Түркілердің төл мекені – Түркістан!


ЖОСПАР
1. Кіріспе бөлімі
1.1 Түркілердің төл мекені . Түркістан!
2. Негізгі бөлім
2.1 Түркістан . рухани астана!
2.2 Қожа Ахмет Иассауи кесенесі туралы
3. Қорытынды
3.1Яссауи кесенесінің Тәуелсіз Қазақстанға тигізген ықпалы жайында

Пән: Қазақстан тарихы
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 5 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге




тақырыбы:
Түркілердің төл мекені - Түркістан!

Тексерген:
Орындаған:

ЖОСПАР
1. Кіріспе бөлімі
1.1 Түркілердің төл мекені - Түркістан!
2. Негізгі бөлім
2.1 Түркістан - рухани астана!
2.2 Қожа Ахмет Иассауи кесенесі туралы
3. Қорытынды
3.1Яссауи кесенесінің Тәуелсіз Қазақстанға тигізген ықпалы жайында
Түркістан - рухани астана!
Шавғар, Шавагар, кейінірек - Яссы. Ал бүгінде - қасиетті Түркістан. Барша мұсылман тәу етіп келетін киелі мекеннің мыңжылдық тарихы бар деседі. Бірақ, бүгінгі археологтар бұл мәліметті жоққа шығарып отыр. "Мәдени мұра" бағдарламасы негізінде археологиялық қазба жұмыстарын жүргізген мамандар қаланың екі мыңжылдық тарихы бар дейді.
Қазба жұмыстарын жүргізген мамандар қаланың 2 мыңжылдық тарихы бар дейді.Тарихшылар Түркістанды - ұлы қала деп атайды. Ұлтымыздың рухани құндылықтары тоғысып, Қазақ мемлекетінің іргесі қаланған екінші Мекке! Қожа Ахмет Яссауи кесенесі, XIV ғасыр. Еліміздің рухани астанасы - ежелден мұсылман атаулы тәу етіп барып, зиярат қылатын құтты, қасиетті мекені.Осы ежелгі қалада қазақтың хандары мемлекеттік істерді жүргізген. Қожа-Ахмет Яссауи мұражайында Абылай, Есім хан, Әбілқайыр хандар мен халқымыздың басқа да ардақты ұлдары жерленген Киелі жер.Екінші Мекке атанған қасиетті Түркістанға зиярат етушілердің саны күн санап көбейіп келеді.
Оңтүстік-Қазақстан облысы: Қожа Ахмет Яссауи кесенесі, XIV ғасыр Түркістан қаласындағы Ахмет Яссауи ғимараты - орта ғасырлық сәулет өнерінің көрнекті ескерткіші. Ол XII ғасырда өмір сүрген бүкіл Шығысқа аты әйгілі көне түркі ақыны, софизмді уағыздаушы Ахмет Яссауидің (Яссы-дан шыққан деген мағынада) бейітінің басына орнатылған. Оңтүстік Қазақстанда Сайрам деген жерде туған Ахмет Яссауи сол кездегі ғылым мен ағартудың орталығы ретінде белгілі болған Отырар қаласында білім алады да, кейіннен Бұхардағы Юсуп Хамадани басқарған сопылар қауымына кіріп, дәруіштік мектептен өтеді. 1140 жылы Юсуп Хамадани, кеіннен оның екі мүриті дүние салған соң қауымды Ахмет Яссауи басқарады. Бірақ көп ұзамай-ақ мәртебелі қызметін тастап, өзінің туған өлкесіне біржола қайтып оралады. Софизм иддеяларын уағыздап, өзі де оны берік ұстана отырып, жоқшылықта өмір сүреді. Сондықтан да, оны жергілікті халық Әзірет Сұлтан деп атап кетеді. Ахмет Яссауидің уағыздаушы және ақын ретінде атағы кең жайылып, оның Диуани Хикмат (Даналық жайындағы кітап) атты діни өлеңдер жинағы көне түркі тілінде жазылғандықтан, жергілікті халыққа түсініктілігі арқасында талай мәрте қайта көшіріліп, бірнеше рет басылған... Бұл сияқты уағыздық өлеңдерінің философиялық және діни-мисттикалық мазмұны, ондағы жақсылыққа, әділеттілікке шақырған үнмен ұласады, халықтың қайырымдылық сезімін ояту, оны басқа діндегілермен жауласудан сақтандырумен қатар дін иелерінің ашкөздігін, зұлымдығын әшкерелеумен жалғасып жатады. Ахмет Яссауидің өлеңдері құнды әдеби ескерткіш, кейіннен қазақ халқыныі құрамына енген қыпшақ, оғыз, қарлық сияқты көне түркі тайпалары зерттеудің көзі болып табылады. Халық аңыздарында Түркістандағы әулиенің аруағын атақты қолбасшы, бүкіл Шығысты тітіренткен Ақсақ Темірдің айрықша сыйлап өткені айтылады. Оның әмірімен Ахмет Яссауи қайтыс болғаннан екі жүз жыл кейін қирап бітуге таянған кішкене ғана мазардың орнына, дүние жүзілік сәулет өнерінің белгілі ескерткіші орнатылды. Темірдің өмірін Зафарнама, Жеңіс кітабы авторы Шараф-ад Дин Әли Мазди растайды. Ескерткіштің салынуын оның Ахмет Яссауидің қабырына зиядат етіп қайтқан 1397 жылдың аяғындағы оқиғалармен байланыстарыды. Жеңістер кітабында Темір, сол жылы Яссыда болған кезінде, мұнда өзіне қарайтын елдердің тегінде Ахмет Яссауидің атына лайық зәулім ғимарат салу жайлы жарлық берген еді делінеді. Ол ислам дінінің даңқын асыруда, оның кең таралуына, аса үлкен өлкен басқаруды жеңілдетуге тиіс болған. ХІV ғасырдың аяғында бұл күмбез біткен соң Әмір Темір көреген Әзірет Сұлтанның қорын ұйымдастырып, өзі арнайы қол қойып бекіткен. Дегенмен, Қазандықтың ішкі есіктерінің біріндегі халькаға жазылған 1394-1395 жылдар Темірдің өзі белгілеп берген. Бұл - ғимараттың басқа бөліктерінің кіндігі. Темір уйдің ішкі сәні мен салтанаты қалай болуы керегтігін де айтқан. Қолхаты (грамота) жазылған. Қолхатта Әмір Темір көрегендікпен жаңа біткен ғимарат туралы ешқашан да, қандай болған жағдайда да сатуға, жекеменшік секілді ұрпақтан-ұрпаққа уақытша немесе түбегейлі біреуге беруге болмайтынын қатты ескерткен. Ғимараттың кіре беріс есігінің ішкі маңдайшасында қазірге дейін жақсы сақталған жазудан мынадай сөздерді оқуға болады: Бұл әулие мекен алла тағаланың рахымы жауған падиша Әмір-Темір Көрегеннің жарлығы бойынша орнатылды... Алла тағала оның әмірінің ғасырлар жасауына нәсіп етсін! Қожа Ахмет Иассауи кесенесі талай ғасырдан бері мұсылманшылықтың алтын бесігі болып келеді. Оны бүкіл қазақ жұрты, түркі әлемі ерекше қасиет тұтады. Қожа Ахмет Иассауи кесенесі - түркі әлемінің рухани орталығы. Қорық - мұражай алып жатырған жердің жалпы көлемі 90 га. Қорық - мұражай Қожа Ахмет Иассауи кесенесімен бірге Үлкен қылует (жер асты мешіті, XII ғ.), Сегіз қырлы кесене (XIV-XVI ғғ.), Ұлықбектің қызы, Әбілхайыр ханның зайыбы Рабиға Сұлтан Бегім кесенесі (XV ғ.), Шығыс моншасы (XVI-XVII ғ.), Есімхан кесенесі, Жұма мешіті т.б. археологиялық, тарихи, сәулет және бейнелеу өнерінің үздік ескерткіштерін қамтиды. Қорық - мұражай құрамына кіретін 20 жуық археологиялық, тарихи және сәулет ескерткіштерін қайта қалпына келтіру және оларды ашық аспан астындағы музейге айналдыру Казреставрация Республикалық мемлекеттік кәсіпорны атқаруда. Ахмет Яссауи ескерткіші - Орта Азия мен Қазақстандағы біздің занамызыға дейін сақталған ең зәулім күмбезді, қыштан соғылған ғимарат. Оның көлдененеңі - 46,5 м, ұзындығы - 62,5 м. Сыртқы көрінісі симметриялы жинақы келген бұл құрылысқа үлкенді-кішілі 35 залдар мен бөлмелер сыйып тұр. Олардың барлығы бір-бірімен қос қабатты 8 дәлізбен және әр түрлі өтпелі баспалдақтармен жалғасып жатады. Ахмет Яссауи ғимаратының құрылымындағы тағы бір ерекшелік: Қазандықты қоршаған блоктар-залдар мен бөлмелер күмбезді мызғытпай ұстап тұратын тіреу (контрфорс) іспетті. Қабырғаның қалындығын белгілегенде де үйдің берік тұруы көзделген. Ғимараттың павильондарда бөлінуі олардың әрқайсысынің салмағы өзіне түсіру ниетінен туған. Үйдің қаңқасы түрліше қиюластырылған доға немесе күмбез тәрізді элементтерден құрылады, бұл әдіс кейін Орта Азия мен Қазақстан архитектурасында одан әрі дамытылды. Бөлмелердің ішкі төбесі мен кіші күмбездеріненбастап, үйдің ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Меркі – түркілердің ежелгі мекені
Түркілердің Иран мәдениетіне ықпалы
Ежелгі түркілердің дипломатиясы
Түркілердің діни сенімдері
Түркістан
«Балбөбек» төл бағдарламасы
Көне түркілердің жазба мәдениеті
«отбасым-бақыт мекені!»
Ежелгі түркілердің наным-сенімдері
Түркілердің өміріндегі бөрінің орны
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь