Сақтандырудың экономикалық мәні мен ролі

Жоспар
Кіріспе

1Сақтандыру туралы жалпы түсінік және қаржылық тұрақтылық
1.1. Сақтандыру туралы жалпы түсінік
1.2. Сақтандыру түрлері, оның экономикалық мәні
1.3. Сақтандырудың қаржылық тұрақтылығы

2. ҚР . да сақтандыру нарығының қызмет етуі мен оны мемлекет тарапынан реттеу.
2.1. Сақтандыру нарығының дамуы мен қалыптасуы
2.2.Сақтандыруды мемлекеттік құқықтық реттеу
2.3. Сақтанушыны таңдау . тағдырыңды тапсыру

3. Қазіргі таңдағы сақтандырудың жаңаша жолдары

Қорытынды
Қолданылған әдебиеттер
        
        Жоспар
Кіріспе
............................................................................
............................3
1Сақтандыру туралы жалпы түсінік және қаржылық тұрақтылық
1.1. ... ... ... ... ... ... оның ... мәні
.............................12
1.3. Сақтандырудың ... ... ҚР – да ... нарығының қызмет етуі мен оны мемлекет
тарапынан реттеу.
2.1. ... ... ... мен ... ... ... ... Сақтанушыны таңдау – ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... экономикалық мәні мен
ролі. Бұл тақырыпты таңдаудағы мақсатым, қазіргі кездегі ҚР- ... ... мен ... ... ... ... білу.
Курстық жұмысым үш бөлімнен ... ... ... мен ... қарастырдым: Сақтандырудың экономикалық мәні, ... және ... ... ... бар ...... ... өз активтері есебінен жүзеге ... ... ... сақтандыру шартында белгіленген сақтық жағдайы
немесе өзге де ... ... ... жеке немесе заңи
тұлғалардың заңды ... ... ... ... ... ... ... процесі сақтандыру шарты негізінде ... ... ... ... негізінде жүзеге асырылады. Біздің
қоғамымыздағы сақтандыру өзі өмір ... ... ... ... мен даму ... ... ... өзгерістерге
ұшырады. Сақтандыру жиырмасыншы жылдан бастап, сала ретінде ... ... және ... ... ... ... жасауға ықпал жасай бастады. Соңғы жылдар ... ... ... қайта құруларға төтеп берді. Осыған
орай отандық сақтандыру нарығын ... ... ... әрі ... ... ... айтарлықтай жеделдікпен
альтернативтік сақтандыру компаниялары пайда бола ... ... ... үшін ... ... бар. ... ... әртүрлі мәртебедегі әрі сан ... ... ... ... құрылуда. Сақтандырудың бұрынғыларынан ... жаңа ... ... ... бұл ... ... орын алған олқылықтар мен ... ... ... мен ... ... қатысты
сауатты жасалған заң шығару актілерінсіз, нарық жоқ. ... ... ... ... ... ... табылады.
Нарықтық қатынастардың қалыптасуына орай, өзге салалармен ... да ... ... экономикадағы ролі арта ... ... ... ... түрлері бар. Олар: міндетті
әлеуметтік ... ... ... ... ... және мүлік құралдарын сақтандыру, ... ... ... ... ... ... сақтандыру ұйымдары ... ... ... ... ... ісі ... зор ... туғызуда. Мұнда сақтандырудың әр түрі бойынша
заңдар қабылданады. Иран, ... және ... ... бұл ... экономикалық дамумен қатар жүргізіледі. ОЭС –
тің қайта ... қоры 1967 жылы ... ... ... көлемін
өсіру және де одан щетел валютасын ... ... ... ... ... ... ... сақтандыру капиталының
айтарлықтай мөлшері ... ... ... Мысалы, ағылшын
сақтандыру ... өзге ... ... ... сақтандырудың сый
ақшасы 32%, Германияда ... ... ... жыл ... сый ... өсу ... 8 – 10% шегінде. Бұларда өмірді
сақтандыру, медициналық сақтандыру, ... ... ... ... ... Бұл жерде әсіресе, Мюнхендегі, Кельндегі
қайта сақтандыру ... ... роль ... бөлімде ҚР – да сақтандыру ... ... ... мемлекеттік реттеу мәселелеріне тоқталдым. ... 1991 ... ... ҚР – ның ... ... ... ... сақтандыру органдарын финанстық жүйенің ұйымдық құрылымын
шығарды. Осылайша олар жергілікті ... ... ... ... ... ұйым ... ... нарықтық сақтандыру
жағдайында мемлекеттік міндетті және ерікті ... ... ... есеп пен өзін - өзі ... негізінде жүзеге
асады. Компания өз ... ... ... ... ... заң ... Қазақстан Республикасы Министрлер
Кабинетінің қаулыларын, өкімдерін, Жарғыларын ... ... ... ... ... мәселері бойынша ... ... ... ... ... ... мен ... пайда
балансын жасайды, т.б. жұмыстар ... ... ... оңай іс ... ол ... даму заңдарын, ... ... ... ... ... ... ... Сақтандыру
нарығын құруды арнайы сақтандыру туралы ... ... ... ... ... ... бәрі үшін тең ... жасауға
бейімделіп, әсіресе сақтандыру ... аса ... ... болуына мүмкіндік бермейді. ... ... ... VIII сессиясы ( 1992 жылы) «Қазақстан Республикасындағы
сақтандыру туралы» Заң ... ал Х ... бұл ... ... мен ... енгізілген болатын.
Осы Заңмен:
сақтандыру шартын ... мен ... ... ... мен ... ... ... мақтанушылардың сақтандыру қатынастарынан туындайтын
үшінші бір адамдармен қатынастары реттеледі.
Медициналық және ... ... ... ... ... ... ... қайшы мүдделері сақтандыруға
жатпайды. Шетел ... ... ... ... ... ... сақтандыру қорғанысы құқығын
Қазақстан ... ... ... ұйымдарымен бірдей
пайдаланады. Сақтандыру төлемдерінің мөлшерлері шартпен ... ... ... ... төлемдеріне кірмейді.
Тараптардың келісімімен ... ... ... ... ... Сақтанушы алған сақтандыру сомасына және ... ... ... ... сомасын уақытылы төлемегені үшін
сақтандырушы сақтанушыға мерзімі өтіп кеткен әр күн үшін ... ... ... - ... ... – 0,1% ... өсім ... алғаш рет тәжірибеде ... ... – ақ, ... мен ... айқын байқалды. Біздіңше сақтандырудағы
кемшілігін ... ... ... ... ... қадағалау\ының
болмауы.
Үшінші бөлімде, қазіргі таңдағы ... ... деп ... ... ... ... қарай келтірілген
заңның орнын ... ... ... ... ... ... ретінде сақтандыруға үлкен көңіл бөлініп отыр. 1995 – ... ... ... өсуі мен дамуын ... ... ... ... 22 ... ... ал 1997 жылдың орта
шенінде жалпы ... қоры 1084,5 млн ... ... ... ... ... ... Әзірге Қазақстанда сақтандыру
компанияларын тек екі ұйымдық – құқықтық формада ғана - ... ... және ... ... ретінде ғана құру
мүмкін болып отыр. Бүгінгі күні ... ... ... ... ... лицензиялау, сақтандыру делдалының
міндеттерін және ... ... ... керек.
Қазақстанның егеменді мемлекет ретінде ... ... ... ... қалаған бірнеше заң
актілері қабылданды. Қазақстан Республикасындағы ... ... заң 1992 жылы ... ... ... Республикасының егеменді мемлекет
ретінде ... мен ... ... ... реформалардың едәуір
өріс алуын талап етеді. Бұл үрдісте оның ... ... ... жүйесі маңызды орын алады. Сақтандыру ұйымдарын кеңейтуге
мемлекет те мүдделі. ... ... ... ... мен ... ... ... жағдайлар салдарынан сақтандыру
қорғанысын қамтамасыз ету ... ... ... ... ... ... және оның түрлері
1.1 Сақтандыру туралы жалпы түсінік
Сақтандыру – қоғамның ... ... ... бейнелейтін көне категориялардың ... ... ... ... өндірістік және әлеуметтік экономикалық қызметтің
барлық ... ... ... ... ... ... себеп – бұл
өндіріс пен адам өмірінің қауіп – қатерлі сипаты. ... ... ... ... ... санаттарының өмір
тіршілігі мен әл – ауқатын қолдап ... ... ... сатып алу
үшін қоғамның, жеке өндірушілердің, олардың ... ... ... ... ... – заттай қосалқы қорларын ... ... де, ... – ақ ақша ... ... ... қаражаттары болуы тиіс. Мұндай ... ... ... пен сақтық қорлары түрінде қалыптасады.
Сақтандырудың мақсаты - ... ... ... ... ету үшін ... ... ... қоғамдық және ұжымдық қорғау болып табылады.
Сақтандыру категориясы үшін мына ... оған тән ... ... ... ... қатынастардың төтенше (жай емес) сипаты (кез келген ... ... ... ... кәсіпорын немесе оның ... адам ... ... ... ... ... ... бар:
- сақтық қатынастарының ақшалай сипаты,
- сақтандырудың қоғамдық өнімнің құнын қайта ... ... оның іс – ... ақша қорларын жасап, пайдаланумен қосарланып
отыруы,
- сақтық қатынастарының бір бөлігінің міндетті ... ... ақша ... ... ... ... ... баламалылығы
барлық жағдайда бола бермейді (қатынастардың баламасыздығы).
Сақтандыру шеңберінде ... ... ... субьектісі болып келетіндіктен сақтандыру жалпы мемлекет
қаржысының құрамды бөлігі ... ... ... барлық жағдайда
сақтық ісін (қызметті, бизнесті) ... жүйе ... ... ... оның ... бөлу ... жүзеге
асыратын арнаулы қаржы кредит ... ... ... ... экономикалық мәні барлық ... ... оқыс ... ... көмек
көрсетілетіндігінде. Демек, сақтандыру - қолайсыз құбылыстар
мен ... ... ... ... жеке және заңды ... ... ... және ... ... ... қатынастардың айрықша сферасы.
Сақтандырудың экономикалық мәніне бұл ... ... ... ... оның ... өтемдік,
жинақтық және бақылау функциялары сай келеді.
Бөлу функциясы: бұл ... ... ... бөлу
ретінде көрінуі. Ол алдын алу функциясына, ... ... ... ... ... сақтық жағдайының болу мүмкіндігін
жоюға бүгіледі. Жеке ... ... бөлу ... ... түрлерінің жинақтық функциясына бүгіледі.
Бақылау ... ... ... жұмылдыруды және
сақтық қорын қатаң ... ... ... ... болатын тараптардың нақты қатынастарында көрінеді.
Соңғы ... ... ... ... ... сипаттау үшін тәуекелдік функциясын қарауды
ұсынады, өйткені сақтық тәуекелі ... ... ... ... ... ... ... орнын толтырумен байланысты.
Сақтық ... бір ... ... ... мен (кең ... ... ... отырып) қоғамдық қорғаудың ... ... ... ... арналымы болады. Бұл қатынастар мен ... және ... ... бар ... ... және жоюға бағытталған. Мұндай ... ... ... ... ... (жалпымемлекеттік материалдық
резервтерден, Үкіметтің резервтік ... ... ... халықтың ерікті қайырымдылықтары ... ... ... ... Бұл ... ... ... пен
инфрақұрылымның обьектілерін жаңғыртуға, экологиялық тепе – ... ... ... шараларды жүзеге ... ... ... пайдаланылады.
Қатынастардың екінші бөлігінің ... ... ... - ... ... мен ... ... жасап, пайдалана ... ... ... ... ... болады. Бұл
қатынастардың іс - ... ... ... ... ... ... ... тұйық аясын ... және ... осы ... шегінде бұл қатынастардың
баламалығына жете отырып, ... мен әл ... ... мүлкін, сонымен ... ... ... ... ... қорғау жөніндегі қатынастар болып
табылады. Бұл - ... ... мен ... ... ... ... ... үшін мүлікті сақтандыру.
Сақтандырудың жалпы жүйесінің ... ... ... ... ... ... теориясында ... ... ... шама ... проценттер әдісі бар.
Орташа шама әдісі шағын ... ... ... бойынша мөлшерді анықтау үшін қолданылады, мысалы,
сақтандыру ... ... ... өндірістік қуатын,
технологиялық циклдың түрін және т.б.
Проценттер әдісі ... мен тағы ... жаңа ... өнеркәсіптегі жаңа өндірісжағдайымен
сол секілді оның технологиясының ... жаңа ... ... ... ... әуәдегі жол қатынастарының жоғары өткізіп
жіберу әрі тасымалдық мүмкіндігі бар ... ... ... ... ... ... тығыз
байланысты. Қатерді туралау, тарату мен бөлу техникалық тәсілден құрылады,
яғни бұдан іс ... ... ... ... ... ... пайда болуы адамдардың еркі мен оқиғаның кездейсоқтығына ... Бұл ... апат пен ... ... ... ... ... тиімді бақылау қойып және де оның қажет емес әсер ... ең ... ... жеткізгенде ғана сол тиісті ғылыми білімге, сол дәрежеге
қол жеткізеді. Қатерді бағалау үшін ... ... ... қолда болуы
қажет.
Теория мен практика жүзінде экологиялық, көліктік, саяси және арнайы
қатерлер деп ... ... ... ... ... ... яғни нақты
бір сақтандыру мүддесіне әкеп соғады. Көлік ... ... ... теңіз бен әуе кемелерін сақтандыруға келтіреді, сол
секілді ... ... әуә, ... әрі ... ... тасылатын
жүктерді сақтандырылуына әкеледі.
Саяси (жазалау) ... ... ... пен оның ... шет ел ... тарапынан жасалатын құқыққа қарсы әрекеттеріне,
шараларымен акцияларына байланысты. Бұл ... ... ... ішіне кіреді.
Арнайы қатерлер деп – бұл ерекше құнды ... ... ... ... ... және басқа қымбат заттар, металдар және
олардан істелген бұйымдар, өнер шығармалары, қолда бар
ақшалар т.б. Осы ... ... ... ... ... атап ... және де ... жауапкершілігінің
көлеміне енгізіледі.Сақтандырушы құрылған сақтандыру қорынан
сақтандыру оқиғасы пайда ... ... ... өтем ... ... әрекет етіп тұрған бүкіл кезең бойына қаржы беруге дайын болуға тиіс.
Міне, осылайша теориялық тұрғыдан ... ... ісін ... ... тек бір ғана ... қатердің қауіп – қатеріне ұшырайды.
Сақтандыру кезінде сақтық резервтері мен қорларын қалыптастырудың екі
негізгі әдісі қоладнылады, олар: бюджеттік жіне сақтық ... ... ... ... ... қаражаттарын,
яғни бүкіл қоғамдың қаражаттарын пайдалануды болжайды.
Сақтық әдісі қорларды шаруашылық жүргізуші субьектілер мен ... ... ... ... ала ... жарналардың мөлшері және
оларды төлеудің тәртібі сақтандырудың түріне қарай немесе заңмен не ... ... ... арнайы келісімшартпен анықталады.
Сақтық қатынастарының бірінші бөлігінде – қоғамдық ... ... ... ... бөлікте - әлеуметтік сақтандыруда – қос ... ...... ... мен ... ... тек ... әдіс
пайдаланылады.
Сақтандырудың экономикалық категориясының материалдық ақшалай иелері
сақтық қорлары бола алады, олар ... ... ... ... ... қатысушыларының жарналары, мемлекеттік бюджет
қаражаттары, қаражаттардың ерікті ... ... ... мен сақтық
қатынастары қатысушыларының тарапынан болатын бірқатар басқа ... ... ... ... ... ... ... болып табылады.
Сақтық қорлары – қоғамның ұлттық шаруашылығындағы сан алуан, алдын ала
болжануы мүмкін емес жайттардан сақтануға арналған ... ... ... ... ... ... ... қорларында қоғам мүшелерінің
ұжымдық және жеке ... ... ... тіршілік әрекетінің сан
қырлы экономикалық және әлеуметтік аспектілері көрінеді.
Сақтық қорларының басқа қорлардан ерекшелігі: олар ... ала ... да, ... ... да ... Ол ... ... және қорлануға міндетті қызмет етпейтін табыстардың бірден
бір бөлігі. ... ... ... ... ... ... қатынастар болып табылады. Ең алдымен бұл жалпы сақтандыру мен
өмірді ... ... ... ... қызметтер көрсетуі
өзгеше сақтық қызметтерін көрсетуде ... және ... ... ... нарығында ұсынылады. Бұл қызметтер көрсетудің бағасы
сақтық
тарифтері мен жарналары түрінде болады. ... ... ... ... ... және бағаның деңгейімен анықталады.
Клиенттерді тарту үшін сақтық ... ... ... ... ... көрсетудің ассортиментін кеңейтеді,
ысыраптар мен зияндарды өтеу жөніндегі ... ... ... есебінен жасалынатын сақтық
қорлары белгілі бір уақытта тікелей арналымында – ... ... ... ... ... ... ... қорларының қаражаттары
қосымша табыс алу үшін коммерциялық айналымға жіберілуі тиіс. Өз ... ... бір ... ... тарту үшін сақтық қызметтерін
көрсетудің бағасын төмендетуге бағыттаған орынды. Сақтық ұйымдарының осыған
ұқсас ... ... ... ... шарттарда қолайсыз түрлі
жағдайлардың салдарлары кезіндегі ысыраптар мен залалдардың қашқысы келетін
тапсырыскерлерді тарту жөніндегі бәсекенің пайда ... ... ... қатынастарға көшуі, кәсіпкерлік
қызметтің дамуы, тауар мен айырбас шеңберінің, ... ... ... өзара келісімшарт ... ... ... ... ... ... жүйесін талап етеді.
Тек сақтандыру негізінде ғана ... ... ... ... және тұтыну процесінде пайда болатын қоғамдық және жеке
мүдделерді ... ... ... ... ... ... ... маңыздылығы бірқатар факторлармен айқындалады.
Біріншіден, мемлекет тарапынан ... ... ... ... ... ... ... пен ұйымдардың түрлі
мүдделерін қорғауға мүмкіндік ... ... ... ... ... ... төтенше жағдайларды жою жөніндегі шығыстардың
негізгі ауыртпалығы ... ... ... ... болып
табылатын мемлекеттік бюджетке түседі.
Екіншіден, сақтандыру механизмін қазіргі жағдайда ... ... ... жедел дамытуды, Қазақстан ... ... ... оның ... мен ... ... деңгейін ескере отырып, ... ... ... ... ... ... экономикасының сенімді әрі
орнықты ... ... ... ... ... үшін ... негіз
жасауға, азаматтар мен ... ... ... ... ... ... ... Сақтандыру мәселесі, медициналық
сақтандыруды қоса алғанда, әлеуметтік қамсыздандырудың ... ... ... ... ... коммерцияның шектес сфераларына қаражаттарды
инвестициялау жөніндегі сақтық ұйымдарының қызметі сақтық ісі ... ... ... ... негізінде не өзара
сақтандыру ... ... ... ... ... ... ... бір тарап (сақтанушы) сақтық сыйақыларын төлеуге ... ... ... (сақтандырушы) сақтық жағдайы пайда болған кезде сақтанушыға
н/е оның пайдасына шарт жасалған өзге де тұлғаға ... ... ... ... ... ... өтемін төлеуге міндеттенеді.
ҚР- ның Азаматтық кодексі бойынша мыналар сақтандырудың нысандары
болып табылады:
міндеттілік дәрежесі бойынша – ерікті және ... ... ... – жеке және ... ... ... асыру негіздері бойынша – жинақтаушы және ... ... ... өзі өмір сүрген уақыт ішінде өзінің
қалыптасуы мен даму ... ... ... ... төтеп
берді. Сақтандыру жиырмасыншы жылдан бастап, сала ретінде ... ... және ... ... ... ... ... материалдық
игіліктерді жасауға ықпал ете бастады. Бүгінде біздің мемлекетіміз
экономикалық әрі ... ... ... тұр. Сақтандыру ұйымдары аталмыш
қиындықтарды бастан ... әрі ... ... икемделіп, өздері де
өзгерістерге түсуде. Cоңғы жылдар ішінде сақтандыру жүйелері ... ... ... ... ... орай ... ... нарығын
демонополизациялаудың фактісі болып әрі осының жалғасы ретінде айтарлықтай
жеделдікпен альтернативтік сақтандыру компаниялары құрыла ... ... ... үшін ... ... бар. Сақтандырудың
бұрынғыларынан түбегейлі өзгеше жаңа ... ... ... бұл ... жағдайындағы орын алған олқылықтар мен кемшіліктер ескерілген.
Нарықтық қатынастың қалыптасуына орай, өзге салалармен ... ... ... ҚР – ның ... ролі арта түсуде. Осы мақсатқа орай
экономикалық инфрақұрылым мен сақтандыру ісінің ... ... ... ... ... енгізілген. Сақтандыру тіпті де оп – оңай ... ... бұл ... әрі сан ... экономикалық механизм. Біздің
қоғамымыздың экономикалық өмірінде, оның ... ... ... ... ... ... мен ... міндеттері алға қойылуда. Нарықтық
экономика сақтандырудың негізі болып табылады. Осы себепті де ... ... ... ... ... Сақтандыру түрлері, оның экономикалық мәні
Республика нарықтық ... ... ... рісін кеңейтіп, ықпалын да арттыруда. Әдетте, мемлекет
халықтың әлеуметтік жағдайын ... ... ... ... ... ... етуді, сақтандыру системасын ұтымды
пайдаланады. Тұрақты әрі сапалы түрде ... беру ... ... ... экономиканың айқын белгісі, бұған дәләе іздесек, ... ... ... кездестіруге болады.
Сақтандыру жүйесінің жағдайы тұрғындар мен шаруашылық
субьектілердің сақтық мәдениетке және олардың ... ... нық ... ... ... ... Сақтандыру жүйесін орнықтыруда
белгілі бір табыстарға қол ... ... те, ... ... ... оның ... экономикадағы орны мен даму өзгерістері ... ... ... тұру ... ... бір ... ... қаржылық
проблемаларды жоюға арналғанын түсіну, жан – ... ... ... Бұл өз ... ... ... мүліктерін сақтандырған иелер
үшін қалай маңызды ... дәл ... ... сауда үшін де қажеттілігі
өте ... ... ... да, ... түрлі қауіптер туындайтын
жағдайда, адам ... ... ... неліктен жұмсауға тиіс? Ал егер
адамдар түрлі кәсіпкерлікке қаржы жұмсамаса, бұл ... ... ... ... ... ... импорт көлемінің көбеюіне,
халықтың жалпы тұрмыс жағдайының төмендеуіне әкеліп соқтырады. Мінеки. Осы
әсерде, сақтандыру ... ... іс - ... қомақты бір бөлігін сақтандырушыға жүктейді. Мұны ... – ақ ... ... ... ... ... ... бұл транспорт иелерінің А:Қ:Ж: , нотариустармен аудиторларды
сақтандыру, ал 2005 ж. 1 ... ... ... ... жұмысшыны еңбек
міндеттеттемелерін атқарудағы өміріне зияндылық туғызатын ... ... ... ... ... тағы бір ... жағы, ол кәсіпкерлердің
белсенділігі мен іскерлігін ынталандырып, едәуір өсуіне ықпал жасайды. Бұл
өз ... ... ... ... жұмсау арқылы асырылады, ал басқа
жағдайда болса бұл қаржының келешектегі ... бір ... жабу ... ... ... ... тура ... Сонымен қатар, орташа және ірі
фирмалар төтенше жағдайға арналған қаржы резервтерін жасауы мүмкін, әрине
ол қаржыны дер ... тез алу ... әрі оны ... ... ... ... ... қажет. Сақтандыру компаниялары
мінеки осы жеңілдіктерді қамтамасыз ете алады.
Сақтандыру компанияларында шоғырланған ... ... ... ... өз ... жеке ... қор жасауынан
гөрі, одан әлдеқайда келі қаржы жинап, өз кәсібін ... ... ... ... Әрине бұл жерде, сақтық алуға жұмсалатын жарнаны,
кәсіпкерлікке болатын белгілі бір «шығын» деп есептеу керек. Сонымен қатар,
кәсіпкер ... ... ... ... ... ... ... арқасында, төніп қалады –ау ... ...... жұмыс жүргізуіне мүмкіндік береді. Қысқаша ... ... ... ... ... жан дүниесі бір қалыпта тыныштықта жұмыс
істейді.
