Марксистік философия

МАРКСИСТІК ФИЛОСОФИЯ– бүкіл философия тарихында ерекше кезең болып есептеледі. Ол XIX ғасырда Батыс Еуропа елдерінде капитализмнің келуімен сипатталады. Капитализммен бірге тарихта пролетариат та пайда болды. Сонымен қатар жаратылыстану ғылымында үш үлкен жаңалық ашылды: Ч. Дарвиннің эволюциялық ілімі, клетка теориясы және энергияның сақталу және өзгеру заңы. Сонымен қатар адамдардың барлығы ілеуметтік тұрғыдан тең болу керек деген ой пайда болды. Осы жаңалықтарды ескере отырып К Маркс мен Ф. Энгельс жаңа ғылыми теорияны жасады. Олар өз теориясында Гегельдің диалектикасын және Фейербахтың материализмін пайдаланды. Олардың ілімдері: диалектикалық материализм, тарихи материализм (қоғам дамуының 5 формациясы), таптар және топтар күресі туралы ілім. Бұл ілімдер бүкіл ғылымда төңкеріс жасады. К. Маркс алғаш рет жеке меншік туралы және оның түріне байланысты қоғамдағы әлеуметтік қатынастардың өзгеретіндігін айтты. Ал қоғамдағы өзгерістер белгілі бір «күшке» байланысты өзгереді деді. Мұндағы «күш» дегеніміз, ол мемлекет, деп түсіндірді. К. Маркстің айтуынша, мемлекеттік органдар қоғамдық өмірді реттеп, ондағы қатынастарға билік жүргізеді. Биліктің формалары көп: саяси, діни, моральдық, философиялық. Сонымен қатар ол қоғамдық өмірдің дамуын, ондығы өзгерістерді адам ғана басқарады деген пікірін айтты, мұнда Құдайдың ешқандай қатысы жоқ деді.
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі:

1. Философия и методология науки. Учебное пособие под ред. В. И. Купцова. Москва, 1996г.
2. Методы научного познания. Алматы, 1996г
3. Философия тарихы. Бейсенов Қ., Алматы, 1992ж.
4. Философияпық сөздік. Алматы, 1996ж
5. Философия. Әбішев Қ., Алматы, 1988ж
6. Философская антропология и философия науки, Степин В. С. Москва, 1993г
7. Философия және мәдениеттану, Алматы 2002ж
        
        МАРКСИСТІК ФИЛОСОФИЯ
МАРКСИСТІК ФИЛОСОФИЯ– бүкіл философия тарихында ерекше кезең болып
есептеледі. Ол XIX ғасырда ... ... ... ... ... Капитализммен бірге тарихта ... та ... ... ... ... ғылымында үш үлкен жаңалық ашылды: Ч. Дарвиннің
эволюциялық ілімі, клетка теориясы және энергияның сақталу және ... ... ... ... ... ... тұрғыдан тең болу керек
деген ой пайда болды. Осы жаңалықтарды ескере отырып К ... мен Ф. ... ... теорияны жасады. Олар өз теориясында Гегельдің ... ... ... ... ... ілімдері: диалектикалық
материализм, тарихи материализм (қоғам дамуының 5 формациясы), таптар және
топтар күресі туралы ілім. Бұл ілімдер бүкіл ... ... ... ... алғаш рет жеке меншік туралы және оның түріне байланысты қоғамдағы
әлеуметтік қатынастардың ... ... Ал ... ... бір «күшке» байланысты өзгереді деді. Мұндағы «күш» дегеніміз, ол
мемлекет, деп түсіндірді. К. ... ... ... ... ... реттеп, ондағы қатынастарға билік ... ... көп: ... ... ... философиялық. Сонымен қатар ол
қоғамдық өмірдің дамуын, ондығы өзгерістерді адам ғана ... ... ... ... ... ... ... жоқ деді.
Марксизм философиясының пайда болуы және оның пайда болуының негізгі
кезеңдері
|Маркс философиясының | ... пен ... ... ... және алғы | ... ... ... | ... |
| | ... ... ... ... пен ... ... күш ... | ... жеке ... ... | ... ... ... | ... |
| | ... ... ... | |Философияның ... | ... ... ... | ... ... философиясының |
|творчестволық сипаты ... ... жіне ... ғылымындағы |
|ашылған жаңалықтардың жаңа |
|философиялық кезеңіндегі ... ... ... ... ... |
|Жаратылыстану ғы- | |Теориялық көзде- ... ... | |рі: ... ... ... | ... ... |
|органи-калық | ... ... ... | ... ... | | ... ... | | ... | | ... КАРЛ ... ... ... және ... ғылымның саяси экономияның негізін қалаушы. Маркс дүние-
танымының ... көзі — ... ... оның солшыл бағыты болды (Жас
гегельшілдер). Бірақ жас гегьшілердің арасында Маркс ... ... да ... ... ... ... қорғады.
Ертеректегі еңбегі—«Демокриттің натурфилософиясы мен ... ... ... ... әліде идеалист
болып қала отырып, Гегель философиясынан неғұрлым радикалдық және атеистік
қорытындылар жасайды. Практикалық қызметі мен теориялық ... ... ... ... ... кері-тартпа саяси
тұжырымдарының теориялық қағидаларының нақты қоғамдық қатынастар мен оларды
өзгерту міндеттеріне сай ... ... ... ... қақтығысқа түсуге апарып соқтырады. ... және ... ... ... ... материалистік айқындамаларға
көше бастауынан көрінді, бұған Маркстің нақты өмірлік, ең ... ... ... және ... ... ... етті. Маркстің жаңа айқындамасы «Неміс-француз жылнамасында» ... хұқ ... сын ... ... және ... ... ... мақалаларында тұжырымын тапты. Бұл еңбектерінде ... ... ... ... рет ашып ... ... болмай қоймайтындығы туралы, жұмысшы табының қозғалысын
ғылымның дүниетаныммен ... ... ... ... ... ... (1844), Энгельспен бірлесіп
жазған «Қасиетті әулет» (1845) және ... ... ... ... ... (1845) және ... қайыршылығы» (1847)
деген еңбектері ғылыми зерттеулердің нәтижелерін қорытындылауға және ... ... ... ... ... Маркс философиясы
дүниені танып-білудің және өзгертудің нерұрлым баламалы әдісі. ... ... ... ... ...... жазуға (1-т., 1867 ж.
шықты, 2-т. ... 1885-ж. ... ... 3-т. 1894 ж. ... ... баса ықылас қойды. Ғылымның саяси экономияның жазылуы коммунизмді
ғылыми тұрғыдан негіздеудің, материалистік диалектиканы ... ... ... ... «Капиталдың», сондай-ақ ол ... ... ... (олардың ішінде 1857—59 және 1861—63 ж. қолжазба
ерекше ... ... зор ... ... бар. ... ... ... жүйелері, маркстік философияның аса маңызды
қырлары мен принциптері (диалектикалық әдіс, диалектиканын, логиканың ... ... ... ... жене т. б.) жан-жақты дамытылып, тамаша
қолданылған. Өзінің алғашқы экономикалық еңбектерінің біріне ... ... ... ... сын ... деген еңбегінде-ақ (1859) Маркс
тарихты материалистік тұрғыдан танудың мәнін қысқаша ... ... бұл ... ... ... ... Маркстің хаттарында оның
философиясына сипаттама беретіп кептеген материалдар бар.
ЭНГЕЛЬС ФРИДРИХ (1820—1895)—Маркспен бірігіп ... ... ... коммунизм теориясының диалектикалық және тарихи материализм
философиясының іргетасын қалаушы. ... деп ... ... сол ... ... ... діни ... көзқарасына,
Гегельдің диалектикалық қайшылықтарына, консервативтік қорытындыларына сын
айтти. Энгельс козқарастарына түпкілікті әсер еткен жағдай ... ... ... ... ... мен ... болды. Бұл жағдайлар Энгельсті
көп ойландырды. Олар: плролетараттың нашар тұрмысы, ... ... ... ... ... деп ... жұмысшы табы идеологиясының
әлсіздігі. Бұл идеология бойынша, капиталистер өзінің еркімен ... ... ... деген утрпиялық ілім етек алғанды. Осы жағдайларға ой
сала отырып 1844 ж. «Саяси экономияға сын туралы жоспарлар»деген ... ... бұл ... ... ... ... 1845 ж. Энгельс
«Англиядағы жұмысшы табының жардайы» ... ... ... ... ... ол ... «тарихи миссиясын» ғылыми. түрде дәлелдей
отырып, пролетариатты тек қана қорлық көріп жүрген тап ... ол ... үшін ... жүргізіп жатқан тап ретінде көрсетеді. 1844—46 жж.
Маркспен ... ... ... ... ... идеологиясы» деген
еңбектерінде сол кездегі үстемдік еткен Гегельдің, Фейербахтың ... сын ... ... ... ... тарихи материализмнің негізі
салдынды. «Капиталды» шьғаруға Маркске көмектеседі. Маркс өлгеннен ... ... ... ... ... ... тарауларын өзі басып
шығарады.Философияның қалыптасуымен дамуындағы Энгельстің еңбегі өте зор.
Онын; «Людвиг Фейербах және классикалық неміс философиясының ақыры», ... ... ... және ... ... ... ... философияға қосылған құнды еңбектер болып табылады.
Диалектикалық және ... ... ... Энгельс табиғаттану
ғылымдарына таратты. Мұндағы негізгі идеялары: материя мен қозғалыстың,
кеңістік пен ... ... ... материя формаларының
сарқылмастығы, атом ... ... ... емес табиғаттың
белгілі бір кезеңде пайда болған тіршіліктің ... ... ... б. ... ... ... мүмкіндік берді, Әрбір жекелеген
ғылм материя ... ... бір ... ... бейнелейді.
Сондықтан философия «ғылымдардың ғлымы емес», ол басқа, дара нақтылы
ғылымдардың ... ... ... негізгі мәселесін, оның
таптық сипатын белтіледі. Таным теориясын ... және ... ... еңбегі өте зор. Ол диалекикалық логиканың да ... ... ... ... ... ... ... отырып, Энгельс тарихты материалистік тұрғыда түсінудегі дерекілік
көзқарасқа қатты соққы ... ... ... адам өміріндегі
экономикалық ахуал шешуші роль атқарады деген түсінік жеке ... ісін ... ... Сол ... ... пен ... қондырма
арасындағы байланыстар жай байланыс емес, күрделі, ... ... ... ... ... да ... ... революцияның
жақын кезде болатынын болжады және оған үлкен сенім артқан. Өз өмірінің
соңғы ... ... ... ... ... ... ... араласты.
ГЛОССАРИЙ
ЭКОНОМИКА ЖӘНЕ САЯСАТ. Экономика — өндірістік қатынастар ... ... ... ... ... және ... адамдар арасындағы қарым-қатынастар. Экономикалық қатынастар
қалған барлық ... ... ... және олардың базисі болып
табылады. Саясат экономикалық ... ... ... ... және
қондырма). Ол таптар пайда болған кезде өмірге келіп, таптық қоғаммен бірге
жасайды және таптар мен таптық айырмашылықтардың ... ... ... мүдделер — ең алдымен ... ... ... ... таптық
мүдделер таптың түбірлі экон. Мүдделерінің мәнісін ... ... ... ... экономиканы білдіреді және сонымен бірге оған барынша кері
ықпал етеді ... ... ... ... экономикалық. таптық мүдделер
жолындағы күрес. Таптың берік экономикалық ... ... ... ... саяси күрестің негізгі аса маңызды құралы — ... ... ... өз қолына алмайынша таптың берік экон. үстемдікке
жетуі мүмкін емес. Осы тұрғыдан алғанда Э. ж. с. ... ... ... Э.
ж. с-тың арақатынасы өзгеріссіз қалмайды. Жүзеге асырылатын кезеңнің өн
бойьшда саясат бір жағынан экономикаға ... ... ... ... бірлікті сақтайды, ал екінші ... ... мен ... ершуі саясаттықтың экономикадан барынша бөлектенуіне,
барған сайын көбірек дербестік ... және оның ... кері ... ... ... Экономика мен салыстырғанда саясат неғұрлым
көбірек дербестікке капитализм тұсында ие болады, онда ... ... ... күшейеді.
МАТЕРИАЛИЗМ – (лат. мaterialis – заттық ) – ... ... ... ... ... дүниенің объективті түрде өмір сүретіні жайлы
балық адамдардың стихиялы сенімі ретіндегі материализмнен ... ... ... ... ретіндегі материализиді айыру қажет.
Философиялық мериализм материалдықтың алғашқылығын және руханилықтын,
идеалдықтың ... ... ал бұл ... ... ... ... ... пен кеңістік жағынаншексіздігін көсретеді.
Сана ... ... дей ... ... оған ... ... формасы ретінде қарайды, сөйтіп табиғаттың танымдылығын қостайды.
Философия тарихында материализм әдетте қоғамның алдындағы ... ... ... ғана ... ... Олар дүниені дұрыс танып–білуге,
адамның табиғатқа үстемігін күштеуге мүдделі еді. Ғылымның ... ... ... ғылыми білімнің өсуіне ықпал ... ... ... және ... ... дамуы әлі де
мифологиялық идеологияның шырмауында еді. Орта ғасырларда материалистік
бағыттар номинализм формасында, «табиғат пен ... ... ... ... ... ... ... түрінде көрінді. Қайта өрлеу дәуірініде
материализм ... ... және ... ... киіп, табиғатты
біртұтас ретінде қарастырды, сөйтіп көп ... ... ... ұқсас болды. Материализм кейіннен ХVII–XVIII ғасырларда
Европа елдерінде әрі ... ... ... ... Гоббс, Гассенди,
Спиноза, Локк). Материализмнің бұл формасы капитализмнің дүниеге ... ... ... ... ... ... ... болды.
Сол кездегі прогрессивтік буржуазия табының идеологы ретінде материалисттер
Орта ғасырлық схоластикамен және ... ... ... ... ... деп, ал ... ... объектісі
ретіндеқарастырды. ХVII–XVIII ғасырлардағы материализм сол кездерде
қауырт өсіп келе ... ... және ... ... ол ... ... ие болды. Материализмнің барлық түрлері
атеизм арасындағы табиғи байланыс он ... ... ... ... ... көрінеді. Материализмнің бұл формасының
Батыстағы ең шырқау шыңы ... ... ... ... ... ... ... марксизмге дейін материализмге тән
пайымдаушылық Фейербах материализмінде ерекше айқын байқалады. ХІХ ... ... ... пен ... ... ... материализм
–материализмнің ең жоғарғы және дәйекті болып табылады. Ол ... ... ... ... түзеп қойған жоқ, сондай-ақ
оның барлық өкілдеріне тән адамзат қоғамының ... ... да ... Материализм бұдан кейінгі тарихында бір-бірінен түбірлі айырмашылығы
бар екі бағытты өрбіді: бір ... ... және ... ... ... ... ... бірқатар бұрмаланған, тұрпайы түрлері
дамыды. Соңғысының ішінде позитивизмге жақын тұрған тұрпайы материализмді
атаған жөн; ... ХІХ және ХХ ... ... ... ... түрінде пайда болған (марксизм механистік тұрғыдан
ревизиялаушы және т.б.) түрлері де, ... ... ... деп
аталатын түрі де (Дж. Омарт, М. Бунге және т.б.) ... ... ... ... ... ... ... формалары буржуазияның
өрісі тар таптық мүдделерімен сійкеспей қалды. Атеизмді және материализмнің
теориялық-танымдық оптимизмін теріске шығара отырып, ... ... ... ... пен ... ... ... дүниетанымының жеке элементтерін мойындауға мәжбүр болды.
ЭКОНОМИКАЛЫҚ МАТЕРИАЛИЗМ – экономикалық «факторды» (немесе «ортаны»),
экономиканы ... ... ... қарамай, адамдардың орнына барлық
міндеттер жүктелген тарихи ... ... ... қарабайыр
материалисттік коцепция. Экономика тарихы ... ... тек ... ... ... ... Адам болмысының, оның мәлени дүниесінің,
сондайақ саясаттяң, саяси мекемелердің, ... ... ... ... бұл ... ... шығарылатын немесе кемсітіледі. Егер
Марк заттардың қатынасынан адамдар ... ... ... ... ... ... функцияғы әкеліп саяды. Экономикалық материализм
тарихты материалистік тұрғыда түсінудің тұрпайылау ... ... ... Жақтаушылары батыста Бенштейн және басқа.
ТАРИХИ МАТЕРИАЛИЗМ — ... ... ... ... ... ... тұрғыда қарастыратын және осының ніегізінде
тарихтың дамуы мен адамдар ... ... ... ... ... ... туралы филос. ғылым. Маркске дейінгі философтарынығ бәрі,
соның ішінде. материалистер де қоғам өмірін түсінуде сыңаржақ: ... ... олар ... ... әсер ... табиғатқа қарағанда қоғамда өз
істерінде идеалдық сезім-түйсіктеді басшылыкқа алатын саналы адамдар ... баса ... ... ... ... Т. м. ... ... дамуындағы түбірлі төңкеріс болды. Ол, бір ... ... — тек ... ғана ... сонымен қатар қоғамға да, жүйелі наным
көзқарасты ... әсер ... ... ... қоғам өмірінің барлык
жақтарының дамуының материалдық негізін ашуға мүмкіндік берді. Қоғам ... және ... ... ... ... негізгі идеясын Маркс қоғам
өмірінің ... ... ... ... барлық қоғамдық
қатынастардан өндірістік ... ... және ... ... айқындаушы ретінде беліп алып қалыптастырды. Қандай да
болмасын қоғамға тән ... ... ... ... ... екеніне
сүйене отырып, адамдардың осы құрал-жабдықтарды өндіру барысында белгілі
бір ... ... ... ... ... осы ... жиынтығы белгілі бір қоғамның реалды базасын ... оның ... ... ... ... ... ... формалары
к,алыптастыратынын кереміз.
ҚОҒАМДЫҚ-ЭКОНОМИКАЛЫҚ ФОРМАЦИЯ — қоғамның тарихи типі, ол ... ... ... ... және ... дүн. жүз. тарихының алғашқы
қауымдық құрылыстан бастап, құл иеленушілік ... ... ... ... ... ... дамуының сатысы болып табылады. Қ.э.
ф. біріншіден, тарихтың бір кезеңін өзгелерінен айыра білуте және ... ... ... ... ... бір ... шеңберінде
тарихи оқиғаларды зерттеуге мүмкіндік береді; екіншіден, ендіріс дамуының
деңгейлес сатысында болып ... ... ... (мыс, ... ... ГФР-дің, АҚШ-тың және т. б.) жалпы және ... ... ... олай ... ... ... ғыл. ... өлшемдерді
пайдалануға мүмкіндік береді, бұл өлшемдерді қоғамдық ғылымға қолдануды
субъективистер ... ... ... ...... ... ... шіркеудің және т. б.) жай ғана
жиынтығы, ал тарихи процесті — әртүрлі ... ... ... оқу-ағарту ісінің, сауданы дамытудың немесе данышпан адам тууының
және т, б.) ықпальшың ... деп ... ... ... Қ.-э. ф. ұрымы адамзат қоғамын онық дамуындағы ... ... ... ... ... табиғи бірлігін және өндіріс
әдісі негізіндегі өзара іс-қимылын қоса қамтитын біртұтас «әлеум. организм»
ретінде ... ... ... — Маркстің басты еңбегі, онда ... ... ... терең ғылыми талдау жасалды. Маркс «Капиталды» өз
өмірінің өзегі деп атаған. Ол ... ... ... ... үшін 40 ... ... Оны іске асыру ... 50 ... ... едбектері:
«1857—1859 жылдардағы экономикалық қолжазбалар» мен «Саяси экономиясыңа
сын» (1859) және 60 ... ... ... ... ... маңызды роль атқарды. 50 жылдардағы еңбектерінде қооымша ... ... ... бурж. саяси экономияны зерттеудің және оны
сыңаудың методол. приндиптері ... ... ... Сондай-ақ
тарихи материализмнің негізгі принциптері тұжырымдалды, ал 60 жылдардағы
еңбектеріңде капиталдың ... ... ... ... ... ... 1867 ж. «Капиталдың» 1-томы шықты, оны ... өзі ... ... ... ... кайтыс болғаннан кейін
Энгельс шығарды: 2-т. 1885, 3 т. 1894 ж.-шықты; «Капиталдың» 4-т.—«Қосымша
қүн теорияларын» тек ... ... ғана ... ... алайда
ол едәуір қысқартылып және кейбір текстердің орны ... ... ... оның экономикалық мазмұнымен сарқылмайды, өйткені бұл
еңбек—маркстік теориянпы тұтас күйінде, оның ... ... ... ... ... табылады.
«ТАБИҒАТ ДИАЛЕКТИКАСЫ» — Эдгельстің аяқталмаған шығармасы; алғаш рет
КСРО-да (1925) ... ... ... ... аса ... зерттеп шешуге қарастырылған жазбалардан (1873—86) тұрады.
Энгельс диалектикасы реалдстік философия қоғамдық ... ғада ... ... да аса маңызды нітижелерін қорытуға негізделуге
тиіс, ал ... ... ... философия негізінде ғана жемісті
дами алады деп еседтеді. «Табиғат диалектикасы» жаратылыстанудың тарихы мен
аса маңызды ... ... ... ... зерттелді, механистицизм,
метафизика тәсілдері, сонымен ... ... ... ... ... ... Сол ... ғылымды жетік білген Энгельс
табиғатқа деген метафизикалық көзңарастарының өз ішіпде. оның ... ... ... диалектткалық тәсілге жол беруге және
жаратылыстанушылар метафизиканы ... ... ... ... ... болғанығын көрсетті. Энгельс материя қозғалысының түрлері
туралы диалектикалық материалистік ілімді дамытты: ол осы ... ... ... ... ... жасап, өзінің нақты
ұсыныстар енгізді.
Пайдаланылған ... ... ... и ... ... ... ... под ред. В. ... ... ... ... научного познания. Алматы, 1996г
3. Философия тарихы. Бейсенов Қ., Алматы, 1992ж.
4. Философияпық сөздік. Алматы, ... ... ... Қ., ... 1988ж
6. Философская антропология и философия науки, Степин В. С. Москва,
1993г
7. Философия және мәдениеттану, Алматы 2002ж

Пән: Философия
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 12 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Марксизм және өмір философиясы89 бет
Марксизм философиясы7 бет
Маркстік философия4 бет
Маркстік философияның пайда болуы мен алғышарттары13 бет
Дін рухани мәдениеттің бөлігі ретінде12 бет
Экономикалық теорияның қалыптасуы және дамуы10 бет
Марксистік көзқарас5 бет
"Зиянды өндірістік факторлар,олардың жұмысшыларға және қоршаған ортаға әсері. жарықтандырудың адамның еңбек қабілетілігіне әсері."26 бет
Ағылшын буржуазиялық ревалюциясы4 бет
Екінші дүниежүзілік соғыс7 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь