Кәсіпкерлік саласындағы мүліктік сақтандыру шарттарының іс-тәжірбиеде қолданудың құқықтық механизмдері

МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .3
1 КӘСІПКЕРЛІК САЛАСЫНДАҒЫ МҮЛІКТІК САҚТАНДЫРУ ШАРТТАРЫНЫҢ ҚҰҚЫҚТЫҚ НЕГІЗІ
1.1 Кәсіпкерлік мүліктік сақтандыру шарт ұғымы:құқықтық, экономикалық әлеуметтік мәні ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 7
1.2 Кәсіпкер мүліктерін сақтандырудың құқықтық жағдайлары ... ... ... ... ... .14
2 КӘСІПКЕРЛІК САЛАСЫНДАҒЫ МҮЛІКТІК САҚТАНДЫРУ ШАРТТАРЫНЫҢ ІС.ТӘЖІРБИЕДЕ ҚОЛДАНУДЫҢ ҚҰҚЫҚТЫҚ МЕХАНИЗМДЕРІ
2.1 Сақтандыру ұйымдарының кәсіпкерлік саласындағы мүліктік сақтандыру шарттарының жүзеге асырылу барысындағы рөлі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 30
2.2 Қазақстан Республикасында экономикалық білім берудің маңызы ... ... ..46
ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 51
ПАЙДАЛАНҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 54
ҚОСЫМШАЛАР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 59
        
        МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ.....................................................................
............................................3
1 КӘСІПКЕРЛІК САЛАСЫНДАҒЫ МҮЛІКТІК САҚТАНДЫРУ ШАРТТАРЫНЫҢ ҚҰҚЫҚТЫҚ НЕГІЗІ
1.1 Кәсіпкерлік мүліктік сақтандыру шарт ... ... ... ... ... ... ... САЛАСЫНДАҒЫ МҮЛІКТІК САҚТАНДЫРУ ШАРТТАРЫНЫҢ ... ... ... ... ұйымдарының кәсіпкерлік саласындағы мүліктік сақтандыру
шарттарының ... ... ... ... ... экономикалық білім берудің маңызы..........46
ҚОРЫТЫНДЫ...................................................................
.................................51
ПАЙДАЛАНҒАН
ӘДЕБИЕТТЕР..................................................................
..54
ҚОСЫМШАЛАР..................................................................
..............................59
КІРІСПЕ
Диплом жұмысының көкейкестілігі. Қазақстан Республикасы Президентінің
"Қазақстан экономикалық, әлеуметтiк және саяси жедел жаңару ... ... ... 18 ... ... халқына Жолдауы басымдықтары тұрғысынан
Бағдарламаның ... ... ... және орта ... ... барынша кеңейтуге және олардың қызметін жандандыруға бағытталған
институционалдық ... ... ... Қазақстанның бәсекеге
қабiлеттiлігін арттыру болып табылады[1]. 2015 ... ... ... ... iске асыру және оған шағын
және орта кәсiпкерлiк субъектiлерінің барынша көбірек қатысуы мақсатында
инновациялық ... iске ... алғы ... ... оның негiзi
отандық және шетелдiк ғылым әлеуетiн пайдалану негiзiнде бәсекеге қабiлеттi
соңғы өнім ... ... ... ашық ... жаңа ... ... Аталған дипломдық жұмыс бәсекелестік жағдайындағы кәсіпкерлік
қызметті сақтандыру қызметінің қалыптасу жағдайына талдау жасап, ... ... даму ... ... ... жолдары мен даму
бағыттарын айқындауға бағытталған.
Қазіргі таңда сақтандыру қоғамның әлеуметтік-экономикалық тұрақтылығын
қамтамасыз ету ... ... ... ... ... ... болып табылады. Сақтандыру механизмдерінің ерекшелігі тек
қана кәсіпорындар мен азаматтардың мүлкін сақтау ғана емес, ... ... ... ... шешу ... ... ... табылады. Сондықтан, рыноктың шаруашылығы дамыған ... ... ... ... ... ... болып отыр.
Қазақстанда жеке меншіктің дамуымен бірге сақтандырудың да рөлі өсуде,
алайда отандық сақтандыру қызметіңің ... және ... ... сақтандыру қызметтерінің көлемі тар, тиімділігі аз болып отыр,
Сақтандыру рыногындағы ... ... ... қарамастан,отандық
сақтандыру жүйесінің дамуы төменгі деңгейде қалуда. Оған дәлел және де біз
сақтандыру ... ... ... ... ... ... Сол себепті апаттардың алдын алуға, халыққа әлеуметтік жәрдем
көрсету бойынша елеулі мемлекеттік ... ... тура ... ... ... ... ерекшеленеді. қазіргі әлеуметтік-
экономикалық жағдай халықаралық стандарттарға сай және ... ... ... дамытуды қамтамасыз ететін біртұтас сақтандыру жүйесін
құруды талап етеді. Сақтандыру секторы қалыпты дамымай ... ... ... айту қиын. Сақтандыру қызметі рыногының жеткіліксіз дамуы
сақтандыру компанияларына келетін капиталдың аздығынан болып ... ол ... ... ... ынталандырудың жетіспеушілігінен, соның ішінде
өмірді
сақтандыруға, халықтың отандық қаржы ... ... ... ... ұзақ ... салымдар жасауға көп халықтың сенбеуінде
болып отыр. Сақтандыру рыногының дамымай ... және ... ... ... ... ... ... егер осы мәселені мемлекет шешсе ... ... ... ... ... ... факторы болар еді.
Отандық сақтандыру қызметі рыногының ... ... ... ... тек ... ... ... тәжірибесінің жеткіліксіздігінде
ғана емес, сонымен бірге ... өмір сүру ... ... ... төлем қабілеті бар кәсіпорындардың санының
аздығында ... ... қоса ... ... ... ... қайта құрылымдауды басып озуда. Мұндай жағдай шағын және
орта кәсiпкерлiк саласында да қалыптасқан. Шағын және орта ... ... ... ... ... қабылдау қажеттiгiн
негіздеу кезiнде орындылығын ... ... және ... және ... ... ... мемлекеттiк реттеудiң одан әрі
тиiмдiлігі жүзеге асырылмайды. Зеріттеу жүргізу барысында қазiргi ... ... ... әрекетiнiң одан әрi нәтижелiлiгiн қадағалап
отыру тетiгi ... ... жоқ, ... ... ... ... ... кедергiлер жеткiлiктi кездесетiн шағын
және орта кәсiпкерлiк субъектiлерiнiң тыныс тiршiлiгiн үш ... ... ... ... әрбiр
кезеңде шағын және орта кәсiпкерлiктiң икемдiлiгiне, ... ... әсер ... ... проблемалар кездеседi, нәтижесiнде олардың
дамуын тежейдi. Тiркеу, қайта тiркеу және тарату ... ... ... қамтитын рұқсат ету жүйесiнiң қолданыстағы заңнамалық
базаны ... айта кету ... және ... ... ... жоғары
шегерiмдердiң себебi болып табылады. Қазақстан Республикасы Әкiмшiлiк құқық
бұзушылықтар туралы кодекстiң жекелеген ... ... және ... ... ... кедергi келтiредi[3].
Атап айтқанда, салық салу саласындағы ... ... ... ... ... ... ... еселенген мөлшерi шағын
кәсiпкерлiк үшiн де және iрi бизнес үшiн де ... ... ... барынша аз және барынша көп мөлшерде (5-тен 2000 ... ... ... белгіленген айыппұлдың сомасын өз қалауы бойынша
таңдау мүмкіндігі әрбір ... ... ... ... ... ... қатар, айыппұлдардың жоғары ставкасы кәсiпкерлердiң
өзiн ... ... ... ... не "аз" пара ... құтылуды таңдауға
итермелейдi. Лицензиялауға, акредаттауға, стандарттауға, сертификаттауға
жататын ... ... мен ... ... ... кең ... ... белсендiлiктiң, кәсiпкерлiк бастаманың өсуiне ... ... ... ... беру ... және одан әрi ... ... қосымша рұқсат беру жүйесi (рұқсат беру, қорытындылау,
келiсу) бар. Бұл iс жүзiнде елде кәсiпкерлiктiң және әсiресе ... ... ... ... етуi мен ... ... әкiмшiлiк
кедергiлердiң ауыртпалығы негiзгi кемшiлiк болып ... ... ... ... ... кiшi заңи ... бар; мәнi бойынша
мемлекеттiк функциялар берiлген, мемлекеттiк ... ... ... ... ... ... қоғамдар қызмет етедi;
шектен тыс статистикалық және ... ... бар; ... ... ... ... ... беру және келiсу функциялары
мен өкiлеттiктерiн қысқартуға ... ... ... ... ... мен қызметтердi) жеткiзiп беруде шағын және ... ... ... және ... ... көп қатысуын
қамтамасыз етуi тиiс ... ... алу ... ... ... пен ... және орта кәсiпкерлiктiң
өзара қатынасын жеке атап өту керек[5]. Алайда, практикада мемлекеттiк
тапсырыс ... ... және орта ... үшiн заңда көзделген
жеңiлдiктердi мүлдем дерлiк ... ... ... ... ... потенциалын анықтап
және құру механизмдерін жетілдіруге бағытталған және ... ... ... ... ... ... ... себептер тақырыптың өзектілігін ашады.
Тақырыптың ғылыми зерттелу дәрежесі. Қазіргі кезде ... ... ... ... ... ... ... отырған
жағдайлар кезеңінде кәсіпкерлікті сақтандырудың жаңа ... ... өте ... Сақтандыру қызметінің мазмұның
У. Петти, А. Смит, Д. Рикардо, К. ... және т.б. ... ... құқық және ... ... ... зеріттеліп,
кәсіпкерлікті сақтандырудың негізі қаланып, сақтандыру қорының мәні ... қоса ... ... теориясы ғылыми негізделіп, сақтандырудағы
актуарлық есептердің мәселелері өз шешуін тапты деп айтуға болады. ... ... ... ... ... ... ... бизнесін ұйымдастырушы мамандардың еңбектерінде кең
талқыланған. Сақтандыру қызметінің мазмұны, оның ... ... ... жүйесіндегі, ұдайы өндіріс ... ... ... ... ... және шетелдік ғалымдар олардың ішінде К.К.
Жүйріков[6], У.Б. Баймұратов[7], К.Г. ... Э.А. ... ... Е.Ш. ... А.К. ... Е.Р. ... Э.С. Гребенщиков,
Ю.М. Журавлев[9], С.Л. Ефимов, Л.А. Мотылев, А.М. Годин, В.Д. ... [10] және т.б. ... ... ... ... ... шарттары тақырыбын ашуда көмегін тигізді.
Бұл авторлардың ... ... ... және ... ... және сақтандырудың жеке типтері, түрлері бойынша
ұйымдастырудың өзіндік ерекшеліктерінің мәні ашылып көрсетілген, ... ... ... ... ... және ... заңи
қызметтермен байланысты түрлі тәуекелдерді сақтандыруды ұйымдастырудың
өзіндік ерекшеліктері ... ... және ... шетелдердегі
экономикалық әдебиеттерде сақтандыру бойынша жазылған еңбектер көбіне оқу
құралы ретінде жарық көрген. Ал ... ... ... көретін
мақалаларда сақтандыру және кәсіпкерлік қызметінің қалыптасуының өзекті
мәселелері ғана ... ... ... ... ... жеткіліксіз
қарастырылған, сондай-ақ қазіргі кездегі жаңа ... ... ... ... ... Сондықтан, жаңа қоғамдағы сақтандыру
қызметінің қалыптасу және даму ... ... ... және ... ... жеткіліксіз өңделуі дипломдық жұмыстың
объектісін, пәнін, мақсатын және міндеттерін анықтап отыр.
Дипломдық ... ... және ... Дипломдық жұмыстың мақсаты
– Қазақстан Республикасындағы сақтандырудың әлеуметтік-экономикалық
табиғатын және ... ... ... ... ... қызметінің қалыптасу ... ... ... ... даму сатысына қарай жетілдіру жолдары мен даму бағыттарын
айқындау және ... ... ... кәсіпкерліктің дамуының
құқықтық негіздері мен оның ... ... ... ... ... ... жұмыстың міндеттері:
-кәсіпкерлік саласындағы мүліктік сақтандыру шарттарының ... ... және ... ... құқықтық мәнін анықтау;
-кәсіпкерлікті дамыту барысында құқықтық жауапкершік ... ... ... ... ... ... басымды бағыттарын
айқындап, оның даму ерекшеліктеріне талдау жасау;
- сақтандыру қызметіне әсер етуші тәуекелдердің ... ... ... ... айқындау;
-шетел тәжірибесіне сүйене отырып, сақтандыру ... ... ... ... ... тәжірибемен ұштастыру;
- Кәсіпкерлік саласындағы мүліктік сақтандыру шарттарын ... ... ... орта ... ... Республикасы
сақтандыру қызметінің ұйымдастырушылық, заңи және экономикалық аспектілері
болып табылады.
Дипломдық зерттеудің ғылыми жаңалығы.Сақтандыру шарттарының ... ... ... және ... ... ... болып
табылады. ғылыми жаңалықтың негізгі тұстарына мыналаржатады:
-қаржылық шығындарды төмендету мақсатында құрылған және жеке ... ... ... ... ... ... институты
ретіндегі сақтандыру қызметінің экономикалық ... ... ... және ... көзі, сонымен қатар жинақтау қоры ... ... ... процесінің бөлінбес элементі болып табылатын сақтандыру
қызметінің ұлғаймалы ұдайы өндіріс процесіндегі орны мен ... ... ... ... ... ерекше түрі ретінде,
заңды және жеке тұлғалардың қызығушылықтарын қорғау жүйесіндегі ... ... ... айқындалды;
-сақтандыруға тиесілі қызметтердің мәні мен ... ... ... ... ерекшелігін сипаттайтын ... ... ... даму ... ескере отырып, шетелдік тәжірибенің
тиімді жақтарын отандық сақтандыру ... ... ... жетілдіру стратегиялары әзірленді.
-кәсіпкерлік саласындағы мүліктік ... ... ... ... ... негізгі нәтижелер.Тақырыпты зерттеу барысында жаңа
көзқарастар, ұсыныстар мен тұжырымдар жасалған, соның ... ... ... ... ... ... ... түрі және экономикалық
тәуекелден қорғау институты ретінде;
- Қазақстан экономикасындағы сақтандыру ... ... ... ... қызмет сақтандыру компаниялары қызметінің табыс көзі
ретінде;
- отандық сақтандыру қызметінің дамуындағы негізгі ... ... ... ... ... ... басқару тәсілі
ретіндегі тәуекел-менеджмент:
Дипломдық жұмыстың құрылымы.Диплом жұмысы екі бөлім, қорытынды және
пайдаланған ... ... ... ... саласындағы
мүліктік сақтандыру шарттарының құқықтық негізі» деп аталады.Бұл бөлімде
мүліктік сақтандыру шарт ұғымы: экономикалық әлеуметтік мәні және ... ... ... жағдайлары туралы баяндалған,2 бөлімінде
«Кәсіпкерлік саласындағы мүліктік сақтандыру шарттарының іс-тәжірбиеде
қолданудың ... ... деп ... ... ... саласындағы мүліктік сақтандыру шарттарының жүзеге
асырылу барысындағы рөлі мен кәсіпкерлік саласындағы ... ... ... ... ... оқытудың маңызы қаншалықты зор
екндігі туралы жазылған, сонымен қоса ... ... ... ... ... ... мен ... тұрады
1 КӘСІПКЕРЛІК САЛАСЫНДАҒЫ МҮЛІКТІК САҚТАНДЫРУ ШАРТТАРЫНЫҢ ҚҰҚЫҚТЫҚ НЕГІЗІ
1.1 Кәсіпкерлік мүлікті сақтандырудағы шарт ұғымы: құқықтық, экономикалық,
әлеуметтік мәні
Кәсіп ету - қандай да бір жаңа істі ... ... ... ... да бір маңызды істі орындауға кірісу.Әкімшілік-бюрократтық үлгінің
орнына келген ... ... ... ... ... ... сақтай отырып, экономикалық ... ... ... ... ... ... кәсіпкерлік дамуда. Кәсіпкерлік
жеке және заңды тұлгалардың пайда, табыс ... ... ... өзінің мүліктік жауапкершілігіне, өз атынан жүзеге ... ... ... ... ... сөзі, оның мазмұнын
жақсы ашады.Іскерлік барлық жерде, өмірдің ... ... ... ... ғана ... ... киноиндустрияда, спортта,
әскерде де қажет. Кәсіпкерлік-іскерлік белсенділік өнері. Кәсіпкерлік-бұл
алдымен ... ... Біз әр ... жеке ... иесі ... ... ... нақты ауқымындағы әрбір кәсіпкердің табыстары да
әртүрлі.Табыс деңгейі ... ... ... ... бұның өзі жеткіліксіз
көбіне жолы болғыштық та үлкен роль ... ... ... ... ойлай
алатындарға, үйренгендерге ғана көмек көрсетеді[11].
Кәсіпкерліктегі ойлау, нақты іскерлікті жобалау -кәсіпкердің кез-келген
жоспарлаған іскерлік ... ... ... ... ... көрінеді.Философиялық көзқарас тұрғысынан кәсіпкерлік-жанның ерекше
қалауы, іскерлік романтика түрі, адамның өзіне тән мүмкіндігін жүзеге асыру
құралы ... ... ... ... ... ... ... ұйымдастыра алуы және оған байланысты ... ... ... ... алуы ... ... ... үнемі болашақ
туралы ойлайды, сондықтан бұл әсерде ұлы ... ... Джон ... мына сөзі ... ... сіз болашақ туралы ойламасаңыз, ол
сізде болмайды". Кәсіпкерлік іскерлік белсендікке ыңғайы бар, өз ... жаңа ... ... адам қызметінің түрі [12]. Бірақ кез
келген бизнесменді кәсіпкер деп атауға болмайды. Кәсіпкер деп ... ... бір ... ... және бір ғана ... көрсететін кәсіпорын
иесін санауға болмайды. Ол кәсіпкерлік емес ... ... ... ... кәсіпкерлерге бизнеспен айналысатындардың
барлығын жатқызады, ... бұл сөз ... тек ... ... ... ... ... адамдарға арналған. Кәсіпкер жаңа
нарықты игерумен, жаңа тауарларды қызметтерді өндіруге көшумен т.б. ... ... ... ... Ең ... ... ... атмосфера жасау, сондықтан кәсіпкерлікті ... ... түрі ... ... ... Оған тән ... ең ... пайдаға ұмтылу; тәуекелге баруға дайын;
- жаңаға ұмтылу ұйымдастыру-шаруашылық жаңашылдық.
Қазіргі ... ... ... ... ... ... ізденіссіз, ойға сыймайды. Өз өнімінің үнемі
жаңалануын және ... ... ... ... кәсіпорын ғана өмір сүре
алады.Өндіріс сферасындағы кәсіпкерліктің басты мазмұны ... ... ... ... ... табу ... және оны дайындау (жасау) жолымен қанағаттандыру, тауарды
ретінде өнімдерді (орындалған жұмысты, көрсетілетін қызметті) ... ҚР ... ... ... жеке тұлға, өз бастамасымен барлық шешімдерді
қабылдап, заң негізінде өзінің қарауындағы мүлігін ... кез ... ... ... ... ... ... кеңістігінен әрбір кәсіпкер
өзінің шаруашылық тауашасын (нишасын) табуы керек.[13]
Кәсіпкерлік теориясының негіздерін 18-19-ғасырда Ф.Кенэ, А-Смит, Ж.Б.
Сэй, одан ... ... Ф. ... ... және т.б. ... ... ... иесі немесе оның тапсырмасы бойынша ... ... ... ... ... тиіммен бірге пайда немесе табыс алу және
атқаратын қызметтері-шығармашылық (шаруашылық ... ... ... ... ... және іске ... ресурстық (ақпарат,
қаржы, еңбек және материал ... ... ... ... түрде біріктіру және олардың қолданылуын ... ... ролі ... ... ... "Ол өз ... ... жеке табысын іздейді, бірақ бұл жағдайда ол еріксіз, өзінің
ойына мүлдем ... ... ... ... ... ... қоғамға саналы қызмет етуге ұмтылмаса да қоғам қызығушылығына
қызмет етеді".Кәсіпкер түсінігі белгілі эволюциялық кезеңнен өтті . ... ж. ... ... ой ... ... ... ... әрекет
етеді. А Бодо (1797ж.) кәсіпкер -қабылдаған ісіне жауапкершілік ... яғни ... ... ... және ... Ф. ... кімнің капиталды ұсынатынын, оған пайыз алатын
және ... ... ... ... арқасында пайда алатынын бөліп
көрсетуді ұсынды. 1934 ж. ... ... ... ... Д. Маклелланд бойынша кәсіпкер -қуатты адам, тәуекел
жағдайында жұмыс істейді. ... ... ... кез ... ең ... ... ... (1975ж.) кәсіпкер-бұл
бастама көтеруші адам деп санайды.Тәуекел жағдайында жұмыс істей ... ... ... ... ... ... Р.Хизрич (1985ж.)
кәсіпкерлік-құны бар жаңа ... ... ... ал ... " ... ... және ... тәуекел алып, қажетті уақыты мен
күшін жұмсап, ақысына ақша алады және ... ... алу ... ... ... жеке ... қоғамдық көмекпен
үйлестіру негізіндегі қызмет болып табылады. ... ... ... ... ... бірігуі болуы мүмкін. Кәсіпкерлік субъектілер
ретінде жеке тұлғалар жеке және жанұялық кәсіпорындарды ұйымдастыру жолымен
шығады. Мұндай ... өз ... ... шектелуі немесе
жалдамалы еңбекті ... ... ... ... ... әртүрлі шаруашылық ассоциациялар, жалдамалы ұжымдар,
ашық және жабық түрдегі акционерлік қоғамдар, әртүрлі серіктестіктер ... ... ... белгілері шаруашылық субъектілердің еркіндігі
және тәуелсіздігі, кез келген кәсіпкер кез келген ... ... ... ... ... ... еркін экономикалық қызығушылық. Кәсіпкердің
басты мақсаты ең үлкен мүмкін пайданы алу ... ... ... ... пен ... өзара бір тұтасты құрайды
деп ... ... ... қалыптастыру үшін белгілі
жағдайлар қажет: экономикалық; құқықтық; әлеуметтік және ... ... ... ... ... ... ... кәсіпкерлік қызмет сәйкес құқықтық орта шеңберінде қызмет
атқарады. Сондықтан қажетті құқықтық жағдайды жасаудың маңызы зор. ... ... ... реттейтін, кәсіпкерлікті дамыту үшін ең қолайлы
жағдай жасайтын заңдардың ... ... ашу және ... ... мен ... кәсіпкерлікті мемлекеттік бюрократизмнен қорғау;
3 өндірістік кәсіпкерлік қызметті ынталандыру бағытында салықтық
заңдылықтарды жетілдіру;
4 Қазақстан ... шет ... ... ... дамуы.
5 Ашылған кәсіпкерліктің мүлкін сақтандыруы
Қазақстан Республикасында кәсіпкерлік ... ... ... алғы
шарттары жасалған, соның ішінде меншікті жекешелендіру бойынша үлкен жұмыс
жүзеге асты. Сол ... ... ... үшін ... экономикалық негіз
жасалды.Қазақстанда меншік иесіне өз мүлкін иелену, пайдалану және басқару
құқығы берілген, заңмен бекітілген ... ... ... ең ... ... ... үшін ынтамен
қамтамасыз ету қажет. Меншікті кеткілікті қорғау кезінде, табыстың ... бір ... ... түрде жинау мақсатына арналады. Меншік иелеріне
ресурстарды қолданудағы икемділік әрбір ... ... ... ... ... ... ... мүмкіндік
береді.Меншікті иелену және ... ... ... өз жетістіктеріне,
өзінің кәсіпкерлік қызметінің тиімділігіне мақтаныш тудырады.Өзіндік жеке
меншік меншіктік немесе ... ... ... ... ... жеке
(жанұялық) еңбекпен жасалған материалдық жеке рухани құндылықтар болып
табылады.Жеке меншік өркениетті қызметтің ... ... Ол ... ... ... орындауы қажет. Жеке меншік біздің, экономикалық
процестерге ең қолайлы ... ... ... ... ... ... ... күшейту және дамытуды белсендіру шаралары туралы" Жарлығына сәйкес
шағын кәсіпкерлікті қолдау және дамыту мемлекеттік ... ... ... деп ... ... ... ... өз жарлығында
кәсіпкерлікті оның мүліктерін сақтандыруға аса ... ... ... ... кәсіпкерлігі. Мемлекеттік міндетті ... ... ... ... ... мемлекеттік зейнетақымен
қамтамасыз ету және медициналық сақтандыру бұл бизнеске жатпайды.
Кәсіпкерлікке мүлікті сақтандыру, ... және ... ... ... ... түрлері тікелей жатады.Кәсіпкерліктің
әр түрлерінің үйлесуі. Кәсіпкерліктің барлық түрлері өзара бірі бірімен өте
тығыз байланысты, бір ... ... ... еріксіз немесе қызығушылығы
бойынша қандай да бір дәрежеде басқасымен кездеседі. Өндірістік ... ... ... ... ... сату ... ... мен сату қаржы операцияларына байланысты, ақша қаржысын ... ... ... және ... ... ... тығыз
байланысады. Кей кезде бір кәсіпкерлікте өндіруші, ... ... ... ... ... барлық түрі байланысты және бір ... ... ... ... ... ... ... қаржы
ісін, делдалдықты, сақтандыруды шоғырландыруы мүмкін, соның әсерінен жаңа
бірлескен, кешенді түрлер пайда болады.
Қазақстанда ... ... ... ... ... белгімен
көрінеді:
- саяси жағдайдың тұрақсыздығы (ескі өмірдің қайта келуінен қорқуды
білдіреді);
- тез ... ... ... хаос жағдайын өзі үшін тиімді пайдалану мүмкіндігі:
Мұның барлығы, ұлттық сипаттағы ерекшеліктер кәсіпкерлік сфераға ... ... ... ... мынадай жүйелілікпен көрсетуге болады:
ағымдағы хаостық жағдайды пайдалану арқылы жылдам баюға ұмтылу (халықаралық
тәжірибеде ... ... 4-5 ... жеке ... ... баюы жөне
экономикалық құлдырау жағдайында әлемнің 500 ең бай адамдар санына ... ... ... және ... шенеуніктер жағынан
- тәуелдіктен кеткісі келуі, әрекеттердің еркіндігін алу және өмір сүру
- тәуелсіздігі (соның ішінде ... ... ... ... мен процедураларды жүзеге асыру
мүмкін болмаған өз әлеуетін жүзеге асыруға ұмтылу (соның ішінде ... ескі ... ... ... болмаған идеяларды жүзеге асыруды
ойлау;
- еңбек ақы есебінен өмірдің қолайлы минималды деңгейін қамтамасыз ете
алмау ... ... ... ... ... кәсіпкерлік
сфераға ену ееебінен, әсіресе көше кәсіпкерлеріне тән;
- қызықты ... ... және ... айналысқысы келуі;
- қоршаған орта көзіне өзінің әлеуметтік мәртебесін, ... ... ... ... төзімдігін тексергісі келуі; мәжбүр болу (мысалы,
жұмыстың жоқтығы).
Бұл қатарда ... ... ... ... ... ... өзінің жеке
мотивінің ықпалында, және өз жұмысындағы мүліктің ... ... ... - ... ... заң ... сәйкес
мемлекеттің өкілетті органының лицензиясы негізінде қалыптасатын сақтандыру
шарттарын орындау және бекітумен байланысты сақтандыру ... ... ... ... ... және жеке тұлғалар мүліктік
мүдделі нысандарды: ғимараттар, құрылыстар, тарату құралдары, күш беретін
қондырғылар мен ... да ... ... ... ... ... басқаларға қажетті құралдар, аяқталмаған өндіріс пен күрделі құрылыс
нысандары, ... ... ... тауарлар, шикізаттар, материалдар
мен басқа да мүліктерді сақтандыру шартына келісім жасасу арқылы ... ... ... ... ... ... бір ... (сақтанушы) сақтандыру сыйлық ақысын
төлеуге міндеттенеді, ал екінші тарап (сақтандырушы) сақтандыру жағдайы
басталған кезде сақтанушыға ... ... ... сома ... шегінде озінін пайдасына шарт жасалған өзге тұлғаға (пайда алушыға)
сақтандыру төлемін төлеуге міндеттенеді. Біздің ... ... ... ... ... ... шеңберінде пайда болатын
барлық мәселелерді қажетті реттеу, ... ... ... ... әсер ... шегі мен ... ... Шарттың толық құнарлы жүйесінің болмауы, біздің көзқарасымыз
бойынша, КСРО ... ... ... ... ... ... Сақтандыру ережелері сақтандырушымен сақтандырудың әр түрі ... ... және ... ... түрін жүргізуі үшін лицензияны
(рұқсатты) беру құқығы өкілетті ... ... ... жатқызылады.
Шартта қарастырылмаған жағдайларға байланысты даулар пайда болса, онда
басшылыққа сақтандыру ережелеріндегі жағдайлар ... ... ... ... қарастыруы керек:
1) сақтандыру объектілерінің тізімін;
2) сақтандыру сомаларын анықтаудың тәртібін;
3) сақтандыру тәуекелдерді;
4) ... ... ... алып ... ... шек қоюлар;
5) сақтандыру шарты қолданылуының мерзімі мен орнын;
6) сақтандыру шартын жасаудың ... ... ... мен ... сақтандыру жағдайы орын алғандағы сақтанушы жасауы
тиіс әрекеттерді;
9) сақтандыру жағдайының орын алғанын анықтайтын
құжаттар тізімін;
10) ... ... ... ... мен тәртібін;
11) сақтандыру төлемі немесе сақтандыру төлемінен бас тарту
жөнінде шешім қабылдау ... ... ... ... тоқтатылуын;
13) дауларды шешудің тәртібін;
14) сақтандыру тарифтерін және оларды экономикалық негіздеу;
15) ерекше жағдайлар:
Сақтандыру ... ... ... әдет ... ... болады деп айта аламыз. (ҚР АК 825-1-бабының ... ... ... ... ... ... сактанушы мен сақтандырушының арасында қосымша
жағдайларды ескеретін сақтандыру шарты жасалуы мүмкін. Қосымша ... ... көп ... ... заңнама қарастырған тәртіпте
сақтандырудың белгілі түрі бойынша ережелерді өзгертуге міндетті. ... ... ... ... тәжірибесінің бөлігі ретінде
қарастырылады.
Сақтандыру шартының ... ... ... ... ... ... консенсуалды болып қаралады. Бірақ,
(ҚРАК 827-б.) ... ... ... ... ... сыйлық ақысын
төлеген кезден бастап, ал оны бөліп-бөліп төлеу қарастырылса, бірінші
сақтандыру жарнасы ... ... ... ... енеді және тараптар үшін
міндетті ... ... ... іс ... жалпы тәртіп бойынша
сақтандыру шарты реалды болып ... ... ... ... мінез тараптардың келісімімен немесе жеке заң ... ... ... ... шарт, оны ... ... ... ... мен ... назар аудара отырып
көруге болады. Сақтанушы сақтандыру сыйлық ... ... ... ... ... ... ... етуге құқылы.Тиісінше (өз кезегінде)
сақтанушы сақтандырушыдан оның сақтандыру телемін жасау ... ... ... ете ... ... - ... шарт, тараптардың әрқайсысы берілгеннің орнына
мүліктік қанағат алады. Сақтандырушы тарапы ... ... ... ... ... ... ал ... тарабы болса немесе пайда
табушы сақтандыру төлемін алған ретте мүліктік ... ... ... ... ... ... төлемі барлық жағдайларда
жасалмайтынына қарамастан сақтала береді. Оның ... мен ... ... ... ... тараптардың ниетімен қамтылады.
Сақтандыру шартынын нысаны. Сақтандыру шарты жағдайларына қарамастан
жазбаша ... ... ... Сақтандыру шартының жазбаша нысанын сақтамау
оның сақтандыру шартын ... ... ... ... ... ... барлық жағдайлары көрсетілетін бір құжатты жасап
оған қолдарын қоя алады. Мұндай шартты жасау жеке ... ... сай ... ... ... ... жасалғанда
қолданымдырақ болып келеді.Сақтандыру сақтанушыны бір жақты ... ... ... ... (сақтандыру ережелеріне) қосылу
жолымен де жасалады. Мүндай шарт өзінің заңды табиғаты бойынша қосылу шарты
болып ... ... ... ... ... ... ... өмірі мен денсаулығын ерікті сақтандыру), онда шартты
сақтандырушының сақтанушыға сақтандыру ... ... беру ... жиі ... Сақтандыру шарты, шартты жасауға тараптардың ерік
біддіруін дәлелдеуге және олар барлық елеулі ... ... ... ... ... ... айырбас жасау арқылы да ... ... бір ... езге жазбаша нысанының арасында тандау
тараптардың келісімімен немесе ... ... ... ... ... жалпы полис беру арқылы жасасу мүмкіншілігін ... ... ... нысаны сөз бір текті ... ... ... ... ... негізінен бірдей жағдайлармен жүйелі
сақтандыру ... ... ... қолданылады. Содан басқа, жалпы ... ... ... ... ... ... ... сақтанушы мен
сақтандырушының арасында келісімнің болуы келеді. Сақтанушының талабы
бойынша ... оған ... ... әсер ... ... ... бөлек сақтандыру полистерін беріп тұруға ... ... ... ... мазмұнына сәйкес келмеген жағдайларда
артықшылық сақтандыру полисінде болады (соған ... ... ... ... ... атауы, орналасқан жері және банктік реквизиттері;
- сақтанушының (егер ол жеке адам болса), тегі, аты, әкесінің аты ... ... және ... жері ... ... ол ... ... болса) оның
атауы, орналасқан жері және банктік реквизиттері;
- сақтандыру ... ... ... сақтандыру сомасы мен сақтандыру төлемін жүзеге асырудың тәртібі мен
мерзімдері;
- сақтандыру сыйлық ... ... ... ... ... мен
мерзімдері;
- шарттың жасалу күні және қолданылу мерзімі;
- егер олар сақтандыру қатынасына қатысушылар болса, сақтандырылған адам
мен пайда алушы ... ... ... (сақтандыру полисінің) номері, сериясы;
- шарттың жағдайларына қарай өзгерістер ... ... мен ... тәртібі;
- сатып алу сомасын (жинақтаушы сақтандыру үшін) төлеудің шарттары мен
оның мөлшері.
Айтылғаннан сақтандыру ... ... ... ... ... қорытынды жасауға болады, олар:
1) сақтандыру объектісі;
2) мүмкін болатын сақтандыру жағдайы;
3) ... ... және ... ... жүзеге асырудың
тәртібі мен мерзімдері;
4) сақтандыру сыйлық ақысының мөлшері, оларды төлеудің
тәртібі мен ... ... ... ... ... ... ... бойынша шартқа өзге де елеулі
жағдайлар енгізілуі мүмкін[17].
Егер сақтандыру шартында заң ... ... ... ... нашарлататындай жағдайлар болса, онда осы ... ... ... ... ... ... жөніндегі
нормалардың диспозитивтігі сақтанушының жағдайын жақсартатын жағдайларға
ғана таралады. Осыған себеп болып, жоғарыда ... ... ... ... ... ... ... ажырамас мүдделері,
нарықтық арнайы субъектілерімен сактандыру компанияларымен шарт жасайтын
жеке кәсіпкерлер мен ... да ... ... ... ... сәйкес сақтандыру шартында көрсетілуге тиісті жағдайлардың
толық болмауына байланысты жауапкершілікті ... ... ... ... жеке ... толық болмауына байланысты дау
пайда ... ... дау ... пайдасына қарай шешіледі.
Бірақ бұл ереже қайта ... ... ... ... ... заң ... дұрыс орындау үшін, мүлікті
сақтандырудың құқықтық жағдайларын ескеру керек.
1.2 ... ... ... ... ... ... сақтандыру-бұл өмірдің әр түрлі салаларында барынша жиі
болатын ... ... ... занды тұлғалар мен азаматтардың
мүдделерін қорғау әдістерінің ... ... жиі ... су ... сел
және осылар сияқты т.б. жағдайлар нәтижесінде өздерінің қозғалмайтын және
қозғалатын ... ... ... сақтануды қалайды.
Кәсіпкерліктің дамуы тиісінше тәуекелдердің өсе түсуіне ... ... ... ... болып шығуы, нарықтағы бағалар
(құндылықтар) кенет езгеріп кетуіне, шарт бойынша ... ... ... ... ... шығындар болады. Өз кезегінде бүл
сақтандырудың дамуына қосымша түрткі ... ... ... ... ... ... ... мүліктік жағдайы жақсаруының және
кәсіпкерлік. дамуының салдарынан сақтандырудағы қажеттілік одан әрі өсе
түседі. Айтылғандардың ... ... ... ... №491 27 ... 2000 жылы бекітілген, 2000-2002 ... ... ... ... ... ... ... растайды [17]. Бұл бағдарламаның мақсаты ретінде казіргі
заманға сәйкес және тұрақты ... ... ... ... (аталған). Мұндай сақтандыру нарығы мемлекеттің, ... ... ... ... ... ... ... болуы
қажет. Осымен қоса тиімді сақтандыру жүйесін құру, мемлекеттік әлеуметтік
саясаттың бір ... ... де ... керек. Бағдарламада атап
өтілгендей, сақтандыру саласы адам өмірінің өндірістік және ... ... ... ... ... ... дәстүрлі
орын толтыру (компенсациялық) міндетімен бірге өзге де ... Енді ... ... ... ... ... де ... мәні бір қатар факторлармен анықталады. Ол мемлекет
тарапынан ... ... ... мен ... ... ... пен
ұйымдардың әр түрлі мүдделерін қосымша қорғауды ұсынуға мүмкіндік береді.
Табиғи және ... ... ... жою ... ... негізгі
ауыртпалығы қазіргі уақытта оның мүмкіншіліктері объективті шектеулі болып
келетін мемлекеттік бюджетке түседі.Сақтандыру осы қолайсыздықты жоюы тиіс.
Бұдан басқа ... ... ... өндірісте қолданылып жүрген
технологияның жетілдірілуіне, кәсіпкерлік қызметтің жедел ... ... ... ... ... ... халықты әлеуметтік қорғауды көтеру үшін қосымша негізді ... мен ... ... ... ... әсер ... ... медицинаны қоса алғандағы әлеуметтік қамтамасыз
ету мәселелеріне тікелей ... ... ... ... ... ... келесі міндеттер қатарын шешуге мүмкіндік береді:
-табиғи-техногендік сипаттағы қарастырылмаған шығындарды ... ... ... ... ... ... сай сақтаыдыру жәрдемімен әлеуметтік
қамтамасыз етудің жекелеген мәселелерін шешуге жинақталған ... ... ... жоғалтуға, асыраушының қайтыс болуына,
жұмыссыздыққа жәрдем ... ... ... ... ... ... толтыруға;
-халық пен үйымдардың қаражаттарын ұзақ мерзімді негізд ұлттық экономикаға
шоғырландыруға.
Мемлекет ... ... ... ... ... ... ... етуге қабілетсіз болып шықты. Кепілдіктерді қамтамасыз ету
міндеті қазір сақтандырудың «йығында»болып тұр. ... ... бір ... ... ... өсе ... ... қорғау органдары
ұйымдасқан (кәсіби) қылмыспен бетпе-бет келді, техногендік апаттар саны
артты. Нарық жағдайында (жаңа ... ... ... өмір ... өмір мен ... келтірілген зардаптарды қалпына келтіруде қандай
да болсын бір мүмкіншілігі болуы өте ... ... ... ... ... ... ... соның ішінде автомобиль көлігі
мәселе де ... ... ... ... ... ... қайта
қалыптасу кезеңінде сақтандыру саласында ең маңызды өзгерістер басталуына
негіз қалаған заңдардың, өзге нормативті-құқықтық ... ... ... ... өзін ... ... көрсеткен сақтандырудың
толығынан мемлекеттік жұйесінен бас тартылады. Бәсекеге ... жол ... ... ... ... біріне айналды,
және қазір ол кәсіпкерліктің ең жоғары ұйымдастырылған түрлерінің ... ... ... ... ... ... ... мемлекет сақтандыру дамуын бақылаусыз өз бетімен ... ... ... ... ... ... ... салалардың бірінің
сақтандыру құқығының дамуымен бірге болды. ... ... ... ... ... ісін ... және ... жүзеге асырумен байланысты пайда болатын қоғамдық ... ... ... ... ... ... ... ұйымдастыру
мәнін төмендетпей, сақтандыруға жататын жағдайлар әсерінен зардап шеккен
тұлғаларға мүліктік өтем ... ... ... қамтамасыз ететін тікелей
құралы болып жеке жасалған ... шарт ... ... ... азаматтық құқық үлесіне шарттық сақтандыру міндеттемесінің
жалпы құрылысын ... ... ... ... ... азаматтық
кұқық көзқарасынан шарттық қатынастар шеңберінде пайда болатын барлық
мәселелерді ... ... ... қатынастарын ықылассыз
қатысушыларына азаматтық-құқықтық әсер ... шегі мен ... ... ... құнарлы жүйесінің болмауы, біздің көзқарасымыз бойынша,
КСРО кезіндегі ... ... ... ... ... ... қарастыруда біз әкімшілік (қаржылық) құқық саласына
жататын құқықтық нормалар әрекетін ескермесек ... ... заң ... аталған шартты қарастыруда да пайдаланылатын
түсініктер жиынтығы бар. ... ... ... Осыған дейін біршама
уақыт бұрын сақтандыру қатынастарын кешенді ... заң ... ... ... ... 1995 ... 3 қазанынан Сақтандыру
туралы "заң күші бар ... ... 2000 ... 18 ... Республикасының Сақтандыру қызметі туралы "жаңа Заңы қабылданды,
қазір ол заңгерлер тарапынан жоғарғы ... Онда ... ... ... ... талаптарға сәйкес келтіруді қамтамасыз ететін
шаралар қарастырынған. Азаматтық-құқықтық қатынастарды реттейтін нормалар
көбінесе (Қазақстан Республикасының АК ... ... ... "деп ... ... ... [13].
Сақтандырудың жекелеген түрлерін реттейтін бөлек нормативтік актілердің
де біркатар саны бар, мысалы 1996 жылдың 31 ... №1319 ... ... ... 1997 ... 2 сәуіріндегі №460 Қазақстан
Республикасы Үкіметінің қаулысымен бекітілген және т.б.Сақтандыру қызметіне
бақылау жүргізу туралы ... ... ... 1995 ... ... ... Қазақстан Республикасының Ұлттық банкі туралы "Заңында
мазмұндалған. Сонымен бірге сақтандыру ... ... ... ... 1995 ... 31 тамызынан Қазақстан Республикасындағы
банктер және банк қызметі туралы ... да ... ... ... ... ... ... Сақтандыру қызметі
туралы 'Заңының 3,4-баптарында, Қазақстан ... АК ... ... ... АК ... және ... ... анықталған, сақтандыру ұйымының жеке ... ... ... ... қалыптастыратын сақтандыру жағдайы
немесе басқа жағдайлардың пайда болуындағы ... және жеке ... ... ... ... ... қатынастар кешенін ұсынады.
Сақтандыру жағдайы - сақтандыру шарты сақтандыру төлемін төлеуді
қарастыратын жағдай. Сақтандыру ... - ... ... ... сипат
және нақты адам әрекеті ретінде өз пайда болу себебін ... ... орын ... ... мен ... талаптары жинақтау
сақтандыру шарттары бойынша қарастырылатын ... ... ... ... түрі заң ... (сақтандыру міндеті болып
келген кезде) және шарттарымен (сақтандыру ерікті болып ... ... ... ... ... ... туралы
"Заңының 6-бабына сәйкес сақтандыру ... ... ... ... бөлу ... ... ... бойынша сақтандыру:
- жеке;
- мүліктік болып бөлінеді.
Жеке сақтандыру шарты бойынша сақтанушының өзі, сондай-ақ ... ... ... ... адам ... ... мүмкін.
Мүліктік және кәсіпкерлік тәуекелдер мен азаматтық-құқықтық жауапкершілікті
қоса ... ... ... ... ... ... сақтандыруға
жатады.
Мүлікті сақтандыру кезінде мүліктің жоғалуы, жетіспеуі ... ... ... ... өзге де ... ... ... Сақтанушының
немесе пайда алушының мүліктерді ... ... ... ... ... сақтандыру шарты жарамсыз болады.
Кәсіпкерлік мүлікті сақтандыру кезінде сақтанушы ретінде іс-қимыл жасайтын
кәсіпкердің шарттары бойынша ... өз ... ... ... ... тәуекелі немесе кәсіпкерден теуелсіз жағдайлардан
осы қызмет шарттарының өзгеруінен болған залалдар тәуекелі, соның, ішінде
күтілген ... ... қалу ... ... Мүлікті сақтандырудан
айырмашылығы сақтандырудың бұл класында тек сол сақтанушының кәсіпкерлік
тәуекелі және тек ... ... ғана ... мүмкін [21].
Сонымен қоса кәсіпкерлердің негізі автокөлік сақтандырылуына тоқтала
кеткен дұрыс деп ... ... ... ... ол көлік құралын иеленуге, пайдалануға, оған билік етуге
байланысты адамдардың мүліктік ... оның ... ... жойылуы,
соның ішінде айдап немесе ұрлап әкетілуі салдарынан ... ... ... ... ... мөлшерінде сақтандыру төлемдерін жүзеге асыру
көзделетін сақтандыру түрлерінің жиынтығы болып ... ... ... ... ... ... ... қатар, жоғарыда
айтылғандай, сақтандырудың жеке класында болып келетін жүктерді сақтандыру
тұрады.
Жүктерді сақтандыру - жүктерді иеленуге, пайдалануға, оған ... ... ... ... ... оның ... немесе жойылуы,
соның ішінде жүктердің, тасымалдау әдісіне ... ... ... ... ... ... немесе толық өтемі ... ... ... ... ... сақтандыру түрлерінің
жиынтығы болып табылады.Сақтандырудың ... да ... ... ... ... нысаны туралы айтылғанда қосымша
сипатталып кеткен. Объектіні сақтандыру ... ... ... ... шартымен сақтандырылған жағдайдағы дағдылы сақтандырумен қатар,
қос сақтандыру белгіленеді, ол ... ... бір ... ... ... дербес шарт бойынша сақтандыруы
Сақтандырылғандар тарапынан ... ... ... ... ... әкеп ... сақтандырушы тарапы жағынан тұлғалардың көптігі ортақ
сақтандыруды құрады. Егер сақтандырушының өзі сақтанушы ... ... ... ... оның бір ... орындамауына байланысты
тәуекелді сақтандыратын болса, қайта сақтандыру ... орын ... өзі де ... ... ... және ... емес ... түсініктері енгізілген.
Кейбір жағдайларда азаматтық сақтандыру құқыктық ... ... ... брокерлері мен сақтандыру агенттері болып
табылатын сақтандыру делдалдық ... ... ... ... ... ... және қайта сақтандыру мәселелері ... ... өз ... және ... тапсыруымен сақтандыру шарттарын
немесе өз атынан және цеденттің тапсыруымен ... ... ... ... ... кызметті жүзеге асыратын заңды тұлға. Сақтандыру
брокерінің қызметі ерекше қызмет түрі болып табылады және оны ... ... ... ... ... ... өзі ... сақтандыру (қайта сақтандыру) шарты бойынша өкілеттігі мен
жауапкершілігі ... ... ... щартының тараптарымен
жасалатын тиісті шарттармен белгіленеді.Сақтандыру брокерлерінің қызметі
сақтандыру қызметтер ... оны ... ... ... ... басқа, олар басқа да қосымша міндеттерді атқарулары қажет. Мысалы,
сақтандыру брокері өзі анықтаған сақтандыру (қайта ... ... ... ... ... мемлекеттік органға кейінге қалдырмай
мәлімдеуі тиіс.Сақтандыру делдалдығы кеңінен шекарааралық ... ... ... ... ... ... брокерлері) Қазақстан Республикасыкың, аумағында Қазақстан
Республикасының резиденті емес ... ... ... ... шегінен тыс жерлерге шығатын автокөлік құралдары иелерінің
азаматтық-құқықтық жауапкершілігін сақтандыру шарттарын жасасу жөніндегі
делдалдық қызметті ... ... ... делдалдығын көрсететін
тағы басқа субъекгілерінің бірі болып сақтандыру агенттері табылады.
Сақтандырудың ... ... ... ... ... брокерлерінің жағдайынан ерекшеліктері (сақтандыру
агенттері) берілген өкілеттігіне сәйкес сақтандыру ... ... ... ... ... ... жөніндегі делдалдық қызметті жүзеге
асырады, яғни тек сақтандырушының ... ... ... және ... ... саласын түсіну үшін қажетті
негізгі ... біз ... Енді оның ... ... ... ... ... бойынша бір тарап (сақтанушы) сақтандыру сыйлық ақысын
төлеуге міндеттенеді, ал екінші тарап (сақтандырушы) сақтандыру жағдайы
басталған ... ... ... ... белгіленген сома (сактандыру
сомасы) шегінде озінін пайдасына шарт ... өзге ... ... ... ... төлеуге міндеттенеді. Сақтандыру шарттық қатынастарының
ерекшелігі: сақтандырушы шығаратын ережелерде ... ... ... ... Өз ... сақтандырушы заңның барлық (ҚР АК ,803-
6., 1-тарм.) талаптарының және оның кызметін ... ... ... ... ... Егер ... ... бақылайтын өкілетті
мемлекеттік орган заңның бұзылуын ережелерде көрсе, онда ол сол ... ... ... ... ... (рұқсат) бермеудің негізі
болып есептеледі Сақтандыру ережелері сақтандырушымен сақтандырудың әр түрі
үшін бөлек дайындалады және ... ... ... ... ... ... беру ... өкілетті мемлекеттік органымен келісуге
жатқызылады. Шартта қарастырылмаған жағдайларға байланысты даулар ... онда ... ... ... ... ... ... ережелеріндегі жағдайларды сақтандырудың әдет ғұрып
нормаларына жатқызуға болады деп айта ... (ҚР АК ... ... ... ... дәлелдейді[13]. Келісім бойынша сактанушы мен
сақтандырушының арасында қосымша ... ... ... ... ... жағдайлар үш еседен көп қайталанса, сақтаңдырушы
заңнама қарастырған тәртіпте сақтандырудың белгілі түрі бойынша ережелерді
өзгертуге ... ... бұл ... сақтандырушының тұрақтанған
тәжірибесінің бөлігі ретінде қарастырылады. ... ... ... ... ... ... ... консенсуалды болып қаралады. Бірақ, (ҚРАК 827-б.) сәйкес, сақтандыру
шарты сақтанушы сақтандыру сыйлық ақысын төлеген кезден ... ал ... ... ... ... ... ... төленген кезден
бастап күшіне енеді жене ... үшін ... ... Осыны ескерсек іс
жүзінде жалпы тәртіп бойынша сақтандыру шарты ... ... ... [8].
Сақтандыру щартына консенсуалдық мінез тараптардың келісімімен немесе жеке
заң актілерімен берілуі мүмкін.Сақтандыру шарты өзара шарт, оны ... ... ... ... мен ... ... ... отырып
көруге болады. Сақтанушы сақтандыру сыйлық ақыларын төлеу керек, ... ... ... ... ... құқылы.Тиісінше (өз кезегінде)
сақтанушы сақтандырушыдан оның ... ... ... ... ... ... ете алады.
Сақтандыру шарты - ақылы шарт, тараптардың әрқайсысы берілгеннің орнына
мүліктік ... ... ... ... сақтандыру сыйлық ақылары
түрінде мүліктік қанағат алады, ал ... ... ... немесе пайда
табушы сақтандыру төлемін алған ретте мүліктік ... ... ... шартының ақылығы сақтандыру төлемі барлық жағдайларда
жасалмайтынына қарамастан ... ... Оның ... мен ... ... ... кезінде тараптардың ниетімен қамтылады.Сақтандыру
шартынын нысаны. Сақтандыру шарты жағдайларына қарамастан жазбаша нысанда
жасалуы керек. Сақтандыру ... ... ... ... оның ... ... ... арасында танытуға мүмкіншілік береді. Тараптар
шарттың барлық жағдайлары көрсетілетін бір құжатты жасап оған ... ... ... ... жасау жеке келісілген жағдайларға, бір-біріне сай
келмейтін тәуекелдерге ... ... ... ... ... ... ... бір жақты тәртіпте сақтандырушы әзірлеген
үлгілік шарттарға ... ... ... ... де ... шарт ... ... табиғаты бойынша қосылу шарты болып келеді.
Азаматтардың мүддесіне қарай ... ... ... ... мен ... ... ... онда шартты сақтандырушының
сақтанушыға сақтандыру куәлігін (полисті) беру жолымен жасау жиі ... ... ... ... ... ерік ... дәлелдеуге және
олар барлық елеулі жағдайлар бойынша келісімге келгенін білдіретін жазбаша
құжаттармен ... ... ... да жасалуы мүмкін. Шарттың бір немесе өзге
жазбаша нысанының арасында тандау тараптардың ... ... ... ... ... ... шарты жалпы полис
беру арқылы жасасу мүмкіншілігін де ... ... ... нысаны сөз
бір текті мүліктердің әртүрлі партиясын белгілі ... ... ... ... ... ... жөнінде жүрген жағдайда қолданылады.
Содан басқа, жалпы полис, бойынша сақтандыруды жүзеге ... ... ... ... мен ... ... келісімнің болуы
келеді. Сақтанушының талабы бойынша сақтандырушы оған ... ... ... ... жеке ... ... сақтандыру полистерін беріп тұруға
міндетті. Жалпы полиске сақтандыру ... ... ... ... ... ... ... болады (соған көңіл бөлінеді)
Сақтандыру шартың мазмұны: (ҚР АК 826 ... ... ... жері және ... ... (егер ол жеке адам болса), тегі, аты, әкесінің аты (егер бар
болса) және тұрған жері немесе (егер ол ... ... ... оның атауы,
орналасқан жері және банктік реквизиттері;
- сақтандыру объектісі;
- сақтандыру жағдайы;
- сақтандыру сомасы мен сақтандыру ... ... ... ... мен
мерзімдері;
- сақтандыру сыйлық ақысының ... ... ... ... мен
мерзімдері;
- шарттың жасалу күні және қолданылу мерзімі;
- егер олар сақтандыру қатынасына қатысушылар ... ... ... ... ... туралы көрсету;
- шарттың (сақтандыру полисінің) номері, сериясы;
- шарттың жағдайларына қарай өзгерістер енгізілетін көздер мен оларды егізу
тәртібі;
- сатып алу ... ... ... ... ... шарттары мен оның
мөлшері.
Егер сақтандыру шартында заң актілерінде көзделгендермен салыстырғанда
сақтандырушының жағдайын ... ... ... онда осы ... ... ережелер қолданылады. Яғни, сақтандыру жөніндегі
нормалардың ... ... ... ... ... таралады. Осыған себеп болып, жоғарыда айтылған сақтандыру ... ... ... келеді, азаматтардьң ажырамас мүдделері,
нарықтық арнайы субъектілерімен сактандыру компанияларымен шарт жасайтын
жеке ... мен ... да ... ... ... ... сәйкес сақтандыру шартында көрсетілуге ... ... ... ... жауапкершілікті сақтандырушы ... ... ... жеке ... ... ... байланысты дау
пайда болған жағдайларда, дау сактандырушының пайдасына қарай шешіледі.
Бірақ бұл ереже ... ... ... ... ... ... ... Сақтандыру шартының тараптары
сақтандырушы мен сақтанушы болып табылады. Сақтандырушы сақтандыруды жүзеге
асыратын, яғни ... ... ... ... ... ... ... шарт жасалған өзге тұлғаға (пайда алушыға) шартта айқындалған
соманың ... ... ... ... ... жүргізуге міндетті
тұлға. Сақтандыру ұйымы ретінде тіркелген және сақтандыру ... ... ... ... бар заңды тұлға ғана сақтандырушы бола алады.
Шетелдік қатысушылар мен ... ... ... азаматтары Қазақстан
Республикасының сақтандыру (қайта сақтандыруы) ұйымдарының ... ... ... емес сақтандыру ұйымдарының қызметі шектеледі.
Қазақстан Республикасының аймағында ... ... ... ... ... немесе оның жеке бөлімшелерін және Қазақстан
Республикасының резиденті болып саналатын жеке тұлғаның мүліктік ... тек қана ... ... ... ... ... ... жүргізіледі. Сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы
коммерциялық ұйым ... ... ... ол ... ... арнайы құкық
қабілеттілігіне иеленеді, ал арнайы құқық қабілеттілік ... ... өте ... кездесетін қасиет. Сақтандыру ұйымы сақтандыру
қызметінен бөлек өкілетті ... ... ... ... ... тәртіппен инвестициялық қызметті жүргізуге, тиісті
жинақтаушы сақтандыру шартында көзделген сатып алу ... ... ... ... беруді және сақтандыру ұйымыньщ қызметінің негізгі
бағытымен тығыз ... ... ... да ... жүргізуге
құқылы.Өз мүшелерінің және өзге де мүліктік мүдделерін сақтаңдыруды жүзеге
асыру үшін ұйымдастырылған өзара сақтандыру ... ... ... болып табылады.
Қазіргі заң сақтандыру ұйымдарына ... ... ... ... ... ... ... ерекшеленеді. Бұл өз кезегінде
сақтандыру ұйымы қандай сақтандыру шарттарында сақтандырушы бола алатынына
әсер ... ... ... ... ... ... ... өзгеруі мүмкін.
Кәсіпкерлік мүлікті сақтандыру шарты бойынша пайда алушы ... ... бола ... ол ... ... бір уақытта сақтандырылған адам
болуы да қажет.Азаматтық-құқықтық жауапкершілікті сақтандырған кездерде
пайда алушылар ... ... ... ... ... ... яғни сақтанушының әрекеттерімен оларға зиян келтірілетін тұлғалар
келеді. Осы ереже шартта пайда алушы болып ... өзі ... ... ... ия ... пайда алушы көрсетілмегеніне ... ... ... ... ... ... жағдайы
болса, бірақ шартта ... ... ... олар ... ... ... ... Пайда алушы сақтандыру
жағдайы орын алған кезде ... ... ... ... ... ... ... туралы талап қоюға құкылы. Сонымен
қатар, пайда алушыға ... ... ... ... ... мүмкін емес, оларды мұндай жағдайларда сақтанушы ... (ҚР ... ... ... ... ... ... жағынан құқықтық мирасқорлық және
сақтандырылған адам немесе пайда ... ... ... ... ... ... реттелген. Сақтандырушының тарапы жағынан
құқықтық мирасқорлық азаматтық құқықтағы ... ... ... ... мирасқорлықтың жалпы ережелеріне сәйкес ... ... ... жасасқан сақтанушы қайтыс болған жағдайда
сақтанушының құқықтары мен ... ... ... осы ... ... ... ... сақтанушыны тарапынан универсалдық
(әмбебап) құқықтық ... ... ... ... жалпы
ережелер бойынша жүзеге асырылады. Сингулярлық құқықтық мирасқорлық тәртібі
бойынша ... ... мен ... ... ерекшеленеді.
Егер басқа тұлғаға алғашқы сақтанушының мүлкісіне меншік құқықтары ... де ... ... ... ... ... ... шарты бойынша
құқықтар мен міндеттемелердің ауысуы сақтандырушының ... ал ... ... бойынша талап ету құқығын беру борышкердің
келісімін талап етпейді. Сақтандырушының келісімінсіз ... ... жол беру жеке ... ... ... ... актілерімен
немесе шарттың өзімен карастырылуы мүмкін. Занды тұлға болып есептелетін
сақтанушыға құқықтық мирасқорлық ... ... ... ... Оның
универсалдық кұқықтық мирасқорын анықтау жалпы ережелермен жүргізіледі.
(заңды тұлғаны ... құру орын ... ал ... ... ... ... ... жөніндегі сұрақты шешу
сақтандырушының келісімін алумен байланысты (ҚР АК 863-6. ... ... ... ... ... ауыстыруды қарастырайық
[13].
Ауыстыруға қарасты ерекше ережелер азаматтық-құқықтық жауапкершілікті
сақтандыру реттері үшін ... ... ... ... ... адам болып табылмайтын сақтанушы бүл
туралы сақтандырушыға жазбаша хабарлап, ... ... ... кезкелген уақытта сақтандырылған тұлғаны ... ... ... шартымен сақтандырылған адамды еркін ауыстыруға тиым
салынуы немесе мұндай ауыстыруға шек ... ... ... ... ... бойынша және азаматтық-құқықтықжауапкершілікгі
сақтандырудан басқа мүліктік ... ... ... ... ... ... адам тек ... және сақтандырушының келісімі
бойынша ғана басқа тұлғамен ауыстырылуы мүмкін. Шарт ... ... алу ... егер ... адам оны ... бас ... ... сақтанушыға ауысуы мүмкін.Егер сақтанушы болып
табылмайтын сақтандырылған адам қайтыс болуы, сақтандыру ... ... ... ... жол ... ... ... тұлғаны ауыстыру мүмкіндігі заңмен ... ... ... объектісі. Сақтандыру объектісі жеке жөне заң-ды түлғалардың
мүддесі болып есептеледі. Сақтанушының құқыққа қайшы мүдделері сақтандыру
обьектісі бола ... ... ... ... ... ... екендігіне әкеп соғады. Сақтандыруға жататын мүдделер, мүліктің
жойылуының немесе басқа да жоғалуының, кәсіпкерлік қызметтен ... ... ... ... тартылудың өмірге немесе
денсаулыққа зиян келтірудің салдарынан ... және тағы ... ... ... ... ... ... оларды азайтуға
бағытталған сақтанушы (сақтандырылған адам) субъектісінің ықыласымен
байланысты. ... ... ... олар ... ... да ... ... мүліктік және мүліктік емес құқықтық қатынастар ... ... ... құқықтар объектілерінің өздерімен теңестіруге
болмайды. ... ... ... ... ... ... жасауға
болады, сақтандыру қатынастары кейбір мөлшерде қалған азаматтық ... үшін ... ... ... ... шартының заңды
объектісі болып (қызмет көрсетудің өзге ... ... ... ... көрсетуді қамтамасыз ететін сақтандырушының жүріс тұрысы есептеледі.
Сақтандырушының қызметі қаржылық мазмұны болады, сонымен ... ... ... ... банкілік, қаржылық қызметті реттейтін шарттардың
таныс конструкцияларына сәйкес ... ... ... ... ... жасау көмектесе алады.
Сақтандыру шартының мазмұны. Сақтандыру шарты көбіне нақты (реалды) ... оның ... ... ... ... және ... ... болып келетін сақтандырушының ... ... ... ... ... кезекте) сақтанушы сақтандырушыға сақтандыру ... ... ... осы ... ... ... ... да,
пайда алушыға да жүктей алмайды. Мұндай міндет оларға заңды ... ... ... ... ... ... ақша сомасы
ретінде қарастырылады. Сақтанушы шартпен сәйкес, сақтандыру объектісі мен
сақтандыру тәуекелінің сипатын ескере отырып, сақтандыру сомасының ... ... ... ... ... ... ... сақтандырушы әзірлеген сақтандыру тарифіне ... ... ... ... ... ... ... кезіңде сақтандыру сыйлық ақыларының мөлшерлері занды актілерімен
орнатылған одардың мөлшерлерінен көп ... ... ... автокөлік
құжаттарының иелерінің азаматтық-құқықтық жауапкершілігін міндетті түрде
сақтандыру жөніндегі ... ... ... ... иелерінің, 1200 кубтық
сантиметрге дейінгі ... ... бар ... ... сақтандыру үшін, үш айлық есептік көрсеткіштер көлемінде
сыйлық ... ... ал ... 1600 ... сантиметрге дейін
кіргізілетін сақтандыру сыйлық ақысы төрт айлық есептік ... ... және т.б. ... ... ... міндетті
түрдегі сақтандырудың осы түрлеріне тарту мақсатыңда алынатын сақтандыру
сыйлық ақыларының мөлшерін азайтып ... ... ... ... мен ... шартпен белгіленеді. Сақтандырудың міндетті
түрлері бойынша олар ... ... ... ... ақысы
әдетте біруақтылы төлемді. Шартта сақтандыру сыйлық ақысын бөліп-бөліп
төлеу көзделуі мүмкін. Тараптар кезекті ... ... ... ... ... жауапкершілікті қарастыра алады. Содан басқа,
сақтандырушының осы жағдайда шартты мерзімінен ... бұзу ... ... ... ... бұл шартты бұзу мүмкіндігі жинақтау
сақтандыру шарттары үшін қарастырылмайды. Азаматтық кодексінде ... ... ... ... ... орнатылған мерзімде
сақтандырушы сақтандыру жарналарын ... ... ... ... ... ... қажеттілігі жөнінде сақтанушыға хабардар
беруге міндетті.
Мүлікті сақтандыру шартын жасағанан кейін де ... ... ... ... хабарланған жағдайлардағы белгілі болған елеулі
езгерістерді, ауытқушылықты сақтандырушыға хабарлап отыруға ... ... ... ... бойынша жағдайлардағы елеулі
өзгерістер болып сақтандыру тәуекелінің ұлғаюына елеулі әсер етуі ... ... ... ... ... ... ... көрсетілген
өзгерістер барлық жағдайда маңызды деп ... ... ... ... сақтанушы шартқа көрсетілген мерзім ішінде, ал егер ... ... ... әрбір партиясын алғаннан кейін өзінше,
сақтандырушыға оған тәуекелдің ... ... ... мәліметтерді
хабарлап отыруы керек. Көлік иелерінің азаматтық-құқықтық жауапкершілігін
міндетті ... ... ... 3-тармағына сәйкес сақтандыру
жағдайы болған соң ол ... 3 күн ... ... ... ... пен
мереке күндерін есептемегенде) сақтандырушыны хабарлап етуі керек.
Бара-бар қамтамасыз ету жүйесі қолданылады, соған сәйкес сақтандырылған
мүлікке келген зиян, ... ... ... құнын анықтайтын соманың
қандай бөлігін құрайтынына қарап үлесті ... ... Бұл ... ... сомасы сақтандыру сомасының мүлік құнының сомасына
қамтамасыздықты анықтайтын процентке көбейтіледі.Алғашқы ... деп ... ... ... ... шығын сақтандыру құны
сомасының және сақтандыру сомасының проценттік ара-қатынасының ... ... ... ... ... Сақтандыруды қамтамасыз
етудің үшінші түрі бойынша шығын қатаң түрде шектелген мүлікітің сақтандыру
құнының шеңбері көлемінде өтеледі, бұл жүйе ... да ... ... ... ең ... және ең ... ... керсетіледі.Бірінші сақтандыру
жүйесіне сәйкес сақтанушыға (сақтандырушыға, пайда ... ... зиян ... аз ... Ал ... екі ... сәйкес
сақтандыру төлемі сақтандыру сомасын басшылыққа алады, ал егер ... ... ... зиян ... аз ... ... бұл заңмен
шектелмесе). Заңмен қарастырылған кейбір ... орын ... ... ... әсер ... ... ... сақтанушыға сақтандыру
төлемін толеуден толық немесе ішінара бас тартуға құқылы ... ... ... мыналар жатады:
- сақтанушының, сақтандырылғанның немесе пайда ... ... ... ... больш келген қасақана әрекеттері ... ... ... аса ... ... жасау бұған қосылмайды).
Яғни тізіліп ... ... ... азаматтық құқықтық
көзқарастан заңсыз болып ... бұл өз ... ... ... ... ... ішінара төлеуден босатады және ол өз
қалауы ... ғана ... ... ... ... ... жасай алады.
- сақтанушының, сақтандырылушының немесе пайда ... ... ... ... ... немесе әкімшілік құқық бұзушылық деп табылуы.
(ҚР АК 839-6. ... ... ... ... ... ... жасаудан босататын сөзсіз негіздер болып келеді. Мұнда
ерекшелік мына ретте қарастырылады, өзін ... ... ... ... ... ... болса және осыған дейін сақтандыру шарты ... кем емес ... ... ... ... онда сақтандырушы сақтандыру
төлемін жасау ... ... ... ... ... әсер етсе сақтандырушы сақтандыру төлемін өтеуден
босатылады, олар:
Сақтандырушының сақтандыру төлемін жасаудан бас ... ... ... ... сақтанушы сақтандыратын объект туралы, сақтандыру жағдайы
және онын зардабы ... ... ... ... ... ... сақтанушының сактандыратын жағдайы болдырмау үшін шараларды әдейі
колданбауы;
- мүлікті сақтандырудағы ... ... ... кінәлі тұлғадан
өтем алуы;
- сақтандыру жағдайының ... ... ... және ... ... ... сақтанушының кедергі келтіруі;
- сақтандырушыға сақтандыру жағдайы туралы хабарламау;
- сақтандыру жағдайының тууына себепші ... ... ... талап
коюдан бас тартуы, сонымен қатар сақтандырушыға ... ... ... орнына талап ету құқын жүзеге асыру үшін қажетті құжаттарды
беруден бас тарту. Бұл ... егер ... ... төленіп қойса,
сақтандырушы төлемді толық немесе ішінара қайтаруды ... ... ... шарты мерзімінен бұрын мына жағдайларда ... ... егер ... ... ... ... ... оны ауыстыру орын алмаған кезде сақтанушы болып rелмейтін сақтандырылушы
сақтанушы болып келмейтін сақтандырылған тұлғаның өлімі жалпы ереже ... ... мен ... пайда алушылардан басқа тұлғаларға ауысуын
әкелмейді. Егер ... мен ... ... тұлғаларды аталған
санаты қатыспаса, онда сақтандырылушылардың ... ... ... ... ... ... ... сақтандырылған мүлкін алу, егер сақтандырушы сақтанушының
ауысуына қарсы болса, ал заң ... ... ... шартында осыған
қатысты өзге ереже қарастырылмаса.
Бұл жағдайда сөз ішінара (сингулярлық) құқықтық мирасқорлық мүмкімдігі
туралы болып отыр. Сақтандыру шартында оның ... ... ... ... сақтандырушы борышкер болып келетін сақтанушыны ауыстыру тек
борышкер сақтандырушының келісімімен рұқсат етіледі, себебі сақтандырушы
әрқашан ... ... ... ... ... ... ... өз кәсіпкерлік немесе азаматтық-құқықтық жауапкершілігін сақтандырған
сақтанушы кәсіпкерлік қызметін бекітілген ... ... ... ... бір ... ... қызмет субъекгісінің
қатысуын болжайды және ... ... ... мирасқорлыққа жол
бермейді, өйткені (ҚР АК 810, 812-б.) сәйкес кәсіпкерлік тәуекелдерді
шарт бойынша ... ... ... ... ... мен ... бір тұлға болуы керек;
- -сақтандырылатын жағдай туындау мүмкіндігі жойылса және ... ... ... ... негізден өз болмысын
жоғалтса. Сақтандыру шартын тоқтатудың бұл негізі ... ... ... ... бүл шарт ... ... ... жасау
міндеті сақтандыратын жағдайға тәуелсіз орын алады.
Жоғарыда ... ... ... ... ... ... шарты тоқтатылуының бір негізі орын алса да шарт тоқтатылады деп
есептеледі.
Шарттың тоқтатылуында тарап бұл ... ... ... ... ... ... Сақтанушы бұл жағдайда сақтандыру шартынан ... бас ... ... қарамастан, бас тарта алады.
(ҚР АК 842-бабында) сақтандыру шартын мерзімінен бұрын тоқтатудың ... ... ... ... ... аталған негіздердін
біреуі бойынша тоқтатқанда, егер сақтандырушыда сақтандыру шартын тоқтатуға
мүддесі болмаса, бірақ сақтандыру шартының ... ... емес ... ... қалыптасса, болмаса онда сақтандырушыға тиімсіз
жақтары ашылса онда ол ... ... ... ... ... ... бір
үлесте сақтандыру сыйлық ақысын алу құқығына ие болады.Егер ... ... 811-6. ... ... ... себептермен шарттан бас тартса,
онда сақтандырушыға төленген ... ... ... ... ... ... ... мен қамтылған қоғамдық
қатынастар ерекшелігі ... ... ... ... талап
етеді. Бұның нақты себебі бар. ... ... ... егер бұл ... ... пайда табушы) тарабы ... ... ... пайдасын заңсыз алуға тырысады, кейде олар
сомасы бойынша өте елеулі болып келетін ... ... ... ... ... ... ... ескерілу керек, сақтандыру сыйлық
ақысын төлегеннен кейін сақтандыру шарты сақтанушының елеулі міндеттерін
қарастырмайды және осы ... ... ... ... бір ... иемденген тұлға болып келеді. Сондықтан сақтандыру төлемдерді ... ... ... ... онда сақтандырушы сақтанушының
негізсіз талаптарынан қорғана алмай қалуы ... ... ... Егер оған ... түрде келетін болсақ, онда (ҚР АК ... ... ... ... ... деп ... барлық
негіздері, мәмілелерді олардың мазмұны, ондағы ... ... ... ... ... деп ... ... екені, олардың жеке көрінісі болып келетіні көрінеді. Сонымен
қатар, сактандыру ... ... ... ... егер ... ... байланысты болса, егер ондай жағдайда мәміленің
субъектілік ... ... ... ... ... ақауы болса,
басқаша айтқанда, сақтандыру шартына азаматтық ... (ҚР АК 843-6. ... ... ... ... ... ... бүтіндей және
толығымен таратылады[13].
Сақтандыру шарттарыньң заңнамада арнайы ... ... ... ... ... ... сақтандыру объектісінің болмауы;
- сақтандыру объектілері ретінде кұқыққа қайшы мүдделердіңрастырылуы;
-сақтандыру объектісі болып заңды ... ... сот ... ... ... ... ... қылмыстық жолмен табылған, онда қылмыс
құралы болған мүлік келсе.
-сақтандыратын жағдай ретінде пайда болуының ... және ... жоқ, ... ... болу ... ол ... ... объективтік
оқиға қарастырылса және бұл ... ... ... ен болмағанда
сақтандырушы алдын ала білсе;
-сақтанушы шартты жасағанда заңсыз пайда табу мақсатын ... сол ... ... сақтандыратын жағдай орын алған соң жасаса;
-кәсіпкерлік тәуекелді сақтандыру шарты сақтандырушыдан өзге ... ... ... ... ... ... сақтандыруда сақтандырушыдан бөлек, басқа
тұлғаның жауапкершілігінің тәуекелдігі сақтандырылса.
-сақтандырылушының келісімін алу міндетті ... ... ... ... ... жазбаша нысанын сақтамау. Егер әңгіме міндетті сақтандыру
жайында ... онда ... ... ... ... заңнамалық
актілерімен шартты жарамсыз деп танудың өзге негіздері де қарастырылуы
мүмкін.
Сақтандыру шартының жарамсыздығының құқыктық ... екі ... ... реституциямен немесе реституцияға жол бермеумен ... ... ... ... шарты жарамсыз деп ... ... одан ... сақтандыру сыйлық ақыларын қайтаруға, ал сақтанушы
сақтандырушыға алынған сақтандыру төлемдерін қайтаруға міндетті.Егер ... ... ... ... ... болатын негіздер бойынша
жарамсыз деп табылса, ал сақтандырушы бұл туралы шартты жасау кезеңінде ... ... ... да ... ... білуі керек болмаса сақтандырушы
өзінің шығындарын ескеріп қалып, сақтанушыға ... ... ... сақтандыру сыйақысын қайтаруға тиіс. Егер сақтандыру ... ... ... ... ... ... талап ету
құқығы болып келеді. Мұндай нәтижелер сақтандыру шарты сақтандырушыға
сақтандыру төлемін ... бас ... ... ... ... ... ... тоқтатылса да орын алады.Сақтандыру шартының
жарамсыздығы бір ... екі ... ... ... ... бір ... реституция жүргізілетін болады, мысалы, қылмыстық
мақсаттарды тек сақтанушы көздесе, болмаса, егер оларды ... ... ... жол ... ... ... ескерілуінің маңызы зор екендігі бәрізге мәлім болды,сонымен
қоса,жасалған шарттардың жүзеге асырыдуының да, өзінің екерше рөлі ... ... ... ... ... ШАРТТАРЫНЫҢ ІС- ТӘЖІРБИЕДЕ
ҚОЛДАНУДЫҢ ҚҰҚЫҚТЫҚ МЕХАНИЗМДЕРІ
2.1 Сақтандыру ұйымдарының кәсіпкерлік саласындағы мүліктік сақтандыру
шарттарының ... ... ... ... ... ұлттық экономиканың маңызды саласы және тәуекелден
қаржылық қорғау институты ретінде әрдайым дамып келеді.
Сақтандыру ... ... ... ... экономиканың қорғаушы саласы ретіндегі сақтандыру қызметінің ... ... ... мәні ... ... оның қазіргі заманғы
Қазақстан экономикасындағы рөлі мен артықшылықтары, белгілері, ... ... ... саласы ретіндегі сақтандыру қызметінің
«жүйелік» ұғымдары мен ... ... ... ... жалпы құрылымды. негіздері жіктелінді; сақтандыру ... ... ... ... Рыноктық экономика жағдайында
тәуекелдікті тиімді ... ... ... ... ... ... ... өндіріс, айналым, материалдың игіліктерді айырбастау
және тұтыну процестерде адамдар ... ... ... ... іске асады. Ол барлық. ... ... ... мен
қоғам мүшелеріне шығындарын өтеуде кепілдік береді, яғни ... ... бөлу ... ... ... жеке тұлғаның мойнына алған шығындарын
өтеу әдісі ретінде көрініс береді.
Сақтандыру қызметі – бұл ... ... және ... ... ету ... ... рыногында пайда алу үшін қордың уақытша бос
қаражаттарын пайдалану және дәстүрлі мәміле ... ... ... ... ... ... қайтару жағдайында, заңды тұлға
тарапынан кәсіпорындардың, ұйымдардың, азаматтардың ... ... ... ... ... ... ... қорын құруға
негізделген кәсіпкерліктің ерекше түрін ... ... ... арасындағы ерекше тұйықталған қатынастар жиынтығы[24].
Экономикалық категория ретінде сақтандыру – ... мен ... ... ... ... яғни ... бір бөлігі
сақтандыру сыйақысы ретінде ... ... ... ... бір
субъектіден екінші субъектіге сақтандыру төлемі ... ... ... ... ... жағдайына беріледі. Сақтандыру және оның қоғамдық
экономикалық қатынастардағы жүйесі ұлттық табысты қайта бөлу ... ... ... төрт ... ... өзіндік ұдайы өндіріс
қызметін жүзеге асырады (сурет 1).
Сурет 1 – Сақтандырудағы экономикалық қатынастарды дамытудың негізгі
сатыларың қоғамдық ұдайы ... ... ... ... ... |
| ... ... | ... ... ... ... ... ... факторлары иелерінің |
|брутто- табысты ... мен ... ... сақтандыру |
|таратуоларды. бір бөлігін сақтандыру |жарнасына (сыйлықақы) айналдыру, ол өз|
|қорына салудың потенциалды мүмкіндігін|кезегінде келесі сатылардан тұратын ... ... ... ... ... |
| ... |
|I саты – ... ... ... құру және ... ... сату ... ... төлемдерін өндіру үшін олардан |
|сақтандыру қорын құру. ... саты – ... ... ... түрлері және басқа бағыттары |
|бойынша сақтандыру қорларын құру және тарату ... саты – ... ... ... ... қорларын бағыты бойынша|
|жұмсау) сақтанушыларға сақтандыру төлемдерін өтеу. ... саты – ... ... ... ... ... ... нысандарын қайта қалпына келтіру үшін қолдануы ... ... ... өндіріс процесінің ... ... ... ... ... ... сақтандыру тізбесі бойынша сақтандыру қорғанысы қызметін сатып ала
отырып, нетто-табыстан сақтандырушыларға ... ... ... ... ... құру ... сақтандыру
қорғанысын қамтамасыз етеді. Бұл сақтандыру қызметін ... ... ... ... ұдайы өндіріс процесінің ... ... құру және ... Бұл сатыда сақтандырушылар
біруақытта сақтандыру қорларын құра отырып, оларды ... ... ... ... бойынша, мемлекеттік нормативтерге
(мысалы, сақтандыру қорларын құру және орналастыру ... ... ... ... ... ... процесінің үшінші сатысы
–сақтандыру ... ... ... жолымен, нақты зардап шеккен
сақтанушыларға жоғалтуларын өтеп беру үшін ... ... ... ... ... ... жүзеге асуымен байланысты.
Сақтандыру қызметіндегі ұдайы өндіріс процесінің төртінші ... ... ... ие ... басқару, қолдануымен
байланысты мүліктік қызығушылығын, олардың үшінші ... ... ... ... етуімен байланысты. Жоғарыда
айтылған тұжырымдарды ... ... біз ... ... терминіне
қатысты үш категорияны береміз. Біріншіден, бұл қатысушылар арасында
туындайтын экономикалық ... ... ... ... табылады.
Екіншіден, сақтандыру қызметі – қоғамдық ... ... ... ... ... ... ... – бизнес түрі болып табылады
[25].
Қазақстандағы мемлекеттік сақтандыруды ... ... ... ... сүйенеді, оған жалпы құқықтық актілер, арнайы ... және ... ... ... ... ... реттеу ұлттық сақтандыру жүйесінің ... ... ... ... ... ... ... етеді.
Бүгінгі таңда Қазақстанда сақтандыру қызметі саласын реттейтін тиімді құрал
сақтандыру заңы бар. ... ... бұл ... ... мен қағидаларды қолдана отырып, табысты жетілдіруді ... Осы ... ... сақтандыру заңнамаларын тиімді, тұрақты
сақтандыру ... ... ... ... ... мен қолдауға, сондай-
ақ әртүрлі мемлекеттердің ... ... ... дамытуға бағытталған халықаралық талаптарға сәйкестендіруді
қамтамасыз ету қажет.
Сақтандыру ұйымдарының қызметін қадағалау және реттеу жүйесін жетілдіру
мақсатында ... ... ... ... ... реттеу
механизмдері мен жаңа тәсілдерін әзірлеу қажет.
Шетелдерде сақтандыру институты әлеуметтік-экономикалық жүйенің ... ... өте ... ... ал біздің елдегі осы саланың жағдайы
қарқынды дамытуды талап етеді[26].
Осыған орай ... ... ... ... жолы ... ... ұйымдарының салық салу жүйесін жетілдіру болып ... ... ... ... ... ... ... сақтандыру компаниясына оның ағымдағы және ... ... ... көрсететін мүмкін болатын жағдайларды ескеру керек.
Осыған орай ... күні ... ... ... ... құру мәселесі өзекті болып табылады.
2 Қазақстан Республикасындағы сақтандыру қызметінің қалыптасу жағдайына
талдау:
- ... ... ... қалыптасу жағдайы және өсу динамикасы
қарастырылды; ... ... ... ... ... төлемдерінің
құрылымы зерделенді; «AMANAT INSURANCE»СК» ... ... ... ... ісі әлі ... ... болған жоқ:
сақтандыру рыногының даму болашағы сақтандыру секторының өсу динамикасы
бойынша ... ... ... 1 – ... ... ... негізгі көрсеткіштері
(млн. теңгемен)
|Көрсеткіштер |2006 ж. |2007 ж. |2008 ж. ... ... |
| | | | |ж. |ж. ... активтер|44 095 |73 346 |135 490 |223 556 |268 823 |
| | | | | | ... |14 689 |32 084 |45 749 |66 749 |95 746 ... | | | | | ... жеке |24 053 |35 898 |80 201 |126 277 |165 929 ... | | | | | |
| | | | | | ... |39 978 |67 123 |120 266 |147 343 |133 488 ... | | | | | ... | | | | | ... |4 446 |12 951 |17 885 |19 668 |29 989 ... | | | | | ... жеке |4 546 |7 831 |12 888 |16 193 |18 884 ... | | | | | |
| | | | | | ... ... |30 986 |46 341 |89 493 |111 482 |84 615 ... | | | | | ... |6 743 |10 770 |14 092 |49 189 |55 894 ... | | | | | ... | | | | | ... |2 839 |3 328 |4 974 |5 484 |9 053 ... | | | | | ... жеке |1 266 |1 678 |2 013 |4 159 |8 152 ... | | | | | ... ... |2 638 |5 764 |7 105 |39 536 |38 689 ... | | | | | |
| | | | | | ... |18 724 |26 653 |45 697 |61 681 |60 375 ... | | | | | ... | | | | | ... | | | | | ... ... |17 119 |23 630 |38 950 |49 355 |51 876 ... | | | | | ... | | | | | |
| | | | | | ... –ҚР қаржы рыногы мен қаржылық ұйымдарды реттеу және қадағалау ... ... ... ... ... ... ... ... 1 ... ... ... ... ... байқауға болады: 1998ж.
– 71, 2000ж. – 42, 2001ж. – 39, 2002ж. – 33, 2003ж. – 32, 2004ж. – ... – 37, 2006ж. – 38, 2007ж. – 40, 2008ж. – 42, 2009ж. – 44. ... 2003 ... ... ... ұйымдарының саны күрт төмендеген
еді, ал 2004 ... ... ... өсу ... 2010 ... 1 ... бойынша, 44 сақтандыру компаниясының ішінде: 8 – ... ... 36 – ... ... ... 12 ... және 55 ... өз қызметтерін лицензия негізінде жүзеге асырады
[27]. Сақтандыру рыногының қарқынды ... мен ... ... ... макроэкономикалық жағдайлардан және қарастырылып отырған саладағы
тиімді заңнамалық іс-әрекеттен туындаған. ... ... ... ... өсіп ... Оны ... ішкі өнімдегі сақтандыру сыйлықақыларының
өсуінен ... ... дәл осы ... ... рыногының дамуын
сипаттайды (кесте 2). әрбір жыл ... ... ... рөлі өсіп ... Сақтандыру салымдарының ЖІӨ-ге қатынасы
дамыған елдердің көрсеткішінен төмен ... оның ... ... 2 – ... ... негізгі көрсеткіштері
|Көрсеткіштер |2005 ж. |2006 ж. |2007 ж. |2008 ж. |2009ж. ... ... ... |4 449,8 |7 453 |8 725 |12 464 |15 046,7 ... |0,72 |0,90 |1,08 |1,07 |0,83 ... | | | | | ... | | | | | ... қатынасы, % | | | | | |
| | | | | | ... ... |0,53 |0,61 |0,73 |0,98 |1,08 ... ... % | | | | | ... ... |0,80 |0,98 |1,29 |1,76 |1,79 ... % | | | | | |
| | | | | | ... |2 665 |4 475 |7 281 |8 907 |8 024 ... | | | | | ... жан басына | | | | | ... | | | | | ... ... | | | | | ... – ҚР ... ... мен қаржылық ұйымдарды реттеу және қадағалау |
|жөніндегі Агенттіктің мәліметтері ... ... ... ... ... ... ... ... ... қатынасы 2008 жылы
0,83% құраған. Салыстырмалы түрде алсақ, АҚШ-та ол ... ... – 14,7%, ... – 7,5%, ... – 9,1%. Осы ... сақтандыру сыйлықақыларының ЖІӨ-ге деген қатынасы әрдайым өсіп
келеді. Алайда, сақтандыру ... ... ... ... ... ... ... дамуы көптеген
факторларға тәуелді, әсіресе, халықтың ақшалай табысының ... ... ... ... ... салаларының жинақтаушы
сақтандырумен бәсекелестігінің жетістігіне байланысты ... 2008 ... ... ... ... сыныптары бойынша жасалған
сақтандыру төлемдерін қарастырған кезде мынаны айтып кетуге болады:
-міндетті сақтандыруда–көлік ... ... ... ... ... 47,6 % (3,9 ... қызметкердің
еңбек (қызметтік) міндеттерін атқарған кезде олардың өмірі мен денсаулығына
келтірілген зиян үшін ... ... ... ... ... ... 30,5 % (2,5 ... өсімдік шаруашылығын сақтандыру бойынша 19,5 % (1,6 млрд. ... ... ... - 2,4 % ... ерікті жеке сақтандыруда – сақтандыру ... 74,3 % ... ... ... ... ... жағдайлардан
сақтандыру бойынша – 12,2 % (0,9 ... ... ... сақтандыру
бойынша – 9,5 % (0,7 млрд. теңге) және өмірді сақтандыру бойынша - 2,7 %
(0,2 ... ... ... ... мүліктік сақтандыруда – 88,2 % (33,6 млрд. те.ге) басқа ... ... ... бойынша, автомобиль көлігін сақтандыру
бойынша – 5,5 % (2,1 млрд. теңге), мүлікті сақтандыру ... ... су ... және ... сақтандыруды қоспағанда) бойынша – 2,1 %
(0,8 млрд. теңге), басқалар бойынша – 4,2 % ... ... он бір айда ... ... ... ... ... сақтандыру төлемдерінің мейлінше көп көлемі басқа да ... ... ... ... ... төлемдердің жиынтық
сомасының 62,7 %-ы болды.2010 жылдың 1 қаңтарындағы сағтандыру ұйымдарының
активтерінің жиынтық көлемі 268 822,9 млн. ... ... ол 2009 ... кезеңімен салыстырғанда 20,3 %-қа өскен. Оны 3-кестеден көруге болады.
Кесте 3 – Сақтандыру ұйымдары активтерінің құрылымы
(млн. теңгемен)
|Активтер ... ... |2009 ... |
| | | ... |
| | | ... % |
| ... ... ... ... %| |
| | |% | | | |
| | | | | | ... |7 359,0 |3,3 |5 436,1 |2,0 |-26,1 |
| | | | | | ... |63 747,1 |28,5 |79 149,2 |29,4 |24,1 ... | | | | | ... ... |78 162,3 |35,0 |91 692,5 |34,1 |17,3 ... РЕПО" |20 664,7 |9,2 |27 473,4 |10,2 |33,0 ... | | | | | |
| | | | | | ... |11 472,6 |5,1 |16 899,1 |6,3 |47,3 ... ... | | | | | ... | | | | | ... | | | | | ... | | | | | ... қаражаттар| |2,0 | |1,7 |6,3 |
| |4 195,4 | |4 461,3 | | ... ... |29 138,5 |13,0 |31 616,7 |11,8 |8,5 ... | | | | | ... емес |516,4 |0,2 |684,3 |0,3 |32,5 ... | | | | | ... дебиторлық |6 027,2 |2,7 |8 602,5 | |42,7 ... | | | |3,2 | ... ... |2 272,9 |1,0 |2 807,8 |1,0 |23,5 ... ... | |100,0 |268 ... |20,3 |
| |223 556,1| | | | |
| | | | | | ... – ҚР ... ... мен ... ұйымдарды реттеу және қадағалау |
|жөніндегі Агенттіктің мәліметтері негізінде автормен есептелініп ... ... 3 ... ... ... ... қала тұрғындары көбіне ... ... яғни ... ... ... ... ... адал
қызмет көрсетумен танылған сақтандыру компаниясының пайдасына жасалады.
Осыған байланысты ... ... ... ... ... ... сипаттар бойынша өзін таныту және ... ... ... Тағы атап ... жөн болар, көп жағдайда
сақтанушылар сақтандыру жүйесіне және жеке ... ... ... осы ... ... ... пайда болған кезде оның сапасы мен
қызметтің сезілгіштігі маңызды рөл ойнайды.
Сақтандыру ... өз ... ... ... ... тұтынушылармен тек сақтандыру кезеңінде ғана ... ... ... ... ету мерзімінде де қатынасты өзбегені дұрыс.
Сақтандыру компаниясын ... ... ... ... ... ... ... сенімге ие болған компанияның имиджін
құруға мүмкіндік береді. ... ... ... және ... ... түсіндіру жұмыстарын жүргізу қажет. Статистикаға
жүгінетін болсақ, республикадағы ... ... ... 27%-ы ғана
сақтандыру компанияларының қызметін тұтынады немесе тұтынуды көздейді
екен. Бұл халық арасында ... ... ... көп ... шараларын
өткізу қажет екенін көрсетеді. Енді сақтандыру қызметін тұтынушы ... ... ... ... ... ... бойынша сақтандыру қызметін жиі тұтынушылардың ішінде ... ... 45-55 жас ... ер ... басым екенін
көрсетеді. Олардың бәрі жоғары білімді, ... ... ... табысы бар
азаматтар. Сақтандыру қызметінің өте ... ... ... ... бас ... орын алып ... ... тұрғындарының арасында
сақтандыру қызметін тұтынушылардың жас шамасы 33-47 ... ең ірі ... ... бірі 1997 ... ... «Медео» С.» ЖШС болып құрылған. 2001 жылы акционерлер құрамының
өзгерісіне байланысты,ол«AMANAT INSURANCE» СК» АҚ ... ... ... «Alma Art. Design» ЖШС, ... ... ЖШС, «БИОТА»
ЖШС, «ННК-10» ЖШС, «ХАН ТЕНГРИ» ЖШС болып табылады.
Бүгінгі таңда компанияның жарғылық капиталы – 210 000 млн. ... ... – 2 929 711 млн. ... ... ... 2008 ... ... сақтандыру сыйлықақыларының көлемі 8 972 746 млн. ... ... 1 ... ... ... «AMANAT INSURANCE» СК» АҚ Қазақстанның
сақтандыру рыногында жиналған сыйлықақылардың ... ... 6 ... ... (кесте 4).
Кесте 4 – «AMANAT INSURANCE» СК» АҚ-ның негізгі қаржылық Көрсеткіштер,мың
теңгемен
|Көрсеткіштері ... ... | |
| |2005ж |2006ж. |2007ж |2008ж. ... ... |510 950 |1 642 738 |2 188 786 | | ... | | | |4 843 506 |6 974 425 ... капиталы |274 509 |879 905 |1 196 744 |1 583 844 |2 631 265 ... |1 297 379 |4 961 581 |8 285 414 |9 438 437 |4 829 818 ... | | | | | ... теңгемен | | | | | ... – ҚР ... ... мен ... ... ... және қадағалау |
|жөніндегі Агенттіктің мәліметтері негізінде автормен есептелініп ... ... 4 ... ... СК» ... 2009 жылды. 1 қаңтарындағы жағдай
қарағанда сақтандыру сыныптары ... ... ... ... ... 8 973 млн. теңгені құраған, оның ішінде:
- міндетті ... ... – 621 млн. ... ... жеке ... бойынша – 214 млн. теңге;
- ерікті мүліктік сақтандыру бойынша – 8 138 млн. теңге.
Ерікті жеке
сақтандыру; ... ... ... ... 91%
Сурет 3 – «AMANAT INSURANCE» СК» АҚ-ның сақтандыру сыныптары бойынша түскен
сақтандыру сыйлықақыларының құрылымы
Енді, компанияның 2004 жылдан 2008 ... ... ... ... ... ... тоқталып кетейік. 5-кестеден көріп
отырғанымыздай, компанияның сыйлықақылары 2008 жылы ... ... 5%-ға ... ... ... жалпы экономикада соңғы
жылдардағы қалыптасып отырған құбылыстарға ... ... ... ... ... ... ... сақтандыру компанияларының
қызметіне кері әсер етуде.
Кесте 5–«AMANAT INSURANCE» СК» АҚ даму ... ... ... ... |
| |2005ж. |2006ж. |2007ж. |2008ж. |2009ж. * |
|1 |2 |3 |4 |5 |6 ... |1 297 379 |4 961 581 |8 285 414 |9 438 437 |8 972 746 ... | | | | | ... ... 887 |4 216 333 |6 834 571 |7 779 797 |6 560 130 |
| | | | | | ... |76 024 |143 290 |223 093 |5 401 906 |2 107 675 ... | | | | | ... |510 950 |1 642 738 |2 188 786 |4 843 506 |5 190 820 ... ... |274 509 | |1 196 744 |1 583 844 |1 777 927 |
| | |879 905 | | | |
|* - ... ... аудит жүргізілмеген. |
| ... – ҚР ... ... мен ... ... ... және ... |
|жөніндегі Агенттіктің мәліметтері негізінде автормен есептелініп ... |
| ... 2009 ... ... активтерінің санын 2008 жылмен
салыстыратын болса. 7,2%-ға өскенін көруге болады. Бұл өсім ... ... ... компанияның инвестициялық саясатының
тиімді жүзеге асырылғандығын байқатып отыр.
Біздің елде ... ... ... көптеген себептерге байланысты
болып келеді. Атап ... ... ол ... ... ... ... ... жай-күйі, мемлекеттік реттеу құралдары мен ... үшін ... ... ... ... ... ішкі факторлар емес, сонымен қатар, сыртқы ... әсер ... ... кіру ... ТМД және ... Еуропа елдерінің сақтандыру
рыноктарының дамуы секілді факторлар жатады.
3 Бәсекелестік жағдайындағы сақтандыру қызметін жетілдіру ... ... ... ... ... ... жетілдіру мен оны ары қарай дамыту перспективасына
байланысты нұсқалар жүйесі айқындалды.
Сақтандыру қызметі өркениетті қоғамның ажырамас бөлігі болып
табылады. Осыған ... оның даму ... ... ... ... стратегиялық міндеттерімен тығыз байланыста болуы
шарт. Сақтандыру жүйесін реттеуді ... ... ... дамуының мемлекеттік бағдарламаларын жүзеге асыру механизмдерінің
жоқтығы – осы аталғандар сақтандыру қызметін дамыту қиыншылығтарының ... ... 2006 ... ақпан айында Қазақстан ... ... ... ... және ... ... ... «Сақтандыру қызметі туралы»[29], «Көлік құралдарының азаматтық-
құқықтық жауапкершілігін міндетті сақтандыру туралы»[30], «Тасымалдаушының
жолаушылар алдындағы азаматтық-құқықтық жауапкершілігін ... ... ... ... кепілдік беру қоры туралы»[32] және
басқа да заңдарға өзгерістер мен ... ... ... ... ... ... ... актілерге өзгерістер мен
толықтырулар енгізу туралы»[33] Заңы ... ... ... ... ... ... іс-әрекетін реттеу және
қадағалау бойынша талаптарды ЕО нормаларына сәйкес жасауға ... ... ... ... ... ... дамыту стратегиясын әзірлеу
барысында обьективті және субьективті түрде келесі талаптар ... ... ... ... ... ... тқжырымдамасын әзірлеу;
- бағалаудың сапалы. Және сандық өлшемдерінің жүйесін анықтау
және даму бағыттарын таңдау мен негіздеу;
- «Қазақстан-2030»[34] елдің ... ... ... ... ... ... сақтандыру қызметі рыногының даму
стратегияларын, олардың мақсаттары мен міндеттерін әзірлеу;
- ... және ... ... өз ... нығайту және бәсекелік
артықшылықтарын қамтамасыз ... ... ... ... жүйесі
дамуының стратегиялық бағдарламалары мен жобаларын стратегиялық
маңызды бағыттар мен салаларға бағыттай ... ... ... стандарттарға сай келетін сақтандыру қызметінің даму
процестерін реттеу ... ... ... Осы ... ... ... балама болжамды нұсқаларды қарастырып кетуге ... ... және ... нұсқада сақтандыру
қызметінің дамуын басқару жүйесі құрылымдық өзгеріске ұшырамайды деген
пікірді қарастырады. Кейінгі алты-жеті жыл ... ... ... ... ... ... ... жалғастыру саладағы
тоқырауға әкеліп, дағдарысқа ... Осы ... ... ... даму ... мен ... ... әкеледі. Макроэкономикалық тұрақсыздық сақтандыру қызметінің
дұрыс емес дамуына әкеп соқтырады[35]. Ал, бұл өз кезегінде рыноктық
даму ... ... даму ... нашарлауына және
сақтандыру қызметінің құрылуы мен қызмет етуіне ... ... ... жоғарылауына әкеледі. Осы кезде ... ... ... ... қызмет көрсетулерді толығымен
шетелден әкеледі. Нәтижесінде капиталдың мемлекеттен кетуі жүреді. Осы
нұсқаның кейбір жағдайларының болу ... ... ... ... ... ... отандық сақтандыру қызметі рыногында
қалыптасқан үрдісті толығымен көрсетеді. Осы тәсіл сақтандыру саласының
дамудың ұзақмерзімді ... ... ... ... ... ... ... деңгейіне сатылап өтуін қарастырады [36]. Оның
үлгісі төмендегі суретте сипатталған.
Сурет 4 – 2030 жылға дейінгі Қазақстанның ... ... ... ... ... ... сурет сақтандыру қызметінің алдағы 25 жылға арналған даму
мүмкіндігінің басты ... ... ... қызметінің дамуын
тежейтін келеңсіз ... ... атап өту ... емес, сондықтан
мақсатты механизмдерді қолдануға ... көшу ... ... ... ... ... ... 5 жыл ішіндегі экономиканың даму қарқынын
сақтай отырып, тұрақтылықты көтере отырып, ... ... ... ... ... төмендете отырып, осы көріністі оптимистік үлгіде
сипаттауға болады.
Сурет 5 – 2030 жылға дейінгі Қазақстанның сақтандыру қызметі рыногының
дамуы (оптимистік ... ... ... мүмкіндіктерге қол жеткізу үшін, ... ... ... ... басқару тәжірибесіне енгізу үшін ... ... ... Бұл жағдайларға мыналар кіреді:
- сақтандыру компанияларының автоматтандырылған басқару жүйесін
енгізу;
- жоғарғы білікті мамандар дайындау және оларды қайта дайындаудан ... өте ... ... беру базасын құру (сақтандыру компанияның
менеджері, агенттер, брокерлер, актуарийлер, сэджастерлер, ... ... ... ... жаңа ... ... ... ішінде қысқа мерзімді мақсаттарды. басымдылығынан кету.
Жоғарыда көрсетілген отандық сақтандыру ... ... үш ... келесі фактіні: Қазақстанның БС.-на кіруінің жоғары ... ... ... ... ... ескеру қажет.
Қазақстанның сақтандыру қызметі келесі бағыттарға сәйкес дамуы керек, олар:
- Біріншіден, Қазақстанның. сақтандыру жүйесі ... ... ... ... елдермен салыстырғанда кейінірек қалыптасты
әсіресе бұл ... ... ... ... ... ... ұлғая түсті[37]. Ал бүгін біз осы ... ... ... қадамдарын жасап отырмыз, бұл қадамдар
еліміздің ішінде болып ... ... ... ... рыногындағы
келеңсіз үдеріс арқылы тежелініп отыр.
- Екіншіден, қазіргі кезеңде сақтандыру қызметі қай елде болмасын оқшау
өмір сүре алмайды, ол үшін ... ... ... ... ... ... бөлуге қатысу керек[38]. Қазақстан ... ... ... ерекшеліктерінің арқасында кен өндіру саласында
үлкен ... ие ... Бұл ... ... ... ... ... сол үшін де Қазақстан күннен күнге тәуекелдерді қайта бөлудің
дүниежүзілік ... ... ... ... ... ... ... қызметіне дамыған филиалдары бар,
еншілес компаниялар мен әлем ... ... бар ... ... және ... ... ... қатысады. Дәл
осы ұйымдар бүгінгі сақтандыру ... ... ... көшбасшысы
болып отыр[39]. Қазақстанның БС.-на кіргелі тұрған шағында ... ... ... ... ... ... ... сақтандырушылар мен шетелдік сақтандырушылар
арасында бәсекелестік туар жағдайда, сақтандыру ісін ... ... ... өте ... Төртіншіден, қазіргі кезеңде рыноктық ... ... ... ... реттеу ұлттық сақтандыру
жүйесінің шегінен тыс ... ... Көп ... ... қызметі
мемлекетаралық деңгейге ауыстырылады. Сақтандыру ... ... кіру ... еліміз сақтандыру ісін және оны
реттеудің халықаралық стандарттарын ... ... ... ... ... әдерісіндегі Қазақстанға, ТМД елдеріне ... ... ... ... ... жөн ... себебі ЕО бұл
күнде шоғырланудың ең мықты түрі болып табылады[40].
Осы ұсынылған болжамдар ... ... ... туындайды және де ол
әр түрлі экономикалық жеке ... ... ... ... ... бірақ ол өзінің жалпы мазмұны мен мақсатын өзгертпейді.
2.2 ... ... ... ... ... ... экономикалық реформа бұған дейін қалыптасқан экономика
ғылымы, экономикалық білім мен ... ... ... ... ... ... ... қалыптасуына байланысты экономикалық
білімге ... ... ... ... білім тек экономика мен
басқарудың түрлі саласында қызмет істейтіндірге, ... ... ... ... ... ғана ... емес, сонымен қатар
экономикалық білім күнделікті өмірде кездесетін ... ... ... мүшесіне қажеттілігін бүгінгі өмір талабы көрсетіп отыр.
Экономикалық білімнің тиімділігі оның үздіксіздігінде. Оның ... ... ... ... ... Бұның мәнісі, экономика ғылымы мен
экономикалық білім - тұтастықтың маманданған академиялық қауымдастықтың екі
саласы ... ... ... ... 1990 ... ... ... экономикалық білім беру қызметінің ұсыныстары артты, бірақ оның
саласы өте төмен деңгейде еді, оның ... ... және ... ... беру ... ... ... барлық медициналық, техникалық және тағы да
басқа жоғары оқу орындарында кадр ... оқу мен ... ... деңгейінде оқытылды. Тіпті, маманданған,
экономикалық ... оқу ... ... ... ... кездесті.
1990 жылдардың ортасында экономикалық жоғары оқу орындарының ... ... ... ... жаңа білім беру құрлымдары қалыптасты.
Сол жылдары біздің елімізде ... пен ... ... ... ... ... артты. Бірақта ғалым
экономистерге, жоғары оқу орындары тарапынан бұл ... ... ... ... ... мен ... ... секторының кәсіби сұраныстары
мамандар дайындау нақты жүйеде емес еді. ... ... ... жұмыс істей алатын орындарының отандық фирмаларды ... ... ... ... әлі толық дайын еместіктері байқалады.
Еліміздегі нарықтық жағдайдың қиындығына байланысты көптеген білімді
мамандардың ғылыми және оқу ... ... ... елдің зерттеу
және білім беру потенциялдарының әлсіреуіне әсерін тигізді.
Экономика ... ... ... ... сай ... мен ... болмауы, оқыту құралдарының аз болуы
нарықтық экономика талабына сай білім берудің ... ... ... мектеп оқушыларына экономикалық білім негіздерін білу ісі
аса өзекті мәселеге айналып отыр. Елімізде ... ... ... енді ... осы ... ... ... түсініктерді
қалыптастыру қажет.
Оқушыларға экономикалық білім беру ... алу, ... ... жүзеге асырылуы тиіс. Қоғамдағы экономикалық сауатсыздық
экономикалық ... ... ... бірі ... ... ... беру ... қоғамдағы экономикалық сауаттылықты көтеруге үлкен
мүмкіндік жасай алады, алдын ала ... ... ... ... ... ... бір маңызды факторларының бірі болып табылады
[42].
Қарапайым ... ... ... ... тек ... мәні
жағынан ғана құнды емес, сонымен қоғамдағы адамның рөлі мен оның ... ... ... ... ... ... жас ... адами
қасиеттерін қалыптастыруға көп мүмкіндік жасайды. ... ... ... ... ... құқықтық мемлекет азаматтық
қоғам, адам құқығы, бәскелестік, нарық сияқты жалпы адамдық құндылықтарды
белсенді қабылдауына ... ... ... ... ... беру ... қатысты пікірлер
пәннің мазмұның анықтауға мүмкіндік ... және ... ... ... ... ... Бастауыш сыныптан бастап үздіксіз білім беру;
✓ Белгілі жас ... ... ... ... пайдалану
мүмкінігінің болуы;
✓ Экономикалық білімінің бірте бірте ... ... ... ... жергілікті жердің, аймақтың, елдің, экономикасын
білуге ... ... ... ... пәнішілік байланыста болуы.(математика,
тарих, информатика т .б.)
Мектеп оқушыларды болашақ ... өмір ... оны ... еңбек етуге
дайындау керек. Дамыған елдердегі болып жатқан өзгерістер ... ... зор әсер ... Бұл ... ... ата- ... ... алуға деген ұмытылыстарын арттыра түсу еді[43].
Экономикалық білім мен ... ... ... ... ... Бұл біліліктілік, яғни экономикалық ойлау өмірге нақты
жол ашуға үлкен көмегін тигізеді. Бала ... ... адам ... үй ... ... қай ... бастау керек, қандай
кітап оқу керек, ... дос болу ... өз ... ... қорғау керек, т.б.
сияқты шешумен айналысады. Өз ... осы ... ... ... бала ... ... шыға алмайды.
Ал экономикалық білім негіздері осы таңдаудың ... ... ... ... ... ... арнайы қазына болып есептеледі.
Осы бағдарламаларға сәйкес экономикалық білім берудің үш деңгейін бөліп
көрсетуге болады. Олар:
1) Оқушыларды экономикалық іс ... ... ... ... ... даму ... ... танысу, араласу мәдениеті.
Нәтиже. Нарық жағдайына әлеуметтік психологияға бейімделу.
2) Экономикалық (теориялық) дайындықү
Мақсат. Өмірге белсенді араласу үшін жаңа білім саласын меңгеру.
Нәтиже. ... ... ... практикалық
тапсырмаларды орындай ,білу.
3) Кәсіпкерлік іс әрекетке дайындық.
Мақсат. Нарық талаптарына сәйкес ... ... Өз ісін ... ... білу. Жаңа пәнді оқудың
жеке тұлғалық мәні материалдық құндылықтарды тиімді ... өз ... ... есептей білу және қанағаттандыра
білу, болашақта өз ... ... ... ... ... ... және Ғылым Министрлігі мектептерде
экономикалық білім беру ісіне үлкен көңіл бөлуде. 2000 ... 24 ... ... және ... министрлігі Қазақстан Республиасы мектептерінде
«Экономика білімдерінің негізі» ... ... ... №155 ... шықты
[44].
Осы бұйрық негізінде Қазақстан Республикасы мектептерінде «Экономика білім
негіздері» курсын ... ... ... түрде оқыту мақсатында
Қазақстан Республикасының ... ... ... ... 2000-2001 оқу
жылынан бастап «Экономикалық білім негіздері» курсын ... ... ... ... Экономикалық білім саласының басқа мектеп
пәндерімен салыстырғанда өзіндік ... бар. Ол ... ... ... ... ... болып жатқан әлеуметтік
экономикалық үрдістерімен байланысты. Елімізде болып жатқан үрдістерді
саналы түрде ... өз ... табу және өз ... ... асыру
қажеттілігі пайда болады. Экономикалық білімнің кәсіптік білім мекемелеріне
тарауы жылдамдады. Ол экономикалық білім мен ... және ... ... ... ... ... болуымен байланысты.
Оның үстіне базистік оқу жоспарының негізгі және ... ... ... ... ... сапасы ретінде қарастырылған жоқ.
Қазақстан Республикасындағы көптеген мектептерде ... ... ... ... оқыту орта және бастауыш буындарында базистік
оқу жоспарларының қосымша сағаттары есебінен ... ... ... ... оқытудың басты мақсаты – оқушыларды
экономикалық мәдениетпен, қоғамның экономикалық даму ... ... ... ... ете ... ... өзін ... рухани материалдық құндылықтармен қамтамасыз теу.
Экономикалық білім негіздерін оқытудың басты мақсаты ... ... ... ... ... және тұтас дүниежүзілік
бірлестіктегі экономикалық даму ... ... ... ... ең ... ... қаруландыру,
экономикалық мәдениет дағдыларын дарыту, ... өз ... ... шешім қабылдауға және әрекет етуге
үйрету;
- Оқушыларды Қазақстанда және халықаралық аймақта жүргізілетін
экономикалық заңдылықтардың ... ... ... әкімшілік, салық кодекстерімен таныстыру;
- Еңбекті сүюге тарту, қоғамның ... ... ... ... ... ... ... мектеп пәні ретінде ... ... ... мектептің бесінші сыныбынан басталады. Негізгі
мектеп бітіруші жастардың ... ... ... ... ... және олардың қызығуына қатысты бөлімдері ... ... ... ... Ең ... оларға экономиканың мәні, қоғамның және адамдардың
материалдық қажеттілігі, нарықтық экономика, тауар және өндіріс, ... ... ... ... ұғымы, кәсіпкерлік, бизнес, макроэкономика,
микроэкономика т.б. ... ... ... саласы мынандай пәндермен пәнаралық байланыста болады:
тіл, әдебиет, математика, география, ... ... ... ... негізгі мазмұны педагогикалық ғылымдар қалыптасқан дидактикалық
және әдістемелік ... ... ... қатар басқа пәндерде
экономикалық білім берудің негізгі ... ... ... ... ... ... беру ... қоғамның экономикалық даму рухына cәйкес
болу ұстанымы;
- қоғамда не ... ... ... дәл ... және ... ... ... даму мүмкін емес;
5-9 сыныптарда экономикалық білім беру мазмұны ... ... ... » ... ... ол курс ... курс болып табылады. 10-11
сыныптарда экономиканы оқыту « Кәсіпкерлік және бизнес негіздері» курсы
бойынша ... ... ... Экономикалық білім негіздерін
оқытудың басты мақсаттары:
- оқушылардың ... ойын ... ... ғылымдар мен оның заңдарының негізгі түсініктерін
меңгеру;
- қазіргі ... ... ... ... ... өмірдегі экономикалық мәселелер бойынша жеке шешімді
қабылдау дағдыларын қалыптастыру;
Қазіргі уақытта нарықтық қатынас кезеңіне көшуге ... ... ... мектептерде оқушылардың экономикалық білімі мен ... ... ... ... Ол ... ... ... беретін мектеп оқушыларын
еңбекке оқыту мен ... ... ... ... ... беру ... ... негізгі экономикалық заңдары,
мемлекетіміздің экономикалық саясаты жөнінде білім ... ... ... ... ... ... - ... құраушы бөлігінің бірі. Ол ... ... ... мен ... ... ... ... дағдыларды , қажеттіліктермен қызығушылықтарын, ойлау ... ... жүру мен ... қалыптастыруды болжайды. Экономикалық тәрбие
процесінде жеке тұлғаның тәртіптілік, ... ... ... және т.б. ... ... ... беру мен тәрбие экономикалық дайындықтың негізігі
құраушысы ... ... ... ... ... элементтерін
мектеп қабырғасында оқушыларға оқу пәндері арқылы берілетіні белглі.
Мектептік ... ... оқу ... ... ... ... жұмыс орыны ұйымдастыру мен күту жөнініде белгілі білімдерді
алады. ... орны бұл ... ... ... мен ... мен ... ... , жұмысшыға бекітіліп ... ... ... ... ... және оны ұйымдастыру бойынша іс
әрекеттерді орындайды[47].
Оқушылар сонымен ... , ... ... ... және ... ... ... Экономика гректің сөзінен шыққан, алғашқы
қолданысы үй ... ... ... ... ... ... ... бұл ұғым өте кең мәнде қолданылады. Экономия бұл шикізатты,
материалдарды, уақытты жән т.б. ... ... ... іс ... ... ... мен ... қойылатын қоғам талабы
мен олардың экономикалық дайындықтарынның арасындағы сәйкессіздікті жоюдың
негізгі жолы мектеп оқушыларына ... ... беру деп ... ... экономикалық даму деңгейі нарық қатынасының дамуымен,
қалыптасуымен сипатталады. Нарық қатынастарының дамуы ... ... ... тұтынушы, айырбас, меншік, кәсіпкерлік, бизнес,
пайда, ... ... ... ... ... ... ... орнығу қажет, заман соны талап етуде[48].
Демек нарқытық экономикалық қалыптасу үрдісінің басталуы бұл ... ... ... ... оның ... меңгеріп, қоршаған
ортамен арақытынаста болатын білікті мамандарды қажет етуде. Осы ... ... ... ... ... экономикалық білім беруді
енгізу мәселелері қолға алынуда. Қазіргі кезеңге ... ... кей ... ... ... ... математика
қоғамтану еңбекке баулу сабақтарында пәнаралық байланысты сақтау негізінде
беріліп келгенімен, жеке пән ... ... ... беру ... ... оқушыларына экономикалық білім беру ісіне мүмкіндігінше жоғары
дәрежеде қол жеткізуге және оны сан салалы бағытта ... ... ... ... негіздерін оқытудың ... ... ... ... ... экономикалық дамуының
дағдылығымен таныстыру оларды жеке ... ... ... ... ... өндіру мақсатына еңбек ете білуге үйрету, сонымен
қатар, өз Отанының патриот азаматын тәрбиелеу болып табылады.
«Экономикалық білім негіздерін» мектепте оқыту ... ... ... ... ... ұқыптылыққа үйретуге үлкен мүмкіндіктер
тудырады. Өмірде өз ... таба ... ... ... ... ... ... оқушыларды дайындауды қамтамасыз етеді. Қазақстанда
мектеп оқушыларына экономикалық білім беру проблемаларына қатысты ... ... ... болады. Мысалы 1985 академик С.Сатыбалдиннің мектептің
жоғары сынып оқушыларына ... ... ... ... ... Орал ... мектептерінде факультатив сабақтарда пайдаланылды.
Сонымен бірге Л.С.Ланның «Экономическое воспитание школьников» (Алматы,
1980) , М.А. ... ... ... ... ... ... 1998 ) еңбектері дайындалып, оны мектеп бастапқы кәсіптік
білім ... өз ... ... ... Оқушыларға
экономикалық білім беру алдын алу, болжау ұстанымдары ... ... ... ... ... ... ... дағдарыстың
негізгі себептерінің бірі деуге болады.
Жалпы білім беру жүйесі қоғамдағы экономикалық сауаттылықты ... ... ... ... ... ала ... ... білім
экономикалық дағдарыстан шығудың бірден бір маңызды факторларының бірі
болып ... ... ... жиынтығы оқушыларға тек ақпараттық мәні
жағынан ғана құнда емес сонымен қоғамдағы ... рөлі мен оның ... ... негіз болады. Экономикалық білім жас жеткіншектің ... ... көп ... ... білім оқушылардың демократия, құқықтық мемлекет, азаматтық
қоғам, адам құқығы бәсекелестік, нарық сияқты ... ... ... ... септігін тигізеді.
Мектеп оқушылары болашақта өмір сүріп оны түсініп еңбек етуге дайындауы
керек. Дамыған елдердегі болып ... ... ... ... ... әсер ... Бұл ... оқушылардың ата - аналарының экономикалық
білім алуға деген ұмтылыстарын ... ... ... ... мен
біліктіліктің негізгі құрамдас бөлігі экономикалық ойлау. Бұл біліктілік
яғни эконмикалық ... ... ... жол ... ... ... тигізеді.
Экономикалық білім беру - қоғамдық өндірістің барлық салаларын қамтитын
күрделі құбылыс. Экономикалық табыс елдің және жеке ... ... ... әр ... ... ... етуіне, сөйтіп бақытты өмір сүруге
ұмтылуына байланысты екендігін оқушы ... құю үшін ... ... ... ... компаниясы үшін табыс алудың негізгі көзі – сақтандыру
қорлары қаражаттарының бір бөлігін коммерциялық ... ... ... ... ... ... ... Сақтандыру қызметінің
мақсаты үлкен әлеуметтік мәнге ие қызметтер ... ал ... ... ... табу ... қарамастан, олар өзара етене
байланыста. Бір жағынан, инвестициялық ... ... ... ... ... ... екінші жағынан инвестициялық қызметтен
түскен ... ... ... ... ... ... ... Осы жерде, сақтандыру қызметінің маңызды
бағыты инвестициялық портфельді ... ... ... ... ... ... ... алғы шарттары
қарқынды жасалуда, осы қызмет түрін реттеу және ары ... ... ... мен ... ...... актілер қабылданды және
қызмет етуде. Олар кәсіпкерлікті дамытудың барлық ... ... ... қызметтің еркіндігі, жеке кәсіпкерді қорғау, шаруашылық
серіктестікті, акционерлік ... ... ... мен ... ... кәсіпкерлік қызметпен айналысатын адамдар мен
заңды тұлғалардың құқығын қорғау болып ... ... ... ... ... ... Сақтандыру қызметі экономиканың маңызды, бірақ азырақ зерттелген
саласы болып табылатындығы нақтыланды.
- сақтандыру ... ... ... материалды.
игіліктердіайырбастау және тұтыну процестерінде адамдар ... ... ... ... ... іске ... ... қызметінің жаңа кезеңдегі, экономиканың ... ... ... жүйесіндегі орны
анықталып, сақтандыру қорғанысының қажеттілігін айқындайтын объективті
және субъективті себептер нақтыланды.
Қазақстандағы сақтандыру қызметінің ... ... ... бар:
- сақтандыру қызметін дамыту үшін сақтандыру ... ... ... ... ... ... ... мен
объектілерін өсіру керек;
- сақтандыру қызметін дамыту үшін сақтандыруды салықтық ынталандыру
шараларын жүзеге асыру керек, ... оның ... ... ... ... АҚШ пен ЕО елдерінде өмірді сақтандырудың жинақтаушы
түрі бойынша ... ... ... секторындағы
жиналатын сыйлықақылардың 50%-нан асып жығылады. Қазақстанда өмірді
сақтандыру бойынша жиналатын сақтандыру ... ... ... ... ... Бұл көбінесе сақтандыру сыйлықақыларына
салық. салумен байланысты;
- көптеген қайта сақтандыру тәуекелдерінің үлесі ... ... оған ... елдегі сақтандыру компанияларының ... ... ... дайындау және оларды бәсекеге түсіру үшін мамандар
жетпеуде, заңнамаға сай лицензия алуға қажетті арнайы ... ... ... ... қызметі өркениетті қоғамның ажырамас бөлігі ... орай оның даму ... ... ... ... ... ... тығыз байланыста болуы шарт. Сондықтан,
ұлттық сақтандыру қызметі рыногын дамыту стратегиясын әзірлеу барысында
обьективті және субьективті ... ... ... ескерілуі қажет:
- а) сақтандыру қызметі рыногын дамытудың ... ... ә) ... сапалық және сандық өлшемдерінің жүйесін анықтау және
даму бағыттарын таңдау мен негіздеу;
- б) «Қазақстан - 2030» елдің ұзақмерзімді ... ... ... ... ... ... ... даму стратегияларын,
олардың мақсаттары мен міндеттерін әзірлеу;
- в) ұлттық және халықаралық рыноктағы өз ... ... және ... ... ... ... ... сақтандыру жүйесі
дамуының стратегиялық бағдарламалары мен жобаларын стратегиялық
маңызды бағыттар мен салаларға бағыттай ... ... г) ... ... сай келетін сақтандыру қызметінің даму
процестерін реттеу механизмдерінің жүйесін ... ... ... ... ... ... ... отандық сақтандыру компаниялары қызметінің дамуына ықпал ете
отырып, жалпы ел ... ... ... ... болып табылатын – әлемнің 50 бәсекеге қабілетті елдер
қатарына қосылу үрдісіне ... ... ... ... ... ... Қазақстан экономикалық, әлеуметтік және саяси жедел жаңару жолында:
Жолдау//Егемен Қазақстан.-2005.-19 ақпан
2 Назарбаев, Н. Халыққа ... : ... ... мен ... к ... : ... выступлений и интервью / Н. Назарбаев.-
Астана:Күлтегін, 2007. – Б.591
3 Қазақстан Республикасының “ Әкiмшiлiк құқық бұзушылықтар ...... ... 2001ж 27 ... Шағын кәсіпкерліктегі салық мәселелері және оларды шешу жолдары// “ХХI
ғасырда білім мен ғылымды ... ... және ... мамандар
даярлау сапасын арттырудың өзекті мәселелері” атты ғылыми практикалық
конференция ... 2006.Б. ... ... ... “Мемлекеттік сатып алу туралы” Заңы Қазақстан
Республикасы Парламенттің Жаршысы, 1999ж №17-18
6 ... К. ... ... ... ... ... У.Б Страхавой рынок Казахстана: современное состояние и
проблемы его развитие. /Банки Казахстана №4 2001г.С. ... ... ... ... пред-
принимателей[Текст]:автореферат/И.ВСембеков.-Алматы:Қазақ университеті,
2005.- С.46.
9 Журавлев О.Э,Словарь-справочник ... по ... ... ... Ө.К, ... Б.А, Байжомартов У.С. Жалпы экономикалық
теория.–Алматы. 2002
11ЖүйріковК.К,Сембеков А.К.; Әлімбетов Қ.Ә. ... ... ... ... 2003ж
12 Джон Голсуорси. Прайс Кольер (США). Англия и англичане с американской
точки зрения, 1912
13 ... ... ... ... ... және ... /Алматы: ЮРИСТ, 2002.-Б.309
14 Үмбеталиев А.Д. Керімбек Ғ.Е. Кәсіпорын экономикасы және ... ... ... ... ... ... ... мемлекеттік қолдау
туралы” Заңы. Алматы, Жеті Жарғы,1998ж
16 Петров, Д.А. Страховое ... ... ... / Д.А. ... ... 2000.- С. ... Қазақстан Республикасының сақтандыруды дамытудың 2000-2004 ж. Арналған
мемлекеттік бағдарламасы. /Егемен Қазақстан 5 желтоқсан 2000ж Б.4
18 Худяков А.И Правовые ... ... ... ... - М.:
Юридическая литература, 1993
19 Қазақстан Республикасының “ Сақтандыру қызметі ... ... ... ... 2000ж 27 ... Қазақстан Республикасының “Ұлттық банкі туралы” Заңы. Алматы Жеті
Жарғы, 1995ж
21 Хамзин, Ұ.М. Азаматтық-құқықтық шарттардың жекелеген ... ... / Ұ.М. ... ... Болашақ-Баспа, 2006.- Б. 367
22 Гекко, М.Н. ... ... по ... ... ... : ... аспект):автореферат / М.Н. Гекко.-
Алматы: СТ-ПРИНТ, 2005.- С. 33
23 Найманбаев, С. М. Сақтандыру ... ... : ... және ... : оқу ... / С. М. ... - ... : Жеті жарғы, 2007. –
Б.445
24 Жуйриков К. К. «Қазақстандағы сақтандыру күрделі мәселелер мен дамудың
болашағы» Алматы 1994 ... ... А. ... жаңару: шолып өту, үлгі, бұқара ... // ... ... ... О,В, Тарифные ставки в страховании от смерти, наступления
инвалижности и временной нетрудостпособности/Финансы 1994 №5
27 Анализ ... ... ... развития городов в
условиях индустрии-инновации в Казахстане // ... ... ... в ... ... ... Науч-практ. Конф. С
международ. Участием (8-12 февраля 2010г. Набережные Челны) С. 86-91
28 Қазақстан Республикасының “Бәсеке және монополиялық ... ... ... Егемен Қазақстан, 2001ж 27 қаңтар
29 Қазақстан Республикасының “ ... ... ...... ... Жарғы, 1996ж
30 Қазақстан Республикасының “ Көлік құралдарының азаматтық-құқықтық
жауапкершілігін міндетті сақтандыру туралы” Заңы ... ... ... 1999ж №17-18
31 Қазақстан Республикасының “ Тасымалдаушының ... ... ... ... ... ... Заңы
Қазақстан Республикасы Парламенттің Жаршысы, 2000ж №21-22
32 Қазақстан Республикасының “ Сақтандыру төлемдеріне кепілдік беру қоры
туралы” Заңы ... ... ... ... 2002ж ... ... ... “ Сақтандыру мәселелері бойынша кейбір
заңнамалық ... ... мен ... ... ... ... ... Парламенттің Жаршысы, 2001ж №13-14
34 «Қазақстан-2030»: Жолдау // Егемен Қазақстан.-1997.-11 қазан
35 Халықаралық ғылыми ... ... ... ... Б.81-83
36 Қ.Ағанина Экономикалық білім беруді дамыту // ... ... – Б. ... ... В.В. Страхование: Учебник для ВУЗов.-М.:Страховой полис.
ЮНИТИ,1997г-С.311
38 Сулейменов М.О.// ... ... по ... ... ... ... коммерческого законодательства в
Республики Казахстан и практика его применения. Алматы:Ғылым 1996г-С. 106
39 Қазақстан Республикасының “Акционерлік қоғамдар туралы” Заңы ... ... ... 1999ж ... ... ... концепциялары // “Әуезов оқулары-3”атты
халықаралық ғылыми практикалық конференция еңбектері.- Шымкент.- ... ... ... ... ... : ... 12.01.05 /
Байгожина Жанар Манатбековна;Абай атын.Қазақ ұлттық пед.ун-ті. - Алматы,
2004. – Б.31
42 Қ.Ағанина, Қазақстанда оқушыларға ... ... беру ... // ... ... – 2004-№3-7-11
43 A S Hornby “Oxford advanced ... ... Oxford ... ... ... Орта ... ... берілетін
экономикалық білім мен тәрбие. // Ізденіс – 2007 - №4 - Б. ... ... Ж. К. « ... мен ... ... ... ». // ... ЖӘНЕ ҚҰҚЫҚ. № 9. 2003-Б. 40 – 43 беттер.
46 Веленто, И.И. ... ... ... ... / ... В.С. ... Минск: Книжный дом, 2006.- С. 416
47 Б.Махадиева., Экономикалық тәрбие берудің қажеттілігі. // ... – 2008 -№6- ... ... T, ...... РБК- 1999 жыл – 312 ... ... Экономика пәні мұғалімдерін даярлау – оқушыларға
экономикалық білім берудің қажетті алғы ... // ... ...... №5-7-9бб.
50. М.Жанбөбекова., Қазіргі қоғамның жаһандану жағдайында болашақ
мұғалімдерді мектеп оқушыларына экономикалық тәрбие беруге ... ... – 2007- ... ... Кіші ... қолдаудың әлеуметтік приоритеттері // Қайнар
университетінің хабаршысы.- 2001.- №4.-Б.35-39
52 Основные направления развития отечественного производства в ... ... ... ... ... 2002. - №4.- С 52-55.
53 ... ... ... ... және ... ... // Қазақстан жоғары мектебі. – Алматы. 2006-№ 3. – Б.
268-274
54 ... ... ... ... бағыт ретінде
инновациялық ортаны ... ... Азия ... ... экономика
жүйесінің мүмкіншіліктері мен интеграциялық болашағы» атты ... ... ... Түркістан қ, 27-29 сәуір 2005,
Қ.А.Ясауи атындағы ХҚТУ
55 Индустрия өндірісін интенсивті дамытудың инновациялық ... ... №4. ... 2008 ж.Б. 5-9
56 Ғылымның даму нәтижелері және стратегиялық басымдықтары //«Ізденістер,
нәтижелер – Исследования, результаты», Қазақ Ұлттық Аграрлық ... 2008ж, №4 ... Курс ... ... Общие основы экономической
теории.Микроэкономика.Макроэкономика.Основы национальной экономики: ... / Под ... ... МГУ им. М.В.Ломоносова.- М.: Изд-
во «Дело и сервис»,2001.
58 Горячева, Е.В. Отвественность ... за ... ... ... / Е.В. ... ТОО "Юридическая
литература",2004.-С.21
59 ... ... ... // ... ... ... практикалық конференция еңбектері.- ... ... ... және технопарктер индустриалды иннвациялық
қызметтің негізінде кәсіпкерлікті қолдаушы ... ... ... ... ... №2 -Түркістан, 2009 ж. Шілде-тамыз.
61 Юридический энциклопедический словарь. Гл.ред. Сухарев А.Я. ... ... 1984.С. ... ... ... және оны шешу ... //«Хабаршы». Т.Рысқұлов
атындағы ҚазЭУ, №6(70) – Алматы, 2008.Б. ... ... ... және орта ... ... ... бейне”-
2008.Б.-11,2
64 Макконнелл К.Р.,Брю С.Л.Экономикс: Принципы, проблемы и ... В ... ... ... 11 ... Республика, 1992.
65 Шахова М.А Условия лицензирования страховой деятельности на территории
Российской ... ... ... ... Р.С. ... и ... ... Алматы: Ғылым, 1999г-Б.
200
67 Сборник ... ... ... ... ... Шымкент, 2001г-С. 400
68 Төлеуғалиев Ғ. Қазақстан Республикасының ... ... ... оқу
орындарына арналған акад.курс.1-том.-Алматы: Жеті жарғы,2001.-Б. 376
69 Амирханова, И.В. Гражданско-правовое ... ... ... ... / И.В. ... ... Қазақ
университеті, 2005.- С. 46
70 Куанышбаева, С.О. Предпринимательские сделки ... ... ... / ... ... 2004.- С.30
71 Нурпеисов, Э.О. Уставной капитал предприятия(правовое регулирование и
бухгалтерский учет) / Э.О. Нурпеисов.- ... ... ... 2002.- С. ... ... кодекс Республики Казахстан: Учеб.- практическое пособие.-
Алматы: НОРМА-К, 2002.- С.384
73 Сулейменов М.К., Осипов Е.Б. Залоговое право: ... ... ... и доп.- ... ВШП Әділет,1999.- С.234
74 Хамзин, Ұ.М. Азаматтық-құқықтық шарттардың ... ... ... / Ұ.М. Хамзин.- Қарағанды Болашақ-Баспа, 2006.- Б. 367
75 Ғылымның даму нәтижелері және стратегиялық ... ...... ... ... Ұлттық Аграрлық Университеті,
Алматы 2008ж, №4 Б. ... ... - ... өмірімізде
Сабақтың мақсаты: Күнделікті өмірде экономиканың кездесетініне оқушылардың
көзін жеткізу. Өтілген материалды ... ... ... есте ... ... ... сату мен жарнамалау дағдыларын қалыптастыру.
Оқушыларды еңбек сүйгештікке, ... ... ... ... ... ... ... Тақырыпқа байланысты плакаттар, алма ағашы (ондағы
алмаға сұрақ жазылған көрнекілік).
Сабақтың жабдығы: Топтарға бөлу карточкалары, ... ... ... ... ... ... гүлі, желім, доп.
Сабақтың жоспары:
Өтілген материалдарды қайталау (экобол ойынын оқушылармен жүргізу)
Экономикаға байланысты ... ... ... ... ... ... терминдерді табу.
Алма жинау.
Тауарды жарнамалау.
Сабақтың барысы:
Ұйымдастыру -3 минут
Өтілген материалдарды қайталау – 10 минут
Жаңа тақырыпты өту -20 минут
Қорытындылау – 10 ... ... – 2 ... ... өмір сүріп жатқан әлемді көз алдарыңа ... ... ... мен кең ... ... ағылып жатқан машиналары бар
қалаларды, сан түрлі өнім шығаратын фабрикалар мен ... ... ... ... ... ... мен ... бақтар мен
жайылымдарды, елден елге тауарлар тасып жүрген ұшақтар мен ... күн ... ... ... ... оқып, радиодан естіп
жүрсіздер. Айналадағы адамдардың барлығы өз жұмыстырын ... ... ... ... ... оқиды. Не айтқыларың келсе ... ... ... сөйлей алмайтындарыңды өздерің жақсы
білесіңдер.
Оқушылармен «Экобол» ... ... ... ... материалдарды
қайталап, еске түсіру.
Ойынның шарты: доп ұстаған оқушы сұрақ қойып, қалаған оқушысына ... ... ... алған оқушы сұраққа жауап береді.
Оқушы сұраққа дұрыс жауап берсе, қалаған сұрағын қойып, допты басқа оқушыға
лақтырады. Егер ... ... ... бере ... ... допты сұрақ қойған
оқушыға қайта лаөтырады. Ол оқушыға өз сұрағына өзі ... ... ... ... ... басқа оқушыға лақтырады.
Экономикаға байланысты көріністі екі оқушы құрып, орындайды.
Ағылшын ... ... келе ... еді, ... ... торайларды айдаған шошқа бағушы кездесті:
- Сәлеметсіз бе, Ақсақал? Қайда болдыңыз?
- Қалада, бай саудагерде
- Саудагер сізге не ... Ат ... ... Ол ... Атқа ... Ал ат ... Өгізге айырбастадым
- Ал өгіз қайда?
- Қойға айырбастадым
- Ең ... ... ... да, ... ... ... торайды таңдап алысымен, шошқа бағушы рахмет айтып, өз жолымен кете
барады. (Шал ... ... ... ... ал ... ... қойды алып,
сахнадан шығып кетеді).
- Оқушылар осы ... ... ... ... және бір
экономикалық сөзді ғана пайдаланып, оны ... ... ... ... ... ... бос ... толатындай
экономикалық мағыналы сөзді тауып жазуы керек.
|А |Й |Ы |Р |Б |А |С ... ... ... ... ... ... айырбас дегеніміз – тауарлар ақшаға ғана емес, басқа
тауарлармен көрсетілетін қызметтерге ауыстырылатын ... ... ... ... ... ... ... не?
Оқушы жауабы: ресурстар дегеніміз – тауарлар мен көрсетілетін қызметтерді
өндіруде жұмсалатын нәрселер.
Оқушыларды төрт-бес оқушыдан тұратын ... ... ... ... ... топтарына бөліп, түймедақ гүлін топтарға таратып шығамын.
Түймедақ гүлінде «Нан» және «Үй» үшін ... ... ... ... ... ... үзіп ... «Нан»және «Үй»
жазылған карточкаларға тиісінше жапсырып шығу ... ... ... ... балды жайвик, кейінгілерге төмен балды жайвиктер беріледі.
Сол бағанада экономикалық терминдердің басы, ал оң жақта соңы берілген. Сөз
шектерін қосып, ... ... ... ... ... |КЕР ... ... ... |КЕ ... |ДА ... ... ... |ЮТА ... ... ... |УАР ... ... ... |НЕС ... ... ... |ІС ... ... ... ... ... |ДА ... ... қосып, экономикалық терминдарді табу.
Алдын ала дайындалған сөз шептері жазылған ... ... ... ... үш ... ... Қай топ көп ... термин
тауып, мағынасын түсіндірсе, сол топқа жоғары балды ... ... ... ... одан ... ... балды жайвик таратылады.
Алма жинау.
Алдын ала плакатқа үлкен алма ағашын салып, оған ... ... ... ... ... ... ... сыртында балл жазылған болуы
керек. Оқушылар өз топтарымен сол балл арқылы алма ... ... ... ... ... беруі тиіс. Сөйтіп балл арқылы ... ... Егер ... ... бере ... басқа топ мүшелері жауап бере
алады.
Ең алдымен, топ мүшелері нөмір жазылған карточка алып, сол нөмір ... ... алма ... ... Алма теру мен ... жауап
беру деңгейіне қарай топтарға жайвиктер таратылады. Осы арқылы оқушылардың
сабаққа деген қызығушылығы артып, топпен жұмыс істеу ... ... ... ... ... ... топ ... жарнамалайды.
Жарнамалары әдемі де қызықты қимылдармен, өлеңдермен, әндермен шығуы керек.
Қай топтың мүшелері ... ... ... орындағандарына қарай
топтарға жайвиктер таратылып беріледі.
Сабақты қорыту.
Міне, оқушылар, бүгінгі «Экономика ... ... ... ... ... жиі қолданыста болатынына көздерің әбден жетті.
Сонымен, экономика дегеніміз не?
Оқушы жауабы.
Экономика дегеніміз адамдардың өз қажеттіліктерін қанағаттандыру ... ... ... ... ... ... топ ... жайвиктерін санап, қанша жайвик жинағанын
айтады. Соған қарап, топтарға орын беріледі.
Үйге тапсырма.
«Пица» өндіруге қандай ресурстар керек екенін жазып келу.
Қосымша Ә
Нарық және ... ... ... және тауардың бағасы
Бәсеке және монополия
Пайдаланған әдебиет:
Я.Әубакіров Экономикалық теория негіздері – оқулық, ... ... ... ... ... ... бірнеше анықтамасы бар. Батыстан келген
«рынок» сөзі әуел баста сатушы мен ... ... ... ... ... ... ... «рыноктың» қазақша баламасы ретінде алынып жүрген
«нарық» ұғымы кең мағынада қолданылады. Нарық тауар өндірісі мен ... ... ... ... ... тауар қатынастарының
жиынтығын білдіреді. Нарық дегеніміз – нақты тауарды ... мен ... ... басын қосатын кез келген институт немесе механизм.
Алғашында тауар айырбастау қарапайым формада, егізнен, баспа-бас түрінде
жүзеге асырылды. Мұндайда «сатушы» мен «сатып ... ... ... ... ... ... еқажетті тауарды алу үшін бірнеше
айырбас жасауларына тура келеді. Сонымен ... ... ... ... тағы керек. Мысалы, қой иесіне балта керек болды делік. Бір қойды
үш балтаға ... ... Ал қой ... бір ғана ... ... ... үшін ол ... бере салмайтыны белгілі. Мұндай тығырықтан қалай шығуға
болады? Оның бір-ақ жолы бар: өзге тауарлардың бәріне өлшем бола ... ... бәрі ... ... бір ... ... керек. Осылай
ақша пайда болды.
Ақша. Ақша экономиканың даму тарихында «ерекше текті тауар» ... ... ... оның әмбебаптығынан, жалпыға танымал ... ... ... ... ... құндылыққа ие болуынан көрініс
береді. Ақша өзге тауарларды бір-бірімен айырбастау үрдісінде делдал-тауар
қызметін атқарады.
Әр уақыттарда және дүниенің түрлі бөліктерінде ... ақша ... ... ...... мал, қымбат тастар және металдарды пайдаланады.
Ұзақ уақыттар бойы ақша есебінде алтын мен ... ... ... ... ... бірі - ... ... болатын еді. Қымбат металдар,
көлемі қандай болса да, өзінің пайдалды қасиеттері мен ... ... ... ... және ... ... орнына қағаз ақшалар жүре
бастады. Қағаз ақша алтын теңгелердің «өкілі» болып ... ... құны ... ... және олар ... ... айырбасталады.
Сонымен, ақша дегеніміз – жалпыға бірдей балама ретінде қызмет ететін
ерекше тауар. Ақшаның мәні оның ... ... ... ... Ақша,
негізінен, үш түрлі қызмет атқарады:
1. Айналыс құралы ретінде қолданылады, ақшаға кез келген тауарды саты
алуға болады;
2. Құн өлшемі ... ... ... ... ... кез
келген тауардың құны өлшенеді;
3. Қорлану қоры қызметін атқарады, егер ... ... ... түскен ақшаны өзге тауарларды сатып алуға ұзақ ... ... ақша ... ... ... және ... ... Әр тауардың өз бағасы болады. Тауарды сатып
ала ... біз оның сол үшін ... ... бір ақша ... ... ... ... бейнеленген осы құн оның бағасы болып шығады.
Тауар ... ... ... анықталады? Тауар құнын анықтаудың ... ... екі ... бар. ... біріншісі – Маркстың
тұжырымдамасы. Бұл теорияға сай әр тауардың құны және ... ... ... ... ... ... тек бір ғана ... – еңбек алынады. Кез келеген тауар – еңбектің жемісі. Сонымен қатар
тауарға ... ... ...... ... еңбекке айналады. Әр
тауарға сіңірілген еңбектің көлемі сол тауардың басқа тауарға айрбасталу
сәйкестігін, демек, құнның ақшалай көрініс ... ... ... ... ... ... құны оны өндірушінің өндіріс
факторлары үшін шығарған шығындардың жиынтығымен ... ... ... оның ... ... ... ... сатып алушының
субъективті бағасымен айқындалады.
Келесі тұжырымдама бойынша, тауардың құны оны ... ... үшін ... ... ... айқындалады.
Осы екі тұрғыны біріктіре отырып, біз тең салмақты баға ... ... ... мен ... алушының бағасының арасындағы балансты аламыз.
Бәсеке және монополия.
Бәсеке дегеніміз – нарыққа қатысушылардың арасындағы өндіріс жағдайларын
жақсарту және өнімді өткізу үшін ... ... ... ... үш
белгісімен ерекшеленеді:
1) Онда сатушылар мен сатып ... көп ... ... ... өз ... орнықтыра алмайды;
2) Сатылатын тауарлар емн көрсетілетін қызметтер біртекті болады ... ... ... ... кіру де және одан шығу да қиындық келтірмейді.
Монополия бәсекеге қарсы категория болып ... ... ... тек ... ... ...... немесе кәсіпорындар тобының нарықта
билік жүргізуге, бағаға бақылау ... ... және оны ... ... болуы.
Монополдияның барын немесе жоғын нарықтық механизмдердің бұзылуынан
немесе бұзылмауынан, ... ... ... немесе болмауынан
білуге болады.
Қосымша Б
Кәсіпкерлік саласындағы мүліктік сақтандыру шарттары
Сабақтың ... ... ... ... ... ... ... алған білімдерін нақтылау,
жинақтау және қорытындылау.
Дамытушылық ... ... ... ... ... ... іскерлігін дамыту, арттыру.
Тәрбиелік міндеті: Пәнге деген ынтасын, ... ... ... мәнерін тәрбиелеу.
Көрнекіліктер: логикалық сұрақтар жазылған және сурет салынған плакаттар,
карточкалар, интерактивті тақта.
І. Ұйымдастыру мезеті: Ойынға екі ... («2 ... ... ... ... ең соңғы нақты шешімін айтады.
Поездға отыру үшін билет алу керек; егер команда «Байқағыш» станциясында
берілген сұрақтарға жауап берсе, билет ... ... ... ... ... ... ... сұрақтары |ІІ ... ... ... ету дегеніміз не ? ... ... не? ... ... ... ... қандай түрлері бар? |
|Жеке меншік дегеніміз не? ... ... ... ... ... ... ... қандай |асады? |
| ... ... ... ... ... ... енді поездға отырып жолға шығуға болады. дәл осы
кезде станциястанция үстінен самолет ұшып ... де, ... ... ... ішінде сканворд. Ол сканвордты шешу үшін әр ... ... ... ... 5-10 минут шешеді де, қорытындысын жюриге береді.
Шешулері:
І команда ІІ ... | | | |
| | | | |
| | | | ... |а |н |к |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | ... |а |р |т |
| | | | |
| | | | |
| | | | ... Жолда.
Поезд жүріп келеді. Келесі ... ... әлі ... ... ... жолды қысқарту үшін төмендегідей тапсырмаларды орындайды.
Тапсырмалар:
1. Кәсіпкерлік ... ... ... сақтандыру үшін қандай нормативті
құқықтық актілерге ... ... ... диаграмманы түсіндірініздер
ІV. «Балықшылар» станциясы
«Стол-көлде» боялып қағаздан жасалған балықтар жатады және ... ... ... ... «Балықшы» столдан қарамай тұрып
бір балықты алып ... ... ... ... Әрбір дұрыс жауапқа 2 балл
беріледі. Егер «Балықшы» жауап бере алмаса, команда көмектеседі.
Мысалы:Сақтандырушымен сақтандыру шартын жасасқан тұлға. ... ... ... ... бола ... ... станциясы.
І команданың тапсырмалары:
1. Кәсіпкер терминің 2 тілге аударыныз
2.Мүлікті сақтандырудың маңызы жайлы 4 жол тақпақ шығарып ... ... ... ... 2 ... аударыныз
2Кәсіпкерлер туралы 4 жол тақпақ шығарып айтыныздар
VІ. Соңғы станция.
Поезд соңғы станцияға ... Жюри ... ... сыйын береді!
-----------------------
1 кезең – тұрақтандыру кезеңі (2004-2010 жж.)
Мақсаты: сақтандыру индустриясының тұрақтылығы мен сенімділігін нығайту
(сақтандыру қызметін ... ... ... арналған Бағдарламасына
сәйкес)
болып табылады.
Мазмұны:
- ЕО директивасы мен IAIS стандартына сәйкес Қазақстанның сақтандыру
заңнамасын
үйлестіру;
- республикадағы ... ... ... ... ... ... ... қызметінің міндетті түрінің тізбесін оңтайландыру;
- 2008-2009 жылдарға ... ... ... ... пайда болуы
(сюрвейерлер, диспаншерлер, сақтандыру брокерлері);
- өмірді сақтандырудың дамуын салықтық ынталандыру арқылы құқықтық базаны
құру.
2 кезең – тұрақты өсу ... ... ... әлемдік сақтандыру индустриясында отандық сақтандыру қызметі
рыногын жайғастыру, қалыптасқан даму ... ... қалу мен әрі ... ... табылады. Мазмұны:
- таяу шетел рыногында отандық сақтандырушылардың экспансия жүргізуіне
әрекет ету;
- өмірді сақтандыру бойынша кем ... тағы бір ... ... ... ... жылдары осы салада сақтандыру қызметін көрсетудің жалпы
көлемінде 4-5%-ға үлесін Көбейту (ағымдағы қарқынмен);
- сақтандырушылардың инвестициялық мүмкіншіліктерін кеңейту, қаржы
институттары арасында ... ... ... ... ішкі ... ... кең қолдану, сақтандыру статистикасының
көрсеткіштерін жинау мен өңдеу бойынша ... ... ... ... ... ... ... қызметін дамыту үшін шарттар құру.
3 кезең – бәсекеге қабілетті рынок (2020-2030 жж.)
Мақсаты: сақтандыру ... ішкі ... көзі ... ... мен ... ... ... қамтамасыз ете отырып,
толық мөлшерде барлық қызметтерді атқаруы болып табылады.
Мазмұны:
- әлемдік ... ... ... қол ... және ... ... рыногында бәсекеге қабілетті сақтандырушылардың пайда болуы;
- ЖІӨ-де сақтандырушылардың активтерінің үлесін 5-6%-ға жеткізу;
- сақтандыру түсімдерінің жалпы көлеміндегі ерікті сақтандыру бойынша алым
үлесінің ... ... ... бойынша , соның ішінде жинақтаушы түрлері бойынша
қызмет Көрсетуге сұранысты өсіру;
- капиталды орталықтандыру мен шоғырландыру үрдісін ... ... ... компанияларының қызметін 80%-ға дейін бақылайтын ерекше
ірі
сақтандыру компаниялар тобын құру.
1 кезең –ұйымдық-құқықтық қайта құру (2010 жылға дейін)
Сақтандырудың қорғаныс және ... ... ... ... ... ... құру;
- сақтанушылардың рыногын қалыптастыру;
- бағалы қағаздар рыногын ... ... ... халықаралық талаптарға сай үйлестіру;
- сақтандырушылардың тұрақтылығын жоғарлату;
- сақтандыру қызметінің инфрақұрылымын қалыптастыруды аяқтау
2 ...... ... (2020 ... дейін)
Инновациялық және инвестициялық қызметтерді жетілдіру:
- сақтандырушылардың инвестициялық мүмкіншіліктерінің аясын кеңейту;
- инновациялық қызмет тәуекелін қорғау бойынша жаңа ... ... ... ... ... таяу шет ел ... ұлттық сақтандырушылардың өктемпаздығы;
- заңнамаларды жетілдіру;
- сақтандыру қызметінің инфрақұрылымын дамыту
3 кезең – дамыған сақтандыру ... ... ... ... ... ... ... жүзеге асырылуын қамтамасыз ету:
- әлеуметтік қорғаудың үш деңгейлі жүйесінің толыққанды қызмет етуі
(сақтандыру
компанияларының белсенді рөлі жағдайында);
- ЖІӨ- 15%-ға ... ... ... институционалдық
қызметін нығайту;
- ұлтаралық сақтандырушылардың пайда болуы;
- таяу шет ел ... ... ... ...

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 52 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ақпарат және оны өрнектеудің жолдары6 бет
Бастауыш мектептің математика сабақтарында ұлттық және дидактикалық мазмұнды ойын есептерін қолдану арқылы оқушылардың ой-өрісін дамыту27 бет
Вирустардың организмге таралуы, енуі, орналасуы.Инфекцияның түрлері және оларға сипаттама. Иммунитеттің механизмдері7 бет
Жабдықты беріктікке есептеу5 бет
Тұқым қуалаушылықтың молекулалық негіздері8 бет
Химияның ауыл шаруашылығындағы маңызы11 бет
1. Вирустардың организмге енуі, таралуы, орналасуы. Инфекция түрлері және оларға сипаттама. 2. Иммунитеттің механизмдері. Иммунитеттің гуморальдық, клеткалық, жалпы физиологиялық факторлары20 бет
1. Вирустардың организмге енуі, таралуы, орналасуы. Инфекция түрлері және оларға сипаттама. 2. Иммунитеттің механизмдері. Иммунитеттің гуморальдық, клеткалық, жалпы физиологиялық фактролары11 бет
1. Вирустардың организмге енуі, таралуы, орналасуы. Инфекция түрлері және оларға сипаттама.2. Иммунитеттің механизмдері. Иммунитеттің гуморальдық, клеткалық, жалпы физиологиялық фактролары11 бет
Corel Draw программасын түрлі графикалық бейнелерді өңдеуге қолданудың әдістемелік негіздері21 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь