Мемлекеттің құрылымдық-инвестициялық саясатын қалыптастыру негіздері

КІРІСПЕ

Экономикадағы құрылымдық өзгерістерді сипаттайтын көрсеткіштер жүйесі мен деңгейі көбінесе мемлекеттің экономикалық саясатын жүзеге асыру мен болашақтағы кезеңдерге белгіленген мақсаттарға қол жеткізу жөніндегі нақтылы макроэкономикалық шараларға байланысты. Басқаша айтқанда, жалпы мемлекеттік экономикалық саясат . макроэкономикалық, салық және аймақтақ деңгейлерде құрылымдық саясатты қалыптастыру негізгі болып отыр.
Макроэкономикалық тұрғыдан алғанда құрылымдық саясатты қалыптастыру негізіне өзара тиімді қатынастарды қамтамасыз ету жөніндегі бірқатар мәселелер жатады. Олар: қоғамдық өнім өндіру бөлімшелері арасындағы, аралық және дайын өнім, өнеркәсіптегі өндіріс құралдарының өндірісі, ұлттық табыстағы тұтыну қоры мен қор жинау, өндірістік және өндірістік емес күрделі қаржы жұмсау, құрылыс.монтаж жұмыстары мен өндіріс жабдықтарына шығын жұмсау араларындағы қатынастар. Олардың негізінде тиімділікке қол жеткізу дегеніміз . қоғамның табиғи шикізат, материалдық.техникалық және интелектуалдық қорларын қолдана отырып, халықтың материалдық және мәдени қажеттіліктерін, жақсы тұрмыс жағдайын қамтамасыз ету. Макроэкономикалық салада оңтайландыру ісі халық шаруашылығының салалық құрылымына да әсер етеді. Өйткені мұнда өзгерістерді жүзеге асырудың маңызды тетігі . макроэкономикалық жағдайға айтарлықтай әсер ететін салалық басымдықтарды ғылыми негіздеу болып табылады. Республикамыздың жағдайында салалық құрылымның тиімді жағдайын анықтау . экономиканың шикізаттық бағытын жою және өнеркәсіпті дамыту мәселелерімен тығыз байланысты.
Дағдарысты жағдайдан шығу және экономиканы дамыту . ұлттық табыстағы өндірістік қор жинау үлесін арттыруға байланысты. Ал бұл, өз кезегінде, әсіресе барынша жетілдірілген өндіріс құралдарын шығаратын салаларда өндірістің өсу қарқынын арттыруды қажет етеді. Мұнда да шетелдік технологиялық инвестицияларға бағытталуға болады және бағытталу керек деген жаңсақ пікірлер бар. Шетелдік технологиялық инвестицияларға толықтай бағытталу, біріншіден, отандық машина жасау және өндіріс процесін механизацияландыру мен автоматтандыруды қамтамасыз ететін салалардың мүддесіне шек келтіруі мүмкін; екіншіден, елде техникалық процестің негізгі бағыттары бойынша күрделі және қолданбалы ғылыми зерттеу жүргізуге қажеттілік төмендеуі мүмкін. Бұл екі жағдайда да өндірісте интелектуалдық ұтылыс анық байқалады, ал оны болдырмау үшін мемлекеттің құрылымдық саясатын қалыптастыруда халық шаруашылығының инфрақұрылымдық және әлеуметтік салаларының өндірістік негізін жаңарту мен пайдалану тиімділігін арттыру мүдделері көзделуі тиіс.
        
        КІРІСПЕ
Экономикадағы құрылымдық өзгерістерді сипаттайтын көрсеткіштер жүйесі
мен деңгейі ... ... ... ... ... асыру мен
болашақтағы кезеңдерге белгіленген мақсаттарға қол ... ... ... ... ... Басқаша айтқанда, жалпы
мемлекеттік экономикалық саясат – макроэкономикалық, ... және ... ... ... ... ... болып отыр.
Макроэкономикалық тұрғыдан алғанда құрылымдық саясатты қалыптастыру
негізіне өзара тиімді қатынастарды ... ету ... ... жатады. Олар: қоғамдық өнім өндіру бөлімшелері арасындағы, аралық
және дайын өнім, өнеркәсіптегі өндіріс құралдарының ... ... ... қоры мен қор ... ... және ... ... қаржы жұмсау, құрылыс-монтаж жұмыстары мен ... ... ... ... ... Олардың негізінде тиімділікке қол
жеткізу дегеніміз – қоғамның ... ... ... және
интелектуалдық қорларын қолдана отырып, халықтың материалдық және мәдени
қажеттіліктерін, жақсы тұрмыс жағдайын қамтамасыз ету. ... ... ісі ... ... ... ... да әсер
етеді. Өйткені мұнда өзгерістерді жүзеге асырудың маңызды ... ... ... ... әсер ... ... басымдықтарды
ғылыми негіздеу болып табылады. Республикамыздың жағдайында салалық
құрылымның тиімді жағдайын анықтау – ... ... ... ... ... ... ... тығыз байланысты.
Дағдарысты жағдайдан шығу және экономиканы дамыту – ... ... қор ... үлесін арттыруға байланысты. Ал бұл, өз ... ... ... өндіріс құралдарын шығаратын салаларда
өндірістің өсу қарқынын арттыруды қажет ... ... да ... ... ... болады және бағытталу керек деген
жаңсақ пікірлер бар. ... ... ... ... ... ... машина жасау және ... ... мен ... ... ететін салалардың
мүддесіне шек келтіруі мүмкін; екіншіден, елде техникалық процестің ... ... ... және қолданбалы ғылыми ... ... ... ... Бұл екі ... да өндірісте интелектуалдық
ұтылыс анық байқалады, ал оны болдырмау үшін ... ... ... халық шаруашылығының инфрақұрылымдық және
әлеуметтік салаларының ... ... ... мен ... тиімділігін
арттыру мүдделері көзделуі тиіс.
1. Мемлекеттің құрылымдық-инвестициялық саясатын
қалыптастыру негіздері.
1. Мемлекеттің құрылымдық-инвестициялық ... ... ... ... ... өз орнымызды таппасақ, сондай-ақ
халықаралық еңбек бөлінісіне қатысу ... ... ... ... ... ... негізделген болмайды. Аталған жағдайда «өз
орнымызды ... ... ... ... ... ... ал ... қатысу» - маманданған салалардың ... ... мен ... ... біз ... шаруашылығы салалық құрылымының тиімділігін
арттыру саласындағы мемлекеттік саясатты ... ... ғана ... Сондай-ақ, ең алдымен елдің өндіргіш күштерін
орналастыруды оңтайландыру мәселесін қамтитын ... ... ... ... ету ісі де ... екендігін атап өту керек. Бұл
тұста, ... ... және ... ... ... роль ... екі факторды бөліп қарастыруға болады. Мәселе табиғи
қорларды тиімді игеруде және қоғамдық ... пен ... өмір ... тиімділігін арттыруға қол жеткізуде болып отыр.
Алайда, халық шаруашылығының аймақтық құрылымын ғылыми ... ... ... да ... Атап ... әр ... халықтың өмір сүру деңгейін теңестіру қажеттігі ... ... ... ... ... ... болса, әлеуметтік
шиеленісу мәселелері күшейе түседі.
Аталған жағдайдан аймақтық құрылымды қалыптастырудың келесі факторы –
жергілікті ... ... ... ... ... ... экономикалық және әлеуметтік тиімділікке қол ... ... ... ... ... ... талдау және есепке алу әрқашанда мемлекеттің аймақтық ... ... ... болуы шарт. Бұл мәселе ... ... өте ... ... ... ... ... аса маңызды салаларында аймақтық ерекшеліктерді ескерместен
әкімшілік әдістермен Жекешелендіру шараларын жүзеге ... ... ... ... халықтың ауылдан қалаға көшуін күшейтіп,
экономиканың ... ... ... ... және ... базасының құлдырауына алып келді.
Халық шаруашылығы аймақтық құрылымның өзгерісі көбінесе республиканың
әкімшілік аумақтары мен ірілендірілген аудандарының әлеуметтік-экономикалық
дамуының ... ... ... ... ... ... құрылымды
қалыптастырудың маңызды факторларының бірі.
Жоғарыда, мемлекеттің құрылымдық саясаты, ең алдымен макроэкономикалық
деңгейде инвестициялық шешімдер қабылдап, ... ... ... яғни
құрылымдық және инвестициялық саясаттарды тығыз ... ... ... ... саясат маңызды үш бағытта жүргізіледі:
▪ Мемлекеттік бюджеттік ... ... ... Ішкі ... қорлары мен жеке заңды тұлғалардың өзіндік
қаражаттарын тиімді қолдануды ынталандыру арқылы;
... ... ... мен ... пайдалану механизмі
арқылы.
Осы бағыттар ішінен басымдысын таңдап алу және халық шаруашылығының
барынша тиімді ... ... ... ... олардың
үйлесімін қамтамасыз ету – ... ... ... ... Оны ... ... ҚР ... бекітетін крделі ұлттық
бағдарламаларды іске асыру ... де ... ... ... ... қол ... көздейтін мемлекеттің
құрылымдық-инвестициялық саясатының бағыттары мен көрсеткіштері сандық
жағынан айқындалып, ... ... ... ... ... бұл, өз ... мүдделер, ресурстық база, механизмдер, объекті
мен осы саясатты ... ... ... өзі де ... ... мен
тұтастай халық шаруашылығының орта және ұзақ мерзімдік даму ... ... ... ... нарықтық қатынастар саласы дамыған
елдердің мемлекеттік қызметінде келесідей өзара байланыс анық байқалады (1-
сурет).
1-сурет. Экономиканы ... ... ... ... ... өзара байланысты матрицалық модель түрінде көрсетуге
болады. Онда оның баланстық нәтижелерін анықтап, ... ... және ... бір жүйеге келтіруге болады. Оны
қарапайым ... ... ... ... жазу ... ... ... |Өндіру |Тұтыну ... ... ... |
| | | ... | |санақ |
| | | ... | ... ... | | | | | ... | | | | | ... | | | | | ... | | | | | ... | | | | | ... ... | | | | ... | | | | | ... | | | | | ... | | | | | ... ... мақсаттары мен әдістерін ескере отырып салалық
және аймақтық деңгейлерге жасалған матрицалық моделдердің ...... ... ... ... ... ... түрде
шешудің негізін құрайды. Осы тұрғыдан ғана ... ... ... ... ... ... механизмдерін қолдау мәселелерін
қарастыруға болады. өз ... өзге ... ... ... ... ... ... мұндай жағдайда механизмдер
құрамы мен басымдығы көбінесе құрылымдық өзгерістер бағыттарының бастапқы
жағдайына тәуелді екенін ... ... бұл ... ... міндеттерге
сәйкес болып, құрылымдық өзгерістердің ... және ... ... үшін «бағытты» шамалы ғана өзгертуді талап ететін болса
жақсы. ... ... ... ... төменгі бөлімшелерінде
инвестициялық белсенділікті ынталандыру механизмі басымды болар еді.
Ал егер, ел экономикасында құрылымдық ... орын ... ... ... бағытталуы қалыптасатын болса – бұл мүлдем басқа
жағдай. Қазақстанда ... екі ... ... да орын алып отыр.
Осылайша, қазіргі кезеңде республика экономикасындағы құрылымдық
дағдарысты жою үшін ... ... ... ... ... ... қажет және оны ауыл шаруашылығы мен
аграрлық өнеркәсіптік инфрақұрылымның әлуметтік – ... ... ... ... керек. Құрылыс кешеніне де осындай көзқарас
қажет. Осыдан келіп эканомикадағы ... ... ... ... ... қаржыландыру, несие бөлу және салық салу
басымды болып табылады.
Қазіргі ... ҚР ... ... ... ... ... ... қамтуы тиіс:
- дайын өнім шығару арқылы экспорттық әлуметті арттыратын ... ... ... ішкі нарық талаптарын қанағаттандыратын және ипортты алмастыратын
өнім өндрісін кеңейту;
- негізінен ... ... ... ... ... ... өндірістік апаттарын жаңарту;
- халық қажеттіліктерін қанағаттандыруға бағытталған салалар дамуын
қамтамасыз ету;
- эканомиканың ... ... ... тездетуге бағытталған қаржы
және несие қорларын арттыру және т.б.
Жоғарыда айтылғандарды қорытындылай келе келесідей негізгі тұжырым
жасауға болады: ... ... ... ... ғылыми негіздемейінше және салалық, аймақтық деңгилерде оны
жүзеге ... ... ... ... ... қажетті бағытта қамтамасыз ету мүмкін емес. ... ... ... заңы ... ... түрде
капитал мен өзге де қорлардың бір саладан ... ... ... ... ... мәселелерді шешуге және қоғамдық өндіріс
тиімділігін арттыруға мүмкіндік бермитіндігін тұпкілікті ұғыну қажет.
Ал, олардың шешімі-тұтастай алғанда мемлекеттің ... ... ... ... саясатты жүзеге асырудың басты
мақсаты. Енді осы саясатты іске асырудың негізгі механизмдері қандай?-
деген сауалға жауап ... ... ... оны ... асырудың шешуші механизмі-
басымды салалар дамуының мақсатты бағдарламалары. Онда ... ... ... – техникалық, ұйымдық – құқықтық сипаттағы
шаралар жеткілікті ... ... ... – ақ ішкі және ... ... орын алу ... осы салалар шығаратын өнім
сапасы мен ... ... ... ... көңіл бөлінеді.
Бағдарламалық көрсеткіштер басымды ... мен ... ... дамуы үшін тиісті жағдайлар жасау жөніндегі барлық шараларды
қормен қамтамасыз етубарысын да қамтиды. Бұл жерде ... ең ... ... ... болып отыр, өйткені оларды анықтау кезінде
сала ішіндегі (аймақтық) резервтері ескеріледі.
Құрылымдық – ... ... ... асырудың маңызды
механизмдерінің бірі – басымды салаларда жеделдетілген өтелім нормасы
белгілеу – бұл ... ... ... ... ... Бұл істе қарастырылып отырған салалар ... ... ... ... ... ... салу), сондай –
ақ инновациялық ... ... жаңа ...... ендіруге бағытталған пайда бөлігін тұтастай салықтан
босату маңызды рол атқарады.
Мұндай ... ... ... беру ... мен ... бөлу ... да ... шарт. Бірақ, бұл механизм егер де
басымды ... ... ... ... инвестициялық жобаларға
жеңілдікпен несие ... ғана ... ... береді. Осыған
байланысты, қарастырылған инвестициалық жобаларды жеңілдікпен несиелеу
қызметін атқаратын банктер (әсіресе ... ... ... ... табатындай жағдай жасалса – бұл аса ... ... ... ... және шетелдік инвесторлар ... ... ... ... ғана ... жеңілдіктер жасалуы керек.
Бірінші кезекте ішкі ... ... ... ... ... ... өйткені шетелдік несиелер, жоғарыда атап ... ... 2-3 есе ... ... Ерекше атап өтетін
тағы да бір мәселе, жеңілдікпен ... ... ... және экономикалық жағынан тиімді технологияларды қолдануға
негізделген инвестициалық жобаларды қаржы ресурстарымен қамтамасыз
ететін инвесторларға қолданылуы тиіс.
Егер ... мен ... ... шикізатпен,
техникамен, құрал – жабдықтармен және т.б. импорт есебінен қамтамасыз
ету көзделген ... онда ... ... ... барынша
қарқынды дамуы үшін жеңілдікпен кедендік алымдар алуды ұйымдастырудың
да маңызы бар. Алайда импортты алмастыратын отандық өнім ... ... өте ... ... тағы да атап ... жөн. ... осы
мақсатта басымды салалар мен ... ... ... және орта ... ... ... механизмдерін барынша
батыл түрде қолдану керек.
Қорыта келе ... ... ... ... ұзақ
мерзімге бағытталған тиісті заңды – құқықтық негізін жасаған ... ... ... ете ... Осы ... ... ... өзгеріс
енгізу (қазақстандағыдай) инвестициялық процестердің баяулауына және
құрылымды ... ... ... ... іске ... ... өмір көрсетіп отыр. Бұл әсіресе, ... ... шешу ... өте ... ... ... ұстанатын шетелдік инвесторларға қатысты. Заңдардың
тұрақсыздығы – күрделі, құрылымды ... ... ... ... ... инвесторларды да алшақтатады. Өйткені бұл жерде
үлкен тәуекелге баруға тура келеді.
Мемлекеттің инвестициялық қызметін ... ... және оның ... ... ... ... анықтама беру жөнінде
көп талас жоқ. Қалыптасқан пікір бойынша оның құрамына пайда, табыс ... ... алу ... ... ... ... нысандарына,
кәсіпкерлік қызметті дамытуға жұмсалатын меншік және ... ... түрі ... ... ... ақша қаражаттарынан,
мақсатты банк несиелерінен, үлестік жарналардан, акциялар мен басқа да
бағалы қағаздардан, ... және ... ... (ғимараттар,
қондырғылар, материалдар т.б.) жерді пайдалану құқығынан, табиғи қорлардан
т.б. тұрады. Инвестициялық қызметтің негізгі нысаны ... ... ... ... ... Бұл жерде инвестициялау үрдісін қаржыландыру
үрдісінен ажыратып алған жөн. Егер инвестициялау ... ... ... орналастыру болса, онда қаржыландыру осы қорлардың көздерін
қамтамасыз етеді.
Кейбір әдебиеттерде инвестицияны күрделі ... ... ... ... ... ... ... нақты пайдалану нысанының
анықталмауында. Егер күрдлі қаржы негізгі негізгі қорларды ... ... ... ... ... онда ... ... еректі қондырғылардың және басқа шығындардың құнын қамтиды.
Яғни, инвестиция түсінгіүрделі қаржы түсінігінен әлдеқайда кең. ... ... ... «Заңды тұлғалардың, азаматтардың және
мемлекеттің инестициаларды жүзеге асыру жөніндегі практикалық іс-әрекеттің
жиынтығы» ... ... ... ... ... ... асырылады: а)
күрделі құрылыс; ә) инновациялық сфера; б) қаржы капиталын пайдалану
сферасы, в) ... және ... мүлк ... ... ... асыру сферасында (епілдік құқық пен ипотекалық ... ... ... ... тағы бір ... ... емес ... (жер бөліктерін пайдалану құқығы мен табиғатты
пайдалану нысандары, потенттер, авторлық құқықтар, тауарлық белгілер, сауда
маркалары, лицензиялар және т.б.) ... үшін де ... ... активтерді құру және ұлғайтуды қаржыландыру үшін қолданылатын ... ... тааз ... ... және ... ... ... қор нарығынан түсімдер және т.б. жатады.
Инвестицияларды әр түрлі меншік түрлеріндегі кәсіпорындардың айналым
активтеріне де ... ... ... активтері өндіріс
сферасындағы (өндірістік запастар, аяқталмаған өндіріс, кеғлешек кезеңдер
шығындары ж.б.) ... ... ... ... ... ... ... мәселе-инвестициялық
жобаларды объективті бағалау. Жобаларды бағалау оңай шаруа емес, себбі сөз
жалпы экономикалық мақсаттарға қол ... үшін ... ... жобалар туралы болып отыр. ... ... ... таза ағымдағы құн, рентабльділік, ішкі табыстылық,
өтелу мерзімі сияқты көрсеткіштерді есептеумен қатар, ақшаның ... ... ... құнының айырмасын да анықтау керек.
Бұндай есептеулер не үшін қажет? Өйткені, ақшаның қазіргі кездегі
құны ... ... ... табыспен салыстыру мүмкіндігін туғызу
керек. Сол себепті, ... ... ... кезіндегі ақша құны бойынша
есептелген ... ... ... ... ... ... ақша
құнымен қайта есептелуі тиіс.
Бұл есептеудің дисконттау деп аталатыны ... және ол ... ... ... = ... ... – дисконттау мөлшерлемесі немесе ақшаның қазіргі кездегі құны;
mt - ақшаның келешектегі құны;
a - ... ... ... ... ... уақытша құны;
n – ақша құнының өсуі байқалатын жылдар саны.
Осындай есептеулердің нәтижесінде инвестициялық жобалар таза қазіргі
құнын анықтаймыз. ... ... ... келтірілген
шығындар көлеміне бөлу арқылы ... ... ... ... ... Қарастырылып отырған инвестициялық жоба бойынша шешім
қабылдау үшін оның ішкі ... ... ... Ол ... ... ... ... инфляция деңгейінің ықпалын көрсетеді.
Яғни, инвестициялық жобаны жүзеге асырудың зиянсыз болуына ... ... ... ... ... ... қандай болуы керек деген сұраққа
жауап береді.
Сонымен, мемлекет тарапынан инвестициялық ... ... ... асыру, осы іс - әрекетті ұйымдастырудың логикалық моделін аладын
ала дайындауды талап етеді.
Біздің ойымызша, ... ... ... ... ... логикасын макроэканомикалық (мемлекеттік) деңгейде
де қолдануға болады. Түптеп ... бұл ... ... ... ... ... ... ... жүзеге |Мониторинг және|
|іздестіру ... және ... және ... ... |
| ... таңдау|шешім қабылдау| ... ... ... ... ... ... ... көрсетілгендей, стратегиялық жоспарлау және ... ... ету, ... ... ... сыртқы
жағдайлары және сонымен қатар «шектеушілері» түрінде ... ... ... бұл шешімдерді қаржыландыру орталықтандырылған
(бюджеттік) қорлар есебінен жүргізіледі, ал ... ... ... ... ... көлемінің орны мемлекетттік кәсіпорындар мен ұйымдардың
негізгі капиталға жұмсалған өз ... ... ... Осы
көрсеткіштердің динамикасын Қазақстан бойынша ... ... ... ... ... ... жұмсалған инвестициялар нақты бағамен,
млн тенге
|Жылдар |Күрделі ... |
| ... | |
| ... | |
| ... | |
| | ... ... ... ... | ... ... мен|меншікті үйлер |
| | ... ... |мен ... |
| | | | ... |
| |Млн ... |% |Млн |
| | | ... ... ... | | | ... ... |100,0 |100,0 |100,0 ... қаржылар |38,9 |5,0 |10,0 ... ... | | | ... ... |... |3,5 |3,2 ... бюджеттің |... |1,1 |6,8 ... тыс ... | | | ... |... |0,4 |- ... мен ... | | | ... ... |59,4 |92,3 |49,4 ... құрылыс салушылар |1,7 |1,2 |2,0 ... ел ... |- |1,5 |38,6 |
* ... ... құрылысқа жұмсалған инвестициялардың көлемінде бюджеттік
қаржылардың үлесі жылдан – жылға төмендеуде. Егер бұл ... 1990 ... ... тең болса, 1995 жылы – 5,0 пайызға, ал 2000 жылы – ... тең. ... мен ... ... ... ... 92,3%, 49,4% болып отыр. Он жыл ішінде жеке құрылыс салушылардың
қаржыларының үлесі айтарлықтай ... ... ... ... қызметін реттеуде шетел инвестицияларын
тарту мен тиімді пайдалану маңызды рол атқарады. ... ... ... ... 1995 ... 1,5 ... 2000 жылы 38,6 пайызға
дейін өскен.
Шетел инвестицияларында жетекші ... ... АҚШ, ... ... т.б. алып ... Айта кететін бір жайт, инвестициялық
белсенділікті жоғарлатуға ұйымдастырушылық – ... және ... жиі ... ... ... салалық және аумақтық
басқару жүйесіндегі айқынсыздық т.б. кедергі болуда.
Отандық және ... ... үшін ... ... ... шетелдік инвестицияларды тартудың негізгі қағидаларының ... өте ... ... ... ... ... ... әлеуметтік қағидасы негізгі болып саналады. Осы қағиданы ...... ... ... ... ... ... мен инвестициялық кредит берудің қолайлы жағдайлармен, жоғары
бәсекелестігімен ерекшеленуі.
Шетел инвестицияларын тартудың тағы бір негізгі ...... ... екі жаққа да пайдалы болуы. Халықаралық тәжірибе
көрсеткендей, ... ... ... ... тек ... ... ... – қатынас қиындатады, нәтижесінде екі жақта ұтылып
қалуы мүмкін.
Біздің жағдайымызда, шетелдік инвестициялық ... ... ... ... экономикалық (саяси) және экологиялық қауіпсіздігін
сақтау және нығайту болып табылады. Осыған ... ... ... ... ... ... инвесторларға сату
арқылы біздің елде жүргізіліп отырған жекешелендіру саясатын толық қолдауға
болмас. ... ... ... ... дерлік инвестициялау
жағдайларын сақтап және біздің мүдделерімізді, әсіресе ... ... ... жоқ. Және де, ... ... негізінен
өнеркәсіптің өндіруші салаларына көңіл бөлуде, ол ... ... ... ... ... сақтайды, әсіресе Қазақстанның
басқа елдер алдында ауыл ... ... ... ... ... ... қатысуымен жүзеге
асырылатын инвестициялық жобалар, тұтынуға дайын сапалы өнімдер ... ... ... ... ... және ... ... дамыту тұрғысынан бағалау тиіс. Түптеп ... ... ... ... таза ... ... шикізат өнімдерін беретін салалардың даму полигонына айналдырмау
керек.
Маңызды қағидалардың бірі – елдердің инвестициялық ... ... ... ... ... ... болуы. Инвестициялық
жобалардың негізгі көрсеткіштері және ... ... ... ... алдын ала белгілі болуы ... Және де ... ... ... ... Бұл жерде сөз мемлекеттік құпияны құрайтын
нысандар туралы болып отырған жоқ.
Егер қағидалар ... ... ... ... үшін ... ... ... тарту формалары нақты жағдайда ескере отырып,
олардың қолайлысын таңдап алу үшін ... ... ...... ... тиімді және нәтижелі түрі болып есептеледі. Ол
адрестілігімен және ... ... ... ... ... ... және ... – техникалық интеграция үрдісін
жеделдетуге мүмкіндік береді, біріккен кәсіпорындар құру ... екі ... ... ... ... ... елдерде жаңа
құрылыс, болмаса жекешелендіру (жұмыс ... ... ... ... ... шетелдік кәсіпорын құру – осы форманың бір түрі. ... ... ... бұл ... халық шаруашылығының
аумақтық, салалық құрылымын тиімді өзгерту, оның шикізаттық ... ... ... мен ... негізгі салаласын техникалық қайта
жарақтандыру үшін қолданылуы тиіс.
Соңғы кездері, өндіргіш ... және ... ... ... алу лизингтік операциялар, жекелеген жұмыс түрлерін
атқару жөнінде келісім ... ... ... ... ... ... емес ... да қолданылуда. Бұндай ... ... жақ үшін ... және ... пайда ғана емес, сонымен
қатар ғылыми – техникалық үрдісті жеделдетуге мүмкіндік береді.
Несиелер мен займдар де ... ... ... ... болып
табылады, бірақ олар келешек кезеңнің қарыздарын ... ... ... ... ... ... өз несие қорымен
салыстырғанда, 2-3 есе қымбатқа ... ... ... ... ... бір формасы – концессиялық
келісімдер. Бұл келісімдерде жалға алу төлемдерінің реті мен олардың көлемі
(ставкасы), ... ... ... ... ... және табиғи
ресурстарды пайдалану жөнінде міндеттемелері, ... ... ... жағдайлары және т.б. көрсетіледі. Егер ... ... ... ... ... ... онда ... елге
экономикалық тәуелсіздігінен айрылу қаупі туындайды.
Жоғарыда келтірілген кестеде көрсетілгендей, мемлекеттің инвестициялық
жобаларды бағалауы ғана емес, ... ... ... ... ... ... да стратегиялық мақсаттар мен жоспарлардың шеңберінде
жатыр.
Бұл шетел капиталының құйылымын ынталандыру мен тиімді ... ... ... ... мақсаттарды жүзеге асырудың тактикалық жолдары
екендігін көрсетеді. Осы стратегияға сәйкес, барлық каналдар ... ... ... көбінесе төменгі екі бағытта пайдаланылуы
тиіс: а) алдымен капиталды, содан кейін – еңбекті, содан соң – ... ... ... ... ... ... ә) ... инвесторлардың
қаржыларын экономиканың жеке меншік секторына бағдарлау.
Шетелдік инвесторлардың қызметі мен тартылған инвестициялық ... ...... ...... ішкі ... т.б. ... жасағанда ғана, мемлекет жоғарыда айтылған
мәселелерді дұрыс шеше алады. ... осы ... ... негіздердің жиі өзгертілуіне, инвестициялық қорларды пайдалану
үрдісінің жариялы болмауына, экономикалық басқару ... ... ... жиі ... ... ... ... жемқорлығына т.б.
байланысты шетелдік инвесторлар сақтық танытуға немесе бекітілген келісім –
шарттардан біржақты пайда көздеуге мәжбүр.
Сол ... ... ... ... инвестициялық қызметінің
негізгі бағыттары төмендегідей болғаны жөн:
- шетел инвесторларына кепілдік ... ... ... т.б. ... ... ... инвестициялық келісімдерде көрсетілген міндеттемелерін
толық орындауын бақылау;
- басыңқы салалар мен ... ... ... ... тартудың әртүрлі әдістері мен жолдарын кеңінен
қолдану;
- отандық және шетелдік ... ... ... ... ... ... ... жоғарлатуға қаржы
жұмасуын ынталандыратын механизмдерді әзірлеу және іс жүзінде
қолдану;
- басыңқы ... ... және ... ... артта
қалған аудандардың (қалалардың) дамуына ... ... ... ... ... ... ... беру;
- экономиканың аграрлық және инфрақұрылымдық ... ... ... және жеке тұлғаларға материалдық – ...... ... ... т.б. ... жасау.
Жоғарыда айтылған мемлекеттің инвестициялық қызметінің бағыттары
тек негізгі болып саналады, олардың нақты құрамы ... ... ... ... жүргізілетін мемлекеттің экономикалық саясатына байланысты
анықталады.
Құрылыс кешені және оның дамуын мемлекеттік реттеу.
Мемлекеттік құрылымдық саясатын іске ... ...... ... ... Осы ... ... дамуын талдап
– зерттейтін ... онда ... ... ... ... күрделі қаржы көлемінің, әсіресе, өндірістік сфераға –
төмендеуі;
- Инфляцияға және бағаның ырқына жіберілуіне ... ... ... ... өтелімдік үлесінің азаюы;
- Құрылыс өзгерісінің негізгі қорларын ұдайы өндіріп отыруға қаржы
жетіспеушілігі салдарынан, ... тозу ... ... ... ... ... бейімдеу реформалары тыңғылықты
зерттеусіз, асығыс жүргізілуі ... ... ... ... ... ... ... өндіріс көлемінің
өте жоғары болуы;
- Халық шаруашылығының материалдық, ғылыми – техникалық ... ... ... инвестицияларды тарту мен ынталандырудың
нормативтік – құқықтық негіздерінің тұрақсыз және әлсіз ... ... ... жою ... мемлекеттің қазіргі
инвестициялық саясатын қалыптастыру мен жүзеге асыру ... ... ... Сөз, біріншіден, инвестициялық қорларды тек ... ... ... ғана ... ... қатар
республиканың экономикалық тәуелсіздігінің негізі болып саналатын халық
шаруашылығының басыңқы бағыттарын дамытуға ... ... ... осы саясатты жүзеге асыру механизмі ... ... ... сан – ... әрі ... өз ... ... артықшылықпен жүргізілетінін қамтамасыз ететіндей
болып ... ... ... ... шетелдік технологиялық
инвестицияларды тартуды ынталандыру үшін де қажет.
Үшіншіден, халық шаруашылығы ... ... ... тезірек
жаңартуға мүмкіндік беретін жеделдетілген өтелім саясатын іс жүзінде, нақты
жүзеге асыру керек.
Төртіншіден, басыңқы ... мен ... ... ... ... ... мен тиімділігін жоғарлату
мақсатында жүргізілуі тиіс.
Жоғарыда көрсетілген шаралар әлеуметтік – экономикалық дамудың орта
және ұзақ ... ... ... ... ... ... ... тиіс. Осы жоспарлардың құрамында, ұлттық және ... ... ... ... ... байланысқан, арнаулы
мемлекеттік инвестициялық бағдарламалар жасалынады.
Осы бағдарламаларды жүзеге асыру – халық ... ... бірі – ... ... ... ғана мүмкін болады.Бұл
саланың индустриялдық негізін құрылыс жұмыстарын кешенді түрде жүргізілетін
құрылыс - ... ... ... ... ... бұл саланы басқаруда,
меншік түрлерінің өзгеруіне, нарықтық қатынастарды ... ... ... ... ... өндірісінің көлемінің өсуін
экономикалық ынталандыру тетіктері мен тиісті индикаторлардың ... ... ... ... ... – құрылыс үрдісіне мемлекеттің реттеушілік ықпалдары
басқару – ұйымдастыру сипатындағы ... ... ... басталады.
Олардың қатарына төмендегідей шаралар жатады:
- құрылыс кешенін қаржыландыруды орталықсыздандыру;
- құрылыс – ұйымдарының ...... ... ... ... ... ... ету;
- құрылыс жұмыстарына тапсырыс ... мен оны ... ... ... әкімшілік араласу шараларын
қолдануды жою;
- медігерлік сауда ... ... ... ... ... ... ... арқылы құрылыс
ұйымдарына меншік түрлерін ... мен ... түрі ... толық еркіндік беру.
Дегенмен, қазіргі кездегі осы саланың дамуын зерттеулер ... ... ... ... жою, ... ... үрдістері кедергісіз, ауыртпалықсыз және жан – ... ... ... ... ... ... ... материалдық – техникалық
базасы, ұйымдық құрылымы, мамандандырылуы, қаржылық мүмкіндіктері жағынан
қатты ерекшеленеді. Сол себепті, ... ... ... осы ... ... ... тиіс.
Құрылыс кешенінің дамуын реформалауда мемлекеттің ... – ол ... ... ... ... – құқықтық базасын құру.
Бұл жұмыс, негізінен, екі ... ... а) ... ... мен басқа да құқықтық актілерді қабылдау. Олар құрылыс ... ... ... ... ... ... ... реттейді, ойын тәртібін бұзған жағдайда ... ... ... анықтайды; ә) экономикалық
индикаторлар құрамын, мемлекеттік реттеу механизмдерін (салық және ... ... ... т.б.) ... ... ... республиканың ішкі құрылыс нарығын
қорғау шараларын жүзеге асырады. Олардың қатарына шетелдік ... ... ...... ... ... ... қатысуымен өткізілетін құрылыс тендерлерін жүйелі түрде ұйымдастыру,
жекелеген құрылысы материалдарын экспорттау – ... ... ... ... ... республика аумағында құрылыс
жұмыстарын жүргізу жөнінде шетелдік фирмалармен ... ... ... ... ... мамандандырылған жұмысшы кадрларды
пайдалануды белгілеу т.б. шаралар жатады.
Құрылыстық сауда - ... ... ... ... ... атауға болады:
- медігерлік конкурс пен сауда – ... ... ... ... инвестициялық құрылыс қызметіне және мүмкіндіктеріне
сай болуы;
- үміткер-мердігерлердің ... түрі мен ... ... ... ... ... оларға тең құқық беру;
- конкурс барысында ешбір үміткер-мердігерге ... ... ... жол ... мердігерлік конкурстың міндетті шарттарын ... ... ... ... ету, т.б.
Нарық қатынастарының кеңеюі жағдайында инвестициялық-құрылыс
кешенінің дамуын реттеуде ... ... ... ... ... сараптау комиттері де жоғары роль атқарады. Егер олардың
алғашқысы конкурстар мен ... ... ... дұрыс
бағалауға мүмкіндік беретін барлық факторларды ... ... ... ... ... ... үшін эканомикалық, әлуметтік және
экалогиялық ... ... осы ... ... ... ... мемлекеттік сараптаудан өтпеген жобалар бойынша
құрылыс жүріп жатқан объектілер саны әлі де көп. ... ... ... бектілген жобалық шешімдерді бұзу фактілері де кездеседі..
Осы жағдайлар, орталықта жергілікті жерлерде ... ... ... ... ... ... жұмыстарын жүргізуге құқық беретін ... ... ... қажеттілік туғызады.
Сонмен қатар мемлекеттік венчурлық бизнестің нормативтік-
құқықтық және ұйымдастыру негіздерін ... ... ... жаңа ... мен ... ... ) ... негізінде
өнімнің жаңа түрлерін өндіруді құүру мен ... ... ... ... мен ... ... жылдам жаңарту
қағидасын жүзеге асыру, шығарылатын өнімнің ... ... ... ... қол ... ... ... инвестициялық-құрылыс кешенінде эканомиканы
мемлекеттік реттеудің ... ... ... макрокөрсеткіштер саналады.
Олардың қатарына күрделі қаржы көлемі мен ... ... ... салалық, аумақтық), оларды қалыптастыру көздерінің
параметірлерін, құрылыс-монтаж жұмыстарының ... т.б. ... ... ... күрделі қаржы көлемінде өтілімдік төлемдердің
үлесі төмендеуде себебі оны есептеу ... ... ... ... ... ... және де ... бір бөлігін инфляция «жеп » қойып
отыр. Осыған байланысты, ... ... ... ... ... қарапайым және ұдайы ... ... ... ... ... ... отыр.
Әрине, бұл істегі ең негізгі бағыт-жеке меншік секторындағы
кәсіпорындардың өз қаржыларының рөлін жоғарылату.
Күрделі қаржы ... ... ... эканомиканың
мемлекеттік және де «үй шаруашылығынан» тапқан қаржыларының да рольі
жоғарылауы тиіс. Бұл ... ... үшін ... ... салаларын
бюджеттік қаржыландыруды қатал саясат ұстауына ... туар еді. ... ... мен жеке түлғалардың іскерлік белсенділігін көтеру
үшін шаралар ... ... ... ... ... мемлекеттік
күрделі қаржының салалық құрылымы ... ... ... деп ... болады. Сондықтан, макродеңгидегі мемлекеттің
реттеушілік рөлі республикалық және жергілікті бюджеттердің ... ... ... ... айқын байқалады. Ал егер мемлекеттік
күрделі ... ... ... ... ... онда, соңғы кездері
басыңқы салалардың үлесінің ... ... Сөз ... ... ... салалары туралы болып отыр.
Күрделі қаржының аймақтық құрылымын талдауда үш ... ... ...... бюджеттердң (облыстық, қалалық, аудандық) кірістері
мен маңызының жоғарлауы , әлуметтік – ... ... ... ... ... мен ... ... пен дамыту
бағдарламаларын жүзеге асыру және ... ... ... ... ... пайдалану.
Ғылыми техналогиялық индустриялдық жағынан ... ... ... ... ... ... ... шетелдік
инвестицияларды тартуға, барлық шарушылық ... ... ... ... ... ... ... жасауға тарсады.
Табиғат байлығымен және экспорттық әлуметімен ерекшеленетін
аймақтардың дамуына ... ... ... ... ... ақша ... ... ынталандыру механизімдерін қалыптастыру
арқылы реттеушілік әсер етеді. Бұл жерде мемлекет екі мақсатты ... ... ... ... ... мен ... игеру; ә)
өңделген өнімнің әлем нарығындағы ... ... ... ... эканомиканы мемлекеттік ... ... ... ... ... кіші ... ... жүйесін енгізу тұрады. Бұл шара ауыл ... ... ... қана ... , сонымен бірге жергілікті
еңбек ресурстарының жұмысбастылығы деңгейін жоғарылатады.
Күрделі қаржыны ұтымды ... ... оның ... ... ... ... ... маңызды орын алады.
Ол төменде көрсетілген шығындардың ... ... ... ... ... ... ... олар негізгі қорлардың ынжық бөлімін
құрайды.;
- жабдықтар (техника түрлері, технологиялық ... т.б.) ... ... ... олар ... қорлардың белсенді бөлімін құрайды;
- басқа жұмыс түрлері (жобалау - ... ... ... ... ... ... жүргізу т.б.
Қазақстанда, соңғы 30-35 жыл аралығында, өндірісті қорлардың белсенді
бөлігін ... ... ... ... ... ... ... күрделі қаржының өте үлкен бөлігі (шамамен50%), аяқталмаған
құрылыс көлемінің жоғары ... ... ... ... ... ... барлық қаржыландыру көздері
есебінен құрылған күрделі қаржыны ертеректе басталған құрылыстарды,
әсіресе өндірістік маңыздағы, ... ... ... ... күрделі
қаржыны орынды пайдалану бағыттарының бірі болып есептеледі.
Күрделі қаржының көлемін, ... ... ... ... баға ... ... орны ... қатнастарға өту кезеңінде инвестициялық қызмет сферасында
мемлекеттік билік ... ... ... ... мен ... ... ... үшін міндетті болып
табылатын тұрақты (тіркелген) бағаларды қолдану шеңбері болғаны жөн.
Мемлекет осы ... ... ... арқылы мемлекеттік күрделі
қаржыны ... ... ... мен ... ... іске қосуды жеделдетуге, инвестициялық белсенділікті
ынталандыруға бағытталған ... ... ... ... ... бағаларға келсек, оларды ырқына жіберу үрдісі
осы бағалардың ... және ... ... ... ... ... ... заңына сәйкес, мердігерлік жұмыстар бойынша
сауда-тендерлерге қатычсушылардың ... олсы ... ... пен ... ... ... ... еркін
беғалар қолданылады.
Инвестициялық-құрылыс кешенінің дамуын реттеуде мемлекет
иілігінде қаржылық реттеудің несиелік, салықтық ... де ... ... ... ... ... олардың ынталандыру функциясын
кеңінен қолдануға көңіл бөлінуі тиіс.
Жоғарыда аталған механизмдердің барлығын бір ... ... ... ... байланыстырып отыратын, инвестициялық –
құрылыс кешенінің дамуын мемлекеттік реттеудің ең басты, ... ... ... ... ... ... орталық жалпы экономикалық мемлекеттік басқару
органдарының осы кешенінің тиімді дамуын қамтамасыз етудегі негізгі
міндеттері төмендегілер болып саналады:
- ұзақ және ... ... ... – құрылымдық саясатты
қалыптастыру жөнінде тиісті басқару ... ... ... бағдарламаларды дайындау және жүзеге асыру;
- күрделі қаржының жалпы ... мен ... және ... ... анықтау;
- мемлекеттік және муниципалдық маңызы бар объектілердің тізімін
қалыптастыру және оларды инвестициялық – құрылыс қызметін ... ... ... ... орналастыру;
- республика және оның аймақтары бойынша инвестициялық қызметтің
ағымдағы ... және ... ... ... жайыттар инвестициялық-құрылыс кешенінің дамуын
жоспарлауға жалпы методикалық көзқарастар, сонымен қатар, күрделі құрылыс
саласының негізгі көрсеткіштерін нақтылау әдістемесін де білген ... ... ... ... ... негізгі көрсеткіштер
қатарына төмендегілерді жатқызуға болады:
1) күрделі қаржы және ... ... ... ... ... мен ... ... іске қосу;
3) дайын құрылыс өнімі (құрылыс-монтаж ұйымдары үшін).
Өндірістік бағдарламаны ... ... ... ... ... ... құрылыс көлемі, сыбағалы күрделі
қаржы жіне оның тиімділігі, т.б. көрсеткіштер қолданылады.
Күрделі құрылыс жоспарының жобасын әзірлеуде, алдымен ... ... ... ... ... ... ... көлемі (салалар мен
облыстар бойынша бөлінген) анықталады. Басқа көрсеткіштердің деңгейін
анықтау үшін баланстық және техникалық-экономикалық ... ... ... ... ... ... саналады:
- негізгі қорлар, қондырғылар, өндірістік қуат және күрделі ... ... ... ... кәсіпорындарды техникалық қайта жарақтандыру,
реконструкциялау және кеңейту жоспарлары;
- құрылыс материяларының негізгі түрлерінің баланыстары;
- күрделі қаржының технологиялық құрылымының ... ... ... қаржы нормативтері және басқа да нормативтер;
- кәсіпорындармен ғимараттар құрылысының ұзақтығы мен заделінің
нормалары (мөлшерлері).
Күрделі қаржы ... мен оны ... ... бөлу жоспары өнім
және қызмет көлемінің жоспарлары өсуін қамтамасыз ету қажеттіліктерін
сәйкес жасалады.Материалдық өндіріс салаларын дамытуға жұмсалатын күрделі
қаржыларға жұмыс істеп ... ... ... ... ... және жаңа ... мен объектілерді
салуға кететін шығындар жатады.
Жоспарда көзделген күрделі ... ... ... ... салалары
бойынша, төмендегілерді қамтамасыз ету тиіс:
а) жұмыс істеп тұрған жалпы мемлекіттік маңызы бар кәсіпорындарды
қолдану;
б) жоспарла кезеңнің ... ... ... ... ... ... сметасына енгізілмеген машналармен қондырғыларды сатып алу.
Егер, жұмыс істеп тұрған кәсіпорындар оларды қайта техникалық
жарақтандыру мен реконструкция ... ... ... да ... түрі ... ... ... өнім көлемін өндіруді қамтамасыз
ете алмаса және қаржыландыру көздері ... ... ғана ... ... ... ... Ол үшін ... өсім көлемінің және іске
қосылатын қуаттардың бірліктеріне жұмсалатын сыбағалық күрделі қаржы,
жұмыс істеп тұрған қуаттарды қолдау, қор қайтарымы сияқты көрсеткіштер мен
нормативтер ... ... ... арналған сыбағалық күрделі қаржы
нормативтер болмаған жағдайда, күрделі қаржыға қажеттілік көлемі
экстрополитивтік әдіспен есептелуі мүмкін,яғни осы көрсеткiштің ... ... ... және күтулi көлемi негiзiнде (iшкi салалық
құрылымның өзгepyiн ... ... ... ... ... каржының
қажеттiлiк көлемiн қор қайтару немесе қор сыйымдылығы көрсеткiштерi
неriзiнде, оларға жоспарлы ... әсер ... ... ... ... есептеуге де болады.
Күрделi қаржыға жалпы қажеттiлiк өндiрicтiк жене өндiрiстiк емес
мақсаттағы объектiлер ... ... ... ... қосындысы
ретiнде аныкталады.
Күрделi қаржынң технологиялық құрылымын жоспарлауда есептелетiн құрылыс-
монтаж жұмыстарының көлемі ... ... ... ... негiз болып табылады. Қондырғылар мен басқа да белсендi қорларға
курделi қаржы бөлу - ... ... ... жасау салаларын
өндiрiсжоспарларын байланыстыруға мумкiндiк бередi. Жаңадан басталатын
құрылыстар бойынша ... ... ... ... ... ... ... техникалык - ... ... ... ... екінші маңызды көрсеткіші ретінде
өндірістік қуаттар мен негізгі қорларды iске қосу көлемін айтуға ... ... ... ... ... ... кезеңде өндiрiс
қуаттарының қажетті іске қосу көлемi ... ... ... негiзiнде есептелiнедi.
Өндірістік және өндірістік емес мақсаттағы негізі ... ... ... ... және ... өлшемде жасалынады. Негізгі қорларды
іске қосу жөнінде тапсырыстар ... іске ... ... цех т.б.) ... құны ... ... Негізгі
қорлардың құнын ұлғайтпайтын шығындар негізі қорларды іске қосу ... ... ... ... ... жасалады(4-үлгі).
4 – үлгі Толық алғашқы құны бойынша негізгі ... ... |Жыл ... |Істеп |Жыл ... ... |
| ... ... ... ... |ғы | | ... |құн |өсімі |
| ... | | | | | |
|1 |2 |3 |4 |5 |6 |7 ... ... | | | | | | ... ішіндегі: | | | | | | ... ... | | | | | | ... оның | | | | | | ... | | | | | | ... ... | | | | | | ... ... | | | | | | ... | | | | | | ... ... | | | | | | ... | | | | | | ... ... | | | | | | ... ... | | | | | | ... ... | | | | | | ... | | | | | | ... ... ... ... ... ... құны ... қорлардың балансының да маңызы зор. Осы ... ... ... ... ... ... мөлшері анықталады. Мемлекеттік
тұрғыдан қарағанда, берілген күрделі қаржы көлемі өндірістік қорлардың
белгілі өсім ... ... етуі тиіс және ... ... ... көлемін шектейді. Негізгі өндірістік қорлар динамикасын өнім
өндіру ... ...... ... тиімділігін талдау үшін
не қажет.
Сонымен қатар, күрделі қаржы балансының да маңызы зор (5 үлгі)
5 ... ... ... балансы.
| |Жоспар|Жоспарлы ... ... іске қосу ... ... |
| |лы ... | ... ... ... | |ң ... |
| |ің ... | ... |аяқ- |
| ... | ... ... |
| |а | | ... ... |
| ... | ... | |
| ... | | ... | |
| ... | | | |
| |с | | | | |
| | | ... ... ... | | |
| | | | ... ... | |
| | | | | ... | |
| | | | | ... | | ... | | | | | | | ... | | | | | | | ... | | | | | | | ... | | | | | | | |
| | | | | | | | ... | | | | | | | ... | | | | | | | ... ... | | | | | | ... | | | | | | | ... меншік | | | | | | | ... | | | | | | | ... | | | | | | | ... ... ... ... ... дайындық деңгейі бойынша
күрделі қаржының құрылымын ... ... ... ... аяқталуы
өндірістік қуаттарды дер кезінде іске қосуға мүмкіндік береді.
Сондықтан, күрделі қаржы балансын талдау, аяқталмаған ... ... ... анықтауды талап етеді. Кейбір жағдайларда,
қаржылардың шашылу деңгейі жоғарлауына ... ... ... ... байқалады. Ал, кейбір жағдайларда аяқталмаған ... ... ... ... ... ... ол ... істеп
тұрған, бірақ әр ... ... ... ... ... объектілердің есебінен қалыптасуы мүмкін. Титулдық тізімдер
күрделі қаржы мен аяқталмаған құрылыс көлемдерінің ... ... ... ... ... ... ... мен оның дайындық деңгейін талдауға да
мүмкіндік ...... ... ... мен ... ... жетілдіру, түптеп келгенде, инвестициялық қызмет пен құрылыс
өндірісінің тиімділігінің жоғарлатуды қамтамасыз етуі тиіс.
Сондықтан, осы кешеннің ... ... ... ... ... ... тиімділігін есептеу халық ... ... ... ведомостволар, шаруашылық бірлестіктері, кәсіпорындар
және құрылыс объектілері бойынша ... ... ... бұл ... ... оның салаларының даму болжамдарына, ұзақ мерзімдік ... ... ... ... ... ... мақсатты
бағдарламалар әзірлеген кезде және ... ... ... ... ... жекелеген техникалық – экономикалық нақтылаулар
жасалғанда да ... ... ... көрсеткіштер арқылы күрделі қаржының жалпы
(абсолютті) тиімділігі (Э) анықталады:
- халық ... ...... ... ... ... ... өсімінің (Д) осы өсімді қамтамасыз еткен күрделі қаржы ... ... ... ... жеке ... министрліктер, ведомстволар, шаруашылық жүргізуші
бірлестіктер, кәсіпорындар бойынша – таза пайданың (П), немесе таза
өнімнің (ЧП) ... ... осы ... ... ... ... ... ретінде:
- мақсатты кешенді бағдарламалар, жекеленген жобаланушы (құрылғысы
жүргізілуші) кәсіпорындар, объектілер ...... ... ... құны мен ... өнім ... ... құынының (С)
айырмасының құрылыстың сметалық құнына немесе сол шараны жүргізуге
асыруға жұмсалған ... ... (К) ... ... Ц – С/ ... ... ... сипаттайтын және бір көрсеткіш ретінде,
жұмсалған күрделі қаржы көлемінің табысы ... ... ... ... ... ... ... қатысы бойынша есептелетін күрделі
қаржының өтелу мерзімі(Т) көрсеткішін атауға болады:
Т= К/Д; ... ... ... ... ... ... тиімділігіне
төмендегі факторлардың әсер ететінін ескеру қажет:
- өнімнің еңбек шығындылығы, қор ... мен ... ... және ... ... ... ... қаржының салалық, ұдайы өндірістік, технологиялық
құрылымдағы өзгерістер;
- құрылыстың сметалық ... ... ... жүргізу мерзімі мен жобалық іске қосылатын қуаттарды ... ... ... ... ... ... жүзеге асыру, құрылысты жүргізу вариантын және
құрылыс жобаларының тиімдісін таңдау үшін ... ... ... ... көрсеткішін есептейді. Бұл көрсеткіштің негізіне
келтірілген шығындардың минимумы алынған. Әр вариант ... ... ... ... ... (Ен = 0,12) ... ... мөлшерге келтірілген ағымдағы шығындар (өзіндік құн) (С) мен күрделі
қаржының (К) қосындысы арқылы анықталады:
С+Ен.К → ... ... ... ... ... ... және
экономикалық тиімділігін нақтылау үшін жүргізілген есептеулер нәтижесінде
жоспарлы кезеңде ... ... ... ... ... ... ... арттыратын шешімдер табуы тиіс.
Жалпы алғанда, инвестициялық – құрылыс кешенінің дамуының тиімділігі
әрқаша орталық басқару органдарының назарында болуы ... ... ... ... қайта бөлу мәселелерін дұрыс шешу, көбінесе осы көрсеткіштің
деңгейіне байланысты.
Қорытынды
Жүргізілген зерттеулер негізінде келесі қорытындылар мен ұсыныстарды
жасауға ... ... ашық ... ... ел екенін әлем
жұртшылығы мойындаған жағдайда, кәсіпорынға сыртқы ортадан, бәсекелестері
тарапынан ... ... ... ... ... ... экономикалық дағдарысқа қарсы басқаруды күнделікті өмірге
терендеп ... ... ... ... деңгейіндегі экономикалық
дағдарысқа қарсы басқаруды қамтамасыз етуді көпшіліктің еті үйрене қоймаған
термин ... ... ... ... ... ... ... қамтамасыз етуге берген анықтамаларын зерттей
келіп, кәсіпорынның экономикалық дағдарысқа қарсы басқаруды — Қазақстандағы
барлық ресурстарды ... ... ... ғылыми-инновациялық,
қаржылық, кәсіпкерлік) ұтымды пайдалана отырып, дағдарыстардың алдын-алу
және ұдайы даму шаралары механизмінің ... ... ету ... ... ... дамып отырған қоршаған ортада қызмет ететін кәсіпорын
басшылығына ... ... ... ... ... ... ... экономикалық дағдарысқа қарсы басқаруды қамтамасыз ету
- Қазақстандағы күнделікті өмірінде қолданылып, стратегиялық сипат алатын,
менеджменттің бар ... ... ... ... ... негізде
қолданып, уақытша қиыншылықтырды жеңетін және нарықтағы өз ... ары ... ... ... ... қарсы басқару ... ... ... көрсете отырып, біз дағдарысқа қарсы басқару
Қазақстандағы экономикалық қауіпсіздігін қамтамасыз ... ... ... ... ... қарсы басқаруды барлық құрамдас бөліктерін
талдай келіп, ... ... ... ... ... ... алуы және оң жолға бүра білуі керек деген
ұйғарымға келдік. Осы ретте, біздің ... ... ... ... ... ... еді: мүмкін болатын экономикалық
қатерлерді талдау; қарсы шараларды жоспарлау; ... ... ... ... ... қарсы
басқаруды жүйесінің тиімділігін талдау.
4.Шетелдік және дағдарысқа қарсы мемлекеттік ... ... ... ... біз дағдарысқа қарсы
мемлекеттік реттеуді ... ... ... ... Осы
жіктелу бойынша Қазақстандағы дағдарысқа қарсы мемлекеттік
реттеуді кредиторлар мүддесін ... ... ... ... анықтайтын, реабилитация мерзімі
алты айға дейінгі, әлеуметтік бағытталған, жедел диагностикалы
заңдылық деп ... ... ... ... ... ... ... Нұрсұлтан Назарбаевтың
Қазақстан Халқына Жолдауы Алматы 2005 ж.
2. Назарбаев Н. Ә. ... - 2030. ... ... ... және әл ... ... Ел ... Қазақстан халқына Жолдауы. Алматы,
Білім, 1997.
3. Қазақстан Республикасының ... ... ... ... 26. 06.
1998 // Егемен Қазақстан, 28. 06. 1998.
4. Антикризисное управление. Учебник под ред. ... Э.М. М.: ... ... ... ... Под ред. ... ... Теория и практика антикризисного управления. ... под ... С.Г. ... ... ... Т.И., Нукушев А.Г. Банкротство и ... ... ... пособие). Алматы, 2000.
-----------------------
Мемлекет және оның қаржы жүйесі
Басқа елдермен салыстыру үшін
Жоспарлау
Бюджет саясаты
Бақылау
Тексеру
Статистика
Ұлттық ... ... ... ... елдер

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 23 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Мемлекеттiң құрылымдық - инвестициялық саясатын қалыптастыру негiздерi23 бет
Мемлекеттің құрылымдық-инвестициялық саясатын қалыптастыру негіздері туралы20 бет
Банктердің инвестициялық портфелін қалыптастыру және басқару әдістерін зерттеп, оның жетілдіру жолдарын іздеу73 бет
Компанияның инвестициялық портфелін қалыптастыру тетігі28 бет
Кәсiпорынның инвестициялық iс-әрекетiн жүргiзу126 бет
Қаржылық инвестициялар портфелін қалыптастыру көздерінің негізі49 бет
«Қазақстан Даму Банкі»АКЦИОНЕРЛІК ҚОҒАМЫНЫҢ ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ ПОРТФЕЛІН ҚАЛЫТАСТЫРУ ЖӘНЕ БАСҚАРУ ПРОЦЕСІН ТАЛДАУ36 бет
Альянс Банк33 бет
Банктiң инвестициялық қызметтерінiң жалпы сипаттамасы және ерекшелiктерi68 бет
Бағалы қағаздар портфельдік инвестицияның объектісі ретінде35 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь