XVI-XVII ғғ Қазақ хандығы

Жоспар:
1. XVI.XVII ғғ. Қазақ хандығы
2. Қасым хан тұсындағы қазақ хандығы
3. Хақназар хан тұсындағы қазақ хандығы
4. Тәуекел хан тұсындағы қазақ хандығы
5. Есім хан, Жәңгір хан тұсындағы қазақ хандығы
6. Ойраттармен соғыс
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ ҒЫЛЫМ ЖӘНЕ БІЛІМ МИНИСТРЛІГІ
ОЖСӨЖ №4
ТАҚЫРЫБЫ: XVI-XVII ғғ. ... ... ... ... ... ... қаласы 2012 жыл
Жоспар:
* XVI-XVII ғғ. Қазақ хандығы
* Қасым хан тұсындағы қазақ хандығы
* Хақназар хан тұсындағы қазақ ... ... хан ... ... ... Есім хан, ... хан тұсындағы қазақ хандығы
* Ойраттармен соғыс
XVI-XVII ғғ. Қазақ хандығы
Қазақ хандығы (16-17 ғасырларда) -- Моңғол шапқыншылығынан кейін ... ... ... мен ... ... алғаш рет бір мемлекетке біріктірілді. XVI-XVII ғ. Қазақ хандығының шекарасы едәуір ұлғая ... Өз ... ... ... ... ... жүзеге асырып, неғұрлым көзге түскен қазақ хандарының бірі - Жәнібек ханның ұлы Қасым. Қасым ханның ... ... ... ... ... әлсіреп, әскери қуаты артты. "Тарихи-Рашиди", "Шайбанинама", т.б. деректерге қарағанда, қазақтардың этникалық ... ... ... қазақ хандығына Қасым хан тұсында біріктірілген.
Этномемлекеттік шекараларының ... ... ... ... ... Сырдың оң жағалауына, Аралдан Маңғыстауға дейінгі жерлерді алып жатты. Оған Сыр бойындағы қалалар қосылды, солтүстікте Қасым ханның қол ... ... ... ... ... асты. Оңтүстік-шығыста оған Жетісудың көп бөлігі (Шу, Талас, Қаратал, Іле өлкелері) қарады.
Бастапқы кездерде қазақ хандығының саяси-әкімшілік және ... ... ... ... ... Сығанақ қаласы болды. Кейіннен Түркістан қаласы қазақ хандығына өткеннен кейін қазақ хандығының астанаы ... ... ... ... ... Түркістандағы Ақ сарайда отырып билік жүргізген.
Қазақ хандығының нығаюы және оның ... ... ... арттырып, сыртқы саясат пен дипломатиялық қарым-қатынас саласында белгілі табыстарға қол жеткізді. Қазақ хандығы өмір сүрген Орта Азия хандарымен, Еділ ... ... ... ... хандығымен және орыс мемлекеттерімен сауда және дипломатиялық ... ... ... негізін қалаушы Жәнібек, Керей, Бұрындық хандар - Ақ Орданың атақты ханы Ырыс ... ... ... Орда мен Ақ ... 200 жыл ел билеген дәстүрін дамытушы, әскери-саяси және ... ... ... бай адамдар болды. Ал Қасым хан өте үздік шыққан мемлекет қайраткері болды.
Қазақ хандығы алғашқыда ... ... ... ... орнатып, Әбілхайыр ханның Жетісуға төндірген қаупіне және ойратжоңғар тайпаларының Моңғолстанға жасаған шабуылына қарсы күресті. Жошы тұқымынан ... ... ... ... ... мұрагері Шаих Хайдарды жеңді.
Қазақ хандығы Қасым хан тұсында орыс ... ... ... ... ... Европаға танылды.
Ұлы князь Василий III тұсында (1505-1533) Мәскеу князьдығымен дипломатиялық байланыс орнатты.
теген. Бұл еңбек алғаш рет 1854 ж. Қазанда ... ... ... ... ... ... ғғ. қазақ хандығы нығайып, оның шекарасы едәуір ... ... Өз ... ... ... жүзеге асырып, көзге түскен хандардың бірі Жәнібектің ұлы ... ... ... ... жж.) ... қазақ хандығының саяси және экономикалық жағдайы нығая түсті. Ол билік құрған жылдары ... ... ... ... ... ... ... қосылды, солтүстікте Қасым ханның қол астындағы қазақтардың жайлауы Ұлытаудан асты. Оңтүстік-шығыста оған Жетісудың көп бөлігі (Шу, ... ... Іле ... ... ... ... ... Орта Азия, Еділ бойы, Сібірмен сауда және елшілік байланыс жасалды. Орыс ... ... ... Ұлы ... 3 ... (1505-1533) билік құрған кездегі Мәскеу мемлекеті еді. Батыс Еуропа да қазақ хандығын осы ... ... ... ... ... ... ... қазақ заңдары жасалынды.
Дегенмен Қасым хан тұсында Қазақ хандығы бір ... ... ... ... Ол ... ... кейін бірден байқалды. Өзара қырқыс, таққа талас басталды. Моғол және өзбек хандарының қазақ ... ... ... ... тартыс кезінде Қасым ханның ұлы және мұрагері Мамаш қаза тапты. ... ... ... інісі Таһир (1523-1532) хан болды. Оның айырықша елшілік әне ... ... ... Маңғыт және Монғол хандарымен әскери қақтығыстар басталды. Бұл соғыстар қазақтар үшін сәтті ... ... ... ... және ... ... бір бөлігінен айрылып, оның ықпалы тек Жетісуда сақталып ... ... ... ... ... ... тұсында да феодалдық қырқысулар мен соғыстар тоқталған жоқ.
Хақназар ханның тұсындағы ... ... ғ. 2 ж. ... ... ... Қасым ханның баласы Хақназар (1538-1580 жж.) өз үлесін ... ... ... алауыздықты сәтті пайдаланған ол, Жайық өзенінің сол жағындағы жерді ... ... Оның ... Жетісу мен Тянь-Шаньды басып алуды көздеген Моғол ханы Абд- Рашидке қарсы ұтымды күрес жүргізілді. Хақназар ... ... ... ханы ... ... ... Сыр ... қалаларды (Сауран, Түркістан) өзіне бағындырды. Оның Абдулламен байланысынан қорыққан Ташкенттің ұлыстық әміршісі Баба сұлтан жансыздары арқылы Хақназарды у беріп ... ... ... ... ... ... Жәдіктің баласы және Жәнібек ханның немересі қартайған Шығай (1580-1582) болды. Ол өзінің баласы Тәуекелмен (1586-1598 хан болған) ... Баба ... ... ... ... ханы Абдоллаға келді. Абдолла Шығайға ходжент қаласын сыйға тартып онымен қосылып Баба сұлтанға қарсы Ұлытау жорығына шығады. Осы жорықта Шығай ... ... ... ... иелігі енді Тәуекелге көшеді.
Есім ханның тұсында Қазақ хандығы
Есім хан (1598-1628 (1645) ж.ж. билік құрған) Шығайұлы Есім хан (1628-1645) - ... ... ... ... ханның баласы, атақты Тәуекел ханның туған інісі. Есім хан туралы халық жадында сақталған аңыз -әңгімелер, дастан-жырлар көп. Оны халқы деп ... хан ... ... ... ... ... кейін келді. Бұл кезде Қазақ хандығының шығысындағы жағдай Тәуекел тұсындағыдан әлдеқайда күрделене түскен еді. Мұнда ойрат тайпаларының бірігіу процесі ... ... ... ол ... ... ... ... жіті қадағалап, олардың тайпалары арасындағы алауыздықты өз пайдасына шешуге ұмтылып бақты.
Есім ханның билігі ... ... ... ... ... атпен қалған әдет-ғұрып нормаларын қалыптастырған конституциялық құжат ... ... Мұны деп ... жөн. ... оның ... ... өз ... орайы мен талабына қарай Есім хан мен оның кеңесшілері өңдеп, ... ... бір ... ... де естен шығармаған абзал. Түтпет келгенде, деген сөздің мәні де Есім ханның ... ... ... ... ... ... ... мал-мүлікке, адамдар арасындағы қарым-қатынасқа қатысты туындайтын дау-шардың шешімдері осы ... ... өзі ... ... ... ... болып, қазақ халқының мәдени-рухани және салт-дәстүр қалыптарының ... ... ... ... ... Жалпы көшпелілер мемлекетінің хандары сияқты, Есім хан да тақ үсті мен ат үстінде бірдей танылған ... ... Оны ... атанған атақты ханның қайтыс болған жылы - 1645 жыл деген шындыққа келетін сияқты.
Есім хан ... ... соң ... ... ... ... хан (1645-1652) отырды. Халық оны ел үшін жасаған ерлігіне орай деп атанған. Хан ордасын Түркістан қаласында ... ... хан ... басталды.
Жәңгір хан
Бөкей Ордасының (1823-1845) ханы, Бөкей ханның ұлы. 1815 жылы ... ... ... ... ... тақты Жәңгірге берді. Алайда, Жәңгір жас болғандықтан, Бөкейдің тапсыруы бойынша хандықты Бөкейдің інісі Шығай сұлтан басқарды. 1823 жылға дейін ... ... ... ... ... ... губернаторы Андреевскийдің үйінде жатып оқиды. Сол жерде ол ... ... ... ... ... да дәріс алды.
Бөкейұлы Жәңгір хан билік құрған кезеңінде саяси жағдай шиеленісіп тұр еді. Сол тұстағы ... мен жер ... ... ... ... ол ... қарсы бірқатар әрекеттерге баруға мәжбүр болды. Бұл ... ... ... хандығы территориясын отарлау мақсатында ұтымды қолдана білді. Қазақ халқы үшін негізгі экономикалық шектеулердің бірі ... ... ... ... пен Еділ өзендерінің жағалауларындағы аумаққа қоныс аударуға тыйым салынуы еді. Шаруаның бұл өзендерден балық аулауға және малын ... құқы ... жоқ. ... ... саясатының ақыры И. Тайманов пен М. Өтемісов (1836-37) бастаған шаруалар көтерілісіне әкеліп ... Бұл ... ... ... Ресей отарлаушылары мен феодалдар саясатына жасалған қарсылық еді. Жәңгір көтерілісті Ресей әскерінің көмегімен басып тастады.
Орыс ... ... ... ... ... ... дәрістері Жәңгірдің жүргізген саясатына үлкен ықпал етті. Хандықты ... ... ол ... реформаларды жүзеге асырды. Толыққанды және икемді басқару жүйесі құрамына енгендер: кеңсе, депутаттар тобы және билер кеңесі, тағысын ... ... ... ... жүргізуді басқаратын жүйеге руханият қызметі - ахун (қажы) енгізілді. Ахунның негізгі міндеті ... ... ... беру болды. Бұл реформалардың барысында рухани қызметкерлер санының өзгеруі орын алды. ... ... ... мектептері мен медреселердің саны көбейді.
1841 жылы Ордада Жәңгір ханның ... ... ... ... және басқа пәндер бойынша білім алатын жоғары мектеп ашылды. Осы ... ... ... зерделі түлектері Ресейде білімін жалғастыруға мүмкіндігі болды.
Жәңгір хан сауатты адам болған. ... ... ... ... ... құрамына ол құрметті мүше болып енді. Ол халықтың әдеби шығармаларымен шұғылданады, өзі де ... ... ... ... Оның ... ... қазақтың шеберлері жасаған аса құнды әскери қару-жарақтар сақталатын мұражайы құрылды.
Жәңгір хан екі мемлекет субъектілері арасындағы экономикалық қатынастарға ... ... ... Ол ... ... ... ... да бұл процестің өріс алуы үшін жерге жеке меншікті енгізді. Ол ... ... ... ... да ... ... атқарды. Мемлекеттік сауда саясаты тауар айналымының көлемін ең жоғары деңгейге дейін кеңейту және көпестердің ... ... үшін ... ... бағытында жүргізілді.
1845 жылы Жәңгір хан қаза тапты. Ол Бөкей ордасының үшінші және ең соңғы ханы ... Одан ... ... ... ... берілмей қалды. Басқарудың жаңа құрылымы - Уақытша кеңес Ресей империясының Бөкей ордасын басқару құралы болды.
Қазақ ... ... ... ... орта шені мен оның 2-жартысында қазақ хандары ойрат билеушілеріне қарсы күресте едәуір басым түскен. ... бұл ... ... ... Моғолстанға қарсы күрес және ойрат қоғамының өз ішіндегі алаауыздық салдарынан біршама әлсіреген болатын. Орыс патшасы Иван ... ... ... ... ... ... Губин Мәскеуге қазақтардың күштілігі және олардың ойраттарды бағындырғаны жайында хабарлаған. 1594 жылдың басында Мәскеуде болған Тәуекел ханның елшісі ... те ... ... ... Ол Тәуекелдің інісі Шах-Мұхамедтің қалмақтарға хан болғанын патша сарайында болған әңгімесінде баяндаған. Жоңғар хандығына ... төрт ... ... ... әсіресе, Батыр қонтайшының тұсында өрши түсті. Соның ішінде 1635, 1643 - 44, 1651 - 52 ... ... ... ... ... ... ауыр болды. 1643 жылы Батыр қонтайшының туы ... 50000 ... ... ... хан ... ... жасағына қарсы ірі жорық ұйымдастырды. Қазақтарға қарсы бұл қанды жорыққа халха тайпасының билеушісі Алтын ханның баласы Омбо ... ... де ат ... ... ... ... бұл ... Еділ қалмақтары да қатысқан. Жәңгір хан бастаған 600 ғана қазақ әскері (кейбір зерттеушілер, бұл мылтықпен қаруланған сарбаздар саны, ал ... ... ... ... көп ... деп ... ... ұйымдастырып, жедел көмекке келген Жалаңтөс баһадүр сарбаздарымен тізе қосып, 10 мыңдық жау ... ... ... (қ. Орбұлақ шайқасы). 1681 - 84 жылдары қалмақ қонтайшысы Севан Рабдан Қазақстанның оңт. аудандарына ... ... ... ханы ... хан ... ... ... оның баласын ойраттар тұтқынға алды. 1684 жылдары ойраттар қазақ жеріне тағы да ... ... ... ... ... ... ... әлсіреген халін пайдаланған Аюке бастаған Еділ қалмақтары да қазақтар мен оларға одақтас болған түрікмен, қарақалпақтардың біріккен әскеріне шабуыл жасады.
Пайдаланылған ... ... ... ...

Пән: Қазақстан тарихы
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 6 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
XVI-XVII ғасырлардағы Қазақ хандығы9 бет
XVI-XVII ғасырлардағы қазақ хандығы туралы4 бет
XVII-XVIII ғасырлардағы Қазақ хандығы8 бет
XVIIғ Соңы мен XVIII ғ. Қазақ хандығының ішкі және сыртқы саясаты7 бет
ХІV-XVIIғғ Қазақ хандығы4 бет
16-17 ғасырлардағы Қазақ хандығы37 бет
XVIII - XIX ғғ. Қазақстанның мәдениетi140 бет
XVIII ғасырдың басындағы қазақ жерінің Ресей империясының құрамына қосылуының алғышарты7 бет
Абылай хан билігінің ғылыми әдебиеттерде көрініс табуы16 бет
Билер институты44 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь