Ауылдық тұрғындар орындарының теориялық негіздері

Мазмұны

Кіріспе ...6

1 Ауылдық тұрғындар орындарының теориялық негіздері
1.1 Ауылдық тұрғындар орындарының түсінігі, мазмұны және нарықтық экономика жағдайында маңызы ...9
1.2 Қазакстан Республика бойынша ауылдық елді.мекендер құрамы, кұрылымы және мемлекеттік бағдарламалар ...13
1.3 Өзге елдегі ауылдық елді.мекен тәжірибесі ...19

2 ШҚО.ның ауылдық аумақтарының дамуы жағдайын талдау
2.1 Шығыс Қазақстан облысы бойынша ауылдық елді.мекендер құрамы
және ауыл халқы экономикасының, табыстарының деңгейін талдау 23
2.2 ШҚО.ның ауылдық елді.мекендерінің инженерлік және әлеуметтік инфрақұрылыммен қамтамасыз етілу деңгейін талдау ...33
2.3 ШҚО.ның ауылдық аумақтарын әлеуметтік.экономикалық даму деңгейі бойынша сыныптау ...40
2.4 Әуезов кенті бойынша әлеуметтік.экономикалық дамуын талдау ...51

3 ШҚО.ның ауылдық елді . мекендерінің дамуының болашағы
3.1 Ауылдық аумақтардың дамуын мемлекеттік реттеу мәселелері ...64
3.2 Ауылдық аумақтардың дамуының негізгі шешу жолдары ...79
3.3 Мемлекеттік бағдарламалардан күтілетін нәтижелер ...84

Қорытынды ...88

Пайдаланылған әдебиеттер ...92

Қосымшалар
Кіріспе

«Ауылдық тұрғындар орындарының даму болашағы (Әуезов ауылы дерегімен)». Тоқсаныншы жылдардың ішінде елімізде орын алған экономикалық дағдарыстардың әсерінен тозып кеткен ауылдық аумақтардың еңсесі біртіндеп көтеріліп келеді. Қазақстандағы жергілікті ұлт - қазақтар көп шоғырланған, яғни қаймана қазақтың қара орманы саналатын ауылдың болашағына ендігі жерде нық сеніммен қарауға толық негіз бар.
Тоқсаныншы жылдардың ішінде ТМД аумағында болған экономикалық дағдарыстар Қазақстанды да айналып өтпегені белгілі. Жұмыс істеп тұрған зауыт-фабрикалар мен түрлі өндіріс орындары қаражаттың жоқтығы мен шикізаттың тапшылығынан тоқтап, дүкен сөрелері каңырап бос қалып, елді жаппай жұмыссыздық жайлаған тұста ауылдан да сән кеткені көз алдымызда. «Қара қазан сары баланың қамы үшін» ауыл халқы қалалы жерлерге үдере көшкенде ынтымақ пен бірлікті әспеттеп, тіл мен дінді берік етіп ұстап отырған қазақтың касиетті мекенінің болашағы бұлыңғырлана бастағанына қынжылғандар әсте аз болмады. Ал, келешегі ауылшаруашылығымен тығыз байланысты Қазақстан ауылдың әлеуетін көтермейінше қарқынды экономикалық табыстарға қол жеткізе алмайтыны бесенеден белгілі еді.
Сондықтан соңғы 15 жылда саяси реформаларға қарағанда экономикалық өзгерістерге басымдық берген Қазақстан басшылығының жүйелі түрде жүргізген экономикалық реформаларының сәтті іске асырылуы құрдымға кетіп бара жатқан ауылдың ахуалын жақсартып, оның аяғынан нық тұруына септігін тигізді.
Президенттің Қазақстан халқына Жолдауына сәйкес Қазақстан Републикасы Үкіметінің 2015 жылға дейінгі аумақтық даму стратегиялық бағытында ауыл проблемалары басымдық болып айқындалған. Бұл тақырыптың өзектілігі ол біздің республикамыздың дамудың жаңа жолына түскен уақытында, таяудағы онжылдықта бәсекеге қабілетті 50 елдің қатарына қосылу міндеті алдында ауыл мен ауылшаруашылығының мемлекет үшін дамудың бірден-бір көзі болып табылатындығы. Дүниежүзілік бәсекелестік деңгейінде 117 мемлекет бар. Мемлекеттердің даму дәрежесін Дүниежүзілік экономикалық Форум ұсынысымен белгілі және беделді өндірістік сарапшылар, басшылар мен бизнесімендер бағалайды.
Қазіргі кезде жалпы экономикалық өсу аясында қала және ауыл тұрғындарының тұрмыс деңгейіндегі алшақтық күшейе түсуде, табыстардың өңірлік айырмашылықтары да елеулі. Ауылдық жерде ел халқының 43 пайызы тұрады, ресми статистика деректеріне қарағанда олардың үштен бірінің табысы ең төменгі өмір сүру деңгейінен төмен.
«Агроөнеркәсіп кешенін тұрақты дамытудың 2006-2010 жылдарға арналған тұжырымдамасын іске асыру» - ауылды дамытудың, қолдаудың жаңа кезеңі болып табылады [42].
«Шығыс Қазақстан облысының ауылдық аумақтарын дамытудың 2004-2010 жылдарға арналған өңірлік бағдарламасының» негізгі міндеттері экономикалық қызметті дамыту, әлеуметтік және инженерлік инфрақұрылым нысандарын салу, жөндеу және қайта жаңартуға инвестиция салу бойынша міндеттерді әзірлеу, экологиялық қауіпсіздік, жер ресурстарын бағалауды мониторингілеу және т.б. [45].
Дипломдық жұмыстың мақсаты - ауылдық тұрғындар орындарының теориялық негіздері: түсінігі, мазмұны және нарықтық экономикадағы жағдайындағы маңызы, сондай-ақ жалпы Қазақстан Республикасы, Шығыс Қазақстан облысы және Әуезов ауылы бойынша ауылдық тұрғындар орындарының саны, олардың құрылымын толық ашу.болып табылады.
Міндеті болып: ауылдық елді-мекендерді дамыту және басқаруға байланысты қабылданған мемлекеттік бағдарламалар, елбасы Н.Ә.Назарбаевтың ауылдық елді-мекендерге байланысты жолдаулары және тағы да басқа ауылшаруашылығы мен АЕМ-дің экономикалық қызметін реттейтін заңдылық-құқықтық актілер жайында мәліметтер жинақтау.
Әр бір бөлімдердің тақырыптарын тереңірек ашу, Шығыс Қазақстан облысының ауылдық елді-мекендерінің дамуына талдау жасау. Облыс ауылдарының тұрғындарының тұрмыс деңгейі мен табыстарының көлемі, ауылдық аймақтардың экологиялық жағдайы, инженерлік және әлеуметтік инфрақұрылыммен қамтамасыз етілу деңгейі, халықтың көшіп-қонуының қазіргі жағдайын талдау жасалды. Сонымен қатар, АЕМ-дің дамуы деңгейі бойынша сыныптау жасалып көптеген кесте, диаграммаларда көрсету.
Дипломдық жұмысымда ауылдық тұрғындар орындарының дамуының болашағы жайлы жазылған. Және де осы бөлімде АЕМ-дің дамуын мемлекеттің реттеу шаралары, осыған жұмсайтын қаражат, мемлекеттік бағдарламалардан күтілетін нәтижелер жазу.
Сонымен қоса дипломдық жұмыста негізгі бөлімнен басқа косымша материалдар, қолданылған әдебиеттер тізімі, кіріспе және қорытындыдан тұрады.
Пайдаланылған әдебиеттер

1. Ауылшаруашылық серiктестiктерi және олардың қауымдастықтары (одақтары) туралы Қазақстан Республикасының 2000 жылғы 25 желтоқсандағы № 133-II Заңы
2. Ауылдық аумақтарды дамытудың 2004-2010 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламасы // Үкімет бюллетені. - 2003. - № 4. - 10-145 б.
3. Ауылдың әлеуметтік саласы мен инфрақұрылымын дамыту // Үкімет бюллетені. - 2004. - № 5. - 67-69 б.
4. Ауыл шаруашылығы // Статистикалық баспасөз - бюллетень. – Астана, 2007. - № 2. - 25-28 б.
5. Сельское хозяйство // Статистический ежегодник - Астана, 2007. - 238-263 с.
6. Қытай // Қазақстан Ұлттық энциклапедиясы - Алматы, 2004. - № 6 том. - 208-215 б.
7. Ашибаев Т.Ж. Экономика Казахстана на пути к рынку . - Алматы, 2004 .
8. Бекмаханова Н.Е. Многонациональное население Казахстана и Киргизии в эпоху капитализма. - М., 2002.
9. Борисов Е.Ф., Волков Ф.М. Основы экономической теории. - М., 1999.
10. Галузо П.Г. Колониальная система Российского империализма в канун
Октябрьской революции. - Алма-Ата, 2001. - 160 с.
11. Галузо П.Г. Аграрные отношения на юге Казахстана. - Алма-Ата, 2005.
12. Кауфман А.А. К вопросу о происхождении русской земельной общины. -М., 2007.- 90 с.
13. Қазақстан Республикасында тарихи сана қалыптасуының тұжырымдамасы. - Алматы: Қазақстан, 2005. - 32 б.
14. Қазақстан өңірлері бойынша халықтың экономикалық белсенділігі. 1995-2004. Алматы, 2005
15. Қойгелдиев М.Қ. Алаш қозгалысы. - Алматы: Санат, 2005. - 368 б.
16. Қуандықов Е. Сұрқия саясат. - Алматы: Санат, 2002. - 120 б.
17. Мұхатова О.Х. Қазақстандағы аграрлық өзгерістер тарихнамасы. XX ғ. 20-90-жж. - Алматы: Ғылым, 2007. - 287 б.
18. Седельников А.Н. Распределения населения Киргизского края по территории, его этнографический состав, быт и культура // Киргизский край. Россия: Полное географическое описание нашего отечества. - Спб., 2008. - Т. 18
19. Назарбаев Н.А. Қазақстан жолы. - Астана, 2007. - 276-280 б.
20. Назарбаев Н.А. Қазақстан - 2030. - Ел Президентінің Қазақстан халқына Жолдауы. - 84-85 б.
21. Нұрпейісов К. Алаш һәм Алашорда. - Алматы: Ататек, 2005. – 256 б.
22. Омарбеков Т.О. 20-30-жылдардагы Қазақстан қасіреті. - Алматы: Санат, 2007. -320 б.
23. Социальные отношения в казахском ауле и переселенческой деревне. - Алматы, 2003
24. Хозяйство казахов на рубеже ХІХ-ХХ вв. -Алма-Ата, 2000. - С. 27.
25. Шахматов В.Ф.-О пастбищно-кочевой земельной общине у казахов // Вопросы истории Казахстана и Восточного Туркестана. - Алма-Ата: АН КазССР, 2002. - 73 с.
26. Шағатай Ж. Бірінші жыл және бірінші түйме. "Ауыл жылының" алғашқы табыстары // Түркістан. - 2008. - №3 (15 қаңтар). – 2 б.
27. Әсіпұлы С. Егіншілік және малшылық немесе ауыл мен село туралы бірер сөз // Егемен Қазақстан. - 2007. - № 45-48 (26 ақпан). – 2 б.
28. НазарбаевН. Жер тағдыры - ел тағдыры: ауыл жылдары - нәтижесімен құнды // Акиқат. - 2003. - №1. - 13-16 б.
29. Смайылов К. Ауыл - алтын тамыр // Егемен Қазақстан. - 2006. - № 20-23 (29 қаңтар). - Б.2
30. Ақтаев С. Өркені өрісті, ертеңі - келісті болғай // Ақиқат. - 2003. - №3. - 3-9 б.
31. Ауыл дамуы // Дүние. - 2003. - №2. - 5-7 б.
32. Дабылова Б. Егістік жерлердің құнарлылығын арттыру ауыл шаруашылығын дамытудың басты факторы // Ізденіс. - 2009. - №2. - 285-288 б.
33. Жұмахан Н. Ауылға бөлінген қаржының қызығын шолақ белсенділер көруде // Дала мен қала. - 2008. – 18 сәуір
34. Кенжегузин М., Додонов В. Экономические реформы в Казахстане: этапы, проблемы, итоги //Экономика и статистика. - 2001. - № 2. - С. 3-9.
35. Қожамжарова Д. Қазақстанның жаңару саясатындағы ауылдың рөлі // Ақиқат. - 2006. - №2. - 17-18 б.
36. Мукашева А. Дағдарысқа қарсы қадам агроөнеркәсіп кешенин дамыту // Ізденіс. - 2009. - №3. - 287-290 б.
37. Назарбаев Н. Жадымызда жатталсын, татулық дәйім сақталсын // Ақиқат. – 1999. - №3.
38. Райханұлы Н. Гүлденсе ауыл гүлденемиз бәріміз // Ақиқат. – 2003. - №11.
39. Сатыбекова Г.А. Переселенческий вопрос в освехцении журнала «Айкап» //Общественные науки. - 2003. - №4. - С. 28-36
40. Танекеев С. Ауыл – ұлттық абырой // Ақиқат. – 2003. - №6. – 26-30 б.
41. Жарма ауданы әкімінің ресми сайты www.garma.vko.gov.kz
42. Қазақстан Республикасының Үкіметінің ресми сайты, www.ukumet.kz
43. Қазақстан Республикасы Президентінің ресми сайты, .akorda.kz
44. Қазақстан Республикасының 12 – қаңтардан статистикалық агентігінің мәліметтері, .stat.kz
45. Официальный сайт Акима Восточно-Казахстанкой области www.akimvko.gov
46. Официальный сайт Акима города Семей www.akimsemey.gov.kz
47. Сайт города Усть-Каменогорск www.oskemen.kz
        
        Мазмұны
|Кіріспе |6 |
|1 ... ... ... ... ... | ... тұрғындар орындарының түсінігі, мазмұны және | ... ... ... ... |9 ... ... ... ... ... ... | ... және мемлекеттік бағдарламалар |13 ... Өзге ... ... елді-мекен тәжірибесі |19 ... ... ... дамуы жағдайын талдау | ... ... ... ... ... ауылдық елді-мекендер құрамы | ... ауыл ... ... табыстарының деңгейін талдау |23 |
|2.2 ... ... ... ... және әлеуметтік | ... ... ... ... ... |33 ... ... ... ... әлеуметтік-экономикалық даму | |
|деңгейі бойынша сыныптау |40 ... ... ... ... ... ... ... |51 |
|3 ШҚО-ның ауылдық елді - мекендерінің дамуының болашағы | ... ... ... ... ... ... |64 |
| ... аумақтардың дамуының негізгі шешу жолдары |79 ... ... ... ... |84 ... |88 ... ... |92 ... | ... ... орындарының даму болашағы (Әуезов ауылы
дерегімен)». Тоқсаныншы жылдардың ... ... орын ... ... әсерінен тозып кеткен ауылдық аумақтардың еңсесі біртіндеп
көтеріліп келеді. Қазақстандағы жергілікті ұлт - ... көп ... ... ... қара ... саналатын ауылдың болашағына ендігі жерде
нық сеніммен қарауға толық негіз бар.
Тоқсаныншы жылдардың ... ТМД ... ... экономикалық
дағдарыстар Қазақстанды да айналып өтпегені белгілі. Жұмыс істеп тұрған
зауыт-фабрикалар мен түрлі ... ... ... жоқтығы мен
шикізаттың тапшылығынан тоқтап, ... ... ... бос ... елді
жаппай жұмыссыздық жайлаған тұста ауылдан да сән ... көз ... ... сары баланың қамы үшін» ауыл халқы ... ... ... ... пен ... әспеттеп, тіл мен дінді берік етіп ұстап
отырған қазақтың ... ... ... ... ... әсте аз ... Ал, келешегі ауылшаруашылығымен тығыз
байланысты Қазақстан ауылдың әлеуетін көтермейінше қарқынды ... қол ... ... ... ... еді.
Сондықтан соңғы 15 жылда саяси реформаларға қарағанда ... ... ... ... ... ... ... жүргізген
экономикалық реформаларының сәтті іске асырылуы құрдымға кетіп бара ... ... ... оның ... нық ... ... ... Қазақстан халқына Жолдауына сәйкес Қазақстан Републикасы
Үкіметінің 2015 жылға дейінгі аумақтық даму ... ... ... ... ... ... Бұл ... өзектілігі ол
біздің республикамыздың дамудың жаңа ... ... ... ... ... ... 50 елдің қатарына қосылу міндеті алдында ... ... ... үшін ... бірден-бір көзі ... ... ... ... 117 ... ... даму ... Дүниежүзілік экономикалық Форум ... және ... ... ... басшылар мен бизнесімендер
бағалайды.
Қазіргі кезде жалпы экономикалық өсу аясында қала және ... ... ... ... күшейе түсуде, табыстардың
өңірлік айырмашылықтары да елеулі. Ауылдық жерде ел ... 43 ... ... ... ... қарағанда олардың үштен бірінің табысы
ең төменгі өмір сүру ... ... ... ... дамытудың 2006-2010 жылдарға арналған
тұжырымдамасын іске асыру» - ауылды дамытудың, қолдаудың жаңа ... ... ... ... облысының ауылдық аумақтарын дамытудың 2004-2010
жылдарға арналған өңірлік ... ... ... экономикалық
қызметті дамыту, әлеуметтік және инженерлік инфрақұрылым нысандарын салу,
жөндеу және қайта жаңартуға инвестиция салу ... ... ... ... жер ... ... мониторингілеу және т.б.
[45].
Дипломдық жұмыстың мақсаты - ауылдық ... ... ... түсінігі, мазмұны және нарықтық экономикадағы жағдайындағы
маңызы, сондай-ақ жалпы Қазақстан Республикасы, Шығыс Қазақстан облысы ... ... ... ... ... ... ... олардың құрылымын
толық ашу.болып табылады.
Міндеті болып: ауылдық елді-мекендерді ... және ... ... ... ... елбасы Н.Ә.Назарбаевтың
ауылдық елді-мекендерге байланысты жолдаулары және тағы да ... мен ... ... ... ... ... актілер жайында мәліметтер жинақтау.
Әр бір бөлімдердің тақырыптарын тереңірек ашу, Шығыс Қазақстан
облысының ауылдық ... ... ... ... Облыс ауылдарының
тұрғындарының тұрмыс деңгейі мен табыстарының көлемі, ауылдық ... ... ... және ... ... ... ... халықтың көшіп-қонуының қазіргі жағдайын талдау жасалды.
Сонымен қатар, АЕМ-дің дамуы деңгейі ... ... ... ... диаграммаларда көрсету.
Дипломдық жұмысымда ауылдық тұрғындар орындарының дамуының болашағы
жайлы жазылған. Және де осы бөлімде ... ... ... ... ... жұмсайтын қаражат, мемлекеттік бағдарламалардан күтілетін
нәтижелер жазу.
Сонымен қоса ... ... ... ... ... ... ... әдебиеттер тізімі, кіріспе және қорытындыдан
тұрады.
1 Ауылдық тұрғындар орындарының теориялық негіздері
1.1 ... ... ... ... ... және нарықтық
экономика жағдайында маңызы
Ауыл - дәстүрлі қазақ қоғамында ежелден қалыптасқан қауымдастық. Қазақ
халқындағы «Ауыл түбі - бірлік, қауым түбі - ... ... ... ... ... және ... маңыздылығын білдіреді. Елді-мекен
адамдардың тұрақты ... Ол ... ... әлеуметтік
мекемелер мен ұйымдардың ғимараттары жиынтығынан тұрады және өзіне ... ... ... ... қоршаған табиғи ортаның әсеріне
және әлеуметтік экономикалық жағдайға байланысты қалыптасады. Елді-мекендер
кеңістік орналасуы ... ... ... саны, әкімшілік
мәртебесі және т.б сипаттары бойынша әр түрлі болып келеді.
Көп жағдайда ... мен ... ... ... ... ұлттың мәдениеті мен дәстүрі әсер етеді.
Елді-мекен бұл сипаттары бойынша ауыл, кент, қала болып бөлінеді.
Ауылдық елді-мекен сондай ақ ... ... ... ... т.б. ... ... өзінің өсіп-дамуы деңгейіне жаңа ... ... ... ... ... бойынша бір дәрежеден екінші ... ... өте ... ... 50 ... қатарына еуропалық
стандартқа сай келетін, мінсіз де нақты дамыған ауыл ... ... үшін ең ... ... ... ... дұрыс. Бұл ... ... ... ... ... ... ... сәйкес, ауылды тұрақты дамытудың ең басты ... - ең ... ... ... ... ... дамытудың 2004-2010 жылдарға
арналған мемлекеттік бағдарламасы» Қазақстан ... ... ... Қазақстан халқына Жолдауларында берілген тапсырмалары
негізінде әзірленіп, ауылдық аумақтардың тұрақты дамуы кепілдемесі ... ... ... ... ... мүдделі министрліктермен және
агенттіктермен бірлесе отырып Қазакстан Республикасының Ауыл ... ... ... Үкіметінің 2008-2009 ... ... ... басымдығы болып ауыл проблемалары белгіленген.
Ауылдық аумақтарды ... ... ... ... ... ... оңтайландыру негізінде ауылдың тіршілік етуін
қамтамасыз етуін қалыпты жағдайларын жасау болып табылады.
Ауылдық аумақтарды дамытудың ... ... ... елді ... деп ел жинақы орын тепкен аумақтағы қоныс айқындалады,
ондағы тұрғындар ауыл ... ... ... әзірлеу ауылдық аумақтарды тиімді дамыту және ... ... ... түзу ... ... ... туындады, олар ресурстарды ... ... ... ... ... шоғырландыруға мүмкіндік береді, әрі ауыл
халқына ... ... ... ... ... 7660 ауылдық елді-мекендерді әлеуметтік экономикалық
деңгейін сипаттайтын өлшемдер бойынша жіктеу жүргізіледі, ... ... ... ... ... ... ... елді-мекендерді жіктеу негізінде төрт топқа жинақталды:
даму әлеуеті жоғары 1062 АЕМ -тұрғындардың саны 1,6 млн ... ... ... 5664 АЕМ ... саны 5,3 млн ... ... төмен 776 АЕМ -тұрғындарының саны шамамен 300
мың ... ... аса ... 22 АЕМ - ... саны шамамен 100
мың адам;
Бұған қоса тұтас алғанда ... ... ... ... түгелдей
көшіп кеткен қазіргі уақытта онда ешкім тұрмайтын 136 АЕМ бар.
Әлеуметтік эконохмикалык инфрақұрылымды салуға және ... ... ... даму ... ... және ... АЕМ ге жұмсау
қажет. Осы жіктеу бойынша әрбір АЕМ дегі нақты ахуалды қарап, ... ... ... ... ... ... ... қаржыландыру
көздерінің мүмкіндіктерімен теңестіру керек. Аграрлық өндірістің және қайта
өңдеу салаларының, өткізу рыноктарының кеңейтудің ... ... ... ... ... сәйкес елді мекеннің ауылға қосымша
көшіп келушілерді қабылдау тұрғысынан ықтимал сыйымдылығын есептеу кажет.
Даму әлеуеті төмен АЕМ дер ... ... ... қосымша
саларын дамыту мен ... өсу ... ... ... ету ... ... ... жеткізуге қолданылатын
шығындарды бағалау, оны ... ... ... ... салыстыра
отырып, қаражат салудың неғұрлым тиімді тәсілі бойынша айқындау қажет. Осы
жұмысты жүргізуден бұрын, ... ... ... ... ... беру және
денсаулық сақтау объектілерін жөндеуге байланыс пен ... ... ... ... ... ... қолайсыз экологиялық жағдайдағы аумақтар жаңадан инвестиция
салынатындар тізімінен шығарылғаны дұрыс. Осы ... ... ... ... ... ... ... шаралары жөніндегі есептерді
дайындап, қоныс аударуға жұмсалатын каражатқа және жайластыруға мал басы
мен өндіріс ... ... ... ... берілетін кредитке қажеттікті, ауыл
шаруашылығы қызметін жүргізуге ... жер ... ... айқындау
қажет.
Елбасының 2003-2005 жылдарын Ауыл жылдары деп жариялауы осы себептен
болды. «Агроөнеркәсіптік ... және ... ... ... ... ... Заң агроөнеркәсіптік кешен мен ауылдық
аумақтарды басым ... ... ... ... ... ... ережелері, қағидаттары мен орындалу құралдарын белгіледі.
Олар ауылшаруашылығы өнімдерінің бәсекеге қабілеттілігін арттыруға және
аграрлык ... ... мен ауыл ... тұрмысының сапалық
стандарттарын қамтамасыз етуге бағытталған. [43].
Агроөнеркәсіптік кешенді тұрақты ... ... ... ... әзірленіп, ол Үкіметтің өткен жылдардағы «Агроөнеркәсіп
кешенін тұрақты дамытудың 2006-2010 жылдарға арналған ... ... ... іс-шаралар жоспары туралы» қаулысымен ... ... ... ... ... Шығыс Еуропа елдерінің
деңгейінде болуы керек. Біз әлемдегі астық экспорттаушылардың алғашқы
бестігіне енуге, осы ... ет, сүт, ... ... еселей өндіруге
тиіспіз. [2].
Бүкіләлемдік сауда ұйымына кіру қарсаңында ... ... ... ... ... ... ... арттыру шаралары,
кеткен шығындар мен ... ... ... ... ... ... бөлудің негізгі көрсеткіші болады.
Ауыл жылдарында ауылдық жерлерде 208 мың ... орны ... ... ... 5 есе артық.
Қабылданған шаралар жоғары дәрежеде даму мүмкіндігі бар АЕМ-дің санын
қазірдің ... ... ... осы ... ... ... саны 31 пайызға
өсіп, олардағы адамдар саны 692 ... ... ... ... ... деп
танылған төртінші топтағы елді-мекендер казір жоқ. Тұтас ... 3 ... ... ... ... ... халық саны 45 мыңға жетті.
Ауыл жылдарында ауыл шаруашылығында ... ... ... ол ... ... жүйе ... толық деңгейде қалыптаса
алмады. Себебі қазіргі кезде елімізде 7500-дей ауыл бар десек, ... ... ... ... деңгейінен төмен болып отыр. Тіпті натуралды
шаруашылықпен өмір ... ... ... да бар. ... ... ең ... ... қандай да бір замани шаруашылық жүргізудің өзі
мүмкін емес. Сондай-ақ ауылды ... ... өнім ... өндірістерді,
жұмыс орындарын ашу мәселесі шетте қалды. Ауылшаруашылық өнім өндірушілерге
кейбір салық жеңілдіктерін беру мәселесі де жыл ... ... ... ... ... ... ... тұста отандық шаруалардың әлемдік
бәсекеге төтеп бере алатындай болуы үшін ... ... ... ... осы ... ... ауылға нақты көмектесетін кешенді жүйе
құра алмадық. Соңғы жылдары ауылға қыруар қаржы ... оның ... ... ... ... ... бойынша ауылдық елді мекендер құрамы,
құрылымы және мемлекеттік бағдарламалар
Президенттің Қазақстан ... ... ... ... ... ... ... стратегиялық бағытында ауыл
проблемалары басымдык болып айқындалған. 2007 жылғы маусымда Қазақстан
Республикасы Президентінің ... агро ... ... ... ... ... көздейтін осы кезеңге арналған Мемлекеттік
агро азық-түлік бағдарламасын бекітілген болатын [43].
Сонымен қатар жалпы экономикалық өсу ... қала және ... ... ... алшақтық күшейе түсуде, табыстардың
өңірлердің айырмашылықтары да елеулі. Ауылдық жерде ел халқының 43% ... ... ... ... ... үштен бірінің табысы ең
төменгі өмір сүру ... ... Бұл ... одан әрі ... ел ... ... ... жіктелуін күшейтеді, қоғамның әлеуметтік саяси
ахуалына кері әсерін тигізеді, елдің ... даму ... ... бет бейнесінен көрініс береді .
Агро азық-түлік секторының даму ерекшеліктері мен ауыл шаруашылығы
қызметінен түсетін табыстардың өсуін ... ... ауыл ... ... тыс көптігі халықтың ... ... ... тұсау болатын
себептердің бірі болып табылады және елдің ... ... ... ... проблемаға айналады.
Проблема әкімшілік экономика кезеңінен сақталып қалған қоныстанудың
ұтымсыз ... одан әрі ... ... ... ... түзу кезінде ауылдың әлеуметтік инфрақұрылымның дамуына
бағытталған қаражатты тиімсіз салу жалғасуда, көші қон үдерістері ... ... ... ... ... ауыл ... ... дамыту және
ресурстарды экономикалық перспективалы ... кешу ... ... ... әрі ауыл халқының табысының көкейге
қонымды деңгейін қамтамсыз ететін ауылда ... ... ... ... ... ... ... туындайды.
Ауыл шаруашылығы өндірісінің басқа салалардан айырмашылығы және оның
ерекшелігі ауыл шаруашылығы тек өндіріс саласы ғана ... ел ... ... өмір сүру аясы да ... ... Ауыл ... ... мекен ажырағысыз байланысты: ауылдық мекендер тарихи тұрғыда ауыл
шаруашылығы қызметінің негізінде қалыптасып, ... ... ... ... ... ... Бұл ... бүгінгі таңда да жалғасуда .
Тек қана 2007-2009 жылдарда 300-ге жуық елді-мекен өзінен өзі тарап кетті.
Әкімдіктердің деректері ... ... ... 136 ... ... жоқ ауылдық елді-мекендер бар.
Агроөндірісті реформалау үдерісі оны ... ... ... ... ... ... бағалау үшін маркетингтік стратегияны қолдану
ауыл халқының шамадан тыс көптігі пероблемасының бетін ашты. ... ең ... өмір сүру ... тең (4,6 мың тг) орташа жан
басылық деңгейге жету үшін ауыл ... саны 5,6 млн ... ... тиіс,
яғни 900 мың адамды ... ... ... ал ҚР ... жан басына
шаққандағы орташа ақшалай табыстың 7,7 мың теңгеге тең деңгейінде ауыл
халқының саны 2 есе ... ... 3,5 млн ... ... ... ... ауа райы ... бойынша қолайлы соңғы жылдарға
қарамастан экономиканың жоғары тәуекелді және пайдасы төмен саласы ... ... ... және ішкі ... сыйымдылығын ескере отырып ауыл
шаруашылығының өнімдерінің болжамды өсімі оптимистік көзқарас ... ... ... 10 пайыздан сәл ғана артықты құрайды [4].
Ауыл шаруашылығы өнімдерін ... ... ... ... ... деңгейі отандық өнімдердің әлемдік және ішкі
нарықтағы бәсекеге қабілетсіздігінің ... ... б.т., ... ... ... Сондықтан ҚР-сы Президенті Жарлығымен
бекітілген 2008-2009 ... ... ... ... ... ... ... негізделген
агротехнологияларды пайдалану есебінен шығындарды қысқарту жөнінде ... ... өзі ... ... ... ... ... қосымша
босатуға алып келері сөзсіз.
Осы тұрғыдағы ауылда шамадан тыс артық қоныстандыру мен ... ... ... ... қамтамасыз ету
проблемасы өзекті болмақ.
Президент Жолдауында адамның өмір-тіршілігі және ... ... ... келешегі бар ауыл аумақтарын қолдауға бағытталған ... ... ... ... ... аумақтарды дамытуды мемлекеттік реттеуді әлемдік тәжірибесі
көпшілік ... ауыл ... ... ... ... ... ... экономикасымен тікелей байланысты табыстар деңгейінің
көрсеткіштері жататындығынын көрсетеді.
Дүниежүзілік ... ... ... Қазақстан ЖІӨ көрсеткіштері
бойынша халықтың жан басына ... ... ... ... ... ... Қазақстанда ауыл шаруашылығының ЖӨ бір адамға ... 1,8 есе, ... 1,3 есе, ... 3 есе, ... ... ... 7,5 есе, ... 8,8 есе және Бельгиядағыға қарағанда
43 есе төмен болып келеді.
Баяндалғанның негізінде ауыл ... ... ... ... ... оның ауыл ... ... ... болып табылатындығы жөнінде қорытынды
жасалды.
Ауыл аумақтарын дамытудың мемлекеттік бағдарламасының ... ... ... ... ауылдық елді-мекен - тұрғындары негізінен ауыл
шаруашылығымен шұғылданатын жинақы қоныстанған аумақтағы қоныс ... ... ... ... ... - ... ... Заңында белгіленген «ауылдық елді-мекен» ұғымының «ауыл»
ұғымынан айырмасы бар. Мәселен Заңнын қағидаларына сәйкес ... ... ... ... белгіленген тәртіппен есепке алынуы және тіркелуі
оның жергілікті өкілетті және атқарушы органдар арқылы басқарылады ... ... ... ... 7660 ... ... ... астамында 50-ден кем адам тұрады, қалалардың аумақтық шекарасына
енгізілген көптеген станциялар мен разъездер (257), ... ... ... қызметімен шұғылданатын селолар (317) бар. Оларда тұратын
халық саны 579540 адамды құрайды, ол ... ауыл ... деп ... ауыл проблемаларына мемлекеттік назар аударуына үміт артады.
Қазіргі кезде әлеуметтік-экономикалық даму деңгейін ... тобы ... ... ... ... ... ... экономикалық әлеуетін бағалау басым б.т. Әлеуметтік ... ... ... ауыл тұрғындарының қажетті табыс деңгейін қамтамасыз ететін,
әлеуметтік экономикалық даму ... ... ... ... ... ету ... дамытуға бағытталатын болады.
Елдің жалпы ішкі өніміндегі ауыл шаруашылығының үлесі ... ... ... және де ... және ұзақ ... ... ... мұның өзі мұнай өндіруші салалардағы көлемдердің өсуімен, тағам
өнімдерінің ішкі ... ... ... ауыл ... ... ... тұрлаусыздығымен, үлкен көлік шығындары
мен агротехнологияның төмен ... ... ... ... ... ... ... Мемлекеттік агроазық-түлік
бағдарламасының ауыл шаруашылығы ... ... ... 2006 ... ... 10 ... сәл ғана ... болмақ.
Республика ауылшаруашылығының ЖӨ-дегі ең жоғары үлес Қостанай (14,2%),
Алматы (13,6%), Оңтүстік Қазақстан (12,3%), ... ... ... (11,7%), және ... ... (9,9%), ... еншісінде. Ең
төменгі үлес Маңғыстау (0,2%), Атырау (1%), Қызылорда (1,9%) облыстарына
келеді.
Ауыл шаруашылығының республикалық ЖӨ- дегі ... ... мен ... ара ... - 58,5 және 41,5 пайыз.
Негізінен өсімдік шаруашылығымен Ақмола, Жамбыл, Қостанай, ... және ... ... ... мал ... ... Маңғыстау облыстарында айналысады. Қалған облыстарда шамамен бірдей
ара-қатынас байқалады.
Банитеттің жоғары ... ... ... ... ... ... ... Қазақстан және Шығыс Қазақстан облыстарындағы
топырақ иеленеді.
Жайылымдармен ... ... және ... облыстары —
Республиканың Орталық және ... ... ... ... ... ... ... етілу дәрежесін айтатын болсақ
АЕМ-нің көпшілік бөлігі ауыз сумен қамтамасыз етілуде қиындықтарды ... ... ... ... ... ... ... негізінен қаражат
жетіспегеннен болып отыр.
Ауылдық жерде су проблемасы екі негізгі ... ... ... ету жүйесінің бұзылуымен және жер ... әрі жер ... ... жоғары деңгейімен. Қазіргі таңда ... ... су ... жоқ ... 63 пайызынан астамы ауыз суға ... ... ету ... - ... ... ... ... артезиан ұңғыларынан алынған суды пайдаланады олардың ... ... ... ... және ... ... нормативтерге сәйкес келмейді.
Сапасына кепілдік берілмеген тасып әкелетін суды олардың ... ... ... ... ... 9 ... пайдаланады.
Сапалы ауыз сумен қамтамасыз ету саласындағы ... ... ... ... ... үшін автомобиль қатынасын жолдар мен
жол бойындағы инфрақұрылымды дамытудың шешуші маңызы бар. Бұл ... және ... ... ... ... берілген кезден бастап
оларды қаржыландыру және күтіп ұстаумен байланысты ... ... мен ... ... ... ... түрде тозуына және
бұзылуына жетелей отырып жылдан ... ... ... АЕМ арасындағы
оларды өзара сондай-ақ аудан және облыс орталықтарымен ... ... ... ... және ... күйде. Әсіресе бұл
тұрақты жолаушы автомобиль ... ... ... ... 500 ... ... ... және жергілікті жолдардың техникалық ... ... ... ... ... ... әдетте толық оқшауланып
қалады. Республикада 265 АЕМ (3,5) электр қуатымен қамтамасыз ... 1.1- ... ... қамтамасыз етілмеген АЕМ-дің саны және
үлес салмағы
|Қалалар |АЕМ саны |% ... |13 |1,9 ... |18 |4,1 ... |19 |2,3 ... |6 |3,0 ... ... |32 |3,7 ... |7 |1,8 ... ... |17 |3,3 ... |56 |11,1 ... |21 |2,7 ... |22 |8,0 ... |- |0 ... |36 |7Д ... ... |4 |0,5 ... ... |14 |1,6 ... ... |265 |3,5 ... кестеден 1.1 көретініміз ол көбінесе ... ... ... АЕМ-дер Павлодар, Қызылорда, Қарағандыда басым болып
отыр. Ал ШҚО-да 32 АЕМ (3,7 пайыз) қамтамасыз етілмеген болып отыр ... Өзге ... ... елді ... тәжірибесі
Қытай экономикасының маңызды саласы ауыл шаруашылығы болып табылады.
Ауылды елді мекені де ең көп ... ... бірі ... ... мемлекетінің халық саны: 1,3 млрд.
Қала және ауыл халқы қатынасы: 30% және 70%.
Ауданы: 9560940 шаршы км.
Егістік жер ... 121,78 млн. ... ... ... ... елді ... дамуына көп назар
аударады. ... ... ... жуық ауыл ... ... ауылдық қаржы бөлудің барлық үш түрін жойды: жинақ
қорына, әлеуметтік қорға және ауыл ... ... ... ... ағартуға, жоспарлы бала тууға, жол салуға және кейбір басқа ... ... ... ... ... Енді ... осы ... мемлекеттік
бюджеттен жабылады.
Шаруалардың астық өндірісіне қызығушылығын арттыру үшін, Үкімет, астық
өндірумен айналысатын ... 2006 жылы 1,4 ... АҚШ ... ... ... ... шешті.
2006 жылы қытай шаруалары жеткен тағы бір жетістік ... ... ... ... ... 2006 жылы орталық үкімет ауыл тұрғындарына 1,94
млрд. АҚШ ... ... ... ... Бұл ақша 2006 ... 20%-ға
артық. Үкімет елдің барлық ауыл ... ... ... жәрдемақы,
әлеуметтік сақтандыру, медициналық сақтандыру және т.б. қосатын әлеуметтік
сақтандыру жүйесімен қамтуға уәде ... ... ... үшін ең ... ... бірі болып отыр.
Оның шешіміне қазір кооперативтік медициналық кызмет ... ... ... 2006 ... аяғында осындай қызмет көрсету жүйесімен
ауылдық уездің 80% тұрғыны ... Бұл ... ... он юань ... ... жарна төлейді. Тағы он юаньды жергілікті үкімет төлейді.
Қытай ғалым-селекционерлері үлкен үлес енгізді. Олар астықтың жүздеген
жаңа түрін ... ... ... ең ... ... жай ... ... анағүрлым артық будандалған күріш
болды және 25 жылда астық түсімін ... ... ... ... ... Қытай үкіметінің жоспарына сәйкес, климаттың өзгеруіне
және табиғи ресурстардың Жетіспеуіне қарамастан 2020 жылы ел ауыл ... ... ... ... ... ... тұрақты дамытудың 2006-2010 жылдарға арналған
тұжырымдамасы әзірленген, ол Қытай ... ... ... ... ... ... ... жылдарға арналған
тұжырымдамасын жүзеге асыру жөніндегі іс-шаралар ... ... ... ... онжылдықта ауылшаруашылығындағы негізгі көрсеткіштер
Шығыс Еуропа елдерінің деңгейінде ... ... Олар ... ... ... бестігіне енуге, осы деңгейде ет, сүт, мақта
өнімдерін еселей ... ... ... ... ... шараларын және халықты орналастырудың
оңтайлы сұлбаларын құруды көздейтін, экономикалық келешегі бар ... ... ... ... және ауыл ... ... ... қамтамасыз ететін мемлекеттік ... іске ... ... ... ету ... ... Статистика агенттігі 2006 жылдың басындағы ... ... ... белгіленген тәртіпте есепке алынған және тіркелген,
жергілікті өкілетті және атқарушы органдар басқаратын 19856 ... ... ... ... ... Сауалдаманы әкімшілік қарамағында
ауылдық елді мекендері бар ауыл (село) округтарының, аудандық, қалалық және
кент ... ... ... жасайды.
Елдегі дәнді дақылдар өндірісі 2006 жылғы 497 млн. ... 2007 жылы 500 млн. ... ... Жан ... ... ... өнімін жылдық тұтыну 1996 жылы 412 кг. болған еді, ал 2006 жылы
378 кг. болып жылдан-жылға ... келе ... ... ... аударып отыр.
Қытай көкөніс пен жеміс-жидек өндірісі экспорты көлемдері бойынша
әлемде бірінші орын алды. Соңғы ... елде ... ... ... ... кеңейтілген. 1996 жылы олардың жалпы ауданы 11 млн. га
құраса, 2006 жылы ол 15 млн. ... ... ... ... ... тек
ішкі сұранысты ғана емес, олардың экспортын да ұлғайтуға қабілетті.
2007 жылы ірі және ... ... 676 ауыл ... ... ... сапа ... және өнім қауіпсіздігі ... ... ... ... 1996 жылы 9 млн. га еді,
2006 жылы 10 млн. гектардан асып түсті, осы ... ... ... 46,53 ... 95,99 млн. ... дейін көтерілді. Қазіргі
уақытта Қытайдағы жеміс-жидек ... ... ... 17%-ын ... жылы Ішкі ... ... ... автономиялы ауданында жалпы
акваөнім өндірісі 8%-ға көбейіп 94 мың тоннаға ... ... ... ... ... таза табысы 10% өсіммен 740 АҚШ долларын құрады.
Қытай 2008 жылы астық ... ... тағы да сол ... ... ниет ... отыр және ... ауыл ... өнімдерінің негізгі
түрлерімен жеткілікті көлемде қамтамасыз ету үшін барлық қажетті шараларды
колдануы ... ... 2007 ... екінші жартысынан бастап шошқа еті мен
тамақ майларын қоса, ауыл шаруашылығы ... ... тез ... Әлемде осы өнімдер бағасының қымбаттауы, жұмыс күшінің ... ... және ... ... ... ... ... себеп
болып отыр.
Қытайда ауыл шаруашылығы өнімінің бағасын тұрақтандыру үшін өндірісті
дамыту және ұсынысты ... ... ... ... табылады. Отандық ауыл
шаруашылығы өнімінің бағасы тым тез ... ... ... 2008 ... шаруашылығы министрлігі дәнді дақыл, ... ... және ... етін
өндіруге ауылдық аудандарга белсенді көмек көрсетуді жалғастыра бермек ... ... ... ... ... жағдайын талдау
2.1 Шығыс Қазақстан облысы бойынша ауылдық елді мекендер құрамы және
ауыл халқы экономикасының және табыстары ... ... ... ... Жолдауына сәйкес Қазақстан Республикасы
Үкіметінің 2006-2010 жылдарға арналған стратегиялық бағытында ... ... ... ... ... жылы желтоқсанда облыстық маслихаттың сессиясы ауылдық
экономикалық дамуы жөнінде ... ... ... ... ... ... ... Агроазық түлік бағдарламасы» бекіткен болатын.
Осыған қарамастан қала мен ауыл ... ... ... жыл ... ... ... ... жерлерде облыс халқының 41,1%
тұрады, олардың 34,9% жуығының күн көріс ... ... ... бар.
Қаржыландыру каражаттарының жоқтығынан ауылдық жерде әлеуметтік сала мен
инженерлік инфрақұрылым жыл сайын нашарлауда, бұл ... ... ... өңірлерге кетуін арттыруда.
Агроөндірісті қайта құру процесімен, оны ... ... ... ауыл ... өндірісіндегі дағдарыс халықтың көшіп
кетуіне және ауылдық елді мекендердің тіршілігін қамтамасыз ету жүйесінің
күйреуіне алып ... ... ... 19 АЕМ ... ... ... жоқ 12 АЕМ ... орталығы Өскемен қаласы болып табылады. Облыстың негізгі құрылған
күні 1932 жылдың 10 ... ... ... ... ... 1997 ... 23 мамырындағы №3528 Жарлығымен облыс құрамына
таратылған Семей облысының аумағы ... ... ... ... 283,3 мың
шаршы км. құрайды.
Халқының саны 2006 жылғы ... ... 1504,3 мың ... Оның ... қала халқы 882,6 мың адам, ауыл халқы 621,7 мың адам.
Өскеменнен Астанаға дейінгі арақашықтық 108 км., ал ... ... 1100 км. ... 857 АЕМ- нің ... 50-ден аз адам тұрады, 30 станция ... бар, 64 ауыл 37155 адам ... ... аумақтық шекараларына
қосылған.
Мемлекеттік қолдау шаралары ең ... ауыл ... ... ... қамтамасыз ететін жоғары әлуетті әлеуметтік экономикалық
дамулы ... елді ... ... ... ету инфрақұрылымын
дамытуға бағытталатын болады.
Ауылдық аумақтарды дамытудың ... ... ... ... міндеттері мыналар болып табылады:
экономикалық қызметті дамыту, ... ... ... ... ... нысандарын қайта жаңарту және жөндеу жөніндегі
бірінші кезекті шараларды әзірлеу;
ауыл тұрғындарының ... ... ... ... әзірлеу және
іске асыру;
АЕМ әлеуметтік ... ... ... ... экологиялық
қауіпсіздігін, жер ресурстарын бағалаудың мониторингілеуді ұйымдастыру;
ауылдық таратып коныстандырудың тиімді үлгісін жасау және оны іске ... іс ... ... ... ... кезеңде АЕМ-ді паспорттандыру негізінде әлеуметтік
экономикалық ... ... ... ... бар ... ... ... әлеуметтік экономикалық даму деңгейі өлшемі бойынша сыныптау,
экономикалық ... ... ... және ... ... ... жөндеу және қайта жаңартуды инвестициялау жөнінде бірінші
кезекті ... ... ... көші қон ағымын және ауылдық
көшіп қонушыларды ... ... ... ... ... көзделуде.
Екінші кезеңде ауылдық аумақтарды тұрақты ... ... ... қамтамасыз етудің мейлінше жоғары деңгейін
қамтамасыз ету негізі жасалатын, ауылдық ... ... ... шарлар іске асырылатын, әрбәр АЕМ нің сиымдылық әлуетін ... ... ... ауыл ... өндірісінің өсу беталысы байқалады,
жалпы өнім көлемінің өсуі жылдар бойынша 5,5 -тен 15 пайызға дейін құрайды.
Аграрлық ... ... ... ... ... үлесі 11,3 пайызды
құрайды.
Шығыс Қазақстан облысында астық себуші аудандарда дәнді ... ... ... тыңайған жерлерді пайдалану есебінен егістік
алқаптарын кеңейту көзделуде, егістік құнарлығын ... тұру ... ... гербицидтерді, пестицидтерді қолдану) жөнінде іс-
шаралар белгіленген, тұқым шаруашылықтар желісі одан дамуға ие болады. 2007
жылдан ... ... ... ... ... ... қайта
жаңартылады. Суландыру жүйесінің желісін сапамен жүргізу (Дүниежүзілік Даму
Банкінің қаражаты есебінен), Күршім ауданында 3,5 га ... ... ... ... ... және ... ... өндіруге пайдаланылатын болады.
Қатонқарағай ауданында марал өсіру басқа аудандарда етті мал өсіруді ... ... ... жидектерді, саңырауқұлақтарды қайта өңдеу және жемістерді
сублимациялау жөніндегі, ешкі және қой ... ... ... ... ... мен ... ... қайта өңдеу жөніндегі цехтар, киіз байпақ басу
цехы, наубайханалар мен диірмендер құрылатын болады.
Және де облыста ет өндіруге ... ... ... ... ... ... бар мал сою цехтарын құру жоспарланады. 2 ірі
АЕМ-де ... ... ... ... отырып сүт дайындау
пунктерін құру ... ... ауыл ... өндірісінің өсу беталысы байқалады,
жалпы өнім көлемінің өсуі жылдар бойынша 5,5 -тен 15 ... ... ... ... ... ... ... өніміндегі үлесі 11,3 пайызды
құрайды.
Облыстың жалпы көлемінде ... ... ... ... ... Үржар
(11,4 пайыз), Шемонаиха (9,9), Глубокое (9,6), және Ұлан (8,5 пайыз)
аудандары құрайды. Бес аудан оның ішінде Бородулиха (7,1 пайыз), 3ырян ... ... (6,3 ... ... (6,0 ... аудандарында және Семей
қаласы шаруашылықтарында (6,0 пайыз) үлес 6-7 ... ... ... ... ... ... ... аудандары және Өскемен
қаласы шаруашылықтарының 3,5-тен 4,5 пайызға ... ... бар. ... (1,8 пайыз) жалпы өнім үлесі төмен деңгейде.
Облыстың жалпы өнімінің жалпы көлемінде өсімдік шаруашылығы өнімінің
үлес салмағы 48,9 ... мал ... - 51,1 ... ... ... Үржар, Шемонаиха, Глубокое, Зырян, Бородулиха
аудандары мен Өскемен және Риддер ... ... Бұл ... ... өнімнің үлес салмағы 60-тан 68 пайызға дейін, қалаларда
80-90 пайыз құрайды. Абай, Тарбағатай, ... ... ... ... және ... аудандарында (60-тан 95 пайызға дейін) басым түрде
мал шаруашылығымен шұғылданады. Көкпекті ... ... ... ... А).
Мал шаруашылығында малдың негізгі түрлерінің саны жалпы облыс ... ... ... 2002 жылы ... ірі қара ... саны 607,3 мың басты,
кұс 2710,3 мың басты құрады. Облыс бойынша мүйізді ірі қара ... қой ... ең көп саны ... (248,1 мың бас), ... (184,4 мың ... (188,5 мың бас), ... (182,7 мың бас), құстың саны - Ұлан (1096,8
мың бас), Глубокое (462,1 мың бас) ... және ... ... ... ... (66), ... (62), Глубокое (61), Катонқарағай ... ... ... (60) және ... (58). ... ... жерлері ең жоғары баллды бонитетке ие. Өсімдік
шаруашылығымен шұғылданатын ... ... ... бойынша егістік жер
көлемінің 84 пайызы келеді.
Мал шаруашылығы жұмысымен шұғылданантын ... ... үлес ... жоғары. Олардың үлесіне (Абай, Аягөз, Жарма, Зайсан,
Күршім, Тарбағатай аудандары және ... ... ... ... 68 ... ... ... өнімдерін қайта өндеумен 66 ірі және орташа ... 1214 ... ... ... ... ... ірі
кәсіпорындары Өскемен - 12 бірлік, Семей - 8 бірлік, Зырян-6 ... ... ... ... Әр мың ... ... ауыл шаруашылығы
өнімдерін қайта өндейтін кәсіпорындар барлығынан ... ... ... ... бірлік, Үржар-1,8 бірлік, Бородулиха-
1,7 бірлік, және Шемонаиха-1,6 бірлік аудандарында көп. Ең азы ... ... ... ... Жарма және Тарбағатай аудандарында.
Жалпы облыс азық-түлік тауарларымен қамтамасыз етілген, бірақ, кейбір
түрлері ... ... ... ... ... ... мал және ... кондитер өнімдері) импорт үлесі жоғары. Басты себептер болып ... ... ... ... ... сапа ... ... т.б., ұсақ тауарлық өндіріс ауылдық аудандарында дайындау
пунктерінің болмауы саналады.
Бүгінгі ... ... 219,1 мың га. ... ... ... тұр, іс-
жүзінде олардың 70,5 мың га суарылады. ... ... ... ... ... ... ... қызмет тиімділігі 0,55-0,6 құрайды, бұл
өсімдік шаруашылығының көрсеткіштеріне теріс ықпал етуде. Ауыл ... ... 80 ... ... толық ауыстыруды талап етеді. ... ... ... асыл ... ... ... қажеттілігі
өзіндік айнымалы қаражаттардың жетіспеуінен және селекциялық ... ... ... деңгейінен сүт және ет мал шаруашылығында
60-65 ... қой ... 40 ... ... ... ... ... Мемлекеттік мал дәрігерлік қадағалаудың ұйымдастыру
құрылымы, лабораториялық және ... ... ... ... ... келмейді. Облыста су қоймалары мен су бөгендерінің
көптігіне ... ... ... өндірістерін ашуга қаражаттардың
жоқтығына байлықтың 95 ... ... ... ... ... облыстан
сыртқа шығарылады.
Ауыл шаруашылығы жалпы өнімін өндіру халықтың жан басына ... 7547 ... оның ... ... ... -18028 теңге, Зырянда-
13256 теңге, Үланда-11189 теңге, Глубокоеда-11056 теңге, Бородулихада-9540
теңге, ... ... ... теңге, Күршімде-6588 теңге,
Бесқарағайда-6057 теңге, Үржарда-5795 теңге, Катонқарағайда-5128 теңге,
Абайда-4931 теңге, Аягөзде-4415 ... ... ... Тарбағатайда-
2921,7 теңге құрады.
Облыста ауылдық жерде орташа айлық еңбекақының өсу беталысы байқалады.
Айталық, 2006 жылы орташа айлық ... ауыл ... ... 20
пайызға өсіп, 8330 теңгені құрады, үстіміздегі жылғы ... айда ... ... ... 17,7 ... (11487 теңге) өсті, облыстың
әлеуметтік-экономикалық дамуының 2006-2008 жылдарға арналған индикативтік
жоспарына сәйкес жыл ... 6,4 ... 7 ... ... өсім болжамдалуда.
Зейнетақының орташа көлемі ауылдық ... 7664 ... ... ... ... ... адамдарға мемлекеттік атаулы көмек
көрсетілуде. Оның орташа айлық көлемі отбасының әр мүшесіне жыл басына ... ... 918 ... ... ... ... 9 айда ... әлеуметтік
көмек төлеуге бағытталған қаражаттар алдыңғы жылдың тиісті кезеңіне ... ... 701,2 млн. ... ... тұрғын үй көмегіне 1,3 есе өсіп,
95,2 млн. ... ... ... ... ... ... ... төлеуге 1051,8 млн. теңге,
тұрғын үй ... ... 160,6 млн. ... ... ... ... жоспарлануда.
2006 жылға әлеуметтік бағдарламаларды іске асыруға ... 8 ... 2007 ж.-3,6 ... 2008 ж.-5,4 ... ... ... ... өсуі халықтың ақшалай
табыстарының ... оңды ... ... ... ... ... ... ауыл халқының жан басына шаққандағы атаулы ақшалай табысы ... ... 6398 ... құрады. Ауылда орташа жан ... ... ... ... ... орташа 30 пайызға төмен.
Осының өзінде ауылда үй жанындағы ... ... ... ... барынша кең таралуда. Ауылдық ... үй ... ... айына жеке меншік шаруашылықта өндІрілген 1513 теңге өнімінен
келеді.
2006-2008 жылдарға ауылдық жерлерде халықтың ... ... ... ... ... болмауы болжамдалуда.
Ауылдық аумақтарды тиімді дамыту шараларын және халықты орналастырудың
оңтайлы сұлбаларын құруды көздейтін, экономикалық келешегі бар ... ... ... ... және ауыл ... ... деңгейін қамтамасыз ететін Ауылдық аумақтарды дамытудың 2004-
2010 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламасының міндеттерін іске асыруды
ақпараттық ... ету ... ... Республикасы Статистика
агенттігі 2006 жылдың басындағы ... ... ... Республикасының
белгіленген тәртіпте есепке алынған және тіркелген, ... ... ... ... ... 7347 ... елді мекенге сауалдамалық
зерттеу жүргізді. Сауалдаманы ... ... ... елді ... ауыл (село) округтарының, аудандық, қалалық және кент әкімшіліктерінің
уәкілетті адамдары жасайды.
Зерттелген ауылдық елді мекендердегі ауыл халқының саны 6435,9 ... ... ... ... ... ... ... 43,0% құрады.
Осы зерттеу 50 адамға дейін халқы бар ауылдық елді мекендердің саны
2006 жылғы зерттеу деректерімен салыстырғанда ... 661-ге ... ... 5000 ... дейін халқы бар ауылдық елді ... ... ... ... ... ... көрсетті.
Ауыл тұрғындарының тұрмысын қамтамасыз ету жүйесінің нақты бары және
оны дамыту, оларды түрлі тауарлармен және ... ... ... медициналық көмек көрсету көп жағынан ауылдық елді мекендердің
әкімшілік орталықтар мен ... жол ... ... ... ... ... ... аудан орталығы болып табылатын, облыс
орталықтары әкімшіліктерінің ... ... 124 ... елді ... ... әлде қайда алыс жатыр, 81 ауылдық елді мекен 60 және
одан да көп километр ... ... ... (село) округтерінің, ауылдардың (селолардың), сондай-ақ тікелей
аудан орталықтарының қарамағындағы селолардың 2214 әкімшілік ... 18,2% ... елді ... ... ... 20 ... дейінгі
қашықтықта, 43,0%о - 20 және 60 км-ге дейінгі қашықтықта, ал 38,8% -60 км-
ден көп қашықтықта орналасқан.
5009 ... елді ... үшін ауыл ... ... ... орталыктары оларға ең жақын әкімшілік-аумақтық орган болып
табылады, олардың 70,7% ауылдық елді мекені 20 км қашықтықта, ал 26,0%-ы ... 60 ... ... қашықтықта алыс орналасқан. Округ орталықтарынан 60
және одан көп қашықтықта ор-наласқан ауылдық елді мекендердің саны ... ... ... ... ... елді мекендер үшін темір жол стансаларынан өте
алыс орналасу да тән ... ... 39,9%о ... елді ... жол ... 60 ... көп қашықтықта орналасқан.
Ауылдық елді мекендер үшін аса маңызды қажеттілік олардың ауыз сумен
қамтамасыз етілуі. Зерттеу кезінде 22,7% ауылдық елді ... су ... ауыз ... 31,5%-ы - ... 44,8%-ы ... 8,2%-ы ... су қоймаларынан және 9,5%-ы - басқа жерден әкелінетін сумен қамтамасыз
етілетіні есепке алынған. Ауыл адамдарының су ... ... ... ... ... ... колонкалардағы сумен қамтамасыз етілуі -
3,3%-ға өсті. Алайда, ашық су қоймалары мен басқа жерден ... ... ... бұрынғы деңгейде қалып отыр.
Ауыл халқы тұрмысының қалыпты жағдайлары үшін ауылдық мекендердің
байланыс ... ... ... де өте маңызды. Телефон
байланысымен 75,1%, пошта байланысымен - 63,1 %, ... ... 7,0%) ... елді ... ... ... Телефон байланысымен
қамтамасыз етілген ауылдардың саны 6,7%-ға және ... ... ... ... саны - ... ... ал ... байланысымен
қамтамсыз етілу - 2,4%о-ға төмендеді.
Ауылдық аумақтарды дамытудың аса ... ... ... ... ... ... ... қамтамасыз ету және ... ... ... ... ... төселген жолдармен қамтамасыз етілген ... ... ... ... ... (0,6%о), қиыршықтас және малтатас төселген
жолдармен камтамасыз етілгендері - 1077-ден 1037-ге дейін (0,1%), ... ... ... ... - ... ... ... (0,7%)
азайды.
Ауылдық елді мекендердегі көлік қатынастары жеткіліксіз дамуда.
Автобус ... ... 65,8% ғана ... ... қамтылған, ал темір
жол қатынасымен - 8,4 %.
Ауыл халкының тұрмыс деңгейінің аса маңызды көрсеткіші - ауылдық ... ... ... және ... ... ... елдің ауылдық елді мекендерінің 96,7%-ы орталық ... ал 1,5%-ы- ... ... ... қамтамасыз етілгендігін
көрсетті. Ауылдардың орталық және жергілікті ... ... ... ... ... 3,8% және 0,1%-ға.
Табиғи газбен қамтамасыз етілген ауылдық елді мекендер ... ... ... ... өсті, ал экелінетін газбен (баллондармен) ... ... ... ... (3,7%) ... ... негізінен жеке жылуды - 99,4%, ал орталықтан берілетін
жылуды - 1,5% ғана пайдаланады. Қоғамның рухани және экономикалық жай-күйі
көбінесе ... беру ... және ... ... ... дамуына
байланысты. Зерттеу арқылы ауылдық ... ... ... және ... ... беру ... оң ... болып
жатпағандығын көруге болады.
Ауылдық жерде 325 мектеп жасына дейінгі балалар мекемелері жұмыс
істеген, ... саны 16 ... ... ... ... ... ... адамға, ал тәрбиешілер саны - 236 адамға өсті.
Ауылдық жердегі 6215 жалпы білім беретін мектепте 1408,7 мың ... ... 170,5 мың ... ... береді. Жалпы білім беретін мектептер
санынан 1201-і бастауыш, 1230 - негізгі және 3784 - орта ... ... ... ... 26,2 мың бала ... және 3,5 мың мұғалім жұмыс
істейді, негізгіде - 95,8 мың ... және 16,7 мың ... ал ... ... 1286,7 және 150,3 мың. Ауыл ... ... көп ... медициналық мекемелердің тұру орындарынан ... ... ... ақысының жоғары болуымен, біліктілігі
жоғары, әсіресе ауқымы шектеулі мамандықтағы дәрігерлердің ... бар ... ... ... ... және т. б. ... ауылдық жерлеріндегі медициналық мекемелердің барлық
түрі зерттеу ... ... ... 6003-ке дейін өсті, немесе 3,7%-ға.
Олардағы төсек қоры 16,9-дан 17,8-ге дейін ... (5,0%), ... ... ... саны ... 26,2 ... ... өсті (2,4%). Бірақ осы
мекемелерде дәрігерлер саны 6720-дан 6616-ға дейін қысқарды (1,6%).
Ауыл тұрғындарының мәдени және рухани ... клуб ... ... ... ... ... роль атқарады. Ауыл ... ... ... ... ... ... мен олардың
қызметінің қысқаруына байланысты. Республиканың ауылдық жерлеріндегі
мәдениет ... ... ... ... ... бойынша 2207-ден
2507-ге дейін немесе 5,4%-ға ... Одан ... саны ... ... клуб ... ... - 107-ден 143-ке дейін және мәдениет
сарайлары - ... 38-ге ... ... ал, ... ... саны ... дейін азайды. Ауыл кітапханаларының барлық түрінің саны ... ... ... ... ... ... Одан көпшілік кітапханаларының
саны 2345-тен 2756-ға дейін өсті, ал балалар ... ... ... ... ... ... ауылдық жердегі коммуналдық-тұрмыстық
саланың жай-күйін сипаттай отырып, халыққа тұрмыстық қызмет ... ... ... 545-ке ... ... 3,5%-ға және көпшілік
пайдаланатын моншалар - 656-дан 723-ке дейін (1,3%) ... айта ... ... мәдени өмірін сипаттауда ... ... ... Зерттеуден көріп отырғандай, еліміздің 18,2% ауылдық елді мекенінде
футбол алаңдары, 17,1%-ында - спорт алаңдары, 11,6%-ында - спорт ... - ... ... - жүзу ... бар. ... спорт
объектілері мен ғимараттарының, фут-бол алаңдарының саны 197 бірлікке,
спорт алаңдарының - 129, стадиондардың - 84 және ... ... - ... ... ... ... ... орталығы болып табылатын, облыс
орталықтары әкімшіліктерінің ... ... 124 ... елді ... орталықтарынан әлдеқайда алыс жатыр, 81 ауылдық елді ... ... ... ... ... ... алшақтықта.
Ауыл (село) округтерінің, ауылдардың (селолардың), сондай-ақ тікелей
аудан орталықтарының ... ... 2214 ... ... 18,2% ауылдық елді мекен аудан орталықтарынан 20 ... ... 43,0% - 20 және 60 ... ... ал 38,8% - 60 ... қашықтықта орналасқан. 5009 ауылдық елді мекен үшін ауыл ... кент ... ... ... ең жақын әкімшілік-
аумақтық орган болып табылады, олардың 70,7% ауылдық елді мекені 20 шақырым
қашықтықта, ал 26,0%-ы 20 және 60 ... ... ... ... ... ауылдық елді-мекендерінің инженерлік және әлеуметтік
инфрақұрылыммен қамтамасыз етілу деңгейін талдау
Барлық АЕМ-дің халықтың 38,7 пайыз (236726 адам) ... 664-де ... ... ... ... ... қиындық кешуде. Мұндай жағдайдың
негізгі себебі оны ұстау және дамыту үшін ... ... ... су пайдаланатын ауыл халқының барынша төмен үлес пайызы Үржар-
17 пайыз, ... ... ... ... пайыз, мұнда халықтың
қажеттілігі негізінен ашық су қоймаларынан, құдықтардан ... ... ... ... ... ... ... сумен қамтамасыз ету жергілікті және ... ... салу ... ... ... ... Бородулиха, Жарма, Аягөз сияқты аудандарда
ұзындығы 200 км-ден артық топтық су ... ... ... су
құбырларының жалпы ұзындығы бүгін 3294,2 км құрайды. Бірақ, су құбырларының
көпшілігі пайдалануға 20-25 жыл ... ... ... сондықтан да
жүйенің үштен бір бөлігі жұмыс жағдайында емес, ... мен ... ... ... ... етеді.
Жүйелердің талапқа сай емес техникалық жағдайынан апаттар саны
көбейді, олар ... ... су ... ... ... салдарын
тигізуде.
Көлік инфрақұрылымына келетін болсақ келесіні айтуға ... ... ... ұзындығы 11428 км-ді құрайды, ... 11322 ... ... ... ... жолдардың жалпы ұзақтығының 3412 км-ін
(30,1 пайыз) республикалық және 7909 км-ін (69,9 пайыз) жергілікті мәнге ... ... жол ... ... ... - жол ... ... жоғалтуының деңгейі. Жол торабының негізгі көлемі ... ... ... бөлу 1992 ... ... күрт ... (8 есе) ... пайдалану жағдайының күрт нашарлауына алып келеді. ... ... жол ... ... дер ... көтеру
жүргізілген жоқ, бұл жолдарды қосымша ... ... ... өсуіне
алып келді.
2006 жылдан бастап күрделі және ... ... ... ... ... өсе ... 2008 жылы бұл ... 1076,6 млн
тенге пайдаланылды, осының нәтижесінде 3293 км жол жамылғысы жөнделді.
Байланыс құралдарымен негізінен ... ... ... ... және ... ... телефондандырылмаған, оларда ауыл халқының
5,9 пайызы тұрады. Бүгінгі таңда ауылдық жердегі 100 ... 8,2 ... бұл ... ... орташадан жоғары.
Электр қуатымен қамтамасыз етілу. Іс-жүзінде облыстың барлық АЕМ
электендірілген. Осындай жағдайда 32 АЕМ-де электр ... жоқ, ... ... ... жоқ, 20 ... 1591 адам ... Барлық аудандарда сұйылтылған газды тарататын учаскелер
бар, газдандырудың баллондық жүйесі қолданылады.
Әлеуметтік ... ... ... ... ... Ауыл халқына медициналық көмекті ... ... жеке ... 84 ... ... 365 ... ... 18 ауылдық және 171 отбасылық дәрігерлік амбулатория, 6
ауылдық учаскелік аурухана және 3 ауылдық аурухана, 9 ... ... ... ... ... көрсетеді.
Облыстағы 857 АЕМ-дің 12 ауылында қазіргі сәтте тұрғында жоқ , ... 50-ге ... ... ... 43 ... ... ЕПМ-нен (емдеу-
профилактикалық мекемесі) 5 км дейін қашықтықта орналасқан, 9 ... ... жол) ... ... ... денсаулық сақтауды дамытудың ең аз
мемлекеттік стандартына сәйкес облыстың барлық елді мекендері ... ... ... 173 ... ... мекемелер жоқ,
нормативке сәйкес ... 82-де ... ... ... тиіс, ал 91
ауылдың тұрғындары жуық маңдағы медициналық мекемелерге бекітілген.
Ауыл халқының денсаулық жағдайы және ... ... ... ... ... ... ... Ауылда жүргізілген алдын алу
медициналық тексерулері бастапқы ауру деңгейінің жоғары екенін ... ... ... ... ... сияқты әлеуметтік мәнге ие
аурулардың өсуі ерекше қауіп тудырады.
Халық денсаулығының нашарлауы қолайсыз экологиялық ... ... ... ... ... ... түсуде.
Ауылдық емдеу - алдын-алу ұйымдарының материалдық-техникалық базасы
қанағаттанғысыз жағдайда ... ... ... ... ... ... талаптарға (не суық, не жылы сумен
қамтамасыз етілмеген, телефондандырылмаған) ... ... ... ... ... ... жабдықтармен, санитарлық
көлікпен, жұмсақ және қатты ... ... ... ... ... ... ... дәрі-дәрмек сататын
орындар бар емес. Ауыл халқының медициналық көмектің ... ... ... ... ... ... қажеттіліктің 50 пайызынан сәл
ғана артық орындалады.
Коммуналдық қызметтерді төлеу ... ... ... ... ... бөлмеге көшу жолымен пайдаланатын алаңдарын қысқартуға
немесе өз ғимараттарының бір ... ... ... ... ... медицина ұйымдарының 90 пайыздан артығы бейімделген бөлмелерге
орналасқан, базалық ... ... ... ... ... негізгі қорларының тозуы 60 пайыздан артық. Көптеген
емдеу - алдын-алу ұйымдарына күрделі жөндеу жасау үшін ... ... ... мың ауыл халқына дәрігерлермен қамтамасыз етілу республикалық 12,5
көрсеткіште 15,3 құрайды. Ауылда дәрігерлермен жасақталу 95,9 пайыз, орта
медицина ... ... ... ... ... ... орта ... білім беру мекемелері жүйесі
616 мектеппен ұсынылған, олардың 450-ін аз ... ... ... 125,1 мың оқушы, оның ішінде аз жинақталғандарында 50,1 мың адам
оқиды. ... ... ... ... ... 100 ... құрайды.
280 ауылдық елді мекендер білім беру нысандары жоқ ... ... ... қол ... ... ету үшін мектептері жоқ барлық
елді мекендерде 5870 ... ... ... ... ұйымдастырылған, бұған
қоса, 11 ірі ауылдарда және 14 аудан орталықтарында 25 ... ... ... істейді, оларды 1385 оқушы тұрады. Ауылдық мектептерде 14,1
мың оқытушы, оның ішінде аз жинақталған мектептерде 7 мың адам ... ... ... қауіпсіздік және құқықтық қызмет көрсету.
Ауылдық жерлерде 169 кітапхана, 78 клуб ... ... ... нысандарының материалдық-техникалық жағдайы нашар, кітапханалардың
кітап қорлары толықтырылған жоқ. Ауылдық мәдениет нысандарының көпшілігі
күрделі жөндеуді қажет ... ... және ... ... үшін ... ауылдарында 1783
спорт құрылғылары, оның ішінде 9 ... 1 суда жүзу ... 442 ... 149 ... ... ... 2 спорт манежі, 6 шаңғы базасы,104
мылтық ату ... 1070 ... ... бар. Дене шынықтыру-спорт
жұмыстары ауылда негізінен жалпы білім беру мектептерінде жүргізіледі.
Тұрғын үй.
1999 жылға дейін, 1999 ... ... ... ... үй ... ... ... тұрақты беталысы сақталды. 2000 жылдан бастап
инвестицияларды ... өсуі ... ... ... ... ... үй көлемі өсті. Оңды серпін бүгінгі сәтке дейін сақталуда.
Жалпы көлемде дербес тұрғын үй ... ... 94,3 ... ... АЕМ-де 29,4 пайыз құрайды. Жыл сайын тұрғын үйді іске қосу ... 1-1,7 ... ... ... ... ... тау-кен өндіру, металлургия және
энергетика өнеркәсібі кәсіпорындарының қызметімен, Семей полигонындағы
ядролық сынақтардың ... ... ... ... ... ... ... жылдары аралығында 470 ядролық: 90 эуе, 26
жер ... 354 ... ... ... Радиоактивті тозаңдар 1,7 млн.
адам тұратын 304 мың шаршы километр аумаққа ... ... ... ... 7 млн. га., ... ... ... аумағы 1,8 млн.
гектарды, төтенше радиациялық қауіпті аймақ 5,2 млн. ... ... ... әсер ... ... 27,4 млн. ... ауыл шаруашылығы
жерлері бар, бұл өңірдің жалпы көлемінің 88,3 пайызын құрайды.
Семей ядролық полигонындағы ... ... ... ... барлық аумғы радиациялык улануға ұшыраған, төтенше, өте жоғары
және жоғары радиациялық қауіп аймағына ... ... ... ... ... Ұлан ... елді ... енді.
Ұтымсыз ауыл шаруашылық тәжірибе, су мен топырақтың химиялық және
радиациялық ластануы, өзендердің ... ... ... ... ... мен
көлдердің' гидрологиялық тәртібінің бұзылуы, өсімдіктер мен жануарлардың
жат түрлерін бақылаусыз жерсіндіру, ... ... ... ... ағаштар мен бұталарды шабу сияқты антропогендік әсерлер ... ... ... ... және биологиялық әр алуандылықтың
айтарлықтай жоғалуына алып келді.
Осындай АЕМ радиациялық фоннын жоғары қосындысы рұқсат етілетін жоғары
қосынды - 33 ... ... ... ... ... ... ... шамада деп есептеледі.
Топырақтың сортаңдануына келсек, қалалар мен аудандар әкімияттарының
мәліметтеріне сәйкес облыста 852 ... аз ... ... ... тұздың шоғырлануы 2 пайызға дейін), 5 АЕМ-де топырақтың тұздануы
орташа (топырақта тұздың шоғырлануы 2-ден 4 ... ... ... ... ... ... ... мүмкіндік
береді. Облыстың 14 АЕМ-де сапа нормативтеріне ... ... ... ... ... ... ... рұқсат етілген ең
жоғары шектен 1,5 гр/л. ... ... ... ... ... жоғары көшіп-қону
белсенділігімен сипатталады, облыс ішінде көшіп-қонудың ... ... ... ... 17,9 ... басқа өңірлерде 3
пайыздан 12 пайызға дейін. Соңғы 5 жыл ішінде облыстың ауылдық ... 28,3 мың ... ... 4,5 пайызға азайды, сурет 2.1
Талдау жасалып отырған кезеңде ауыл халқының ... ... ... Өскемен қаласының (10,9 пайызға), Риддер қаласының (6,3 пайызға),
Семей қаласының (2,6 пайызға) ауылдық ... ... ... ... оның өсуі ... халқы санының азаюы негізінде басқа жерлерге қоныс аудару
салдарынан болды, демек ... ... ... ... азаю ... ... 2.1 – ШҚО-сы бойынша ауылдық ... ... ... ... ... ... тұрғындар ауылдық жерге көшіп кеткенге
қарағанда 1,9 есе аз көшіп келді. Көшіп-қонудың ... ... ... 7,7 мың адамды, республикалық есебінен 19,7 мың адамды құрады.
Соңғы ... ... ... аудандардан көшіп кету қарқындылығы
айтарлықтай өсті. Бұл ... ... ... ... және тағы
басқалармен шұғылдану үшін үлкен мүмкіндік бар екендігіне ... ... ... кетуінің маңызды дәлелі ... ... және ... ... ... ие мамандық алуға ұмтылуы болып
саналады. Сондай-ақ, көптеген отбасылар қалаларға балаларына ... үшін ... ... ... ауылдық мектептердегі білім беру сапасы
қалалардағыға қарағанда анағұрлым төмен. 2006 жылы 16,1 мың ауыл тұрғыны,
олардан ... ... ... ... 13,6 мың адамы немесе 82,4 пайыз
қалаларға, ал, 2,5 мың адам немесе 15,8 пайыз ... ... ... көшіп-қону) қоныс аударды. 2007 ... ... ... ... бойынша қалаларға қоныс аударған ... саны ... ... ... мейлінше жоғары қарқыны Үржар, Абай, Жарма, Зырян, Аягөз
аудандарында.
Халықтың Республика және облыс ішінде қоныс ауыстыруы ауыл тұрғындары
арасындағы көшіп-қону ... ... ... ... ... сырттан
келудің жалпы ағымында сыртқы ауысуда жалпы ... 4,8 ... ... ... 95,2 ... ... кетудің жалпы ағымында
тиісінше 14,3 және 85,7 пайыз.
Ауыл (село) округтерінің, ... ... ... ... ... ... селолардың 2214 әкімшілік орталықтары
ішінен 18,2% ауылдық елді мекен аудан ... 20 ... ... 43,0% - 20 және 60 ... дейінгі қашықтықта, ал 38,8%) -60 км-
ден көп қашықтықта орналасқан.
2.3 ШҚО-ның ауылдық аумақтарын әлеуметтік-экономикалық даму ... ... ... 857 АЕМ ... ... ... қиығында бағаланған (Кесте
2.2).
Кесте 2.2 - АЕМ өлшем топтарының бағалануы
|АЕМ |Экономикалық ... ... даму ... |әлует ... | |
| | ... ... орталық қалаға жол жүру |I |II |III |IV ... | | | | ... ... ... |45-90 |60-120 |120-150 ... ... | | | ... ... ... ету ... |60-120 |120-150 |150-180 ... |
|(минут) | | | ... ... ... - ЕМЖ ... ... үшін ... ... оның
таратып орналастырудың бірінші (қала маңындағы аймаққа ... 45-90 ... ... (КҚМ) және ... қаланың белсенді ықпал ету аймағына
дейін 60-120 КҚМ) ... ... ... (60-120 және 120-150 ... ... табылады. Үшінші белдеудегі елді мекендерде (120- 150 және
150-180 КҚМ) одан әрі даму үшін ... ... ... ... ... тиімді аумақтық ұйымдастыру және оны кейіннен
экономикалық ... ... оның ... ... облыстық және ... ... бар ... ... ... ... іске асырумен өзара
байланыстыру мақсатында ... ... ... ... болады.
Шаруашылық жоспарлаудан аудандық жоспарлауға және елді мекендердің бас
жоспарларын одан әрі әзірлеуге әдіснамалық көшуді қамтамасыз ету, ... осы ... ... сәйкес келетін картографиялық негіз құру
көзделген жалпы жоспарлау процесіне жаңа саты -өңірлік таратып ... қала ... ... ... ... ... (Қосымша Б)
3.3 Мемлекеттік бағдарламалардан күтілетін нәтижелер және ұсыныстар
Шығыс Қазақстан облысының ауылдық аумақтарын ... ... ... ... ... ... іске асыруға мынадай қаржы
ресурстарын бөлу көзделуде.
Республикалық бюджеттен трансферттер түрінде - 1992556 мың теңге, оның
ішінде 2007 жыл-989429 мың теңге, 2008 ... мың ... 2009 ... мың ... ... ... - ... мыңтеңге, оның ішінде
2007 жыл-2401126,2 мың теңге, 2008 жыл-5641891,5 мыңтеңге, 2009 ... ... ... көздерден -3504864,6 мың теңге, оның ішінде 2007
жыл-13749763,9 мың теңге, 2008 жыл-1182952,3мың ... 2009 ... ... елді ... ... ... ... артуы
-ауылдық-халықтық пунктілердің дамуының негізгі көрсеткіші болып табылады.
Ауыл ... ... ... ... 2 ... ... ... болады: өндіріс, ауыл шаруашылығы өнімін қайта өндеу көлемінің
артуы және ауыл шаруашылық емес сұлбалы кәсіпкерлік қызмет субъектілерінің,
ауыл ... ... ... ... ... қол ... ... ауылдық аумақтарын дамыту өңірлік бағдарламасын»
іске асыру нәтижесінде ауылда ... ... ... кем емес ... шағын, орташа бизнес өндірістерін және 3-3,5 мың қосымша
жұмыс ... ... ... ... ету. ... ... ауызсумен қамтамасыз етілу
деңгейін көтеру және ауыл ... ... ... ... және шағын
кәсіпкелікті дамыту үшін су ресурстары тапшылғын азайту, сондай-ақ, ... ... және ... жағдайды
тұрақтандыру жөніндегі іс-шаралармен 139 АЕМ ... ... ... ... 11 АЕМ-де сумен қамтамасыз ету ... ... салу ... АЕМ-де сумен қамтамасыз ету жүйесін қайта жаңарту және ... 10 ... ... ... ... ... ету үшін ... тарату желілері қайта жаңарту және жөндеуден
өткізілетін болады.
Ауыл жолдары. Автомобиль жолдарының ... ... ... ... ... ... ... үшін ауыл жолдарын дамыту
жөніндегі шаралар мен 207 АЕМ қамтылатын, оның ішінде 10 АЕМ-де 21,7 ... ... және 2 ... ... 191 АЕМ-де 1047,6 км ауылдық автожолдарды
қайта жаңарту және күрделі жөндеу жүзеге асырылатын болады.
Байланыс, ... ... ... ... ауыл ... ... және дамыту міндеттері және оларды шешудің техникалық ... ... ... ... отырып, 252 АЕМ-де ауылдық ... ... АТС жоқ 110 ... ... ... 182 ... ... елдерді телефондандыру жөніндегі ... ... ... әлеуметтік инфрақұрылыммен қамтамасыз ету.
Білім беру. 2008 жылға дейін ауылда білім беру ... ... ... ... ... ... асырылатын болады. Мемлекеттік
білім беру қызметкерлеріне бірдей қол жетімделікті қазір бар оқу ... ... және оны одан әрі ... ... ... шаралар
көзделетін болады. 22 АЕМ-де мектеп ... 375 ... 397 ... ... және ... жаңарту жүргізілетін болады.
Денсаулық сақтау. Ауылда денсаулық сақтау жүйесін дамыту міндеттерін
іске асыру медициналық қызмет рыногында ... ... ... ... ... ... қол ... қамтамасыз етуді
жақсарту, салауатты өмір ... ... ... ... ... ... Бағдарламаны іске асыру кезеңінде 26 АЕМ-де
медицина мекемелері салынатын, 164 ... ... ... ... ... және ... жаңарту жүргізілетін болады.
Мәдениет және спорт. Шараларды жүзеге асыру нәтижесінде ... ... ... ауыл ... кең қол ... ... ... оңтайлы инфрақұрылымы жасалатын болады. Бағдараламаны іске асыру
кезеңінде 18 АЕМ-де мәдениет нысандарын күрделі жөндеуден өткізу, 23 ... ... ... ... ... 16 ... спорт
құрылғыларын салу, 17 АЕМ-де күрделі жөндеу жүргізу, 95 АЕМ-де ... ... ... ... үй. ... үй құрылысы саласында 52 АЕМ-де тұрғын үй
жағдайларын жаксарту және оларды ... ... ... жеткізу
көзделуде, 194 тұрғын үй салынатын болады.
Ауылдық елді мекендердің экологиялық қауіпсіздігін ... ... ... ... ... ... жұмыстар жүргізілетін болады.
Бағдарламаны іске асыру кезеңінде 53 АЕМ-де қоршаған ортаны ... ... ... ... алғанда бағдарламаны іске асыру жұмыспен ... ... ... ең ... даму әлеуеті жоғары және орташа АЕМ-де
кедейліктің ішкі көшіп-қонудың азаюы және ... ... ... ... ауыл халқы әл-ауқатының өсуін береді.
Қорытынды
Қазіргі кезеңде мемлекет міндеттері экономика мен еңбек ресурстарын
экономикалык тұрғыдан ... ... және ... ... ... ... ... ынталандыруға, нарық
субъектілерінің экономикалық белсенділігін өсіру үшін ... ... ... ... ... ... кіріктірілген біртұтас ішкі
экономикалық кеңістікті қалыптастыруға келіп тіреледі. Жоғарыда ... іске ... елді ... ... және ... ... ... Жаһандану мен халықаралық бәсекелестіктің күшеюі
елдің әлемдік нарықтарға ұстанымдануының ... ... ... ... ... ... ... өнімділігінің артуына түсірілуі тиіс.
Ауыл шаруашылығындағы еңбек өнімділігі ең төмені және жылына бір жұмыс
істеушіге 3 мың доллар шамасында ... Ал ... ... бұл ... мың ... құрайды екен.
Ауыл үшін өсу перспективасы міне осында. ... ... ...
2014 жылға қарай агроөнеркәсіптік кешенде өнімділікті кем дегенде екі ... ... ... ... ... ... ... шикізатын қайта өңдеуді шұғыл арттыру, жаңа құрал-жабдықтар,
жаңа ... мен ауыл ... жаңа ... шеше ... ... ... пайдалану, оны біздің ауыл шаруашылығымызға
жедел ендіру ... ... ... ... ... ету.
2014 жылға қарай азық-түлік тауарлары ішкі рыногының 80%-дан астамын
отандық тағам өнімдері құрауы тиіс. Бізде бұл үшін ... ... ... ... қалалық, сол секілді ауылдық жерлердегі барлық
балалар мектеп жасына дейінгі тәрбие беру және ... ... ... ... ... зор ... бар. Жеке ... балабақшалар мен шағын орталықтар – бұл мемлекеттік мекемелерге
балама.
Ауылдық жерлерді құбырлы сумен қамтамасыз ету жұмыстарын ... ... ... ... 100%-ы үшін ... су ... болуы
тиіс.
2009 жылы ауыл шаруашылығы өнімдері 1640,2 млрд. теңгеге өндірілді
2008 ... ... ауыл ... ... ... көлемі
республика бойынша 13,9% өсті. Өсім өсімдік шаруашылығы өнімінің 23,5% және
мал шаруашылығы өнімінің 2,4 % өсімімен шартталады.
Өңірлер мен ірі ... ... ... тұжырымдаумен, еңбек
бөлінісінің ұлттық қана емес, ... және ... ... де ... айналысуға тиіс.
Әлеуметтік экономикалық инфрақұрылымды салуға және қайта ... ... даму ... ... және ... ... ... Осы жіктеу бойынша әрбір АЕМ-дегі нақты ахуалды қарап, инвестиция
салынуға тиісті объектілерді айқындап, құнын ... ... ... ... ... керек. Аграрлық өндірістің және қайта
өңдеу салаларының, ... ... ... бағдарламаларын әзірлеп,
кірістердің ықтимал мөлшерін, соларға сәйкес елді мекеннің ... ... ... ... ... ... ... есептеу кажет.
Жалпы облыс бойынша даму әлуеті төмен АЕМ 13 бар. ... ... ... ... ауылында Мемлекеттік мұражай орналасқан, онда соңғы
деректер ... 84 адам ... ... ... тасымалдап жеткізу
ұйымдастырылған, медицина қызметкерінің 0,25 ... ... ... Ермолаевка және Синюшонок селоларында халық жеке ... ... мал ... ... ... шұғылданады және қоныс
аударуға ниеттері жоқ. ... ... ... Егеубай, Талдықорған және
Көкшетау ауылдары іс ... ... ... ... ... онда ... меншік қосалқы шаруашылықпен шұғылданады.
Ауыл тұрғындарының тұрмысын қамтамасыз ету жүйесінің ... бары ... ... ... ... ... және қызметтермен қамтамасыз ету,
оларға ... ... ... көп ... ... елді мекендердің
әкімшілік орталықтар мен темір жол стансаларынан қашық ... ... ... қазіргі кезеңнің аса ... ... ... ... ... ... ... жолы, ауылдағы майда шаруашылықтарды
біріктіріп, оларға ... және ... ... беріп, көп салалы
іріленген шаруашылықтарға көшіру болып табылады.
Ауылдағы жеке шаруаларды біріктіріп, іріленген шаруашылыққа ... жер ... ... ... ... шаруашылыққа
айналдырамыз, соған байланысты өнім өндіру еселеп ... ... ... тұтынушыға жеткізетін косымша цехтар жұмыс істейді.
Нәтижесінде ауылдағы жұмыссыздық мәселесі шешіледі.
Екінші, жастарды ауылға тұрактандыру үшін ... ... ... ... ... ... тұрғын үй, жол құрылысы,
мектеп, аурухана, спорт кешендерін салуға мемлекет ... ... ... өзіміздің инвесторлардың ауылға бетбұрысын жасауы керек.
Үшінші, ауыл ... ... ... ... ету үшін ... ауыл ... кадрларын дайындайтын толық мемлекет есебіндегі
кәсіптік-техникалық училищелердің жүйесін қалпына келтіріп, әр ауданда СПТУ
ашып, ауыл ... ... ... ... 9-шы ... ... ... оқып, мамандық алып шығатын болса, жастардың ауылға тұрақтануы
шешілетін мәселе.
Төртінші, Үкімет келешегі жоқ деп тоздырып жіберген ауылдан ... ... ... ... ... Ол жерлерде мал өнімдерін
өндіретін, мысалы, мал бордақылайтын, құс өсіретін, қымыз, ... ... ... керек. Сонда сапалы, таза өнім өндіру ісі жақсарады және
елдің тұрақтануы ... ... ... ... ... үшін ... екені белгілі. Елдің өркендеуі, келешегі ... ... ... ... бөлінуге тиісті. Сонымен қатар елдегі қалталы
азаматтар қаладан жарысып базар салып, ... ... ... ... ... т.б. нәрселерді салудан гөрі, біраз ... ... ... ... қайырымдылығына лайық елдің алғысына, құрметіне
бөленіп ел азаматы болар еді.
Қазақстанда шұрайсыз жер жоқ деп ойлаймын.
Осы ... іске ... ... ... ... ... алтын
бесігі ауыл өркендеп, гүлденіп, қаладағы ел өзінің ... ... ... тұратындай жағдайға жетер едік.
Пайдаланылған әдебиеттер
1. Ауылшаруашылық серiктестiктерi және олардың қауымдастықтары (одақтары)
туралы Қазақстан Республикасының 2000 ... 25 ...... ... ... ... ... жылдарға арналған мемлекеттік
бағдарламасы // Үкімет бюллетені. - 2003. - № 4. - 10-145 ... ... ... ... мен ... ... // Үкімет
бюллетені. - 2004. - № 5. - 67-69 ... Ауыл ... // ... ... - бюллетень. – Астана,
2007. - № 2. - 25-28 ... ... ... // Статистический ежегодник - Астана, 2007. - 238-
263 с.
6. Қытай // Қазақстан Ұлттық энциклапедиясы - ... 2004. - № 6 том. ... ... ... Т.Ж. ... Казахстана на пути к рынку . - Алматы, 2004 .
8. Бекмаханова Н.Е. ... ... ... и ... ... капитализма. - М., 2002.
9. Борисов Е.Ф., Волков Ф.М. Основы экономической теории. - М., 1999.
10. Галузо П.Г. Колониальная система Российского ... в ... ... - ... 2001. - 160 с.
11. Галузо П.Г. Аграрные отношения на юге Казахстана. - Алма-Ата, 2005.
12. Кауфман А.А. К ... о ... ... земельной общины. -М.,
2007.- 90 с.
13. Қазақстан Республикасында тарихи сана қалыптасуының тұжырымдамасы. -
Алматы: Қазақстан, 2005. - 32 б.
14. ... ... ... ... ... ... 1995-
2004. Алматы, 2005
15. Қойгелдиев М.Қ. Алаш қозгалысы. - Алматы: Санат, 2005. - 368 ... ... Е. ... ... - ... Санат, 2002. - 120 б.
17. Мұхатова О.Х. Қазақстандағы аграрлық өзгерістер тарихнамасы. XX ғ. 20-
90-жж. - Алматы: Ғылым, 2007. - 287 ... ... А.Н. ... ... ... края ... его ... состав, быт и культура // Киргизский
край. Россия: Полное географическое описание нашего отечества. - ... - Т. ... ... Н.А. Қазақстан жолы. - Астана, 2007. - 276-280 б.
20. Назарбаев Н.А. ... - 2030. - Ел ... ... ... - 84-85 ... ... К. Алаш һәм Алашорда. - Алматы: Ататек, 2005. – 256 б.
22. Омарбеков Т.О. ... ... ... - ... ... -320 ... ... отношения в казахском ауле и переселенческой деревне. -
Алматы, 2003
24. Хозяйство казахов на рубеже ХІХ-ХХ вв. ... 2000. - С. ... ... ... ... ... общине у казахов //
Вопросы истории Казахстана и Восточного ... - ... ... 2002. - 73 ... ... Ж. Бірінші жыл және бірінші түйме. "Ауыл жылының" алғашқы
табыстары // ... - 2008. - №3 (15 ... – 2 ... ... С. ... және малшылық немесе ауыл мен село туралы бірер
сөз // Егемен Қазақстан. - 2007. - № 45-48 (26 ... – 2 ... ... Н. Жер ... - ел ... ауыл ... - нәтижесімен
құнды // Акиқат. - 2003. - №1. - 13-16 ... ... К. Ауыл - ... ... // Егемен Қазақстан. - 2006. - № 20-23
(29 қаңтар). - ... ... С. ... ... ... - ... ... // Ақиқат. - 2003. -
№3. - 3-9 ... Ауыл ... // ... - 2003. - №2. - 5-7 ... ... Б. ... ... құнарлылығын арттыру ауыл шаруашылығын
дамытудың басты факторы // Ізденіс. - 2009. - №2. - 285-288 ... ... Н. ... бөлінген қаржының қызығын шолақ белсенділер көруде
// Дала мен қала. - 2008. – 18 сәуір
34. ... М., ... В. ... реформы в Казахстане: этапы,
проблемы, итоги ... и ... - 2001. - № 2. - С. ... ... Д. ... ... саясатындағы ауылдың рөлі //
Ақиқат. - 2006. - №2. - 17-18 ... ... А. ... ... ... ... ... дамыту //
Ізденіс. - 2009. - №3. - 287-290 б.
37. Назарбаев Н. Жадымызда жатталсын, татулық дәйім сақталсын // ... ... - ... ... Н. ... ауыл ... бәріміз // Ақиқат. – 2003. -
№11.
39. ... Г.А. ... ... в ... журнала «Айкап»
//Общественные науки. - 2003. - №4. - С. ... ... С. Ауыл – ... ... // ... – 2003. - №6. – 26-30 ... Жарма ауданы әкімінің ресми сайты www.garma.vko.gov.kz
42. Қазақстан Республикасының Үкіметінің ресми сайты, www.ukumet.kz
43. Қазақстан Республикасы Президентінің ... ... ... Қазақстан Республикасының 12 – қаңтардан статистикалық агентігінің
мәліметтері, www.stat.kz
45. Официальный сайт Акима Восточно-Казахстанкой области ... ... сайт ... ... ... www.akimsemey.gov.kz
47. Сайт города Усть-Каменогорск www.oskemen.kz
Қосымша А
Кесте А.1- ШҚО-сы бойынша ауыл шаруашылығы жалпы көрсеткіштері
|Аудандар ... ... ... ... (млн. тг.) ... ауыл |
| | ... |
| | |ЖӨ ... |
| ... ... ... | |
| | ... |Мал | |
| | ... |шаруашылығы | ... |1007 |5 |95 |1,8 ... |1898 |24,7 |75,3 |3,5 ... |1881,4 |47,4 |52,6 |3,5 ... |3839 |67 |33 |7,1 ... |5210 |59,6 |40,4 |9,6 ... |1766,8 |22,3 |77,7 |3,2 ... |2050,7 |39,8 |60,2 |3,8 ... |3491,2 |67,7 |32,3 |6,4 ... |2586,6 |33,8 |66,2 |4,8 ... |3450,5 |50,1 |49,9 |6,3 ... |3243,2 |28 |72 |6 ... |1918,3 |13,5 |86,5 |3,5 ... |4637,9 |28,3 |71,7 |8,5 ... |6185,5 |62,1 |37,9 |11,4 ... |5349.9 |63,8 |36,2 |9,9 ... қ-сы |1818.4 |81,3 |18,7 |3,3 ... ... |3231.7 |47,7 |52,3 |6 ... қ-сы |692,2 |70,4 |29,6 |1,3 ... к-ы |52,2 |87,7 |12,3 |0,1 ... ... |54310,8 |48,9 |51,1 |100 ... | | | | ... ... Ә.1 - Әуезов кентінің ...... ... ... ... |2007 |2008 |2009 |
| | ... | | | |
| ... саны ... |2 |2 |2 |
| ... саны ... |2925 |2611 |2848 |
| ... ... |2098 |1806 |2017 |
| ... ... |718 |701 |708 |
| ... ұлт ... ... |99 |104 |123 |
| ... ... | | | | |
| |туу ... |43 |34 |52 |
| ... ... |11,6 |5,8 |27 |
| ... көрсеткіштері: | | | | |
| ... ... |75 |- | |
| ... ... |144 |- | |
| ... ... |-69 |- |43 |
| | |(+,-) | | | |
| ... саны ... |1 |1 |1 |
| ... саны ... |- |- |- |
| ... саны ... |2 |2 |2 |
| ... саны ... |485 |480 |481 |
| ... ... ... |34 |46 |48 |
| ... орталық /5 жас/ |адам |46 |45 |50 |
| ... ... % | | | | |
| ... саны ... |26 |24 |15 |
| ... орналасқандар саны |адам |9 |18 |35 |
| |АӘК ... |мың тг | | |738,1 ... Ә.1 ... |18 ж :қа ... МБЖ ... |мың тг | | |651,0 |
| ... саны ... - |415 |556 |
| ... саны | |67 |61 |67 |
| ... саны ... |15 |6 |14 |
| ... ... саны ... |1 |1 |1 |
| ... саны ... | | |46 |
| ... шаруашылығының жер көлемі |га |3319 |3319 |3319 |
| ... ... ... ... |га | | | |
| |Мал ... ірі қара |бас |1223 |1172 |1223 |
| |о.і. сиыр |бас | | | |
| ... |бас |1317 |1112 |1104 |
| ... |бас |- |- |- |
| ... |бас |185 |171 |166 |
| |құс |бас |660 |700 |700 |
| ... ... ... ... |7 |3 |3 |
| ... | | | | |
| ... ... саны ... |526 |528 |799 |
| ... бюджетке түеімдер: |мың тг | | | |
| ... |мың тг | | | |
| ... |мың тг | | | |
| ... |% | | | ... ... Б.1 - Ауыл ... ... өндіріс
| ... ... |2008 ... |
| ... ... |
| ... ... | ... шаруашылығы |936,9 |123,5 ... | | ... ... қосқанда, дәнді |506,2 |133,7 ... және ... ... ... | | ... және отырғызылатын материалдарды |128,5 |117,0 ... | | ... ... және ... ... |27,2 |170,0 ... | | ... шаруашылығы |703,3 |102,4 ... | | ... қара ... ... |419,4 |100,7 ... және ... ... |73,2 |102,4 ... ... |56,9 |113,4 ... В
Сурет В.1 - Ауыл шаруашылығының жалпы өнімі (қызметтер)
-----------------------

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 90 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қазақстанның экономикалық аймақтары және олардың басылым беттерінде жарық көруі7 бет
Абайдың «желсіз түнде жарық ай» өлеңінің аудармасы жайында3 бет
Азия және Африка елдерінің 2000-2015 жылдарындағы халықаралық аренадағы орнына сипаттама16 бет
Ауыл-село мұғалімдерінің өсу жолдары, олардың құрамындағы сандық және сапалық өзгерістер13 бет
Меншікті қалыптастыру кезеңдерінің негізгі ерекшеліктері мен нәтижелері7 бет
Нарық жағдайында агроөнеркәсiп саласында майлы дақылдар iшкi кешенiн қалыптастыру және дамыту (Оңтүстік Қазақстан облысы агроөнеркісібі мысалында)23 бет
Шыртылдақ қоңыздар биология,зиянды фазасы,таралуы,есептеу әдістемесі5 бет
Қазіргі қазақ аулының мәдени өмірі61 бет
Еңбек ресурстарын ұйымдастыру жайлы ақпарат7 бет
«Қараарна мұнай кен орындарының топырағының ауыр металдармен ластануы»51 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь