Ms access-деректер базасын басқару жүйесі

Мазмұны
Кіріспе. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 3
1.тарау. Деректер базасы.ақпараттық жүйенің негізі

1.1 Ақпараттық жүйе және оның топтастыруы. . . . . . . 5
1.2 Деректер базасы жайлы жалпы түсінік.. . . . . . . . . 10
1.3 Деректер базасын басқару жүйесі (ДББЖ). . . . . . . 13
1.4 Деректер базасының құрылымы.. . . . . . . . . . . . 26
1.5 Деректер базасының негізгі типтері.. . . . . . . . . .

2.тарау. MS ACCESS.деректер базасын басқару жүйесі.

2.1. MS ACCESS.тің негізгі ұғымдары . . . . . . . . . . . . . 31
2.2. Кесте үлгісінің құрылуы мен модификациясы.. . . . . . . 36
2.3.Формалармен жұмыс істеу. . . . . . . . . . . . . . . . . . . 40
2.4. MS ACCESS.тегі сұраным таңдау. . . . . . . . . . . . . . . 42
2.5. Есеп берулер мен макрос құрудағы ерекшеліктер. . . . . . . 47
2.6 ACCESS BASIC тілінде программалау. . . . . . . . . . . . . 53
Қорытынды. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 56
Әдебиеттер. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 57
Қосымшалар. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . .
        
        Мазмұны
Кіріспе_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ ... ... ... ... ... Ақпараттық жүйе және оның топтастыруы. _ _ _ _ _ _ 5
2. Деректер ... ... ... ... _ _ _ _ _ _ _ _ 10
3. Деректер базасын басқару жүйесі (ДББЖ)_ _ _ _ _ _ _ ... ... ... ... _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ 26
5. Деректер базасының негізгі типтері._ _ _ _ _ _ _ _ _ ... MS ... ... ... ... MS ... ... ұғымдары _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ ... ... ... ... мен ... _ _ _ _ _ _ 36
2.3.Формалармен жұмыс істеу_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ ... MS ... ... ... _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ ... Есеп ... мен ... құрудағы ерекшеліктер. _ _ _ _ _ _ 47
2.6 ACCESS BASIC ... ... _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ ... _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ ... _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ ... _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ __ _ _ _ _ ... ... әр ... анықтамаларды (телефон желісі, теміржол, әуе
жолы,т.б) каталогтарды (библиотекалық, өнеркәсіп ... ... ... ... ... т.б, ... Көрсетілген әрбір информация көзі объектілер жиынын анықтайды
(абоненттелефоны, мектеп туралы ақпарат), сондықтан, ... ... ең ... ... алу көп ... ... ... Ал
керекті информацияны құрастыру,жинақтау,жаңарту бұдан да қиын. Осындай
көрсетілген жұмыстар қазіргі уақытта ... ... ... , өз ... ... ЭЕМ ... ұйымдастыру әдістерінің жан-жақты таралған
түрінің бірі - Деректер ... ... ... ... яғни ... ... үшін ... түрде сақталуы.
Деректер базасын ұйымдастыру және оның информациясын басқару үшін
компьютерлік бағдарламалар бар, оларды деректер ... ... ... ... ... ... басқару жүйесінің білім біру саласында да тигізер
пайдасы зор. Атап айтқанда математика сабағында ... ... ... де, ... да ... алады.
Біздің өмірімізде орын алатын,қазіргі кезде ... ... ... ... ... бен ... ... еніп бара жатқанын байқаймыз. Сондықтан біз осы машиналардың
балаларды оқытуға қандай әсерін ... ... қызу ... ... ... ... білім беру саласында да тигізер
пайдасы зор.
Деректердің педогогикалық банкісін сәтті қолдануды қамтамасыз ету
үшін, ... ... ... ... алу ... заманғы құбылыстар мен объектілер массивтерінің негізгі
принциптерінің құрылымдарымен танысу ... ... ... ... массивтер программалы аппаратты құралдармен бірге информациялық
жүйе деп аталатын жүйені ... ... ... информациялық жүйемен танысып,
MS ACCESS жұмысының принциптерімен танысу,мәліметтер ... ... ... ... ... ... жету үшін жүргізілетін жұмыстар:
1 Информациялық жүйе түрлерімен танысу.
2. MS ... ... ... режимін сипаттау.
3 .Қазіргі кездегі информациялық жүйе ерекшеліктерін ... ... ... ... Деректер базасын басқару жүйесі деген сөз
орнына қысқартылып ДББЖ сөзі, ал ... ... сөзі ... ... сөзі ... ... ... жүйенің негізі.
1.1 Информациялық жүйе жәнен оның классификациясы.
Қазіргі заманғы құбылыстар мен ... ... ... құрылымдары программалы-аппаратты құралдар мен бірге
информациялық ... ... ... ... ... фактографиялық және документальды
деп бөлуге болады.
Фактографиялық-информациялық жүйеде өмірдегі барлық объектілер ... ... ... ... Бұл ... ... туралы барлық
деректер алдын-ала белгіленген ... ... ... ... ... белгілі бір
структурасы болады.Солар бойынша машина деректердің бірінен-бірін ... ... ... жүйе қойылған сауалға бірмәнді жауап бере
алады.
Ал документальды-информациялық ... ... ... ... бар. ... ... деректер базасын
белгілі бір ... ... ... және ... объектілер құрайды.
Жүйенің мақсаты қолданушының сұрауындағы шартты қанағаттандыратындай
документтер тізімін беру.
1.2 ... ... ... ... түсінік.
Деректер деп, біз ЭЕМ-ның жадысында немесе ... ... ... ... ... дайындау оны жалпылау, кодтау және машинаның тіліне
көшіруден тұрады.
Деректерді өңдеу деп, деректер массивін түрлендіруді жүзеге асыратын
есептердің мәндестілігін түсінеміз. ... ... ... ... ... да бір ... және сын ... деректерді таңдау,
деректердің құрылымын түрлендіру, деректерді ... ... ... , ... ... нәтижесі болатын деректерді шығаруды өзіне
енгізеді.
Деректер комплексін шешу үшін ... ... ... ... ... ... басқару деп, деректерді өңдеу есебін жетілдіре қалыптастыру
үшін қажетті деректердің барлық операцияларының шеңбері түсіндіріледі.Бұл
операцияны ... ... ... ... мысалы көшіру және
жұмысшылар, бұлар ДӨЕ-нің қолданбалы ... ... ... ... ... шешілуінің әдістерінің дамуы 60-
шы жылдары деректер базасы ұғымының пайда болуына әкелді, бұл ... ... ... ... ... ... деп нені түсінеміз?»
деген сұрақ туады.
Деректер базасы деп ... ... ... ... ... ... ... қойылған ... ... ... ... облысты бейнелейтін
құрылымдылық
шарты немесе модульділік.
3.Өзара байланыстылық.
4.Жинақталған ... ... ... ... ... ... кейбір пәндік облыстардың өзара байланысқан
деректердің мәндестігі, бұл ЭЕМ-ның жадысында сақталады және бұл деректер
есептерді шешуге қолдануды ұйымдастырылғаны айтылады.
Деректер базасының ... ... ... ... ... ... базасын сақтау үшін қандай жады жарамды?
Бұл жады келесі қасиеттерді меңгере алуы керек:
1. ДӨЕ-нің міндеттері көбінесе бірнеше қайталана ... ... ... ... ... ... ... басқа есептерге берілген
ізделінді бола алады.
Бұл ... ... ... ... ... ... атқара
алады, мұнда берілген облыстың есептерін шешу үшін ... ... ... ... ... берілуі тұрақты сақталсын және
олардың бар болуы және ... ... ... ... ... керек. Бұдан
басқа информацияның деректер базасында бағалы ... ... ... ... ... ... талап етіледі.
2. Деректер базасының (ДБ-ның жадысы ) өте кең ... ... ... ... базасының өмір сүру процесінде кеңейтуге мүмкіндік болу керек.
3. ДБ-сында ... ... ... ... ... тура
қатынасты талап етеді. Қазіргі ... ... ... ... магнит дискісіндегі сыртқы жады қанағаттандырады, қазіргі ДБ-ның
көпшілігі дискіде сақталады.
Магнит ленталардағы сыртқы жады ... ... ... үшін
қолданылады.
ДБ-сы қолдану процесінде, деректер керекті мөлшерде ... ... ... ... ... ... өңдеуі өтеді.
ЭЕМ-ның ақпаратты құралдарының дамуы негізінде ДБ-сын сақтауға жаңа
мүмкіндіктер пайда болуда. ЭЕМ-ны оперативті жадысының тез ... ... ... оперативті жадыға барлық деректер базасын қосымша
санауға жиі мүмкіндіктер туады, бұл ... ... ... ... ... ... ... «электронды дискіде»информацияны көп
уақыт сақтауға мүмкіндік туады.
Мұндай құрылғылар жоғары жылдам қозғалыстарды меңгереді.
II. Базалардың ... ... ... қолданбалы есептерді
шешуге қолданылады. Осымен ДБ-сын басқа кез келген ... ... ... айырмашылығы бар. Бұдан басқа, деректердің массиві
әртүрлі тәсілдермен табылады немесе деректердің ... ... ... пайдаланушылармен бірге қолданылады.
III. Деректер базасы сыртқы әлемінің кейбір ... ... ... ... ... ... ... және
мінездемелері туралы деректер сақталады .Шынында сыртқы әлемде объектілер
өзара байланысқан, ал ДБ-сында бұл байланыстар бейнеленеді.
Сонымен ДБ-сында ... ... ... ... ... ... құрастыру тек қана оның ұйымдастырудағы ... ... ... ... ... ... мыналарды
енгізуге болады:
1.Деректерді бірге қолдану.
2.Бірдей базаның деректері бірнеше пайдаланушылармен қолдана алады.
Мұнда ... ... бұл ... ... ыңғайлы түрде алуы қажет.
Бірдей деректерді бір мезгілде әртүрлі пайдаланушы ... ... ... аздаған ыңғайлылықтар туғызуы керек.
ДБ-сының кеңейтілуі.
ДБ кеңеюге қабілеті болуы керек, бұлар мыналар негізінде болады:
1 .Бір типті деректердің сандарын арттыру.
2. ДБ-сына жаңа ... ... ... ... жаңа ... ... ... пәні» және «студент» объектілерінің арасына
«баға» байланысы енгізіледі.
ДБ-мен жұмыстың қарапайымдылығы.
Деректерді өңдеу күрделі ... және ... ... ... қарапайым жұмыс істеу маңызды орын алады.
1. Деректердің құрылысы логикалық және анық болуы керек.
2. Деректерге тиімді операция анық және ... ... ... Көп еңбекті қажет етпей, әртүрлі қамтамасыз ету ... ... ... және ... ... жұмыс істеудің қарапайымдылығы программалауға
кететін уақытты қысқартады, жүйелерді кейінге қалдыру және ... ... ... ... үшін ... ... ... етеді.
ДБ-сының ену үнемділігі.
Үнемділік деп, мұнда деректерге оперативті жадының алатын ... ... ену ... ... ену ... өте қажет. Қазіргі уақытта деректер
базасына ең қажеттісі тұйықтық және тәуелсіздік қажеттіліктері болады.
ДБ-сының тұйықтығы.
ДБ-сының тұйықтығы деп, оның ... ... ... ДБ-
сының тұйықтығы қиын ұғым, көптеген аспектілерден тұрады.
Кейбіреуін көрсетейік:
1.Физикалық тйықтығы, деректер үлгісінің әдептілігі және ... ... ... ... бұл ... ... сөзге қарсы келмеуі
түсініледі.
3.Деректердің маңыздылығы немесе заттардың нақты жағдайына деректердің
сәйкес ... ... ... ... ... ... ... қамтамасыз еткендігі қателік, дұрыс емес ... және т.б. ... ... ... тұйықтығын қамтамасыз
етуде нақты көлемі өте қиын.
Деректердің ... ... ... кез ... ... ... ... бар нәрселер жаңарады, жаңа есептегіш техника және операциялық
жүйелер пайда болады. Мұндай жүйенің дамуы біріншіден, ... ... ... ... ... ... жағдайда, деректер
құрылысын модификациялау, осы деректерді ... ... ... ... тәуелсіздік принципі әртүрлі модификациялау кезінде
деректер базасын кеңейту және ... ... бар ... ... енгізуді қажет етпейді.
1.3. Деректер базасын басқару жүйесі (ДББЖ)
Біздің сөз етіп отырғанымыз деректердің ... ... ... ... ... жасалатын барлық жұмыс программа көмегімен
болады. Әртүрлі программалар берілген деректерді әртүрлі көреді, әртүрлі
жағдайда қолданады. Бірнеше ... ... ... ... ... информацияларды, деректерді алу үшін ... ... ... пайдаланады.Олар деректер базасымен жасалатын барлық
жұмыстарды қамтамасыз ететін программалар: құру, деректер базасын көптеген
қолданушылармен қолданудан ... ... ... тоқтала кетейік.
ДБ-сын құру үшін, онда әрине қандай деректер сақталатынын және қандай
типте болатынын анықтап алу қажет. ... ... ... ... ... ... кітапхана каталогтарына көптеген есе
үлкен болғанымен де шексіз ... ... ... ... ... ... көлемін шектеу керек. Бұл үшін ... ... ... ... беру ... қасиеттерді сипаттау үшін
деректер базасының басқару жүйесінің өзіндік тілі қолданылады. Ол ... ... тілі деп ... ... ... тілінен басқа
ДББЖ мен компьютерді қолданушының арасындағы қатысты сипаттайтын басқа ... бар, онда ... ... ... элементінің типі, өлшемі және
атына байланысты сұрақтар қояды, ал қолданушы осы ... ... ... ... ... ... ... сипаттауын метадеректер
деп те атайды.
ДББЖ-нің келесі міндеті компьютер жадысына деректерді енгізумен
қамтамасыз ету ... ... ... ... жүктеу.
Бұл этапта ДББЖ-сі енгізілетін информацияның дұрыстығына бақылау
жасауды жүзеге асырады. Мысалы, деректерді типі бойынша тексеруге болады.
Егерде ... ... әріп ... ... ... оны ... және ... экранына сәйкесінше хабарын шығарады.Кең көлемді
деректер базасын жүктегенде, бұл іс өте ... ... олар ... ... ерте ... көмектеседі. Енгізілген информацияны компьютер
жадына орналастыруды, деректер базасының схемасы мен ... ... ДББЖ ... ... қолданушының алдында қандай міндеттер пайда болады?
Ең басты міндет ДБ-сын жаңарту немесе ... ... ... ... толықтыру. ДБ-ның бұл міндетін реттеу
ісінде де ДББЖ шешуге көмектеседі.Содан кейін қолданушы деректердің ... ... тек ... сол ... ... таңдап алуға
ұмтылады.
Өз сұранысымен ол ДББЖ-сін ұсынады. Бұл үшін ... ... ... ... өмірдегі тілге жақындау немесе басқа
құралдар қолдануға болады, қайсысы керекті ... ... ... ... ... ... бір мезгілде бірнеше адам қолдана алса, онда
ДББЖ-сі олар бір-біріне кедергі жасамау мәселесін реттеп отырады. ... ... ... ... ... ... ... сақтай білу керек.
Бұл есептер шеңбері деректер базасын толық қамтамасыз ету деп аталады.
Сондықтан алынған деректер ... ... да бір ... ... ... ең көп ... түрі ... бөлу. Мысалы, сандарды
кемімелі немесе ... деп, ал ... ... ... ретпен
сорттауға болады. Кей кезде бүтіндей блоктарды немесе ... ... тура ... ... ... ... етуі керек. Соңында ... ... және ... ... ... ... Бұл ... цифрлі деректері бар диаграмма немесе таблицалар ... ... ... ... ... дисплей экранында жүргізіледі.
Осындай процедураларды ДББЖ-нің құрамына кіретін ... ... осы ... бізде екі жақты пікір қалыптасады ... ... ... ... ... жеңіл көрінеді, ал ... ... ... қиын ... етіп құра білу ... Ол ... арнайы тілдер мен ДББЖ-нің ішкі ... ... ... ... ... ... ЭЕМ ... коллективті адамдар үшін құрылғанын
ажырата білу керек. Бірінші жағдайда ДБ-сын құру өте ауыр ... және ... ... ... .Ал екінші жағдайда, ДБ-сын өңдеуде
әдетте едәуір қарапайым мақсаттар талап ... ... ... ... ... ... ... қолданушының барлық қажеттілігін өтей алуы керек.
Мұндай жүйелердің мүмкіншіліктері соншалықты аз ... ... ... ... ... ... ... қандай да бір мектептің оқушылары
туралы деректер базасын ... ... База құру ... уақыт қысқарады.
Канцелярлық жұмыстың негізгі бөлігін ЭЕМ-дер көмегімен жүзеге асыруға
болады. Онда ... ... ... пайдасы зор.
Деректер базасын басқару жүйесі (ДББЖ) келес әрекеттерді орындауға
мүмкіндік беретін программалар пакеті:
1. Қолданушының тілдік құрылымдарымен қамтамасыз ету және ... ... ... ... логикалық моделін құптау.
3. Деректердің толық сақталануы, деректерді қорғау және оларды өңдеуге
мүмкіндік беру.
ДББЖ-нің қолдануы түрлері ... ... ... ... ... модельдер анықталған: сеттік, иерархиялық және
реляциялық. Практикада кең ... ... ... ... сөзінен шыққан.
1.4. ДБ-ның құрылымы.
Өзіндік деректер базаңды құру үшін, ең алдымен ол базаның қандай
элементтерден ... ... ... ... Мысалы, егер біз
математика ... ... ... ... ... ... онда ... оған:алгебра, геометрия, математикалық
анализ, механика молекулалық физика және т.с.с. ... ... ... бір жазбаға біріктіре отырып, олар арасында анықталған
байланыс орнатамыз. Осындай байланыстардың болуы деректер базасының
құрылымын анықтайды.
Қолданушының көп ... ... ... ... ... ... ... жұмыс істеуге машықтанады. Бірінші этапта
компьютерді қолайлы интелектуалды жазу ... ... ... дәл осы ... ... ... тұратын примитивті
информациялық жүйенің ойлай білмегені:
а )текстік редакторды текстерді манипуляциялау инструмент ретінде
б )текстік файылдар тобын өңдеу объектісі ретінде қолданған.
Келесі ... ... ... ... ... ... ретінде
әртүрлі жазба деректерін сақтау үшін пайдаланды.
Мысалы, өзінің кітапханасының каталогы, адрестер, басқарма аттары, ауру
тарихын, телефон ... ... ... ... ... мен орналастыруды
қолданушы өзі ойлап табады.Сонда біздің ... ... ... құрылымданған информацияларға жатады.Осыларға қарап ... ... ... ... та нақты түрде тұжырымдай
аламыз.
Информациялық жүйе деп белгілі әдіспен струкураланған деректер
мен деректер ... үшін ... ... ... ... Информациялық жүйелердің мақсаты ... ... ... ... ... ... ДБ-сы теориясында деректерді
әдетте атрибут деп, ал объектілерді маңыз деп атайды.Объект, атрибут
және байланыс ... ... ... түсініктері.
Объект – аты болатын және объектілердің бір-бірінен айырмашылығы
болатын зат. Мысалы, әрбір мектеп-объект, сол сияқты адам да ... ... ... тек материалды заттар ғана болмайды, абстракталы
түсініктер:театрлы қойылымдар, өнер де ... бола ... - ... бір объектіні сипаттайтын кейбір көрсеткіштер.
Информациялы жүйелерде «сапалы» деректер жиі қолданылады.Кейбір
объектілер жиынының атрибуты, меншікті атрибуты бар ... ... ... жеке адам үшін ... оқу орны атрибут болып табылады.
Екінші жағынан белгілі бір оқу орны-«жоғары оқу орындары» объектілер
жиынының ... және ... ... ... аты ... мамандықтар, студенттер саны, т.б арқылы сипатталады. Мұнда
ректордың өзі өз кезегінде «жеке адам» объектілер жиынының үлгісі ... ... әр ... ... объектілер үлгісі арасындағы
байланыс орнатуға ... ... ... ... тізімі классификатор деп аталады.
Мысалы, жеке адам азаматы болатын ... ... ... бола ... және өз ... ... мәнінің тізіміне ие
бола алады.
Кейде белгілі бір объекті үшін бір ғана дерек бірнеше мәнге ие
болады. Мысалы бір ғана ... ... ... ... ... деректер қайталанушы топ деп аталатын топ құрады. Нақты
объектілердің кейбір ... ... ... ал басқаларының
мәндері уақыт ағынымен өзгеріп отырады. Ары қарай «атрибут» терминінің
орнына «деректер»сөзін қолданамыз.Содан ... ... ... ... ... ... Қатынас кесте түрінде анықталғандықтан
оның әрбір бағанасы деректер атрибуттарын анықтайды.Оларды өрістер деп
атайды.Өрістер міндетті ... ... ... ... ... ... символдық белгілер кіруі мүмкін, өрістер жазулармен ... ... ... ... ... ... ... Қарапайым екі өлшемді құрылым.
Деректерді таңдап алғанда осы деректерді қосып қою керек жүйеге бұл
деректің нақты атауын хабарлау керек. Ескі ... ... мен ... ... ... қойылған.Мысалы, өте кең тараған DBASE типті ДББЖ-
сінде деректің атын 10-нан артық емес ... ... ... ... жаңа ... ... шектеу жойылды.Сөйтіп
біз қазіргі кезде деректер атауының қысқартылған түрінде және «қалыпты»
атауында пайдалана аламыз.Бұдан басқа да, ... ... ... ... жүйеге хабарлай алады. Мысалы, текстік типті, сандық
типті, т.с.с. «Объект» және ... ... ... ... ... енді біртекті объектілер жиынын құра алуға және деректерін
құрылымдауды үйрену ... ... бағы ... ... кез ... ... қарапайым екі өлшемді кестеге
түрлендіруге болады.Мұндай түрлендіру машинаға да, машинаны қолданушыға да
қолайлы ... ... ... ... информациялы жүйелердің
көпшілігінің осындай кестелермен жұмыс істейтінін айта кету орынды.
Екі өлшемді кестеден тұратын деректер ... ... ДБ ... сөзі ... тілінен алынған «relation» -қатынас дегенді
білдіреді. Реляциялық бағыттың басты мақсаты кез келген құрылымды ... ... ... ... ... ... ... теориясы өте күрделі математикалық пән.
ДБ-ның негізгі ... ... ... ... ... ... жене ... категориясына байланысты.
Терминалогияны мына кестеден көрсетейін.
|ДБ теориясы. ... ДБ ... ... |
|Қатынас (Relation) ... (Table) ... ... (Tuple) |Жол (Row) |Жол ... ... ... (Column) |Өріс (Field) ... бұл ... ... да ... ДБ-ның теориясында «Атрибут» терминімен қоса (кейде бұл терминің
орнына) «Домен (domain) атрибута» сөз ... ... ... ... ... ... ... Кесте жолын көбінесе жазу (record) деп те атайды.
Сонымен реляциялық ДБ-ның негізгі ұғымдарына тоқталып ... ... кез ... ... ... екі ... кесте
түрінде беріледі.
2. Әрбір кесте белгіленген мөлшерде жолдан және бірнеше бағаннан
тұрады.Бағандардың сипаттамасын кестенің макеті деп атау ... ... ... ... ... ... тілінде бағанды өріс деп атау ... және ... өріс ... ... алу ... бірегей аты;
б)Өрістің типі;
в)Қосымша мінездеме.
4.Кестенің әрбір жолы компьютердің тілінде жазу деп аталады. ... ... ... информацияның негізгі бірлігі. ... реті ... ... өріс ... ... ... санын,атын,типін де
өзгертуге болады, бірақ оны кесте макетін өзгерту операциясы арқылы іске
асыру керек.
5.Әрбір өріс бірнеше кестеге де кіре ... ... ... ... атау мен ... ... ... және әріптік
белгіленулері қолданылады.Бұл белгілерді код депатайды. Бұл кодтарды мүлде
қолданбай-ақ қоюымызға да болады, ... бұл ... ... ... енгізілген информацияның көлемі ұлғаяды. Екіншіден, бір
атты адамдар әртүрлі теріп алады, бұл ... ... ... қалады.
Сондықтан, көптеген өріс үшін оның цифрлық немесе ... ... ... ... ... базасына осындай кодтар жазылған ... ... SLOVKAT ... ... мысалға алатын болсақ, деректер базасында
сөздіктің басқа кестелерден еш өзгешеліктері болмайды.Сөздікте тек атауын
ғана ... ... ... да ... деректерді көрсетуге
болады.Кодтың бір мәнділігі деректердің ... ... ... тәуелді
болады.Ол деректерді сипатына, қолданушының мақсаты мен мүмкіншілігіне де
байланысты болады.Мысалы, жоғарғы оқу орындарының ... ... ... болады. Сондай-ақ, код ретінде «М» және «Ж» сияқты айқын
аббревиатураларды да алуға ... ... ... ... ... классификаторлар бар болады,осыларды барлық жерде қолдана
алады.Ал басқа жағдайларда кодты өз ... ... ... тура ... кездегі жүйелерде деректерді автоматты түрде кодтау қарастырылған.
Кестедегі әрбір жазудың ... ... болы ... Яғни, ол осы жазудың тек
қана мағынасын бірмәнді ... Кілт бір ... ... ... ... ... анықтамалығында алғашқы кілттелефон номері болады.
Алғашқы кілт екі қасиетті қанағаттандыруы қажет:
1.Жазудың бірмәнді идентификациясы, яғни жазу кілттің мағынасын ... ... ... ... ... алып ... ... маңындағы алғашқы кілттің әрбір мәні «уникальды»болуы керек.
Қарама-қарсы жағдайда бір ... ... ... ... ... жүйелердің ең қарапайымы және атақты жүйелердің ... ... ... Бұл жүйеденегізгі кестенің әрбір жолы
белгілі бір адам туралы деректерді ... аты ... ... және т.б. ... тәжірибесі аз қолданушы бұл таблицаның алғашқы
кілті ретінде Ф.И.О өрісін ... Бұл ... ... ... Әрбір үлкен
мекемелерде бірдей аты-жөні бар 2 немесе 3 адам болуы мүмкін.Сондықтан
бұндай кемшіліктер информациялық жүйенің ... ... Бұл ... ... ... ... бола алмайтынын көреміз. Алғашқы
кілтті көрсету-объектінің бірінен екіншісін айыра білудің ... ... ... ... Осы жерде мынадай сұрақ туады.
Неге біз алғашқы кілт дейміз? Кестенің екінші кілті деген де бола ма?
Ия, алғашқы кілттен ... ... ... ... біз ... деп атаймыз. Кестенің алғашқы кілті біреу ғана ... ... ... ... ... ... ... кестені ретке келтіру
үшін қолданылады.
4. . Информацияның ақиқаттығы.
Кестелердің толтырылуы мен машинаға ... адам ... ... қателіктер тіпті ережесі болып
табылады.Сондықтан кез ... ... жүйе осы ... ... құралдарға ие болуы керек. Бір ... және ... ... бірімен бірі логикалық байланысты.
Логикалық өзара байланыстылықтың бұзылуы-бұл информациялық жүйе
үшін құрылған формальды логикалық ... ... ... ... ... қателігі болып табылады.Бұдан басқа нақты
информациялық жүйе өзіндік бақылау құралына ие ... ... ... ... ... қолдайтын
құралдар бар, олар дұрыс емес коды бар бағанмен жұмыс істеуге мүмкіндік
бермейді.
Сондай-ақ, қазіргі ... ... ... ... түрде
көрсетіп қоюға болады.Яғни, бұл шарт ... ... ... ... ... мағынасынан кететін қателермен
жұмыс өте күрделі болып табылады. Мысалы, арифметикалық қателіктер кетуі
мүкін.Арифметикалық қателерді жөндеудің ... ... ... бірі ... ... істеу сиымдылығымен ажыратылады.
1.4.5. Информацияны іздеу және іріктеп алу.
Біз ... ... ... қарастырдық. Бұдан басқа,
машинаның арифметиканың төрт амалын орындай алатынын білдік, яғни ... ... ... мәндерімен әртүрлі формула арқылы есеп жүргізе
алатынын байқадық. Бірақ, информациялық жүйе қызметі берілген ... ... есеп ... ... ... Тіпті көптеген
жүйелер есеп жүргізуге арналмаған, мысалы телефон анықтамалығы, функциялар
қасиеттері, т.с.с.
Информациялық ... ... ... бірі ... іздеу
мен іріктеп алу.
Информацияны іздеу дегеніміз не?
Мысалы, біз ... бір ... ... туралы деректер
тапқымыз келеді делік. Біз ... ... ... егер ... ... ... «И» ... арналған қорпшаны тауып алып, оның
ішінен Ибрашев деген ... бар ... ... ... ... ... кітапханада Ибрашевтің кітабының жоқ екендігіне көзіміз ... ... ... мен ... анықтағанмен алфавит бойынша, фамилиясы,
аты бойынша анықталғанымен бұл операцияның қандай да бір ... бұл ... ... да болады.
Мысалы, Ибрашевтің «Рауан» баспасынан ... ... ... қажет
болсын.Бұл жағдайда әрбір карточкадан фамилиясын ғана емес баспасын да оқу
керек болады.
Егер бізге қандай да бір анықталған ... ... табу ... біз алфавиттік катологтан емес, карточкалары тарихы романдар бөлек,
драмалар, детективтер бөлек орналасқан ... ... ... Бұл
мысалмен біз тек септің жалпы қойылуын білеміз.Қазіргі ... ... мен ... алу ... ... ... оларды
санау ғана емес, классификация ... өзі ... ... үшін
информациялық жүйенің пәндік облысы шекарасындағы кез ... ... бере алу ... ... мен іріктеп алу үшін информациялық жүйелерге бірімен-
бірі тығыз ... екі ... ... тура ... кез ... ... оқығанда,информациялық жүйе осы жолдың
құрылған сауалды қанағаттандыратынын анықтау қажет.
2.Егер кесте өте үлкен ... жүйе ... ... ... барлық
жазуларды алуына болады.
Бірақ-та, егер кесте мың, жүз мың ... ... ... ... ... өте көп уақыт алуы ... ... ... жүйе ... барлық жазуларын қарастырмай-ақ өзіне
қажетті информацияны табуы қажет.
1.4.6. Логикалық ... ... ... ... ... алу.Бұл жерде бізге
фундементальды ғылым көмекке келеді. Ағылшын математигі Дж.Буль 19-шы
ғасырда есептеу ... ... ... ... ... белгілерге қарамастан бұл ғылымның негізгі принциптері
кәдімгі алгебраның ... ... ... емес.Логикалық
алгебраның негізгі элементтерін бізге ... ... ... ... салыстыра баяндаймыз.
Қарапайым алгебралық теңдік жазайық:
с=а+2b-5
Теңдіктің оң жағында программалау кезінде арифметикалық деп
аталатын ... ... ... ... ... арифметикалық
операция белгілерімен жалғастырылғаноперандалардан тұрады. Біздің
мысалымызда операндтар-бұл екі тұрақты 2 мен 5 және ... а мен ... а мен b ... нақты мәндер бере ... ... ... таба аламыз. Мысалы, a=2 b=6, c=9 болады. Информатика
терминінде «=» белгісі бұл ... ... Егер a мен b ... облысы
барлық нақты сандар болса, онда с-да кез келген нақты сан қабылдай алады.
Дербес жағдайда ... ... бір ... ... ... ... ... оң жағында b айнымалысымен берілген арифметикалық ... Енді ... ... ... ... ... бұл өрнектің ешқандай мағынасы жоқ. Бірақ бұл, яғни
оң жағындағы ... емес ... ... сол жағындағы
алгебралық теңдік емес логикалық айнымалы. Оның анықталу ... тек ... : 1 ... ... ия) және 0 (жалған немесе жоқ).
Логикалық өрнек сұраққа ия немесе жоқ деп жауап ... ... ... қорытындысы 1немесе 0 болады және логикалық айнымалы с-
ға меншіктеуге болады.
Қатаң айтқанда бульдық ... мәні TRUE ... ... ... ... табылады. Машина қолданатын нақты мәндері әртүрлі болады.
Қолданушыны бұл ... ... ... үшін біз бұл ... ... ноль деп есептейміз. Дербес жағдайда логикалық өрнек бір
операндадан тұрады, онда ... ... ... сәйкес келеді. Мысалы
шартты өрнек a>b дербес жағдай.Шартты өрнектің мәні ақиқат немесе ... ... ... элементтері қатынас белгілерімен біріктіріледі:
= (тең);
> (артық);
< (кіші);
< > (тең емес);
> = ... ... ... = ... ... тең) .
Мысалы, a< >b өрнегі ақиқат, егер а тең емес b-ға болса, ал егер а b-дан
артық ... b-ға тең ... онда a>=b ... ... мән ... ... ... логикалық операцияның белгілерімен
біріктіріледі:
AND –конъюнкция (және);
OR- дизъюнкция (немесе).
Логикалық өрнектерде дөңгелек жақшалар арифметикалық өрнектегідей
операцияның приоритетін анықтау үшін ... ... ... AND және ... ... ... қолданылады:
XOR-дизъюнкция II (немесе)
EQV-эквиваленттілік
IMP-импликация
Логикалық операцияларда анықталған приоритет қолданылады:үлкен
операция жоққа шығару, содан кейін-конъюнкция, сосын-дизъюнкция. Мұнда да
приоритетті ... ... ... ... болады.Мысалы, мына
логикалық өрнекте
(a>b) OR (b>c) AND NOT ((a>0) OR (c>a))
мынадай тәртіп орындалады:
4 3 2 ... OR (b>c) AND NOT ((a>0) OR ... ... ... ... ... ... Шартты және логикалық өрнектердің белгілері әдетте бірнеше
символдан тұрады,сондықтан оларды ... ... деп те ... ... ... атрибуттың аты кәдімгі алгебралық айнымалыны
белгілеудегідей мағынаға ие болады.
3. Логикалық алгебра кең ... ... ... жүйенің
сауалдар тілінде, электронды таблицаларда, тіпті MS DOS ... да ... ... ... ... ... логикалық
операцияларда стандарт жоқ, әртүрлі ... бұл ... «=» ... «= =» ...... «!=» тіркесін, AND орнына «&» немесе «and» жазады.
4. «Егер шарт ақаиқат ... ... жиі ... Бұл дұрыс емес,
шарт өздігінен ешқашан ақиқат немесе жалған болмайды.Сондықтан ... ... айту ... ... шартты (немесе логикалық) өрнектің мәні
«ақиқат» болмаса,онда…»
Сонымен, логикалық өрнектің мәнін санай келе мешина оны
бульдық айнымалыға ... ары ... ... ... қолдана
алады.Логикалық алгебраның аппараты информациялық жүйеде ... ... ... ... ... ... жүзеге асырылуы жүйеден
жүйеге өзгеріп отырады.
Мысалы, кең тараған деректер базасы dbase-де «фильтр» ... ... ... онда таңдап алуға сүзгінің 1-ге тең
мәндері ғана түседі.Осындай фильтрді
MS Acces-те де ... ... және ... ... тек ... алынған
жолдарын шығарады.
Күрделі қазіргі заманғы жүйелерде қарапайым сөйлемдермен қоса
ағылшын тілді оператор SELECT (таңдап алу) ... ... ... SQL ... guery ... ... Бұл ... ереже
бойынша: нені таңдап алу керек, қайдан және қандай фильтрден таңдап алу
керектігін анықталады.
Аударғанда былай айтылады: ... ... ... (from),
мұнда (where) автор тең Ибрашев болтын.
MS Acces-те фильтрде, SQL-де қолданылады. Өзімізге ... ... ... тауып алуы үшін, кестені кемуі бойынша немесе өсуі бойынша реттеп
алуы керек.
Бұл дегеніміз не?
Қарапайым ... ... ... ... ... ... ... реттелген, мысалы телефон анықтамалығы-телефон номері бойынша
реттелген. Бұдан бізге телефон номері 63-42-22 болатын адам ... ... ... ... ... 526 жолдан тұрады делік. Бұл дегеніміз жүйе
кілттің мәнінің, яғни телефон номерлерінің өте сирек ... 526 жазу бар ... ... жүйе ... орта ... көз салады және 263-ші жазуды
оқиды.Мұнда 3 жағдай болуы мүмкін:
1.Бұл жазудағы телефон ... ... ... ... тең ... бірден табылады.
2.Номер ізделінді номерден үлкен болса, онда ізделінді телефон кестенің
төменгі бөлігінде ... ... ... кіші ... онда ... ... кестенің
жоғарғы бөлігінде орналасады.
Келесі жазу кестенің төменгі немесе жоғарғы бөлігінің орта шенінен
алынады. ... ... үш ... ... жүйе ... ... қайталап, ізделінді номерді табады немесе бұл номердің кестеде
жоқ екендігіне көзі жетеді.
Бұл өте қарапайым әдіс және ол екілік деп ... ... мәні ... ... болмауы мүмкін.
Мысалы, фирма қызметкерлерінің тізімі әртүрлі кілт бойынша реттелген-
табельдік номерлері ... ... ... ... ... ... және
т.с.с.
Реттеу кілті бірнеше деректерден тұрады.Сұрыптау кілті ... ... ... ... ретін нақты анықтап алуымыз қажет.
Информациялық жүйеде жазуларды ... ... ... ... ... тиіспей ол үшін арнайы деректер массивін
құрады,оны ... деп ... мәні ... ... ... ... нұсқаулар
жиыны.Бұл жиынның әрбір элементі екі бөлімнен тұрады:кестедегі ... ... және ... ... ... ... мына түрде болады:алдымен жүйе ... ... ... ... ... ... кестенің ізделінді жазуын
оқиды.Әртүрлі жүйелерде ... ... ... ... dbase типті
ДББЖ индекс-жеке индексті файл, ал қазіргі заманғы жүйелерде ... ... ... бөлігі болып табылады.
1.5. Деректердің негізгі типтері.
Енді информациялық жүйе жұмыс істейтін деректердің типтерін сипаттап
өттейін.
Текстік ... ... ... мәні кез ... ... ... ... құрайды.Информациялық жүйеде текстік деректер
фамилиялар, адамдардың қызметтері, фирмалардың аттары, ... бола ... ... ... деректер қандай да бір файылдың аты болуы ... ... ... ... бойынша телефон анықтамалығына
кішігірім ұзындықтағы текстік өріс қосуға болады және бұл өріске графиктік
файылдың атын жазуға ... ... ... қарастырып және
сәйкес пернені басу арқылы, ... ... ... ... ... ... типтегі деректер атрибуттарды көрсету үшін
қолданылады.Сандық деректер ... ... ие ... бүтін
сан 2 байт, жылжымалы нүктелі сан 4 байт және ... ... және ... ... ... ... және ... типті деректер. Мерзім типті деректер қандай да
бір белгілі ... ... ... ... ДД.ММ.ГГГГ.
Бірінші рет көргенде-бұл текстік деректердің дербес жағдайы.
Бірақта информациялық ... ... ... ... ... де болады. Біріншіден, жүйе қатаң қадағалау ... ... ... ... да бір ... дәстүріне тәуелді
мерзім форматын автоматтандыруға мүмкіндік туады.
Логикалық деректер.Деректердің бұл типі мына екі ... ... ... ... TRUE ... FALSE. Оның ... «ия»
немесе «жоқ», «ақиқат» немесе «жалған». Логикалық типті қарама-қарсы
мәннің бірін ... ... ... ... қолайлы. Информатикада
логикалық деректердің маңызы зор, оның ... ... ... ... ... ... Бұл өте қызықты тип. Мұндай деректердің
мәні кез ... OLE ... ... ... ... болады
(графика,дыбыс,видео). Дербес жағдайда, телефондық анықтамалыққа адамның
фотасын ғана емес, оның дауысын және жүрісін де енгізуге болады.
Қолданылатын типтер.Көптеген ... ... ... ... ... ... ... мысалы: «апта күндері», «адрес» және
т.с.с. Дербес жағдайда текстік деректердің мәні бос аралықтардың ... ал ... ... ... ... Егер кестеге ешқандай
ақпарат енгізілмесе,онда мәні бос (NULL) ... ... ... болмайды.Көптеген жүйелерде жүйелерде қолданушыға қандай да
бір объекті үшін деректердің жоқтығын белгілеу өте ... MS ... ... ... ... ... компьютерде және басқарумен локальды есептеуіш
желілерде жұмыс істеуге арналған реляциялық деректер базасын ... ... ... жүйені қолдану мен құруға арналған
инструменталды құралдардың жиынтығы.Жұмыс істеуге алғаш отырғанда, ACCES-
пен жұмыс істеу ... ... ... оны ... ... кездеседі. Сондықтан, біртіндеп ACCES-тің ... ... тура ... ... ... ... ... орындай аламыз:
1.Информациялық жүйенің базалық ... ... ... ... қоса екі ... ... проекциялау.
2.Каскадты жаңарту және жазуларды жоюда деректердің бүтіндігін қолдай
отырып кестелер арасында байланыс орнату.
3.Информацияларды бақылаудың ... ... ... мен ... ... ... ... кестеден енгізу, сорттау, сақтау, көру,
модификациялау, деректерді таңдап алу.
4.Мынадай операциялардың көмегімен орындалатын ... ... ... ... ... қолданушылық енгізу мен деректерді қарау оптимизациясы
• әртүрлі кестедегі деректерді біріктіру:топтық ... ... ... ... мен құрылуы,логикалық алгебра аппаратын
қолдана отырып деректерді ... ... ... ... ... мен кестелерінде болатын деректер
бойынша басылған есептерді құрастыру.
MS ACCES ... ... және ... ... ие ... ... ... проекциялауға мүмкіндік береді және олар
қолданушыға тез арада кесте, форма, ... мен есеп ... ... ... жүйе ... ... ... береді.
Бұл жүйемен жұмыс істей отырып, қолданушы біртіндеп екі шекараға ие
болады:
1. Макрос құруға үйренеді,яғни деректермен басқарудың қарапайым
инструкцияларының жиынтығын құра ... ACCES Basic ... VBA (visual basic for ... ... ... ... ... кеңейтеді.
MS ACCES қарапайым ДББЖ-нен асып кетсе де және ... ... ... да ол ... өндірістік жүйелерді
құруға арналмаған, олар үшін басқа модель-«клиент ... ... ACCES ... ... ... ... ... ішіндегі бір менюде болады.
MS ACCES –ті жүктегенде және онымен ... ... Windows –де ... ... ... ... қолданамыз. MS ACCES –тің өңдеуші объектісі ... ... ... ... Бұл ... MS ACCES –тің негізгі
объектілері кестелер, формалар, сұранымдар, есеп берулер
,макростар мен ... ... ACCES –ті ... ... бізге мынадай бұйрықтарды орындау
талап етіледі:
■ жаңа деректер базасын, яғни МДВ кеңейтілген файл құру;
... ... ... ... ... құру ... ... таңдап алғаннан
кейін, экранда құрылатын файл аты мен адресін көрсету үшін
стандартты ... ... ... ACCES деректер базасының
жаңа терезесін ашады, осы терезеде біз барлық операциялар деректер
базасын құру ... ... ... ашу ... ... таңдап алғаннан
кейін, экранда файл аты мен адресін көрсету үшін стандартты файлер
шығады. Содан ... ... ... ... ... Бұл ... ... бізге жаңа объектілер құруға мүмкіндік
туғызады.
MS ACCES көптерезелі ... ... ... ... ... уақытта тек бір ғана ДБ-сын ашуға болады.Осы базасының
терезесі ACCES ... ... ... ... ... және осы ... жабылу МДВ файлының ... ... ... ... ... автонамды түрде Windows –дің стандартты
тәсілдерінің бірі арқылы жабылады.Бұдан басқа біз ... ... біз ... ... ... ... ... терезені сақтау
[Файл-сохранить] немесе [файл-сахранить как... ]
командалары арқылы жүзеге асады.
ДБ-ның терезесінде оның ... ... ... және ... ... ... ... оперативті режимде немесе
конструктордың режимінде жұмыс істеуге болады.
MS ACCES –тің операцияларының екі тобын нақты айыруға
болады:
1.Құру, ашу және ДБ ... ... ACCES ... ... MS ACCES ... ... ұғымдары.
ACCES келесі объектілерімен жұмыс істейді:
-кестелер;
-формалар;
-сұранымдар;
-санақтар.
Сонымен қатар , ... ... тағы ... және модульдермен жұмыс істейді.Макрос-
арнайы макрокомандалардың (мысалы форманыашу, санақты басып шығару
және т.с.с) жиынтығы, ал модуль - Access Basic ... VBA ... ... MS ACCES ... ... ... болып табылады.Ал
басқа объектілері туынды объектілер болып табылады және ... ... ... ... ғана ... ACCES ... дербес объектісі бола алмайды, ол тек бізге
кестеде және ... ... ... қарауға және
модификациялауға көмектеседі. Сұранымдар мен санақтарды өз бетінше
таңдап алу, топтау, информацияны басып шығаруды орындай алады.
MS ACCES –тің ... ... аты ... Кез ... ... ... – 64 символдан артпауы керек. Оның
ішінде бос орын мен орыс әріптері кіреді. Осындай талаптар ... мен ... де ... ... ... жеке ... ... істейміз және жұмыс
істеудің екі режимі қарастырылады:
1. Информациялық жүйе ... есеп ... ... ... таңдап алғанда, өзгерткенде оперативті
режім қолданылады.
2. Объектінң құрылысын, макетін ... ... ... ... қолданылады.
Бұдан басқа да, деректер базасының файлына тағы бір
документ кіреді. Бұл ... ... ... ... ие ... Бұл ... ... қарастырамыз,
өзгертеміз және кестелер арасындағы байланыстардыбөлектей аламыз.
Бұл ... ... ... мен ... ... ... ... үш командалы кнопкалар (создать, открыть,
контруктор) және алты түпнұсқа ... ... ... есеп ... ... модуль.
Егер кесте ішпегін таңдап алсақ, онда осы ... ... ... ... бар ... ... тізімі шығады.Өзімізге
қажетті кестені ашу үшін сол кестені белгілеп алып «Открыть» кнопкасын
басамыз.
ДБ – сында жаңа ... қосу үшін ... ... ... ... ACCES ... басқа да объектілері үшін орындалады.
Егер [Правка схема данных...] командасын таңдап алсақ, экранда ... ... ... ... Көлденең менюдің пункттерінің
жиыны мен инструменттер ... ... мен ... ... ... режимде кестенің терезесінде «вырезать»,
«Сортировать по возрастанию» және т.б ... бар ... ... ... ... «Определить ключ» және т.б кнопкалар
бар болады. Инструменттер ... ... ... Windows ... қатаң бағынады.
Негізгі менюдің кез келген командасын инсструменттер панелінің
кнопкаларымен орындауға болады.
2. MS ACCES –тегі деректер ... ACCES –те ... ... ... ... ... – 255-ке ... символдардың кез келген тізбегі.
2. Сандық –кез келген сан.
3. Ақшалық – ... ... ... ... ... Логикалық (TRUE FALSE)
6. Есептеуіш.
7. MEMO өрісі.
8. OLE объектісінің ... ... ... ... ... ... үшін ... болады. Осындай өрістің мәндері ретінде ACCES автоматты
түрде бүтін реттелген номеолерді таңдап алады. ... ... ... ... ... номер өзгермейді.
2.2.1. MS ACCES –тегі өрнектер.
Acces –те кез ... ... ... шартты және
логикалық өрнектерді қолдануға болады.
Арифметикалық өрнек ... ... ... құрған кезде
QBE бланкасында жазылады.Мысалы:
Құны: [Бағасы ]* [саны]
Ал шартты және логикалық өрнектер:
- Енгізілген деректердің мәндеріне шарт қою кезінде;
- ... ... ... ... құру ... ... OR ... операндалары мынадай бола алады:
- Өрістердің аты (олар ... ... ... ... ... ... литералдар: 78,29,7,...
-Текстік литералдар (олар тырнақшаларда жазылады), мысалы: “теңдеу”,
...
- Функциялар
MS ACCES ... ... ... ... ... ... бағанда өрнек жазылса, онда өріс атын
алып тастауға болады.
MS ACCES- те өрнектерді қалай құруға болады?
Кез келген объектіні қолмен немесе мастердің көмегімен ... ACCES –ті ... ... үшін ... схеманы
көрсетеміз:
- кестелер мен сұраныстарды қолмен құру;
- формалар мен есеп ... ... ... ... бір ... бірнеше кестелер мен сұранымдар көмегімен
құрылады.Сондықтан сұраным құру кезінде жүйе ... бір ... ... таңдап алуды сұрайды.
Форма мен есеп берулер бір ғана кестенің ... ... ... ... базасында жаңа кесте құру кезіндегі
қадамдар тізбегін қарастырайық:
1. Деректер базасында кесте ішпегін таңдап алып “создать” кнопкасын
басамыз.
2. ... ... ... ... ... ... үшін ... Осыдан “Новая таблица” кнопкасын басамыз.
3. Терезенің төменгі бөлігінде қасиеттері жазылған құрылған кестенің
макеті шығады.
4. Кесте макетін құруды аяқтап “Файл ... ... ... аламыз және жаңа кестеге ат береміз.
Туынды объектілерді – сұраным, форма, есеп ... ... ... ... Бірақ өзіне тән мынадай ерекшеліктері
бар:
- туынды ... ... осы ... ... ... ... қажет.
- инструменттер панелінде мастерді қолдану ... ... ... ... ... ... ... форманы
проекциялау үшін пиктограммалар жиыны шығады.
Егер біз құрған объектіміздің макетін өзкерткіміз ... ... ... алып ... ... ... макеті бейнеленген терезе шығады. Осы жерде біз макетті
өзгертіп, оны осы ... ... ... ... ... қоя ... ... үлгісінің құрылуы мен модификациясы.
Конструктор режіміндегі кестенің терезесінің жоғарғы бөлігінде
құрылатын немесе модификацияланатын кестенің ... ... ... аттары көрсетілген тізім, деректердің типі ... ... Өріс ... ... да бір ... атын
таңдап аламыз, ал келесі бағанда осы өрістің типін көрсетесіз.Бұл
деректің типін ашылған тізімнің ... ... ... ... ... типі ... ... терезенің төменгі
бөлігінде қасиеттер бланкы пайда болады. Қасиеттер ... ... ... ... ... , ... мағынасын
өзгертуге болады.
Текстік және сандық өрістер үшін өрістің өлшемін көрсету
қажет. ... ... үшін ... ... ... ... қажет.
Мысалы, датаның қысқа форматын таңдап алсақ, онда жүйе ... ... ... ал егер ... ... ... ... бұл өрісте ЧЧ.ММ теріп алуға тура келеді.
“Мәнге шарт” қасиетінің мағынасы ретінде верификация ережесін
көрсетуге болады, яғни осы өріске ... ... ... ... ... ие болуы керек. Мысалы, егер Балл өрісіне
[Балл] >=1and ... ... онда ... ... өрнек жазамыз:
[Балл] =5 AND [Код]>= 18
2.Бір базаның көршілес жолдарынан терілген шартты ... ... ... ... ... егер ... аты Балл және шарт ... := 8 деп теріп алсақ, ал ... ... :=12 деп ... ... логикалық өрнек мына түрде жазылады:
[Балл]=8 OR [Балл]=12
3. Параметрлі ... ... ... ... ... біз одан ... құра ... Бұл енгізілген параметрге байланысты әртүрлі
орындалады. Мұндай сұранымды ... ... ... телефон
анықтамалығы үшін сұраным-таңдау құрайық. Ол екі бағаннан тұрсын: ... және ... аты. Ары ... ... ... ... тізімін
емес, ал категория бойынша таңдап алынған ... ғана ... ... құру ... ... ... программа құру үшін
мынадай қадамдар жасау керек:
1. Конструктор режимінде сұранымды ашамыз.
2. ... ... ... ... ... ... Бұл бағанды экранға шығаратын жалаушаны өшіріп, ал таңдау шарты
өрісінде: шақыру тексін Введите категорию теріп ... ... ... ... бұл ... ашқанда, экранда шақырудың диалогтық ... Бұл ... ... ... ... ... теріп жазып, ОК
пернесін басамыз. Сонда экранға тек берілген категория бойынша телефон
номерлері ... ... ... отырып, күрделі параметрлі сұраным
құра аламыз.
2.5.Есеп берулер мен макростар құрудағы ерекшеліктер.
Есеп берулер-баспаға шығаруға арналған деректерді көрсетудің ... ... ... есеп ... ... ... және сұраным
қорытындыларын баспаға шығаруға мүмкіндік береді. ... ... ... ... ... ... береді. Есеп берулерді қолмен
немесе ACCES-тің мастерлерін қолдану арқылы құруға болады. ... ... құру үшін ... ... ... Есеп ... бірнеше бөлімнен
тұрады. Олар есеп берулерде деректердің қалыптасуын басқарады.
Есеп берулер өзіне мынадай бөлімдерді енгізеді:
1. Есеп ... басы есеп ... ... ... ... Жоғарғы колонтитул әрбір беттің басында есеп беру ... ... ... ... ... ... бірінші жазуынан бұрын
бейнеленеді.
4. Деректер облысы есеп беруге кіретін әр жазу үшін бейнеленеді.
5.Топтың ... ... ... ... ... жазуының деректер
облысынан кейін бейнеленеді.
6.Төменгі колонтитул әрбір беттің соңында беріледі.
7.Есеп берулердің ескертулер облысы есеп берудің соңында берілген .
Есеп ... ... ... ... үшін немесе алдын ала көру үшін
ACCES баспаға ... есеп ... ... және ... ... ... кейін беттің соңына дейін деректер облысы басылып шығады.
Бұдан соң ... ... ... ... ... колонтитул, бетке сиятындай деректер облысы,
төменгі колонтитул ... Есеп ... ... ... ... ... есеп ... ескертулер облысы орналасады.
Егер есеп беруде есеп беру аты мен ... ... бар ... ... реті ... Айырмашылығы мынада: әрбір топтың жазуынан
бұрын топтың атының облысы орналасады және әрбір ... ... ... ... ... ... ... – те жазуларды топтау үшін өріс пен өрнекті қолдана аламыз.
ACCES алдын-ала жазуларды өріс ... ... ... ... ... ACCES ... сорттамаса, онда бір өріс немесе өрнек үшін бірнеше
топ болады.
Топта немесе есеп беру бойынша жазуларды номерлеуге болады. ... ... ... Есеп ... деректер облысына байланысты емес өріс қосамыз.
2. «Вид» менюінен «Свойства» ... ... алу ... немесе
«Свойства» кнопкасын басу арқылы осы басқару элементінің қасиеттер
терезесін ашамыз.
3. ... ... және 1 деп ... ... с ... ... барып және «Для всего» мәнін
енгіземіз.
Егер біз әрбір топқа жеке номерлеу ... ... онда ... орнына «Для группы» таңдап аламыз. Осыдан кейін жазулар номерленіп
қалады.
ACCES-те кестелі есеп беру құрудың қарапайым ... бар. ... үшін ... ... ... бар ... Алдымен ДБ-сының
терезесін ашып, «Отчет» ішпегіне өтіп және ... ... ... ... ... көзі ... қолданғымыз келген кестені
немесе сұранымды таңдап аламыз және «Мастера» кнопкасын ... ... ... ... деп ... алып, ОК кнопкасын басамыз.
Есеп берудің тезірек құрылуы үшін, «Простой отчет» ... ... ... ДБ-сы терезесінде тұрып файл менюін таңдап алып, ондағы ... ... ... ... ... ... барамыз.
2. «Имеющиеся библиотеки» тізімінен «Мастера по разработке форм и
отчетов» таңдап алып «Настройка» ... ... ... ... ... простого отчета» пунктін таңдап
аламып, «ОК» кнопкасын басамыз.
4. «Табличное расположение» таңдап аламыз
5. «ОК» ... ... ... ... ... ... ... терезесінен кестелер немесе
сұранымдарды таңдап ... ... ... ... ... ... ... кестелік есеп беру пайда болады.
ACCES –те бір есеп берулер басы, бір есеп ... ... ... жәні ... колонтитул және онға жуық топтық басы немесе
ескертпелер болады.
1. Есептелетін өрістер неге бос болады?
Есептелетін өрістер бос болады сол ... егер ... бір ... ... Егер ... өрістің бір операндасы бос болса, онда
қолданылған ... ... ... бос мән береді. Бұл
жағдайдың корректілігі үшін «Борей» ДБ-сындағы NullTozero ... бос ... ... ... Ол төмендегідей болады:
Function NullTozero (anyvalue As Variant)
As variant
Аргумент: Значение типа Variant
Назначение: Преобразует ... ... в ... ... или ... ... Руководство Пользователя
IF Isnul (anyvalue) then
NullTozero=0
Else
NullTozero= anyvalue
End if
End Function:
Бұл функция кез келген бос мәндерді ... ... ... үшін ... ДБ-сына NullTozero функциясын қосамыз. Содан кейін
басқарудың есептелетін элементі үшін қасиеттер ... ... ... бос операндалары өзгертетіндей етіп редакторлаймыз.
2. Макростар.
Макростар ACCES-те құрылған барлық шараларға ... ... ... ... орындайтын және анықталған мәндер беретін өңдеу
құралы болып ... ... ... ... ... ... формалар мен есеп берулермен орындалатын
жұмыстарды жеңілдетеді.Макростар Acces Basic процедурасындай кең ... ... ... ... шешу үшін ... ... құруға мүмкіндік
береді.
Макростарда арнайы терминдер қолданылады. Олар: ... ... ... ... ... макрокомандалардың әрекет ету облысын анықтайтын логикалық
өрнек.Егер шарт орындаласа, онда ... да ... ... ... ... ... ... жекелеген
объектілеріндей макростар тобы түрінде сақталады. Макростар тобы ДБ-сының
бір объектісінде ... ... ... Топта макрос аты бағанында,
макрокомандалардың бірінші жолында көрсетіледі.
Макрос ... ... ... ... ... Бұл тапсырмаларға
формалардың ашылуы мен жабылуы, есеп берулердің баспаға шығарылуы жатады.
Бір макроста 999 макро-командалар болады.
3. Формалар мен есеп ... ... ... элементтері форма немесе есеп берудің қандай түрде
болатынын анықтайды. Негізінен формалар мен есеп ... бір ... ... ... ... ... ... екеуін
бірге қарастырамыз.
Acces-те басқару элементтерінің әртүрлі типтерін ... ... ... ... ал ... есеп ... ... болады.
Формалар мен есеп берулерде қолданылатын басқару элементтерінің типін
атап өтейін:
1. Қол- бір жазудан екіншісіне көшкенде өзгермейтін тестік ... ... ... белгіленген информациялар толтыруға да
қолдануға болады немесе бейнеленген дерекке түсініктеме ... ... Өріс бір ... ... ... текстерді бейнелеу немесе
енгізу үшін қолданылады. Басқару элементінің бұл ... ... мен ... үшін ... Онда тек бір ... өрісі бейнеленеді.
3. Топ-топтың рамкасынан және оның ішіне орналастырылған жалаушалардан,
ауыстарып қосқыштар мен өшіріп тастаушылардан тұрады.
4. Өшіруші-«Режим ... және ... ... ... ұқсас
басылған немесе басылмаған қалыптағы кнопка болып табылады.
5. Ауыстырып қосқыш ... ... ... ... алынбаған екі
жағдайдың бірінде болатын дөңгелек кнопка болып ... ... оны ... ... ... ... ... сызылатын
квадрат болып табылады. Жалаушалар әдетте логикалық типті өрі
мәндерін сипаттау үшін қолданылады.
7. Тізімі бар өріс ... ... ... ... ... қолданғанда өріс мәндерін өз ... ... ... ... ... ... анықталған мәндерді
таңдап аламыз.
8. Тізім элементтің барлық тізімін бейнелейді. Тізімнің таңдап ... ... және ... ... ... ... сонда егер қолданушы алдын-ала берілген мәндерді
таңдап ала ... ... ... ... ... ... негізінде құрылған диаграмманы
бейнелейді. Диаграмма Microsoft Graph ... ... құру үшін ... ... ... ... ... форма (есеп беру) енгізілген форма немесе есеп беру болып
табылатын басқару ... ... олар ... ... ... ... жазуларын бейнелеу үшін қолданылады.
11. Объектінің ... OLE ... ... ... ... ... бұл типі формаға немесе есеп берулерге
информациялар көшіру үшін қолданылады.
5. ACCESS BASIC тілінде программалау.
Acces Basic-бұл Acces –тің ... ... Acces ... ... ... ... ... сақталады.Бұл
процедураларды ДБ-сының басқа объектісінің бөлігі ретінде жіберуге болады.
Acces Basic ... ... ... ... ... ... тобы, мысалы кестелер тобы да үйір бола алады.
Коментари- Acces Basic коды ... ... ... ... болып табылады.Әдетте комментари апостров белгісімен басталып жолдың
соңында ... ... ... ... ... орындалғанын шақыратын кез келген әрекеттер.
Әдістер-көрсетілген объектіге жататын операторлар немесе
функциялар.
Объектілер ... ... ... ... ... Acces Basic ... процедуралардың орындалу кезінде ... ... ... ... ... Basic-тің өзгешелігі Acces Basic айнымалылары бір ... ... ... ... ... аты Acces Basic ережесіне сай
болу керек.
Acces ... ... сан, әріп және (-) ... ... де ... кезде оның ұзындығы 40 символдан аспау ... ... ... басталу керек.
VARIANT типі Acces Basic-тің айнымалыларының арнаулы типі.Басқа типті
айнымалылардан өзгешелігі,Variant типті айнымалылыр сандарды, жолдарды,
даталарды және бос ... ... ... Acces ... ... ... қорында жаңа сөздер көп.Қордағы сөздер-бұл Acces-те арнайы
мағынасы болатын ... Acces Basic ... және ... ... ... үшін жаңа ... Double Index ... Exist* Integer ... Foreign Key ... Full Match ... Ignore Ole object ... Int ... Var ... Stamp Yes ... ... ... ... ... және ... аргументтері
ретінде қолданылмайды.
Acces Basic үшін жаңа сөздер:
Compact Database Create ... Create ... Database Create ... Object Insert ... Property ... Relation New Pass ... Table Def ... User Open ... ... ... User ... ... Cache Refresh ... object Register ... option ... Page Repair ... ... Set ... Set ... Table ... Table ... ... ... ... ... дегеніміз не?
Модульде Acces Basic коды бар болады. Әрбір модульде осы модульдің
барлық процедураларына ... ... ... ... ... информациялар қолданушымен анықталатын тұрақтылар,
айнымалылыр, т.с.с. болады.Модульдің ... ... ... ... ... ... Acces Basic-
тің барлық кодын бір модульде сақтауға болады.
Формалар мен есеп берулер үшін ... ... ... жүйе және оның ... ... ... ... информатизациялаудың негізгі концепцияларының
бағытына сәйкес орындалған.
Қазіргі кезде компьютерлердің қолданылмайтын саласы жоқ деуге де
болады.Осы ... ... де ... ... ... көптеген жеңілдіктер туғызып отырғанын байқаймыз.Информатика пәнін
оқу өз алдына бөлек, ал осы ... ... ... ... ... ... бірден-бір мақсаты еді.Атап айтқанда
математика пәнін ... ... ... ... мен мұғалімдерге
үлкен көмек болатыны сөзсіз.
Осы бітіруші жұмыста деректер базасының ... ... ... ... бар ... көрсете алдым деп ойлаймын.Бітіруші жұмысы
кіріспе ... екі ... ... ... ... ... ... бөлімде информациялық жүйелерге сипаттама беріледі.Сондай-ақ
деректер базасының осы информациялық жүйенің ... ... ... ... ... ... ең ... принциптері сипатталады.Және де мұнда дербес ЭЕМ-
де деректер базасымен басқару жүйесінің ... ... ... ... ... ... ... айтылады.Информациялық
жүйеде информацияны іздеу мен іріктеп алудың өзіндік ерекшеліктеріне ... ... ... ... ... MS ACCES – ... ... принциптері
талқыланады.
Қосымша бөлімде – деректер ... ... ... мен
электронды анықтама кестелер келтірілген.
Қорыта келгенде бұл жұмыстың ... ... ... мұғалімдердің жұмысын жеңілдетуге пайдасы зор ... ... Д. Базы и ... ... ... ... ... г
2. Дейт К. Введение системы баз данных.Пер.с англ.М.,Наука 1980 г
3. Четвериков В.Н, Ревунков Г.И, Самохвалов Э.Н.Базы и банки ... ... 1987 ... Зуев К.А, Винокуров В.А. ... ... ... ... ... Ю.Основы компьютерной техноологий. М.,Наука, 1997 г
6. Фродов Г.Д,Кузнецов Э.И. Элементы ... ... ... ... ... Г.М. ... будущего: компьютеры в процессе обучения.Пер.с
англ. М.,Радио и связь,1987 г
8. Шрайберг Я.Л, ... М.В. ... ... по основам
информатики и вычислительной техники. М.,КомпьютерПресс, 1990 г
9. ... ... К. ... в ... Пер. с ... М.,Прогресс,
1988 г
10. Матрос Д.Ш, Орловская В.В Использование ЭВМ в ходе учебного
процесса иего ... ... 1989 ... ... Н, Шрейбер Б. База данных школы.
Информатика и образование, № 5 1988 ... ... М. ACCES. ... М.,Бино, 1996 г
13. Джон Вейскас. Эффективная работа с Microsoft Acess 97. ... ... 1999 ... Балапанов Е, Бөрібаев Б, Дәулетқұлов А, информатикадан 30 сабақ,
А., Мектеп, 1998 ж
15. Васильев Н.И, Кривцова ... В.С ... ... систем
управления на базе персональныхЭВМ.// Приборы, средства автомизации
и системы управления. Серия ТС-3.АСУ.Обзорная ... ... ... ... С, ... Ә. ... ... сөздік.
А.,Республикалық баспа кабинеті, 1993 ж
Қосымшалар
Қазақша-орысша терминдер ... ... ... ... ... ... типа ... шығару- ввод / вывод
Ескерту-примечание
Жады немесе ес –память
Жол ... ... ... ... ... біріктіріу –сцепление записей
Жинақтау-описание
Жүйе-система
Жою-удаление
Жөндеу-исправлять,редактировать
Кеңейту-расширение
Көрсеткіш-указатель
Көру немесе қарау-просмотр
Көмек-подсказка
Қолдану-использовать
Қорытынды алу-получение итогов
Құру-создание
Қалпына келтіру-восстановление
Мәлімет-данные
Мән-значение
Негізгі-основной
Орындау-выполнение
Өзгерту-изменение
Өңдеу-обработка
Өріс-поле
Жазуларды қосу-суммирование записей
Өрнек-выражение
Программалық режим-программный режим
Редакциялау-редактирование
Сақтау-сохранить
Соңы –конец
Символдық өрнек-символьное выражение
Сандық өрнек-числовое выражение
Терезе-окно
Шақыру-вызов
Іздеу-поиск
Хабарлама-сообщение
1 шаблон ... ... ...

Пән: Информатика
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 50 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Microsoft Access арқылы деректер базасын құру12 бет
Mіcrosoft Access арқылы деректер базасын құру туралы16 бет
СУБД Access-те деректер базасын құру және оны өңдеу9 бет
Access бағдарламасын меңгеру82 бет
Delphi ортасында «Кітапхана» ақпараттық жүйесін құру23 бет
«Кітаптар магазині» мәлеметтер қорын құру16 бет
«Ресторан мәзірі» деректер базасында жобалау30 бет
Іeee 802.х стандарттарының құрылымы3 бет
Деректер базасы45 бет
Деректер базасына информациялық талдау19 бет


Исходниктер
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь