Валюталық шоттарды ашу тәртібі

Шетел серіктестігімен есеп айырысуды жүзеге, асыру үшін валюталық шот ашу қажет. Егер заңды тұлғаның банкте теңгелік шоты болмаса, онда оны ашу үшін келесі құжаттар қажет:
• нотариалдық куәландырылған құрылтай құжаттарының көшірмесі;
• заңды тұлғаның валюталық шот ашу туралы арызы;
• уәкілетті тұлғалардың қол және мөр үлгілері;
• салық төлеуші ретінде есепке тұрғаны туралы анықтама;
• Қазақстан Республикасының уәкілетті органына тіркелгендігі туралы куәлік.
Банкте төлемдерді жүргізу үшін өзара шарттар, келісімдер, мәмілелер көшірмесі бар заңдық іс жасалынады.
Кәсіпкерлік қызметпен айналысатын жеке тұлғалар банкте валюталық шот ашу үшін келесі құжаттарды ұсынуы қажет:
- шот ашу үшін арыз (1-қосымша);
- жеке басын куәландыратын құжаттың көшірмесі;
- клиенттің салық есебіне тіркелгендігін растайтын салық қызметінің органы берген бекітілген нысандағы құжат;
- мемлекеттік тіркеуден өткендігін растайтын уәкілетті орган берген құжаттың көшірмесі немесе соған теңесетін құжат (патент немесе лицензия) көшірмесі.
Шотқа келіп түскен валюталық қаражаттар жариялануы қажет уәкілетті банктер арқылы ішкі валюта нарығында теңгеге сатып алынған экспортты валюталық түсім, жарғылық капиталға салым қаржылық көмек, қайырымдылықтар, сыйлықтар, несиелер, қарыздар, валюта. Заңды тұлғалар шетел валютасындағы несиені тек бейрезидент тұлғалармен есеп айырысу үшін және шетел валюта сында алынған банктік несиелер бойынша міндеттемелерді орындау үшін ғана ала алады. Клиенттердің валютаны сатып алуы валюталық қаражаттарды сатып алуға берілетін арыз арқылы (2-қосымша және кросс-операция (айырбастау) (3-қосымша) бойынша жүзеге асырады, ал сату валюталық қаражаттарды сатуға арыз-тапсырма негізінде жүргізіледі (4-қосымша).
Клиент валюталық шоттан тауарды импортгау (жұмыстар мен қыз
        
        ВАЛЮТАЛЫҚ ШОТТАРДЫ АШУ ТӘРТІБІ
Шетел серіктестігімен есеп айырысуды жүзеге, асыру үшін ... ... ... Егер ... ... ... ... шоты болмаса, онда оны ашу
үшін келесі құжаттар қажет:
... ... ... құжаттарының көшірмесі;
• заңды тұлғаның валюталық шот ашу туралы ... ... ... қол және мөр үлгілері;
• салық төлеуші ретінде есепке тұрғаны ... ... ... ... ... органына тіркелгендігі туралы
куәлік.
Банкте төлемдерді жүргізу үшін өзара шарттар, келісімдер, мәмілелер
көшірмесі бар заңдық іс жасалынады.
Кәсіпкерлік ... ... жеке ... ... шот ашу үшін келесі құжаттарды ұсынуы қажет:
- шот ашу үшін арыз ... жеке ... ... ... ... клиенттің салық ... ... ... ... органы берген бекітілген нысандағы құжат;
- мемлекеттік тіркеуден өткендігін растайтын уәкілетті ... ... ... ... соған теңесетін құжат (патент немесе лицензия)
көшірмесі.
Шотқа келіп түскен валюталық қаражаттар ... ... ... ... ішкі ... ... теңгеге сатып алынған экспортты
валюталық түсім, жарғылық капиталға салым қаржылық көмек, қайырымдылықтар,
сыйлықтар, несиелер, қарыздар, валюта. Заңды тұлғалар шетел валютасындағы
несиені тек ... ... есеп ... үшін және ... валюта
сында алынған банктік несиелер бойынша міндеттемелерді орындау үшін ғана
ала алады. Клиенттердің валютаны сатып алуы ... ... ... берілетін арыз арқылы (2-қосымша және кросс-операция (айырбастау) (3-
қосымша) бойынша жүзеге асырады, ал сату валюталық қаражаттарды сатуға арыз-
тапсырма негізінде ... ... ... ... тауарды импортгау (жұмыстар мен қыз меттер)
бойынша келісімшарттарды алдын ала төлеуді жүзеге асыр; ... ... ... ... ... ... ... ұсынуы қажет. Ұсынылатын
құжаттар негізінде валюталық шот аш; кезінде тоғыз таңбалы саннан тұратын
нөмір беріледі.
000 000  000
1 2 ... 1 - ... ... - ... ... ... - ... нөмірі (жеке).
Онда шоттың ашылған күні, клиенттің атауы, нөмірі және қосымша
ақпараттар жазылатын, валюталық шоттарды тіркеу кітапшасі ... ... ... папка ашылады: онда шот бойынша ақша қаражаттарымен
байланысты барлық материалда жиналатын заңды іс және дербес шот
көрсетіледі.
Жоғарыда ... ... ... ... ... ... ... алулары қажет. ҚР Ұлттық банкі лицензиялауды заңдылықтарға сәйкес
жүзеге асырады. Бүгінгі күні шетел валютасында қолма-қол есеп айырысу
негізінде бөлшек ... және ... ... ... ... ... бойынша құқықтарына сәйкес шетел баиктерінде және қаржы
институттарында шоттар ашумен байланысты қызметтерге лицензия беріледі.
Кейбір шетел валютасындағы операциялар Ұлттық ... ... ... 100 мың АҚШ ... ... ақша ... ... пайдасына өтетін капитал қозғалысымен байланысты. Ұлттық
банк капитал қозғалысымен байланысты валюталық операциялардың келесі тіркеу
тәртібі белгіленген:
- 180 ... ... ... ... 180 күн мерзімінде резиденттердің экспорттық ... ... ... есеп айырысуларды жүзеге
асыру;
- 180 күн ... ... ... ... ... ... есеп айырысуларды жүзеге
асыру;
- Қазақстан Республикасындағы бейрезвденттердің инвестициясы;
- ... ... ... және ... да ... ... ... 180 күн мерзімінде резиденттердің
экспорттық ... ... ... есеп ... ... ... бойынша есеп және есеп беру тәртібі және нысаны
Қазақстан Республикасы Қаржы ... мен ... ... ... ... ... ... Республикасы Ұлттық
банкпен бекітіледі және Қазақстанның заңды және жеке тұлғалары міндетті
түрде орындауы керек.
Республикадағы барлық заңды және жеке тұлғалар Қазақстан Республикасы
Ұлттық банк және ... ... ... ... ... валюталық
реттеу заңының талаптарын орындау мақсатында қажетті ақпараттар мен
қаражаттарды ұсынуға міндетті.
Жекелеген валюталардың ұзақ немесе қысқа позицияларында бірінші
кезекте ... ... ... ... ... ... ... бар мүмкіндіктері жабылмаған мәмілелерімен валюталық
операцияларды жүргізу кезінде банктер әр ... ... бел ... ... ... шетел валютасындағы талаптар мен
міндеттерінің арақатынастарын білдіреді. Олардың нақты валюта бойынша тең
болуы кезінде ... ... ... деп ... ал тең келмеуі
кезінде - ашық.
Жабық валюталық позиция кезінде банк шетел валютасын сатып алу
мәмілесін жасайды да және дәл сол ... оны ... ... ... сату
мәмілесімен жабады. Ұлттық банк жабық валюталық позиция көлемін шектемейді.
Егер ... ... ... міндеттемелер оған деген талап гардан
жоғары болса ашық валюталық позиция қысқа болуы мүмкін және егер ... ... ... ... ... ... ... жоғары
болса, онда ұзақ болуы мүмкін. Қатаң валюта бойынша ашық ... ... ... ... ... 30% ... ... ал ұзақ валюталық
позиция жұмсақ валюта бойынша 5%, валюталық нетто позицияның ... 50% ... ... ... жіктелуі жалпы банктік критерийлер бойынша,
сондай-ақ тек валюталық операцияларға ғана тән басқа да белгілері бойынша
жүзеге асады. Сонымен, олар келесідей жіктеледі:
- ... ... ... ... ... құндылықтардың Қазақстан шекарасына өтумен байланысты;
- ... тыс ... ... ... ... түрлері және олардың есебі
Екінші дүние жүзілік соғыстан кейін валюталық операциялардың түрлері
кеңінен дамыды. Елуінші жылдардың аяғынан бастап өнеркәсібі ... ... ... ұсыну («спот») және мерзімді (форвордтық) мәмілелер кең
қолданылды, соңғылары валюталық реттеу объектілері болып табылады.
Жетпісінші жылдар дан бастап биржада фъючерстік және опционды ... ... Бұл ... ... және ... тәуекелден
сақтандырудың жаңа нысаны. Қолма-қол валюталы операцияларды көп банктер
жүзеге асырады, ... ... мен ... ... ... ... ал опционды операцияларды ірілендірілген банктер жүзеге асырады.
Жедел ұсын («своп») валюталық ... өте кең ... және ... көлемінің 90% құрайды. Олардың мәні мәмілені жаса кезіндегі бағам
бойынша мәмілеге отыру күнінен бастап екінші күні валютаны алып-сату
шартына ... ... оны ... ... ... ... ... электронды
аударымдар жүйесінің, мысалы, АҚШ-та ЧИПС, Лондында ЧАПС және т.с.с,
компьютерлік өңдеудің кең таралуы «бүгіннен ертеңге дейін» немесе
«ертеңнен ... ... ... бір ... ... орналастыру
операцияларын тез жүзеге асыру үшін айтарлықтай мүмкіндік береді. Алайда
дәстүрлі валюталық операция негізінде «спот» мәмілесі және базалық бағам
ретінде ... ... ... деп аталатын «спот» бағамы танылып
қалады. Осы бағам негізінде валюталық нарықта басқа ... ... ... ... қысқа мерзімінде бір реттік мәміле үшін
бағам ретінде мерзімдік.
Жедел ұсынумен байланысты валюталық операциялар валюталық ... ... ... ... ... және белгілі бір тәуекелді өз мойнына
алады. Банктер «спот» операциясының көмегі арқылы өз клиенттерінің шетел
валютасындағы ... ... ... ... оның ... ... бір валютадан басқаға ауысуы төрелік және алып-сатарлық
операцияларды жүзеге асырады.
Шетел валютасындағы мерзімді мәмілелер (форвардтық, фьючерстік) - шарт
жасаған ... ... ... ... шетел валютасының сомасын белгіленген
уақыттан кейін алып келуі туралы екі ... ... ... ... ... Осы ... мерзімдік валюталық операциялардың екі
ерекшелігі байқалады:
1. шарт жасау уақыты мен мәмілені орындау арасында интервал бар, яғни
валютаны жеткізу. Ол мәмілені ... ... ... ... соңы ... 1-2 ... 1, 2, 3, 6, 12 ай және 5 жылға дейін) немесе мерзім
шегіндегі кез ... ... ... белгілі мерзімнен кейін жасалса да, валюта бағамы мәміле
жасалған кезде тіркеледі.
«Спот» және «форвард» мәмілесі бойынша валюта бағамының арасындағы
айырма ... ... ... ... кезде, «спот» бағамы бойынша жеңілдік
(дисконт – dis немесе депорт - D) ретінде немесе егер жоғары болған кезде
сыйақы ретінде анықталады. ... ... ... ... ... валюта
қолма-қол операцияға қарағанда қымбат айырбасталады дегенді білдіреді.
Дисконт, форвард операциялары бойынша валюта бағамы қолма-қолға қарағанда
төмен ... ... ... ... ... немесе сыйақы көлемі
«спот» бағамына қарағанда тұрақты. Сондықтан банк ... ... ... ... ... ... ... сыйақымен дисконт
анықталады. Валютаны жанама белгілеу кезінде дисконт қосылады, ... ... ... шегеріледі. Сыйақы және дисконт әдісі бойынша
емес сандық белгіде белгіленетін мерзімді мәміле бойынша валюта бағамы
«аутрайт» бағамы деп аталады.
Шетел валютасында жасалатын ... ... ... ... ... ... валюта айырбасталымы, валюталық
түсімдерді валюталық тәуекелді сақтандыру үшін қажет төлемдерді сатып алуы
немесе сатуы;
... ... ... байланысты болаты
шығындардан ... тыс ... және ... және қоржындық
капитал салымдарын сақтандыру;
• бағам айырмасы есебінен алып-сатарлық пайда алу.
Валюталық опциои сатып алу-сату (лат. ... ... - ... ... ... ... ... жасау кезінде
белгіленген бағам бойынша белгілі бір валюта көлемі тараптардың бір жағы
сатып алу-сату мәмілесі кезінде сатып алу (саll ... - ... ... ... сату (put ... ... ... құқығын таңдауға
мүмкіндік беретін белгіленген комиссияны (сыйақы) төлеу шарты кезіндегі
келісім. Опцио жағдайындағы мәмілелер банк үшін ... ... ... ... аз ... ... белгілейді. Опцион бойынша сыйақы мөлшері
опциондық шарттың аяқталу ... ... ... ... валюта бағамының
есебі арқылы анықталады. Опционды мәмілелер сыйақы көлемінен асып түсетін,
бағамдық ауытқула кезінде тиімді болады. Негізінен валюталы ... ... ... үшін ... Опциондармен тек қана банкаралық
нарықта ғана емес, сонымен қатар биржаларда қор және тауар ... ... ... ... ... қалқымалы валюталық
бағамға өту барысында валюталық фъючерстер дамыды.
Валюталық фъючерс - мәмілеге отыру кезінде алдын ала белгіленген бағам
бойынша белгілі бір мерзімге ... бір ... ... ... ... ... сату ... білдіретін келісім. Стандарттық шарттарда
барлық жағдайлар реттелген сома, мерзім, кепілді депозит, есеп айырысу
тәсілі. Фъючерстсрмс сауда жасау клирингтік үй арқылы ... ... ... ... ... үшін ... ал ... сатушы үшін сатып алушы болып
табылады.
Қолма-қол және мерзімді операцияларға сәйкес валюталық мәміле-нің ... ... ... болып табылады. «Своп» (ағылшын swap - айырбастау)
бұл белгілі бір мерзімге сол валюталармен бір ... ... ... ... ... ... екі валюталық сатылу-сатып алуын қарастыратын
валюталық операция болып табылады. «Своп» операциясы бойынша қолма-қол
мәміле «Своп» бағамы бойынша жүзеге асырылады. ... ... ... ... ... ... ... және сатып алушы бағамының арасындағы айырма
маржа кезінде үнемдейді. «Своп» операциялары банктер үшін өте қолайлы ... олар ашық ... ... ... ... ... ... қажетті валютамен уақытша қамтамасыз етеді. «Своп» операциялары
тек валютамен ғана емес, сонымен қатар пайызбен де жаса-лынады. «Своп»
мәміле нысанында ... ... ... ... ... бағалы қағаздарды немесе басқа да құндылықтарды
айырбастауды жүзеге асырады.
Валюталық операциялармен ... ... ... ... ... - бұл ... - ... табу мақсатында валютаны бір нарықтан сатып алу
және сол уақытта оны сату. Төреліктің айтарлықтай маңызды ... - ... ... икемділігін жоғарылату үшін пайыздық мөлшерлеме мен
форвардтық сыйақы немесе дисконт айырмасы арасындағы қатынастарды банктер
пайдаланатын және ... ... ... ... ... ... ... пайыздық арбитраж.
«Спот» немесе «форвард» жағдайында шетел валюталарын ... ... ... алу ... банк қол ... ... ... шоттар
корреспонденциясы жасалады:
Дт 6405 «Банктің шетел валютасын сатып алу - сату бойынша шартты
талаптары».
Кт 6999 «Банктің шетел валютасымен жасалған мәмілелер бойынша
позициясы».
Және бір ... осы ... ... ... ... ... 6999 «Банктің шетел валютасымен жасалған мәмілелер бойынша
позициясы».
Кт 6905 ... ... ... алу-сату бойынша шартты міндеттемелер».
«Спот» және «Форвард» жағдайында шетел валюталарын бағалы металдарды
сату шартына банк қол қойған кезде, мынадай шоттар корреспонденциясы
жасалады:
Дт 6999 ... ... ... ... ... ... 6905 ... валютасын сатып алу-сату бойынша шартты міндеттемелер».
Және бір уақытта теңгеде:
Дт 6405 «Банктің шетел валютасын ... ... ... ... 6999 ... шетел валютасымен жасалған мәмілелер бойынша
позициясы».
Одан әрі әрбір валюта бойынша дербес шот ашылады. ... ... ... Валюталық күні - валюталық белгілеудің өзгеруі кезінде
талаптар мен міндеттемелерді қайта бағалау жүргізіледі. Қайта бағалаудан
пайда алу ... ... тыс ... мынадай жазу жасалады:
Дт 6405 «Банктің шетел валютасын сатып алу-сату бойынша шартты
талаптары».
Кт 6999 «Банктің шетел валютасымен жасалған мәмілелер бойынша
позициясы».
Шығын ... ... 6999 ... ... ... ... ... бойынша
позициясы».
Кт 6405 «Банктің шетел валютасын сатып алу-сату бойынша ... ... бір ... ... ... ... келесідей
өткізбелер жасалады:
• пайда сомасына
Дт 3560 «Мерзімді мәміле бойынша қаржылық құралдарды қайта бағалау
резерві»
Кт 4570 «Шетел ... ... ... ... ... ... жұмсалмаған кіріс»
• шығын сомасына:
Дт 5570 «Шетел валютасындағы форвард ... ... ... ... ... 3560 ... ... бойынша қаржылық құралдарды қайта бағалау
резерві»
Келісімшарттың күші жойылған кезде ... ... алу ... ... ... ... банк ... өткізбелерді жасайды:
• сату валютасы бойынша:
Дт 6905 ... ... ... ... ... ... ... 6999 «Банктің шетел валютасымен жасалған мәмілелер бойынша
позициясы».
• сатып алу валютасы бойынша:
Дт 6999 «Банктің шетел ... ... ... бойынша
позициясы».
Кт 6405 «Банктің шетел валютасын сатып алу-сату бойынша шартты
талаптары».
Баланстық шот бойынша есеп ... ... ... ... келесідей
шоттар корреспонденциясы жасалады:
• сатып алынатын валютада:
Дт 1001 ... ... ... «Банктердің корреспонденттік есепшоттары»
Кт 1858 «Банктің шетел ... ... ... ... ... «Банктің шетел валютасы бойынша валюталық ұзақ позициясы».
3560 ... ... ... ... ... ... ... (оң қайта бағалау сомасына) немесе
Дт 1001 «Кассадағы қолма-қол ақша»
1050 «Банктердің корреспонденттік есепшоттары»
3560 «Мерзімді мәміле ... ... ... ... ... ... қайта бағалау сомасына)
Кт 1858 «Банктің шетел валютасы бойынша валюталық қысқа позициясы»
2858 «Банктің ... ... ... валюталық ұзақ позициясы»;
• сатылатын ... 1858 ... ... ... ... ... ... позициясы»
2858 «Банктің шетел валютасы бойынша ... ұзақ ... 1001 ... ... ақша»
3560 «Мерзімді мәміле бойынша қаржылық құралдарды ... ... (оң ... ... ... немесе
Дт 1858 «Банктің шетел валютасы бойынша валюталық қысқа позициясы»
2858 «Банктің шетел валютасы бойынша ... ұзақ ... 3560 ... ... ... ... құралдарды қайта
бағалау резерві»
1001 «Кассадағы қолма-қол ... ... ... операциясы - бұл «спот» және «форвард»
операцияларының үйлесуі. «Своп» операциясы баланстан тыс есеп берудің бөлек
дербес шоттарында көрсетіледі. Валюталық позицияның баланстық шотында
«своп» ... ... ... ... шот ... Бұл шот ... ағымдағы балансының өзгеруі кезінде қайта бағаланбайды.
Шетел валютасындағы «своп» операциясы бойынша шартқа қол қою ... ... ... алу кезінде келесі өткізбені жүргізеді.
Дт 6405 «Банктің шетел валютасын сатып алу - сату бойынша
шартты талаптары»
Кт 6999 ... ... ... жасалған мәмілелер бо-
йынша банк позициясы»
• және бір ... ... ... ... ... 6999 ... ... валютасымен жасалған мәмілелер бо-
йынша позициясы»
Кт 6905 «Шетел валютасын сатып алу-сату бойынша шартты
міндеттемелер»
Сонымен бірге әрбір ... ... ... ... шот ... ... алу (сату) бойынша есеп ... ... ... ... сату ... ... келесі өткізбені жасайды:
Дт 6905 «Шетел валютасын сатып алу-сату бойынша шартты
міндеттемелер»
Кт 6999 «Банктің шетел валютасымен жасалған ... ... банк ... ... уақытта сатып алу валютасында:
Дт 6999 «Банктің шетел валютасымен жасалған мәмілелер бойынша
позициясы»
Кт 6405 ... ... ... ... ... ... талаптары» Баланстық шот бойынша келесі өткізбе жасалады:
• сатып алынатын валютада:
Дт 1001 ... ... ... ... корреспонденттік есепшоттары»
Кт 1858 «Банктің шетел валютасы бойынша валюталық қысқа позициясы»
... ... 1858 ... ... ... ... валюталық қысқа
позициясы»
2858 «Банктің шетел валютасы ... ... ... 1001 ... ... ... ... корреспонденттік есепшоттары». «Спот» және
«форвард» мөлшерлеме айырмасына байланысты ай ... ... ... немесе
пайыздық шығыс есептелінеді:
• теріс айырма кезінде:
Дт 5704 «Тазартылған қьмбат ... ... ... ... 2860 ... ... бойынша өзге кредиторлар»
• оң айырма кезінде:
Дт 1860 ... ... ... өзге де дебиторлар»
Кт 4704 «Тазартылған қымбат металдарды қайта ... ... ... ... қайта сатып алу кезінде баланстан тыс шоттарда
кері өткізбе жасалынады, ол ... шот ... ... ... ... 1001 ... ... ақша»
1050 «Банктердің корреспонденттік есепшоттары».
2860 «Банктік қызмет бойынша өзге ... 1858 ... ... ... ... валюталық қысқа
позициясы»
2858 «Банктің шетел валютасы бойынша валюталық ұзақ
позициясы»
... ... 1858 ... ... ... ... валюталық қысқа
позициясы»
2858 «Банктің шетел валютасы бойынша ... ... ... ... өзге ... 1001 ... қолма-кол ақша»
1050 «Банктердің корреспонденттік есепшоттары»
Бухгалтерлік есепте опциондарды ... үшін ... және ... ... дербес шоттар ашылады:
1870 «Банктің өзге де транзиттік ... ... шот ... сатып алу бағасы», 2870 «Банктің басқа транзиттік шоттары» -
«Опционда сату бағасы» дербес шот ашылады.
6405 «Банктің шетел валютасын ... ... ... шартты талаптары»
Баланстан тыс шоты бойынша екі дербес шот ашылады: «Сатып алынған опцион
бойынша шартты талаптар» және «Сатылған опциондар бойынша шартты ... 6905 ... ... сатып алу-сату бойынша шартты міндеттемелер» -
«Сатып алынған опцион бойынша мүмкін міндеттемелер» және «Сатылған опцион
бойынша ... ... ... тыс шот 6999 «Шетел валютасында
жасалған мәміле бойынша банк позициясы» - «Опцион бойынша позиция».
Банк опционды сатып алу кезінде оның ... ... және ... ... 1870 «Банктің өзге де транзиттік есепшоттары»
Кт 1050 ... ... ... бір ... ... талап валютасында «спот» бағамы бойынша
опционның жалпы сомасына:
Дт 6405 «Банктің шетел валютасын ... ... ... ... 6999 «Банктің шетел валютасымен жасалған мәмілелер бойынша банк
позициясы»
• және шартты міндеттеме валютасында:
Дт 6999 «Банктің шетел ... ... ... ... ... 6905 ... ... сатып алу-сату бойынша шартты міндеттемелер»
Бұдан әрі банк «спот» бойынша ... ... және ай ... ... «форвард» бағамының арасындағы айырма негізінде опцион бағасын есептеу
керек.
Банк опцион бойынша ... тыс ... ... есеп ... ... кері ... ... және бір уақытта баланстық
шоттар бойынша келесідей шоттар корреспонденциясы жасалады:
... ... ... ... ... жоғары сатқан кезде: Дт
1001 «Кассадағы қолма-қол ақша»
1858 «Банктің шетел ... ... ... ... ... ... шетел валютасы бойынша валюталық ұзақ позициясы»
Кт 4530 «Шетел валютасын сатып алу-сату ... ... ... ... сатып алған бағамнан төмен ... ... 1858 ... ... валютасы бойынша валюталық қысқа
позициясы»
2858 ... ... ... ... ... ... 1001 «Кассадағы қолма-қол ақша»
4530 «Шетел валютасын сатып алу-сату бойынша кірістер» Банк опционды
сатқан ... ... ... ... ақша ... ... келесі өткізбелерді жүргізеді:
Дт 1050 «Банктердің корреспонденттік есепшоттары» Кт 2870 «Банктің
өзге де транзиттік есепшоттары» Бір ... ... ... ... жалпы сомасына корреспонденция жасалады:
• шартты талаптар валютасында:
Дт 6405 «Банктің шетел валютасын ... ... ... шартты
талаптары»
Кт 6999 «Банктің шетел валютасымен жасалған мәмілелер бойынша
позициясы»
• және ... ... ... 6999 «Банктің шетел валютасымен жасалған мәмілелер бойынша
позициясы»
Кт 6905 «Шетел валютасын сатып алу-сату ... ... ... опцион бойынша есептеу кезінде баланстан тыс шоттар бойынша
кері өткізбелері жасалынады, ол ... шот ... ... алу ... ... ... төмен шетел валютасын сатқан
кезде:
Дт 1001 «Кассадағы ... ... ... валютасын сатып алу-сату бойынша шығыстар»
Кт 1858 «Банктің шетел валютасы бойынша валюталық қысқа
позициясы»
2858 «Банктің шетел ... ... ... ... ... ... ресми бағамынан жоғары шетел валютасын сатып
алу кезінде:
Дт 5530 «Шетел валютасын сатып алу-сату бойынша шығыстар»
1858 ... ... ... ... ... ... позициясы»
2858 «Банктің шетел валютасы бойынша валюталық ұзақ позициясы» Кт
1001 «Кассадағы қолма-қол ақша»
САЛЫҚ ЕСЕБІНІҢ ПРИНЦИПТЕРІ
Кіріспе
Банктер 2002 ... 1 ... ... ... ... ... 12 ... №210-11 «Салық және бюджетке төленетін басқа да
міндетті төлемдер ... ... ... ... ... ... Кодексті іске қосумен байланысты Қазақстанда бухгалтерлік ... салу ... заң ... ... ... ... осыған байланысты,
бір уақытта екі есеп түрін бірге жүргізу қажеттілігі туындады: бухгалтерлік
және салықтық. Салық ... ... ... ... ... ... дұрыс анықтау, табыстар мен шегерімдерді есепті ... ... ... ... ... ... бюджетке төленуі тиіс салық
сомасын алу мақсатында туындайды.
Қазақстан Республикасының салық заңы ... салу ... ... ... ... салық заңдарына сәйкес мемлекет алдында
туындайтын салық міндеттемелерін толық көлемде және ... ... ... ... ... ... ... төлеушінің салық
міндеттемелерінің ... ... мен ... ... мен ... ... ... әділдік (жеке сипаттағы жеңілдіктер ... ... ... ... ... ... салу жалпыға бірдей
болып табылады);
- біртұтастық ... ... ... жүйесі
республиканың бүкіл аумағында барлық салық төлеушілерге қатысты біртұтас
болып табылады);
- ... ... салу ... ... ... ... ресми басылымдарда ... ... ... ... Салық есебінің принциптері
Банк салық салу мақсатында табыстар мен ... ... ... ... ... ... және жағдайларда
есептеме әдісі ... ... ... салу ... ... бойынша салық
есебі мемлекетгің қазыналық саясатына негізделіп жүргізіледі және ... ... ... ... ... есептің басты
мақсаттарының бірі өнімнің (жұмыс және қызмет) өзіндік құнын және ... ... ... ... немесе шығынын) анықтау болып табылады,
ал ... ... ... салынатын базаны есептеуге ... ... есеп ... алынған банктің қаржылық
нәтижесіне ... ... ... ... ... бұл екі түрі өзара тығыз
байланысты, себебі, салық есебінде қолданылатын ақпараттар бухгалтерлік
есеп мәліметтерінен алынып, содан кейін салық заңының талаптарына ... ... ... және есептілік ережелері салық салу мақсатында шетел
валютасында операцияны жүргізген күнгі валютаны айырбастаудың ... ... ... ... ... теңгеде есептелуін қадағалап отырады.
Валютаны айырбастаудың нарықтық бағамы: Қазақстанның қор биржасының негізгі
сессиясында қарастырылған және ҚР ... ... ... ... Қаржы министрлігімен бекітілетін тәртіппен анықталған шетел
валютасының теңгедегі өлшенген орташа ... ... ... қор
биржасында сауда-саттық жасалмайтын шетел валютасына шаққандағы теңге
бағамы кросс-бағамын ... ... ... ... ... ... ерекше жағдайлары қарастырылған:
- қаржы лизингі лизинг алушының негізгі құралдарды сатып алуы ... Бұл ... ... ... негізгі құралдардың иесі, ал
лизингтік төлемдер лизинг алушыға берілген несие бойынша төлемдер ретінде
қарастырылады;
- кәсіпкерлік қызметті бірлесіп ... ... не ... ... екі және одан да көп ... болуын көздейтін өзге
уағдаластық ... ... ... ... ... есеп ... тәртібі бұзылған жағдайда, есеп құжаттамалары жоғалған
немесе жойылған кезде салық қызметі органдары салық салу объектілері ... ... ... ... ... ... ... айналымдар, шығындар, шығыстар) негізінде анықтайды.
Салық есептілігі дегеніміз ... ... ... ... ... ... міндеттемелерін есептеу туралы ақпараты бар құжаттама:
- салықтың әрбір түрі және ... ... ... ... төлемдер бойынша, сондай-ақ жинақтаушы зейнет-ақы қорына
төленетін міндетті ... ... ... төлеуші жасайтын салық
декларациясы, есеп айырысу;
- арнаулы ... ... ... ... ... ... салық салу объектілері мен салық салуға байланысты ... ... ... ... ... өтінішер;
- қосылған құн салығын бюджеттен ... ... ... ... ... салуды болғызбау туралы ... ... ... өтініштер;
- осы кодекске сәйкес электрондық ... ... ... ... ... ... Республикасында қолданылып жүрген салықтар, жиындар және
міндетті ... ... ... ... жүйе ... ... ... сәйкес тиісті бюджеттерге түсіп отырады.
Салықтар тура және жанама салықтарға бөлінеді. Жанама салықтарға ҚҚС
және акциздер жатады. Басқалары тура салықтарға ... ... ... ... салық түрлерін төлейді:
1. ... ... ... жеке ... ... қосылған құн салығы;
4. ... кен ... ... ... мен арнайы төлемдері;
6. ... ... ... ... ... ... мүлік салығы;
10. ... ... ... ... мен ... КОРПОРАЦИЯЛЫҚ ТАБЫС САЛЫҒЫ
Корпорациялық табыс салығының объектісі жылдық жиынтық табыс ... ... ... ... ... ... ... табыс болып табылады.
Корпорациялық табыс салығын төлеушілер Қазақстан Рес-публикасының
Ұлттық банкі мен мемлекеттік мекемелерден басқа Қазақстан Республикасының
резидент заңды тұлғалары, сондай-ақ ... ... ... ... ... ... асыратын немесе Қазақстан Республикасындағы
көздерден табыс алатын бейрезидент занды тұлғалар.
Банктің жылдық жиынтық табысы (ЖЖТ) Кодекстің 122-бабына сәйкес
жүргізілетін ... ... ... ... және одан тыс ... ... тиіс ... келесі табыс түрлері кіреді:
• банк қызметінен:
- пайыздық;
- ... ... ... ... басқа да операциялық;
- төтенше;
- айыппұл, өсімпұл, тұрақсыздық шығындары түрінде;
... ... ... сондай-ақ амортиза-
циялауға жатпайтын активтерді өткізу кезіндегі құн өсімінен түскен табыс;
... ... ... ... бөлу кезінде алынатын
табыс;
• өтеусіз ... ... ... ... ... түскен табыс;
• банктер жасаған провизиялардың мөлшерін азайтудан түскен табыс;
... ... ... ... мен ... ... шығарудан түсетін
табыстар;
• айыппұлдар, өсімпұлдар және санкциялардың ... ... ... ... ... оң ... ... әлеуметтік сала объектілерін ... ... ... шығыстардан артылуы;
• шығып қалған тіркелген активтер құнының ішкі топтың құн балансынан
асып ... ... ... ... ... ... ... 91-бабына сәйкес түзетілуі тиіс.
Осы жерде жылдық жиынтық табыстан мыналар шегерілуі тиіс:
- ... ... ... ... бұрын салық
салынған, Қазақстан ... ... ... ... ... эмитент өз акцияларын орналастыру кезінде алған олардың құнының
атаулы құнынан асып ... және ... ... кезіндегі құн
өсімі;
- қор биржасының «А» және «В» ресми тізімдерінде тұрған акциялар мен
облигацияларды ... ... құн ... ... табыс;
- мемлекеттік кәсіпорынның Қазақстан Республикасы Үкіметінің
шешімі негізінде мемлекеттік ... ... ... ... ... алынған негізгі құрал-жабдықтардың құны;
- Қазақстан Респуликасының ... ... ... ... ... және жеке ... ... жіберілген
инвестициялық табыстар.
Бухгалтерлік есепте есептелген және алынған табыстар 4000-4999
баланстық шоттарда көрініс табады және банктің ағымдағы жылдағы жалпы
жылдық ... ... ... ... ... ... арнайы дербес
шоттарда көрсетіледі және салық салу мақсатында ЖЖТ-ка түзетулер
жүргізіледі.
Салық кодексінің 92-бабына сәйкес шегерімге жатпайтын шығыстарды
қоспағанда, салық төлеушінің жылдық ... ... ... ... ... салынатын табысты анықтау кезінде шегерілуі тиіс.
Шегерімдер жылдық жиынтық табысты алуға байланысты шығыстарды
растайтын құжаттары болған ... ... ... жүргізеді.
Бұл шығыстар болашақтағы кезеңдердің шығыстарын қоспағанда, олар нақты
жүргізілген салық кезеңінде шегерілуге жатады. Болашақтағы кезеңцердің
шығыстары қай салық кезеңінде болса, сол кезенде ... ... ... бірнеше баптарында белгілі бір шығындар көзделсе,
салық салынатын кірісті есептеу кезінде көрсетілген шығындар тек бір ... ... ... ... ... салынған немесе танылған
айыппұлдар, өсімпұлдар, тұрақсыздық айыбы мемлекетгік ... ... ... ... тасталуға тиіс.
Шегерімге жатпайтын шығыстар:
- жылдық жиынтық табыс ... ... емес ... құрылысқа және ... ... ... ... ... мен ... ... басқа да
шығыстар;
- ... ... ... ... (енгізілген) айып-
пұлдар мен өсімпұлдар;
- шегерімге жатқызудың салық кодексімен белгіленген нормасынан асып
түсетін ... ... ... ... ... ... ... Республикасының нормативтік құқықтық актілерінде
белгіленген нормадан артық төленуге тиіс (төленген) бюджетке төленетін
басқа да ... ... ... кәсіпкерлік қызметте пайдаланылмайтын объектілердің салу, пайдалану мен
күтіп ұстау жөнідегі шығындар;
- салық төлеушінің өтеусіз негізде ... ... ... ... ... құны шегерімге жатпайды.
Шегерілуі тиіс шығындар:
- қызмет бабындағы іс-сапарлар ... және ... ... бойынша
өтемдер сомалары;
- сыйақы бойынша шегерімдер;
- төленген күмәнді міндеттемелер бойынша шегерімдер;
- күмәнді талаптар бойынша ... ... ... аударымдар бойынша шегерімдер;
- ғылыми зерттеу, жобалау, іздену және тәжірибе-конструкторлық
жұмыстарға жұмсалатын ... ... ... ... сыйақылары бойынша шығыстарды шегеру;
- әлеуметтік төлемдерге жұмсалған шығыстарды шегеру;
- табиғи ресурстарды геологиялық ... және ... ... ... ... ... ... шегерімдер және жер
қойнауын пайдаланушылардың басқа да ... ... ... ... бойынша шегерімдер;
- салықтық шегерімі;
- тұрақты ... ... ... шығындары.
Қызмет бабы бойынша іссапар кезіндегі өтемақы сомасын шегеріп тастауға
келесілер жатады:
- ... ... жету үшін жол және ... ... ... тұрғын жайды жалдау бойынша нақты жасалған шығындар;
- Қазақстан шегінде тәулігіне екі айлық есеп ... ... ... ... ... ... тәуліктік;
- ҚР Үкіметі бекіткен норма шегінде Қазақстан Республикасынан ... ... ... ... ... шығыстарға салық төлеушінің өзара ынтымақтастық орнату немесе ... ... ... ... ... ... ... кеңесінің, тексеру комиссиясының отырысына ... ... және ... ... ... жұмсаған
шығыстарға жатады. Аталған адамдарды ресми қабылдауды өткізу, оларды
көлікпен ... ету, ... ... дәмхана (фуршет) қызметін
көрсету, ұйым ... ... ... ... ақы ... шығыстар, банкеттер, бос уақытта ойын-сауық немесе демалыстар
ұйымдастыруға жұмсалған ... ... ... ... ... ... ... нормалар шегінде шегерімге
жатқызылады.
Сыйақы бойынша шегерімдерге мына ... ... ... алынған және құрылыс кезінде несиелер (қарыздар) бойынша
сыйақыдан басқа, алынған несиелер (қарыздар) бойынша, оның ішінде қаржы
лизингі ... ... ... ... ... ... үшін сыйақы;
- депозиттер бойынша сыйақы;
- борыштық ... ... ... ... ... ... шарттарына сәйкес эмитент төлейтін дисконт немесе купон
(дисконтты немесе сыйақыларды есепке ала ... ... ... ... бойынша шегерімдер жасалады:
- теңгемен алынған және (немесе) орналастырылған кредиттер (қарыздар),
оның ішінде қаржы лизингі ... ... ... ... қағаздар
бойынша, сондай-ақ сенімгерлік басқаруға алынған мүлік үшін - Қазақстан
Республикасының Ұлттық банкі белгілеген қайта қаржыландырудың ресми
мөлшерлемесін екі еселеп қолданып есептелген сома ... ... ... ... және ... кредиттер,
оның ішінде қаржы лизингі ... ... ... ... ... - ... банкаралық нарығының мөлшерін екі еселеп қолданып
есептелген сома шегінде жүргізіледі.
Сонымен қатар Қазақстан ... ... ... ... ... мөлшері және Лондондық банкаралық нарығының мөлшері
депозиттерді, борыштық бағалы қағаздарды, мүлікті, сондай-ақ несиені ... ... ... ... сәйкес несие үшін сыйақыны есептеу
үшін құбылмалы мөлшері белгіленген жағдайда, Қазақстан Республикасы Ұлттық
банкінің кайта қаржыландыру ... және ... ... ... шартқа сәйкес құбылмалы мөлшері өзгерген күні қолданылады.
Күмәнді талаптар - ... ... ... ... ... ... мен жеке ... тауарлар өткізу, жұмысты орындау,
қызмет көрсету нәтижесінде туындаған және туындаган кезден бастап үш жыл
ішінде ... ... ... ... сонымен қатар
өткізілген тауарлар, орындалған жұмыстар, көрсетілген қызметтер ... және ... ... ... ... ... ... банкрот деп тануға байланысты қанағаттандырылмаған талаптар да
танылады.
Күмәнді талаптар ... ... ... ... ... табыстан
шегеріледі:
- шегерімге жатқызған кезде олар ... ... ... ... ... рәсімделген мына құжаттар: фактура-шоттар
салық төлеушінің тіркелген жері ... ... ... ... ... ... туралы жазбаша хабарламасы болған
жағдайда.
Дебитор банкрот деп танылған жағдайда, дебиторды банкрот деп тану
туралы сот шешімі мен оны ... ... ... ... ... шешімін қосымша тапсыру қажет. Салық төлеушімен жоғарыда
аталған жағдайлар сақталған кезде дебитор банкрот деп танылған салық
кезеңінің қорытындылары ... ... ... ... шегерімге
жатқызуға кұқылы.
Банктер мен банк операцияларының жекелеген түрлерін жүзеге ... ... ... және ... активтерге шартты міндеттемелерге:
басқа банктерге орналастырылған корреспонденттік шоттарды қалдықтарды қоса
депозиттерге; басқа банктер мен клиенттерге берген несиелерге (қаржы
лизингін қоспағанда); ... ... ... ... ... ... ... кепілдіктермен расталған өтелмеген
аккредитивтер бойынша шартты міндеттемелерге қарсы ... ... ... ... ... сомасын шегеруге құқығы бар. Активтер
мен шартты міндеттемелерді күмәнді және үмітсіз ... ... ... ... ... келісе отырып Қазақстан Республикасының
Ұлттық банкі анықтайды.
Ғылыми зерттеу, жобалау, ... және ... ... ... - ... ... ... орнатуға
жұмсалатын шығыстарды және күрделі ... ... да ... ... алуға байланысты шығыстар шегерімге жатады. Жобалау-
сметалық ... ... ... ... және ... ... іздену және тәжірибе-конструкторлық жұмыстары ... ... да ... ... ... ... жатқызу үшін негіз
болып табылады.
Сақтандыру сыйақылары бойынша шығыстарды шегеру. Жинақ-таушы
сақтандыру шарттары бойынша сақтандыру сыйақыларын қоспағанда, сақтанушының
сақтандыру шарттары ... ... ... ... ... ... ... реттеу және қадағалау жөніндегі уәкілетті
орган Қазақстан Республикасының Қаржы министрлігімен келісе отырып,
белгіленген шектерде сақтандыру сыныптары бойынша шегерілуі ... ... ... ... ... кепіл-дендіру
(сақтандыру) жүйесіне қатысушы банктер жеке тұлғалардың салымдарын
(депозиттерін) ... ... ... ... ... ... және ... жарналардың сомаларын шегерімге жатқызуға
құқылы.
Әлеуметтік төлемдерге жұмсалған яғни ... ... ... ... ... ... және ... байланысты
демалысына ақы төлеу бойынша есептелген шығыстары шегерімге жатады.
Шегерімге ... ... ... ... ... ... ... не денсаулығының өзге де зақымдануына байланысты қызметкерге
келтірілген зиянның өтемін төлеуге жұмсалған шығыстар да Қазақстан
Республикасының заңдарында белгілеген мөлшерде ... ... ... ... яғни салық төлеушінің жылдық жиынтық ... ... ... ... ... ... ... шегерімге
жатқызылады. Қүрылысқа алынған кредиттер (қарыздар) бойынша және ... ... ... ... ... объект құнына енгізіледі.
Шегерімге жатқызылуы тиіс теріс бағамдык айырманың ең жоғары сомасы ... ... ... ... ... ... бойынша табыстары мен
шығыстары есепке алынбай, оның жылдық жиынтық табысы мен ... ... ... ... салық төлеушінің салық салынатын
табысының 50 пайызы мөлшеріндегі сома қосылған оң бағамдық ... ... ... ... ... Теріс бағамдық айырма орын алған салық
кезеңінде ... ... ... ... ... айырманың қалған
сомасы талап қою мерзімі ішінде осы тармақтың ... ... ... ... өтеледі.
Есептелген шектерде мемлекеттік бюджетке төленген салықтар шегерімге
жатпайды, ... ... ... ... ... ... есептен
шығарылған салықтар, Қазақстан Республикасының ... мен ... ... ... табыс салығы мен табыс салығы, үстеме
пайдаға салынатын салық.
Салықтар төлем жүргізілген ... ... ... ... ... бойынша шегерімдерге ішкі топтың барлық активтері
шығып қалғаннан кейін осы ішкі топтың салық кезеңінің соңындағы құн
балансы, ішкі ... құн ... ... салық кезеңінің соңында 100
айлық есептік көрсеткіштен кем болмаған жағдайдағы ішкі топтың құн
балансының көлемі. Салық төлеуші тіркелген активтер бойынша қосымша
шегерімдер ... ... ... бойынша амортизациялық аударымдар есептеу
амортизациялық ішкі топтар бойынша ... ... ... активтерге мыналар жатады:
• жер;
• өнім ... ... ... ... ... және өнер ... жалпыға ортақ пайдаланылатын автомобиль ... ... ... ... ... ... фильм қорына жататын объектілер;
• Қазақстан Республикасының 2000 жылғы 1 ... ... ... ... ... құны толығымен шегеруге жатқызылған
негізгі құралдар;
• инвестициялық жоба ... ... ... ... ішкі топ ... ... ... салық кезеңінің
соңында ішкі топтың кұн балансына амортизация нормаларын, бірақ ... ... ... ... ... қолдану жолымен
есептеледі.
Салық төлеуші тартылған немесе қайта ұйымдастырылған жағдайда
амортизациялық аударымдар салық кезедіндегі қызмет кезеңіне ... ... ... мен ... ... амортизациялық
аударымдар әрбір объект бойынша жеке-жеке белгіленеді.
2.3.ТАБЫС САЛЫҒЫ ... ... ... жылдық жиынтық табысы, жүргізілген шегерімдер және қаржылық
есептілігінің құрылуы жайында Декларацияны толтыру кезінде ... ... ... ... ... (шығынның) болуы өте сирек болады. Бұл
салық заңының бухгалтерлік есеп талаптарынан ерекшелінуімен байланысты.
Осының нәтижесінде ... ... ... мен ... ... ... ... пайда болады, ол салық әсері деп аталады.
Салық әсері, мемлекеттің фискалдық ... ... ... есеп ... ... ... ... нәтижеге байланыссыз
салық салу базасын анықтайды. Нәтижесінде, табыстар мен шығыстарды бағалау
(олар өз кезегінде тұрақты және ... ... ... ... ... ... айырмалар бухгалтерлік табысты анықтау кезінде есепке алынатын
қаражаттардың бір ... ... ... ... анықтау кезінде есепке
алынбайды.
Тұрақты айырмаларға мыналар жатады:
- мемлекеттік ... ... ... ... табыстың бір
бөлігі ретіндегі);
- гудвил амортизациясы (есептілікте негізгі қызметтен ... ... ... ... ... ... кезде табыстан шегерілмейтін);
- бухгалтерлік ... ... ... бойынша пайыздарды төлеу
бойынша шығыстар толық көлемде шығыстарға жатады, ал салық зандылықтарына
сәйкес ҚР ҰБ ... ... ... екі ... ... ... есептелген сома шегінде және т.б.
Олардың мәні банктің жылдық қаржылық есебінің түсініктеме хаттамасында
ашылады.
Уақытша айырмалардың пайда болу ... - ... мен ... ... салық салу табысына енгізу кезеңі олардың бухгалтерияға
енгізілген кезеңімен сәйкес келмейді. Тұрақты шығындарға ... ... ... ... ... болып келесі кезендерде жойылып отырады.
Уақытша айырмаларға мыналар жатады:
- амортизациялық ... ... әр ... ... ... ... - біркелкі әдіс, ... - кему ... ... ... бухгалтерлік есепте есептен шығару және оны
салықты ... құн ... ... ... шығаруы арасындағы
сәйкес келмеушілік;
- банктің кредиттік қызметін ... ... ... ... ... ... ... резервтердің (провизиялардың) қалыптасуы
нәтижесінде туындайтын айырмалар;
Бухгалтерлік ... ... ... ... ... салықты төлеумен байланысты шығындар қаржылық ... ... ... ... ... ... ... бойынша міндеттемелер
әдісін қолдануы арқылы уақыт айырмаларының салық әсерін ... алу ... ... ... табыс табу барысындағы кәсіпорынның шы-ғыстары ретінде
қарастырылады. Пайда болатын уақыт айырмасының ... ... ... ... ... есептегі салық төлеумен байланысты
шығыстарға енгізіледі.
Міндеттемелер әдісіне сәйкес ағымдағы ... ... ... әсері
баланста «Мерзімі ұзартылған салықтар» бабы ... ... ... өз алдына болашақтағы салықтарды ... ... ... болып
табылады «Мерзімі ұзартылған шығыстар-салықтар» бабы ... ... ... ... ... Сальдо табыс ... ... ... ... ... ... ... есепті кезеңдегі салық төлеумен байланысты шығыстар
мыналардан:
- төленуге тиіс есептелінген салықтар;
- ... ... ... ... ... уақыт
айырмаларына ... ... ... ... ... ... салықтар сомасы;
- табыс салығы мөлшерінің өзгерістерін бейнелеу үшін ... ... ... ... бабы бойынша түзетулер.
Табыс салығын қаржылық есептерде келесі жолмен көрсету қажет:
- осы сәтте төленуге салықтарды міндеттеме ретінде сыныптау;
- ... ... тиіс ... олар ... салық жеңілдіктері
қолданылуы мүмкін ... ... ... ... ... және ... ... міндеттемелер баптары
бойынша баланста активтер немесе міндеттемелер ... ... ... ... ... ... ... 1 қаңтарынан бастап міндеттемелер әдісінің тағы бір түрі
енгізілді, оны кейде баланс бойынша ... деп ... Бұл ... ... уақыт айырмаларына активтің немесе міндеттеменің салық базасы
мен оның ... құн ... ... аударылады.
Активтің салық базасы - осы активке немесе міндеттемеге салық ... ... ... айырмалары салық салынатын, яғни болашақ кезеңдердің салық
салынатын ... ... ... ... кезінде салық салынатын
туындауына алып ... ... ... ... егер болашақ кезеңдерде
осы активтің немесе міндеттеменің өтеліп немесе орны ... ... ... ... ... ... есептеу кезінде шегерілетін сома
туындаса, онда бұл шегерілетін айырма болып табылады.
Талаптар да, міндеттемелер де ... ... ... ... ... мен ... баланстық
құны уақыт айырмасына сәйкес өлшеммен жүргізілмесе де өзгеруі ... ... ... ... ... ... ... қайта бағалау
салығының мөлшерлемесінің өзгеруімен немесе оның орнын ... ... ... өзгеруінің нәтижесінде болуы мүмкін.
Төлеуге тиісті салық әдісінен міндеттеме әдісіне ауысу кезінде қызмет
басынан бастап барлық ... ... ... ... және ... ... көрсету қажет.
Табыс салығы бойынша салық тиімділігін анықтау үшін жыл соңында салық
және бухгалтерлік есеп бойынша есепті кезең бойынша ... шот ... мен ... ... тізімдеме жасалады.
Табыс салыгының корпорациялық мөлшерлемесі
Банктің түзетулері ескеріліп, шеккен ... ... ... салынатын табысы 30 пайыздық мөлшерлеме бойынша салық салуға жатады.
Құрылтайшы-мемлекеттердің аймағында орналасқан банктер және ... ... ... сол ... ... сәйкес
мөлшерлемемен салық төлейді. Салық ретінде төленуге тиіс ... ... ... жыл ... ... банк кеңесінің шешімімен
бөлінеді:
- банк капиталын ұлғайтуға;
- ... ... бойы ... төленуі тиіс корпорациялық табыс ... ... және ... да міндетті төлемдер бойынша есеп айырысу» арнайы шотында
жинақталады және жыл соңында банк ... ... ... бюджетіне төлеу кезінде осы ... ... ... ... ... Банк ... ... органдарына жылдық жиынтық
табыс туралы және ... ... ... ... жайында
Декларацияны белгіленген тәртіппен банк ... банк ... ... ... қабылдаған кезінде ұсынады.
Қызметін жүзеге асыру нәтижелері бойынша ... ... ... ... ... ... жүргізілген шегерістер жайында Декларацияны кейінгі
жылдың 31 наурызынан кешіктірмей табыс етеді.
Салық есебі негізінде бухгалтерлік ... ... ... ... ағымдағы жылдың бір ай ... ... ... ... (пайда):
Дт 5999 «Табыс салығы»
Кт 2851 «Салық және ... да ... ... бойынша есеп айырысу»;
- егер банк ... ... ... ... ... бойынша шығын немесе пайда ... айға ... ... жағдайда, есептелінген корпорациялық табыс ... ... 2851 ... және ... да ... ... бойынша есеп айырысу»;
Кт 5999 «Табыс салығы».
Жылдық жиынтық табыс туралы және ... ... ... жайында Декларацияға сәйкес жыл ... ... ... өткізбе жүргізіледі. Егер кеңес ... ... ... ... ... ... ... аударылатын болса:
- Дт 2851 «Салық және басқа да міндетті төлемдер бойынша есеп айырысу»;
- Кт 1051 ... ... ... ... ... есепшоты».
Бухгалтерлік есепте салық әсері бойынша ... тек ... ... ... бір рет ... ... айырмалары сомаларын
анықтау кезінде:
- Егер бухгалтерлік есепте сома салық есебіне қарағанда аз болса:
Дт 5999 ... ... 2857 ... ... ... ... Егер есептелінген уақыт айырмалары ... ... сома ... ... ... көп ... 1857 «Мерзімінен бұрын салынған табыс салығы»
Кт 5999 «Табыс салығы».
Салық ... және ... ... нысандағы корпорациялық табыс салығы бойынша Дек-ларация заңды
тұлғаның кәсіпкерлік қызметін жүзеге асыру нәтижесінде ... ... ... ... үшін ... алынған табыстар, жүргізілген шегерімдер, шеккен шығындар
және салық салу мақсатында берілген жеңілдіктер ... ... ... Республикасының салық заңына сәйкес корпорациялық табыс
салығы ... ... ... салық кезеңінен кейінгі жылдың 31
наурызынан кешіктірмей табыс етеді. Занды тұлғаның ... және ... қолы ... 110.00 ... ... ... ... шақыру кезінде оның қолы қойылып, салық төлеуші ... ... ... ... ... көрсетіліп, мөр қойылады.
Декларация салық органына салық төлеуші заңды тұлғаның салықтық тіркеу
орны бойынша келу ... ... ... бар, ... ... түрде ұсынылады.
Декларацияда көрініс тапқандар есепке алу құжаттамасында куәләндірілуі
қажет.
Салық төлеуші ... ... ... ... ... түпкілікті есеп айырысуды белгіленген мерзімнен кейін он жұмыс
күнінен кешіктірмей жүзеге асырады. ... ... ... ... күні ... ... ... күніне байланыссыз есепті кезеңнен
кейінгі жылдың 10 сәуірі болып табылады.
Толтыру кезінде қосымшалардың мәліметтері қолданылады.
Салық төлеуші ... ... ... ... ... ... кезең ішінде төленуге тиіс ... ... ... 101.01 нысанында және декларация тапсырылғаннан кейін
төленуге тиіс аванстық төлемдер ... ... 101.02 ... ... ... ... ... жұмыс күні ішінде табыс етеді.

Пән: Банк ісі
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 30 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Валюталық шоттар17 бет
Қазақстан Республикасындағы валюталық операцияларды реттеу36 бет
Валюталық және бағалы қағаздар операциялары жөнінде түсінік19 бет
ҚР валюта жүйесінің экономикаға әсер етуші факторлары46 бет
"Шоттар жүйесі және екіжақты жазу."8 бет
«Макинский элеватор»26 бет
Бухгалтерлік есеп принциптері27 бет
Бухгалтерлік есеп шоттары және екі жақты жазу жүйесі.18 бет
Бухгалтерлік есептің шоттар жүйесі және екі жақты жазу29 бет
Бухгалтерлік есепшоттарының жіктелуі мен жоспары10 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь