Генетикалық тұқым қуалау мен ортаға байланысты және экзогендік аномалиялар

Мазмұны:

1. Генетикалық тұқым қуалау мен ортаға байланысты және экзогендік аномалиялар
2. Тұқым қуу.ортамен байланысы аномалиялар.
3.Туа болған аномалиялардың шығу тегін зерттеудегі генетикалық талдау.
4.Ауыл шаруашылық малдарының мутациялық гендермен анықталатын аномалиялары.
5. Ірі қара малдардың аномалиялары.
6. Қойдың ,құстардың,жылқылардың аномалиялары.
7.Қойлардың, жылқылардың кариотипі
8. Хромосомалық аномалиялардың мал шаруашылығында таралуы.
9. Кариотиптегі сандық құрылымдық мутациялар және малдардың фенотиптік аномалиялары
Әдебиеттер
Генетикалық тұқым қуалау мен ортаға байланысты және экзогендік аномалиялар
Көптеген зерттеулер кейбір аномалиялардың себебі гентикалық факторларға, екіншісініңкі гентикалық факторлармен қосымша сырқы орта немесе экзогендік (тұқым қумайтын) факторларға байланысты аномалиялар үшке бөлінеді.
Генетикаық аномалиялар мен организмдегі морфофункционалдық зақымданулар: гендік және хромосомалық мутациялардың нәтежесінде пайда болады. Генетикалық мутациялар органдардың, тканьдердің морфологиялық құрылысын онтогенездің әр кезеңінде зақымдандырады, осыдан ДНК молекуласының өзгеруіне байланысты туа болатын кемістіктер кең етек алған. Хромосомалар санының клеткаларда немесе олардың құрылымының өзгеруі эмбрионның (ұрықтың) суін тоқтатады немесе дамуын ауыр кемтарлықтары бар ұрпақтың тууына әкеп соғады. Малдың ұрықтылығын жоғалтады.
Туа болған аурулардың этологиясы (себебі) летальды және сублетальды гендермен байланысты. Мыс: адамда 2000-ға жуық аномалиялар летальды немесе суплетальды мутанттық генердің кеселінен болған. Осындай белгілердің көпшілігі малдарда зертелген. Соңғы кезде хромосомалық абберациялар(қайта құрылу) және мал организмінің маңызды қызметінің істен шығыуы жөнінде көп мәселе анықталды.
Генетикалық аномалиялар аллельді гендердің бір жұбымен бақыланатын белгілерге жатады. (Мазер бойынша басты гендер).Бұл аномалиялардың басты сипаты мендельдің ажырасу типі мен доминантты және рессецивті сапалы белгілеріне сәйкес. Рессесивті аномалиялардың шығуы үшін екі хормосомада екі бірдей мутантты болуы жетеді.
Әдебиеттер:

1.Стамбеков Б. Жалпы генетика, 1966.
2.Айала Ф.Введение в популяционную и эволюционной генетику М.1984.
3.Алханян С.И.Актуальные вопросы современной генетики.Изд.МГУ,1966.
4.Хатт Ф. Генетика животных, М.1969.
5.Мацеевский Я. Земба.Ю. Генетика и методы разведения животных. М.1988
6.Байжуманов Ә. Мал өсіру, А.1987.
7.Мухамбетжанов К. Генетика және селекция негіздері. А.1992.
8.Бегімқұлов Б.Генетика. А.2002.
9.Лясли Дж. Генетические основы селекции животных. М.1989.
10.Иванова О.А. Генетика М.1970.
11.Петухов В.Л. и др.Генетические основы селекции животных.М.1989.
12.Хадорн Э.Общая зоология. М.1989.
        
        Мазмұны:
1. Генетикалық тұқым қуалау мен ортаға байланысты және экзогендік
аномалиялар
2. Тұқым қуу-ортамен байланысы аномалиялар.
3.Туа болған аномалиялардың шығу ... ... ... ... шаруашылық малдарының мутациялық гендермен анықталатын
аномалиялары.
5. Ірі қара ... ... ... ,құстардың,жылқылардың аномалиялары.
7.Қойлардың, жылқылардың кариотипі
8. Хромосомалық аномалиялардың мал шаруашылығында таралуы.
9. Кариотиптегі сандық құрылымдық мутациялар және малдардың фенотиптік
аномалиялары
Әдебиеттер
Генетикалық ... ... мен ... байланысты және экзогендік аномалиялар
Көптеген зерттеулер кейбір аномалиялардың себебі гентикалық
факторларға, ... ... ... ... ... ... ... (тұқым қумайтын) факторларға байланысты аномалиялар үшке
бөлінеді.
Генетикаық аномалиялар мен организмдегі морфофункционалдық
зақымданулар: ... және ... ... ... ... ... мутациялар органдардың, тканьдердің морфологиялық
құрылысын онтогенездің әр ... ... ... ... ... ... туа болатын кемістіктер кең етек алған.
Хромосомалар санының клеткаларда немесе ... ... ... (ұрықтың) суін тоқтатады немесе дамуын ауыр кемтарлықтары бар
ұрпақтың тууына әкеп соғады. Малдың ұрықтылығын жоғалтады.
Туа ... ... ... ... ... және
сублетальды гендермен байланысты. Мыс: адамда 2000-ға жуық аномалиялар
летальды немесе ... ... ... ... ... ... ... малдарда зертелген. Соңғы кезде хромосомалық
абберациялар(қайта құрылу) және мал организмінің маңызды ... ... ... көп мәселе анықталды.
Генетикалық аномалиялар аллельді гендердің бір ... ... ... ... ... ... гендер).Бұл
аномалиялардың басты сипаты мендельдің ажырасу типі мен доминантты және
рессецивті сапалы белгілеріне ... ... ... ... үшін
екі хормосомада екі бірдей мутантты болуы жетеді.
Тұқым ... ... ... ... ... ... бір ... көріну үшін
эндогендік (сыртқы орта) ... ... ... ... Олар ... гендер жүйесімен бақыланады деп есептелінеді. Бұл белгілердің
фенотипте көрінуі осы ... ... ... ... ... Бұл ... ... шегі(порог) бар, ол ... ... ... ... ... Егер ... саны ... олардың
әсер күші шегіне жетсе, аномалия көрінеді. Егер бұл ... ... мал ... жағдайда болады. Ген әрекетінің ... күші және оған ... ... ... ... ... ... тәуелді.
Кейбір жағдайларда фенотиптері ұқсас аномалиялар әр түрлі
генотиптермен анықталады (генокопиялар). Бір ... бұл ... әр ... ... ... ... ... гентикалық аномалияның фенотипі сыртқы орта
факторларымен белгілі бір ... бар ... ... ... ... ... ... фенокопиялар деп
атады.Фенокопиялардың генетикалық және орта ... ... ... болатыны кейін анықталды. Фенокопиялардың себебін Ландауэр рессесивті
мутациялары бар гетерозиготалы ... ... ... ... ... мен орта ... ... деп түсіндіреді. Зерттеулер ... ... жоқ ... ... алель қоршаған ортаның белгілі бір
факторлармен толықтырылатынын ... ... ... ... ... Аномалиялар эмбрионға немесе нәрестеге қоршаған
ортаның зақымданушы фактолары- тетрогендердің әсер етуі нәтежесінде пайда
болуы мүмкін. Егер ... ... ана ... ... ... әсер етсе,
ондай зақымданушылықтар туғаннан кейін белгілі болады.
Даму кезіндегі ... ... ... ... ... ... ... экзогендік деп атайды, олар ... ... ... ... ... ... және
биохимиялық деп үш түрге бөлуге болады. Тетрогендер сондай-ақ мутогендерде
болуы мүмкін. Егер зақымдаушы ... ... ... генетикалық
құрылысына әсер етсе, олар тұқым қуатын мутацияларға әкеп соғады; жетілген
сомалық ... әсер ... бұл ... зат, ... ықпал
жасайды.
Туа болған аномалиялардың шығу тегін зерттеудегі генетикалық талдау.
Тұқым қуатын аномалиялар тұқымдас және туыстас ... ... ... ... ... ... талдауының негізгі
әдісі тұқымдас топтардың бір немесе бірнеше ұрпағын зерттеуге ... ... ... ... ... ... ... рентгенологияның және басқағалымдардың
деректері маңызды орын ... ... ... ... ... органдарынан болатын ауытқулармен байланысты ... ... ... типтерінде байқалған.Олардың пайда болу себептері,
емдеу мүмкіншілігі биохимиялық ... ... ғана іске ... ... рессесивті мутацияның кеселінен қышқыл маннозидаза ферментінің
мүлдем жоқтығы анықталды. Мутантты ген ... ... ... осы ферменттің жартысы ғана болады.
Ауыл шаруашылық малдарының мутациялық гендермен анықталатын аномалиялары.
Ауыл шаруашылық ... ... ... доминантты гендердің
мутацияларымен байланысты ондаған аномалиялар белгілі. Олар жекелеген
популяцияларда әр ... ... ... ... ... мал ... жүйесіне т.б. себептерге байланысты. Туа болған
аномалиялардың тікелей түрін әр малдың тұқымы ... ... ... ... ... ... әр ... кездесу жиілігін, алдын ала
селекциялық жұмыстар арқылы осы ... ... үшін ... ... өте қажет.
Ірі қара малдардың аномалиялары.
Малдың бұл түрінің биологиялық ерекшелігі олардың аз ... кеш өсіп ... Сиыр ... бір ... туады, оның физиологиялық
есеюі, жетілуі бір жарым жыл, ... ... ... кезеңі енесімен
ұрғашы F¹ екі ортасында орташа бес жылға созылады. Осының ... ... ... ... ... ... малды өсіру деңгейіне және
тұқымды сылдандыру үшін ... ... ... Ірі қара ... ... ... ... түрі зерттелген. Олар летальды сублетальды,
жартылай ... және ... ... анықталады. Летальды
кемістіктердің халықаралық тізіміне кірген қырық алы аномалиясы А шифрмен
белгіленген.
Жекелеген ... ... ... кездесу жиіліктері
әр тұқымда немесе популяцияда әр түрлі болуы мүмкін. Кострома тұқымында
А.И.Жигачевтің мәләметі ... ең жиі ... ... ... жақ сүйектерінің қысқаруы ярослав тұқымында ... ... ... ... ... ... еттердің
констрактурасы (тартылуы), қара алаларда кіндік жарығы.
Генетикалық аномалиялардың таралуында қай малдың түрі ... ролі ... Әр бір ... ... ... жылына
жүздеген және мыңдаған ұрпақ алуға болады.
Қойдың аномалиялары.
Қойларда 90-ға жуық аномалиялар жазылған. ... пен ... ... ... ... ... ... көпшілігі көп
генді аутосомды рессесивті түрде тұқым қуады. Ең жиі ... бас, ... ... ... агнатия (жақ сүйектерінің жоқтығы), сондай-
ақ алдыңғы аяқтарының қисаюы, микрогнатин, ... ... (жақ ... ... тік ... ... ... талдаулар ауытқулардың 54,4% бұлшық ет қаңқа ... ... ... тамыр жүйесінде -9,7%, зәр шығару жыныс ... ... ... ... ... жүйеде-1,5% болатынын аңғартады. Әрине, жекелеген
жетіспеушіліктердің жиілігі онша көп ... мен ... ... ... ... әжептәір нұқсан келуі мүмкін.
Қой шаруашылығы жақсы дамыған Жаңа ... ... ... ... ... 1%-дей. АҚШ та летальды
аномалиялар ... ... екі апта ... 11,4% ... ... ... өлім қойда 22%.Кейбір генетикалық аномалиялар қойда ... ... ... ... ... ... қозылардың өлімінің
жоғарылығы байқалған. Оның себебі қозылар ... ... ... ... ... анықталды. Бұл тұқым қуатын ... әр ... 6-дан 40%-ке ... ... ... ... жиі
кездеседі,ол жыныстық белгі тұқымдылықпен қоса ... ... ... ... ... Өте ... сұрыптауды
қолдана отырып мүйіссіз қошқарлардың қалыпты ұрықтылығы бар типін шығарған,
бірақ олардың ішінде де ... ... ... ... ... ... ... зерттелген тауықтар.
Халықаралық тізімге летальды анықтауларға ... ... ... -3 аномалиясы кірген.
Ең жиі кездесетіні тұмсық аномалиясы (тоты құстың тұмсығы айқасқан
тұмсық). ... ... ... және басқалардың деректері бойынша 1,1%.
Леггорн және рот-айланд тауық ... ... ... көп шығын
болады. Тұмсық аномалиясы үйректерде жиі кездеседі. Ақ ... және ... ... шағылыстырып әрі қарай «өз ... ... (көп ... аномалиясының пайда болатынын ... және ... ... ... ... балапандарда синдактилия
және сирағының жүндестігі байқалған. Бұл синдромның жиілігі 16,8%. Екінші
ұрпақта (F²) ... бар ... ... ... ... ... қалыпты, қалғаны аномалиялы, яғни 1:1қатынасымен
ажырасқан. Бұл белгілер ... бір ... ... ... ... себебі эбриондық және постэмбриондық кезеңде болатындардың
тірлігі өте төмен.
Жылқылардың ... ... ... жылқыларда белгілі 10түрі халықаралық
летальды ауытқулар тізіміне ... Оның ... ... ... жүйсінің-2,бүйрек және бұлшық еттің -2аномалиясы ... ... ... көру ... ... ... тізімге кірген.
Жүк таситын жылқылар тұқымында қартаның бітелуі (тесгі жоқ) жиі
кездеседі. Мұның тарауы першерон ... ... ... ... ... Остфриз тұқымдас таза қанды жылқылардың құлындарында
да бұл аномалияның кезесетіні жазылған. Ауыр жүк таситын ... ... ... ... ... басқа дагенетикалық немесе
генетика ... ... да ... ... АҚШ ... ... ақ теңбілді құлындарының туғаны бацқалған. Оларды ... ... ... ... шағылыстырғанда құлындарының терісі
қызғылт туады. Бұл құлындарының ішек құылысында, қан ... және ... ... ... ... ерте ... салт мінетін таза қанды жылқының тұқымында «қисаңдау» деп аталатын
аномалияның ... ... ... анықталған.
Жылқының сирақатарында кездесетін дерматоздың тұқым қуатыны, сонда-ақ
шпат ауруы, құлындарда ... аяқ » деп ... ... ... ... ... аномалиялардың мал шаруашылығында таралуы.
Геномдық және хромосомалық мутациялар зиготаның алғашқы күнінен
бастап оның ... ... ... ... ... 2аптаға дейін
қлуіне себеп болады. Ата-енесінің хромосомалары қалыпты ... іш ... өлі туу ... ... ... жиынтығының
аномалиясы нан олады.
Хромосома санының өзгеруі ... ... ... жиі, ірі ірі қара малда ... ... ... хромосоманың гаплоидты құрамы, ал екі бройлік линияда бұл
аномалияның жиілігі 4,4% ... ... ... ... ... ... моносомиясына (бір ғана Х) ... мен ... ... ... жиі ... жағдайда еркектің жалған гермафридитизмі жыныс хромосомаларының
ХХ/ХУ химеризмімен байланысты. Бір қызығы ... ... ... ... ... ... тұқым қуады. Оларда есеп бойынша 30%
эмбриондық өлім хромосомалық аберрациялармен байланысты. ... ... ... ... ... И ... ... сынуы, ажырасуы, полиплоидты
клеткалардың құрылуы және ... ... ... ... бар., ... жануарлар популяцияларында кездесу жиіліктері олардың өсірілуіне,
селекцияның нәтежесіне байланысты. Осыдан кариотиптегі ... ... білу және ... ... ... зиянын білу мал
дәрігерлерінің қолындағы қымбат құрал деп санау қажет. Осы құралды ... ол ... ... малдың өмір сүргіштігін,
ұрықтылығын,өнімділігін ... үшін ... ала ... ... даяр ... сандық құрылымдық мутациялар және ... ... қара мал. Оның ... 60 ... ... 1927ж Краллингер
тапқан. Ірі қара малда кариотиптің құрылымдық және ... ... түрі ... олар ... ... ... өліммен,
интерсексуалдықпен, залалды ісіктермен (лейкоз ... туа ... және ... да ... зат ... ... сандық аномалиялары (анеуплоидия). Хромосмалардың
сандық аномалияларын (анеуплоидия) жаңа пайда ... ... ... ... ... тұқымдық бейімділік барлығы жөнінде зерттеу
деректері бар. Герцог, Хен және Олишлегер (1982) 17 ... ... алты ... ... малдағы трисомияның жаңа түрі)сипаттағанда,
бұзаулардың жалпы жетілмеуі синдромымен (нанизм, қорық) және криптохизммен
үйлесетіндігін, осы ауруға яғни ... ... ... ... ... бар ... моносомия, нуллисомия және
полисомиялылар ... ... ерте ... даму ... ... әкеп
соғады. Олар осы транслоация иелерінде ... ... ... ... өнімі болып табылады. Туғаннан кейін сандық өзгерістер ұсақ
аутосомалардан және жыныс жыныс хромосомаларынан байқалады.
Полиплоидия. ... ... ... ... ... сомалық
та, жыныс клеткаларында өрнекті түрде де кездеседі, яғни ... ... бар ... бір ... ... ... ... малда да, басқа малдарда да (құстан басқа), онтогенездің ... ... ... ... ... ... ... кейін 12-16 күні ... ... ... ... ... тұрақтылығына қарап жұп таңдау
арқылы ірі қара малда лейкозға қарсы күресуге болатын сияқты.Г.К.Искакова,
В.И.Евсиков, ... (1976) қара ... ... жұмыстары
көңіл аударады. Олардың көрсеткенінде ... 11,9% ... 2n׀3n ... 2n|4n ... бар. ... ... сперматогендік эпителийлерінде полиплоидты клеткалардың жиілігі
анықталды, олардың ... ... де ... ... ... ... ... кездеседі.
Зерттеулердің көбі қара малда бірінші және 29-шы аутосомалар
арасындағы ... ... ... транслокацияның жиілігінің ұрықтылыққа
әсер етуін анықтауға ... Бұл ... ... ... ... қара мал тұқымынан табылған. Ғалымдардың айтуына қарағанда 1׀29
хромосоманың транслокация сы ірі қара ... әр ... ... әр ... табиғаты болуы керек, осыған сәйкес шаруашылыққа ... ... да әр ... ... бұл ... әр ... ескере
отырып зерттеген жөн.
Каротип және оның түрлік ерекшеліктері.
Дене клеткаларындағы хромосомалар санының түрлік тұрақтылығы, ... ... ... ... кариотип деп аталады.
Табиғи сұрыптаудың барысында әр түрдің өзіне сай хромосом ... ... жұп ... болып келеді. 2n әдетте көпшілік
организмге тән ... ... ... ... ойша екіге бөлгенде,1n хромосома қалса, оны гаплоидты ... Бұл ... ... ... әр ... ... ... саны мен ғана ... ... ... және ораласуына ... ... ... барлығы «кариотип» деген қғымға бірігеді. Хормросомалардың
диплоидтық жиынтығы ата мен анадан берілгендіктен олар дене клеткаларында
(екі ... жұп ... Жұп ... ... ... (құрылысы және
шығу тегі бір, ... ... ... әр ... деп ... ... ... айырмашылығы байқалмайды.
Қойлар. Қойдың қалыпты кариотипі 54 хромосомадан тұратынын 1931жылы совет
гентигі Живаго жазған. ... да, ... ... түрлеріндегі хромосома
аберацияларының бірнеше түрі ашылды.Мысалы,қой шаруашылығы ... ... ... ... трансклодиясының үш түрі табылды (5 пен 26,8
бен 11,7 мен 25-хромосомалар арасындағы). Бірақ олардың өсімталдылығы жақсы
болған. Бұны ... саны ... тең емес ... ... ... ... ... арқылы шығып қалғандығымен түсіндіруге
болады. Әрине қойлардың да ... ... ... жағдайы
кариотиптегі анотомияларымен байланысты екені күмәнсіз.
Қазақстандағы экспериментальдық биология институтын да қаракөл
қошқарларының жас және ... ... орта ... ... аберрацияларның әжептәуір көптігі анықталды.
Хромосомалар аберрациялар ... ... туа ... ... бар ... ... ... табылған (К.Жаппасов,1976: Шарипов,1979).
Жылқылар. Үй жылқысының қалыпты жағдайдағы кариотипі 64 ... ... дәл ... бұл ... тек 1962 жылы ... және ... ... жүргізілген цитогенетикалық зерттеулер саны өте аз,
сондықтан хромосомалар аберрацияларының жиілігінің ... ... жоқ. ... Виллер және Визнер (1981) айтуы ... ... ... ... ... малдардікіндей хромосомалық
аберрацияларға шалдығуы мүмкін. ... 90%-ті буаз ... ... өліп ... ... ... ... хромосомаларының аберрациялары
кездесетіні белгілі болды, олар ... ... ... ... ... ... және ... (1978)
көрсеткендей жылылардың белдеулігінің жалпы себебі болып табылады. ... ... ... зерттегенде 6-нан Тернердің синдромын (63,ХО); біреуінен
өрнекті (63,ХО/64ХХ) тапқан. Сонымен, ... ... ... ,
бедеуліктің генетикалық себін тауып, оларды ерте ... ... ... ... ... да табылған. Хальнан, Макски және
Уотсон (1982)сперминогенезі ... ... ... аутосомасынан
делекцияны тапқан. 7және 14 аутосомалар арасында реципрокты транслокацияның
барлығы жөнінде ... бар, ... онда ... ... ... ... мал ... таралуы.
Геномдық және хромосомалық мутациялар зиготаның алғашқы күнінен
бастап оның морфогенезіне ... ... ... ... ... ... себеп болады. Ата-енесінің хромосомалары қалыпты болғанымен,
спонтанды іш тастаулар, өлі туу ... ... ... ... нан олады.
Хромосома санының өзгеруі мысалы, полиплоидия шошқарлардың
бластоцистасында жиі, ірі ірі қара ... ... ... ... ... ... ... ал екі бройлік линияда бұл
аномалияның жиілігі 4,4% ... ... ... ... жылқыда
кездесетін Х-хромосоманың ... (бір ғана Х) ... мен ... ... ... жиі ... ... еркектің жалған гермафридитизмі жыныс хромосомаларының
ХХ/ХУ химеризмімен байланысты. Бір ... ... ... ... ... ... ... тұқым қуады. Оларда есеп бойынша 30%
эмбриондық өлім ... ... ... ... ... ... ... көрінеді.
Әдебиеттер:
1.Стамбеков Б. Жалпы генетика, 1966.
2.Айала Ф.Введение в популяционную и эволюционной генетику М.1984.
3.Алханян С.И.Актуальные вопросы современной генетики.Изд.МГУ,1966.
4.Хатт Ф. Генетика ... ... Я. ... ... и ... разведения животных. М.1988
6.Байжуманов Ә. Мал өсіру, А.1987.
7.Мухамбетжанов К. Генетика және селекция негіздері. А.1992.
8.Бегімқұлов Б.Генетика. А.2002.
9.Лясли Дж. Генетические ... ... ... ... О.А. ... ... В.Л. и др.Генетические основы селекции животных.М.1989.
12.Хадорн Э.Общая зоология. М.1989.

Пән: Биология
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 13 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Хромосомалық аномалиялардың қой шаруашылығындағы құнды көрсеткіштерге әсерін зерттеу83 бет
"Зиянды өндірістік факторлар,олардың жұмысшыларға және қоршаған ортаға әсері. жарықтандырудың адамның еңбек қабілетілігіне әсері."26 бет
Іле өңірінің ортағасырлық қалаларының заттай мәдениеті36 бет
Автокөліктің табиғи ортаға әсері11 бет
Автокөліктің қоршаған ортаға тигізетін әсері5 бет
Адамның қоршаған ортаға биогеохимиялық адаптациясы. Биосфераның биогеохимиялық ұйымдастырылуы және популяцияның физиологиялық гетерогендігі19 бет
Алматы қаласының техникалық жөндеу орталықтарының қоршаған ортаға ықпалы27 бет
Асыранды балаларда жиі кездесетін генетикалық ауралар және олардың диагностикасы5 бет
Атмосфераны ластайтын заттектер және олардың қоршаған ортаға әсері25 бет
Атмосфераның ластануы және қоршаған ортаға әсерін бағалау16 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь