Аминқышқылдары

ЖОСПАР

І.Кіріспе

ІІ. Негізгі бөлім
2.1 Аминқышқылдары туралы жалпы түсінік
2.2 Белок кұрамына кіретін аминқышқылдары
2.3 Полярсыз бейтарап амин қышқылдары
2.4 Полярлы бейтарап амин қышқылдары
2.5 Полярлы қышқыл (гидрофильді) амин қышқылдары
2.6 Амин қышқылдарының қышқылдық.негіздік (амфотерлік) қасиеттері
2.7 Аминқышқылдарының химиялық қасиеттері

Қорытынды

Пайдаланылған әдебиеттер
КІРІСПЕ
Аминкышқылдары -суда еритін, түссіз кристалдық заттар.
Олардың кейбіреулерінің тәтті дәмі болады. Аминқышқылдарының балку температурасы жоғары болады. Аминқышқылдарының молекуласында сипаты жағынан карама-қарсы екі функционаддьіқ топ бар: қышқылдық қасиеті бар; карбоксил және негіздік қасиеті бар амин топшасы. Соған қарай аминқышқылдары бетаиндер деп аталатьш ішкі тұздар түзеді:
Бетаиндерде оң және теріс зарядтар болатындықтан, оларды биополюсті иондар деп атайды.
Аминқышқылдарының ішкі тұздарының түзілуін олардың ерітінділерінің нейтралдық реакциясынан, органикалық еріткіштердң аз еруінен жөне т. б. белгілерінен көруге болады.
Биополюсті ион қышқылдық ортада катион түрінде, ал сілтілік ортада анион түрінде болады.
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР

1. Биологиялық химия. Сейтова З.
2. Жалпы химия. Н.Л.Гликка. Алматы, 1989.
3. Органикалық химия. А.Л.Цветков.
4. Стайер Л. «Биохимия» Москва. «Мир», 1984 г.
5. Сағатов К.С. «Биологиялық химия» Алматы. «Қайнар»,1993ж.
6. Сағатов К.С. «Биологиялық химия практикум» Алматы «Ана тілі» 1992 ж.
        
        Аминқышқылдары
ЖОСПАР
І.Кіріспе
ІІ. Негізгі бөлім
2.1 Аминқышқылдары туралы жалпы түсінік
2.2 Белок кұрамына кіретін аминқышқылдары
2.3 Полярсыз бейтарап амин қышқылдары
2.4 ... ... амин ... ... қышқыл (гидрофильді) амин қышқылдары
2.6 Амин қышқылдарының қышқылдық-негіздік (амфотерлік) ... ... ... ... әдебиеттер
КІРІСПЕ
Аминкышқылдары -суда еритін, түссіз кристалдық заттар.
Олардың кейбіреулерінің ... дәмі ... ... балку
температурасы жоғары болады. Аминқышқылдарының ... ... ... екі ... топ бар: қышқылдық қасиеті бар;
карбоксил және ... ... бар амин ... Соған қарай
аминқышқылдары бетаиндер деп ... ішкі ... ... оң және ... ... ... ... биополюсті
иондар деп атайды.
Аминқышқылдарының ішкі тұздарының түзілуін олардың ерітінділерінің
нейтралдық реакциясынан, органикалық еріткіштердң аз ... жөне т. ... ... ... ион ... ... ... түрінде, ал сілтілік ортада
анион түрінде болады.
АМИНҚЫШҚЫЛДАРЫ
Молекула құрамында бір немесе бірнеше амин ... бар ... ... деп ... ... бір ... ... карбоксил топшалары
болуы мүмкін. Соған сәйкес, бір, екі және көп ... ... ... ... ... белокты заттар
құрастырылады, сондықтан олардың маңызы өте үлкен.
Бұл тарауда бір негізді, молекуласында бір амин ... ... ... Олардың жалпы формуласы:
Изомериясы жөне номенклатурасы
Аминқышкылдарының изомериясын оксид қышқылдардың ... ... яғни ... амин ... ... ... және ... байқалады.
Халықаралық номенклатура бойынша, аминқышылдарын ... ... ... амин ... ... қосып, амин топшасының орнын ... ... ... ... амин топшасынын орнын
грек таңбаларымен () көрсетіп, карбон қышқылының
туындысы түрінде атайды. ... ... ... ... да ... ғасырдың 20-жылдары швед ғалымы Т.Сведберг белоктардың молекулалық
массасын (салмағын) және тазалығын анықтау ушін ... ... ... қолданады. Екінші швед ғалымы А.Тизелиус ұсынған
белоктарды электрофорез әдісімен зерттеу бұл саладағы аса уздік табыс ... ... ... ... ферменттік табиғатын анықтаған Дж.
Самнердің (1926 ж.), Дж. Нортроптың (1930) ... ... ... ... кең ... қолға алынды. Белоктар биохимиясында Ф.
Сенгер ашқан жаңа-лық (1953) ... ... ... Ол ... амин ... ... белгілі бір рет бойынша
байланысатынын анықтады.
Белоктық заттар өсімдікте тузіледі. Ол үшін ... ... ... Ал ... ... ... ауа құрамындағы
азотты пайдаланып, белок түзе алады. Жануарлар ... және адам ... ... және ... да азоты бар органикалық заттардан
синтездейді. Олар ... ... ... және ... ... ... ... жануарлардан алады.
Белоктардың ең қарапайым кұрамына мынадай элементтер кіреді (%
есебімен): көміртегі 50 - 54; ... 21,5 - 23,5; ... 6,5 - 7,3; ... ... 0,3 ... жеке белоктар құрамында ... ... ... ... ... йод, мыс және басқа да элементтер шағын мөлшерде
кездеседі.
Белоктар құрамындағы азот ... ... және ол ... ... алғанда орта есеппен барлық элементтер-дің 16 проценті мелшерінде.
БЕЛОК КҰРАМЫНА КІРЕТІН АМИНҚЫШҚЫЛДАРЫ
Қышқылдың немесе ферменттің ... ... ... ... амин ... ... бөлшектенетіні анықталған. Амин
қышқылдары ... әр ... ... ... ... ... заттар.
Табиғатта сексеннен астам амин қышқылдары белгілі болып отыр. Олардың
жиырмасы ғана белок құрамына кіреді.
Амин қышқылдары - ... ... ... ... ... ( - ... топ та, аминдік (-NH2) топ та бар. Амин қышқылдары
молекуласында аминдік топ , , ... да және ... да ... ... ... тек, ... қышқылы ғана
табылған. Ол қышқылда карбоксильдік топтан кейін бірінші көміртегі атомы
-тобымен байланысады. -амин ... ... ... ... ... ... - CH – COOH
мұндағы: R - ... ... ... ... ... физикалық-химиялық және биологиялық ... ... ... құрылымына тәуелді.
Химиялық құрамына және бүйірдегі топтардың құрылымына байланысты амин
қышқылдары полярлы (гидрофильді) және ... ... деп ... оларды бейтарап, қышқылдық және негіздік амин қышқылдары деп ... ... ... ... және ... (адамның
және жануарлардың организмінде түзілмейтін) амин қышқылдары деп ажыратады.
і
Енді белок кұрамына кіретін амин қышқылдарын ... ... ... баяндайық және олардың құрылымдық формуласын ... ... ... ... ... ... Бұл амин қышқылдарын организм белок
синтезі үшін пайдаланады. ... ... ... ... ... шаршыланып бөлінген.
ПОЛЯРСЫЗ БЕЙТАРАП АМИН ҚЫШҚЫЛДАРЫ
Бұл қышқылдарда органикалық радикалдар бар, ... ... ... да, бере де ... және ... әрекеттесе де алмайды
(олар - ... суды көрі ... ... қышқылдарға жататындар:
1. Глицин (қысқарған атауы Гли), ауыстырылатын амин қышқылы;
2. Аланин (қысқаша Ала), ауыстырылатын амин ... ... ... Вал), ... амин қышқылы;
4. Лейцин (қысқаша Лей), ауыстырылмайтын амин қышқылы;
5. Изолейцин ... Иле), ... амин ... ... ... Мет), ... амин қышқылы, құрамында
күкірт және тұрақсыз метил тобы ... ... ... Фен), ... ... амин
қышқылы;
8. Пролин (қысқаша Про), ауыстырылатын, бұл амин қышқылы.
ПОЛЯРЛЫ БЕЙТАРАП АМИН ҚЫШҚЫЛДАРЫ
Бұл қышқылдардың ... С - О, О - Н, S - Н, С-N ... ... бар, олар ... ... ... ... - су сүйерлер).
9. Серин (қысқаша Сер), ... амин ... ... - ОН тобы ... ... ... Тре), ... амин қышқылы, құрамында
гидроксил — ОН тобы бар;
11. Цистеин (қысқаша Цис), ауыстырылатын амин ... ... - SН тобы бар. ... екі молекуласы тотыққан
кезде цистин түзіледі, цистиннің құрамында дисульфидтік топ
—S—S— ... ... ... Тир), ... амин ... құрамында
фенолдық радикал бар;
13. Триптофан (қысқаша Три), ауыстырылмайтын амин қышқылы, құрамында
индол сақинасы ... ... ... Асн), ауыстырылатын амин қышқы-лы, құрамында
амидтік топ — СОNH2 бар;
15. Глутамин (қысқаша Глн), ауыстырылатын амин қышқылы, ... топ ... ... ... ... АМИН ... ... бүйірлік радикалында карбоксил тобы бар, сол топ
бұларға қышқылдық қасиет ... ... ... Асп), ауыстырылатын амин қышқылы, құрамында
екінші карбоксил топ — СООН ... ... ... Глу), ... амин ... мұның да
құрамында екінші карбоксил тобы — СООН бар.
Амин қышқылдары — түссіз кристалл зат, суда ериді. Глициннен өзге ... ... ... ... ... атомы бар.
Көміртегінің асимме-триялық атомы әр ... төрт ... ... Мұндай кезде амин қышқылының екі түрлі пішіні (конфигурациясы)
болуы мүмкін, ол екеуі L және D — ... деп ... ... стереоизомерлер немесе эвантиомерлер деп те атайды.
Осы стереоизомерлердің біреуінің ... ... ... сол ... екіншісінікі - он жаққа қарай бұрады. Мұндай ... ... ... деп аталады. Белок құрамында сол жаққабүрушы да, оң ... да амин ... ... L— ... мен D — амин
қышқылдарының біреуі екіншісінің ... ... ... біздің оң
қолымыз бен сол қолымыз сияқты болады. Мұндай амин қышқылдарының ... ... жазу ... ... ... мұнда карбоксильдік топ
көміртегінің асимметриялық атомынан жоғары ... ... ... ал ... (R) топ одан ... ... L - амин қышқылында
амин тобы сол жағында жазылады да, D — амин қышқылында оң жағында жазылады:
H2N – C - H
L - амин ... D - амин ... ... L — амин ... ғана ... D — амин ... ... әлі табылған жоқ және оларды адам мен ... ... ... Бұл амин ... әр түрлі заттар құрамынан
бөліп алынғаны белгілі. Сондай-ақ ол адам организмінен бос күйінде бөлінген
және клеткалық ... да ... D — амин ... ... ... ... және басқаларында) кездеседі. Химиялық
синтездеу кезінде L — амин ... мен D — амин ... ... ... атап өту ... амин ... ... және өзінен-өзі ферментсіз изомерле-нуге ұшырайды да, осының
нәтижесінде L - изомер өзгеріп, D — ... ... ... тістің
дентин белогындағы L — аспарагин қышқылы адам денесінің ... ... ... D — изомерге айналады. Ондай айналу-дың
жылдамдығы жылына 0,10%. Қалыптасу кезінде балалардың тісінде D — аспарагин
қышқылы ғана болады. ... ... ... бір ... ғана дентин
бөліп алыл, ондағы D — аспарагин қышқылының ... және сол ... ... немесе жануардық жас мөлшерін дәл ... ... 1985). ... ... ... немесе жануардың тіршілігі
кезінде жаңадан пайда болмайды.
АМИН ҚЫШҚЫЛДАРЫНЫҢ ҚЫШҚЫЛДЫҚ-НЕГІЗДІК (АМФОТЕРЛІК) ҚАСИЕТТЕРІ
Амин ... ... ... біріне-бірі қайшы,
функциональдық екі топ бар. Олар сулы ... рН ... ... та, ... те ... керсетеді. И.Н.Бренстед (1923 ... ... осы ... ... ... ... ... (Н+) бере
алатын қосылыстар қышқылдар деп аталады да, протон ... ... ... деп ... ... ... ... диссоциацияланған кезде протон бөліп
шығарады да анион түзеді:
R—СН—СООН R—СН—СОО + Н+
NH3 ... ... ... ... ... ... амин қышқылдары протон қосыла алады да,
катион түзеді:
R—СН—СООН+H+ R—СН—СООH
I
NH3 ... ... ... та, негіздік те екі қасиеті болатын мұндай ... ... amphil ... ... ... екі ... деген мағынаны
білдіреді) деп аталады, оларды қысқаша ... ... ... ... ... деп ... ... диссоциациялану ерекшелігі ортаның рН мөлшеріне
байланысты болады. Сілтілік ортада карбоксил тобы онданады, амин ... ... ... ... ортада - керісінше, амин кышқылдары негіздік қасиеттер
көрсетеді, амин тобы ... ... топ іс ... Бір ... тобы және бір амин тобы бар амин
қышқылдарында бейтарап су ерітіндісінде ... екі топ та ... ... қышқылының карбоксил тобынан протон бөлініп сол амин қышқылының амин
тобына қосылады және ... ион - ... ... түзеді:
R—СН—СООН+H+ R—СН—СОО-+R-СН-СОО-
I
NH3 ... ... ... ҚАСИЕТТЕРІ
Құрамындағы карбоксил және амин топтарының реакцияға қатысуы барлық
амин қышқылдарына тән ... Амин ... ... ерекшелігі
болғандьгқтаң, олар негіздермен де, қышқылдармен де әрекеттесіп тұз түзеді;
спирттермен ... ... ... эфирлер түзеді және
декарбоксильдену, дезаминдену құбылыстарына ... Бұл ... ... ... Амин ... табу және ... ... анықтау үшін қолданылатын екі реакцияға ғана тоқталамыз.
Нингидриннің қатысуымен болатын реакция. Бұл реакцияның ... ... а - ... ... ... ... және ... ұқсастығын білу үшін ... ... жеке ... сандық мөлшерін анықтау үшің қолданы
Аминоқышқылдар мен олардың туыңдылары дәрі-дәрмекгік заттар ретінде
қодданылады. Аминоқышқылдар мен ... ... ... жиі ... ... ... негізделген: организмнің ... ... ... ... ... ... ... тиісті
синтезінде. Аминалон қышқылы нейротропты әсер етуші ... Оны ... ... ... ... ... ... ми тамырларының
атеросклерозы, мый қан айналымының бүзылуы болып саналады.
ҚОРЫТЫНДЫ
Мен бұл курстық жұмысымда амин ... ... ... жалпы формулаларына, жеке қасиеттеріне анықтама бердім.
Қорыты келгенде, амин қышқылдарының молекуласында бір немесе бірнеше
карбоксил топшалары ... ... ... ... бір, екі және көп негізді
белокты заттар құрастыралады. Олардың біз үшін ... өте ... ... ... ... ... ... Жалпы химия. Н.Л.Гликка. Алматы, 1989.
3. Органикалық химия. А.Л.Цветков.
4. Стайер Л. «Биохимия» Москва. «Мир», 1984 г.
5. Сағатов К.С. ... ... ... ... ... К.С. «Биологиялық химия практикум» Алматы «Ана тілі»
1992 ж.
-----------------------
H – C –H

Пән: Химия
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 12 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ақуыз - аминқышқылдарынан құралған органикалық зат6 бет
Әртүрлі аймақтарда өсетін топинамбур өсімдігінің (жапырағы, сабағы, жемісі) құрамындағы белоктар мен аминқышқылдарының таралу заңдылықтарын анықтау69 бет
Ішкі секрециялық бездер. Жыныстық жетілу. Оқушыны медициналық -гигиеналық жане жыныстық тәрбиелеу11 бет
Амин қышқылдарының алмасуы жайлы7 бет
Аминқышқылдар мен белоктардың алмасуы18 бет
Ақуыз молекуласының құрамына кіретін аминқышқылдар5 бет
Ақуыз, май, көмірсулар мен минералды тұздардың ағза үшін маңызы7 бет
Ақуыздардың жіктелуі11 бет
Ақуыздың дәстүрлі емес өнімдерге қажеттілігі. Сүт және сүт өнімдерінің оргонолептикалық көрсеткіштері4 бет
Бие сүтінің химиялық құрамы мен қасиеті16 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь