Айналым капиталының мәні мен құрлымы

Жоспар
Кіріспе . . . . . . . . . . . 3
1 бөлім. Айналым қаражатының мәні және оларды тиімді басқаруды ұйымдастыру қажеттілігі . . . . . 6.15
1.1. Кәсіпорынның айналым капиталының ұғымы және ерекшелігі . . . . . . . . . . 6
1.2. Айналым капиталының құрлымы және айналмалылығы . 9
1.3. Кәсіпорынның айналым қаражатын басқаруды жетілдіру сұрақтарының ғалымдар мен тәжірибелер мен еңбегінде қарастырады . . . . . . . . . . 13

2 бөлім. Кәсіпорынның айналым қаражатын басқаруды ұйымдастыру және оны жетілдіру бағыттары . . . 16.34
2.1. Кәсіпорын қызметін қаржылай талдау . . . . 16
2.2. Ақша қаражаттарын басқару және оның тиімділігі . 20
2.3. Кәсіпорынның материалдық айналым қорларын басқару тиімділігі . . . . . . . . . . . 24
2.4. Дебиторлық борышты басқару және оның тиімділігі . 28
2.5. Айналым қаражатын басқару жолдары . . . . 30
Қорытынды . . . . . . . . . . 35.36
Қолданылған әдебиеттер . . . . . . 37.38
        
        Қазақтсан Республикасының білім және ғылым министрлігі.
Жәңгір хан атындағы Батыс Қазақстан аграрлық – техникалық
университеті
«Қаржы» кафедрасы
КУРСТЫҚ ЖҰМЫС
Тақырыбы: «Айналым қаражаттарының кәсіпорындағы ... мен ... 31 – топ ... К.М.
Тексерген: аға оқытушы
Султанова З.Х.
Орал ,2008 ж
Жоспар
Кіріспе . . . . . . . . . . . 3
1 ... ... ... мәні және ... ... басқаруды ұйымдастыру
қажеттілігі . . . . . ... ... ... ... ... және ... . . .
. . . . . . . ... Айналым капиталының құрлымы және айналмалылығы . 9
1.3. Кәсіпорынның айналым ... ... ... сұрақтарының
ғалымдар мен тәжірибелер мен еңбегінде қарастырады . . . .
. . . . . . 13
2 ... ... ... ... ... ... және ... бағыттары . . . 16-34
2.1. ... ... ... ... . . . . ... Ақша ... ... және оның тиімділігі . 20
2.3. Кәсіпорынның материалдық айналым қорларын басқару тиімділігі . .
. . . . . . . . . ... ... ... ... және оның ... . 28
2.5. Айналым қаражатын басқару жолдары . . . . ... . . . . . . . . . . ... ... . . . . . . ... ... ... экономикалық, әлеуметтік, саяси
функцияларын орындау үшін оны қажетті ақша ресурстарымен қамтамасыз ететін
елдің ... ... ... ... ... ... және олар
экономикамен социумдағы сан алуан өзара байланыстарды қамтитын мемлекеттік
сектордың өндірістік және әлеуметтік қатынастардағы іс – ... мәні ... ... ... мемлекеттің оның
кәсіпорындарының қаржы ресурстарын қалыптастырып, алынған қаражаттарды
мемлекет пен оның ... ... ... пайдалану үшін
қоғамдық өнімнің құны мен ұлттық байлықтың бір бөлігі және қайта бөлумен
байланысты болатын ақша ... ... ... ... пен ... органдары арқылы ), бір жағынан,
жеке кәсіпорындар ұйымдар ,мекемелер, азаматтар, бір жағынан , бұл
сферадағы ақша ... ... ... ... ... ... өсумен салыстырғанда мемлекеттің шығыстары
көлемінің озыңқы қарқынмен өсуі мемлекеттің қаржыларына тән ... ... Бұл ... ХІХ ғ. ... экономисі Вагнердің заңы - «Өспелі
мемлекеттік белсенділік заңы» ретінде белгілі. Бұл заңға сәйкес өнеркәсіп
саласы дамыған ... ... ... ... көлеміне қарағанда
жылдамырақ өсуі тиіс. А.Вагнер мемлекеттік белсенділіктің өсуін үш
фактормен байланыстырады:
1. Экономика дамуының нәтижесінде экономикалық тірліктің күрделенуімен
және ... ... ... бұл ... ... ... және
ұтымды экономика, құқық тәртібін, заң қызметтерін кеңейтуді
қолдаудың ... ... ... мен ... даму капиталдың үлкен мөлшеріне қажеттілікті
қажет етеді, бұл капиталды майда фирмалардың алдында ... ... ... ... ... ... реттеу үшін
техникалық шарттар бойынша олар құрылаптын өндірістерге қатысуы тиіс;
3. Көрсетілетін ... ... ... экономикалық пайда бағалауға
төзбейтін білім беру және денсаулық сақтау сфераларында мемлекет
белсенділікті күшейтеді.
Әрбір кәсіпорынның қалыпты жұмыс ... үшін оның ... ... керек. Ол ақша қаражаты есебінен айналым және айналыс қорларын сатып
алуға ... ... ... ...... ... Негізгі қордан
айырмашылығы сол – айналым қор өндіріс процесінде бір рет ақан қатысады
да, сол жолы түгелдей пайдаланылып кетеді және ... ... ... пайда
болған жаңа өнімге қосады.
Айналым қорларды оңтайлы және үнемді ...... ... ... ... ... Себебі, материалдық шығындар ¾ өнеркәсіп
өнімдерінің өзіндік құнын құрайды.
Айналым қорының құрамы, оның құрлымы ... ... ... ... пайдаланудың маңызды экономикалық
көрсеткіштері оның ... ... ... Ол ... ... ішінде
қанша рет айналғанымен және айналым мерзімімен бағаланады. Әрбір
кәсіпорын айналым қорының айналғыштығын тездетіп, сол арқылы оған ... ... ... ... ... ... шегі – ... айналым қорлардың
жетіспеушілігі. Осы мақсатта кәсіпорындарда өндіріс қажет ететіндей
мөлшерде өндірістік ... ... ... ... Оларда материалдардың
артық қоры болмағаны жөн.
1 бөлім. Айналым қаражатының мәні және оларды ... ... ... ... айналым капиталының ұғымы және ерекшелігі
Кәсіпорынның іс - әрекеттерін қамтамасыз етудегі міндетті шарт ... бар ... ... ... ... болуы. Айналым
қаражаттары – бұл өндірістік айналым қорларын құру, пайдалану және
үздіксіз өндірістік процестер мен өнімді ... ... ету ... ... ... ... Айналым қаражаттарының мәні
- ұдайы өндірістік процестердің қажеттілігін қамтамасыз етудегі
экономикалық рөлімен ... ... ... ... ... рет ... ... қорларға қарағандағы айырмашылығы, ол тек бір
ғана өндірістік кезеңде қызмет етеді және өндірістік тұтыну тәсіліне
тәуелсіз өзінің ... ... ... ... апарады.
Капитал айналымының ерекшелігін оның сұранысты анықтауынан көруге
болады. Сұранысты анықтау – бұл тұлғаның материалдық қаупінің ұлғаюы
тұрғысында жеке ... ... ... Ұзақ ... капиталдық
сұранысты ғана емес, сонымен қатар қысқа мерзімді қайтымды капитал
сұранысын жоспарлау ... ... ... салу мен ... т.с.с). Бұл
жерде дайын өнімдердің мен материал қорының жеткіліктігі туралы, дебиторлық
қарыз бен кассалық банктік төлемдер туралы ойлау керек. Мұнымен ... ... мен жаңа ... ... ... ... қиындықтар
туралы мәселені естен шығармау қажет. Айналма капиталдағы сұраныс көлеміне
тауар-материал қоры капиталының бағасы ерекше әсер етеді.
Айналым капиталының сұранысын есептеу үшін 2 ... ... ... ... ... Бұл әдіс ... кезеңді күндік капиталды
байланыстыра отырып, күнделікті орташа төлемге көбейту арқылы жүзеге
асырылады. Айналым капиталына 1 ... ... ... ... ... ... ... қорларын сақтау мерзімі 25
күнді құрайды. Материалдарды жеткізу қызметі бойынша жеткізушілер төлем
уақытын 10 күнге ұзарту мүмкіндігіне ие болады. Өнідірістік ... ... ... яғни – бұл ... өнім ... ... ... 5 күн ішінде
дайын өнім тұтынушылар қажетіне жетеді. Өнім кірісін жоғарылату үшін
кәсіпорын тауар алушысына коммерциялық несие түрінде 15 ... ... ... ... бабы ... ... ... төлемі мынадай:
материалдар алу (50 мың теңге), персонал еңбегіне төлем (150 мың тг),
үстеме шығындар (80 мың тг.). Мұның ішінде ... ... ... ... ... осы ... ... капиталындағы сұранымы қандай?
Есеп: Ең алдымен материалдарды алғаннан бастап тауар алушылардан ... ... ... ... ... ... жолымен «капитал
байланысының» кезеңін анықтайды (тауарлар мен қызметтер):
... ... ... |25 күн ... ... |20 күн ... өнім |  5 күн ... ... |15 күн ... |65 күн ... тауарлардың төлемінің уақытын ұзартуын есептеген күннен
бастап, «капитал ... ... 55 ... ... ... – 10 ... ... күнделікті төлемі, персонал еңбегінің ақысы мен үстеме
шығындар төлемін көбейтек күнделікті орташа төлемнің жалпы бағасы шығады:
50 + 150 + 80 = 280 мың ... ... ... ... соң міндетті айналым капиталы бағасы
шығады, ол – 15400 мың теңгені құрайды ... 280 мың ... ... ... Бұл әдіс ... әдістен анығырақ. Мұнда еңбек ақы
төлемдері, материалды алу мен үстеме шығындарды төлеуге қатысты қаржылық
құралдардың «байланысының» түрліше жалғасымын ... ... ... ... есебі таңдайлы әдіспен 2-мысалда көрсетілген.
2-мысал. Келтірілген мысалдан айналым капиталының қажеттілігін анықтаймыз:
Айналым капиталының қажеттігі мына ... ... ... ... алу = (25-10+20+5+15) * 50 мың тг = 2.750 мың тг;
• Персонал ... ... = ... * ... тг = 6.000 мың ... ... ... = (25+20+5+15) * 80 мың тг = 5.200 мың тг.
Айналым капиталының ... ... 13950 мың тг. ... ... нәтижесі бойынша таңдаулы әдістің айналым капиталындағы
қажетілігі кумулятивті әдістегіден аз ... (1,450 мың ... және ... ... капитал қажеттігі анықталған соң қаржыландырудың
мүмкін нұсқаларын қарап көру керек. Ол үшін қаржыландырудың мүмкін
қателіктерін негізге алу қажет.
1.2. Айналым ... ... және ... ... құрлымы деп барлық жиынтығындағы
олардың бөлек элементтерінің арақатынасын атайды. Кәсіпорындағы айналым
қаражаттарының ... ... ... және оны ... білу ... бірі ... саналады. Себебі, белгілі бір шамада қаржы жағдайы
кәсіпорын қызметінің не ол, не бұл мезетін сипаттайды. Мысалы, дебиторлық
берешек үлесінің ... тыс ... ... ... өнімдер, аяқталмаған
өндіріс, кәсіпорынның қаржы жағдайының нашарлығын білдіреді. Дебиторлық
берешек осы кәсіпорындағы айналымнан оқшауландырылған ... ... ... пайдалануын, өзінің айналымындағы борышкерді сипаттайды.
Аяқталмаған өндіріс үлесінің артуы, ... ... ... ... қаражатының оқшауланғанын, сату мөлшерінің, сонымен бірге пайданың
да азаюын көрсетеді. Сондықтан, кәсіпорында ... ... ... және ... айналымын арттыру басты мақсатқа
айналғаны жөн.
Айналым қаражатының құрамы мен құрлымы
Кәсіпорындарда айналым қаражаттарының құрлымы тұрақсыз және ... ... ... те отырады. Әрбір нақты кәсіпорында айналым
қаражатының шамасы, олардың құрамы мен ... ... ... ... ... кезеңінің ұзақтығына, оларды жеткізу жағдайына және
т.б. байланысты болады.
Түрлі салаларда айналым қорларының үлес салмағы ... ... ... әр ... ... ... Мысалы, ауыр өндірістік
кәсіпорындарында жеңіл өндіріс кәсіпорындарына қарағанда ол төмен.
Кәсіпорындарда айналым ... ... ... ... ... ... ... және олардың құрамы мен құрлымын,
қалыптастырудың көздерін табу және оларды реттеу, айналым қаражаттарын
басқару және т.б.
Өндіріс тиімділігін ... ... ... құрамына шикізат пен
негізгі материалдар, отын, қосалқы материалдар, тез ... ... ... да ... ... ... айналым қорларын орынды пайдаланудың
есебінен өндіріс шығындарын одан әрі төмендетуден табылады.
Өндірістің нәтижелілігін арттыру жөніндегі ... ... ... өндіріс процесінің маңызды заттық элементі болып
табылатын өндірістік айналым қорларын тиімді ... ... ... ... ... ... ... үнемі қозғалыста болады. Бір өндірістік кезең
аралығында олар үш сатыдан (өзінің нысанын өзгертіп) тұратын ауыспалы
айналым ... ... ... ... ақша ... ... заттарын
(айналым қорларын) сатып алу үшін шарттарды төлеуге жұмсайды. Бұл сатыдан
айналым қорлары айналыс ... ... ... ... сатыда алынған айналым қорлары өндіріс процесіне тікелей өтіп,
әуелде өндіріс босалқы қорларына және шала ... ... ... ... ... – дайын өнімге (тауар нысанына) айналады.
Үшінші сатыда дайын өнім сатылады, нәтижесінде айналым қорлары
өндіріс саласынан айналыс аясына, ... ... ... ... ... ... ... құралдарын алуға жұмсалып, жаңа ауыспалы
айналымға шығады. Бірақ, айналым қорлары бірінші сатыдан екінші сатыға
жүйелі түрде ... ... ... ... олар бір ... ... үш сатысында да белгілі орында болады. Бір нәрсенің
әрбір мезеті сатып алынады, өндіріледі, сатылады және ... ... Нақ осы ... ... ... ... және
өндірілген өнімді сатуды қамтамасыз етеді. Сонымен бұдан ескеретін жайт ... ... ... ... ... ... бірдей емес. Ол
өнімнің тұтынушылық, технологиялық және оны өндіру және сату
ерекшеліктеріне байланысты.
Ауыспалы айналым қаражаты мына ... ... – Қ ... Ө ... Д – ... А – ... ... ... ақша қаражаттары;
Қ - өндіріс құралы;
Ө - өндіріс;
Д – дайын өнім;
А1 - өнімді сатудан түскен және ... ... ... ақша
қаражаттары.
Шаруашылықты жүргізудегі нарықтық жүйе жағдайында кәсіпорын
экономикасын ... оны ... ... ... ... төтенше маңызы бар.
Айналым қаражаттарының айналымдылығын сипаттайтын бірнеше
көрсеткіштер болады. Олардың ішіндегі ең қарапайымы – айналым
қаражаттарының ... ... Ол мына ... ақ = Өқ / ... Өқ – ... бір ... өткізілген өнімнің құны (өнімді
өткізуден алынған түсім),
Оқ- сол кзеңдегі айналым қаражатының ... ... де ... алынған түсім бір жылға есептелгенде, онда
айналым қаражатының ... ... да сол ... ... ... ... ... басқаруды жетілдіру сұрақтарының
ғалымдар мен тәжірибелер мен еңбегінде қарастырады.
Кәсіпорынның айналым қаражаты жөніндегі сұрақтарды қарастырмас бұрын
«қаржылық жағдай ( дегеніміз немесе «қаржылық жай – күй» ... не, ... ... жөн. ... жылдары шығарылған арнайы әдебиеттерде бұл ұғым
әр түрлі түсіндіріледі. Профессор А.Д. Шеремет ... ... ... ... ... ... және оны ... (меншіктік капитал және міндеттемелер, яғни пассивтер)
сипатталады» деп ... Н.А. ... ... ... ... ... ... айналым қаражатына төмендегідей анықтама береді:
«Кәсіпорынның айналым қаражаты қаржы ресурстарын жасау, ... ... ... ... ... қаражаты кәсіпорының
қалыпты өндірістік, коммерциялық және басқа да ... ... үшін ... ресурстары қамтамасыз етілумен және оларды мақсатқа сай, тиімді
тарату және пайдаланумен, сондай – ақ басқа шаруашылық субъектілерімен
қаржылық ...... ... төлеу қабілеттілігі және қаржылық
тұрақтылықпен сипатталады. Кәсіпорынның уақытылы төлеу мүмкіндігі оның
қаржылық жағдайының жақсылығын көрсетеді».
В.М. Радинова мен М.А. ... ... ... қаражаты «қаржы
ресурстарының қалыптасуымен, таратылуы және пайдалануымен көрсетіледі» деп
жазады.
М.Н. Крейнина, а.И. Ковалев және В.П. Привалов айналым қаражаты
ұғымын ... ... ... ... – бұл қаржы ресурстарының
қолда барын, үлестіріліп ... және ... ... жиынтығы».
Профессор И.Т. Балабанов өзінің «Анализ и планирование финансов
хозяйствующего субъекта» еңбегінде «Шаруашылық субъектісінің айналым
қаражаты – бұл оның қаржы ... ... ... ... ... ... қабілеттілігі) қаржы ресурстары мен капиталды
пайдалану, мемлекет алдында және басқа да шаруашылық субъектілерінің
алдында өз ... ... ... ... ... ... ... жүргізеді: табыстылық пен рентабельділік;
қаржылық тұрақтылық; несие қабілеттілігі; капиталды ... ... - өзі ... - деп ... ... осы ұғым ... өзінің көзқарасын келесі сөздермен
баяндайды: «Кәсіпорынның айналым қаражаты – бұл ... ... оның ... мен өмір сүру ... кешенді түрде
бағалау».
Жоғарыда берілген анықтамалар қарастырылып отырған ұғым мәнін
жеткілікті дәрежеде ашпайды, бірақ олардың әрқайсысында бұл ұғымды дәлірек
анықтауға мүмкіндік ... ... ... бар. ... түрлі
әдістермен есептелетін бірыңғай көрсеткіштерге қарағанда (мысалы, еңбек
өнімділігі, қор қайтарымдылығы, өзіндік құн, жалпы табыс, тиімділік)
қаржылық жағдай түрлі көрсеткіштерді есептеу ... және ... ... ... әсерін зерттеу негізінде анықталатыны анық.
Қорыта келе, кәсіпорынның айналым қаражаты әлсіз және өмір сүру ... ... ... ... ... ... экономика жағдайындағы
кәсіпорынның сенімді болуын, тұрақтылығын және келешегі ... ... ... ... ... кәсіпорын жұмысының
үздіксіздігін және оның төлеу қабілеттілігін көрсетеді.
2 бөлім. Кәсіпорынның айналым қаражатын басқаруды ұйымдастыру және оны
жетілдіру ... ... ... ... ... ... ... кәсіпорынның қаржылық жағдайын
талдаудың маңызы өте зор. Бұл кәсіпорындардың тәуелсіздікке ие болуымен,
сондай – ақ олардың меншік иелері, ... ... ... де басқа контрагенттер алдында өзінің өндірістік кәсіпкерлік
қызметінің нәтижелері үшін толық жауапкершілікте болумен байланысты.
Кәсіпорынның қаржылық жағдайы осы кәсіпорынның ... бір ... ... және оның өз ... ... үздіксіз жүргізуі
мен өзінің қарыз міндеттемелерін уақытылы өтеу үшін қаржы ресурстарымен
қамтамасыз етілуін көрсетеді. Ал кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығы –
меншікті және ... ... ... ... ... ... – бұл әрдайым төлем қабілеттілігін кепілдендіретін
кәсіпорынның белгілі бір ... ... ... ... ... ... артуының өзіне тән
айнасы – қаржылық тұрақтылық болып табылады. Ол ақша ... ... ... ... қолдану арқылы өндіру мен өнімді өткізу
процесінің үздіксіздігін қамтамасыз ететін, сондай – ақ кәсіпорында
кеңейтуге және жаңартуға қажетті ... ... ... ресурстық жағдайын сипаттайды. Қаржылық тұрақтылық кәсіпорынның жалпы
тұрақтылығының негізгі ... ... ... ... ... – бұл ... ... деңгейінде төлем қабілеттілігімен несие қабілеттілігін сақтай
отырып, табысты өсіру негізінде қаржыны ... және ... ... ... ... қаржы ресурсының жағдайы.
Жабдықтаушылар мен тұтынушылар сенімді және төлем қабілеттілігі
жоғары кәсіпорындармен келісім – шартқа үлкен ықыласпен отырады. Тірты
қаржы ... ... ... ... ... ... тұрақты
болғанын қалайды, себебі, тек осындай кәсіпорын ғана салықтар мен басқа да
міндетті төлемдерді ... және ... ... ... ... жағдай кәсіпорынның бәсекелестік қабілетін және
оның іскерлік қарым – қатынастағы потенциалын анықтайды, кәсіпорынның
өзінің және оның ... ... және ... ... ... қызығушылықтары қаншалықты дәрежеде
кепілдендірілгенін бағалайды. Кәсіпорынның қаржылық жағдайының объективті
дұрыс бағасын алудың ең жақсы тәсілі, бұл – талдау, ол ... ... ... оның ... қызметіне кешенді түрде баға беруге
мүмкіндік береді және осындай жолмен басқарушылық шешімдерді өңдеумен
кәсіпорынның өзінің өндірістік кәсіпкерлік ... ... ... ... осы мерзімге дейінгі уақытты қаржы ресурстарын
қаншалықты дұрыс басқарды деген сұраққа жауап береді: кәсіпорын осы
мерзімге дейінгі уақытта қаржы ... ... ... ... ресурстары жағдайының нарықтық талаптарына сай болуы және де
кәсіпорынның дамуына байланысты қажеттіліктерге жауап бере алуы өте
маңызды болып ... ... ... тұрақтылықтың жетіспеушілігі
кәсіпорынның төлеу қабілетінің жоқтығына және оның дамуына қажетті
қаражатының болмауына, ал көп ...... ... ... басы ... және ... ... шығындарын көбейтуіне әкеліп
соқтыруы мүмкін.
Нарықтық экономика жағдайында жұмыс істеуші кәсіпорындардың қаржылық
жағдайын талдаудың басты мақсаты ... ... ... табылады.
• қаржылық жағдайға баға беру және оның есеп беру мерзіміндегі
өзгерісі;
• активтер мен ... ... ... ... сәйкестікті,
оларды таратудағы рационалды және пайдаланудағы тиімділікті
зерттеу;
• айналым капиталының көлемін, оның өсуін (кемуін) және ағымдағы
міндеттемелермен ара – қатынасын анықтау;
...... және ... ережесін сақтау;
• кәсіпорын активтері және оның міндеттемелерінің құрлымын
зерттеу;
• ағымдағы активтердің айналымдық есебі, оның ішіндегі ... және ... ... ... өтімділігін, кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығының
және төлеу қабілеттілігінің абсолюттік және салыстырмалы
көрсеткіштерін анықтау;
• кәсіпорын табыстылығын бағалау;
• кәсіпорын табысының ... ... ... ... деңгейінің өзгеруіне әсер етуші факторды есептеп
шығару;
• кәсіпорынның іскерлік белсенділігін анықтау;
• кәсіпорынның қаржылық жағдайының тұрақтылығын ұзақ және қысқа
мерзімді ... оның ... ... ... жағдайды талдау кәсіпорынның шаруашылық қызметін талдаудың
қорытындылаушы кезеңі болып табылады. Және ол 3 ... ... ... ... және өткізу;
2) коммерциялық;
3) өндірістік және қаржылық қызмет.
Кәсіпорынның қаржылық қызметі – бұл оның осы ... ... және ... ... ... мен ... ... әкелетін
қызметі болып табылады. Ол қаржы ресурстарының жүйелі түрде түсуі мен
тиімді пайдалануына, есеп және ... ... ... ... және
қарыз қаражаттарының арасындағы арақатынастың рационалдығына, сондай – ақ
кәсіпорынның тиімді қызмет етуі мақсатында қаржылық тұрақтылыққа қол
жеткізуге бағытталуы тиіс. ... ... ... өндірістік және
коммерциялық жақтары арасында тығыз байланыс пен өзара тәуелділік бар.
Осылайша қаржылық қызметтің ... ... оның ...... ... ... өзі алатын төлемдерді және
ақша қаражаттарын алуы оның өнімді сатуына, алдын ала ... ... ... өнім ... қажетті деңгейге сәйкестігіне
және оны бір қалыпты өндіруге және ... ... ... сапалы өнімді үздіксіз өндіру және өткізу кәсіпорынның
қаржылық ... ... оң ... ... ... процесінде
өнім сапасының төмендеуі және оны сатудың қиындықтары кәсіпорын шотына
ақша қаражаттарының келіп түсуіне кедергі жасайды, нәтижесінде
кәсіпорынның ... ... ... Кері ... та бар, ол ... ... материалдық ресурстардың келіп түсуінің
іркілісіне, демек өндіріс процесінің тоқтауына әкеліп соқтыруы мүмкін.
2.2. Ақша қаражатын басқару және оның тиімділігі.
Кәсіпорынның ырғақ қызмет етуі үшін ақша ... ... ... ... бар. Кәсіпорынның қаржылық жағдайының
ойдағыдай болуының негізгі шоттарының бірі, оның ағымдағы міндеттемелерін
жабуды қамтамасыз ететін ақша қаражаттарының құйылуы ... ... ... аса ... ақша ... ... болмауы кәсіпорынның қаржылық
қиыншылығы бар екендігін куәландырады. Сонымен қатар ақша қаражатының
шамадан тыс көп болуы инфляция, яғни ақшаның ... ... ... ... шығынға ұшырап отырғанын білдіреді. Осыған байланысты
кәсіпорындағы ақша қаражатын басқарудың тиімділігін ... ... ... әр ... тәсілдері бар. Атап айтқанда, қаржылық
қиыншылықтың туындауының барометрі кәсіпорынның ағымдағы
міндеттемелерінің көлемінің өсуі жағдайында, оның ағымдағы активтері
құрамында ақша ... ... азаю ... ... табылады, ондай
жағдай біздің кәсіпорынымызда орын алып ... ... егер ... ... ... үлес ... жыл ... 10% құраса, жыл
соңында оның мөлшері 6,5% болды, яғни 1,6 есе азайды, ал ағымдағы (қысқа
мерзімді) ... ... 9681 мың ... ... яғни 2,1 ... Сондықтан ақша қаражаты мен жедел міндеттемелердің (уақыты
ағымдағы айда бітетін) арақатынасын ай ... ... ... ақша
қаражатының шамадан тыс көптігін (жетіспеушілігін) жеткілікті түрде
сипаттап ... ... ... коэффиценті мына формуламен есептеледі:
Кº Д.С. = ДСº/ ДСс
Мұнда: Кº Д.С. – ақша ... ... ... - ... ... ақша ... ... – ақша қаражатының орташа қалдығы.
Есептеу үшін ақша қаражатының шоттары бойынша ... ... ... шот», «Банктегі арнайы шоттар» және т.б.) кезеңнің басы мен
соңындағы ... ... ... ішкі есеп ... пайдаланылады. Осы
мақсатта мына формула қолданылады:
Мұнда: ДСn – n айының басындағы қалдықтар;
n кезеңіндегі ... ... ... айналымын есептеу үшін талданып отырған кезеңдегі
441 «Есептеу шотындағы барлық» шоты бойынша кредит ... ... онда ... көпшілігі өздерінің контрагенттерімен ақша
аударып есеп айырысатынын, ал ақша қаражатын касса арқылы беруде (мысалға,
қызметкерлердің еңбекақысы немесе ... ... ... оны ... ... алу ... қаражатындағы қажеттілік көлемі келесі жағдайларға байланысты:
• дебиторлық есеп қалай құрылып, жүргізіледі;
• несие пайыздары қалай жүзеге асырылады;
• несие ... ... ... ... ... қаражаты. Қарыз қаражатының негізгі көзіне мыналар жатады:
• Банк көмектері
• әртүрлі қор несиелері
• облигациялар мен ... да ... ... ... ... ... қолдайтын мемлекеттік бағдарламалар.
Тәжірибе бойынша қарыз қаражаты көздері көпшілікте банк көмектері мен түрлі
қорлар беретін несие болатыны ... ... ... ... түрі ... ... ... үшін қолданылады. (ғимараттар, жабдықтар, автокөліктер және
т.б).
Лизинг – бұл заңмен бекітілген басты құралдарды пайдалану үшін олардың
алынуын жылдамдатуға жағдай ... ... ... Лизингке кез келген
кәсіпкерлікке қажетті жабдықты алуға болады және қаржыландырудың
белгіленген жағдайында сатып алуға болады. Жасалған жағдайларына қарай
отырып, лизинг заты мен өнім ... сіз ... ... ... төлемі сияқты алынған заттың жарты төлемін төлеу қажеттігі.
Лизинг алушы ... ... ... ... ... ... келісім-шарты мезгілі жеткенде алынған жабдық жоғары
өтемпаздыққа ие болады.
Несие беруден басқа екінші ... ... ... да ... қызметтер
атқарады. Оның ең қызықты түрі факторинг.
Факторинг – бұл қарыз өтетуге, тауарды қайта сату мен басқа да ... ... ... алу үшін ... Бұл ... ... ... туралы сөз болады.
Басқаша айтқанда, факторинг дегеніміз, факторингтік компания кәсіпорыннан
өз есебіне сатып алушыдан түскен ақшадан белгілі мөлшерде төлем алатын
делдалдық қызметтің бір ... Ол ... ... ... несиелейді
және өзіне оның несиелік пен валюталық қаупін алады.
Несиені жабудың жолдары:
1. Тең ... ... Егер сіз ... несие алатын болсаңыз алған несиені
жабу сандарына байланысты бөле отырып, несие жабу бағаңыз анықталады.
Проценттер несиенің қалған сомасына есептеледі.
2. Мерзім соңында жабу  ... ... ... ... ... өтемін
мерзім соңында жабу болып табылады.
Аннуитетті несие. Бұл ... ... ... ... жабу ... ... ... қарызды өтеу).
Меншікті қаражат есебінен банкте арнайы шот ашып, оны ... ... ... де ... ... ... арнайы шотқа
қаражат аударумен байланысты болады. Бұл жағдайда ақша шоты ... ... ... ... ... ... үшін ... шотқа яғни, оның қорытындысына кәсіпорындағы ақша қаражатының
айналымдық көрсеткіші айтарлықтай бұрмалануына әкеліп ... еді. ... ... ... ... ... ... өтетін болса,
орындаушылар, жабдықтаушылардың қызметі мен өнімге төлемдер қолма – ... ... және ... ... құру ... ... іске
асырылса, онда 45 – тармақтың «Кассадағы ... және 42 – ... ... шоттағы ақша қаражаты» шоттарының кредиті бойынша
өткізілетін сомалар 441 «Есептесу шотындағы барлық» шотының кредиттік
сомасына ... ... ақша ... іс ... ... ашып көрсету,
оның ырғақты түсуі мен жұмсалуын бағалау және кәсіпорындағы ... ... ... ... байланыстыру үшін ақша қаражатының түсуі
(кемуі) мен шығуының ... ... ... ... және талдау керек.
Ақша қаражаты қозғалысының көрсетілген бағыттарын операциялық
(ағымдағы), инвестициялық және қаржылық қызмет ауқымында ... ... ... ... ... ... басқару тиімділігі.
Әуелі кәсіпорын құралғанда айналым қаражаттары жарғылық қордың бір
бөлігі ретінде қалыптасады ... Олар ... ... ... өндірістік босалқы қорларды сатып алу үшін жұмсалады. Дайын
өнім қоймаға түседі, содан соң тұтынушыларға ... Оның ... ... ... ақша қаражаты мұқтажынан жоқшылық көреді.
Мұқтаждың бұл деңгейі салынған қаражаттың көлеміне ғана емес, сонымен
бірге алдағы есеп айырудың ... де ... ол жыл ... түрлі
себептермен тұрақсызданады. Сондықтан да кәсіпорын айналым қаражатын
қалыптастыруда ... да ... ... ...... пассивтер,
несиегерлік берешек, банк несиесі және басқа да несиегерлер.
Өндірістік бағдарламаның өсу мүмкіндігіне байланысты айналым
қаражатына мұқтаждық артады, ... ... ... өсуіне тиісті
қаржыландыруды қажет етеді. Бұл жағдайда оларды ... ... таза ... ... ... ... ... кәсіпорын орнықты пассивтерді пайдаланады.
Олар жеке көздеріне теңестіріледі, себебі, кәсіпорынның айналымында
түпкілікті болып, оның іс - әрекетін қаржыландыру үшін қолданады, бірақ
оған ... ... ... ... ... ең аз ауыспалы берешек және әлеуметтік сақтандыруға,
зейнетақы қорына, медицина сақтандыруына, жұмыспен қамтуға ... ... ... Ақы ... ... ішіндегі келіп түспегендегі фактурасы жоқ
жеткізушінің және ... есеп ... ... ... ... ... және өнімге ішінара ақы бойынша тапсырыс берушілерге берешегі;
• Салықтардың бірсыпыра түрлері ... ... ... ... ... үшін ... Республикасының салық режиміне
бірнеше өзгерістер енгізілген болатын. Біздің қарастырып отырған «Каприз»
Жауапкершілігі Шектеулі Серіктестігі де шағын бизнеске жатады.
«Каприз» ... ... ... ... төлеу құрлымын
қарастырып көрейік ( кестеде)
| |2002 жыл |2003 жыл | ... | | | |
| | | ... |
| ... |Жыл ... |Жыл | |
| | ... % | ... % | |
| | ... | ... | ... |10 549 |27,8 |2 930 |20,8 |-7 619 ... ... | | | | | ... Қосымша құнға |15 250 |40,1 |6 487 |46,1 |-8 763 ... | | | | | ... ... |102 |0,3 |102 |0,7 |0 ... салық |1 512 |4 |1 635 |11,6 |123 ... |5 274 |13,9 |1 466 |10,4 |-3 808 ... ... | | | | | ... ... |5 275 |13,9 |1 466 |10,4 |-3 809 ... |37 962 |100 |100 |100 | ... ақ, ... ... ... ... қоршаған
ортаны қорғауға яғни оның бұзылуына жол бермеу мақсатында да өз
жауапкершілігіне алады. Оны да таблица түрінде қарастырайық.
|Кезең ... ... қор |
| |2002 жыл |2003 жыл |
|1 ... |300 |300 |
|2 ... |300 |300 |
|3 ... |300 |300 |
|4 ... |360 |360 ... |1260 |1260 ... ... ... ... да ... ... есебінен
құрылған арнаулы қордың уақытша пайдаланбаған қалдығын жатқызуға болады.
Кәсіпорынның айналым қорларына мұқтажы жыл бойына түпкілікті
сақталады. Ол ... ... ... ... ... ... ... – материалдық құндылықтарды жеткізудің әркелкілігі;
• қоймалардағы сатылмаған дайын өнімдердің қорлануы және ... ... және ... құны ... қайтымды. Қазіргі құн
келешектегі құнға компаундигілеу - күрделі пайыздарды есептеу арқылы, ал
келешектегі құн қазіргі құнға ... - ... ... ... жеткізіледі. Ақшаның келешектегі құнының есеп -
қисабында инфляцияның индекстерін есепке алу, яғни ақшаның құнын
инфляциялық ... ... ... ... ... ... ... рента төлемдерінің, жүйеслі
жанрлардың, кірістердің және басқа ақша операциялары есептеулерінің бір
жолғы, сондай - ақ ... ... ... мен ... жай ... ... есеп - ... "капиталды бюджеттендіру",
"табыстылықтың ішкі мөлшерлемесі" тәсілдері арқылы жүргізіледі.
Аннуитет дегеніміз тұрақты ... ... ... бір ... ... мелелемелер арқылы төленетін немесе алынатын
инвестиция, табыс.
Капиталды ... - ... ... ... ... ... - ... қайтарулармен жабылатын ақша
қаражаттарының бір жолғы жылыстауы. Бюджеттендіру тұжырымдамасы ... ... ... ... ... ... бұл ... және ақша қаражаттарының ұзақ мерзімді және ірі жұмсалымы
жөнінде шешімдер қабылдаудың процесі.
2.4. Дебиторлық борышты басқару және оның ... ... – сату ... ... сатып алушыға берілген
коммерциялық несиелер, яғни сатып алушы тауарға оын алған кезде емес,
кейінірек төлейді. Бұл баптың өлшемі сол ... ... ... ... ... ... сату көлемінің валдық көлемге қатынасы әр
фирмада түрліше болады, бәсекелестік жағдайда. Персонал еңбегінің ... ... ... ... ... кезінде төлемдердің түсімін көтеру кезінде
пайыз бойынша төлемді толық жаппағанда  болатын кейбір ... ... ... ... ... ... және банктік төлем
бағаларын қарастыру маңызды. Мұны осындай жағдайдағы еңбек ақы мен ... ... ... капиталын қосу арқылы жасауға болады
(шикізат пен материалды қоспағандағы жіберілген шығынның 5 пайызын құрауы
мүмкін).
Дебиторлық борышпен төлем ... ... ... ... ... ... ... талаптары бойынша, яғни шикізат, метериалдар мен
басқа қызметтер белгілі мерзімге беріліп уақыты келгенде төленеді. Мұндай
төлемдер мерзімін ұзарту арқылы айналым капиталы бағасын ... ... ... ... капиталы басқаша негізге есептелу керек
– күнтізбелік жылды жұмыс және демалыс кезеңдеріне бөлу арқылы. ... ... ... жұмыс кезеңдерінде құйып, жұмыс емес
кезеңінде азайту керек.
Дебиторлық борышты айналым коэффиценті арқылы да көрсетуге ... ... ... түскен табыстың (ақшаның) кезеңдегі дебиторлық борыштың
орташа шамасына қатынасымен формула бойынша ... =ДN/ ... ...... борыштың айналымдылық коэффиценті;
Дз – дебиторлық борыштың кезеңдегі орташа шамасы.
Дебиторлық борыштың айналымды қкоэффиценті дебиторлық борыштың
сапасы мен көлемін ... үшін ... ... ... коммерциялық
несиенің ұлғайғанын немесе төмендегенін көрсетеді. Егер коэффицент
шоттарды төлеуге қарай құрылған сатудан ... ... ... ... оның өсуі – несиеге сатудың азайғанын, ал төмендеуі – несиеге
берудің көлемінің артқанын білдіреді.
Дебиторлық борыштың айналымдылық коэффицентімен қатар ... ... ... ... анықтау мына формуламен анықталады:
Дºд/з = 360/ Кºд/з = Дз*360 / ДN
Мұнда: ...... ... ... айналым уақыты немесе оны өтеу
кезеңі.
Бұл көрсеткіш компанияның ... ... ... төлеуге
қажет уақытын сипаттайды. Осы көрсеткіштің төмендеуі – оң, ал артуы – теріс
бағаланады.
2.5. ... ... ... ... ... басқару көпшілігінде олардың қажеттілігін дұрыс
анықтау болып табылады. Себебі, өндірістің осы көлемінде жоспарланған
пайданы ең төменгі ... ... ... ... ... ... қаражатының төмендетілген мөлшері кәсіпорынның тұрақсыз қаржы
жағдайына, өндіріс процесінің іркілісіне әкеліп соғады. Осының салдарынан
өндірістің ... мен ... ... Осы кезекте айналым қаражатын
тиімді басқару кәсіпорынның өндірісті ұлғайту үшін күрделі қаржы ... ... ... Сондықтан да көпшілік жағдайда кәсіпорынның
бухгалтерлік балансының дұрыс жасалуы ондағы қаражаттың дұрыс басқарылуына
әкеліп тіреледі. ... ... болу үшін ... ... ... ... Шектеулі Серіктестігі 1993 жылдың 22 сәуір
айында №1463 – ші болып тіркелді. Серіктестік, өз алдына балансы, банкте
ұлттық, шетелдік валютамен есептік ... ... да ... бар, ... ... бар құқықтық бейне. Серіктестіктің мерзімі шектелмеген.
Серіктестіктің негізгі ... өнім ... ... ... қанағаттандыру.
Серіктестіктің атқаратын қызметі:
➢ Халықтың тұрмыстық қызметі
➢ Құрлыстық, құрылыс – жөндеу және монтаждау жұмысы;
➢ Коммерциялық ... ... ... ... тұтынатын тауарлар өндіру.
Серіктестік иесінің төмендегілерге құқығы бар:
➢ Серіктестік жұмысына ат салысуға;
➢ Серіктестік қызметі туралы ақпарат алуға;
➢ Бухгалтерлік немесе ... да ... ... ... ... ... ... Серіктестіктен оның ережесіне сай бас тартуға;
➢ Серіктестік ... ... ... ... өз ... ... ... қоры 300000 (отыз мың) теңгені құрайды.
Серіктестіктің басқару органы болып табылады:
- Мекеме, серіктестіктің барлық басқарылуы мен ... ... ... ...... директоры;
- Тексеру органы – ревизор.
«Каприз» Жауапкершілігі Шектеулі Серіктестігі 2002 жылдың 1 қаңтарынан
бастап оңтайландырылған ... ... ... Сол ... ... қаржысын бақылау үшін Серіктестіктің бухгалтерлік балансымен таныс
болу керек (кесте)
|Көрсеткіштер |2002 жыл |2003 жыл ... ... ... |243 300 |241 178 |-2 122 ... |73 000 |77 669 |4 669 ... құн |170 300 |163 509 |-6 791 ... берешек |125 400 |- - |- 125 400 ... ... |2 600 |25 997 |23 397 ... қор |197 517 |197 517 |0 ... ... ... |30 005 |30 005 |0 ... капитал |- - |7 154 |7 154 ... ... |24 100 |- - |-24 100 ... ... |46 678 |20 971 |-25 707 ... ... ... болсақ, «Каприз» Жауапкершілігі Шектеулі
Серіктестігінің 2003 жылда негізгі құралдары 2 122 теңгеге ... құны 4 669 ... ... ... ... байланысты қалдық
негізгі құралдар құны 6 791 ... ... ... ... ... берешек көрсетілмеген, яғни
дебиторлар «Каприз» Жауапкершілігі Шектеулі Серіктестігімен 2003 жылдың
аяғына дейін толықтай есептесіп ... ақша ... 10 ... ... ... бұл «Каприз» Жауапкершілігі
Шекетулі Серіктестігінің өтетін құралдары өскенін көрсетеді.
Жарғылық қор ... 197 517 ... ... ... ... да өзеріссіз қалды.
Кәсіпорынның 2002 жылы резервті қор ... ал 2003 жылы ... ... табыс 2002 жылы 24 100 теңгені құрады.
2003 жылы несиелік қарыз 2002 жылға ... 25 707 ... ... ... ... пен несие алдында жауапкершілігі
қысқарды.
Кәсіпорында айналым қаражатын басқару үшін ... ... және ... ... ... ... керек. Мұнда қажетті
мөлшерде өнімнің нақтылы түрлерін және оларды белгілі мерзімде шығаруды
енгізу ... ... жеке ... қаражатының қажеттілігін
есептеген кезде мыналарды еске алған жөн. Жеке айналым қаражаттары
өндірістік бағдарламаны ... тек ... ... ... ғана емес, сонымен қатар, кәсіпорынның негізгі қызметіне жатпайтын
қосалқы және көмекші өндірістер, тұрғын үй, коммуналдық және ... және ... ... ... да ... ... өткізу, қоймадағы дайын өнімдердің қорлануы жөніндегі
мәселелерді жеткілікті, терең пысықтауы төмен болуы мүмкін. Бірақ та, кез
келген ... ... ... ... сату ... ... ... Олай
болмаған күнде шығарылған өнімдер қоймада ұзақ жатып қалады және ақшалай
қаржылардың едәуір бөлігіайналымнан оқшауланады, ... ... ... ... әсер етіп, оның банкротқа ұшырауы мүмкін.
Қорытынды.
Курстық жұмысымның соңында қаржыландырудың мүмкін болатын
қателіктерін айта кетуді жөн ... Жеке ... өте аз ... ... өз уақытында бармағандық;
• Инвестицияны қаржыландыру кезінде қысқа мерзімді несиені пайдалану;
• Жеткізушілердің ерекше тәуелділігі;
• Қаржыландырудың мемлекеттік көздерін қолданбау;
... ... ... жоспарлау;
• «проблемасыз және «арзан» несиелерді ойланбай алу.
Сондай – ақ ... ... ... ... ... ... енді ... мерзімділігін де айта кетейін, ұзақ мерзімді капиталдағы сұранысты
негізгі капитал және ... ... деп екі ... бөлуге
болады.
Негізгі капиталдағы инвестицияның типтік капиталы мыналар:
• Жер учаскесін алу және оны игеру;
• алаңдары мен ... салу ... ... ... және ... ... жабдықтар алу;
• тазаланған ғимараттар салу;
• жобалы-конструкторлы жұмыстар.
Өндірісалды шығындар құрамына өндіру алдында жұмсалған шығындар кіреді.
Олар мыналар:
• компания жасаумен байланысты шығындар;
• өндіріске ... ... ... мен басқару жұмысына төленетін
ақы;
• арендалық төлемдер;
• іссапар және байланыс шығындары;
• кеңесшілерге төленетін ... ... мен ... банк ... ... ... түрлі қала қызметтерімен келісім үшін шығындар;
• байқап көру ... ... ... ... үшін ... ... ... ұстам төлемдері.
Ал қысқа мерзімді капитал кәсіпорынды құрғаннан кейінгі қаржыландыруға,
кеңейтілген жұмысына жұмсалады. Мүмкіндігінше тауарлы-материал қорын
төменгі ... ... ... ... ... ... ... үшін мынаны есте ұстау керек:
• өндіріс материалдары (көмекші ... мен ... ... ... ... ... а) егер ... жергілікті, яғни жеткілікті мөлшерде тез жеткізілетін
болса, онда шектеулі ғана қор сатау керек;
•  б) егер материал импортталатын ... ... ... көп ... ... онда біршама мөлшерде материалдық қор сақтау қажет);
... ... ... қор ... ... ... ... сол аймақтағы техникалық қызмет пен кәсіпорын қызметіне
байланысты);
• аяқталмаған кәсіпорын (аяқталмаған өндірісті жабудағы капитал
сұранысын бағалауда әр кезеңде өткізілген түрлі ... ... ... қол ... ... дәрежесі мен
технологиялық процеске жан-жақты талдау жасау қажет);
Қолданылған әдебиеттер:
1. Акимова А. К. ... мен ... ... ... да ... ҚР Кодексінің негізгі ережелерін түсіндіру бойынша
жинақ. Арнайы салық режимі бойынша Шағын кәсіпкерлік
субъектілеріне арналған, Астана - 2001 ж.
2. Ахметов К.Ғ., ... Е.Н., ... Ү.С., ... Б.А.
Жұмаев Ж.Ж. «Менеджмент негіздері» - Ақтөбе – Орал – 2005 ... ... ... ... Л.И. ... ... 2000 ... Дүйсенбаев К.Ш., Төлегенов Э.Т., Жұмағалиева Ж.Г. «Кәсіпорынның
қаржылық жағдайын талдау» - Алматы – Экономика – 2001 ... «Как ... свое дело в ... ... Қазақстандық меншік
иелеріне арналған оқулық Алматы - 2001 ж.
6. ... ... ... ... (сұлбалар мен
кестелерде). Кәсіпкердің шағын кітапханасы. «Секрет + сервис»
Кәсіпкерлерге қызмет көрсететін орталығы» мекемесі, 2-б, 2005 ... ... ... Қ.К., Әжібаева З.Н., Құдайбергенов Н.А., Жантаева
А.Ә. «Қаржылық есеп» - Алматы – ... – 2001 ... ... В.А. « ... предприятия» - Москва – 2000 год.
9. Копайлов И. «Кәсіпорынның өндірістік қорлары»,Алматы –
«Қазақстан» - 1973 ... ... ... ... ... ... бөлім).
Түсініктеме. Жауапты ред. М.К Сүлейменов., Ю.Г.Басин – Алматы,
«Жеті жарғы» - 1997 ж.
11. ҚР Бюджет ... ... - 2005 ... ... ... Казахстана» журналы. Алматы - 1998 ж. № 1-16.
13. «Малый и средний бизнес ... ... ... - 2004-2005
ж. № 1-10.
14. Назарбаев Н.Ә. «Қазақтанның егеменді мемлекет ретінде
қалыптасуы мен дамуының стратегиясы» - ... – 1992 ... ... Н.Ә. «Қазақстан – 2030» - Алматы – Юристъ – 2001 ж.
16. Оспанов М. Т. ... ... ... ... в РК. ... ... - ... Порохов Е.В., Янцен Н.Я., Анисимов В.А., Бабкин С.А. ... ... ... ... ... ... қоры - 2001 ж.
-----------------------
Айналым қаражаты
Өндірістің айналым қорлары
Айналыс қорлары
Өнді-рістік босал-қы қор-лар
Өндіріс процесінде
Ал-дағы ... ... ... ... ... және ... ... бере-шек
Нормаланатын айналым қаражаты
Есеп ажырасу қаражаты
Банкідегі ағым есеп айырысушоты
Нормаланбайтын айналым қаражаты
Қор қайтарымының өсу факторлары
Техникамен қайта жабдықтаудың, жұмыс істеп тұрған ... ... ... ... салынатындардың нәтижесінде жабдықтардың өнімділігін арттыру
Жабдықтардың маусымдық жұмыстарындағы коэффицентінің артуы.
Уақыт пен ... ... ... ... ... қуаттарды игеруді жеделдету
Жаңадан қосылатын кәсіпорындар-
дың қуат өлшемінің құнын азайту
Қол ... ... ...

Пән: Бухгалтерлік іс
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 29 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
ІI-деңгейлі банктердің қызметін ұйымдастыру90 бет
ААҚ «Тұк казхром» кәсіпорынның экономикалық қызметін талдау21 бет
ААҚ «Тұк казхром» экономикалык қызметін талдау36 бет
Айналым капиталының экономикалык мазмұны мен негіздері112 бет
Айналым капиталының экономикалық мазмұны64 бет
Айналым қаржыны тиімді қолдану жолдары. Амортизация әдістері12 бет
Акция және Облигация15 бет
Аяқталмаған өндірістің есебі7 бет
Ақша айналысы және формалары31 бет
Валюта нарықтарының ерекшеліктері10 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь