Халықаралық статистика ұйымы

Біртұтас есеп жүйесі және статистика
Нарықтық эканомикаға өту кезеңінде республикада болып жатқан әлеуметтік.экономикалық құбылыстар мен процестер туралы және олардың даму немесе кему жағдайын анықтау үшін; жалпы мемлекеттік саясаттың жүргізілуі мен орындалуын қамтамасыз ету үшін; көп салалы халық шаруашылығын басқару үшін түрлі статистикалық мәліметтер қажет. Мұндай мәліметтер кәсіпорындардың, ұйымдар мен мекемелердің, шаруашылықтардың, кооперативтер мен фермерлік шаруашылықтардың және т.б., яғни оперативтік жедел, бухгалтерлік және статистикалық есеп беру жүйелері арқылы жинақталады, өңделеді және оған талдау жасалынады. Бірақ, осы аталған есеп түрлерінің әрқайсысының алдарына қойған мақсаты мен есептеу әдістемелеріне қарай өздеріне тән ерекшеліктері болады. Осы есептердің ерекшеліктерін жеке.жеке қарастырайық:
Оперативтік жедел немесе оперативті.техникалық есеп. Оның негізгі мақсаты сол кәсіпорындардың, шаруашылықтардың, бірлестіктер мен ұйымдардың бөліктері мен цехтарында болған жүмыс көрсеткіштеріне, яғни өндірілген дайын өнімдер мен оның сапасына; жартылай даярланған фабрикаттар мен тетіктердің дайындалуына,шикізаттар мен материалдың жұмсалуына; еңбек құралдарының қолданылуына және т. б. Операциялардың жүргізілуіне күнделікті бақылау жасау үшін жүргізіледі. Оперативті жедел есеп арқылы алынған көрсеткіштер күнделікті орындалған шаруашылық операцияларының жұмыс бабын, олардың дұрыстығын қадағалап отыру және басшылық жасау үшін қолданады.
Оперативті есептің көрсеткіштері бастапқы құжаттар бойынша немесе телеграф¸ телефон арқылы жинақталады және онда бухгалтерлік есеп беру
        
        Мемлекеттік ұлттық  статистика агенттігінің ұйымдастырылуы және оның
міндеттері.
Халықаралық статистика ұйымы.
Біртұтас есеп жүйесі және статистика
Нарықтық эканомикаға өту ... ... ... жатқан
әлеуметтік-экономикалық құбылыстар мен процестер туралы және олардың даму
немесе кему жағдайын анықтау үшін; жалпы ... ... ... ... ... ету үшін; көп салалы халық шаруашылығын басқару
үшін түрлі статистикалық ... ... ... ... ұйымдар мен мекемелердің, шаруашылықтардың, кооперативтер
мен фермерлік шаруашылықтардың және т.б., яғни ... ... және ... есеп беру ... ... жинақталады,
өңделеді және оған талдау жасалынады. Бірақ, осы аталған есеп ... ... ... ... мен ... әдістемелеріне қарай
өздеріне тән ерекшеліктері болады. Осы ... ... ... ... ... ... ... Оның негізгі
мақсаты сол кәсіпорындардың, шаруашылықтардың, бірлестіктер мен ұйымдардың
бөліктері мен цехтарында ... ... ... яғни ... ... мен оның ... ... даярланған фабрикаттар мен
тетіктердің ... мен ... ... ... ... және т. б. ... жүргізілуіне күнделікті
бақылау жасау үшін ... ... ... есеп ... ... ... орындалған шаруашылық операцияларының жұмыс бабын,
олардың дұрыстығын қадағалап отыру және басшылық жасау үшін қолданады.
Оперативті ... ... ... ... ... ... ... арқылы жинақталады және онда бухгалтерлік есеп ... ашық ... ... ... ... оны
дер кезінде берілетін жедел есеп деп те ... ... ... бұл түрі ... ... ... ұйымдарда, шаруашылықтар мен бірлестіктерде, ... және ... мен ... ... Бухгалтерлік есеп арқылы әрбір
кәсіпорындар, ... және т.б. ... ақша ... ... ... ... ... материалдық шығындар мен ... ... ақы ... пен ... ... көрсеткіштердің
нақты есебі жүргізіледі. Басқа есептермен салыстырғанда, оның ... және ... ... ... ... ... арқылы көрсетілетіндігінде.
Бухгалтерләк есептің негізгі мақсаты жүйелі түрде бірыңғай ережелер
мен әдістерді қолдана отырып, шаруашылық операциялары ... ... ... бұл ... ... ... мыналар: бухгалтерлік
баланс, тіркеу, бағалау, калькуляциялау. Ең бастысы, ... ... ... екі ... жазу ... сай ... ... әдістемелік жағынан көмек көрсетіп, басшылық ету
жұмысы ... ... ... ... Ол ... Ұлттық статистика агентігімен келісе отырып бухгалтерлік
есеп айырысу шоттарын және ... ... есеп беру ... типтік
үлгісін, оларды жүргізу, толтыру әдістері туралы нұсқауларды ... ... ... ... ... ... ... құбылыстар мен процестердің барлық сандық көрсеткіштері мен
сапалық жақтары есепке ... ... ... тән ... қарай
әр түрлі топқа бөлінеді және оған талдау ... ... ... ... ... ... ... материалдық игіліктерді өндіру
және бөлуге бақылау жасау үшін қажетті мәліметтерді жинақтап, өңдеп, дер
кезінде Үкімет ... ... ... ... ... ... ... өзіне тән
ерекшеліктері мен есептеу әдістері бар. Олар:мәліметтерді жинау, топтау,
өңдеу, талдау және ... ... ... ... ... ... байланыстық, корреляциялық әдістерді қолданатындығында.
Бухгалтерлік және оперативтік есептер әрбір ... ... ... ... статистикалық есеп жалпы жиынтықтың қорытындысын
шығарады. Сондықтан бұл қорытындылаушы есеп ... ... және ... ... қарай түрлі (табиғи, ақшалай және еңбек) ... ... ... ... шама ... ... процентпен көрсетіледі.
Сонымен, есеп пен статистиканың біртұтастығын мына заңдылықтардан көруге
болады:
1)барлық кәсіпорындарда жүргізілетін есеп ... мен оны ... ... болуы. Мысалы,барлық кәсіпорындарда өндірілген
өнімнің көлемін ... алу бір ... , бір ... ... ... осы ... әр ... тәсілдермен есептейтін
болсақ, оларды бір ... ... ... бұл үш түрі ... ... ... ... және олардың
арасында алалық, қайшылық параллелизм (жарыспалылық) жоқ, олардың арасында
көрсетілген көрсеткіштер бірімен-бірі тығыз байланыста болады;
3)бастапқы есеп ... ... және ... ... үшін ... арқылы көрсеткіштер еспке алынады.
Демек, біртұтас есеп ... ... ... ... ғана есеп ... дұрыс жүргізіледі. Қазақстанда статистика
органы тұңғыш рет ... ... өлке ... басқармасы ретінде
құрылып, оның міндеті мен қызметі туралы ... ... ... ... органын ұйымдастыру жүйесінде бірнеше рет ... ... ... басқармасы жоспарлау комитетімен
біріктіріледі және онда ол ... ... ... ал 1931-
жылыжелтоқсан айында Жоспарлау комитеті жанындағы Орталық ... ... ... болып қайта құрылады. 1941-жылы ол Жоспарлау ... ... ... ... ... ... ... Министрлер Советі жанындағы Орталық статистика басқармасы
болып қайта ... Ал, 1987- жылы ... ... ... ... ... үлкен өзгеріс болды. Мұнда Орталық статистика
басқармасы Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... Ал ... статистика органына республикада
болыпжатқан қоғам дық ... мен ... ... жасау жұмыстарының
жүктелуіне байланысты «талдау» сөзі ... ... ... ... Статистика және талдау жөніндегі ... ... ... ... Оның ... мен ... ... Үкіметінің 1996-жылғы 18-ші қаңтардағы ... ... ... ... және оны ... алып отырады.
1996-жылы 29-шы қазанда Қазақстан Республикасы ... ... ... ... және талдау жөніндегі
мемлекеттік комитеті Қазақстан Республикасының Ұлттық статистика агенттігі
болып қайта ұйымдастырылды.
Қазақстан Республикасының ... ... ... өз ... ... Конституциясына Қазақстан Республикасының
Заңдарын, Қазақстан ... ... ... ... ... ... ... Жарлықтары мен өкімдерін,
Қазақстан Республикасы Үкіметінің қаулыларын және Қазақстан Республикасы
Премьер-Министрінің өкімдерін басшылыққа алады.
Қазақстан Республикасының ... ... ... ... жағынан
орталық аппараттан, оған тікелей бағынышты статистика агенттігі жөніндегі
облыстық, Алматы ... ... ... ... және Қазақстан Республикасының Ұлттық статистика агенттігі мен
Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау ... ... ... ... еңбек және жұмыспен қамту кадрларын даярлау, қайта даярлау және
олардың біліктілігін арттыру ... ... ... ... ... макроэкономика, өнеркәсіп және күрделі құрылыс, ауыл
және ... ... ... ... ... ... және
демография,баға, төлем балансы статистикасы және т.б. Бас басқармаларына,
халық санағы ... ... Ал ... өзі ... бөлімдер мен
бөлімшелерден тұрады. Облыстық және Алматы қалалық Ұлттық ... ... ... қалалар мен аудандарда статистика
инспектурасына немесе ... ... ... және ... жұмысына
тікелей басшылық етеді.
Мемлекеттік Ұлттық статистика агенттігіне қарайтын ... ... ... ... өз ... ... атқарушы органдармен
үйлестіреді.
МЕМЛЕКЕТТІК ҰЛТТЫҚ СТАТИСТИКА АГЕНТТІГІНІҢ МІНДЕТТЕРІ МЕН ... ... ... ... ... қаулысы
бойынша Қазақстан Республикасының статистика және ... ... ... ... әрі ... ... статистика
агенттігі болып оқылады) туралы Ереже бекітілген. Осы Ережеге сәйкес
статистика органдары өз ... ... және ... оның негізгі
міндеттері мен атқаратын қызметтерін анықтайды.
Ұлттық ... ... ... ... статистика агенттігінің негізгі міндеттері мыналар: статистикалық
мәліметтерге ... ... ... ... ... ... және
әлеуметтік процестер мен олардың даму үрдісін жан-жақты зерделеу, қорыту
мен талдау; статистикасаласындағы ... ... ... ... ... ... ... егемен мемлекет ретінде анықтайтын
статистикалық көрсеткіштердің тұтастығы, обьектілігі мен ... ... ... мен ... сай ... ... ... қамтамасыз ету жөніндегі шараларды жүзеге
асыру;
-мемлекеттік өкімет пен басқару ... ... ... түрде
республикада болып жатқан әлеуметтік-экономикалық процестер мен құбылыстар
туралы мәліметтер, статистикалық ... ... ... ... ... және ... ... ақпарат
алмасып отыру.
Ұлттық статистика агенттігінің ... ... ... ... ... ... міндеттерге сәйкес
мына шараларды жүзеге асырады:республикада қолданылып жүрген статистиканың
құқықтық негізін қамтамасыз ететін заңдар және нормативтік ... ... ... және оларға өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы
Үкіметке ұыныстар түсіреді;
Ұлттық ... ... ... ... мен статистикалық
нысандар негізінде мемлекеттік есеп беру, бір жолғы есеп алу, елімізде
санақ және ... ... ... ... ... ... ... статистикалық бақылауды ұйымдастырып, өткізеді;
Елдегі статистикалық қызметті үйлестіреді;
Статистика агенттігін жетілдіру жөніндегі мемелекеттік ... ... ... ... министрліктерімен, мемелекеттік комитеттерімен
әрі өзге де орталық және жергілікті атқарушы ... ... ... және ... ... ... әзірлейді
және оны жыл сайын Үкіметке бекітуге ұсынады;
Бекітілген регламентке байланысты статистикалық және ... ... ... оны ... мен ... оны ... ... және талдау жөніндегі мемлекеттік комитетін
құрылымдық қайта құру туралы» Қазақстан Республика Министрлер ... ... №813 ... ... көзделген
шарттармен Президентке, Парламентке және Үкіметке, ... ... ... өзге де ... және жергілікті ... және де ... ... ... сондай –ақ ТМД-ға мүше
мемлекеттердің статистикалық органдары және халықаралық ұйымдарға ... ... ... ... ұсыныстарды елдің
жағдайына қарай бейімдейді, жаіаларын әзірлейді, оларды статистикалық
қызметтің ... ... ең ... құрамын белгілейді әрі мемлекеттік және
ведомстволық статистикалық есептің нысандарын және ... ... ... органдарына түсіру тәртібі туралы тиісті нұсқаулар
мен нұсқаулықтарды бекітеді;
Ғылыми әдістеме және ... ... ... ... ... ақпарат тарату құралдары мен полиграфиялық
жабдықтарды ... ... ... ... ... ... негізінде статистикалық ақпараттың ақиқаттылығын,
дұрыстығы мен тұтастығын қамтамасыз ... ... ... ... ... ... ... да статистикалық материалдарды басып шығарады және ... ... үшін ... ... ... ... ... отырады;
Министрліктердің, мемлекеттік комитеттер мен өзге деорталық және
жергілікті атқарушы органдардың, , ел , ... мен ... ... мәселелері жөніндегі семинарлар менкеңестер
өткізеді;
Мемлекеттік ... ... ... есеп ... ... мен мекемелерді қажетті статистикалық құралдармен
қамтамасыз ... ... ... ... сақталуын, бастапқы
статистикалық ақпараттың құпиялығын қамтамасыз ... ... ... ... ... экономикалық
және статистикалық қызмет орындарымен ынтымақтастықты жүзеге асырады;
Статистикалық ақпарат жүйесінің дамуы мен ... оның ... ... ... ... ... өзара әрекеттерінің аса
маңыздыпроблемалары жөніндегі ғылыми-зерттеу және жобалау жұмыстарын
ұйымдастырады;
Есеп және ... ... ... ... ... және кәсіби
мамандығын арттыруды ұйымдастырады.
Ұлттық статистика агенттігінің құқығы.Қазақстан Республикасының
қолданылып ... ... ... ... қойылған міндеті мен жүктелген
қызметіне қарай ... ... ... ... ... құқығы
бар:
Қаржы, банк, кеден, құқық қорғау және өзге де ... мен ... ... ... түрі мен ... ... ... қарамастан ,
ел аумағында жұмыс ... ... ... ... көлемі мен мерзімінде дұрыс статистикалық деректер алуға;
Халық арасында ... ... ... және ... ... үшін ... ... алуға;
Қажет болған жағдайда бастапқы және жиынтықты статистикалық
деректердің ... ... ... ... мәні және ... ... және ақша ... шығу тегі.Ақша ежелгі ... ... ... ... ... ... және өнім болып табылады. Тауар-бұл
сату немесе айырбастау үшін жасалынған еңбек өнімі. Адам ... ... оны ... ... қоғамдық қатынастарын тудыра отырып,
тауар форрмасын қабылдайды.Заттардың ... ... ... пайда
болуындағы объективтіалғышарттарды құрайды. Бірақ кез келген зат тауар бола
алмайды.
Әрбір ерекше тауар міндетті түрде тұтыну құны ретінде ... ... ... ... болады жіне тек қана ақшаға теңестіру ... және ... бір және осы ... формасының нақты қарама
–қарсы жақтары болып отырып, айырбас ... ... ... және ... ауысады.Алғашқы қауымдық құрылыс кезінде бір тауардың басқа бір
тауарға кездейсоқ айырбасталынуы барысында, айырбас құнның жай ... ... ... 1 ... =5 ... 1 қой =1 қап бидай
жіне ... ... ... ... ... ... тауар
массасының ішінен барынша жиі айырбасталатын тауардың бөлініп ... жай ... ... ... өте бастады. Мысалы, бидайды етке, майға,
жүнге т.б. айырбастауға мүмкін болды.
Тауар ... ... ... ... жиі айырбасталатын тауар
–барлық басқа тауарлардың бір –бірімен ... ... ... ... келіп, құнның толық немесе кең көлемдегі формасынан жалпы
құндық формасына жасырын түрде өту ... оның ролі бір ... ... ... ... ... ... ролін белгілі бір
тауарлар көптеп ... ... және осы ... ақша деп ... ... ... ... ақша формасына айналды.
Тауар айналысыныңтарихи эволюциялық даму ... ... ... ... ... ақша ... әр ... тауар қабылдады.
Әрбір тауарлы-шаруашылықтың өзінде өз эквиваленттін алға тартады. Бір
халықтың өзінде әр ... ... және әр ... ... ... бірінші еңбек бөлінісінің нәтижесінеде мал (ірі қара) ... ... ... ... ... ... ... жағдайларға
байланыстынақты сол ортада айырбас құралы болды. Шалғынды аудандарда –
жылқы, сиыр және қой; ал шөл және ... ... ... ... ... ... ... жалпы эквивалент ретінде
пайдаланылғанытуралы нақты дәлелдер әр түрлі қолжазбаларда , ... ... ... заттарда, поэзияларда кездесді.Гомердің
көне Троя батырлары ... ... ... құн ... ... ... ... Осы уақыттарда металдан жасалынған ақшаларда
«өгіз» деген атау ойып өрнектелініп ... ... ... сөзі ... «пекус» ( «мал») сөзінен шыққан.«Рупа»( «мал») сөзі үнділердің ақша
бірлігінің атауы «рупия»негізінде жатыр.Ежелгі Русьтарда да ақша ... ... ... де «мал» деген атауға ие болды. Ярослав Мудрый
1018 ж. ... ... « ... ... малдарымыз: ерлерден 4 кун,
старостылардан 10 гривен және ... 18 ... ... ... ... ... ... жинау орны-«мал ұстайтын орын»деп
аталынды.
«Капитал » сөзінің шығуы да малменен байланысты, ... ескі ... бұл сөз мал басы ... көптігін білдіре отырып, меншік иесінің
байлығын көрсетті.
Жалпы эквивалент ретінде металдар да пайдалана ... ... ... ... ... ... мыс, күміс, алтын түріндегі
ақшалар пайдаланылды.
Металл ақшаларының артықшылығы, олар-біркелкі, ұсақталынады және
т.ь. ... ... кең ... ақша ... ... ... түсті.
Кейін келе металдардың арасында басты роль алтын мен күміске өте
бастады, өйткені олар ... ... үшін аса ... ... ... ... ... дейінгі ақша формаларын бірден ығыстырып
шығарып ... жоқ. Ұзақ ... бойы ... ... ... ... сақтап
келді.
Б.э. дейін XII ғасырда салмағы көрсетілген құймалар ... ... ... себепке байланысты көптеген ақша бірліктері фунт
стерлинг, ливр (жарты фунт), ... ... ... ... ... ... ... белгілі массасы бар формасыз металл ақшаларды кейін
келе әр ... ... ... ... бар ... ақшалар ауыстыра
бастады.
Монеталардың пайда болуы-ақшаның құрылуындағы соңғы ... ... ... ... ... айналысыақша қозғалысымен байланысты. Егер
тауар мен ақшаның қарама- қарсы қозғалысы болмаса, яғни телем ақы ... ... ... ... ... ... онда бұл жағдайда ақшалар төлем
құралы қызметін атқарады.
Ақшалар төлем құралы ... тек қана ... ... ғана ... ... ... несие қатынастарына да қызмет етеді. ... ... ... етіп ... болады:
- тауарларды және қызметтерді төлеуге байланысты міндеттемелер;
- еңбек ақы төлеуге байланысты ... ... ... ... міндеттемелер;
- банктік қарыз, мемлекеттік және тұтыну ... ... ... ... міндеттемелері;
- әкімшілік- сот сипатындағы міндеттемелер және басқалары.
Ақша төлем құралы ретінде айналыс құралынан қзара айырмашылықтары ... ... ... делдал болып табылмайды, ол тек қана сату- ... ... ... ... ... ... өз бетінше
еркін қозғалысы байқалады.
Төлем құралы ... ... ... оның бұдан бұрын
қарастырылған қызметтерінен айыомашылығы болғанымен ол олармен берік
байланыста ... ... ... ... ... ... ақша ... заңы өзінің неғұрлым толық көрінісін тапты.
Егер тауарлар несиеге сатылса, онда қолма- қол ақша керек ... ... ... қол ... ... қажеттілігін азайтады.
Ақша-қорлану және қазына жинау құралы ретінде.Ақшаның төлем
және айналыс құралы ... ... ... ... ... ... қорлануының қажеттігі Т- А- Т айналымының екі
актілерге Т- А және А- Т ... ... ... ... ... үшін ... «таза
қазына» формасында жинақтау, яғни ақшаның ... ... ... Бұл экономикалықдамуға ешқандай да ықпал еткен жоқ, себебі
олар шын ... ... тыс ... ақшалар болды.. Капитализм
тұсында бұл қазыналар несиелік жүйелер және қор биржалары арқылы пайда
әкелетін капиталға (өнеркәсіптік немесе сауда) ... ... ... ... тауар өндірісімен байланысты болды. Айналым
капитаын немесе тұтыну заттарын алу үшін ең ... ... ... ... МЕН ... МӘНІ
Ақшаның өмір сүруіндегі объективті қажеттілік ол тауар өндірісі ... ... ... негізделеді.Кез келген тауар айналысында ақша
айырбас құралы болып табылады.Тауар және ақша ... ... ... ... онда тауар айналысы да болмайды.
Бірақ, XVI ғасырдың басында (1516 ж.) ... ... ... ... Моор ... « Жаңа ... аралы және мемлекеттің үздік
құрылымы туралы алтын кітап» деген еңбегінде: «Алдау, ұрлау, тонау... кісі
өлтіру заң ... ... ... кім ... әйтсе де бұл жөнінде
алдын ала ескертілмеу ... бар ... ... ақша құрымай, олар да
жоғалмайды, сонымен бірге, ақшаның ... ... ... ... ... мен ұйқысыз түндері де ұмытылар еді».
Ақша ... дами ... ... ... қала ... ... тауар
ерекше жалпылама эквивалент.
Ақша жалпы бірдей эквивалент, ... ... онда ... ... құны ... және оның ... ... қатысуымен тауар
өндерушілер арасында еңбек өнімдерінің айырбасы үздіксіз жасала береді.
Жалпыға бірдей эквивалент ролі тарихи түрде ... ... ... ... ... ... үшін ... лайық тауар болып қалып
отыр.Біріншіден, ол ерекше ... ... ие: ... оңай, бұзылмайды, тот
баспайды, тек қана «патша арағында» ( 2/3 тұзды және 1/3 азот ... ... ең ... ... жоғары құнға ие. Қанша дегенмен
оның қорының аз ... ... ... ... ... ... өте
жоғары болуына әкеліп соқтырады.
«Ақша – зат емес, ол –қоғамдық қатынас ».
Ақша - өндіру мен бөлу ... ... ... ... ... қарым –қатынастарды көрсететін, тарихи даму үстіндегі
экономикалық ... ... ... ... ... ... мәні оның үш ... бірігуімен көрініс табады.
-жалпыға тікелей айырбасталу;
-айырбас құнының дербес формасы;
-еңбектің сыртқы заттық өлешемі.
Жалпыға тікелей айырбасталу ... ... ... кез ... құндылықтарға ақшаны айырбастау мүмкіншілігінің бар екендігін
көрсетеді. Кәсіпорындар, жер, ... жер асты ... ... ... алынбады. Қазіргі кезде ... ... ... ... ... айырбастау формасында ақшаны пайдаланудың
көлемі едәуір кеңіді.
Еңбектің сыртқы заттық өлшемі ... ... ... ... ақша көмегімен көлемімен өлшенуі мүмкін, құнын анықтау ... ... ЖІНЕ ... ... ЖАҒДАЙДАҒЫ ДАМУЫ
Ақшаның әрбір қызметі ақшаның тауар айырбастау процесінен туындайды.
Ақша бес түрлі қызмет атқарады: құн ... ... ... ... құралы,
және қазына жинау құралы, дүниежүзілік ақша.
Ақша құн өлшемі ретінде.Құнның өлшем ... ... ... ... ... барлық тауарлар құнының өлшемі ретіндегі
қабілеттілігін білдіреді.
Құн өлшеу қызметі жалпы эквивалент ретіндегі ... ... ... ... ... белгілерінің, яғни толық ... емес және ... ... ... ақша ... ... алтындық мазмұнынан
ажырауына алып келді.
Дүниежүзілік ақша ... ... ... ... ... нарықтың пайда болуы
дүниежүзілік ақшалар қызметінің пайда болуына ... ... ... құн ... ... және сатып алу құралы
ретінде қызмет етеді.
Бұл ... ... ... ... ... (алтын), ал кейіннен
нағыз ақшалар атқарды. 1867 жылы Париж келісімі дүниежүзілік ақша ... ... ... де елдің ішінде ақша ұлттық ақша бірліктері формасында қызмет
етіп жүрер болса, ал одан ... ... ... ... ... ұлттық киімдерін шешіп, бастапқы қымбат бағалы ... ... яғни ... ... эквивалент формасына өтеді.
Бірақ алтын айналысы тұсында да ағымдық халықаралық есеп айырысуларға
алдыңғы елдердің ұлттық валюталары қызме ... табт ... 1913 ... есеп ... 80% -зы ағылшын фунт стерлингінде
бейнеленген аударым вексельдер ... ... ... ал ... айырысулардың қалдығын жабуға ғана қызмет етті.
Бреттон-Вундстағы(1944 ж.) мемлекетаралық келісімге келу, доллар ... ... ... валюталар мәртебесін берді.Ал 1999ж. ... ... ... ... ... ... ақша бірлігі
«еуро» айналысқа шықты.
Демек, дүниежүзілік ... ... ... ... ... несиелік ақшаға өту жолын кеш те болса қайталауда.
Қазіргі уақытта дүниежүзілік ... ... ... ... әлі де ... ... қызметті тек қана алтын нарығындағы операциялар
арқылы алтын атқарады.
Ақша ... ... құру ... ... «ақша айналымы» мен «ақша айналысы» ұғымдар
арасында айтарлықтай шек қойылатын. Ақша айналысы деп ... ... ... ... Ал ақша ... ... одан кең мағына бергендіктен ол
қолма –қол және қолма –қолсыз айналым мағынасын сипаттайды. Бұл ... ... ақша ... ... ақшалай табыстарының бөлінуін
қарастырса, қолма-қолсыз ақша өндіріс қаражаттарының бөлінуін қарастырады.
Ақша айналымы мен ақша айналысы арасында шек ... ... ... ... ... ақша ... және ... жүзеге асыру
кезінде қызмет көрсету, ... ... ... мен ... ... ... ... қаражаттардың алмасуы-ақша айналысы деп
аталады.
Ақша айналысының объективтік негізі-тауар өндірісі мен тауар айналысы
болып табылады.Құн ... ... ... ... ... ... ... сатып алу үшін қолданылуы, айналыста болуына мүмкіндік
береді.
Бұл екі процесс бір- ... ... ... ... сатып
алғаннан кейін тұтынылады.Ал ақша айналыста әрқашан жүреді. Сонымен,
тауарды сатудан түскен ақша ... ... ... ... ... ақша
айналысының көлемң тауАқшаар бағаларының соммасынан артық болады. Ақшаның
қызмет көрсетуі тек ... ... ... ... ... ... ... үшін, бюджетке төлемдер аудару ... ... алу үшін т.б. үшін ... ... ... ... ... қолма-қол ақшаның қолдану
аясын азайту болып келеді. 1992-1993 жж ... ... ... тапшылығы
тұсында енгізілген директивті саясаттың орнына ... ... ... ... және ... ... әдістерінің
алғышарттары жасалынды.
Дамыған елдерде бұл процесс кеңінен дами түсуде:Оларда ... өріс алып ... ... ... есеп айырысуларының 25-27%-зы ғана
қолма-қол ақшамен, ал ... чек, ... ... ... ақша ... ... –қол және қолма-
қолсызақшалар ... ... ... өнімді өндіру және сату ... яіни ... ... ... ... ақша ... ... емес сипаттағы есеп айырысулармен байланысты ақша айналымы;
- ақша айналысы бірнеше тарихи кезеңдерден өтті және металл, ... ... ... ... ... құралы. Ақша айналыс құралы қызметінде тауарларды өткізудегі
делдал болып ... ... ... ... ... ... пен
кеңістіктегі өзара сай келмеушілік жойылды.
Өзінің құнын өткізгеннен кейін, айналыстан кететін ... ... ... ... ... барлық уақытта осында қалып
отырады және ... ... алу ... ... ... ... ... құралы қызметін негізінен мемлекеттік, оперативтік, коммерциялық
саудада тұрғындардың сатып алуы кезінде орындайды.
Айналыс құралы ретінді ақша ... ... ... мен ... қарама- қарсы қозғалысы;
Оны идеалды ақшалар емес, нақты (қолма-қол) ақшалар орындайды;
Ақшаның бұл ... ... ... өте тез ... оны ... ақшалар емес (алтын), оны ауыстырушылар- ақша
беогілері орындайды.
Бірақ бұл, ... және ... ... ... ... байланысты емес
деген сөз емес. Бұл байланыс ақшалардың алтын нарығында ... ... ... ... ... массасынан көп болса,онда бұл олардың
құнсыздануына,яғни инфляцияға алып келеді.

Пән: Статистика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 17 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ұлттық есепшот жүйесінің мазмұны7 бет
Statex эксперттік жүйесіне жалпы сипаттама7 бет
StaticText,Label,Pаnel компоненттерінде мәтіннің жазылуы5 бет
Statistic analytic system (SAS) бағдарламалық өнімін қолдана отырып әр бақылау бекетіндегі уақыттың әр түрлі кезеңіндегі (тәулік, ай, жыл), қала кескініндегі (ауданында) атмосфералық ауаны ластайтын заттардың орта шоғырын есептеу бойынша бағдарламалық қамтама өңдеу43 бет
«Алматы қаласындағы жер беті озонының статистикалық сипаттамалары»40 бет
«Статистика» пәнінен дәрістің қысқаша конспектісі22 бет
«Құқықтық статистика»11 бет
Əлеуметтік статистика индикаторы6 бет
Адамзат даму тарихындағы мүмкіндігі шектеулі мүгедек балалардың әлеуметтік мәдени статусы30 бет
Атырау облысының статистика басқармасы23 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь