Қазіргі кезеңдегі қр ұлттық банкінің қызметтері мен рөлі

МАЗМҰНЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...

КІРІСПЕ . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ... ... ... .. 3
I. ҰЛТТЫҚ БАНК
1.1 Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі туралы ақпарат. 4
1.2. Ұлттық банкі, оның мақсаты мен міндеттері . . . . 6
1.3. Банктің қызмет бағыттары . . . . . . .. . . . . . . . . 7
1.4. Меншік қаражаттары мен пайдасы . . . . . . . . . . . . . . . 9
II. ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАДАҒЫ ҰЛТТЫҚ БАНКІНІҢ
ДАМУ ДӘРЕЖЕСІН ТАЛДАУ
2.1. Ұлттық банктің қазіргі кезеңдегі жағдайын талдау 12
2.2. Банк жүйесіндегі Ұлттық банктің алынған орны .. . . . . . . . .14
2.3. Ұлттық Банктің құрылымы мен басқару органдары . . . 16

ҚОРЫТЫНДЫ . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 21
ПАЙДАЛЫНҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .22
ҚОСЫМШАЛАР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 23
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ
ҚАЗАҚ ЭКОНОМИКА, ҚАРЖЫ ЖӘНЕ ХАЛЫҚАРАЛЫҚ САУДА УНИВЕРСИТЕТІ
«ҚАРЖЫ ЖӘНЕ ... ... ... ІСІ » КАФЕДРАСЫ
КУРСТЫҚ ЖҰМЫС
АҚША, НЕСИЕ, БАНКТЕР ПӘНІ БОЙЫНША
ТАҚЫРЫБЫ: ҚАЗІРГІ КЕЗЕҢДЕГІ ҚР ҰЛТТЫҚ БАНКІНІҢ
ҚЫЗМЕТТЕРІ МЕН РӨЛІ
Орынаған: 1-ші курс ... А.С. топ ... ... ... 2008
МАЗМҰНЫ___________________________________________
КІРІСПЕ . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . ... .. 3
I. ... ... ... ... ... Банкі туралы ақпарат. 4
1.2. Ұлттық банкі, оның мақсаты мен міндеттері . . .
. ... ... ... бағыттары . . . . . . .. . . . . . . .
. ... ... ... мен ... . . . . . . . . . . . . .
. . ... ... РЕСПУБЛИКАДАҒЫ ҰЛТТЫҚ БАНКІНІҢ
ДАМУ ДӘРЕЖЕСІН ТАЛДАУ
2.1. Ұлттық банктің ... ... ... ... Банк ... ... банктің алынған орны .. . . . . .
. . ... ... ... ... мен басқару органдары . . .
16
ҚОРЫТЫНДЫ . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . ... ... ... . . . . . . . . . . . . . . . . . . ... ... ... ... Республикасың экономикасы жаңа қатынастардың
қалыптасуына, нарықтық жүйені жетілдіруге, одан ары ... ... ... ... ... жағдайында жұмыс істеуде. Сонымен қатар
өз ұлттық валютамыз ... ... ... ... ... бұйрығы бойынша, 2006жылы, Ұлттық банк төрағасы
Ануар Сайденовтің қол ... ... Бұл ... ... ... ықпалын тигізуде. Бүгінгі менің курстык жұмысымның ... ... ...... ... экономикадамызға әсері, жасалып
жатқан жұмыстар мен сараптамалар, өзге елдермен ... ... ... көрсетуге болады.
Қазақстан Республикасының Ұлттық банкі Қазақстан ... ... ... ... ... ... банктерімен және халықаралық
қаржы ұйымдарымен қатынаста Қазақстан Республикасының мүддесін көздейді.
Ұлттық банк – бұл ... ... ... және есеп ... ... ... және ... жасау құқығына ие, «банктердің банкі»
рөлін атқарды, ... ... және ... ... анықтайды.
Куртық жұмыстың мақсатына толық тоқтала кетсек, тақырыптың өзектілігі
жөнінде айтқанда көрсеткендей Ұлттық банк жүйесін неғұрлым ... ... ... дейінгі жасалған жұмыстарды сараптап және алдағы жоспарларын
талдап экономикамыздағы ролін толық ашықтап ... ... ... ... Ұлттық банкі, оның мақсаты мен
міндеттері. ... ... ... ... ... мен пайдасы. ҚР
Ұлттық банктің операциялары мен ... Банк ... ... ... ... Ұлттық Банктің құрылымы мен басқару органдары. Ұлттық
Банк – Үкіметтің бас ... ... ... және ... Қазақстан
Республикадағы Ұлттық банкісінің даму дәрежесін талдау. Еліміздегі Ұлттық
банкінің қазіргі кезеңдегі жағдайын талдау. ҚР Ұлттық ... ... ... ... ... негізгі деректерді мына астында
көрсетілген әдебиеттер мен ... ... ... ... Конститутциясы. .Егемен Қазақстан. ... бет. ... ... ... ... бет ... Астана 2006ж.№7-6 б. Банки Казакстана. Астана 2007ж.№4-7 б.
Вестник: Қазақстанның Ұлттық Банкі. Астана 2005ж №5-3 б. ... ... ... 2006 ... ЖЫЛДЫҚ ЕСЕБІ АЛМАТЫ 2007 жыл
www.minfin.kz. ... ... .
I ... БАНК
1.1 Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі туралы ақпарат
Қазақстан Республикасының екі ... банк ... бар. ... ... ... ... ... Ұлттық Банк) Қазақстан
Республикасының орталық банкі болып табылады және ... ... ... ... ... ... білдіреді. Ерекше құқықтық
мәртебесі бар Қазақстанның Даму Банкін қоспағанда, барлық өзге ... ... ... (екінші) деңгейін білдіреді. Ұлттық Банк өзінің құзыреті
шегінде басқа елдердің орталық банктерімен және ... ... ... ... және өзге ... ... ... мүддесін білдіреді.Ұлттық Банк өзінің міндеттерін
орындау кезінде пайда алу мақсатын ... ... ... ... ... ... ... бірақ өз қызметін жүзеге
асыруда оған заңнамада берілген ... ... ... ... ... ... ... Республикасының Үкіметімен үйлестіреді, өзінің
қызметінде Үкіметтің экономикалық саясатын ескеріп ... және егер ... ... орындауға және ақша-кредит саясатын ... ... ... болса, оны іске асыруға жәрдемдеседі. Ұлттық Банк сатылап
бағыну схемасы бар біртұтас орталықтандырылған құрылымнан ... ... ... ... ... ал ... басқару органы Директорлар кеңесі
болып табылады.Ұлттық Банктің негізгі ... ... ... ... ... ету болып табылады. Негізгі ... ... үшін ... Банкке мынадай міндеттер жүктеледі:- мемлекеттің ақша-
кредит саясатын әзірлеу және жүргізу; ... ... ... ... ... валюталық реттеуді және валюталық бақылауды жүзеге
асыру; қаржы жүйесінің тұрақтылығын ... ... ... ... ... ... мiндеттерге сәйкес мынадай негiзгi функцияларды
орындайды:
– Қазақстан Республикасында мемлекеттiк ... ... ... ... ... өзгеріс Ұлттық Банк пен Үкіметтің ақша-
кредит жəне ... ... ... 2006 жылдың соңындағы
үйлестірілген іс-қимылдарының ... ... ... ... ... Республикасының аумағында банкноталар мен монеталардың
эмиссиясын жүзеге асырады. 2006 жыл 2005 ... ... ... ... ... ... ... ұлғаюымен
сипатталды (қосымша 2-сурет).
– төлем жүйесінің жұмыс істеуін ... ... ... ... және ... ... ... Банктің алтын валюта активтерiн басқарады;
– қаржы ұйымдарының қызметін бақылауды және қадағалауды, сондай-ақ ... ... ... ... ... ... қызметін реттеуді
және басқасын жүзеге асырады;
 –  Қазақстан Республикасының Ұлттық  ... ... ... ... ... құрылуынан бастап 2006 жылғы 31 желтоқс анаралығында
кірістілігі 34,46% болды, бұл жылдық көрсеткіште 5,44% құрайды. Кірістілік
Ұлттық қордың ... ... – АҚШ ... ... ... ... Ұлттық Банктің құрылымына мыналар кіреді:     11 департаменттен (1
департамент Астана қаласында), 10 жеке басқармадан  және 1 жеке ... ... ... 16 ... филиал және Алматы қаласындағы екі
филиал - Кассалық операциялар және ... ... ... ... ... ... ... ету орталығы  Ұлттық Банктің Ресей
Федерациясындағы өкілдігі 4 есеп беретін ұйым:
– «Қазақстан Республикасы Ұлттық ... ... ... есеп ... шаруашылық жүргізу құқығы бар республикалық мемлекеттік кәсіпорны
–  «Қазақстан Республикасы Ұлттық ... ... ... бюросы»
шаруашылық жүргізу құқығы бар республикалық ... ... ... ... Ұлттық Банкінің Қазақстан теңге ... ... ... бар ... ... ... «Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің Банкнот фабрикасы» шаруашылық
жүргізу құқығы бар республикалық мемлекеттік кәсіпорны ... ... ... ... беру қоры»·        «Сақтандыру
төлемдеріне кепілдік беру ... ... ... ... ... ... «Қазақстан Актуарлық орталығы»  
       «Q-BRO» Қазақстан  Ұлттық Банкі Резервтік ... ... ... табылады. Ұлттық Банк сондай-ақ «Ұлттық
процессинг ... ... ... ... бірі болып
табылады.Ұлттық Банк "ГНПФ" жинақтаушы зейнетақы қоры" акционерлік қоғамы
акционерлерінің бірі болып табылады.
1.2. Ұлттық банк оның ... мен ... ... ... елдің несие жүйесін бақылаушы әрі реттеуші ... ... ... ... ... ... ие және ... басқарудың
мемлекеттің органы болып табылады .Олардың басшылық ролі мемлекет берген
үлкен өкілеттіліктермен анықталады.
Орталық банк елдің эмиссиялық, ... және ... ... ол ... шығару, басқару құқықтарына ие «банктердің банкі»,
«соңғы ... ... ... ... ... ақша-несиелік және
валюталық саясатты анықтайды, оның ... ... ... табу ... ... ... жүзеге асыру және елдің несиелік жүйесін ... ... ... ... ... ... банкіге кең
өкілеттік беруі екінші деңгейлі банк жүйесінің ... ... ... ... банк ... берген эмиссиялық құқығы негізінде экономиканы
жалпы мемлекеттік тұрақтандыру саясатын,тауар-ақша тепе-теңдік саясатын
жүргізеді.
Орталық банк тарапынан ақша- несиелік ... ... ... ... және қолма-қолсыз ақша массасы жатады, оның
динамикасына өзгерісі тәуелді болады. Қазіргі даму сатысында ақша ... ... яғни ақша ... ... және ... екінші деңгейлі
банктердің операцияларының басқару арқылы реттейді.
«Қазақстан Республикасының Ұлттық банкі туралы» Заңы ... ... ... банкі және республикамыздағы банк жүйесінің жоғары
деңгейі болып табылады.
Ол жай клиенттерге ... ... ... банктен орталық
эмиссиялық банкке өзгертілді және банктердің банкі болды.
Тәжірибе жүзінде кассалық резервтердің ... ... ... және ... ... ... түсуі Ұлттық мекемелері
арқылы коммерциялық банктердің кассаларын толтыру негізінде жүреді. Барлық
банктер қолма-қолсыз есеп айырысуларды ... ... ... ... ал ... жағдайда Ұлттық банкіде және оның ... банк – ақша ... ... ... ... бақа ... ... тұратын жекеше мүлкі бар заңды тұлға. Мүліктің
құралу көздеріне – банк ісінен түскен табыстар, бағалы ... ... және ... ... түскен дотациялар жатады.
Сонымен қатар, Қазақстан Республикасының Ұлттық банкісіне мынадай
қосымша ... ... ... экономикалықдамуы және дүниежүзілік ... ... ... ... ақша ... несие,
банктік есептеулерді және валюталық қатынастар ссаласындағы мемлекеттік
саясатты жасау және жүзеге асыру;
- ақша-несие және банк ... ... ... ... ... және ... несиелік мекемелерінің қызметін реттейтін ережелерді
жасау негізінде банк несие берушілердің салымшылардың мүдделерін қорғау.
1.3. ... ... ... банк жұмысының негізгі бағытттары:
- елдегі несиелік ресурстарды және айналасын басқару;
- өзіне бағынышты ... ... ... түсімді инкассациялауды
ұйымдастыру және жүзеге асыру;
- халық шаруашылығындағы несиелік, есеп айырысужәне ... ... ... ... ержелерді,есеп жүргізу жәе ... есп ... банк ісін ... ақша – несилік реттеудің әдістерінң формаларын
талдау;
- банк ісін бақылау және қадағалау;
- ... банк ... ... ... ... ...... және аналитикалық жұмыстар жүргізу;
- валюталық операцияларды жүргізу ережелерін және тәртібін жасау, біркелкі
валюталық ... ... және ... банк ... Республикасының Ұлттық банкі туралы» Заңға сәйкес
мынадай қызметтер мен операцияларды орындайды:
- айналыстағы ақша ... ... ... ... ... ... ... саясатын жүргізеді, Қазақстан
Республикасы аумағында банкноталар мен монеталарды ... ... ... ... ... кепіл берушісі Үкімет болып табылатын Қазақстан Республикасының ішкі ... ... ... ... ... ... ... аумағында еншілес банк ашуға рұқсат береді;
- Қазақстан Республикасы аумағында, одан тыс жерлерде банк ... ... ... және банк ... ... лицензия
береді;
- Банктердің бағалы қағаздар эмиссиясы жобасының оның ... ... ... ... ... сараптауын жүргізеді;
- Ол банктерге несие беруге, банктердің қарыз капиталы нарығындағы ашық
позициясына ... ... ... ... ... сатыдағы несие беруші
болады, қайта қаржыландыру саясатын жүргізеді;
- Банктердің жұмысына және шетелдік валютаны ... алу, сату ... ... ... мен ... ... әрі ... белгілейді;
- Қазақстан Республикасында ресми мөлшелермелерді өзгерту арқылы банктік
пайыз мөлшерлемелерінің деңгейін реттеуді жүргізді;
- Қазақстан Республикасында ... ... ... ... ... ... жағдайда Ұлттық банк банктердің операциялары
бойынша несиелік салымдары шектеу және пайыз мөлшерлемерін ... ... ... Республикасында валюталық ретту мен валюталық бақылауды жүзеге
асырады және валюталық операциялардың барлық түрін жүргізуге құқылы;
- Банк ісі, ... еспе ... ... ... жүргізу бойынша
банктерге, валютаны сатып алу, ... ... ... ... және ... клиенттеріне орындауға міндетті
нормативтік актілер шығарады, сонымен қатар, олардың орындалуын бақылайды;
- Бақылау және ... ... ... ету үшін ... ... сатып алу, сату, айырбастаумен айныласатын ұйымдарға
бухгалтерлік, статистикалық, тағы басқа есеп ... ... ... ... бекітеді.
- Егер заңды актілермен басқалары қарастырылмаса, Қазақстан ... ... ... және ... ... субьектілерімен жүзеге
асырылатын есеп айырысу, ағымдағы бюджеттік және басқа да шоттардан ... ... есеп ... реттеу мақсатында бекіте алады,
Сирек жағдайларда мемлекеттік бюджеттің қаражаттары ... ... ... және ұйымдардың кассалық қызмет
көрсетуімен байланысты операциялар жүргізеді
Ұлттық банк – заңды төлем ... яғни ... ... құқы бар ... ... ... Олар ... банкінің
эмиссиялауында шығарылады және банктерге сатып, қолма –қолсыз эквивалент
алу формасында болады. Қазақстан Республикасының ... ақша ...... табылады.
Ұлттық банк банкноталар мен монеталардың қажетті мөлшерін анықтайды,
олардың жасалуын қамтамасыз етеді, ... және ... ... ... ... ... ... банкноталар мен ... ... ... пішіні болуы керек. Банкноталар мен
монеталардың көрсетілген сипаттамалары ... ... ... ... тек қана ... ... Парламентінің құқы
бар. Ұлттық валютаның қызмет ету шарттарын, мерзімін, тәртібін анықтау
құқығы Қазақстан Республикасының Президентіне жүктеледі.
Ұлттық банк ... ... ... шет ел ... ... ... ... анықтау тәртібін белгілейді. Қолма-қол
ақшаның айналымы, олардың банкінің кассасына үздіксіз оралып отыру ... ... ... ақша ... ... және коммерциялық
банктерге инкассациялауға лицензия беру бойынша өз күштерін енгізуімен
байланысты, қолма-қол ... ... 1996 ... ... ... ... Екінші деңгейдегі банктер корреспонденттік шоттағы
қаражаттарының қалдығы шегінде қолма-қол ақша ... ... ... ... операциялық кассадағы қолма-қол ақша қалдығына шек қойылмайды.
Эмиссия - бұл ... ... ... ... ... Ол қолма-қол түрінде де немесе қолма-қолсыз ... де ... ... ақша ... ... ... мен ... қосымша шығарылуын сипаттайы.
1.4. Меншік қаражаттары мен пайдасы
Ұлттық банк – ақша резервтерінен, алтын ... ... бақа ... ... ... ... мүлкі бар заңды тұлға. Мүліктің
құралу көздеріне – банк ісінен түскен табыстар, бағалы ... ... және ... ... ... дотациялар жатады.
Негізгі Ұлттық банк унитарлықорган болып табылады. Мемлекет-жарғылық
қордың жалғыз иесі. Негізгі қор – ғимараттардан, ... ... ... да ... ... Ұлттық банк резервтік және басқа д ... ... қор ... ... құрылып,ол өзіндік табыс есебінен
толтырады және осы қорға байланысты нормаларға ... ... ... ... ... арналады.
Ұлттық банкінің қаржылық жылдағы пайдасы сол жылға жатқызылатын табыстар
мен шығындардың айырмасы ретінде анықталады. Ондай шығындарға: ... оның ... ... мен ... ... ... жатады.
Пайданың жарғылық, резервтік және басқа қорларды құрғаннан қалған бөлігі
республикалық бюджетке аударылады. Ұлттық банк және ... ... ... ... ... ұлттық банкінің негізгі міндеті – Қазақстан
Республикасының ұлттық ... ішкі және ... ... қамтамасыз
ету болып табылады.
Ұлттық банк – заңды төлем құралын, яғни ... ... құқы бар ... ... орган. Олар Ұлттық банкінің
эмиссиялауында ... және ... ... қолма –қолсыз эквивалент
алу формасында болады. Қазақстан Республикасының ресми ақша бірлігі – теңге
болып табылады.
Ұлттық банк ... мен ... ... ... анықтайды,
олардың жасалуын қамтамасыз етеді, сақталу,жою және ... ... ... ... ... ... банкноталар мен монеталардың
номиналдық ... ... ... ... ... ... мен
монеталардың көрсетілген сипаттамалары баспасөзде жариялануы тиіс.
Валютаны өзгертуге тек қана ... ... ... ... ... валютаның қызмет ету шарттарын, мерзімін, тәртібін анықтау
құқығы Қазақстан Республикасының Президентіне жүктеледі.
Ұлттық банк Қазақстан Республикасының ... шет ел ... ... айырбастау бағамын анықтау тәртібін белгілейді.
Қолма-қол ақшаның айналымы, олардың банкінің кассасына ... ... ... жүзеге асады.
Екінші деңгейдегі банктер корреспонденттік шоттағы қаражаттарының
қалдығы шегінде қолма-қол ақша ... ... ... ... ... ... қолма-қол ақша қалдығына шек қойылмайды.
Эмиссия- бұл мемлекетпен банкноталардың, монеталардың, ... ... Ол ... ... де ... ... ақша
түрінде де болуы мүмкін.
Қолма-қол ақша түріндегі эмиссия- айналысқа банкноталар мен монеталардың
қосымша шығарылуын сипаттайы.
Қазақстандағы теңгенің көп мөлшерде эмиссиялануының ... ...... арасындағы дәстүрлі қолма- қолсыз есеп айырысулардың
біртіндеп ... есеп ... ... бұны ... ... ... есептеуге болады.
Бірақ 1995 жылы жағдай жақсара бастады, бұл кассалық ... ... ... нәтижесінде қолма-қол ақшаларды эмиссиялаудың
үлес салмағы банк кассасында ... ... ... ... депозиттік қарыздық операциялардың
процесінде іске асады. Банктегі депозиттер сомасы несие ақшаны құру ... ... ... Банк ... чек ... ... қарыз беру
арқылы жұмылдырған кезде несие ақшалар құрылады. Бұл операциялардың сызбасы
келесідей: 100 ақша бірлігіндегі депозит үшін ... ... 15 ... ... қалған 85 ақша бірлігі банк арқылы қарызға ... ... ... ақша ... ... ақша бірлігі болады. Бұл
– сомасы 85 ақша бірлігі болатын жаңа ақшаның құрылуын білдіреді. ... ... ... өз ... ... ақша эмиссиясының себебі бола
алатын басқа депозиттердің ... ... ... Яғни ... ... орын ... банктердің эмиссиясын реттеу Ұлттық банкінің ақша базасы
сияқты, ақша ... және ақша ... ... арқылы жүреді.
Ақша базасы – бұл Ұлттық банк шығаратын ақшалары. Оған айналымдағы қолма-
қол ақшалар, міндетті және артық резервтер жатады. ... ... ... ... ... Ұлттық банкідегі арнайы шотта ... ... ... ... банк ... бөлігі
(бұл Ұлттық банкінің келісімі бойынша тек қана қаржылық тұрақты банктермен
қолданылатын ... ... ... деп ... ... дегеніміз банктердің Ұлттық банкідегі корреспондеттік
шоттардағы қалған ... ... ... ... ... ... шоттардағы қаражаттарының болуына байланысты
болғандықтан, Ұлттық банк ақша ... ... ... деңгейдегі
банктердің Ұлттық банкідегі коррепондеттік шоттардағы қаражаттарының
көлемін, яғни банктердің өнімділігін ... ... ... ... саясатының құралдарын пайдаланумен іске асады. Бұл
құралдары ақша базасының кеңеюінің ... ... және ақша ... ... ... ... ... ақша мультипликаторының
мөлшеріне әсер етеді.
Ақша мультипликаторының мөлшері міндетті резервтеу нормасына байланысты,
өйткені міндетті резервтер ... мен ... ... көзі ... ... қатар, айналымдағы қолма-қол ақшаның үлес салмағына
байланысты болады.
Бұл – айналымдағы қолма-қол ... ... тыс ... байланысты. Ақша мультипликациясының интенсивтілігі
олардың экономикадағы айналу жылдамдығына әсер етеді, мультипликацияның
коэффиценттік жылдамдығы азаяды.
Экономикадағы ақша ... ... (бұл ... банк ... ... ... жылдамдығы туралы айтылмайды) Ұлттық банк арқылы
тікелей реттелмейді, бірақ оның мөлшері инфляция ... әсер ... ... ... үшін ... мәні бар. ... ақшлардың айналыс
жылдамдығының азаюы ұзақ ... ... және ұзақ ... ... ... ... ... бұл тек қана, жалпы
экономиканың тұрақтылығы және ұлттық валютаға деген сенім болғанда ғана
мүмкін. ... ақша ... ... ... ... ... ... көрсеткіші болып, ақша массасындағы қолма-қол ақша үлесінің
өсуіменен, ұзақ мерзімді жинақтардың төменгі үлес ... ... ... ... ... активтерге аударуменен бірге
жүреді.
Ақша айналысының ... ... ... ... ... ол ақша массасының жалпы ішкі ... ... ... жылдамдығы төмен болған сайын, монетаризация деңгейі
жоғарылайды.
II . ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАДАҒЫ ҰЛТТЫҚ БАНКІСІНІҢ
ДАМУ ДӘРЕЖЕСІН ТАЛДАУ
2.1. ҚР Ұлттық банкінің ... ... ... талдау.
Ұлттық банкінің қазіргі кезеңдегі ақша –несие саясатының құралдары.
Пайыздық ... ақша – ... ... құралдарының бірі болып
табылады.Ұлттық банк ақша ... ... пен ... ... ұсыныстың
инфляция деңгейінің жалпы жағдайларына және инфляциялық күтімдеріне
байланысты ... ... ... ... мөлшерлемесін бекітеді.
Ұлттық банк өзініңасыру мақсатында, нарықтың пайыздық мөлшерлемесіне әсер
ету үшін қолданады. Қайта қаржыландыру ... оң және ... ... тұру ... ескереді.
Соңғы кездегі көрсеткіштер бойынша 2005-2006 жылғы көрсеткіштер бойынша
айта кетер болсақ, соңғы жылдары Қазақстаның ... ... ... ... көрсеткіштер бойынша, бұрынғы жылға қарағанда елдің ішкі
саудадағы ... ... ... 55,4 ... ... ... ... және
қызмет-34,5%тен, 30,4млрд. долл., ал импорттік тауар 32,9% дан, ... ... 2004 ... ... 2005 жылы ЖҰӨ көлемі 9,4% құраған. Төлем
балансы 2006 жылы 7,5 млрд, ... ... Ал ... ... ... жылы 8млрд. долл. құраған. 2006 жылы ... ... ... 1,9 млр. долл ... қатар 2006 жылы
коммерциалық несиелер бойынша республикалық ... ... ... ... ... ... Ұлттық Банк 2006
жылы ақша ... 1,7 %тен, ... ... ... ... ... банаралық несиелер сауда мәніне сай
келеді. Жалпы барлық нақты нарық пайыздық мөлшерлемелер 2004 ... ... оң ... ие ... ... ... және ... вексельдер бойынша табысы Ұлттық
банкінің банаралық несие бойынша табысынан ... ... ... ... ... ... талаптар. Банктерге берілетін несиенің көлемін реттеу үшін,
банктің өз міндеттемелері бойынша төлей ... ... ... және
банктердің акционерлері мен салымшыларының мүдделерін ... ... банк ... ... ... ... жылы 1 қаңтарда енгізілген «Қазақстан Республикасының коммерциялық,
кооперативтік және жеке банктердің қызметтерін реттеу ... ... ... резерв бойынша норматив 18-20% көлемі ... ... 1994 жылы ... ... ... қызмет етті, осы жылдан бастап норматив
банктердің теңге және ... ... ... депозиттік
міндеттемелерінен 30% мөлшеріне дейін өсті. 1994 жылдың 1 ... ... ... ... ... ... 15%-ға дейін
төмендеді.
2005 жылдың басында жалпы банктер арасында ... ... ... үлес ... 1645%-ын құрады, ал жыл аяғында – 48,4%.
2005 жылы банктердің 38,5%-ы ... ... ... ... ... ... ... қолданылды.
Ұлттық Банкте қолма-қол ақша айналысы 8,8%ден, ... ... ... ... депозиттер 8,3%тен, 2010,5 млрд. ... ... ... ақша айналысы 20,0% құраған.
Несие операциялар Ұлттық банкі пен Қазақстан Республикасының ... ... 1994 жылы ... ... меморандумына сәйкес Ұлттық
банк несиені үш негізгі бағыт бойынша береді. Директивті ... ... ... бойынша мемлекеттік бюджеттің тапшылығын жабу үшін
коммерциялық банктер ... және ... ... ... ... несиелер.
1994 жылы Министрлер Кабинетінің қарамағына Ұлттық банк ұсынған (27,5
млрд. теңге) несиелердің 75%-ы ... ... ... ... ... ... пайда және 16,5 млрд. теңге сомасындағы депозиттер үшін
төлемге аударылған. Бұл таза ... ... ... 17% ... ... банк 1994 жылы көкек ... ... ... ... ... ... ... Қаржы министрлігі бастапқы үш
айда сату көлемін 1,5-2,3 млн. теңгеден, 2004 жылы желтоқсан айында – ... ал 2005 ... ... – 3 млрд. теңгеге дейін көтерді. Дисконттық
баға 1994 жылы маусымда – 55,65%-дан 2006 жылдың ... ... ... ... 1 ... 3 ... кейін 6 айға дейін берілді.
1995 жылы орталық несиелер ... ... ... ... құру
процессі басталды, бұл позитивті бағаланды, өйткені 1993-1995 жж. берілген
қарыздары бойынша ... мен ... өсуі ... қарыздардың
көбеюі және жиналуы республикадағы жалпы экономикалық жағдайға кері әсерін
тигізді, соның ... ... ... және есеп ... тәртібіне ықпал
етті.
Ұлттық банктің несиелік көрсеткіші бойынша, 2006жылы экономикадағы
несиелер бұрынғы жылдарға қарағанда 2006жылы ... 2982,4 ... ... ... ... 2006 жылы 4,6%тен, 1516,8млрд. тенгеге, ал
шетел валютасындағы несие 4,4%тен, 1465,6млрд,тенгеге өсті.
2.2. Банк жүйесіндегі Ұлттық банктің ... ... ... ... ең басты мақсаты – ... ... ... ... ... ету және ... ... несие
жүйесінің қызмет етуіне жағдай жасау, есеп ... ... ... ... ... ... есеп ... жүйесін қалпына келтіру, банк қызметін
реттеу болып табылады. Ол басқа қаржы – несие құралдарымен бәсекелеспейді
және өз ... ... табу ... ... ... және
басқа да несиелік мекемелер өз клиенттеріне – шаруашылық субьектілері ... не ... ... ... соны ... Оның ...
коммерциялық банктер және басқа да несиелік мекемлер болды. Осыдан келіп,
Ұлттық «банк банктердің бірі» деп ... ... ... және ... ... салымдарды қабылдап, оларға қарыздар береді, сол сияқты
Ұлттық банкіде банктерден және жинақ мекемелерінен ... ... ... ... банк «банктердің банкі» қызметін атқару үшін :
- коммерциялық банктердің резервтерін сақтайды ;
- коммерциялық банктерге қысқа мерзімді қажеттіліктеріне байланысты ... ... ... ;
- ... ұлттық ауқымда қолма-қолсыз есеп айырысуларды жүзеге асырады ;
- банктердің қызметіне қадағалау және бақылау жүргізеді.
Ұлттық ... ... ...... ... және т.б. ... резервтер деп аталатын салымдарын сақтау болып ... ... ... банк ... » және «Қазақстан
Республикасындағы банктер және ... ... ... Заңдарына сәйкес
барлық мекемелер өз резервтерін ұлттық ... ... ... ... ... олардың ақша айналысын реттеуде, коммерциялық
банктердің несиелік қызметін ... және ... ... ету ... ... ... банк – коммерциялық банктерді және басқа да қаржылық-несиелік
мекемелерді несиелеу қызметін атқарады.Шетелде орталық ... ... ... ... атайды.Олар- коммерциялық банктерден есеп
мөлшерлемесін ала ... ... ... ... құралдарының орнын
толтыру үшін несиелер береді.Әрине бұл ... ... ... ... қағаздарымен немесе банктердің меншікті ... ... ... ... банк ... ... есеп ... жүргізеді.
Ұлттық банк банкаралық есеп айырысу сияқты жалпыхалықтық шаруашылықтың
есеп ... ... ... ... болып табылады.Осыған
байланысты ол келесі қызметтерді атқарады:
- қолма-қолсыз және қолма-қол ақша ... ... ... бүкіл банктік жүйесі үшін ... ... ... елдің
бірыңғай есеп айырысу орталығы;
- есеп айырысу, есеп жүргізу және есеп беру ережесін орнату және үйлестіру
;
Елімізде ... есеп ... екі ішкі ... ... ... ... ... есеп айырысу,екіншісі- Ұлттық
банкідегі банктердің корреспондеттік ... ... ... есеп ... ... бар ... ... корреспондеттермен тікелей есеп айырысу үшін LORO-
NOSTRO орталықтандырылмаған корреспондеттік шоттары бойынша – ... ... есеп ... ... асыра алады.
Ұлттық банк пен өзінің құрамдас бөлімшелері есеп айырбастау кассаық
орталығы (ЕКО) ... ... ... ... ... ... бюджеттің кассалық орындалуын бюджеттік банкіге беру және
төлем жүйесінің нормасына дейін орталықтандырылған банкарлық есеп ... ... ... ... сәйкес келу керек.АҚШ-та федералды
резервтік жүйесі банкаралық есеп ... ... ... ... ... ... ... коммерциялық банктер корреспондеттік
шоттарды ашпайды.
Төлем құжаттарының барлық түрлерін ... ... ... ... ... есеп ... іске асыруды қамтамасыз ететін
Ұлттық банкінің облыстық басқармаларының әрекетін ... ... ... 1995 жылы ... ... және ұсақ ... ... үшін пайдаланылатын гросс-есеп
айырысу жүйесі 1995 жылдың 15 мамырында Алматыда ... ... ... ... барлық банктер және олардың Алматы,
Талдықорған, Жамбыл облыстарындағы филиалдары,Алматылық клирингтік палатасы
болып табылады.
Қатысушының кез-келген ... ... ... ... ... күнделікті шыққан барлық төлемдерді қарап алу үшін, басқа
коммерциялық банкілерден оның атына келген төлемдерді ... үшін ... ... ... ... ... ... реттеуге
мүмкіндік беріледі.Есеп айыру арқылы өтпеген төлемдер қатысушыға қабыл
алмаған, қамсыздандырылмаған төлемдер құны түрінде қайтарылады.
Төлем ... ... ... екінші деңгейлі банктер операциондық
күнді және біртұтас корреспондеттік ... ... ... шотқа өту екі кезеңде жүреді.Бірінші кезеңде біртұтас
корреспондеттік шотқа өту облыс деңгейінде, ал екінші ... ... өту ... ... ... ... мен басқару органдары
Ұлттық банкінің басқару құрылымы мен қызметін ұйымдастырудың басқа да
мәселелерін «Қазақстан Республикасының ... ... ... Заңы ... ... ... ... туралы» Ережесі негізінде
анықтылады.
Ұлттық банкі өзінің қызметтерін орындауы үшін басқарама, директорат, бас
аумақтық және облыстық ... ... ... да ... құрылымдық
бөлімшелері бар.
Ұлттық банкінің ең жоғарғы ... ... ... банк төрағасымен
басқарылатын басқарма болып табылады.
Басқарма 9 адамнан тұрады. Оның құрамына – Ұлттық банк ... оның ... ... пен ... бекітіледі (ҚР Ұлттық банктің
құрылымының сұлбалық бейнесі ... ... ... ... ... ... ... ақша-несиелік саясатын жасайды;
- Ұлттық банкі ... ... ... қатысты нормативтік актілерін
бекітеді;
- Парламент бекіткен тұжырым негізінде банкноттар мен ... ... және ... пішінін бекітеді;
- Ұлттық банкінің банктермен және Қазақстан Республикасының бюджетімен
операциялар бойынша пайыздық мөлшерлемесін бекітеді;
- ... ... ... ... ... ... ... Сыртқы резервтерде сақтауға алатын сыртқы активтер типтерін ... ... ... ... ... есеп ... жылдық жиынтық баласты
қарастырады;
- Ұлттық банк туралы Ережені, ... банк ... ... ... департаменттерінің директорларын тағайындайды;
- Банктер және олардың филиалдары үшінэкономикалық нормативтерін бекітеді.
Кезектен тыс мәжілістер Ұлттық банк төрағасының ... ... ... ... ... банк ... ҚР ... ұсынуымен алты жылға сайланады.
Ұлттық банк төрағасы Ұлттық банк атынан және ... ... ... ... халықаралық және басқа ұйымдармен
қатынастарда жұмыс істейді.
Ұлттық банк төрағасы ... банк ... ... ... және ... ... ... Ұлттық банк атынан келісім-шарттар жасауға
өкілетті. Бірақ, бұған басқармаға берілген өкілеттіктер кірмейді.
Ұлттық банк төрағасы ... ... ... ... және Ұлттық банкіге жүктелген жұмыстар үшін жауап береді. Ол
басқарма мүшелеріне және ... ... ... жеке өкілетте бере
алады. Ұлттық банк ... ... жоқ ... оның ... бірі ... банк ... Президентке екі ай бұрын жазбша ... ... ... ... ... Ол ... ... орнынан
босатылады.
Төраға орынбасарлары және басқарма мүшелері Ұлттық банк төрағасы ... екі ай ... ... ... жазып жұмыстан босатуын сұрай
алады.
Ұлттық банкінің жедел басқару ... ... ... ... Ұлттық банк төрағасымен басқарылады.
Директорат, «Қазақстан Республиканың Ұлттық банкі туралы» Заңға сәйкес
Ұлттық банкінің қарауындағы, төрағасының және ... ... ... ... ... ... ... құрамына- төраға, оның орынбасарлары және департамент
директорлары кіреді. ... ... ... ... ... (1997
жылдың ортасындағы жағдай бойынша): ақша-несие операциялары, ... ... ... ... ... технологиялар, бухгалтерлік есеп және бюджет, ішкі ... және ... ішкі ... есептеу жұмыстары, төлем жүйелері,
шетелдік операциялар, заң департаменттері және дербес ... ... банк ... ... басқармалары, Алматы бас филиалы арқылы жүзеге
асырады. Олар филиалдың құқықтарын пайдаланады және Ұлттық банк атынан
қызмет ... ... ... келе ... мен II-тараулардан
байқайтынымызды және ҚР Ұлттық банкісінің дамыту жолдарын сарапқа салып өз
ойымды ...... ... ... ... ... бойынша
банктік қызметті жүзеге асыратын коммерциялық ұйым болып табылатын заңды
тұлға.
Банктік қызмет – бұл Қазақстан Республикасы ... ... ... банктік операцияларды жүзеге асыру. Мен осы курс жұмыстан мынадай
ой түйдім: ... ... ... ... ... әл-
ауқаттылығын түбегейлі жақсарту мен экономиканы ... ... ... банк басқару ісінің мақсатты да көп деңгейлі жүйесін
қалыптастырудың қажетті және ... ... ... атап ... ... керек. Қазақстан Республикасының Ұлттық банкі ... ... ... ретінде басқа елдердің орталық банктерімен
және ... ... ... ... ... Республикасының
мүддесін көздейді. Ұлттық банк – бұл эмиссиялық, резервтік, кассалық ... ... ... норма шығару және бақылау жасау құқығына ие,
«банктердің ... ... ... ... ... және валюта саясатын
анықтайды.
Ұлттық банк – оның жоғары үкімет органы тұлғасындағы мемлекеттік
біртұтас органы, бір ғана қол ... және ... қор ... Ол тек ... ... Президеніне есеп береді. ҚР Ұлттық банкінің басты
міндеті ұлттық валюта – теңгенің ішкі және ... ... ... ... табылады.
ҚР Ұлттық банктің негізгі қызметтері мыналар: айналыстағы ақша
массасының көлемін реттеу ... ... ... ... ... эмиссиялау, банктерге, ұйымдарға несие беру және республикада ... есеп ... іске ... инвестициялық қызмет, екінші деңгейдегі
банктер қызметін бақылау және қадағалау, валюталық реттеу және ... ... және ... ... банкінің ақша-несие саясатының мақсаты ұлттық валютаның
тұрақтылығын: оның ... алу ... және ... қатардағы шетел
валюталарына қатысты бағамын қамтамасыз ету болып табылады. Оның ... ... ... ең ... ... нормасы, мемлекеттік бағалы
қағаздарды сатып алу және сатуға байланысты ашық нарықтағы ... және ... ... ... ... нарықтағы интервенция.
Эмиссия – мемлекеттік банкнота, монета, бағалы қағаздарды
шығаруы. Ол қолма-қол түрінде де, ... да ... ... ... ... ... ақша шығаруды білдірсе, ал екіншісі депозитті-
қарыздық операциялар процесінде іске асырылады.
Ұлттық банк эмиссиясы алдағы жылдарға ... 2006 жылы ... ... ... ... ... ... мөлшерлемені ұлғайта отырып, ҚР Ұлттық банкіден
банктердің қарыз алуын ынталандыратын болса, ал есептік ... ... банк ... ... ... ... соның негізінде
жалпы республика бойынша ақша айналысын реттейді. Міндетті резерв
нормасының ... ... ... сомасы мен несиелік операциялар көлемі
арасында тығыз өзара байланыстың болуын, яғни оны ҚР ... ... ақша ... ... үшін ... ... ақша массасын реттеудің біршама ыңғайлы әдісі – ашық
нарықтағы операциялар. Мағынасы ҚР ... ... ақша ... ... экспансияға шек қою мақсатында нарықта бағалы қағаздарды сатады.
Керісінше, ақша шығаруды және несие беруді ынталандыруға тырысады, ол ... ... ... яғни қағаздарды сатып алады.
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ:
1. Ақша, несие,банктер Ғ.С. Сейітқасымов – Алматы, Экономика – 2001ж.
2. Ақша ... және ... С.Б. ... ... ... Л.А. Финансы. Учебник для вузов.- м.: ЮНИТИ, 2000.-527 с.
4. Қазақстан Республикасының Конститутциясы. - ... ... , ... ... ... В.Д, Ильясов К.К. Финансы – Алматы: изд. 2-ое, ... ... ... ... , 1997. 472 стр.
6. С.Әкімбеков, А.С.Баймұхаметова, У.А.Жанайдаров
Экономикалық ... - ... - 464 ... ... және ... ... ... да міндетті төлемдер туралы ... ... ... бет.
8. Финансы, деньги, кредит. Учебник. Под. Ред. О. ... - ... 2001.- ... ... ҰЛТТЫҚ БАНКІНІҢ 2006 ЖЫЛҒЫ ЖЫЛДЫҚ ЕСЕБІ АЛМАТЫ
2007 ... ... ... ... ... ... ... 16.05.2005.-8 бет.
2. Егемен Қазақстан. Астана: 4.03.2004.-3 бет
Журналдар:
1. Банки Казакстана. Астана 2006ж.№7-6 ... ... ... Астана 2006ж.№4-7 б.
3. Вестник: Қазақстанның Ұлттық Банкі. Астана 2005ж №5-3 б.
ҚОСЫМШАЛАР
1-кесте. Қазақстан ... ... ... ... нәтижесі.
| |2005ж. |2006ж ... |
| |ҚҰБ |РМК |ЖАҚ ... ... % |7,6 |5,7 - 7,3 |5,0 - 7,0 |5,0 - 7,0 ... ... % |8,0 |8,0 |7,5 |7,5 ... ... Банктың ішкі |7,1 |9,7 |11,2 |12,5 ... ... | | | | ... ... США | | | | ... %-ға |-23,8 |37,7 |15,4 |11,7 ... ... млрд. теңге |663 |939 |1184 |1416 ... %-ға |14,7 |41,7 |26,1 |19,6 ... ... млрд. |2065 |2789 |3561 |4413 ... | | | | ... %-ға |25,2 |35,0 |27,7 |23,9 ... ... |1654 |2228 |2830 |3525 ... теңге | | | | ... %-ға |30,1 |34,7 |27,0 |24,6 ... ... |2592 |3676 |4782 |6028 ... ... ... | | | | ... %-ға |74,7 |41,8 |30,1 |26,1 ... 2006 жылғы жылдық инфляция деңгейі
(өткен жылдың тиісті айына %)
3-сурет. 2005 – 2006 жж. Эмиссиялық ... ... ... Ұлттық Банктің монетарлық қызмет бойынша кірістері мен шығындары
.
1-сұлба Ұлттық Банктің жəне АҚ-ның 2006 жылғы 31 желтоқсандағы
ұйымдық құрылымы (3909 адам)

Пән: Банк ісі
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 16 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ұлттық банк – ақша-кредит жүйесінің ортақ буыны, ақша айналымын реттеуші орган73 бет
Ұлттық банктің ақша нарығындағы ашық операциялар және оның ақша – несие реттеуіндегі мәні102 бет
Біріккен Ұлттар Ұйымы қазіргі кезеңдегі халықаралық қатынастағы рөлі82 бет
Жасөспірімдердегі өтпелі кезеңдегі психикалық процестердің даму сатылары27 бет
Жаңа дәуірдегі психология сипаттама4 бет
Кеңестік дәуірдегі дамуына орыс тілінің тигізген әсері16 бет
Корпорацияның айналым капиталы11 бет
Корпорацияның меншікті капиталы6 бет
Кәсіпорынның айналым капиталы туралы44 бет
Кәсіпорынның айналым қаражаттары (айналым капиталы)3 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь