Жаргон сөздердің сөздігі
![](/assets/img/loading.gif)
![](/assets/img/loading.gif)
Ақмола облысы білім басқармасының
Сандықтау бойынша білім бөлімі
Новоникольск селосының жалпы
білім беретін орта мектебі КММ
БАЛАЛАРДЫҢ СӨЙЛЕУІНДЕ
ЖАРГОН СӨЗДЕРДІ ҚОЛДАНУЫ
қазақ тілі мен әдебиеті бағыты
Турсумбаев Нариман, 2 сынып
Новоникольск селосының жалпы
білім беретін орта мектебіКММ
Сандықтау ауданы Ақмола облысы
Абенова Айгерим Сайлауовна,
қазақ тілі мен әдебиет мұғалімі
Новоникольск селосының жалпы
білім беретін орта мектебіКММ
қаңтар - сәуір 2023 жыл
МАЗМҰНЫ
Кіріспе
1. Теориялық бөлім.
1.1. Жаргон сөздер дегеніміз не және оларды қолдану себептері.
1.2. Жаргон сөздердің қазақ тіліне ену кезеңдері.
2. Практикалық бөлім.
2.1. Новоникольск орта мектебі оқушыларының сөйлеуінде паразит сөздерді қолдануын зерттеу.
2.2. Жаргон сөздердің сөздігі.
Қорытынды
Әдебиет
Қосымшалар
АННОТАЦИЯ
Бұл жоба Новоникольск орта мектебінің бастауыш сынып оқушыл ары жиі қолданатын жаргон сөздері жайлы жазылған. Себебі қазіргі таңда біздің әдемі, бай, күшті қазақ тілі қажетсіз сөздермен бітеліп, сөйлеу бұлыңғыр, түсініксіз болып қалады. Соңғы жылдары қазақ тілінің тазалығы мәселесі өткір сипатқа ие болғандықтан, жұмыстың тақырыбы өзекті мәселеге айналып отыр.
Зерттеудің мақсаты бастауыш сынып оқушыларының сөйлеуде жаргон сөздерді жиі қолданатындығын дәлелдеу және оларды қолдану себептерін анықтау болып табылады. Осы мақсатқа жету жолында мынадай міндеттер анықталды:
* Жаргон сөздердің не екенін анықтау;
* Оқушылардың сөйлеуінде жаргон сөздердің болуын анықтау;
* Оқушылар жиі қолданатын жаргон сөздерді талдау;
* Сөйлеу жаргондарымен күресу бойынша ұсыныстар әзірлеу;
Зерттеу жұмысымда мынадай әдістерді қолданған болатынмын:
* Жаргон сөздер туралы теориялық материалды зерттеу;
* Оқушылардың сабақта және сабақтан тыс сөйлеуін бақылау;
* Ауызша сауалнама;
* Алынған нәтижелерді талдау.
Егер мектеп оқушыларының назарын жаргон сөздерді қолданудағы зиянды әдеттеріне назар аудартсақ, онда оқушылар өз сөйлеуі мен әңгімелесушілердің сөйлеу мәнеріне назар аударар еді деген гипотезаны алға тартамын.
КІРІСПЕ
Бүгінгі таңда жасөспірімдер мен ересектердің сөйлеуінде жаргон сөздер, яғни паразиттер деп аталатын қосымша сөздер шығып кетеді. Сөйлеуді өзгерткен сөздер жақсы сөздер емес. Классикалық паразиттер-бұл организмде немесе табиғатта басқалардың есебінен өмір сүретіндер. Лингвистикалық паразиттер өз өмірлерімен өмір сүре отырып, біздің сөйлеуімізге еніп, оған айтарлықтай семантикалық зиян келтіреді.
Жаргондармен байытылған сөйлеуді тыңдайтын адамның миы оған жеткізгісі келетін ойдың маңыздылығын түсінбейді. Неліктен бұл орын алады? Бұл неге байланысты? Онымен қалай күресуге болады? Зерттеу барысында мен осы сұрақтарға жауап беруге тырыстым. Тіл ережелеріне сәйкес, сөйлемдегі барлық сөздер оның мағынасын білдіруге қатысуы керек. Белгілі бір мағынасы жоқ сөздер жаргондар (арамшөптер, қажетсіз сөздер) деп аталады, оларды қолдану тіл ережелерін бұзу болып табылады. Бұл сөздер класы аз зерттелген. Әдебиетте жаргон сөздердің ғылыми тұрғыдан нақты анықтамасын табу қиын.
Зерттеу мәселелерінің өзектілігі біздің әдемі, бай, күшті қазақ тілі қажетсіз сөздермен толықтанып, сөйлеуіміз түсініксіз болып қалатындығымен негізделген. Соңғы жылдары қазақ тілінің тазалығы мәселесі көп ғалымдарды ойланыдырып, қоғамдағы басты мәселелердің біріне айналғаны жаңалық емес.
Біздің сөйлеуімізде мұндай сөздердің болуы әңгімелесушінің сөйлеуін нақты, анық және дұрыс қабылдауды бұзады. Жаргон сөздер дегеніміз не, олар қалай пайда болады, қашан және қайда қолданылады. Қазіргі оқушылар өз сөзінде көптеген жаргон сөздерді қолданады. Бұл құбылыспен күресу керек.
Зерттеу нысаны: Новоникольск орта мектебінің бастауыш сынып оқушылары
Зерттеу тақырыбы: тілдегі жаргон сөздер
Зерттеудің мақсаты: бастауыш сынып оқушыларының сөйлеуде жаргон сөздерді жиі қолданатындығын дәлелдеу және оларды қолдану себептерін анықтау.
Зерттеу міндеттері:
* Жаргон сөздердің не екенін анықтау;
* Оқушылардың сөйлеуінде жаргон сөздердің болуын анықтау;
* Оқушылар жиі қолданатын жаргон сөздерді талдау;
* Сөйлеу жаргондарымен күресу бойынша ұсыныстар әзірлеу;
Зерттеу әдістері:
* Жаргон сөздер туралы теориялық материалды зерттеу;
* Оқушылардың сабақта және сабақтан тыс сөйлеуін бақылау;
* Ауызша сауалнама;
* Алынған нәтижелерді талдау.
Гипотеза: егер мектеп оқушыларының назарын жаргон сөздерді қолданудағы зиянды әдеттеріне назар аудартсақ, онда оқушылар өз сөйлеуі мен әңгімелесушілердің сөйлеу мәнеріне назар аударар еді.
1. Теориялық бөлім.
1.1. Паразит сөздер дегеніміз не және оларды қолдану себептері.
Таза сөйлеу дегеніміз бұл әдеби тілге жат тілдік элементтері, сонымен қатар моральдық нормалармен қабылданбаған сөздер мен ауызша бұрылыстары жоқ сөйлеу түрі. Сөйлеудің тазалығы тек тілдік қана емес, сонымен қатар этикалық нормаларды сақтауды да қамтиды.
Әдебиетте паразиттерге қатысты түрлі терминдер бар: қоқыс сөздер, артық сөздер, қажетсіз сөздер, арамшөп сөздер т.б.
Жаргон сөздер-бұл сөйлеуге енгізілген, бірақ таза, әдеби сөйлеуді көтермейтін сөздер немесе тіркестер. Бұл әдет сөйлеуші адамның сөздік қоры шектеулі болғандықтан, өз ойын толық жеткізе алмаған кезде орын алады. Екінші себеп, ойдың сөзге айналу жылдамдығы төмен болғандықтан, сөз арасындағы үзілістің орнына қолданып жатады. Кейде сөйлеуші назар аудару үшін паразит сөздерді әдейі қолданады. Мен мұндай сөздерді орауыш материал деп атадым.
Тіліміздегі қазіргі таңда ең көп кездесетін артық сөздер:
* челлендж - ағылшын тілінен аударғанда бұл сөз шақыру деген мағынаны білдіреді, дауға қандай да бір әрекет жасау дегенді білдіреді.
* жиза - Жизнь сөзінің аббревиатурасы. Өмірлік, өмір осылай, солай болады дегенді білдіреді. Әдетте қызықты немесе ағартушылық оқиғаларды сипаттау кезінде қолданылады.;
* пранк - алдау, ақымақ, ыңғайсыз жағдайға қою үшін әзіл.
* фейк - бұл жаңылыстыруға бағытталған әрекет немесе мәлімдеме; қасақана өтірік; жалған ақпаратты қамтитын жаңалықтар.
* квест - бұл әртүрлі басқатырғыштар мен логикалық тапсырмаларды шешуден тұратын сюжеттік желісі бар ойын.
* нуб - бұл тәжірибесіз адам, жаңадан келген адам дегенді білдіреді.
* прокачка - жақсарту.
* скрафтить - бір зат жасап шығару.
* базар-әңгіме, бір тақырыпты талқылау.
* туса-сауық-сайран құратын кештер.
* тренд-көрермендерді таң қалдыратын және олардың назарын аударуға көмектесетін жаңа және сәнді тенденциялар.
1.2. Паразит сөздердің қазақ тіліне ену кезеңдері.
Арамшөптер адамға жылдам жабысады және олар тіпті кішігірім мәлімдемелерде жиі қайталанады, бұл түсінуді қиындатады және сөйлеушінің имиджіне теріс әсер етеді. Паразиттік сөздерді қолдану тілді жетік білмейтін, лексикасы мен синтаксисі нашар адамдардың сөйлеуіне тән. Бірақ белгілі бір сөз үшін пайда болған "сәнге" байланысты ол әдеби нормаға ие адамдардың сөзінде пайда болуы мүмкін.
Адам сөйлеу кезінде оның ойлағанының 90% - дан азын шығарады. Қалғаны- қараңғы қабат, қимылда, қимылда, паразиттік сөздерде көрінеді. Әр адам әртүрлі паразит сөздерді қолданады. Мысалы, келесі сөзді айтпас бұрын ұзақ ойланатын адам бұл деген паразитті пайдаланады. Өте тез сөйлейтін адамдардың сөйлеуінде негізінен арамшөбі жиі кездеседі. Адамның лексиконында өмір сүретін паразит сөзі оның табиғаты, ойлау мәні және әлем туралы көзқарасы туралы айта алады деген қызықты теория бар.
Біріншісі-20-шы жылдар, революция мен азаматтық соғыс қоғамның құрылымын бұзып, көптеген көше қоныстанушыларын тудырды, ал жасөспірімдер мен жастардың оқушылары сөйлеген сөздері ұрылар сөздеріне бай болды. Жастар жаргоны ұрылар аргосының көптеген элементтерін біріктірді.
Екінші толқын 50-ші жылдары, қалалардың көшелері мен би алаңдарына стиль деп аталатындар шыққан кезде келеді.
Үшінші толқынның пайда болуы турбулентті оқиғалар дәуірімен емес, көптеген бейресми ... жалғасы
Сандықтау бойынша білім бөлімі
Новоникольск селосының жалпы
білім беретін орта мектебі КММ
БАЛАЛАРДЫҢ СӨЙЛЕУІНДЕ
ЖАРГОН СӨЗДЕРДІ ҚОЛДАНУЫ
қазақ тілі мен әдебиеті бағыты
Турсумбаев Нариман, 2 сынып
Новоникольск селосының жалпы
білім беретін орта мектебіКММ
Сандықтау ауданы Ақмола облысы
Абенова Айгерим Сайлауовна,
қазақ тілі мен әдебиет мұғалімі
Новоникольск селосының жалпы
білім беретін орта мектебіКММ
қаңтар - сәуір 2023 жыл
МАЗМҰНЫ
Кіріспе
1. Теориялық бөлім.
1.1. Жаргон сөздер дегеніміз не және оларды қолдану себептері.
1.2. Жаргон сөздердің қазақ тіліне ену кезеңдері.
2. Практикалық бөлім.
2.1. Новоникольск орта мектебі оқушыларының сөйлеуінде паразит сөздерді қолдануын зерттеу.
2.2. Жаргон сөздердің сөздігі.
Қорытынды
Әдебиет
Қосымшалар
АННОТАЦИЯ
Бұл жоба Новоникольск орта мектебінің бастауыш сынып оқушыл ары жиі қолданатын жаргон сөздері жайлы жазылған. Себебі қазіргі таңда біздің әдемі, бай, күшті қазақ тілі қажетсіз сөздермен бітеліп, сөйлеу бұлыңғыр, түсініксіз болып қалады. Соңғы жылдары қазақ тілінің тазалығы мәселесі өткір сипатқа ие болғандықтан, жұмыстың тақырыбы өзекті мәселеге айналып отыр.
Зерттеудің мақсаты бастауыш сынып оқушыларының сөйлеуде жаргон сөздерді жиі қолданатындығын дәлелдеу және оларды қолдану себептерін анықтау болып табылады. Осы мақсатқа жету жолында мынадай міндеттер анықталды:
* Жаргон сөздердің не екенін анықтау;
* Оқушылардың сөйлеуінде жаргон сөздердің болуын анықтау;
* Оқушылар жиі қолданатын жаргон сөздерді талдау;
* Сөйлеу жаргондарымен күресу бойынша ұсыныстар әзірлеу;
Зерттеу жұмысымда мынадай әдістерді қолданған болатынмын:
* Жаргон сөздер туралы теориялық материалды зерттеу;
* Оқушылардың сабақта және сабақтан тыс сөйлеуін бақылау;
* Ауызша сауалнама;
* Алынған нәтижелерді талдау.
Егер мектеп оқушыларының назарын жаргон сөздерді қолданудағы зиянды әдеттеріне назар аудартсақ, онда оқушылар өз сөйлеуі мен әңгімелесушілердің сөйлеу мәнеріне назар аударар еді деген гипотезаны алға тартамын.
КІРІСПЕ
Бүгінгі таңда жасөспірімдер мен ересектердің сөйлеуінде жаргон сөздер, яғни паразиттер деп аталатын қосымша сөздер шығып кетеді. Сөйлеуді өзгерткен сөздер жақсы сөздер емес. Классикалық паразиттер-бұл организмде немесе табиғатта басқалардың есебінен өмір сүретіндер. Лингвистикалық паразиттер өз өмірлерімен өмір сүре отырып, біздің сөйлеуімізге еніп, оған айтарлықтай семантикалық зиян келтіреді.
Жаргондармен байытылған сөйлеуді тыңдайтын адамның миы оған жеткізгісі келетін ойдың маңыздылығын түсінбейді. Неліктен бұл орын алады? Бұл неге байланысты? Онымен қалай күресуге болады? Зерттеу барысында мен осы сұрақтарға жауап беруге тырыстым. Тіл ережелеріне сәйкес, сөйлемдегі барлық сөздер оның мағынасын білдіруге қатысуы керек. Белгілі бір мағынасы жоқ сөздер жаргондар (арамшөптер, қажетсіз сөздер) деп аталады, оларды қолдану тіл ережелерін бұзу болып табылады. Бұл сөздер класы аз зерттелген. Әдебиетте жаргон сөздердің ғылыми тұрғыдан нақты анықтамасын табу қиын.
Зерттеу мәселелерінің өзектілігі біздің әдемі, бай, күшті қазақ тілі қажетсіз сөздермен толықтанып, сөйлеуіміз түсініксіз болып қалатындығымен негізделген. Соңғы жылдары қазақ тілінің тазалығы мәселесі көп ғалымдарды ойланыдырып, қоғамдағы басты мәселелердің біріне айналғаны жаңалық емес.
Біздің сөйлеуімізде мұндай сөздердің болуы әңгімелесушінің сөйлеуін нақты, анық және дұрыс қабылдауды бұзады. Жаргон сөздер дегеніміз не, олар қалай пайда болады, қашан және қайда қолданылады. Қазіргі оқушылар өз сөзінде көптеген жаргон сөздерді қолданады. Бұл құбылыспен күресу керек.
Зерттеу нысаны: Новоникольск орта мектебінің бастауыш сынып оқушылары
Зерттеу тақырыбы: тілдегі жаргон сөздер
Зерттеудің мақсаты: бастауыш сынып оқушыларының сөйлеуде жаргон сөздерді жиі қолданатындығын дәлелдеу және оларды қолдану себептерін анықтау.
Зерттеу міндеттері:
* Жаргон сөздердің не екенін анықтау;
* Оқушылардың сөйлеуінде жаргон сөздердің болуын анықтау;
* Оқушылар жиі қолданатын жаргон сөздерді талдау;
* Сөйлеу жаргондарымен күресу бойынша ұсыныстар әзірлеу;
Зерттеу әдістері:
* Жаргон сөздер туралы теориялық материалды зерттеу;
* Оқушылардың сабақта және сабақтан тыс сөйлеуін бақылау;
* Ауызша сауалнама;
* Алынған нәтижелерді талдау.
Гипотеза: егер мектеп оқушыларының назарын жаргон сөздерді қолданудағы зиянды әдеттеріне назар аудартсақ, онда оқушылар өз сөйлеуі мен әңгімелесушілердің сөйлеу мәнеріне назар аударар еді.
1. Теориялық бөлім.
1.1. Паразит сөздер дегеніміз не және оларды қолдану себептері.
Таза сөйлеу дегеніміз бұл әдеби тілге жат тілдік элементтері, сонымен қатар моральдық нормалармен қабылданбаған сөздер мен ауызша бұрылыстары жоқ сөйлеу түрі. Сөйлеудің тазалығы тек тілдік қана емес, сонымен қатар этикалық нормаларды сақтауды да қамтиды.
Әдебиетте паразиттерге қатысты түрлі терминдер бар: қоқыс сөздер, артық сөздер, қажетсіз сөздер, арамшөп сөздер т.б.
Жаргон сөздер-бұл сөйлеуге енгізілген, бірақ таза, әдеби сөйлеуді көтермейтін сөздер немесе тіркестер. Бұл әдет сөйлеуші адамның сөздік қоры шектеулі болғандықтан, өз ойын толық жеткізе алмаған кезде орын алады. Екінші себеп, ойдың сөзге айналу жылдамдығы төмен болғандықтан, сөз арасындағы үзілістің орнына қолданып жатады. Кейде сөйлеуші назар аудару үшін паразит сөздерді әдейі қолданады. Мен мұндай сөздерді орауыш материал деп атадым.
Тіліміздегі қазіргі таңда ең көп кездесетін артық сөздер:
* челлендж - ағылшын тілінен аударғанда бұл сөз шақыру деген мағынаны білдіреді, дауға қандай да бір әрекет жасау дегенді білдіреді.
* жиза - Жизнь сөзінің аббревиатурасы. Өмірлік, өмір осылай, солай болады дегенді білдіреді. Әдетте қызықты немесе ағартушылық оқиғаларды сипаттау кезінде қолданылады.;
* пранк - алдау, ақымақ, ыңғайсыз жағдайға қою үшін әзіл.
* фейк - бұл жаңылыстыруға бағытталған әрекет немесе мәлімдеме; қасақана өтірік; жалған ақпаратты қамтитын жаңалықтар.
* квест - бұл әртүрлі басқатырғыштар мен логикалық тапсырмаларды шешуден тұратын сюжеттік желісі бар ойын.
* нуб - бұл тәжірибесіз адам, жаңадан келген адам дегенді білдіреді.
* прокачка - жақсарту.
* скрафтить - бір зат жасап шығару.
* базар-әңгіме, бір тақырыпты талқылау.
* туса-сауық-сайран құратын кештер.
* тренд-көрермендерді таң қалдыратын және олардың назарын аударуға көмектесетін жаңа және сәнді тенденциялар.
1.2. Паразит сөздердің қазақ тіліне ену кезеңдері.
Арамшөптер адамға жылдам жабысады және олар тіпті кішігірім мәлімдемелерде жиі қайталанады, бұл түсінуді қиындатады және сөйлеушінің имиджіне теріс әсер етеді. Паразиттік сөздерді қолдану тілді жетік білмейтін, лексикасы мен синтаксисі нашар адамдардың сөйлеуіне тән. Бірақ белгілі бір сөз үшін пайда болған "сәнге" байланысты ол әдеби нормаға ие адамдардың сөзінде пайда болуы мүмкін.
Адам сөйлеу кезінде оның ойлағанының 90% - дан азын шығарады. Қалғаны- қараңғы қабат, қимылда, қимылда, паразиттік сөздерде көрінеді. Әр адам әртүрлі паразит сөздерді қолданады. Мысалы, келесі сөзді айтпас бұрын ұзақ ойланатын адам бұл деген паразитті пайдаланады. Өте тез сөйлейтін адамдардың сөйлеуінде негізінен арамшөбі жиі кездеседі. Адамның лексиконында өмір сүретін паразит сөзі оның табиғаты, ойлау мәні және әлем туралы көзқарасы туралы айта алады деген қызықты теория бар.
Біріншісі-20-шы жылдар, революция мен азаматтық соғыс қоғамның құрылымын бұзып, көптеген көше қоныстанушыларын тудырды, ал жасөспірімдер мен жастардың оқушылары сөйлеген сөздері ұрылар сөздеріне бай болды. Жастар жаргоны ұрылар аргосының көптеген элементтерін біріктірді.
Екінші толқын 50-ші жылдары, қалалардың көшелері мен би алаңдарына стиль деп аталатындар шыққан кезде келеді.
Үшінші толқынның пайда болуы турбулентті оқиғалар дәуірімен емес, көптеген бейресми ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Пәндер
- Іс жүргізу
- Автоматтандыру, Техника
- Алғашқы әскери дайындық
- Астрономия
- Ауыл шаруашылығы
- Банк ісі
- Бизнесті бағалау
- Биология
- Бухгалтерлік іс
- Валеология
- Ветеринария
- География
- Геология, Геофизика, Геодезия
- Дін
- Ет, сүт, шарап өнімдері
- Жалпы тарих
- Жер кадастрі, Жылжымайтын мүлік
- Журналистика
- Информатика
- Кеден ісі
- Маркетинг
- Математика, Геометрия
- Медицина
- Мемлекеттік басқару
- Менеджмент
- Мұнай, Газ
- Мұрағат ісі
- Мәдениеттану
- ОБЖ (Основы безопасности жизнедеятельности)
- Педагогика
- Полиграфия
- Психология
- Салық
- Саясаттану
- Сақтандыру
- Сертификаттау, стандарттау
- Социология, Демография
- Спорт
- Статистика
- Тілтану, Филология
- Тарихи тұлғалар
- Тау-кен ісі
- Транспорт
- Туризм
- Физика
- Философия
- Халықаралық қатынастар
- Химия
- Экология, Қоршаған ортаны қорғау
- Экономика
- Экономикалық география
- Электротехника
- Қазақстан тарихы
- Қаржы
- Құрылыс
- Құқық, Криминалистика
- Әдебиет
- Өнер, музыка
- Өнеркәсіп, Өндіріс
Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор #1 болып табылады.
![google play](assets/img/google-play-badge.png)
Ақпарат
Қосымша
Email: info@stud.kz