Биржалық қызмет бағдарлары және Қазақстандағы қор биржалары

ЖОСПАР

Кіріспе
1. Қор биржасы
2. Биржалық қызмет бағдарлары және Қазақстандағы қор биржалары
3. Қор биржасының міндеттері
4. Қор биржасының қатысушылары
5. Биржаның басқару органдары
Қорытынды
Қолданылған әдебиеттер
        
        ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ.
Ш.ЕСЕНОВ АТЫНДАҒЫ КАСПИЙ МЕМЛЕКЕТТІК ТЕХНОЛОГИЯЛАР ЖӘНЕ ИНЖИНИРИНГ УНИВЕРСИТЕТІ
Экономика институты
"Қаржы кафедрасы"
РЕФЕРАТ
Пәні:Қаржы ... мен ... ... ... ... Шодыраева.Ш
Ақтау-2012
ЖОСПАР
Кіріспе
1. Қор биржасы
2. Биржалық қызмет бағдарлары және Қазақстандағы қор биржалары
3. Қор биржасының міндеттері
4. Қор биржасының ... ... ... органдары
Қорытынды
Қолданылған әдебиеттер
Кіріспе
Бағалы қағаздар орта ғасырлардан бері қарай қолданыла бастады. Сол кезеңде ұлы географиялық ... ... ... ... аясы кеңіді, ал осы мүмкіндіктерді пайдаланып қалғысы келген кәсіпкерлердің ірі капитал сомасына деген қажеттілігі туды. Оның үстіне ... ... ... пен ... ... ... байланысты орын алатын шығындарды жекелеген адамдар көтере алмайтын да еді. Нәтижесінде ағылшын, голландық компаниялары акционерлік қоғамы Ост-Индия, Гудзон бұғазы компанияларымен ... ... ... ... келді. Міне осылар бағалы қағаздарды бірінші шығарған ірі компаниялар ... ... ... күні ... ... ... мен Торонто биржаларында сатылуда. XVI -- XVII ғғ, Англиядағы акционерлік компаниялар капиталды көп ... ... ... ... ... үшін де ... ... бұл бағалы қағаздарды саудалайтын орынды биржа деп атайды. Біздің елдегі ... 1991 ... ... ... ... оң ... ... болатын, кейін бірте-бірте олардың ауқымы тарылып дәл қазір бар ... екі ... ғана ... Ал бағалы қағаздар нарығы дамымай отыр. Тек қана Үкіметтің бағалы қағаздарымен саудалар жүреді де қояды. Келешекте олар ... ... ... сатып алып, дивидендтер алып жүретін шығармыз деп ойлаймын. Бүкіл елдің және жекелеген салаларының іскерлік ... ... ... ... ... ... құрылымдық бағытын қайта бағалауға көмектеседі. Биржаны акционерлік қоғам ретінде, яғни жеке кәсіпкерлік шарт ... ... ... мекеме ретінде ұйымдастыруға болады. Бірінші жағдайда олар акционерлер меншігінде, екіншісінде мемлекеттік меншігі, оның жұмысы жарғы негізінде жүреді. Мұнда ... ... ... ... ... оларды қабылдау белгіленеді. Биржаны биржа комитеті басқарады.
1. Қор биржасы
Бағалы қағаздардың екінші реттегі нарығының ... ... қор ... ... бір ... ... мұнда бағалы қағаздарды сатып алу, сату ісі жүреді. Бұл ... ... ... ... ... дамуының объективті салдары. Мұндай институттардың өмірге келуі ішкі зат, ауыл ... ... ... ... қағаздарды сатудың ұлғаюымен түсіндіріледі. Аталған тауарлардың ... ... ... ... ... ауысуын сипаттайды. Белгілі бір ережелермен сипатталатын ұйымдық құрылымы саудаласу, нақты сату, тауарды көрсетпей-ақ жүргізуге ... ... ... ... ... ...
- ... қағаздарды сатып алушы мен сатушыларды ... ... ... курсын тіркейді;
- акция түрлерімен облигацияларға ... ... ...
- бағалы қағаздарды тікелей сату мен сатып алу ... ... ... ... бір ... (кәсіпорыннан) басқа салаға ауысуының механизмін зерттейді.
Қор биржасы дегеніміз - бағалы ... ... ... ... және сатып алатын, өзінінің тұрақты орыны мен жұмыс уақыты бар, қатаң ... ... ... ... ... ... қаржы мекемесі. Қор биржасы, негізіне шығарылған және айналыста жүрген қағаздарды қайта сататын ... ... ... ... ... қызмет етеді. Биржаға бир - жа коммерциясының мұқият тексеруінен /экспертиза/ өтетін бірінші класты бағалы қағаздар жіберіледі.
Нарықты экономиясының маңызды элементі бола ... қор ... ... ... сату ... ... бос ақша ... жинақтап таратуға мүмкіндік жасайды. Биржада бағалы қағаздарды сатып алу - сату биржалық курс негізінде жүзеге асырылады. Биржалық курс - бұл қор ... ... ... ... ... сатылу бағасы. Биржалық курс дивидендтің шамасынан тікелей тәуелділікте, ал қарыз процентінен кері тәуелділікте болады. Оны мына ... ... ... ... = ... Ан ... ... немесе биржалық курс
Д - дивиденд
КП - ... ... ... ... ... мынада: егер акцияны сатып алушы банкте дивидендіне тең кіріс алғысы келсе, банкте ... ... тең сома ... тура ... ... ... ең ... (номинальды) бағасы 100 теңге делік. Ал оған алынатын дивидендтің шамасы - 10 теңге. Қарыз процентінің ... - 5 ... Онда ... ... ... ... бағасы 200 теңге /A = 10 : 5 ∙ 100% болады. Басқаша ... ... курс ... жоғары болады, неғұрлым акционерлік кәсіпорынның табыстылығы /рентабельділігі/ жо - ғары болса. Карапайым акцияның биржалық курсы облигацияның және артықшылықтарымен пайдаланылатын ... ... ... ... ... - ол ... бойынша табыстың шамасы алдын-ала белгіленбейді, сондықтан олар конъюктуралық ауытқуларға сезімтал келеді. Тіркелген биржалық курс ... ... ... және ... баспасөзде қайта басылып отырады.
Бағалы қағаздар курсы қозғалысының ең ... ... ... Доу-Джонс индексі болып табылады. Ол XIX ғасырдың аяғынан бері "Доу-Джонс энд компани" фирмасы жариялап келе жатқан, АҚШ-тың бір топ аса іpi ... ... ... ... ... ... индекс, Нью-Йорк қор биржасының жабылу кезеңіндегі белгілі бір компаниялар ... (30 ... ... 15 ... ... ... 20 теміржол компаниялары және барлық 65 корпорацияның жалпы ... ... ... ... ... түрінде көрінеді. Осындай орташа алты облигациялар тобында да есепке алынады.
Қазіргі ... 60 - тан ... елде 200-ге жуық қор ... бар. ... ... - 15 биржа (Канаданың 5 биржасын қосқанда), Европада - 100-ден астам, Орталық және Оңтүстік Америкада - 20 биржа бар, ал ... ... Азия мен ... ... ... дамыған елде кем дегенде бір қор биржасы бар. Дүниежүзіндегі 14 іpi биржалардың ... ... ... ... ... (1-кесте). Біздің елімізде қор биржаларын құру процесі жаңа ғана басталып ... ... ірі қор ... ... доллар
Нью-Йорк
1923,2
Токио
392,3
Орталық-Батыстық (АҚШ)
79,1
Лондон
76,4
Осако
61,8
Тынық мұхит
36,8
Торонто
31,7
Америка
26,7
Амстердам
20,0
Париж
19,8
Филадельфия
17,9
Бостон
14,4
Стокгольм
10,8
Монреаль
7,5
Жалпылама тілде айтар болсақ биржаны үлкен тоғанға теңеуге болады. Ал тоғанға әртүрлі жақтан сулар ағып ... яғни ... ... көзге елестетеміз. Ал тоғаннан ағытылған су әр бағытта ағады, яғни мұныңыз ... әр ... ... сол ... компания деп топшылаймыз. Қор биржасының осы тоғанның ... ... ... су мұраптары олар брокерлер. Иә, мен қор ... ... ... ... қор ... ... кейбір компаниялар сауда саттықтың қандай бағытта жиі болатынын және қай ... баға ... ... ... ... ... ... қоры бар атақты бай адам Соросты жатқызуға болады. Немесе әлемдегі байлығы ... ... ... келе ... Уоррен Баффетті атауға болады. Біздің елде оқта текте корпорациясының бағалы қағаздары немесе ... ... ... ... ... бұл ... әрі біз бақылай алатындай жайда емес. Қор биржалары бізде эмбриональдық күйде десек қателесе де қоймаймыз.
2. ... ... ... және ... қор ... қозғалыстың даму тарихы 100 жылдан астам уақытты ... ... ... ... ... 1991 ... бас ... дүниеге келді. Бағаны реттеу босатылған соң рынок аласапыран күйге түсті. Ондай жағдай демпингке, әкімшілік өктемдікке, айла-шарғылы саудаға ... да ... ... әкеліп соқты. Рынокқа қатысушылардың көпшілігі биржалық сауда тәртібі жеткілікті білмегендіктен ... ... ... өз ... тиісті пайдасын ала алмады. Республика биржалары өз қызметтерін Қазақстан рыноктарында бар тауарлардың барлық түрімен сауда жасаудан бастады, ал кейін ... ... ... бойынша биржалық топтарға маманданды. Сонымен бірге үкімет те өркениетті рынок құру жөнінде бірқатар, ... ... ... ... ... ұйымдастыру есебінен алған үлкен экономикалық пайдасы ішкі және сыртқы сауданы, тауар ... ... ... ... заң ... қабылдауға маңызды фактор болды. Шындығына келгенде объективті нарықтық баға нақ осы биржада қалыптасады, тек биржа ғана ауыл шаруашылық ... ... ... ... ... ... бизнеспен айналысатындардың бәріне қалыптасқан жағдайда еркін және дер кезінде ... ... ... ... Сол ... жылдары биржалардың облыстарға жанар-жағармай, газ, құрылыс материалдарын, машиналар мен құрал-жабдықты, азық-түлікті адал бәсекелестік пен еркін баға белгілеу ... ... ... ... ... ... болды. Мұның өзі сатып алу бағасын төмендетуге ықпал етті. Сол кезеңде Қазақстан биржалары ... ... ісін ... ... ... ... құруда қол жеткен шептерді сақтап қалу міндеті тұрды. Олар ... ... ... ... ... ... Оның дүниеге келуіне бастамашы болған халықаралық Қазақстан агроөнеркәсіп биржасы, Оңтүстік ... ... Жолы ... ... ... ... ... биржасы, Ақтөбе тауар-шикізат биржасы, Батыс Қазақстан ... ... - ... 14 құрылтайшы болды. Биржалық қызметтегі келешегі зор бағыт фьючерстік рынокты ... ... ... Ол өнімнің, құнды ... ... ... және ... бағамын күтпеген ауытқулардан сақтандыруға мүмкіндік береді. Фьючерстік биржа ... ... ... ол биржалық бағаға және де белгілі бір таулармен жасалған нақты ... ... ... ... ... ... ықпал етеді. Фьючерстік биржалар - өзіндік қаржы орталықтары, олардың дамуы қаржы ... ... алып ... ... ... ... жүргізбейтін ұсақ биржалар құру өркениетті рынокты бүлдіреді, тұтас алғанда республикадағы биржалар қозғалысқа көлеңке түсіреді. Қазақстанның биржа одағы биржалық рынокқа ... ... ... ... ... ... ...
Бағалы қағаздармен сауданы қор биржасынан тыс рыноктың баға кесу ұйымы, заңдарға сәйкес өзге де ... ... Қор ... - ... ... ... кәсіпқой қатысушылардың құратын жабық акционерлік қоғам нысанындағы өзін-өзі реттейтін коммерциялық емес ұйым. Қор биржасының қызметі өзін-өзі өтеу қағидасына ... және оның ... ... ... ... ... ... пайдаланылады. Қор биржасы қаржы құралдарымен мәмілелер жасауға арналған үй-жай болып табылатын арнайы жабдықталған сауда алаңын береді және қаржы құралдарымен ... ... ... ... ... баға кесуді жүзеге асырады, мүшелеріне ұйымдық, ақпараттық, консультациялық қызметтер ... және ... ... өзге де ... жүзеге асырады. Биржада орны бар және қаржы құралдарымен саудаға қатысатын бағалы қағаздар рыногының кәсіпқой қатысушылары қор биржаларының мүшелері ... ... Қор ... ... 10 ... болуы тиіс. Қор биржасы өзінің бағалы қағаздар рыногындағы ... ... ... тәуелді емес. Қор биржасының жұмыс істеуі айырықша ... ... және кез ... қызмет түрлерін жүзеге асыруымен сыйыспайды, оның тауар биржаларының функцияларының орындауға құқығы жоқ. Қор биржасының жұмыс істеуіне ... ... ... уәкілетті орган береді. Қор биржасының кірісі негізінен биржалық саудаға қатысушылар төлейтін жарналар мен алымнан, биржаның акцияны сатудан түскен қаражаттан оның ... ... және өзге де ... ... алынған қаражаттарынан құрылады. Олар биржаның өзінің функцияларын жүзеге асырумен, оның қызметінің кеңеюімен және жетілдіруімен байланысты шығысты ... ... ... ... ... ... ... қағаздан рыногының өтімділігін қамтамасыз ету болып табылады. Қор биржасы бағалы қағаздар рыногының субъектісіне келтірілген залалдардың орнын ... және оған өз ... ... ... ... ... коммерциялық құпияны жария еткен жағдайда заңнамаға сәйкес жауап ... ... ... ... және ... ... заң ... Онда бағалы қағаздардың жалпы құқықтық, ұйымдық шарты, шығару тәртібі және ... қор ... ... негізгі принциптері белгіленген. Бірінші қор биржасы Алматы орталық қор биржасы деген атпен 1991 жылдың ... ... ... ... қоғам - өздерінің ресурстарын орталықтарын немесе тұрғындардын ... ... ... ... ... ... қағаздар шығару жолымен жұмылдыратын кәсіпорындардың, ұйымдардың және мемлекеттік органдардың ерікті бірлестігі. Бұндай қоғамдар ... ... ... негізінде жұмыс жасайды және кез-келген шаруашылық саласында құрылуы мүмкін. Қоғамның ... ... ... ... ... ... директорлар кеңесімен және басқада ұжымдық типтегі органдармен жүзеге асырылады. Басқарудың ... -- ... ... жиналысы болып табылады. Бұл жиналыстырда әрбір акционер дауыс құқын беретін өзінде бар акциялардың сомасына пропорционалды дауыс санын ... Іс ... ... ... ... біршама көпшілігін иеленетін ірі кәсіпкерлер (капитал ... ... ... Акционерлік қоғамда үстемдік етуге мүмкіндік беретін акциялардың санын (оның 50 проценттен астам болуы міндетті емес, ... ... ... ... ... тартылушылардың көптігіне қарай акцияның, 15-20 проценті жеткілікті).
Қор биржасы бағалы қағаздардың екінші ... ... ... ... Қор ... БҚН сауда, кәсіби және технологиялық ядро болып табылады.
Классикалық қор биржасы белгілері:
- тіркелген сауда орны бар ... ... бұл ... белгілі талаптарға жауап беретін жақсы бағалы қағаздарды таңдау процедурасы бар (элементтің қаржылық тұрақтылығы және ірі мөлшерлері, бағалы қағаздар жалпылығы, ... ... ... ... ... ең жақсы операторларды таңдау процедурасы болуы
- сауданың ... ... ... ... мен ... ... процедуралары болуы
- мәліметтерді тіркеу орталығы және олар бойынша есеп айырысу
- ... ... ... ... ... ... ... жабық АҚ нысанында құрылады және ҚР заңдылығына сәйкес 10 ... кем емес ... ... ... олар тек оның ... Ол ... емес ұйым болып табылады, оның мақсаты пайда табу емес. Өзін-өзі жабу ... ... және өз ... өз мөлшеріне табыс төлемейді. Қор биржасы мүше болуға құқық беретін меншік акцияларын сата алады.
Қор биржалары ҚР заңдылықтарына ... ... және ... қағаздар бойынша ұлттық комиссиядан бағалы қағаздармен биржалық қызмет жүргізуге лицензия алады.
Қор биржасының мүшелері негізгі міндеттері бағалы қағаздармен әрекеттерді жүзеге асыру ... ... ... мен ... атқару органдары кіреді. Қор биржасында әрекеттер тек оның мүшелерімен ғана жүзеге асырылады. Олардың ... ... ... ... ... алу-сату брокерлермен және дилерлермен жүзеге асырылады.
Брокерлер -- мәміле жасаудағы делдалдар -- ... ... жоне осы үшін ... ... (куртаж) ала отырып клиенттері есебінен әрекет етеді.
Дилерлер -- өз ... және өз ... ... ... ... алу -- ... айналысады: жеке фирмалар, банктер, жеке ... - қор ... ... биржасының қаржылық қызметі есебінен жүзеге асырылады:
- оның мүшелігіне кіруге құқық беретін қор биржасы ... ... ... ... ... үшін ... ... кеңес беру және т.б. қызметтер үшін қаражаттар.
Биржа табыстары оның қызметтерін жүзеге асырумен, оның қызметін кеңейтумен және жетілдірумен байланысты ... ... ... ... ... ... келісімімен бағалы қағаздар бойынша оларды саудаға -- листингке босату, сонымен қатар саудадан шығару -- делистинг тәртібін ... ... ... ... ... ... нарыққа дейінгі тұрақтылықтарын анықтау үшін экспертизасы,
2) бағалы қағаздармен әрекеттер концентрациясы, сұраным мен ұсынымды салыстыру ... ... ... анықтау (котировка),
3) бағалы қағаздармен мәмілелер, эмитенттер бойынша ақпараттар,
4) капиталды тиімді салаларға орналастыру жолымен нарықтық конъюнктураны реттеу, ол ... ... мен ... ... ... ... кезде Қазақстан Республикасының құнды кағаздар рыногында екі биржа: Қазақстан Банкаралық Валюта - қор ... ... және ... Азия қор ... ... ... ... Екі биржаның да сауда көлемі әзірге болымсыз мөлшерде. Құрылғаннан бері жұмыс істеу кезеңі ішінде жалпы келісімдердің саны 85, ... ... ... 794 млн. 167 мың 772 ... ғана ... ... Валюта - қор биржасын Қазақстан Республикасыньң Қаржы ... 1995 ... 30 ... ... қоры 40 млн. 920 мың ... ... ... саны 16 банкіден тұратын жабық үлгідегі акционерлік қоғам ретінде ... ... ... ... ... қордағы қаржының 32 процентіне ие Қазақстан Республикасының Ұлттық банкі де бар. ... ... ... ... жөніндегі Ұлттық комиссияның шешімімен ҚБВҚБ- ға құнды қағаздар рыногында биржалық қызмет ... ... ... ... ... ... ... сәйкес Мемлекеттік Қазына вексельдерімен (МҚВ) биржалық сауда жасау құқығы берілді. Мемлекеттік қазына вексельдерімен тұңғыш сауда 14 қарашада өтті және оның ... 6 мың ... ... 583 мың 900 теңге сомасына бағаланады. 1996 жылғы бірінші ақпанға дейін барлығы 5 млн, 496 мың 810 теңгеге 60 мың ... ... ... ... операциялар 1995 жылдың 15 қарашасынан бастап жүргізіліп келеді және 1996 жылдың ақпанына дейін жалпы көлемі 42 млн. 198 мың 750 ... ... 45 мың ... ... ... ... ... бойынша барлық сауда айналымы 47 млн. 636 мың теңгені құрайды. Сауда көлемі көрсеткіштерінің ... ... ... әсер ететін екі факторды атап көрсетуге болады:
1) мемлекеттік құнды қағаздар бойынша есеп ... ... ... ... ... қайталама рынокта операциялар жүргізуге аз. мүдделі болуына әкеліп соқтыратын МҚВ-ның жоғары ... ... ... ... негізгі операциялар көлемі 1995 жылы ОАҚБ-да жүзеге асырылды. Бұл биржа өркениетті рынокты дамыту үшін ... ... ... ету ... ... Рес - ... ... топтарының бастамасымен 1994 жылғы желтоқсанда құрылған болатын. ОАҚБ-ның мемлекеттік және корпоративтік құнды қағаздармен биржалық қызмет ... ... - тан ... құнды қағаздар жөніндегі Ұлттық комиссиясының лицензиясы бар. Биржа әрқайсысының ... құны 20 мың ... ... 200 ... ... төрт млн, теңгелік Жарғылық қаржысы бар жабық үлгідегі акционерлік қоғам болып табылады. Оның акционерлері - 120 ... ... ... ... аса ірі банктер, компаниялар және фирмалар. ОАКБ-ның Қарағандыда, Шымкентте, Павлодарда, Ақмолада аймақты бөлімшелері бар.
Өткен кезең ... ... ... ... ... қатысты бірнеше заңдар қабылданды.
Ал Қазақстан Республикасының Үкіметі Қор ... ... ... мен ... акциялардың мемлекеттік пакетін сату туралы бірнеше қаулы қабылдады. Бұл факторлар сауда ... ... мен ... ... ... ... сауда өткізу мерзімдері ұзартылды;
- лоттарды ұлғайтуға мүмкіндік ... ... ... аяқтау процедурасына толықтырулар мен анықтамалар енгізілді;
- комиссиялық алымдардың мөлшері бекітілді
- құнды ... ... ... ... ... ... және алыс ... қор биржаларымен тұрақты түрде байланыс жасап отырады.
Биржада барлық қазіргі заманғы және халықаралық стандарттарды сақтау жөніндегі жұмыстар (листинг ... ... ... ... ... ... және ... шарттарды аяқтау талаптары) жүргізіледі.
Қор рыногын бұдан гөрі терең және бүге-шігесіне дейін зерттеу үшін ... ... ... ... талдау жасалынады.
3. Қор биржасының міндеттері
Қор биржасының міндеттері:
1. Құнды қағаздар ... ... ... ... яғни ... қатысушылары сауданың жүйесін және биржадағы көрсетілген ережелерді сақтауға міндетті.
Биржа тек қана биржадағы сауданы жүргізе білетін емес, сонымен қатар биржа қызметтерінің ... ... ... ете алатын жоғары мамандырылған персоналды қамту керек.
2. Бірқалыпты биржалық бағаны қалыптастыру. Қатысушылар биржада сауда шарттарымен ... үшін және оны ... үшін ғана ... ... ... ... тиімді бағасын қалыптастыру үшін жиналады.
Биржа сонымен қатар биржалық саудасы процесінде белгіленген бағаның анықтылығын, сенімді ... ... ... ... ... асыру үшін биржа эмитент пен оның құнды қағаздары туралы баға белгілеу шартын стандарттауы, ақпарат құралымдарын пайдалануы ақпараттардың ашық ... ... ... ... бос ақша қаражаттарының аккумуляциясы және меншік құқығын беру.
Биржа құнды қағаз сатып ... ... ... ... өзінің қаржылық міндеттіліктерінің орнына оларға инвестицияға керекті қаржыларды алуға жағдай жасайды, яғни бір ... жаңа ... ... бір ... ... иелерін кеңейтуге жағдай жасайды.
4. Биржа саудасының ашық болуын және жариялығын қамтамасыз ету.
Биржа орталықтанған биржалық ақпараттың таралуына жауап береді.
Сонымен ... ол ... ... қағаздардың курсына әсер ететін үкіметтің кез келген шешімдерін алуға және түсініктеме беруі керек.
5. ... ... ... -- бұл ... ... шешу ... Бұл ... шешу үшін биржа, арбитраж комиссиясын құрады. Оның құрамына биржалық сауданы жүргізу және дауларды шешуде тәжірбиелері бар тәуелсіз тұлғалар кіреді.
6. Биржа ... ... ... ... орындалуын қамтамасыз ету.
Бұл міндеттерді орындау ондағы айналымдағы құнды қағаздардың сенімділігін нығайтады.
Биржа айналымына листингтен өткен, талаптарға сай келетін құнды қағаздар ... Осы ... ... отырып биржа есеп айырысу кезінде делдалдық қызмет атқарады.
7. Биржа ... ... ... ... этикалық стандарттарын реттеу.
Бұл міндеттерді орындау үшін арнайы келісімшарт қабылданады. Бұл спецификалық сөздерді қолдануын және ... ... ... ... ... ... яғни, сауда орны мен тәсілі белгіленеді (биржалық зал, терминал, ... ... ... ... ... ... уақыт аралығы және саудаға қатысушыларға белгілі бір ... ... ... Биржа өңделген стандарттармен тәртіп кодексін қадағалап айыппұл санкцияларын қолдануы керек.
4. Қор ... ... ... ... ... ... табылады. Сондықтан биржадағы құнды қағаздар саудасын оның мүшелері ғана ... ... Қор ... ... ... ... және жеке тұлғалар табылады. Егер қор биржасының акционерлік қоғам ретінде ұйымдастырылған болса, онда оның мүшелері тек акционер бола ... жаңа ... ... ... жарғысында анықталады. Кейбір биржалар биржа мүшелерінің санын шектемейді.
Қор биржалары үшін оның барлық мүшелері бірдей, яғни онда әртүрлі категориялары мүшелер болмайды.
Ал ... қор ... ... ... ... өр ... категорияға бөленеді. Мысалы; Халықаралық Лондон қор биржасының мүшелері үш категорияға бөлінеді:
1. Бірінші категорияға ... не ... ... бір ... брокер де, дилер де бола алатын биржа мүшелері жатады.
2. Дилераралық брокерлер. Оларға нарықта бір-бірімен жасырын ... ... ... ... ... ... делдалдық қызмет көрсететін фирмалар жатады.
3. Ақша брокерлері. Олардың негізгі қызметтері нарықтың қатысушыларына құнды ... ... ... ... қойылатын талап, биржаның өзінен де талап етіледі.
Биржа мүшелеріне қойылатын жөне биржаға қойылатын талаптар:
1. Биржа ... және ... да ... ... болуы керек.
2. Нормативті құжаттарда және жарғылық қорда көрсетілген әдістер мен тәсілдерге ... ... ... ... отыру.
3. Биржа мүшелері биржаның іскерлік қызметтеріне өз үлестерін қосулары керек.
5. Биржаның басқару органдары
Биржаны басқару органдары қоғамдық және ... ... ... ... ... схема түрінде берілуі мүмкін. Жалпы жиналыс мыналарды жүзеге асырады;
- биржа және биржалық сауданың жалпы жетекшілігін ... ... ... мен міндеттерін оның даму стратегиясын анықтайды;
- биржа ішілік ... ... ... енгізіп, оны бекітеді;
- сайлау органдарын қалыптастырады;
- шығын мен пайда шотын, жылдық ... ... ... ... және пайданы бөледі;
- биржанын жаңа мүшелерін қабылдайды;
- комитеттің құрылымына кететін шығындар сметасын ... ... ... ... ... ... ... қабылдайды.
Биржалық кеңестің басқаруы:
- басқару есептерін тыңдау және бағалау;
- биржадағы сауда есебіне өзгертулер енгізу;
- ... ... ... ... шешімдерін дайындау;
- ақшалай және комиссиондық алымның, төлемнің, жарнаның мөлшерін қалыптастыру;
- биржа мүшелерін ... ... ... ... ... шешімдерді дайындау;
- биржалық саудаға жетекшілік жүргізу;
- биржа мүшелерін басқару және т.б.
Ревизиялық комиссия
Ревизиялық комиссияны биржалық кеңеспен бір уақытта биржа ... ... ... сайлайды. Ол биржаның қаржы - шаруашылық қызметтеріне, оның саудалық, есеп-айырысу, валюталық т.б. операцияларына деректі ... ... ... комиссия мыналар бойынша тексеру жүргізеді:
- биржа мүшелерінің жалпы жиналысының ... ... өз ... 1 ... бір ... кем емес ... ... биржасының стационарлық құрылымы келесі схема бойынша берілген.
Схема 1. Қор ... ... ... ... ... ... ... жалпы жиналысы
Кеңес төрағасы
Кеңес хатшысы
Кеңес мүшелері
Биржалық кеңестің директорлар кеңесі ... ... ... ... ... жетекшілері
Биржалық кеңес директорлар
Биржаны басқару
Қорытынды
Жоғарыда айтылғандарды қортындылай келе қазіргі таңда Қазақстанда бағалы қағаздар нарығының дамымағандығынан қор биржаларының біздің елде ... ... Біз ... ... ... ... бізде атымен жоқ. Ал тауарлар биржасы да осындай халде. Трейдерлер (дилер) ұғымын екінің бірі естімеген де. Яғни ... ... ... ... реформалардың ішінде жіберілген қатесі осы қор биржаларының дәйекті дамымауы деп айту орынды. Бұл ... ... қор ... оқып ... ... аз ... ұғым ... керек, қайта алдын ала қор биржаларынан хабардар болып олардың нарықтық экономикадағы рольдерінің үлкен екеніне назар аударуымыз керек. Алдымызда қор ... ... ... ... сенімдімін. Қор биржасы - бағалы қағаздарын бірқалыпты айналысы, ... ... ... ... және олар ... ... тарату үшін қажетті жағдайлармен қамтамасыз ететін ұйым.
Қазақстандағы құнды қағаздар рыногы бес жылға жуық ... ... ... цикл ... ... ... ... танытудан белсенділіктің күрт төмендеуіне әкеліп соққан заң бойынша ... ... ... ... ... ... бір субъективтік факторлардың арқасында биржалық сауданы дамытудың ... ... 1991 -- 1993 ... арасында бірнеше ондаған тауар, тауар-шикізат және қор биржаларының құрылуына жағдай жасады. Бұл ... ... ... ... ... ... биржаның сауда айналымдары санының тұрақты түрде өсу динамикасымен ерекшеленеді. Алайда, 1993 жылдың өзінде-ақ бұл процесс кері сипатқа ие бола ... ... мен ... ... саны қысқара бастады, келісімдер саны азайып, биржаның сауда айналысы күрт төмендеп кетті. Осы ... ... ... ... басы артық және тиімсіз жүмыс істейтін биржалардың қысқаруына ... ... ... ... А.М., ... А.Н., ... А.Қ., ... пәні бойынша практикум (сынама басылым), Астана 2003.
2. Жүнісов Б. Мәмбетов Ұ. Нарықтық ... ... ... 1994.
3. ... Қ.Қ. ... Алматы, 2003
4. Сеилова З.С. Құнды қағаздар нарығы, Қарағанды, 2000ж.
5. Қарағұсова Г. Құнды қағаздар туралы не білесіз? Алматы, 1996ж.
6. ... ... қор ... ... ...

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 16 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қазақстандағы биржалық репо нарығы6 бет
Бағалы қағаздардың қалыптасуы мен даму48 бет
Коммерциялық банктегі сервистің дамуының теоретикалық негіздері71 бет
Шағын және орта бизнеске несие беру65 бет
Экономикалық ұғымдар168 бет
Қазіргі Қазақстандағы этносаралық қарым-қатынастар және ақпараттық қауіпсіздік мәселесі91 бет
Қазақстан тарихындағы Ислам діні67 бет
Қазақстанда жер ресурстарын тиімді пайдалану стратегиясы85 бет
Қазақстандағы шағын және орта бизнеске несие беруді талдау60 бет
Қазақстанның табиғат жағдайы56 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь