Жұмысбастылық пен жұмыссыздық: демографиялық және әлеуметтік көрсеткіштерге байланысты

1. Жұмыссыздықтың мәні, түрлері және жұмысбастылық ұғымы
1.1. Жұмыссыздың мәні,себептері
1.2. Жұмыссыздың түрлері
1.3. Толық жұмысбастылық ұғымы
2. Жұмысбастылық және жұмыссыздың демографиялық және әлеуметтік көрсеткіштері.
2.1. Жұмыссыздықтың әлеуметтік экономикалық салдары
2.2. Әлеуметтік құрылымды талдаудағы әлеуметтік демографиялық өзгерістерді зерттеу
2.3. Демографиялық жағдай және демографиялық болжам.
3. Жұмыссыздарды жұмыспен қамту шаралары
3.1. Жұмыссыздықпен күресу бағдарламалары
        
        Жұмысбастылық пен жұмыссыздық: демографиялық және әлеуметтік көрсеткіштерге байланысты
* Жұмыссыздықтың мәні, түрлері және жұмысбастылық ұғымы
+ Жұмыссыздың мәні,себептері
+ Жұмыссыздың түрлері
+ Толық жұмысбастылық ұғымы
* ... және ... ... және ... ... ... әлеуметтік экономикалық салдары
+ Әлеуметтік құрылымды талдаудағы әлеуметтік ... ... ... ... жағдай және демографиялық болжам.
* Жұмыссыздарды жұмыспен қамту шаралары
+ Жұмыссыздықпен күресу бағдарламалары
КІРІСПЕ
Жұмыс қабілеті бар, бірақ жұмыс күшіне ... ... ... егделеу адамдар немесе жұмыстан жолы болмай жүрген адам екені аян. Осылайша жұмыссыз адамдар жұмыссыздық бірлестігін құрайды.
Экономикалық реформалар жүріп ... ... ... ... әрі ... әрі ... деңгейге әлі де жеткен жоқ. Жұмыссыздық - ... бір ... ... орын ... ... бір жыл ішінде бірнеше кезеңі болуы мүмкін. Тіпті ол бір жыл бойы жұмыстан мүлде қол үзуі де ... ... ... әдетте бірде жұмыссыздық бірлестігіне қабылданса, енді бірде ол жұмыс күші қатарынан шығып кетуі жиі кездеседі. Жұмыссыздық өсіп, ол ұлтымыздың ... ... ... ... ... ... Жұмыссыздық мөлшері жоғары болған сайын (жұмыссыз болу ұзаққа созылады) жұмыссыздық ұзақ уақытқа созылады және жұмыссыздық мөлшері неғұрлым жоғарыласа, ... ... де ... ... ... ... ... себептері бар:
1. Бұл адам басқа жұмыс орнын іздеп жұмыстан босанады, ол осылайша жұмыс орнын тапқанша жұмыссыз ... ...
2. Ол ... күші ... ... ... ... яғни ол - жұмыс орнын бірінші рет іздеп жүрген адам. Немесе төрт аптаның ішінде өзіне ... ... ... ... қайтадан жұмыс күші қатарына қосылған адам.
3. Адамды жұмыстан босатып жіберуі ... ... ... ... ... анықтамада төлем тоқтатылып, жұмысшы бұл жөнінде ескертілмей, бұдан бейхабар қалады.
4. Жұмысшы фирманың ... ... ... ... ... Ең соңғы жұмыс орнынан айырылуы еріксіз жұмыстан босану деп есептелінеді.
Жұмыссыздық ... ... ... бірі ... табылады. Және де ол бір жүйеден екіншісіне өтетін ... кең ... ... ... ... ... жатыр. Ол өзімен бірге бірқатар жаңа проблемаларды алып келеді. Сонымен қатар жұмыссыздық проблеммасы адамдармен тығыз-байланысты және соларға ... әсер ... ... ... ... ... ... өмір сүру деңгейінің төмендеуіне, сонымен қатар психологиялық стреске алып келеді. Осы себепті көптеген саясат адамдары өзінің сайлауалды ... ... ... жасауға көп көңіл бөледі.
Жұмыссыздықты зерттеу олардың пайда болу себептерін аныктайды, мемлекеттің тарапынан шараларды анықтайды. Бірақ сонымен қатар көптеген экономистердің ойынша ... ... ... оны ... ... ... болмайды.
Өйткені жұмыссыздықтың ең маңызды пайдалы жақтарына оның сапалы еңбекті, бәсекені туындыратыны болса ... ... ... ... ... ... Жолдауында делінген.
Казіргі жағдайда халықтың жұмысбастылығы, жұмыссыздық, халықтың және еңбек ресурстарының ... өсу ... ... жағдай, еңбек ресурстарын басқару мәселелері елдің экономикасы үшін ең ... ... бірі ... ... тұрмыс деңгейін арттыру, өнімді жұмыспен қамтуға жәрдемдесу мемлекеттің ... ... ... ... бағыттары болып қалып отыр. Елдегі нарықтық қатынастардың дамуы барысында халықтың жұмыспен қамтылуына байланысты сұрақтардың барлығы бүгінгі ... ... ... ... ... БӨЛІМ. Жұмыссыздың мәні, себептері, түрлері және салдары.
1.1. Жұмыссыздың мәні, себептері.
Жұмыссыздық - бұл ... ... ... ... ... халықтың өндірісте жұмыспен қамтылмауы.
Жұмыс қабілеті бар, бірақ жұмыс күшіне қосылмайтын жандар әдетте егделеу адамдар ... ... жолы ... ... адам ... аян. ... жұмыссыз адамдар жұмыссыздық бірлестігін құрайды.
Адам мына төмендегі төрт түрлі себептің ... ... ... ... Ол ... күші қатарына жаңадан қосылуы мүмкін, яғни ол - жұмыс орнын бірінші рет іздеп жүрген адам. Немесе төрт ... ... ... ... ... ... ... қайтадан жұмыс күші қатарына қосылған адам,.
* Бұл адам басқа жұмыс орнын іздеп ... ... ол ... ... орнын тапқанша жұмыссыз болып саналады.
* Адамды жұмытан ... ... ... ... ... ... жөніндегі анықтамада төлем тоқталып, жұмысшы бұл жөнінде ескертілмей, бұдан ... ...
* ... ... жабылуына байланысты жұмыссыз қалуы мүмкін. Ең соңғы жұмыс орнынан айырылу еріксіз жұмыстан босану деп есептелінеді.
Жұмыссыздық - еңбекшілердің бір ... ... ... ... ... резерв армиясына айналуы, бұл - капитал құрылысқа тән құбылыс. Ол ... ... ... ... ... ... ... туады. Жұмыссыздық капиталистік өндірістің жемісі және шарты болып табылады. адам болу азабын капитализм тарихында тұңғыш рет Еуропаның қазіргі ... ... ... ... ... ... ... тартты. Капитализмнің жалпы дағдарысы кезінде жаппай жұмыссыздық дамыған капиталистік елдер үшін үнемі айрылмайтын тұрақты құбылысқа айналады. Сырттай қарағанда жұмыссыздық капиталистік ... ... ... деген сұранымы мен жұмыс күшін ұсынудың арасындағы сәйкессіздік сияқты болып көрінеді, ал іс жүзінде ол неғұрлым терең, ішкі себептердің ... ... ... ... ... көп ... ... және бәсеке күресі кәсіпкерлерді жанды еңбекті қаруландыруға, өзгермелі ... ... ... ... ... тез өсіруге мәжбүр етеді. Мыс., Қазақстанда 1993 жылдан 2003 ж. дейін жұмысшылар саны 4 есе, ал капитал құны 12 есе ... ... бір шама тез ... ... ... ... ... байланысты болды. Бұл еңбекке деген сұранымның абсолют азаюын да туғызады. Оның үстіне жұмыс күні неғұрлым ұзақ және ... ... ... ... ... ... бар ... құрал-жабдығын жұмысқа қосуға қажетті жалдама еңбек адамы ... аз ... ... Жұмысшылардың жаппай жұмыстан шығарылуы өндірісте қалған жұмысшыларды ... ... ... шарттарына амалсыздан көнуіне мәжбүр етеді. Мұның бәрі жұмысшы ... ... ... ... ...
... халық капитализм қоранудың жемісі, осы қорланудың құралына, тіптен капитализмнің дамуы мен өмір ... ... ... ... ... ... әрбір жұмыс істейтін жұмысшыға жұмыссыздардың қатарына шығып қалу қорқынышын туғызызады. Капитализм бұл ... ... ... ... көп болса, капитал жұмысшыларға соғұрлым күшті қысым жасайды. Капитализм қоғамда ... екі ... мәні бар. ... үшін ол - ... көбінесе құқықсыз жұмыс күшінің қоры, бүкіл жұмысшы табын қанауды күшейтудің құралы, капитализм экономиканың ... мен өмір ... ... ... ... үшін жұмыссыздық - тек материалдық, моральдық жағынан зардап шегу, қорлық көру, ... ... ... ... ... ... күнделікті, жасырын, тоқыраулы жұмыссыздық болы бөлінеді. Жұмыссыздардың дәл есебін шығару қиын. Буржуазиялық саяси экономия мен статистикада ... ... ... ... ... методологиясы, сондай-ақ адамдарды есепке алу әдісі жұмыссыздықтың дәл мөлшерін ... ... ... ... ... жұмысшылардың жұмыссыз жүрген мерзіміне қарай және жұмыссыздық деп ажыратылады. Мыс., АҚШ-та бір апта немесе онан көп ... ... ... ... ... ... деп санайды, ал бір аптаның ішінде бір ... та ... ... ... ... деп санамайды
Жұмыссыздық - капиталистік экономиканың ажырамас серігі. Экономика жағынан дамыған капиталистік елдердің бәрін де ... ... ... қарастырылып отырған кезеңде не бір дәрежеде сақталып, не кейбір жылдары тіпті көбейтіп кетеді.
1.2. Жұмыссыздық түрлері.
Қазақстан Республикасының еңбек ... ... ... төрт ... негізгі өзгешелікті байқаймыз:
:: Жұмыссыздық деңгейі әр алуан топқа қатысты және олардың жасына, тіршілік-тәжірибесіне қарай анықталынады.
:: Еңбек нарығында тауар ... ... ... ... ... ... де, ... да молынан ұшырасады.
:: Тауар айналымның қажетті бөлігі циклды: жұмыстан босату және жұмысынан айыру, әсіресе құлдырау кезеңдерінде жоғары ... ... ал жаңа даму ... өз ... ... ... жоғарылайды.
:: Белгілі бір айда жұмыссыз қалған ер адам аз уақыт қана (уақытша) жұмыссыз қалады. ... ... ... өз ... ... қызмет түрлерін таңдау мүмкіндіктері бар кезде жағдайда қалады. Кейбіреулерін жұмыстан шығарып жіберіп, олар басқа жұмыс орнын іздеп жүреді. Басқа ... ... ... ... ... ... ... мысалы , құрылыстағы қолайсыз ауа- райы жағдайы). Сонымен қатар жастар арасында алғаш рет ... ... ... ... ... ... ... адамдар жаңа жұмыс орнына немесе уақытша жоғалтқан жұмысқа қайтып кеоген кезде, олардың орнын басқа жұмыссыздар басады. ... әр ... ... ... ... ... ... құрамын өзгертсе де, осы жұмыссыздық типі қала береді. Жұмыс іздеп жүрген ... ... ... ... ... отырған адамдарға экономисттер деген термин қолданады (Ол жұмыстың қайта жаңғыруыен немесе іздеумен байланысты).
Уақытша деген анықтама бұл ... ... ... ... ... ... жұмыс орны мен жұмыс күші арасында сәйкестілік орнамайды. Уақытша ... ... ... ... бар деп ... ... міндетті және ерікті болып бөлінеді. Жұмысшылардың көпшілігі жұмысаралық жағдайға өз еркімен түседі, олар - өздерінің төмен жалақылы жұмыстарын ... ... ... ... Бұл ... ... ... табыс әкеледі және еңбек ресурстарының ұтымды пайдасын арттыру дегенді білдіреді. Яғни, жалпы экономикадағы нақты өндіріс ... ... ... ... ... деп ... ... санатқа ауысады.
Экономисттер терминін құрамдық деген мағынада қолданады.Уақыт өте келе ... мен ... ... өзгерістер болады, олар өз алдына еңбек күшіне жиынтық сұраныс құрылымын өзгертеді. Осы ... ... ... мамандықтарға деген сұраныс азаяды немесе мүлде жойылады. Басқа ... ... ... жаңаларына сұраныс көбейеді. Бұл жағдайда еңбек күші еңбек орындарының құрылымындағы жаңа өзгерістерге бірден және толық жауап бере алмағандықтан жұмыссыздық пайда ... ... ... ... ... тәжірибелері нарық сұранысына сәйкес келмейтініне көздері жетеді; олардың тәжірибесі мен іскерлігі технология мен сұраныс сипатында болған өзгерістерге ... ... , ... ... ... ... ... жұмысбастылықтың географиялық құрылымы әрдайым өзгеріп тұрады. Бұғансоңғы 10 жылда байқалған жұмыс орындарының - ... ... бола ...
Уақытша және құрылымдық жұмыссыздық арасындағы айырмашылық анық емес. Уақытша ... ... ... бар, ал құрылымдық жұмыссыздар жаңа жұмыс орнына орналасуы үшін арнайы оқу курсын өтуі керек. Уақытша жұмыссыздық қысқа мерзімді, сондықтан ол ... ... ... ... жұмыссыздық құлдырау кезеңінде, яғни жалпы немесе жиынтық ... ... ... ... ... болады. Тауарлар мен қызметтерге жиынтық сұраныс азайғанда, жұмысбастылық төмендейді, жұмыссыздық өседі. Сол себепті циклдік жұмыссыздықты кейде деп атайды.
1.3 ... ... ... ... ... мүлдем жоқтығы емес. Экономисттер уақытша және құрылымдық жұмыссыздықты болмай қоймайды деп санайды, осыдан ... ... ... ... ... 100% - нан аз ... ... жұмысбастылық болып саналады. Дәлірек айтқанда , толық жұмысбастылық кезіндегі жұмыссыздық деңгейі ... және ... ... ... қосындысына тең.
Басқа сөзбен айтқанда, толық жұмысбастылық кезінде ... ... ... ... ... тең ... ... ғана жетеді. Толық жұмысбастылық кезіндегі жұмыссыздықты деп те атайды. Жұмыссыздықтың табиғи деңгейімен ... ішкі ... ... ... деп ... Бұл толық жұмысбастылық кезіндегі экономика өндіре алатын өнімнің ... ... ...
Толық жұмысбастылық кезіндегі жұмыссыздық деңгейі еңбек күші нарықтары тепе-теңдік жағдайында болғанда , яғни ... ... мен бос ... ... саны ... ... ... орнайды. Жұмыссыздықтың табиғи деңгейі дегеніміз - оң өлшем , өйткені уақытша жұмыссыздарға сәйкес бос орындарды табу үшін ... ... ... ... да ... ... үшін ... керек. Егер жұмыс іздеп жүрген адамдардың саны бос жұмыс орындар санынан көп болса, онда ... күші ... ... ... деген сөз; мұндай жағдайда жиынтық сұраныс тапшылығы мен циклдік жұмыссыздық пайда болады. Басқа жағынан қарағанда , ... ... ... ... ... , ... күшінің жетіспеушілігі байқалады, яғни бос жұмыс орындардың саны жұмыс іздеп жүрген ... ... ... ... ... жағдайда жұмыссыздықтың нақты деңгейі табиғи деңгейінен төмен болады. Еңбек күші ... ... ... ... ... ... ... термині экономика жұмыссыздықтың табиғи деңгейінде жұмыс істеп, өзінің өндірістік мүмкіндігін қолданып жатыр деген ұғым береді. Біздің іскерлік циклдарды қысқаша шолуымызда ... ... ... табиғи деңгейінен жоғары болады деп айтып кеттік. Бірақ кейде ... ... ... ... ... ... де ... мүмкін.
Мемлекеттік жұмысбастылықты реттеудің басты мақсаты - толық, өнімді және еркін таңдалған жұмысбастылықтарға жету болып табылады. Бұдан ... ... ... ... ... ... қоғамның тиімді еңбекпен айналысу үшін реальды мүмкіндіктерді беру ретінде қарастырылады; өнімді жұмысбастылық - ... және ... ... ... ... ... еркін таңдалған жұмысбастылық - жұмыс күші меншігіне ие әлеуметтік-экономикалық еркін шараларды білдіреді.
II бөлім Жұмысбастылық және жұмыссыздық демографиялық және ... ... ... ... - экономикалық салдары.
Шектен шыққан жұмыссыздық үлкен экономикалық және әлеуметтік шығындарға соқтырады. Жұмыссыздықтың ... ... - ... өнім. Экономиканың жұмыс жасағысы келетін және жұмыс жасай алатын адамдардың ... ... ... ... ... ... болмаса, товарлар мен қызметтердің потенциалды өндірісі жоғалтылады.
Макроэкономиканы зерттеуші Артур Оукен жұмыссыздық денгейі және ЖҰӨ ... ... ... ара ... ... ... көрсетті. Оукен заңы жұмыссыздықтың нақты денгейі табиғи денгейінен бір пайызға жоғары болса ... ... ... ... ... ... қалауы 2,5 пайыз құрайды деп есептейді. Бұл қатынас 1/2,5 ... 2/5,2 ... ... ЖҰӨ ... ... ... ... жұмыссыздықтың кез келген денгейіне байланысты өнімді абсолюттік ... ... ... мүмкіндік береді.
Көбіне жұмыссыздықтың экономикалық әсері сипатталады да, кумулативті характерге ие әлеуметтік ... ... ... ... та ... ... ... тигізетін әсері көбіне әлеуметтік жағдаймен өлшенеді.
Енді сол-салдарларға ... ... ... ... өршуі
2. әлеуметтік кернеудің өршуі
3. физикалық және психологиялық аурулардың көбеюі
4. әлеуметтік дифференцияның өсуі
5. еңбек ... ... ... ... ... әлеуметтік маңызының артуы
2. Өз бос уақытының көбеюі
3. Жұмыс орнын таңдаудағы ... ... мән мен ... ... ... ... ... Алған білімнің құндылығын жоюы
2. Өндірістің төмендеуі
3. Жұмыссыздарға көмек шығындары
4. Квалификациясын жоғалту
5 Өмір сүру ... ... ... табыстың төмендеуі
7. Салықтың аз жиналуы
Пайдалы әсері:
1. Экономиканы қайта жарақтауға жұмыс күшінің резервін жасақтау
2. Еңбекке ... ... ... ... ... ... Білімін жоғарылату үшін уақыт
4. Еңбек өнімділігі мең өндіріс интенсивтілігі жоғарылауы
2.2. Әлеуметтік құрылымды талдаудағы әлеуметтік-демографиялық өзгерістерді зерттеу.
Халық саны - ... ... ... бір ... өмір ... ... ... білдіреді.
Уақыттың әрбір кезеңінде халық саны өткен, сол сияқты болашақтағы уақыт кезеңі сияқты ... ... ... ... уақытта бұл кезеңдердің арасында олардың ұдайы өндіріс пен сыртқы ... ... ... саны ... ұшырап отырды. Бұл өзгеріс динамиканы сипаттайды: халық саны жоғарыласа көтеріледі, ал ... саны ... ... Бұл ... өсу ... ... темпімен, сондай-ақ ағымдағы уақытта халық санының көтерілу немесе төмендеуінің абстактілі санымен ... ... ... ... 2 ... бөлуге болады:
* Нақты халық саны - белгілі бір ... ... үйде ... одан тыс тұратындарды қоса алғандағы санақ жүріп жатқан кезеңдегі адамдар.
* Үнемі тұратын халық саны - ... бір ... ... ... кезеңіне уақытша қатыспаған үнемі тұратын халық саны.
Халық санының өзгеруі
Қандай да бір халық ол елде болсын, ... ... ... ... өзгеруі (саны, құрамы, орналасуы) әсерінен үздіксіз пайда болады. Халық санының өзгеруі ... ... мен ... ... ... Екеуі де демографиялық динамиканың компоненттері болып табылады. Табиғи өсім (кему) мен миграциялық өсім (кему) халық санының жалпы өсімін (кему) ... ... ... халық саны ғана өзгеріп қана қоймайды, сондай-ақ оның құрылымы да жаңарып отырады. Халық құрылымы - ... оның ... ... ... Құрам - бұл номенклатура, дәлірек айтқанда адамдар жиынтығы ретінде құралатын ... ... ... ... ... ... ... және әйел, сондай-ақ адамдардың әртүрлі жоспарларына қарай бөлінуін қамтиды. Жасы ... ... ... саны ... бойынша бөлінуі мүмкін. Мысалға, мұндай сапалы белгілеріне сәйкес еңбек қабілеттілігі ретінде халық санын 3 топқа бөлуге болады:
* Еңбекке қабілетті жастар;
* ... ... Жасы ... еңбекке қабілеттілер.
Халық саны топтарға және сапалы белгілері бойынша бөлінуі мүмкін. Әдетте, халық санын жынысы, жасы бойынша бөлу топтық жас ... бір (жас ... ... үшін жеке жыл) және 5 жыл ... ... ... ... беріледі: 0-4 жыл, 5-9 жас, 10-14, 15-19 және т.б. 0-4 жылдағы топ өзіне ... ... ... ... балалар мен 5 жасқа дейін өмір сүрген ... ... ... ... - ... ... жоғарлату, өмірдің жоғары дәрежесі мен сапасын қамтамасыз ету болып табылады. Ол мынандай көрсеткіштермен сипатталады: жұмысбастылық, денсаулық, тұрғын үй, білім, ... ... ... ... ... ... Сол себепті әлеуметтік саясат міндеттері мыналар болып табылады:
:: ... ... мен ... ... ... ... ... материалдық және әлеуметтік шарттарының таратылуы;
:: Абстрактілік кедейшілік пен теңсіздіктер ... ... ... және кәсіби қызметтердің көрсетілуі;
:: Тасымалдау қызметі сапасының артуы мен таратылуы;
:: Қоршаған ортаның ... ... ... ... ... пен ... ... (қоғамдық бірлестіктер, ұйымдар, кәсіпорын, фирмалар) қалыптастыратын құрылымдар болып табылады.
Әлеуметтік реттеудегі орталық орын федералды, аймақтық және жергілікті дәрежедегі мемлекет өкілдері мен ... ... ... ... Олар ... ... жүзеге асырады, әлеуметтік саясаттың негізгі бағыттарын, оның стратегиясын, тактикасын анықтайды, заңды, құқықтық ... ... ... ... ... жағдайларды жүзеге асырады.
Әлеуметтік проблемаларды шешудегі халықтың жеке категорияларының басты мағнасы - кәсіпорын, фирма шеңберінде ... ... ... ... саяси және қоғамдық бірлестіктер, қайырымды және ерікті ... ... ие. Олар ... ... ... асырады.
Қоғам адам және отбасы өмірі үшін барлық ... ... ең аз ... ... жолмен кепілдік береді. Бұл мөлшердің көлемі уақытында және әртүрлі елдер үшін ... ... Ол ... ... бір ... ... территория, ауа-райы, халық көлемі, қоғамдық жүйелердің сипаты, басқарушы топтардың идеологиясы мен ... ... ... ... ... дамудың дәрежесі, тәртіптің мәдени стеоротиптерін құрайтын ұлттық ерекшеліктері.
Әлеуметтік саясат ... ... ... әсер ... Оның негізгі бағыттары болып мыналар болып табылады: Еңбек ақы, табыс, жұмысбастылықты реттеу, жұмысшылардың ... ... ... ... ... және ... деңгейіне қолдау көрсету, әлеуметтік инфрақұрылымдардың дамуы, әлеуметтік қамтамасыздандыру.
Мемлекет қызметі (іс-әрекеті) ақшалай табыстарды таратумен ғана ... ... Ол ... ... ... қорды қалыптастыру мен халықтың қажеттілігін қанағаттандыратын әлеуметтік қызмет салаларын қаржыландыруды қамтиды. Олар:
:: Жалпы және кәсіби білім алу;
:: Денсаулықты қолдау;
:: Тұрғын үйді ... ... орта ... қолдау;
:: Транспортты қолдау.
Әлеуметтік саясат шеңберінде жұмысбастылықты реттеу саяси жұмысбастылықтың арқасында жүзеге асырылады, яғни жұмысбастылық дәрежесі мен ... ... ... ... ... құру және ... ... көтеру жолымен жүзеге асырылады.
Жұмысбастылық саясаты қысқа мерзімді және ұзақ мерзімді ... ... ... ... ... ... экономикалық құлдырауының бейтараптанған жағымсыз зардаптары кіреді. Ұзақ мерзімді міндеттерге сала, кәсібі мен ... ... ... ... ... қажеттілік көлемі мен жұмыс күші құрамының сәйкес келуі, жұмыс күші сапасының жоғарылауына техникалық прогрестің озып отыруы бойынша ... ... ... даму арақатынасы үшін жағымды орнығуы кіреді.
2.3. Демографиялық жағдай және ... ... ... - бұл белгілі бір территорияда олардың қарқыны, белгілі бір кезең мен зардаптардың нәтижелерінен өтетін ... ... (туу, ... ... ... ... құрама сандық сипаты мен сапалы бағасы.
Мұндай түсінікке сәйкес демографиялық жағдайдың сипаты элеметтердің 3 тобын қамтиды:
1. Халықтың жастық-жыныс ... ... ... статистикалық бағасы мен оның ұдайы өндіріс параметрі.
2. Халықтың саны мен құрылымын қалыптастыратын демографиялық процестердің динамикасын ... ... ... және ... ... ... бағалау.
Демографиялық жағдай сипаты демографиялық процестердің сандық көрсеткіштерімен және сапалық бағасымен шектелмейді. Алға ... ... ... ... ... ... демографиялық саясат тақырыбы болып табылады.
Демографиялық болжам
Демографиялық жағдай сипатының ажыратылмайтын бөлігі халық саны мен оның ... ... ... ... қарқыны мен баға зардаптарынан құрылған болжам болып табылады. Мұндай болжамның мақсаты - міндетті ... ... ... қашу үшін ... ... ... және ... зардаптардың көрінісі.
Қарқындардан құрылған баға зардаптарына қатысты сұрақтарды қарастырайық:
Бірінші және ең ... ... - тек ... ... саны ғана ... сондай-ақ оның еңбек потенциалының қысқаруы, яғни еңбекке ... жас ... ... маңызды зардап - бұл жоғары жастағы халықтар арақатынасының жасөспірімдер үлесінің төмендеуі мен жасы ... ... ... ... есебінен өзгеруі.
Демографиялық даму
2010 жылғы көрсеткішке сәйкес Орал ... ... саны 249,8 мың ... ... ... ... облысының жалпы халық санының 40%-ын, ал республиканың жалпы халық санының 1,6%-ын құрайды.
Жалпы алғанда қалада халық санының өсуінің ... ... ... ... саны көшіп-қону мен табиғи өсу есебімен толықты.
2001-2010 жыл аралығында Орал қаласының халық саны 16,2%-ға (БҚО-да - 3,8%) ... 2009 жылы қала ... саны ... ... салыстырғанда, 2,4%-ға өсті.
2009 жылы дүниеге келу 1000 адамға шаққанда, 21,94 көрсеткішті құрады (2005 жылы - 17,12). 2009 жылы қала ... өлім ... 1000 ... ... 11,38 көрсеткішті құрайды, бұл көрсеткіш 2005 жылы ... ... еді. ... жылы қала ... өлім ... ... 11,38%.-ке дейін немесе 2,06 %.-ке кеміді, мұнда әсіресе, 15-34 жас аралығындағы топтардың өлімі азайды. 2009 жылғы халықтың табиғи өсуі 2609 ... ... ... ... ... ... ...
Халықтың өмір сүру деңгейінің артуы, дәрігерлік және әлеуметтік көмек сапасы мен оған қол жетімділігін ... ... ... ... ... 2005 жылдан бастап алыдын алу шараларының тиімділігін аттыру арқасында туған кездегі орташа өмір ... өсуі ... ... ... ... ... бойынша халық құрылымында еңбекке қабілетті жасынан төмен ... саны ... ал ... ... халықтың үлесі тұрақтанды.
Еңбекке қабілетті жастан жоғары жастағы ... саны 2005 жылы 31 мың ... ... ... халық санының 13,4%-ын құраса, 2009 жылы 31,1 мың адамға ғана өсіп отыр ... ... ... санының 12,5%-ын құрайды. Бұл категорияның өсімі абсолютті көлемде 0,1 мың адамды құрайды.
Халықтың гендерлік құрылымында ер адамға қарағанда әйел ... ... ... ... ... қала ... ... әйелдер, 44,5%-ын ер адамдар құрайды. Орал қаласы халқының берілген гендерлік құрылымы соңғы екі ... ... ... Орал ... халық санының өзгеру факторының анализі қала халқы саны табиғи көбею есебімен ғана емес, сонымен қатар ағындық көшіп-қонумен де ... ... ... ... ... ... саны ... көбею бойынша 8,3 мың адамға, ал көшіп-қону ... 14,2 мың ... ... 2008 жылы ... ... санының өсуінде табиғи өсу басым орын алса, 2009 жылы оның орнын көшіп-қону есебімен ... ... ... халқы санының өсуіндегі миграциялық көбеюдің басымдылығы облыс аудандарының еңбекке қабілетті тұрғындарының өмір сүру ... ... ... Орал қаласына көшіп келумен байланысты. 2005-2009 жылдары қаланың миграциялық үрдісіне 50,3 мың адам қатысты.Ең көп миграция көлемі 2009 ... 11383 ... ... аз ... белсенділік 2006 жылы (9109 адам) орын алды.
Қаланың ... ... ... ... ... ... ... үрдістерді реттеуге байланысты мақсатты саясат халықтың миграциялық қозғалысының сипаты мен бағытына әсер етті. Халықаралық миграция бойынша соңғы жылдары миграциялық өсу 987 ... ... ... ... ... елдерге көшуі азайды, 2006 жылы көшкендер саны - 1698 адам ... бұл ... 2009 жылы 1085 ... ... ...
Жалпы алғанда, қаладағы демографиялық ахуал оң тенденциялармен сипатталады:
* ... ... ... ... ... ... ... көшіп-қону үрдісінің тұрақталуы;
* халықтың жасаруы.
* Дегенмен гендерлік құрылымда диспропорция байқалып отыр.
III бөлім. ҚР - дағы ... ... және оны шешу ... ... ... ... ... саясат үшін шешуші сұрақ - ... ... қай ... ... ... ... дегенге саяды. Сонда бұл жұмыссыздық деңгейі 5,4 немесе 6 % болғанда ма ? Және ... ... ... 6 % - ке тең ... ... жұмыссыздықты төмендету үшін сұранымның артуын сақтап қалуы қажет пе ? Кейде жұмыссыздықты 5 % ... ... ... ... ... ... соның нәтижесінде инфляция өсетін көрінеді. Ал енді біреулер жұмыссыздықты 7 % төмендетсе, инфляция сөзсіз ... ... ... ... әрекетке көшеді дегенді айтады.
Халықтың тұрмыс дәрежесінің төмен не жоғары болуының басты факторларының немесе себептерінің бірі еңбекке ... ... ... ... ... ... екендігі. Бүгінгі күні республикадағы еңбек рыногында жұмыссыздық ең ірі өткір мәселе.
2005-2009 жылдардағы қаланың экономикалық белсенді халық саны өсудің тұрақты ... ие ... 2009 жылы 116,6 мың ... ... Осы ... ... белсенді халық 10,6%-ға өскен, экономикалық белсенділік деңгейі 2,6%-ға көтерілді.
Экономикалық белсенді халқының жалпы санында ер адамдар ... ... ... (2005 ... 51,6% 2009 жылы ... ... ... 3032 адамға кеміді). Зерттеліп отырған кезеңде ... ... ... ... ... өсуінің оң динамикасы байқалды. 2005 жылғы көрсеткішке қарағанда, 2009 жылы 95,1 мың ... 109,9 мың ... ... ... өсті ... ... жалпы өсу 8,8%-ды, Батыс Қазақстан облысы бойынша - 7,6%-ды ... ... ... ... ... ... саны 2009 жылы 6,5 мың адамды құрады немесе 2005 ... 9,7% ... ... 2009 жылы ... тең ... яғни 4,1 ... ... азайды. Бұл көрсеткіш бойынша қала жалпы Батыс Қазақстан облысына қарағанда біршама төмен деңгейге ие (0,7 пайыздық бөлікке).
Қазіргі кезде ... ... ... ... ... жұмыссыздардың санын азайтудың жолдарын табуда.
2010 жылы шеңберінде қала бойынша жолды жөндеуге, территорияны абаттандыру мен көгалдандыруға, ТКШ жүйелерін қайта ... және ... және ... ... ... ... жасауға байланысты 22 жоба іске асырылды.
Орал қаласының бюджетінде тек 1 млрд. теңге ... оның ... ... саласына - 195 млн.тг., мәдениетке - 47 млн.тг., әлеуметтік қорғауға - 66 ... ... ... ... іске ... ... 2010 жылы ... 2505 адамның 2505-і жұмысқа жіберілді, оның 2162-і нақты ... ... ... ... ... ... ... қамтыған халықтың өсуімен қатар, жұмыспен қамтылғандар ішінде жалдамалы жұмысшылардың үлесі 2008 жылы 2005 ... ... ... ... дейін өсіп, 2009 жылы 84,6%-ға дейін қысқарды. (БҚО бойынша 63,9-дан 66,3%-ға дейін). 2009 ... ... ... үлесінің қысқаруына қарамастан, 2005 жылмен салыстырғанда, олардың үлесі 3,9 пайыздық бөлікке немесе 13 226 адамға өсті, егер 2005 жылы ... ... ... ... 19,3% болса, 2009 жылы ол - 15,4% болды.
Еңбекпен қамтылған халықты экономикалық қызмет ... ... бөлу ... көп ... ... (19,6%), ... (16,6%), өндіріске (13,3%), білім беру саласына (12,6), денсаулық сақтау саласына (8,3%) келетіні көрсетіліп отыр. 20,6%, 2008 жылы - 16,4% және 2009 жылы 19,6%). ... ... ... ... ... 1,8 есе шамасында өсті, сонымен қатар қонақ үйлер мен мейрамханалардағы жұмыспен қамтылғандардың үлесі 2 есе ... ... ... ... ... ... ... серпілісі құрылыс саласындағы жұмыспен қамтылғандардың санын өсуріге зор ықпалын ... ... ... ... ... ... төмендеуінен кейін бұл саланың үлесі азайды. Сонымен қатар құрылыста амалсыздан демалысқа шыққан жұмысшылардың саны көбейді. ... ... ... 15,1 ... астам жаңа жұмыс орындары пайда болды.
Гендерлік аспектідегі ... ... ... ... ... ... ... мен әйелдердің жұмыссыздық деңгейі сәйкесінше 5,7 % және 5,5%-ды құрайды немесе ... ... ... ... 3339 ер адам және 3189 әйел адам ... болып табылатынын атап өткен жөн. Жұмыссыздар арасында жоғары және аяқталмаған жоғары білімдері бар азаматтардың ... көп. Бір ... қала ... ... ... ... екінші жағынан мамандарды дайындау жүйесінің құрылымы қазіргі кезеңдегі еңбек нарығының талабына сай ... ... ... ... отыр ... Қазақстан бойынша - 14,7%).
Жалпы алғанда, қалалықтардың жұмыспен қамтылу шегі көп ... ... және ... ... ... Орал ... ... қамтылғандардың 33,5 %-ын 25-34 жас аралығындағылар (жалпы Қазақстан бойынша - 30,0%), ... 35-44 жас ... (26,9% ... ... ... ... экономикалық белсенді емес халықтың деңгейі 41,0%-ды құрайды. Экономикалық белсенді емес халықтың ортасындағы ... ... ... - 43,7% және ... бөлім оқушылары - 32,3% құрайды
Орал қаласындағы еңбек нарығы экономикалық белсенді халық ... ... ... бірақ бұл өсу көшіп-қонудың маңыздылығымен байланысты. Өндіріс саласындағы ... ... ... ... ... деп ... ...
3.2. Жұмыссыздықпен күресу бағдарламасы.
Бағдарлама Қазақстандағы әр отбасының кемінде бір мүшесін жұмыспен қамтуды қамтамасыз етуге бағытталған және ... жоқ ... ... ... ынталандыратын жаңа жұмыс орындарын құруды көздейді. Бағдарламада көзделіп отырған мақсаттар - жұмыспен қамтудың белсенді саясатын жүзеге ... және ... ... ... ... ... сондай-ақ, еңбек базарындағы жағдайы осал халыққа таулы көмек көрсету есебінен кедейліктің ... ... және ... ... ... ... мақсаттарға байланысты экономикалық өсу негізінде, әлеуметтік салада дәйекті реформалар ... ... ... ... ... ... ... әлеуметтік бейімдеу шаралары, халықтың әлеуметтік жағынан осал топтарына экономикалық және әлеуметтік қолдау көрсету негізінде кедейлікпен күрес ... ... де ... ... Ал ... ... еліміздің тұрақты экономикалық-әлеуметтік дамуына қауіп төндірмейтін деңгейге дейін төмендету міндетті көзделіп отыр.
Республика бойынша және оның жеке аймақтары ... да ... ... ... ... ... ... оның негізгі себептеріне де айрықша көңіл бөлінеді. Оларды анықтау бағдарламада кедейлік пен жұмыссыздықпен күресті ... алғы ... ... ... Ашығын айтсақ, мемлекет ештеңені де жасырып отырған жоқ, жасыру ... де ... ... ... ... бар, ... ... одан әрі кедейлендірмеу үшін, олардың қоғамдық өмірден, қоғамның ішкі өмірінен шеткері қалмауы үшін ... ... ... ... ... да адамдар есебінен көмек көрсету керек. Оларға қайтіп көмектесуге болады ? ... олар үшін ... ... ашу - ... ... ... да, онда ... басты мәселенің де бірі. Екіншіден, жаңа жұмыс орнындарын аша ... ... ... ... Осы ... ... Елбасының да берген тапсырмасы бар. Сонымен бірге, жұмыс істегісі келген ... ... ... ... көмек жасалмақ. Ол үшін оларға қажетті ақпараттық көмек көрсетуді жолға қоймақпыз.
Қазіргі кезде адамдардағы ... ... пен ... ... яғни сұраным бар біліктілік өзара қабыспай тұр. Міне, осы екеуінің арасын жақындастыру, үйлестіру керек. Ол үшін жұмыссыз жүрген ... ... ... ... ... ... бәрін ұйымдастырған кездің өзінде де, жұмысқа қолы жетпей қалатын адамдар болады. Ондай адамдарды қоғамдық жұмыстарға ... ... ... Сөйтіп, қоғамға пайдалы еңбек арқылы оларға табыс көзін тауып беруіміз керек. Қоғамдық ... ... ... өз ... өз ... шұғылдансам деген адамдарға шағын несие беріп (шағын несие беру жөнінде арнайы бағдарлама мен қор бар), ... өз ... ... ... жасау көзделіп жатыр.
Сондай-ақ шетел инвесторлары келген кезде, шетелдік мамандар мен жұмыскерлер көбірек орын алып ... ... сол ... ... ... ... мамандығы мен біліктілігі бар адамдарды жұмысқа орналастыра алатындай ішкі ... ... құру ... де ... ... халықтың еңбекке жарамайтын топтарына әлеуметтік көмек жасау да қарастырылған. Оның ... ... ... ... бөлінеді. Оларды сауықтыру, қоғамның ішкі өміріне араласуын күшейту, протез-ортопедия бұймдарын жетілдірілген технологиямен жасау, балалар мен ересектерге ... ... ... ... тағы ... ... ... қаралады.
Бағдарламада жетім балалардың, панасыз балалардың жағдайына көңіл ... ... ... ... 46 ... үйі және 180 ... ... балалар үйі бар, олардағы балалар саны 5 мыңдай. Ондағы балалардың ... ... соң ... ... баспана берілуіне көмек көрсетіледі.
Бағдарламада жаңа жұмыс орындарын өнеркәсіпте қаншалықты көбейтуге болаты, оның әр саласы бойынша анықталған. ... ... ... ... ... ... ... жеңіл, тамақ өнеркәсіптері, минералдық тыңайтқыш өндіру, машина жасау ... ... ... ... ... ... ... жатады.
Қазіргі кезде атаулы көмек көрсету жөнінде заң жобасын дайындалып, ол парламент мәжілісінде бірінші оқылымда қолданды. Әрине біз ... ... ... ... ... қой. Жалпы еңбек етуге ұмтылу мәжбүрліктен емес, қажеттіліктен туындайтын жағдайға ұмтылуымыз керек. Бұрынғы жүйеде еңбек ету мәжбүрліктен туындағаны белгілі. ... ... адам ... ... деп ... жазаға тартылғаны да есімізде.
Бағдарламаның жүзеге асуын қадағалап, отыру үшін оның өлшемін жетілдіру керек. Сондықтан біздің алдымызда тұрған бір ... - ... ... ... ... тетіктерін жетілдіру. Әйтпесе болмайды. Шынын айтсақ, бүгінгі күнгі ... ... ... ... ... ... туралы келтіріліп миллиондай, ал оның салық төлейтіні 3,0 миллиондай ғана. Көп ... ұсақ ... ... ... алады. Бірақ табысын жасырып, салық төлемейді.Табыстың басқа да толып жатқан көздері бар. Бірақ жаппай табыс декларациясы болмағандықтан әр ... ... және ... ... тауып жатқанын ешкім сұрамайды.
Ал дұрысы - әр адам қазірден бастап ... ... ... ... ... ... тиіс. Қазір біз табысқа амнистия (кешірім жасау) керек деп жатырмыз, сондықтан сол амнистиядан дұрыс нәтиже болу үшін, ... ... ... бе, бір ... соң ба, ... бірдей декларациясын енгізу керек.
Батыс Қазақстан облысында жұмыспен қамтудың 2008-2010 жылдарға арналған аймақтық бағдарламасына сәйкес өткен жылы 6115 ... ... ашу ... бұл ... ... ... артығымен орындалып отыр.
Соның ішінде өнеркәсіпте - 510, ауыл ... -987, ... пен ... ... -1386, ... -635, ... пен ... - 200, білім беру мен денсаулық сақтауда - 1556, экономиканың өзге ... 851 ... орны ... 2180 адам ... және ... ... ... орнының тең жартысынан астамы немесе 59,3 пайызы (4924) ауылдық жердің үлесіне тиеді. Бұдан басқа инвестициялық бағыттары бойынша 5143 жұмыс орны ... ... 22755 адам ... ... соның 18493-і жұмыспен қамту органдары арқылы жолданды.
Соның ішінде сәйкес 3965 адам еңбек орнын ... ... ... орнымен -2227, жастар тәжірибесімен 1301 адам қамтылды. ... ... 4262 адам ... ... тұрақтандыру үшін жұмыссыздар үшін 1340 әлеуметтік жұмыс орны ашылды. Ал ақылы ... ... 7609 адам ... бұл аймақтық бағдарламада көзделгендегіден 11,3 пайызға көп.
Биылғы 1 қаңтарға кедей отбасылар саны 1770-ті құрап, 2010 жылдың 1 қаңтарымен ... 1149 ... ... көрсеткіштер қаржы жұмсау мүмкіндігінің және тұтас алғанда , экономиканың жандана бастағанының куәсі бола алады . Алайда , жұмыс орындарын құрудың ... ... ... жұмыссыздықтың жалпы деңгейін толық мөлшерде қанағаттандырмайды .
Алайда, әлеуметтік қолдауға аса зәру азаматтарды жұмысқа алу үшін жұмыс берушілерде ... ... ынта жоқ, бұл ... жұмысқа орналастыруды қиындатады.
Сонымен бірге , Қазақстан Республикасының жаңадан ... ... ... еңбекке орналасуда қиыншылық көріп отырған атаулы топтарын әлеуметтік қорғауды күшейту белгіленген . Ол топтар : ... ... ... ; 21 ... ... ... , жетім балалар және ата-ананың көмегінсіз қалған балалар ; кәмелетке толмаған балаларын тәрбиелеп отырған жеке басты және көп балалы ата-аналар ; ... ... ... ... ... ... көрсетілетін күтімге , көмек пен бақылауға мұқтаж деп танылған адамдары бар ... ; ... ... ... ... ... (жасына байланысты зейнеткерлікке шығарға екі жыл қалған) , мүгедектер ; Қазақстан қарулы күштері қатарынан босатылған адамдар ; бас ... ... ... және ... ... ... адамдар ; оралмандар .
Еліміздегі жұмыссыз адамдардың саны азаятын күн де алыс емес. Мемлекет Басшысы өз Жолдауында Қазақстан халқының өмір сүру ... ... ... ... ... ... ... бере келе халықты жұмыспен қамтудың түбегейлі жаңа ... ... ... ... болатын. Кемел келешектің кілтіне айналар бағдарламасы бойынша елімізде 1,5 млн. ... ... ... ... ... 6 ... дейін азаяды.
Іске қосылған бағдарлама үш бағыттан тұрады. Біріншіден, үкімет тегін техникалық кәсіптік білім беріп, жұмысқа орналастырады. Бағдарламаның басты бағыты - ... ... ... ... болып табылады. Жалпы, өз бетінше жұмыспен айналысатындардың, жұмыссыздар мен табысы төмен отбасылардың көпшілігі ауылды жерлерде тұратынын ескерсек, оның үстіне елді ... ... ... ... құру ... ... есепке алсақ, ауыл кәсіпкерлігін дамытудың маңызы зор болмақ.
Бағдарламаның үшінші бағыты бойынша азаматтардың тұрғылықты жерінде жұмысқа орналасуға немесе жеке ... ... ... ... ... ... атқарушы органдар ондай азаматтарға басқа өңірлерден жұмыс ұсынатын болады. Өз бетінше жұмыспен ... ... және ... аз ... қатарындағы Қазақстан Республикасы азаматтарының экономикалық әлеуеті төмен елді мекендерден көшуі ... ... бір ... ішінде немесе бір облыс шегіндегі бір ауданнан басқа ауданға жүзеге асырылады. Бағдарламаның аталған бағытына экономикалық әлеуеті төмен елді мекендерде ... өз ... ... айналысушылар, жұмыссыздар не еңбекке жарамды табысы аз ... ... ...

Пән: Бухгалтерлік іс
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 25 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
«Жұмысбастылық пен жұмыссыздық: демографиялық және әлеуметтік көрсеткіштерге байланысты»34 бет
Қазақстандағы ұлттық идеологияның негізгі мәселелері65 бет
Фирманың маркетинг іс-әрекетінің қалыпты және заманауи бағыттарының байланыстары4 бет
«Қазақстандағы демографиялық процестер»148 бет
Азаматтардың денсаулығын жақсартуы – мемлекеттің тұрақты әлеуметтік-демографиялық дамудың кепілі.10 бет
Ақтөбе облысының демографиялық дамуының қазіргі жағдайы54 бет
Бірлестіктер экологиясы және экожүйедегі энергия. 1 табиғи қорлар және оларды тиімді пайдалану. 2 әлемдегі және Қазақстандағы демографиялық жағдай және азық түлік мәселесі (2014-2015 ж.) 3 өнеркәсіп пен ауыл шаруашылығында аз қалдықты технологиялар енгізу28 бет
Бірлестіктер экологиясы және экожүйедегі энергия. Табиғи қорлар және оларды тиімді пайдалану . Әлемдегі және қазақстандағы демографиялық жағдай және азық түлік мәселесі. Өнеркәсіп пен ауыл шаруашылығында аз қалдықты технологиялар енгізу15 бет
Бірлестіктер экологиясы және экожүйедегі энергия. Табиғи қорлар және оларды тиімді пайдалану Әлемдегі және қазақстандағы демографиялық жағдай және азық түлік мәселесі (2014-2015 ж.) Өнеркәсіп пен ауыл шаруашылығында аз қалдықты технологиялар енгізу13 бет
Бірлестіктер экологиясы және экожүйедегі энергия. Табиғи қорлар және оларды тиімді пайдалану. Әлемдегі және қазақстандағы демографиялық жағдай және азық түлік мәселесі (2014-2015 ж.) Өнеркәсіп пен ауыл шаруашылығында аз қалдықты технологиялар енгізу17 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь