минералданатын сульфат - натрий түріне жатады.
Өнімді Юра горизонттарының (XIII - XXIII) қабаттық сулары 130-170 гл минералдануы бар құрамы бойынша әртүрлі хлоркальцийлі тұзды ерітінділермен ұсынылған. өнеркәсіптік Құрамы 500 мгл дейін бром, 20 мгл дейін йод және басқа да құнды компоненттері бар Күкіртсіз сулар судың көлемдік газ факторы 0,5-0,9 м3 аспайды м3 және тек мұнай және газ кен орындарының контурларына жақын жерде, сондай-ақ терең жатқан горизонттардың суларында ол 1,0 - 1,2 м3м3 жетеді
Су-еріген газ 80 - 90 %, метан 4 - 8 %, ауыр көмірсутектер 3,2-13 %, азот 0,5 - 7,3 %, көмірқышқыл газымен ұсынылған. Күкіртті сутегі жоқ.
Қабат суларының орташа тығыздығы 1081-ден (XIII горизонт) 1105 кгм3-ге дейін өзгереді. (XXIV горизонт), барлық горизонттар үшін орташа есеппен 1098 кг құрайды.м3 қалыпты жағдайда (20 горизонт).140гл минералдануы бар су үшін анықталған қабат суларының физикалық қасиеттері, қабат қысымы 11,4 М Па және температура 62 раз с құрайды: тұтқырлық-0,6 м па раз с, көлемдік коэффициент-1,015, сығылу коэффициенті - 3,2 м Паˉ1.
2. ТЕОРИЯЛЫҚ БӨЛІМ
2.1 Ұңғымалардың өнімділігін арттыру
Қазіргі уақытта өндірілмеген негізгі мұнай қорлары өткізгіштігі 60 мкм2-ден төмен өткізгіш коллекторлармен шектелген. Бұл жағдайда мұнай өндіруді қарқындату және қабаттардың мұнай өндірісін арттыру шаралары қажет.Өзен кен орнында 39 термогаз қышқылы-перфорациялық-плиоздық өңдеу жүргізілді, бұл кен орнында қосымша 7,3 мың тонна мұнай қорын игеруге тартуға мүмкіндік берді, сондай-ақ 80 депрессиялық перфорация жүргізілді, бұл кен орнында игеруге қосымша 15 мың тонна мұнай тартуға мүмкіндік берді.Термобарохимиялық өңдеу бос құбырларға өңдеу өнімдерін депрессиялық іріктеумен қабаттың ұңғыма маңындағы аймағына термогазохимиялық және гидроимпульсикалық әсер етуді көздейді.
Қабаттардың мұнай беруін арттыру және мұнай өндіруді қарқындату үшін өндіруші және айдау ұңғымаларына дыбыстық және ультрадыбыстық диапазондардың акустикалық тербелістерімен (АКЗиУД) және электр тогымен (ЭВ) әсер ету бойынша іс-шаралар кешені өткізілді. Өндіруші қорды электрмен қамту 1% (31 ЕАВ), ұңғымалар мен қабаттарды акустикалық оңалту (АРСиП) - 0,32% құрайды. Тәжірибе көрсеткендей, қабатқа электрмен әсер ету ұңғымалардың өнімділігін қалпына келтіруге және қабаттардың мұнай өндірісін арттыруға әкеледі.
Қабаттарға әсер етудің жасанды әдістерін қолдану (контурдан тыс, контурішілік су басу, газ қабатына айдау, гидравликалық сыну және т. б.) мұнай кен орындарын игеру процесінде жұмсалатын қабат энергиясын толтыруға, мұнай іріктеудің неғұрлым қарқынды ... жалғасы
Ш.ЕСЕНОВ атындағы КАСПИЙ ТЕХНОЛОГИЯЛАР ЖӘНЕ ИНЖИНИРИНГ УНИВЕРСИТЕТІ
Факультет __Инжиниринг__
(атауы)
КУРСТЫҚ ЖҰМЫС (ЖОБА)
тақырыбына ___Типтік өндіру ұңғыларда қабатты гидравликалық жару________________
___________________________________ ___________________________________ _______
МамандықБББ _____________6В07210 - Мұнайгаз Инжинирингі_____________________
(шифр-мамандық атауы,ББ)
Жетекші
проф.Нұршаханова Л.
[(қолы)]
[(]Жетекші аты-жөні[)]
Орындаған
Сту.Аманжол Ұ.
[(қолы)]
[(]Жетекші аты-жөні[)]
АҚТАУ 2022
МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ
1 ГЕОЛОГИЯЛЫҚ БӨЛІМ
1.1 Кен орны туралы жалпы мәліметтер
1.2 Стратиграфия
1.3 Тектоника
1.4 Қабат суларының физика-химиялық қасиеттері
2 ТЕОРИЯЛЫҚ БӨЛІМ
2.1 Ұңғымалардың өнімділігін арттыру
2.2 Қабатты гидравликалық жару
2.3 ҚСЖ өткізу
2.4 Қабаттың гидравликалық жарылуы кезіндегі жұмыс тәртібі
3 ЕСЕП БӨЛІМ
3.1 Қабатты сумен жарудың негізгі технологиялық параметрлерін есептеу
4 ГИДРАВЛИКАЛЫҚ ЖАРУ КЕЗІНДЕГІ ҚАУІПСІЗДІК ТЕХНИКАСЫ
ҚОРЫТЫНДЫ
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР
КІРІСПЕ
Мұнай отын-энергетикалық ресурстарды қазіргі әлемдік тұтынудың 30% -дан астамын құрайды. Тиімді даму-экономикада тұрақтандыруға қол жеткізудің маңызды шарты. Қабаттардың мұнай беруін арттыруға және қорларды өндіру қарқынын, өндірудің ағымдағы деңгейлерін сақтай отырып, пайдалану объектісінің әлеуетіне сәйкес әрбір өндіру және айдау ұңғымасының мүмкіндіктерін барынша пайдалануға бағытталған жаңа тиімді технологиялық процестерді қолдана отырып, өнім горизонттарын әзірлеу жүйесін одан әрі жетілдіру үшін Өзен кен орнын игерудің жаңа жобасын жасау қажеттілігін туғызады.
Қабаттан мұнай алу және оған кез-келген әсер ұңғымалар арқылы жүзеге асырады. Ұңғының шұңқырлы аймағы - барлық процестер ең қарқынды жүретін жер болып саналады. Мұнда сұйықтық алынған кезде ток сызықтары бір түйінге айналады немесе айдау кезінде бөлінеді. Кен орнын игеру тиімділігі, тау-кен өндірісінің шығыны, айдау қабілеті және ұңғымадағы сұйықтықты көтеру үшін қолдануға болатын қабат энергиясының үлесі қабаттың төменгі шұңқыр аймағының жағдайына тікелей қатысты.
Механика әсер ету әдістері қатты жыныстарда тиімді, кейиін ҰКА-да қосымша жарықтар пайда болады, бұл қабаттың жаңа жойылған бөліктерін сүзу процесіне қосуға мүмкіндік береді.
Мұнай өндіруді күшейтудің ең көп таралған әдістерінің бірі-гидравликалық жару болып саналды .
Жалпы гидравликалық жару көбінесе ұңғымаларды таңдау және гидравликалық жарудың жобасын жасау кезінде қолданылатын ұңғымалар мен өнімді қабаттар туралы бастапқы деректердің сенімділігіне байланысты тиімді әрі жаксы болып табылады. Сондықтан осы курстық жұмысымда мен Аманджол Улдана кен орнының қабаттарынан мұнай өндіруді қарқындатудың негізгі әдістерінің бірі ретінде гидравликалық жаруды қолдану мүмкіндігін қарадым.
Өзен кен орнының бірегейлігін және оның бүгінгі жай-күйін ескере отырып, бүкіл кен орнын игеру және жайластыру жобасын жасау үшін өте үлкен күрделі салымдар мен ұзақ уақыт қажет болады. Осы жағдайларға сүйене отырып, "ҚазМұнайГаз" БӨ "АҚ "Өзенмұнайгаз" өндірістік филиалында кен орнын кезең - кезеңмен жобалау және қалпына келтіру туралы шешім қабылданды, бұл оңалту мерзімдерін едәуір қысқартуға, сондай-ақ кен орнының кейінгі блоктарын жобалау және оңалту кезінде бірінші блоктардағы жұмыстардың нәтижелерін ескеруге мүмкіндік береді.
1. ГЕОЛОГИЯЛЫҚ БӨЛІМ
1.1 Кен орны туралы жалпы мәліметтер
Өзен кен орны Маңғыстау түбегінің оңтүстік дала бөлігінде орналасқан, геологиялық әдебиетте Оңтүстік Маңғыстау иілісі деп аталады.Әкімшілік жағынан кен орнының аумағы Қазақстан Республикасының Маңғыстау облысының құрамына кіреді. Орографиялық тұрғыдан Оңтүстік Маңғыстау ауданының оңтүстікке, оңтүстік - батысқа, теңізге қарай сәл қисайған, солтүстігінде +260 м-ден +24 м-ге дейін абсолютті белгілері бар кең, әлсіз толқынды Үстірт оңтүстігінде. Ауданның орталық және оңтүстік бөліктерінде кең көлемді ағынсыз ойпаттар орналасқан, олардың ең үлкені-132 м,ең үлкен белгісі бар Қарағай ойпаты. Өзен аңғары шамамен 500 м2 аумақты алып жатыр. Оның солтүстік, оңтүстік-шығыс және шығыс беткейлері тік, дерлік мөлдір.
1997 жылы Өзен кен орнынан 2 884 500 тонна мұнай өндірілді. Мұнай сынамаларын горизонттар бойынша бөлу мынадай: XIII горизонт-27,5;
XIV горизонт - 39,9; XV горизонт - 12; XVI горизонт - 10,9; XVII горизонт 5,7;
XVIII Горизонт - 1,7; Хумурун күмбезі-1,2; Солтүстік - Батыс күмбезі - 1,4; Парсумурун күмбезі-1,6%.
1980 жылдары өнімді көкжиектер қарқынды түрде бұрғыланды: Гумурун, солтүстік-батыс және Парсумурун күмбездері. Бұл олардың ішінен мұнай іріктеудің тиісінше 4,66 және 58% - ға ұлғаюына ықпал етті. Мұнай мен сұйықтықтың ең көп өндірілуімен сипатталады XIII-XIV көкжиектер. Олардан өндірілген мұнай кен орнынан өндірілген барлық мұнайдың 64% -. құрады. Кен орнындағы бір өндіруші ұңғыманың орташа тәуліктік дебиті тәулігіне 3,1-ден 5,4 тоннаға дейін. Мұнай бойынша, тәулігіне 6,7-ден 15,8 тоннаға дейінді сұйықтық. XIII-XIV горизонттар айдау ұңғымаларының қатарларымен 64 дербес игеру блогына бөлінген. Блоктар, тіпті бір Горизонт шегінде де, коллекторлардың бастапқы баланстық алынған қорлары мен өндірістік қабаттардың қасиеттері, сұйылту дәрежесі, сондықтан мұнай мен сұйықтықты өндіру кең ауқымда өзгереді. Пайдалану тәсілдері бойынша мұнай мен сұйықтықты іріктеу сипаттамасы 01.01.1997 жыл: кен орнынан негізгі мұнай өндіру (97 %) терең сорғы арқылы жүзеге асырылады (ШГН) және газлифт пайдалану тәсілімен жүзеге асырылады. Газлифт ұңғымаларының қоры барлық өндіруші қордың тек 9,2% - құраса да, газлифт тәсілімен мұнай өндіру 16,6% құрайды, ал сұйықтық өндіру кен орнынан барлық өндірудің 24% құрайды. Бұл газлифт ұңғымалары бойынша мұнай мен сұйықтықтың орташа дебиттері тереңдік сорғыларымен жабдықталған ұңғымаларға қарағанда 3-3,5 есе жоғары екендігімен түсіндіріледі, олардың саны барлық өндірілетін Қордың 92,7% - на жетеді. Өзен кен орнының газдары метан типіне жатады, тереңдігі бар Этан біршама артады. Газ горизонттарында негізінен азот, көмірқышқыл газы қосылған " құрғақ " метан газы бар. Газдың тығыздығы 0,562 - 0,622 кг м3 шегінде төмен Коллекторлық қабаттардың ауданы бойынша таралуы қабаттардың тиімді мұнаймен қаныққан қалыңдығының, игеру объектілерінің және тұтастай алғанда көкжиектердің карталары бойынша анықталады.Өзен кен орнының өнімді шөгінділері белгілі бір қасиеттерімен ерекшеленетін полимиктикалық құрамдағы коллекторлардың тәуелсіз класына жатады. Бұл коллектордың осы класқа жататындығын анықтайтын негізгі фактор-бұл тау жыныстарының құрамындағы жоғары пайыз, энергетикалық түрлендіруге ұшырайтын минералдардың химиялық және механикалық әсеріне тұрақсыздық. Егер кварц құмтастарында кварц шамамен 95% болса, онда Өзен кен орнының полимиктикалық лекторларында кварц мөлшері шамамен 30% құрайды, ал 70% тұрақты емес минералдарға жатады. Негізінен қаңқа фракциясының бұралуына, тығыздалуына және цементтелуіне дейін азаятын тау жыныстарының түрленуі микропоралардың үлкен көлемінің пайда болуына әкеледі. Нәтижесінде жеке үлгілер үшін кеуектілік мәні 30% немесе одан да көпке жетеді. Микропоралардың көлемі салыстырмалы түрде төмен өткізгіштік мәндерімен су қанықтылығының жоғары мәндерін де анықтайды (1-кесте).
1 кесте-геофизикалық мәліметтер бойынша анықталған кеуектілік мәндері
Горизонт
m, %
XIII
21
XIV
22
XV, XVI
23
XVII, XVIII
24
Өзен кен орны бөлінісінде 1965 жылы стратиграфия, литология, терең бұрғылау арқылы ашылған коллекторлық қасиеттер бойынша Оңтүстік Маңғыстаулақ иілісінің мезозой бөлігінің екі гидрогеологиялық қабаты бөлінді: бор және Юра. Олардың арасында 100 м-ден астам су өткізбейтін қалыңдығы бар.Саз және сазды мергельдер, оксофд және жоғарғы келловей деңгейлері.
Юра кешенінің сулы қабаты-Юра кешенінің шөгінділерінде екі деректі кешен ерекшеленеді: терригендік, оның ішінде келловея қабаты, Жоғарғы Юра, орта және төменгі Юра коллекторлары және жоғарғы Юра карбонаты.
Терригенді Сулы кешен - жалпы қалыңдығы 800-1000 м болатын неогенді және сазды жыныстардың ауысуымен ұсынылған. Юра терригенді су кешені суларының жалпы минералдануы 12,7-15,2 мгл жетеді. хлор мөлшері 2700 экв 2900 мг құрайды.экв.л., магний разряды 140 разряд 180мг.экв. л., кальций 400 раз 500 мг.экв.л., йод гидрокарбо-наты 2 мг. экв.л., йод концентрациясы шамалы және 3 акр 8 мгл аралығында өзгереді.л. Өзен кен орнындағы Юра сулары үшін алюминийдің едәуір жоғары мөлшері 60 акр 70 мг-ға дейін сипатталады.эквл. Бұл сулар хлоркальций түріне жатады.
Карбонатты Сулы кешен литологиялық тұрғыдан сазды Мергель қалыңдығынан бөлінген, құмтас қабаттары бар әктастармен ұсынылған. Зерттелген шөгінділердің сулары жалпы минералдану жағынан да, жеке компоненттердің құрамы жағынан да терригендерден ерекшеленеді. Жалпы минералдану 23,3 - 36,8 мгл құрайды. йодтың мөлшері 2 раз 3 мг л. су сульфат-натрий түріне жатады. Оңтүстік Маңғышлақ жағдайлары үшін сулы кешендерді қоректендірудің негізгі көздерінің бірі гидростатикалық қысымның әсерінен тығыздалатын саздар деп санауға болады.
Бор кешені - бор қабаты 700 м 800 м құмды-алевролитті шөгінділерді кезектестіру арқылы күрделі. бор дәуіріндегі терригенді шөгінділерде екі Сулы плекс бөлінеді: неокам және альбсеноман. Оларды бір-бірінен ажырататын аймақтық су өткізбейтін құрал-антикалық саздардың тұрақты пакеті. Неокам суларының жалпы минералдануы 19,3 - 21,7 гл жетеді.су , құрамында 45 мг л дейін бром, 10 мг алюминий, 5 - 10 мг сульфаттар бар.Л. түрі бойынша олар хлоркальций.
Альбсеноман Сулы кешенінің қабат сулары неокамға қарағанда жақсы зерттелген. Қабат суларының жалпы минералдануы 11,32 - 14,71 мгл құрайды. сульфаттардың мөлшері 40-тан 50 мг-ға дейін өзгереді.экв. л., сонымен қатар олардың концентрациясының жоғарыдан төменге қарай 5 - 10 мг - ға дейін төмендеуі байқалды. экв.л., йод 1 - 3 мг-ден аспайды. л., алюминий шамамен 10 мг. л. су гидрокарбонат - натрий, сульфат - натрий және хлормагний түріне жатады.
1.2 Стратиграфия
Өзен кен орнында терең барлау бұрғылауымен қуаттылығы шамамен 3600 м болатын мезазой жыныстарының шөгінді қабаты ашылды, оның құрылымына триас, юра, бор, палеоген, неоген және төрттік жастағы жауын-шашын қатысады. Олардың бөлінуі ұңғымалардан өзекті зерттеу кезінде алынған палеонтологиялық мәліметтерге және Маңғышлақтың басқа аудандарының ұқсас шөгінділерімен салыстыруға негізделген. Іс-істер, деңгейлер мен ішкі деңгейлер арасындағы шекаралар көп жағдайда шартты түрде, негізінен электр орау арқылы жүзеге асырылады. Соңғы уақытта микрофаунаны өңдеу және споралы-тозаңды зерттеу нәтижесінде қолда бар стратиграфиялық схемаларды біршама өзгертуге және нақтылауға мүмкіндік туды.
Өзен кен орнының мұнай-газдылығы Юра және ішінара бор шөгінділерімен байланысты. Кен орнының геологиялық бөлінісінде бор және Юра шөгінділеріне орайластырылған 26 құмды Горизонт орнатылған. Бор жасындағы I - XII (жоғарыдан төмен) горизонттар - газды, XIII - XVIII горизонттар - жоғарғы және орта Юра-бұл кен орнының мұнай мен газдың жаңа қабаты, кейбір күмбездерде төменгі Юра дәуірінің XIX - XXIV горизонттары бар.
Пермь-триас шөгінділері (РТ) Өзен кен орнындағы ең көне жыныстар болып табылады. Бұл шөгінділер жалпы қалыңдығы 1500-1600 метр болатын бірыңғай Оңтүстік Маңғышлақ сериясына бөлінген.
Юра жүйесі (J) - Юра жүйесінің шөгінділерінде барлық үш бөлім ерекшеленеді: төменгі, орта, жоғарғы жалпы қалыңдығы 1300 м.
Байос қабаты (J2 b) - байос шөгінділері ең кең таралған және барлық жерде шығарылады. Байос қабатының шөгінділері негізінен континентальды және Лагуна-континентальды фациялармен, алевролиттермен және күйдірілген өсімдік органикалық заттарымен, көмір қабаттарымен және линзаларымен біріктірілген саздармен ұсынылған. Олардың қалыңдығы 500-ден 520-ға дейін немесе одан да көп метрге өзгереді.
1.3 Тектоника
Өзен кен орны тектоникалық тұрғыдан Кискавказ, Орта Азия және падная Сібірдің бірыңғай Жас эпипалиазой платформасының бөлігі болып табылатын Тұран тақтасымен байланысты.
Өзен кен орны үлкен брахиантиклинальды қатпармен шектеседі, оның мөлшері 39 раз 9 км. бүктеме айтарлықтай асимметриялы. Оның қоймасы шығысқа қараймещысып, Шығыс периклиналды қатты созылған солтүстік-батысқа қарағанда қысқа етеді. Оңтүстік Қанат салыстырмалы түрде тік. Мұндағы құлау бұрыштары XIV Горизонт төбесінде 6 дез-8 ток.
1.4 Қабат суларының физика-химиялық қасиеттері
Химиялық құрамы бойынша Өзен кен орнының қабат сулары екі топқа бөлінеді: қалам тобы - бор сулары, екінші топ - юра шөгінділері.
Бор горизонттарының сулары негізінен 10 гл дейін минералданатын сульфат - натрий түріне жатады.
Өнімді Юра горизонттарының (XIII - XXIII) қабаттық сулары 130-170 гл минералдануы бар құрамы бойынша әртүрлі хлоркальцийлі тұзды ерітінділермен ұсынылған. өнеркәсіптік Құрамы 500 мгл дейін бром, 20 мгл дейін йод және басқа да құнды компоненттері бар Күкіртсіз сулар судың көлемдік газ факторы 0,5-0,9 м3 аспайды м3 және тек мұнай және газ кен орындарының контурларына жақын жерде, сондай-ақ терең жатқан горизонттардың суларында ол 1,0 - 1,2 м3м3 жетеді
Су-еріген газ 80 - 90 %, метан 4 - 8 %, ауыр көмірсутектер 3,2-13 %, азот 0,5 - 7,3 %, көмірқышқыл газымен ұсынылған. Күкіртті сутегі жоқ.
Қабат суларының орташа тығыздығы 1081-ден (XIII горизонт) 1105 кгм3-ге дейін өзгереді. (XXIV горизонт), барлық горизонттар үшін орташа есеппен 1098 кг құрайды.м3 қалыпты жағдайда (20 горизонт).140гл минералдануы бар су үшін анықталған қабат суларының физикалық қасиеттері, қабат қысымы 11,4 М Па және температура 62 раз с құрайды: тұтқырлық-0,6 м па раз с, көлемдік коэффициент-1,015, сығылу коэффициенті - 3,2 м Паˉ1.
2. ТЕОРИЯЛЫҚ БӨЛІМ
2.1 Ұңғымалардың өнімділігін арттыру
Қазіргі уақытта өндірілмеген негізгі мұнай қорлары өткізгіштігі 60 мкм2-ден төмен өткізгіш коллекторлармен шектелген. Бұл жағдайда мұнай өндіруді қарқындату және қабаттардың мұнай өндірісін арттыру шаралары қажет.Өзен кен орнында 39 термогаз қышқылы-перфорациялық-плиоздық өңдеу жүргізілді, бұл кен орнында қосымша 7,3 мың тонна мұнай қорын игеруге тартуға мүмкіндік берді, сондай-ақ 80 депрессиялық перфорация жүргізілді, бұл кен орнында игеруге қосымша 15 мың тонна мұнай тартуға мүмкіндік берді.Термобарохимиялық өңдеу бос құбырларға өңдеу өнімдерін депрессиялық іріктеумен қабаттың ұңғыма маңындағы аймағына термогазохимиялық және гидроимпульсикалық әсер етуді көздейді.
Қабаттардың мұнай беруін арттыру және мұнай өндіруді қарқындату үшін өндіруші және айдау ұңғымаларына дыбыстық және ультрадыбыстық диапазондардың акустикалық тербелістерімен (АКЗиУД) және электр тогымен (ЭВ) әсер ету бойынша іс-шаралар кешені өткізілді. Өндіруші қорды электрмен қамту 1% (31 ЕАВ), ұңғымалар мен қабаттарды акустикалық оңалту (АРСиП) - 0,32% құрайды. Тәжірибе көрсеткендей, қабатқа электрмен әсер ету ұңғымалардың өнімділігін қалпына келтіруге және қабаттардың мұнай өндірісін арттыруға әкеледі.
Қабаттарға әсер етудің жасанды әдістерін қолдану (контурдан тыс, контурішілік су басу, газ қабатына айдау, гидравликалық сыну және т. б.) мұнай кен орындарын игеру процесінде жұмсалатын қабат энергиясын толтыруға, мұнай іріктеудің неғұрлым қарқынды ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Пәндер
- Іс жүргізу
- Автоматтандыру, Техника
- Алғашқы әскери дайындық
- Астрономия
- Ауыл шаруашылығы
- Банк ісі
- Бизнесті бағалау
- Биология
- Бухгалтерлік іс
- Валеология
- Ветеринария
- География
- Геология, Геофизика, Геодезия
- Дін
- Ет, сүт, шарап өнімдері
- Жалпы тарих
- Жер кадастрі, Жылжымайтын мүлік
- Журналистика
- Информатика
- Кеден ісі
- Маркетинг
- Математика, Геометрия
- Медицина
- Мемлекеттік басқару
- Менеджмент
- Мұнай, Газ
- Мұрағат ісі
- Мәдениеттану
- ОБЖ (Основы безопасности жизнедеятельности)
- Педагогика
- Полиграфия
- Психология
- Салық
- Саясаттану
- Сақтандыру
- Сертификаттау, стандарттау
- Социология, Демография
- Спорт
- Статистика
- Тілтану, Филология
- Тарихи тұлғалар
- Тау-кен ісі
- Транспорт
- Туризм
- Физика
- Философия
- Халықаралық қатынастар
- Химия
- Экология, Қоршаған ортаны қорғау
- Экономика
- Экономикалық география
- Электротехника
- Қазақстан тарихы
- Қаржы
- Құрылыс
- Құқық, Криминалистика
- Әдебиет
- Өнер, музыка
- Өнеркәсіп, Өндіріс
Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор #1 болып табылады.
![google play](assets/img/google-play-badge.png)
Ақпарат
Қосымша
Email: info@stud.kz