Сақтық қажеттілігі, шығын ала ... ... ... Осы ... ... ... ... шығынын
болжып, бақылауға деген қызығушылығы әбденорынды. Бұны жоққа шығарудың
қажеті де жоқ, өйткені ... ... ... ... бас тартса,
онда ол сақтандыру компаниясы өзінің сақтық беру кәсібін де ... ... ... ... ... ... зор ақша
сомаларын шоғырландырған. Бұл қаржының жиналуы, сақтық жарнаманың төлену
күні мен ... ... ... ... ... құн ... мерзім кезінде
орын алады. Мысалы, сақтық жарнамасы қаңтар айында түсірілсе, ол ... сол ... ... ... ... де, ... одан ... де түспеуі
мүмкін. Сақтандырушы ол ақшаны, заңды пайдаланушы ... кез – ... ... ... ... ... ... ұзақ мерзім бойы
жиналған барлық ақшалардың жарнама төлемақыларын ... ... ... мол
ақша мыңдаған жеке заңды тұлғалар салған ... ... ... атап ... ... ... ... бір саласы болып орын алуы,
«амалсыз» жиналған қорлардың пайда болуына себепкер болады. Мысалы, өз үйін
сақтандырып ... ... ... ... ... сатып алуға, не несиеге
беруге артық ақшасы болмауы мүмкін ғой. Сондай кезде оның ... ... ... ... ... ... ... сондай төлемдеріне қосылып
мол қаржының басын құрайды, ол қаржыны сақтандыру компаниясы ... ... ... ... ... ... оның ... әрина «АСКО»-ның
орны бөлек, сізге сақтықтың қажеттілігі мен ... ... ... ... ... олар ... пен көмегін аямай кез келген
сақтыққа байланысты проблеманы шешіп беруге дайын.
«АСКО» сақтандыру компаниясы КСОР –дағы ең ... ... ... ... 1988ж. 7 ... ... құрамындағы
жүздеген бөлімшелері мен филиалдары бар ... ... ... ... 1991 ж. ... ... филиалы өзінің
дербес заңды дәрежесіне ие болды. Қазақстан «АСКО» ... ... ... ... ретінде жұмыс атқарып, халыққа сақтық қызметін
жан –жақты көрсетіп
келуде.
АСКО компаниясы Дос № 9 – 5/1 және ОС № 9 -5/1 ... ... ... ... ... ... ... сақтандыру.
3. Жүкті сақтандыру.
4. Жазатайым сәтсіз оқиға және аурудан сақтандыру.
5. ... ... ... – құқықтық жауапкершілігін
сақтандыру.
6. ... зиян ... АҚЖ ... ... зиян ... АҚЖ ... ... ортаға зиян келтірудегі АҚЖ сақтандыру.
9. Жұмыс орнында өз ... ... ... ... ... ... берушінің АҚЖ сақтандыру.
Егер кісінің меншігіндегі мүлкіне зақым келген жағдайда н/е
өмірі мен денсаулығына тиетін зиянды алдын алу ... олар сол ... ... ... ... ... ... сенбей, өздері алдын –
ала әрекет жасауы керек.
Мемлекеттік бюджетке мұндай ... ... ... оқу ... ... ... жәрдемақы, денсаулық сақтау т.б.
топтар құрылған. Бүгінде сақтандырудың бірнеше түрі қалыптасқан.
Міндетті әлеуметтік ...... ... ... жоғалтуына және жұмысынан айырылуына, ... ... ... бір ... өтеу үшін ... және ... беретін шаралардың жиынтығы, азаматтарды
әлеуметтік қорғаудың мемлекет жүзеге асыратын нысандарының ... ... ... ... ... елдер
| Бағдарлама | 1912 | 1940 | 1949 | 1967 | 1990 |
| |13 |57 |58 |120 |145 |
|1 ... ... |11 |57 |57 |117 |136 |
|2 ... ... | | | | | ... жағдайлар |7 |24 |36 |65 |84 |
|3 ... ... |5 |33 |44 |92 |135 |
|4 ... |2 |21 |22 |34 |40 |
|5 ... | | | | | ... | | | | | |
| | | | | | ... – 1930 ж. әлеуметтік сақтандыру жүйесінің даму жылдары деп айтуға
болады. 1912 ж. 13 мемлекетке енгізілген ... 1938 жылы 30 елде ... ж. ... ... ... ... құрылған
Халықаралық еңбек ұйымдастыру органы әлеуметтік сақтандыр жүйесін ... ... ... Осы ... № 1, № 2 ... жұмыссыздықтан және
аналарды қорғау мәселерін шешуге арналған.
1940 – 1960 жж. ... ... ... ... елдер саны 58 ден 120 ға барды. ЖІӨ - дегі әлеуметтік ... ... ... жәрдемақылардың көлемінің өсуіне және төлеу мерзіміне
ықпал етті.
1975 ж. ЖІӨ - дегі ... ... ... ... ... 20-25 % ... 1950ж. ... 1975 ж. 5-9 есе өсті,
1980ж. 10 есе өсіп отырды.
Кесте 2
Еуропаодақтарындағы елдердің жеке және әлеуметтік сақтандыру жарналары
|Елдер ... ... ... ... ... |
| ... ... ... ... ... |
| ... |ЕСU | | | |
| | ... | ... | |
| ... ... ... ... ... |Жұмыс |
| ... ... | | ... |
| | ... | | | |
| | | | | | ... |1458 |1306,6 |3777,1 |1188,3 |2588,8 ... |1317 |947,9 |3087,0 |2299,3 |787,7 ... | | | | | ... |904 |822,5 |77,6 |26,5 |51,1 ... |899 |608,9 |3480,8 |1627,4 |1853,4 ... |765 |598,0 |2833,7 |944,6 |1889,1 ... |622 |416,9 |3112,8 |1455,6 |1657,2 |
| |296 |248,1 |2319,2 |513,4 |1805,8 ... ң 2003 ж. 25 сәуіріндегі №405 -2 «Міндетті әлеуметтік сақтандыру
туралы» заңына сәйкес 2005ж. 1 ... ... ... Міндетті
Әлеуметтік сақтандыру жүйесі қолданысқа енгізілді. Аталған Заң ҚР ... ... ... ... ... ... ең ... бірі - әлеуметтік тәуекелділікке ... ... ... үш ... ... ... болып табылады.
Міндетті әлеуметтік сақтандыруды енгізу әлеуметтік қорғаудың
екінші деңгейі болып табылады және ол әлеуметтік тәуеклділік жағдайына ... ... ... ... ... ... ... асыраушысынан
және жұмысынан айрылған жасанда ... ... ... жүйесін құруға бағытталған. Сонымен қатар, әлеуметтік кепілдіктер
мен еңбек ... ... ... ... ... жарақаттар мен
кәсіптік аурудың ... - ... ... ауыртпалығын
азайту үшін негіз қалыптастыру мақсатында болашақта жұмыскерлердің еңбектік
міндетін орындау барысында ... мен ... ... ... ... ... жауапкершілікке шақыратын міндетті сақтандырудың
үшінші деңгейін енгізу қарастырылған.
Заңға сәйкес ... ... ... ... ... ... етушілер, яғни еңбек қабілетін жоғалтқандар, асыраушысынан
және жұмысынан айырылғандарқатарына жатқызған уақытта әлеуметтік ... ... ... ... пайдалана алады.
Әлеуметтік сақтандыру жүйесін басқаруға бірқатар мемлекеттік
органдар ... Атап ... ... ... ... ... міндеті ҚР Қаржы Министрлігіне, оның ішінде жергілікті
жерлердегі салық органдарына жүктеледі. Мемлекеттік әлеуметтік сақтандыру
қорының ... ... және ... ... мәселесін ҚР –ң Ұлттық
Банкі жүзеге асырады, ... ... ... ... Әлеуметтік сақтандыру қорының өзі айналысады.
Жалпы сақтандыру саласы ерікті сақтандыру нысанында ... ... ... ... және аурудан сақтандыру,
медициналық сақтандыру, көлік құралдарын, мүлікті, т.б. сақтандыру жатады.
Медициналық ... ... ... ... сақтандыру бағдарламасына сәйкес медициналық ... ... ... ... ... жүзеге асыру көзделетін
жеке басты сақтандыру түрлерінің жиынтығы.
Көлік құралдарын сақтандыру көлік құралын иеленуге, пайдалануға,
оған билік ... ... ... ... мүдделеріне оның
зақымдануына н/е жойылуы, ... ... ... н/е ... әкетілуі салдарынан
келтірілген зиянды ішінара н/е толық өтемі мөлшерінде сақтық ... ... ... ... ... ... болып табылады.
1.3. Сақтандырудың қаржылық тұрақтылығы
Қазақстандағы сақтандыру нарығының тұрақты дамуы үшін
сақтандырушылардың ... ... жай – ... ... ету маңызды
болып саналады.
Сақтандырушыларға сақтанушылар алдындағы өз ... мен ... ... ... да, ... қызметінде компанияның
міндеттемелері бойынша жай төлеу қабілеті емес, қайта кез- келген қолайсыз
жағдайларда оларды орындау ... ... ... ... ... ... күйі ... кезеңдерге тап болса да, экономикалық жай –
жансар өзгеріп жатса да, сақтандыру ... ... ... ... ... ... ... туралы»
Жарлығында «сақтандырушылардың қаржылық тұрлаулы ... ... ... төленуі, сақтандыру резервтері, ... және ... ... ... делінген.
Отандық тәжірибеде қолданылып жүрген «Сақтандырушының өз
қаражаттары» деген түсінік тым қарама ... және ... бір ... етеді. «Сақтандыру туралы» ... 38 – ... ... ... өз ... ақша қаражаттары ішінде
жарғылық қордың, сақтандыру резервтерінің қаражаттары, негізгі ... ... ... ... ... ... қаражаттары жатады».
Біздің көзқарасымызша, мұндай қағида кәсіпорынның өз
капиталын анықтау кезінде бүкіләлемдік тәжірибеге мүлдем ... ... ... ... ... тепе – теңдікке сүйенсек:
Активтер = ... + ... ... Осыдан
мыналарды табамыз:
Активтер – Міндеттемелер = Өзіндік ... ... деп ... ... ... ақша ... сондай – ақ қаржылық салымдар ... ... ... және ... ... ... сипаттайды. Міндеттемелерге сақтандыру резервтері.
Қарыздар мен банк ... ... ... мен ... ... ... ... қаражаттарының негізгі түзілімі –
жарғылық қор.
Жарғылық қор – сақтандырушының ... ... және ... ... қаражаттары мен сақтандыру
төлемдерінің ағымдық түсімдерінің ... ... ... төлеу үшін қолданылады. ... ... зор ... ... ... ... тәртібін сенімдірек
жоспарлауға, жеткілікті ірі операцияларды ... ... ... төтеп беруге мүмкіндік ... ... ... ... ... қордың төменгі мөлшері заңды түрде талап
деңгейі 40 мың ең аз ... ... ... (300 мың ... ... ... ... отандық сақтандыру ұйымдары
әжептәуір нығайды. Егер 1994 жылы жарғылық қор 33476 мың теңгені құраса,
одан бір ... ... ... есеппен 1521,6 мың теңгеден келсе,
1996 жылы бұл көрсеткіштер 768099,5 мың және 14492,4 мың ... ... 1996 жылы ... ... ... ... 9,5 ... жарғылық
қорды иеленді.
Кесте 3
|Жылдар |Сақтандыру ... |Қор ... ... | |
| ... ... ... |10000-нан |20000|
| ... ... ... ... |20000-ға |-нан |
| | | ... ... ... |жоғар|
| | | | | | |ы |
| | | | | | | ... |22 |12 |9 |1 |- |- ... |53 |6 |34 |7 |3 |3 ... |53 |6 |2 |9 |29 |7 ... көретініміз: 1994 жылы сақтандырушылардың 50 пайыздан ... млн ... ... ... ... ... ал 1995 және 1996 жылы ... санының тек 11% ғана. 1996 жылы сақтандырушылардың негізгі бөлігі
өздерінің жарғылық қорларын 10 млн ... ... ... бұл жаңа ... ... ... ... Бұл көрсеткіш бойынша «Сенім»
(84,7 млн тг) және Қазақинстрах (76,3 млн тг) ... ... ... ... ... ... қорының абсалюттік мөлшерінің
осындай өсу үрдісі ең ақырында олардың қаржылық бекемділігін қамтамасыз
етуге және ... ... ... ... дамытуға оңтайлы әсерін
тигізді.
Сақтандырушының қаржылық тұрақтылығын қамтамасыз ететін ... бірі – ... ... ... ... ... 37 ... «сақтандыру резервтері сақтандырушының сақтандыру келісімі ... өз ... ... ... етуге арналған» деп белгілейді.
1995 жылы ... ... 572,2 млн ... ... резервтерін
түзеді, ал 1996 жылы бұл 1017,9 млн тенгеге, яғни 1,8 есеге жетті. ... 1995 ж. 24,5 ... ал 1996 жылы 212,4 млрд ... ... ... қабылдауға мүмкіндік береді.
Сақтандыру резервтерінің көздеріне республикадағы заңдар
жиынтығына сәйкес тек сақтандыру ... 25 және 90 % ... ... ... ... ... 2 түрін ажыратуға
болады: сақтандырудың тәуекелділік және жинақтау ... ... ... ... әдісі мейлінше қарапайым. Оның ... ... ... нәтижені өз бағамдауы бойынша
түзілдіруге мүмкіндігі бар. Мәселен, сақтандыру ... ... ... ... ... отырып, сақтандыру ұйымы нөлдік немесе теріс
нәтижеге шығады, сөйтіп бюджетке салықтық аударулар ... ... ... есептеудің проценттік аудару тәсілі
біздің республикада тек сақтандыру жүйесінің тұрақтылығын сырт ... ... ал ... ... ... ... кепілдемейді
және де нарықтық экономикалы елдерде резервтерді түзілдірудің әдістеріне
қарама – қайшы ... ... ... ... ... ... ... сақтандырушының әрбір міндетіне түрі сақтандыру
резервтерінің тиісті түрімен ... Атап ... ... іс – ... ... ... байланысты
резервтер, жыл сайынғы рента резервтері, қор резервтері мен ... ... Ал ... басқа түрлері бойынша - сыйлық
резервтері және ... ... ... ... ... сақтандыру резервтері түзілуінің
өркениетті тәсілдерін енгізу жөнінде шараларды жүргізуді ... ... ... ал олар ... сақтандыру келісімдері бойынша
міндеттемелерін орындау үшін ... ... ... ... етер еді. Тек сақтандыру ... ... ... ... ... және ... ... етудің тиімді жүйесін құру, сақтандырушылардың төлем
қабілетін бағалауға қазақстандық және ... ... ... ғана
ұлттық сақтандыру нарығының серпісді ... ... ... ...... ... боп қалуы керек.
2. Сақтандыру нарығының дамуы, сақтанушының мүддесін қорғау.
2.1 Сақтандыру нарығының дамуы мен қалыптасуы
Сақтандыру нарығы дегеніміз ақша қатынастарының сферасы, онда ... сату ... ... ... ... ... ... табылады және оған
деген ұсыным мен сұраныш қалыптасады. Сақтық келісімшарттарын жасауға және
сақтық операцияларының нәтижелігіне жетуге ынталы ... ... іс ... ... ... жүргізіледі.
1991 жылы 22 қантарында Қазақстан Республикасының Министрлер
клиенті өзінің Қаулысымен ... ... ... ... ... құрылымы шығарды. Осылайша олар жергілікті ... ... бар ... ... ұйым ... ... ... бюджеттік қысымнан босанып, сақтандыру ісін дамыту мүдесіне арналған
дорды, сондай – ақ өз ... ... ... жұмсауға мүмкіндік
алды.
Экономиканы нарыққа қайта бейімдеу, тәуелсіздігін жариялауына
байланысты республиканаң саяси және экономикалық ... ... ... айланыстарының дамуы мен өзге де факторлар сақтандырудың орнын,
рөлін, сипатын жаңаша ойлауға мәжбүр етіп әрі оның ... ... ... ... ... етті.
Нарықтық қатынастардың қатал жағдайындағы жұмыс істеуге әзір
болу қажеттілігі пайда болып, ... ісін енді ... да ... дамытып, комерциялық саясатты білімділікпен жүзеге асыру қажет.
Тек мемлекеттік сақтандыру жүйесінің жаңартылған, нарықтық ... ... түрі ғана ... ... ... ... етіп, ақша – қаржы процезін реттеуге өзінің абройлы
рөлін атқара алады.
1991 жылы 10 ... ... ... ... конференциясы республиканың бұрынғы мемлекеттік сақтандыруы
базасының ... ... ... ... мен фирмалары бар Қазақстан
Республикасы мемлекеттік коммерциялық сақтандыру ... құру ... ... ... мен ... Кеңесі жөніндегі ережені бекітіп, оның
құрамын сайлады.
1991 ж. 7 ... ... ... «Қазақ ССР мемлекеттік
сақтандыру Бағдарламасын ҚР-ң мемлекеттік ... ... етіп ... құру ... ... қабылдап және
оның Жарғысын бекітті. ҚР- сы Министрлер Кабинеті өзінің 1992ж. 25
ақпандағы Қаулысымен сақтандыру компаниясының ... ... мен ... енгізді. ҚР – сы мемлекеттік коммерциялық
сақтандыру компаниясы өзінің активтері мен пассивтері
бар, тәжірибелі, ... ... ... сөз жоқ, ... ... ... орнын алатын, әрі Қазақстанның 20
сақтандыру ісін дамытуға өзінің жетекші ролін ... ... ... ... мен ... ... сақтандыру қызметінде
сақтандыру органдарының еріктілігі мен жауапкершілігін арттыру, нарықтық
экономика жағдайындағы қаржылық қызмет нәтижесіне ... ... ... мақсатымен ҚР –сы Министрлер Кабинеті 1991ж. 7 мамырында «ҚР
сы мемлекеттік сақтандыру басқармасын ҚР сы ... ... ... етіп ... құру ... № 289 ... қабылдады.
ҚР сы мемлекеттік коммерциялық сақтандыру компаниясының ... мен ... ҚР сы ... ... ... компаниясы облыстардың,
Алматы қаласының сақтандыру фирмаларын, ... ... ... ... ... сақтандыру жағдайында мемлекеттік міндетті және
ерікті сақтандыруды жүргізіп, мамандандырылған қызметтердің алуан ... ... ... және де ... ... емес сақтандыру
ұйымдарымен қатар, толық шару-қ пен өзін өзі қаржыландыру негізінде жүзеге
асырады.
3. Компания өз ... ҚР сы ... ... ... ... ҚР сы ... Кабинетінің қаулыларын, өкімдерін, сондай ақ
Жарғыны ... ... ... ... - ... ... ... бөлімшелердің
жұмысын ұйымдастырып оларға кеңес беріп, басқалай да ... ... ... ... мәселелері бойынша нұсқаулар мен ... ... ... ойластырады және сақтандыру ... ... ... ... ... ... әрі қосалқы қор құрады.
- сақтандыру фирмалары мен оның филиалдарымен кіналап – талап ... ... ... ... министрлермен, ведомстволармен іскерлік байланыс орнатады.
5. Сақтандыру фирмасы: - сақтандыру ... ... ... ... ... сметасын қарап, бақылау жасайды
- сақтандыру операцияларының бухгалтерлік және статистикалық есебін
ұйымдастырып, жүргізеді, қызметтерді бақылап, тексереді.
- сақтандырудың ... ... ... ... ... ... ... бөлімшелері заңмен тыйым салынбаған кез
келген ... ... ... ... ... мен фирмалар заңды мекемелер болып табылады,
банк мекемелерінде, сондай ақ «Каз ... ... ... есеп ... есеп
шоты әрі өзге де есеп шоттары, өзіне қарасты мүліктері болады.
2.2. ... ... ... реттеу
Сақтандыру нарығын құруды арнайы сақтандыру туралы ... ... онда ... ... ... бәрі үшін кең
жағдай жасауға бейімделіп, әсіреке сақтандыру ісіндегі аса ... ... ... ... бермеу керек.
Сақтандырудағы заң шығарушылық тек қана ... ... ... ... – ақ ... ... ... болуы ықтимал
банкроттықтан сақтандыру құрылымдарында туындаған монополизмнен ... Осы ... – ақ ... ... өткізіп жатқан операциялардың
финанстық тұрақтылығын сақтау үшін де, өздерінде бар ... ... ... үшін де және ... мен сақтандырушының қарым –
қатынасын ғана емес, секілді мемлекетпен, тіпті сақтандырушылар арасындағы
қатынастар үшін де ... ... оның ... қаз тұру сәтінде алып – сатарлық
науқанның тууына соқтырмай қоймайды, ... ... ... ... әрі ... асап ... ... сақтандыру қызметін реттейтін
қатаң жүйе аса ... ол бір ... ... өте ... ... ... ... сақтандыру жүргізетін, аяқтарына нық ... ... ... кедергілерді алып, екінші жағынан –
сақтандыру ісі мен ... ... ... ұйымдарды сақтандыру
нарығына жібермес еді. Қазақстан Республикасы Жоғарғы Кеңесінің ... (1992 ... ... ... ... ... Заң қабылдады, ал X сессияда бұл ... ... ... ... ... ... Заң ... өзгерістер мен толықтырулар ескеріле отырып,
сақтандыру қызметтерінің нарықтық қатынасын ... ...... ... ... мен ... ... қорғанысын
кеңейтуге бағытталған.
Осы Заңмен реттелетін қатынастар:
Сақтандыру шартын жасасу мен орындау барысында туындайтын ... ... ... ... мен ... ... қатынастары арнаулы
заңдармен реттеледі.
Сақтандыру қызметін жүзеге асыратын адамдарды ... ... ... ... адамдарды мемлекеттік ... ... үшін ... ... ... жарғылық қорының мөлшері оның меншік ... ... ... ... ... 100 мың ... ... тиіс.
Сақтанушының заңға қайшы мүделері сақтандыруға жатпайды. ... ... жоқ ... ... ... ұйымдар сақтандыру
қорғанысы құқығын Қазақстан Республикасы азаматтарымен, заңды ұйымдарымен
бірдей ... ... ... бұл ... айыру тек заң
актілерімен белгіленуі мүмкін.
Шетелдік заңды мекемелер мен Қазақстан Республикасы аумағында
тіркеліп, жұмыс ... ... ... ... өз қызметкерлерін,
мүліктері мен жауапкершілігін сақтандыру, сол ... ... ... сай міндеттілікке жататын басқа да сақтандыру
Қазақстан Республикасының сақтандыру мен ... ... ... ... ... ... сақтандыру
кәсіпорындарында ... ... ... ... ... ... мен ... мүліктік мүделері, егер бұл сол елдің зағдарына қайшы ... ... ... ... жатады.
Сақтандыру міндетті және ерікті сақтандыру түрінде жүзеге ... ... – заң ... ... ... ... сақтандыру кезінде сақтанушы сақтандырушымен құқылық ... осы ... ... ... ... орай шарт
жасасуға міндетті.
Міндетті сақтандыру шарты өз қызметін ... кез ... ... мүмкін. Мемлекеттік сақтандыру кәсіпорны үшін
мұндай шартты жасау оның міндеті болып табылады.
Міндетті ... ... ... ... Әуе, темір жол,
су жолы, ішкі су жолы ... және ... ... ... маршруттарындағы жолаушыларды сақтандырғанда; заңды
ұйымдарды – көлік ... ... ... ... ... ... мен ... тәртібін
Қазақстан
Республикасы Министрлер Кабинеті белгілейді. Ерікті ... ... ... ... ... ... сақтандыру.
Сақтандыру талаптары сақтанушы мен сақтандырушы арасында жасалатын
шартпен белгіленеді.
Сақтандыру шарты бойынша сақтанушы ... ... ... ал ... ... ... туғанда сақтанушыға
немесе шартта көрсетілген өзге ... ... ... ... ... мойнына алады.
Сақтандыру шарты жазбаша түрде жасалады. Жазбаша шарттың ... ... не ... келісімімен белгіленеді. Шарт. Егер
онда өзге тәртіп көзделмеген болса, алғашқы сақтандыру ... ... ... ... деп ... шартының мазмұны тараптардың келісімімен айқындалады.
Сақтандыру шартында: шарт тараптары; ... ... ... сақтандыру сомасының (сақтандыру өтемінің) мөлшері, оны
өтеудің тәртібі мен мерзімі; сақтандыру төлемінің мөлшері, оны өткізудің
тәртібі мен ... ... ... мерзімі; шарт талаптарын бұзғаны
үшін тараптардың жауапкершілігі
көрсетілуі қажет. Тараптардың ... ... ... ... ... мен ... ... мүмкін.
Қолданылып жүрген заңдармен салыстырғанда сақтанушының жағдайын
нашарлата түсетін және осы Заңға ... ... шарт ... жарамсыз деп
табылады. Сақтандыру төлемдерінің мөлшерлері шартпен белгіленеді, заңдармен
белгіленген мөлшерлер бұған кірмейді.
Тараптардың келісімімен сақтандыру төлемдері шетел ... ... ... ... ... көрсетілген мерзімде төлемеу,
егер шартта өзгеше көзделмеген болса, шарттың тоқталуына әкеп соғады.
Мерзімінен бұрын тоқтатылған шарт төлем ... ... ... бір ай ішінде қайта жалғастырылуы мүмкін. Шартта неғұрлым ұзақ
мерзім ... ... Бұл ... ... ... ... ... өтініш
талап етілмейді. Мерзімінен бұрын тоқтатылған шарт сақтанушы қарыз ... ... ... бастап қайта күшіне енеді.
Сақтандыру төлемін уақтылы ... ... шарт ... ... ... ... ... өтелемінің шартта
көрсетілген бөлігі қайтарылып беріледі. Міндетті ... ... ... ... шығынына жатады.
Сақтандырудың ерікті түрі бойынша ... ... және ... ... әрі ... жекменшік
түрлеріне, олардың өкіміндегі табыс есебіне ... – ақ ... ... ... мен ... өтемінің мөлшері, олардың мөлшері
заңдармен белгігенбеген ... ... ... ... ... ... ... сақтандыру сомасы сақтанушыға оған
әлеуметтік сақтандыру, әлеуметтік қамсыздандыру бойынша және шеккен зиянның
орнын толтыру ретімен тиесілі сомаға қарамастан төленеді.
Мүліктік сақтандыру ... ... ... егер ... ... ... ... туған кезде сақтанушы тікелей шеккен нақты
зиянның мөлшерінен аспауға тиіс.
Сақтандырушы алған ... ... және ... ... салынбайды.
Тараптардың келісімімен сақтандыру сомасы мен сақтандыру өтемі
шетел валютасымен төленуі ... ... ... туған кезде сақтанушыға
(сақтандырылған адамға) сақтандыру сомасын, (сақтандыру ... ... ... пен ... ... ... – ақ ... тиісті
зардапты азайту мақсатында жұмсалуға қажетті ... ... ... ... толтыруға міндетті.
Сақтанушы сақтандырушыға сақтандыру жағдайы туралы шартта белгіленген
мерзімде және үлгіде хабарлап, сақтандырылған ... ... мен ... ... ... – ақ кінәлі адамнан өндіріп алу құқығын
қамтамасыз етуге міндетті.
Сақтанушының (сақтандырылған ... ... ... ... ... алу ... мүліктік сақтандыру бойынша сақтандыру өтемін
төлеген сақтандырушыға осы сома ауқымында көшеді. Сақтанушы (сақтандырылған
адам) осы ... ... ... үшін қажетті қолында бар ... ... ... ... ... ... ... міндетті.
Сақтанушының азаматтық заңдарда белгіленген тәртіппен тигізген
зияны үшін жауапты ... ... ... сомасының ауқымынан жоғары
талаптар қою құқығын сақтандырушыға беруге, сондай – ақ ол ... ... ... қоюды тапсыруға құқығы бар. Бұл құқықтардың көшуін сақтандыру
шартында ресімдеуге де болады.
Сақтанушы сақтандыру ... ... ... ... сақтандырылған мүлікке деген құқығынан бас тартатының хабарлап,
сақтандыру ... ... ... ... ... ... ... көзделген жалпы негіздемелерден ... ... ... деп ... Егер ол: осы Заңның 5 - бабының
төртінші бөлігінде қарастырылған жағдайларда; қылмыстық жолмен ... ... ... ... ... ... мүліктерге қатысты;
сақтанушы шарт жасасқанда заңсыз пайда табуды алдын ала ... ... бұл ... ... ... ... жасалған болса.Шартты
жарамсыз деп тану заңмен белгіленген ... ... ... ... ... ... ... жағдайы мынадай себептерден:
сақтанушының қорғануға қажетті және амалсыз мәжбүр ... ... өзге ... ... ... біле тұра ... не оның ... себепші болатын әрекеттерінен;
сақтанушының заңмен белгіленген тәртіппен әдейі жасалған қылмыс
немесе әкімшілік құқық бұзушылық деп танылған ... ... ... ... ... көзделмеген болса, заң жүзінде
белгіленген тәртіппен әскери деп танылған әскери әрекеттерден және соларға
қатысты әскери сипаттағы ... ... ... ... сақтандыру сомасын (сақтандыру өтемін) төлеуден толық немесе
ішінара бас тартуға ... ... іс - ... ... ... ... сомасын (сақтандыру өтемін) төлеуден
толық немесе ішінара бас ... ... ... ... ... байынша сақтандыру сомасын (сақтандыру өтемін) төлеуден ... ... ... ол өткізген сақтандыру төлемдері қайтарылып
беріледі.Сақтандырушы негізгі сақтандыру шартын өзгеріссіз ... ... ... ... өз ... бір ... екінші сақтандырумен
қайта сақтандыру арқылы қамтамасыз етуге қақылы.
Бірігіп сақтандыру сақтандыру сақтандырушылардың бір сақтандыру шарты
бойынша бірлесуіне жол береді, бұл ... ... ... ... ... ... болады.
Сақтандырушылардың жауапкершілігі
Сақтандыру сомасын (сақтандыру өтемін) уақтылы ... ... ... (сақтандырылған адамға) мерзімі өтіп кеткен әр күн
үшін төлеуге тиісті соманың
Нақты адамға – 0,2 ... ... – 0,1 ... мөлшерінде өсім төлейді.
Сақтандырушының лауазымды адамдарды Қазақстан Республикасы ... ... ... ... және ... ... ... шартынан туындайтын дауларды белгіленген тәртіпке сәйкес
сот немесе төрелік сот қарайды. Бұл ретте сақтандырушылар мен сақтанушылар
осы ... ... ... баж ... ... ... ... қаржы жағынан тұрақтылығын және сақтандыру
қызметін жүргізуді қамтамасыз ету үшін ... ... ... ... және ... - ... қорын жасайды.
Қорлар мөлшерін сақтандырушылар дербес белгілейді Сақтандыру қорларына
салық салынбайды. ... ... ... ... ... ... ... белгіленген тәртіпке тәртіппен ... заң ... ... ... етілген кез келген басқа
бір кәсіпкерлік қызметпен айналысуға қақылы.
Сақтандыру кәсіпорындары меншіктің кез-келген ... ... ... ... ... ... кәсіпорындары өз қызметтерін жүзеге
асырған кезде тең құқықтарда пайдаланады. Сақтандыру кәсіпорнының ұйымдық
түрін құрылтайшылар белгілейді.
Шетел ... мен ... ... ... сол секілді олар
қатысып отырған бірлескен кәсіпорындар Қазақстан Республикасы аумағында
сақтандырушы ... ... ... ... ... ... ... алатын пайдасы кіріс
(сақтандыру қызметінен алынған сақтандыру төлемдері мен өзге де кірістер)
мен шығыстын (сақтандыру ... ... мен ... ісін ... оның ... ... жасауға кеткен шығындарды өтеу, еңбекке ақы
төлеуге жұмсалған шығындар, ... ... ... ... ... ... алғаш рет тәжірибеде қолдануға кіріскенде – ақ, ... ... ... ... ... орай кейбір ережелер
әлемдік тәжірибедегі қабылдаған сақтандыру ... ... мен ... принциптеріне сай келмейді.
Министрліктерде, ведомстволарда құрылған кейбір ... ... заң ... мен ... айтылған заңды өз ... ... ... ...... ... жекелеген ерікті түрлерін монополияландырды. Сөйтіп, ... ... ... ... ... сақтандыру
корпорациясына, теміржол көлігі – «Комеск - Өмір» коммерциялық ... ... ... ауыл шаруашылығы бұйрық түрінде
ауылшаруашылығы басқармаларының өздері ... ... ... ... ... ғана ... колхохдар мен совхоздардың
басшыларына тапсырып отыр.
Біздіңше сақтандырудағы осындай былықтың ... ... ... ... қадағалауының болмауы, сондықтан Заңның 4 – бабын
мынадай редакцияда жасау керек еді:
«Сақтандырумен ... ... ... ... ... жүргізіп, сқтандыруды қадағалауы жүргізіп, сқтандыруды жүргізуге
құқ беретін рұқсат (лицензия
береді.
Жекеменшіктің ... ... ... ... ... ... қорын құнсыздану процесін ескере отырып, көтеріңкі
мөлшерде анықтау қажет.
Мемлекеттік сқтандыру ... ... ... мен ... ... ... Кабинеті бекітетін Ережелермен
анықталатын болуы тиіс»
Заңның 6 – бабында ... ... ... ... ... ... пайдасы жоқ. Кез – келен уақытта ... жаңа ... ... ... пайда болады немесе керсінше –
барының өзі керек ... ... бұл ... іс ... ... ... енгізуге мәжбүр етеді. Осы бапта міндетті сақтандырудың кез-
келген сақтандырушымен жасалуы мүмкінділігі бекітілген. Алтәжрибе ... ... ... үшін ... көлемінде тек оның
ең аз құнын сақтандыру қорымен үлесіре біртұтас жүргізгенде қамтамасыз
етілуі ... ... ... ... ... ... сақтандыру
төлемінің мөлшері мен сақтандырудың өтемін төлеу ... ... ... ол ... ... сақтандырудың финанстықнәтижесіне жауап
береді.
«Міндетті сақтандыру құқықтың актіде ... ... ... ... барлық түрін Қазахстан
Республикасы Министірлер Кабинетінің тапсырумен мемлекеттік сақтандыру
ұйымы ... ... ... ... ... ... сақтандырумен байланысы жоқ
мақсатта бюджетке түгедей алынып келеді.Бұл әл» күнге жалғасып, сақтандыру
жол және басқа ... ... ... ... жүргізілуде. Шын мәнінде
бюджетке сақтандыру шарты ... ... ... ... ... ... бергендердің, кәсіпорындар мен азаматтардың ... ... ... ... ... ... Заңда бұл жөнінде
арнайы айтқан жөн. Бұл үшін 18 - ... ... ... ... ... кейін :
«осы Заңның 13-бабында көрсетілген жағдайлардан өзге жерде сақтандыру
ұйымдарынан алуға болмайды» деп жазу керек.
Қазір Қазақстан Республикасы ... ... ... ... ... министрлігі жанынан Мемлекеттік сақтандыру қадағалауын
құру басты маңызға ие болуда. Сақтандыру нарығы ... ... ... ... сақтандыру заңдылықтарының сақталуына жеткілікті қатаң
сақтандыру бақылауы жүзеге асырылуда. Біздің ... ... ... ... ... азат ... керек. Мынадай
жағдайда, яғни өздерінің қолдарында жеткілікті ақшалай қаржысы, ... ... бар ... қайта құрылған сақтандыру ... беру ... ... қадағалауы сақтандыру тарифтерінің
деңгейін, сақтандырушылардың запас және резервтік қорларынынң ... ... ... ... алу, есеп ... ... төленетін
салықтың түгелдігі мен уақтылығын ... ... ... ... ... өз ... мен ... іс үстіндегі
заңын бұзатын болса финанстық ... ... ... ... ... тоқтатуға құқық берген жөн.
Өркениетті сақтандыру нарғын құру үшін сақтандыру ... ... ... ... анық. Қуаты аз ... ... өсу ... ... ... сақтандыру қадағалауы
айналысуға тиіс, өйткені әлгілер өз ... көп ... ... ... ... жүр.
Қазақстан Республикасы аумағындағы мемлекеттік сақтандыру қызметтерін
реттеуді ... ... ... ұйым – ... ... Қаржы
министрлігінің сақтандыру Департаменті жүзеге асыруға тиіс.
Қаржы министрлігі сқатандыру Департаментіне сақтандырушылардың
қызметін ... ... ... құқтар беріледі:
• Сақтандыру қызметін жүргізуге лицензия беруге;
• Сақтандырушылардың бірыңғай Мемлекеттік тізімін (реестр) ... ... ... ... сол ... ... ... кіргізуге
• Сақтандыру тарифтерінің дәлелділігіне, сақтандырушылардың
қаржылық тұрақтылықпен қамтылуына бақылау жасауға;
• Сақтандыру ... құру ... мен ... ... ... мен есепке алу
нысандарын және де ... ... ... есеп ... ... ... бойынша нормативтік әрі әдістемелік
құжаттарды жете ойластырып, дайындауға;
• Сақтандыру қызметін іс ... ... ... ... ... ... ... сақтандыру
туралы заң шығаруларын дамыту мен одан әрі жетілдіру жөнінде
ұсыныс жасап, жете ойластырылған дайындық беруге;
• Сақтандырушылардан ... ... ... ... ... және де ... ... жағдайлары жөніндегі хабарларды
қабылдап алуға;
• Банкілерден, кәсіпорындардан, мекемелер мен ұйымдардан, сол
секілді азаматтардан қажетті ... ... ... ... ... ... ... шығарушыларының сақталуына және де олардың беріп ... ... ... ... ... ...... тапсыру
Қазақстан Республикасының егеменді мемлекет ретінде қалыптасуы
мен дамуы қаржы аясында реформалардың едәуір өріс ... ... ... ... оның ... ... ... сақтандыру жүйесі маңызды орын алады.
Нарықтық қарым - қатынасқа өту, оған ... жеке ... ... ... ... ... Бұл өз ... сақтандыру
қызметіне сұранымды күшейтті. Ал сұраным ұсынымды тудыратыны белгілі –
сақтандырумен кәсіпкерлік ... ... ... айналысу мүмкіндігі
пайда болды.
Сақтандыру ұйымдары желісін кеңейтуге мемлекет те мүдделі: табиғи
апаттар, ... да ... ... ... ... ... ... тәуекелділікке бой ұсыну сақтандырушының иығына түседі, сөйтіп
бюджет ... ... ... яғни ... компанияларына сенімді болуы
керек. әйтпесе ол ешқашан олардың алдына бармайды. Қазақстан ... заң күші бар ... ... ... ... ... қорының мөлшеріне төлем қабілетін кепілдейтін
сақтандыру ... ... мен ... ... ... ... ... мен сақтандыру қызметін
мемлекеттік реттеу тікелей байланысты.Сақтандырушының сенімді ... ... ... қор ... ... оның мәні ... жұмыс
істей бастағанда аса зор. Сондықтан ... ... ... беру ... ... ең ... түзілген қаржылық қордың
мөлшеріне, оның ... және ... ... жай – ... ... ... басында сақтандыру ұйымдарының көпшілігінің жарғылық
қоры заң орнықтырған шамадан төмен болды. Қазір ... ... ... ... ... ... ... алды,қайта тіркеуден өтті,
қалғандары жылдың аяғына дейін өздерінің қаражаттарын біріктіреді.
Шетелдің қатысуындағы ... ... ... орын алып ... ... ... нығайтып қана қоймай, халықаралық іс Тәжірибені,
жаңа технологияларды ендіруге, отандық ... ... ... нарықпасына шығуына мүмкіндік береді. Ірі деген, оның ... ... бар ... ... шетелдік пен қазақстандық
инвестициялардың жергілікті және халықаралық деңгейдегі кепілі болуға,
бюджетке ... ... ... ... ... және ішкі
күрделі жұмсалымның құйылуын ынталандыруға тиіс.
Әзірше бірде-бір жергілікті ... ... ... ... ... алмайды. Бұл үшін сараптаушылардың бағалаулары
бойынша оларға ең төмен дегенде 110-150 млн. АҚШ ... ... ... алу ... ... ... ... сақтандыру пұлдары
мен сақтандыру жүйесі, тәжірибе алмасу, әлемдік ... ... ... қызмет аясына барлық нарықпаның күшін ең көп қажет
ететін ... ... кіру ... Бұл –ең ... ... ... ,азаматтық жауапкершілікті ... ... ... және ... ... ... ... қажетті шарты-сақтандыру резервінің
бар болуы. Олардың сақтандырушы қабылдаған ... ... ... ... негізделінген тарифтік саясатты жүргізумен қамтамасыз
етіледі. Сондықтан сақтандыруды қадағалау департаменті ... ... ... ... ... тексереді.
Сақтандыру компанияларының даму үрдісін тексеруге санақтамалық ... есеп ... ... ... ... Егер де
компанияның қаржылық қиындықтары туындағаны білінсе,онда ... ... шығу ... ... ... қағаз жібереді.
Қаржылай сақтандырудың жуықтамалық жоспары барлық сақтандыру ұйымдарына
таратылады. Ол ... ... ... жай ... ... ... , соның ... ... ... ... ... ... тиімділігін арттыру операциялар мен шығын көлемін
қысқарту, шамадан тыс ... ... ... ... ... ... бар ... сақтандыру жүйелеріне назарды аударта отырып
тоқтату, қайта сақтандыру бағдарламаларын жетілдіру шараларын қарастырады.
Сақтандырушы жекелеген шарттар бойынша өзінің ... ... ... міндеттер қабылдаса , онда оған сондай-ақ ... ... ... ... , ... ... мерзімдері
көрсетіледі.
Қазір «сақтандыру туралы» Жарлыққа қосымша жобамен жұмыс жүргізілуде
, олар ең ... ... ... ... ... мәселеріне
қатысты.Қосымшаларды қабылдау осы бағыттың дамуына едәуір ықпал ... ... ... . ... заңдық және нормативтік база қауырт түзілуде.
Жыл өткен сайын сақтандыру операцияларының көлемдері ұлғаюда .Мәселен ... жылы ... ... ... 1,9 есеге, ал төлеу 1,2 есепке
дейін өсті. ... ... ... ... ... 2 млрд теңгеге
жетті. Біздің нарыққа шетелдік ... ... ... сақтандыру кезінде сақтандырушы сақтандыруға тәуекелдіктерді
қабылдай отырып, солар жөніндегі жауапкершіліктің бір бөлігін ... ... ... келісімдік шарттармен басқа
сақтандырушыларға сақтандырудың тұрақты ... ... ... операцияларының пайдалылығын жасақтау үшін береді. Қазіргі
өндірістің шоғырлану ... мен ... ... тым ... тек қайта сақтандыру механизмі ғана сақтандырушыларға ауқымы ең ірі
деген сақтандыру компанияларының, кей сәтте ... ... ... ... ... тәуекелдік пен залалды қабылдауға
мүмкіндік жасайды. Мұндай тұста тәуекелділікті ... ... ... ғана ... шаруашылық байланыстар бұдан да кеңірек
халықаралық сипатқа ие болады. ... ... ... ... мұнай операцияларын сақтандыру үшін жеткілікті қаржылық
ресурстарға ие ... Іске ... ... ... ... ... жүйесі кірісуі тиіс, сөйтіпірі тәуекелділікті сақтандыра
жабуға сұранымды қанағаттандыруға мүмкіндік ... қана ... ... - газ ... ... тартылуына, шетелдік
несиелердің берілуіне шарттардың бірі бола алады.Әрине, бұл ... бір ... ... асуы ... ... ... ол мүмкін болатын
кенеттік залалдарды толтыру кепілімен өтеледі, осылайша ұзақ ... ... ... ... ... ... ... Сақтандыру
ұйымдарының өз мүмкіндіктері, жарғылық және резерв қорлары ұлғайған ... ... ... ... ... ... шетелдік
сақтандыру және қайта сақтандыру ұйымдарының қызметі орныққан тәртіппен
тіркелген ... мен ... ... атқарылады.Шетелдік
компаниялардың Қазақстан аумағында тікелей сақтандырушы ретінде ... ... ... Бүгінгі күні республикамызда үш ... ... ... ... істейді: «Седжвин Қазақстан»,
«Александр Хауден Групп ЛТД» және «Джонсон мен ... ... бес ... ... ... ... ала ... халықаралық сақтандыру тобының сақтандыру компаниясы» ... ... ... ... ... «Сақтау сақтандыру
компаниясы» акционерлік қоғамы, «Темір ат» акционерлік және ... - ақ «КВS ... ... ... ... ... қаржылық бекемділігін күшейтетін тағы бір жол - ... ... ... екі ... ... ... белгілі бір
үлестерімен бір ғана ... ... ... ... ... өз үлесінде біріккен немесе жеке полис ... ... ... компанияларына ойластырыла жүргізілетін
инвестициялық саясатпен күшейе түседі.Ұлттық экономика үшін инвестициялық
ресурстардың маңызды көзіне сақтандыру ... мен ... ... жатады. Бұл сақтандыру төлемі мен залалды өтеу арасында бірнеше
жылға созылып кететін ... ... иек ... ... осылайша түзілеті
сақтандыру резервтерінің қарыздық сипаты сақтандырушыдан инвестиция бағытын
таңдауда тәуекелділікті ескере отырып сарабдал да ... ... ... ... компанияларының мұндай инвестициялық қызметі мемлекет
арқылы қатаң түрде реттелуі табиғи, сөйтіп сақтандыру төлемдерін ... ... ... ... ... ... ... туралы» Жарғылықпен бекітілген, алайда сақтандыру резервтерін
жайғастыру бағыттары мен оларды ... ... ... ... ... ... және ... Қазақстанда сақтандырушылардың күрделі жұмсалымын ... ... аз ... олардың ішінде – қозғалмайтын мүлік базарының,
құнды қағаздар рыногының баяу ... ... ... ... ... инвестициялар кірісінің жеткіліксіздігі.
Мұндай жағдайда инвестициялық ... ... ... ... ... банк ... ... мүлік, шетелдік валютамен
шығарылған валюта мен құнды қағаздар кіреді; бұлар өтімділігі инвестициялық
қоржынды түзілдіруге мүмкіндік береді.
Әрбір ... ... ... мен ... ... ... тәуекелді сақтандырк операцияларын атқаратын ... өз ... 90 ... ... ... ... қаржы
құралдары: мемлекеттік борыш
міндеттемелері, депозиттік сертификаттар, ... ... ... ... ... ... ... Бұл инвестициялық қоржынның ... ... ... ... ... Қозғалмайтын мүлікпен жүргізілетін ... өз ... тек ... үлесін пайдалануына болады,
өйткені сақтандыру резервтері ылдым - жылдымды және өтімділі ... ... ... тез де ... ... ... қол жете ... де сақтандыру компаниясы жинақтау сақтандыруы бойынша маманданса,онда
орташа мерзімдік инвестициялардың үлесі ... ... ... жүргізу және оның есебінен қосымша
кіріс алу -бұл республикамызда сақтандыру бизнесінің ... ... ... бір ... Қаржылық, инвестициялық және сақтандыру
нарықтарының өркендеуін ескере отырып, сақтандыруды қадағалау департаменті
сақтандыру ұйымдары ... ... лген ... ... мен ... ... сөйтіп оларды республика аймақтарында мүдделері мен
шынайы инвестициялық жағдаяты ескерілгеникемділі етеді. Сондай - ... ... ... ... ... ... активтер
өтімділігін бағалайтын көбейткіштердің арнаулы жүйесін жасақтау күн
тәртібінде, ол сақтандырушының қаржылық жай - ... ... ... ... міндеттемелерін орындау мүмкіндіктер ... ... ... ... Базалық экономика сақтандыру қызметін
мемлекеттік реттеуден ешбір қашпайды. Оның ... және ... ... ... ... ... үшін маңыздылығын
ескере отырып, мемлекеттік реттеу сақтандыру нарығы ... ... ... Осыдан - ақ реттеуші және қадағалаушы ... ... ... Қаржыминнің сақтандыруды ... ... ... ... ... Оның міндеттеріне сақтандыру
заңының орындалуын бақылау, ... ... ... ... ... мен ... қабілетін тексеру және
талдау кіреді.мұның бәрі ең ... ... ... ... ... ... ... әсіресе оның жекешелендіру, монополсыздандыружәне бәсекелі
ортаны құру, тұрғындарды ... ... ... ... ... негізгі ережелерін орындаумен тығыз байланысты.
3.Қазіргі таңдағы сақтандырудың жаңаша жолдары.
Нарықтық экономикаға өтуге қарай келтірілген заңнын орнын толтырудың,
табыс тұрақтылығын қамтамасыз ... ... ... ретінде сақтандыруға
үлкен көңіл бөлініп отыр. Ірі өндіріс орындарын жекешелендіру, жеке меншік
пен жеке ынтаның үлесін ... кіші және рота ... ... ... ... ... сақтандыру қызметінің жаңа
түрлерінің пайда болуына ... ... ... ... ... экономикалық
және әлеуметтік реформалар сақтандыру саласында нарықтық қатынастардың
қалыптасуына алып келеді. Бұны 1995 – 1997 ... ... ... дамуын көрсететін нақты қызметімен айналысу ... 22 ... ал 1997 ... орта ... ... ... қоры 1084,5 млн ... 58 сақтандыру ұйымының лицензиясы болды. 1997 жылдың 1 жартысында
сақтандырудың барлық түрлері ... ... ... ... млн ... ... бұл 1996 ... 1 жартысымен салыстырғанда 3,7
есе көп. Осы жылы 166 млн тенге сақтандыру өтемі ... бұл 1996 ... ... ... 1,6 есе ... ... ... 89 млрд 285 млн
тенге мөлшеріндегі жауапкершілікті өз ... ... ... ... млн ... ... сақтандыру резервін қалыптастырды.
Қазіргі нарықтық сектордың ... ... атап ... мен ... игілігінен алу қарқының сақтандыру қызметіне
сұраныстың құрылымына әсер етті. 1997 ... 1 ... ... ... бойынша сақтандыру төлемдерінің түсімі 1707,5 млн тенгені
құрады, оның ішінде автокөлік ... ... ...... ... сақтандыру бойынша – 1119,5 млн ... ... ... ... жауапкершілігінен 41,3 млн тенге
түсті. Ерікті ... ... ... 546,7 млн ... сондай – ақ жеке
сақтандыру ... 222,7 млн ... оның ... ... ... мен
аурулардан сақтандыру бойынша – 131 млн тенге, ... ... ... ... ... – 11,8 млн тенге түсті. Мүліктік сақтандыру
бойынша 324 млн ... ... оның ... ... (121,3 млн ... ... (70,5 млн ... жер бетіндегі көлікті (49,8 ... ... өзге ... (43,2 млн тенге) сақтандыра бойынша түсім
көп болды.
Көріп отырғанымыздай, өмірді ... ... жеке ... ... ... тұрғын үйді), зейнетақылық ... ... ... ... ... осы ... түрлеріне сұранымның
жоғарылауы, ең алдымен, өндіріст ... ... ... ... ... ... сақтандыру операциялары жүргізетін мамандандырылған
ұйымдар сақтандыру нарығының негізгі мүшелері ... ... ... ... ... ... толтыруға арналған
ерекше,өзіндік қорларды (сақтандыру резервтерін) қалыптастырады.
Сақтандыру компанияларының ... ... ... ... ... ... жүзеге асырады,ол бойынша сақтандыру оқиғаларының
алдын - ала ... ... ... кезде сақтанушығаақшалай төлем алу
құқығын береді,сондай ақ сақтандырушының тиісті сақтандыру төлемдерін ... ... ... ... ... ... ... жағдайға душар
болған кезде сақтандыру компаниясының әрқашанда көмекке келуі (зиянның
ортын ... оның ... ... болып табылатынын клиенттің де,
сақтандырушының да ... өте ... ... сақтандыру қызметін сатудың құжаттық куәлігі ... ... ... ... атап ... оның ... сатушыға «тауарды» көрсету, әрбір нақты ... ... ... ... ... ... ... жөніндегі операцияларды сақтандырудың ерікті, сондай
– ақ міндетті түрлері ... ... ... ... ерікті.
Сондықтан, барлық қазақстандық ұйымдар заң жүзінде бірдей ... ... ... қатысу деңгейі өздерінің ... осы ... ... ... ... мен ... ... мен сақтандыру ережелерінің болуына байланысты анықталады.
Шетелдік заңды тұлғалар мен шетел ... ... ... және қайта сақтандыру ұйымдарын құруға қатысуы
қолданылып жүрген заңдарда рұқсат ... атап айту ... Бұл ... жарғылық капиталдағы үлесі 50 % аспауы керек Бұл талап ... ... ... саясатта қазақстандық заңдардың қолдану
көрсететінін айғақтайды.
Ұлттық сақтандыру нарығында шетелдік ... ... ... ... жөнінде қабылдаған шаралардың ... ... ... күн бірде – бір жергілікті сақтандыру.
Әзірге Қазақстанда сақтандыру компанияларын тек екі ұйымдық құқықтық
формада ғана ... ... ... және акционерлік
қоғамдар ретінде ғана құру ... ... ... ... ... ... ... танымал ұйымдық-құқықтық формасы болып
табылатын өзара сақтандыру қоғамы туралы айтылмаған. Бұл-қызмет ету ... ... ... ... орар осы қоғамда тұратын
тұлғалардың немесе ... ... ғана ... ... күні ... орта ... дамыту үшін бірқатар салалар менауқымдарды түгелдей
сақтандыруды ең тиімді формасы ретінде өзара сақтандыру қоғамдығын ... заң ... ... ... туындап отыр.
Қайта сақтандыру - бұл экономикалық қатынастар жүйесі, ... ... ... тепе – ... қаржы тұрақтылығын
және сақтандыру операцияларының тиімділігін қамтамасыз ету үшін ... ... ... ... ... және олар бойынша
жауапкершіліктіңбір бөлігін келісілген жағдайларда өзара ... ... ... шоғырлануы және материалдық құндылықтардың
қымбатшылығы кезінде тек ... ... ... ғана ... ... компанияларының ғана емес, кейде тіпті жеке сақтандыру нарығының
мүмкіндіктерінен де асып ... кең ... ... ... ... ... ... береді. Бүгінгі тәуекелдердің таралуы тек
ұлттық эканомика шеңберінде ғана емес, шаруашылық ... ... ол ... ... ие болып отыр.
Бірігіп сақтандыру қайта сақтандырудың құрамдас бір бөлігі ... онда екі ... ... ... өз үлестерімен бір ғана
сақтандыруға ... ... өз ... ... сомасына сәйкес
біріктірілген немесе жекелеген полистер беріледі. Қайта сақтандырушыға
қайта сақтандыру үшін ... ... ... ... ... ... ... сақтандыру қоғамына (ретроцессия) берілетіне
қарамастан, қайта сақтандыру ... ... ... ... жасаған сақтандыру компаниясы) түседі,міне бұл - қайта сақтандырудың
біріп сақтандырудан айырмашылығы.
Шет елдерде қайта ... ... ... ... ... ... ... Олар, негізінен өзіндік жарғылық қоры
экономиканың әр түрлі салаларына салынған ірі қорлары бар ... ... ... 14 ... ... ... ... Алғашқы маманданған «АСКО РЕ» қайта ... ... Бұл ... тәжірибелі сақтандырушылар жинақталуда. Қайта
сақтандыру шарттарын ... ... ... ... үшін
істелген адамдар сақтандыру ұйымдары міндеттерінің ауқымын жеке шарттар
бойынша өзіндік қаражат сомасын 10 ... ... ... ... ... мөлшерден артып кеткен ... ... ... ... ... ... ... сақтандыруға беріледі.
Бірақта, әлі күнге дейін сақтандыру заңдарында ... ... ... ... ... орны анықталмаған, қайта
сақтандыру тетігі қызметінің ... ... әлі де ... ... сақтандыру жүйесі сақтандыру нарығында өз
мүмкіндіктерімді ... ... ... ... және ... мен ... сақтандыру компанияларында ірі тәуекелдерді ... ... даму ... ... ... нарығының ауқымын
кеңейту маманданған сақтандыру орындару және ... ... ... ... ... ... өзінде сақтандырушылар қызметінің ... көп ... ... сақтандыру түрлерін қамтып ... Бұл, ... ... - газ ... ... сақтандыру, ауыл шаруашылық,
қаржы тәуекелдерін сақтандыру, экологиялық ... ... ... ... ... агенттері мен брокерлері
сақтандыру нарығының мүшелеріне жатады, олар өз ... ... ... қолғабыс жасайды. Делдалдықтың осы екі формасының
айырмашылығын білген жөн. Сақтандыру ...... бір ... ол оның ... және ... тапсырмасы бойынша жұмыс істейді.
Сақтандыру ... – бұл ... мен ... ... өз атынан
жұмыс істейтін тәуелсіз делдал (жеке және заңды тұлға).
Жақсы дамыған ... ... ... агенттіктер желісі
арқылы тартылады. Сақтандыру агенттері мен ... ... ... ... ... Біріншіден, агенттің компаниға қандай төлемдер
алып келгеніне байланысты. Екіншіден, сақтандыру ... ... ... ... ... ... ... тұтынушылар компания туралы қандай
пікір қалыптасатына байланысты. Сақтандыру агенттері мен ... үшін ... ... ... ... көзі ... ... сақтанушыларда компания туралы пікірді қалыптастырады, тұтынушылардың
одан ары да осы ... ... ... да осы ... байланысты.
Ең ақыры, сақтандыру агентінің шеберлігі ... ... ... және ... ... бағалайды. Сақтандыру агенттерін дайындау
мен олардың жұмысына үнемі ... ... ... компанияларының
менеджерлері әуелден ... ... Ірі ... ... өз ... оқыту және оның жұмысын бақылауға жылына 10-
15 мың долларға ... ақша бөлу ... ден қою ... Сақтандыру
нарығының қалыптасу кезеңінде сақтандыру кәсіпкерлігін басқарудың жоғарғы
сатысы үшін мамандар ... ... ... ... Е.А. ... ... мемлекеттік университеті айналысады. Бұрынғыдай төменгі
сатыдағы мамандарды ... ... ... жүйесі әлі де жоқ.
Сондықтан жаңадан құрылған сақтандыру өкілдерін дайындаумәселесін өзінше
шешеді. Оны ... ... ... ... ... ... мектептерін құру арқылы жүзеге асады, онда сақтандыру
ережелерін және сақтандыру ... шарт ... ... игерумен қатар,
іскерлік психологиясы, іскерлік байланыс шеберлігін оқыту көзделген.
Сонымен бірге ... ... ... ... ... ... тәжірибесін қолданудың маңызы зор. Сақтандыру делдалды жүйесі арқылы
полистерді тарату ... ... ... ... ... ... әр түрлі сақтандыру компанияларының
қызметі арзан бағамен ұсынылады.
Бүгінгі күн республиканың ... ... ... орны іс ... ... Бізше, ең дұрысы, делдалдық
қызметтілицензиялау тәжірибесін, сондай – ақ осы қызметтің ... ... ... ... ... ... ... және
қызмет түрлерін анықтау керек. Біздің ойымызша, белгілі бір сақтандырушының
өкілі ... ... ... агенті лицензиясы да жұмыс істей алады.
Сақтандыру өнімен сатып ... ... ... ... ... негізгі мүшесі болып табылады. Қазіргі уақытта сақтандыру қызметін
пайдаланушылар нарығы және олардың мүдесі сапа және сан ... ... ... банктер, биржалар, мемлекеттік емес зейнетақы қорлары,
кіші және орта кәсіпкерліктің өкілдері, шетел инвесторлары ... ... ... ... ... анықтай алады және
тұтынушының нақты ... ... жаңа ... ... ... ... жаңартуға мүмкіндігі бар. ... және ... ... ... ... ... – ақ ... сұранысқа,
қажеттілік пен сатып алушының қалауларына ... ... әсер ете ... кең ... бірақ отандық тұтынушыға әлі белгісіз сақтандыру
түрлерін сақтандыру ісіне енгізу бойынша қазақстандық сақтандырушылар ... ... ... ...... және ... ... өндірушілердің жауапкершілігін сақтандыру, экологиялық ... ... ... деп ... мәдениетінің, сақтандыру өнімдері туралы білім деңгейінің
төмендігін, сақтандыру түрлерінің артықшылығы туралы ақпараттың аздығын,
қажетті ... ... ... атап ... жөн. ... ... жою ... сақтандыру нарығының дамуына ықпал ететіні сөзсіз.
Қазақстан Республикасы ... ... ... ... қалыптастыру, дүниежүзілік тәжірибеде кеңінен
қолданылатын сақтандыру ... ... ... ету ... ... ...... артып отыр. Ассоциация мен Одақтың қатысуымен
сюрвейерлер ... ... ... ... ... заң ... ... тиімді есептеулер орталықтарын,
кеңестік – талдамалық орталықтарды, сақтандыру аудиті фирмаларын құру
жөніндегі мәселелер қарастырылуда.
Қазақстанның ... ... ... ... ... ... негізін қалаған бірнеше заң актілері қабылданды.
Қазақстан Республикасындағы «Сақтандыру туралы» бірінші Заң 1992 ... Ол осы ... ... ... ... ... ... онда сақтандыру ісінің дұрыс және реттелікпен дамуы үшін қажетті
– сақтандырушылардың ... ... ... ету ... және ... ... ... сақтандыру қызметіне мемлекеттік қадағалауды
жүзеге асыру және оны лицензиялау сияқты бірқатар ережелер болмады.
Қазақстан Республикасы Президентінің 1994 жылы 16 ... Заң ... ... ... қалыптастыру және дамыту ... ... ... ... ... Жарлығы осы кемшіліктерді болдырмауға бағытталды.
Ол ұсақ және тұрақсыз сақтандырушылардың іріктелуіне мүмкіндік берді.
Сақтандыру іс саласындағы ... ... ... кәсіпкерлігіне кірудің қажеттілігі ескеріле отырып, 1995 жылы 3
қазанда ... ... ... Заң күші бар ... Жарлығы шығарылды.Осы заң актісінің жүргізілуімен Қазақстанның
сақтандыру нарығында төменгідей жағдай қалыптасты:
1. Сақтандыру ... ... ... формалары субъектілерінің заң
алдындағы құқықтары теңдестірілді, яғни олардың құрылуы, қызмет етуі
және дамуы үшін ... ... ... ... іс ... ... бір шарт бойынша қабылданатын жауапкершіліктің мөлшері мен
өзіндік қаражат ... ... заң ... ... ... сақтандыру және сақтандырудың өзге түрлерімен айналысатын
ұйымдар үшін шектеулер енгізілді.
Қазақстанның сақтандыру нарығы шетел капитал үшін ... ... ... ... нарық – бұл шетел ... ... ... ... ғана ... ол ... және ... нарықта
шетелдік және қазақстандық инвестицияны қорғаудың кепілі.
5. ... ... ... ... ... ең ... ... – шетелдік қайта сақтандырушыға
тәуекелді беру кезу кезіндегі анықталды.
6. Субъектілердің сақтандыру нарығында ... ... ... өз ... ... рұқсат берілді.
Сонымен бірге, сақтандыру қызметінде болып жатқан сапалық өзгерістер
Қазақстан Республикасының мемлекеттік мүделерін ескере отырып, сақтандыру
субъектілерінің ... ... ... тәжірибе деңгейіне
жетісу үшін, оны кезең бойынша жетілдіру қажеттігін қойып отыр.
Сақтандыру ... ... ... ... ... ... сақтандырушылар үшін де, мемлекет үшін де өзекті ... ... ... ... ... ... ұсынады, сатып алушы
(сақтандырушы) оны кез – келген, сатушы ойламаған сәтте талап етуі ... ... ... ... және ... сақтану
төлемдерін төлеу және сақтандырушының келісілген ... ... ... ... ... ... арасында уақыт айырмашылығы болады. Осы
уақыт айырмашылығы біраз уақытты алуы ... ... ... оқиға кезінде сақтандырушының қаржы жағдайы қандай болатынын
алдын – ала анықтай аламайды.
Сақтандыру шарттары бойынша қабылданған міндеттерге ... ... ... ... ... негізгі көрсеткіші
болып табылады. Төлем қабілетінің (жеке шарттар бойынша міндеттер көлемін
шектеу) қолданылып жүрген кепілдіктер ... ... ... ... ... ... ете ... Сақтандырушы белгіленген
тіртіпті бұзбай, шексіз көп шарттар ... ... ала ... бұл
алынған міндеттер көлемінің оның активтерінен ... есе ... ... ... ... ... төрт ... Директива сақтандырдың төлем
қабілетін бағалау мәселесіне ... ... ... төлем
қабілетін бағалау әдісі – көптеген параметірлерді ... ... ... ... өзіндік қаражаттың және қабылданған міндеттердің
арақатынасы ең негізгі көрсеткішболып табылады. Бұл көрсеткіш ТМД елдерінде
де сақтандыру сенімділігінің ... ...... ... ... ... департаментіне
сақтандырушылардың төлем қабілетінің мөлшерін өздігінше тағайындау ... ... ... ... ... ... қаржы тұрақтылығына қадағалау
жүргізуге байланысты болды. Жарғылық қор сақтандырушылардың ... ... ... ... табылады. Әсіресе, оның компания жұмысын
бастауыүшін маңызы зор. Сондықтан сақтандыру ... ... ... ... ... шешу ... ең ... қалыптастырылатын жарғылық
қордың мөлшеріне, оның ақшалай және мүліктік ... ... ... ... ... нарығында шетелдік ұйымдардың қатысуымен
құрылған сақтандыру ұйымдары елеулі орын алып отыр.
Олар қаржылық жағдайды нығайтумен қатар, халықаралық ... ... ... отандық сақтандырушылардың ... ... ... ... етті.
Ірі сақтандырушылардың қызметі, сондай-ақ шетелдік қаржымен істелген
жұмыстары уақыт өте келе жергілікті және ... ... ... ... инвестициялардың кепілі болады, бұл бюджеттің үлесін
азайтады, республика ... ... жіне ішкі ... ... ... ...... төлем қабілеті үшін
қажетті жағдай. Ғылыми негізделген тарифтік ... ... ... үшін ... ... ... етеді.
Сондықтан Сақтандыруды қадағалау департаменті лицензиялау кезінде тарифтік
ставкалардың есептеулерін мұқият ( ыждағатты) ... және оны ... және ... есеп мәліметтерін талдау сақтандыру
компанияларының даму тенденцияларын бақылауға мүмкіндік береді. ... ... ... ... онда Департамент осы туындаған
жағдайдан шығу жоспары бойынша ... ... ... ... шамаланған жоспары барлыұ сақтандыру ұйымдарына ... ... ... ... ... ... ... арттыру,
қайта сақтандыру бағдарламасын жетілдіру, компанияның пайда түсіретін
қызмет түрлелімен айналысу ... ... ... ... ден қою ... ... ... сақтандырушы жеке шарттар бойынша өзіндік қаражат сомасының 10
процентінен артынан міндеттер ... ... онда оған ... ... ... ... қазір қазақстандық сақтандырушыларда мұнай операцияларын
сақтандыруға қажетті қаржы құралдары жеткіліксіз. ... бұл ... ... сақтандыру компанияларының қайта сақтандыру жүйесін тарту
керек, олар ірі ... ... ... ... қана ... ... бірге шетелдік кредиттерді беру,
мұнай - газ саласына қосымша шетелдік ... ... ... ... ... ... ... саясаты
сақтандырудың сенімділігін жоғарлатады. Сақтандыру ... ... ... ... өтеуге және сақтандырушылардың мүддесін
қорғауға кепілдік беретін инвестицияларды ... ... ... тиімді шешім қабылдауды талап етеді. Бұл жағдай «Сақтандыру туралы»
Жарлыққа бекітілген, онда ... ... ... ... жіне ... ... ... – диверсификация, қайтымдылық,
пайдалылық және өтімділік анықталған. Мемлекеттік ... ... ... ... ... ... ... көрсетілген валюта және
құнды қағаздар инвестициялық нұсқалардың ең ... ... ... ... өтімді инвестициялық портфельді қалыптастыруға мүмкіндік береді.
Жылжымайтын мүлікке қатысты операцияларға ... өз ... ... ... жөн, ... ... ... ұтқыр және өтімді болуы
керек, ал жылжымайтын ... ... ... және ... сата ... де ... ... жинақталатын сақтандыруға (накопительтном)
маманданған болса, онда орта мерзімде инвестициялардың ... ... әр ... ... ... зиянның елеулі бөлігі орнына
келтірілмеген еді. Мысалы, кінәлі тұлғаларда қаражаттың болмауынан, яғни
көлік құралдарының ... ... ... ... ... ... жол көліктік оқиғалар кезінде қайтыс болса. Қазіргі кезде ... ... ... ... ... ... ... қайтыс болса,
оның мүлігіне зақым ... ... ... кетсе, онда сақтандырушы
сақтандыру өтемін төлеуге міндетті. Сақтандыру өтемінің мөлшері ... ... ... ... ... ... ... жалпы сомасындағы міндетті түрлер бойынша
олардың үлесі 1995 ... 0,5 ... 1997 ... ... ... ... ... жылы міндетті сақтандырудың тағы бір түрі – ауыл шаруашылығы
өндірісін сақтандыру енгізілді. Бұл ауыл ... ... ... ... мүлікті, малды қорғауды күшейте түседі.
Қазақстанда мұнайдың ірі қорлары бар, бұл салаға ... ... ... ... да мұнай операцияларын сақтандыру өзекті
мәселе болып табылады. Каспий шельфін игеру және теңіз ... ... ... ... ... ... келтірілген зиян үшін
кеме ... ... ... ... ... барысындаадам
денсаулығыны зияне келуіне, қоршаған ... ... алып ... ... сияқты кең ауқымды тәуекелдермен байланысты болады. «Мұнай
туралы» ... ... ... жақында бекітілді. Онда үшінші тұлға
алдындағы жауапкершілікті, ... ... ... ластану, сондай-ақ
қызметкерлердің өмірі мен денсаулығы үшін жұмыс ... ... ... қарастырылған.
Өзектк әлеуметтік-экономиклық мәселелердің бірі- зейнетақы реформасы.
Мемлекеттік емес зейнетақы қорлары- бұл зейнетақы мен жәрдемақы төлеу үшін
ақша қаражаттарын жинақтаумен ... ... ... ... қоры ... ( ... сәйкес жұмыс істеді және лоар халықты зейнетақымен
қамтамасыз етудің мемлекеттік жүйесінен өзге жеке ұйым ... ... ... ... және ... ... ... нормасы, зейнетақы қорларының тұрақты және тиімді қызметінің
кепілі болады.
Қорытынды.
Курстық жұмысымды қортындылай келе ... ... ... мен ... ... ... ... сандарынан сақтандыру қорғанысын
қамтамасыз ету мақсатындағы кәсіпкерлік қызметінің ... ... ... өткен,сақтандыруды өз қызметінің түрі ретінде жүзеге
асырушы заңды ұйым.Сақтандырушы-сақтандырушымен сақтандыру шартын ... ... жеке ... туралы алғаш ұйым 1991 ж 22 қаңтарында
құрылды.Сақтандыру ... және ... ... ... ... ... – заң күшімен ... ... ... ... ықылас білдіруіменжүзеге
асырылатын сақтандыру.Міндетті сақтандыру ұйымдастыру мен жүргізу тәртібін
Казахстан Республикасы ... ... ... ... ... ... ... қатысуымен құрылған сақтандыру
ұйымдары елеулі орын алып отыр .Олар қаржының жағдайды нығаитуымен қатар ... ... жаңа ... ... дүниежүзлік сақтандыру нарығына шығуна ықпал етеді.
Сақтандыру мәдениетінің, сақтандыру өнімдері ... ... ... ... ... ... ақпараттың аздығын, қажетті
қызмет түрлерінің ... атап ... ... ... жағдаиларды жою
ұлтық, сақтандыру нарығының дамуына ықпал ететіні ... ... ... ... ... ... ... ету сақтандырушылар үшін
де, өзекті мәселе болып табылады.Сақтандыру қызметінің мемлекеттік реттеу
қаржы тұрақтылығына жүргізуге ... ... ... кеңейту маманданған сақтандыру орындары және ... ... ... ... ... ... ... қызметінің аясы
үилестіруді көп қажет ететін сақтандыру түрлерін қаштып отыр.Қазіргі кезде
Қазахстаның ... ... ... ... негзгі міндеттері Қазахстан Республикасының сақтық
рыногын дамытудың қолайлы жағдайларын жасау және ... ... ... ... ... ... жылдары сақтықтың отандық
рыногондаон тенденциялар байқалуда. 2003 жылы сақтық ... 27,1% -ға ... 25.9 ... теңгені құрады.Міндетті сақтандыру
бойынша сақтық ... ... ... ... ... 34 сақтық ұыймдарының сақтық қызметін жүзеге ... ... бар, соың ... 6 ... ... және ... бойынша, 27-і көлік құралдары ... ... ... бойынша лицензиялары бар.Сақтандыруды дамыту заңнамалық базаны,
мемлекеттік салық бюджеті және ақша - ... ... ... ... ... мен сақтық ұйымдары ... ... ... Қ.Қ. ... ... ... күрделі мәселелер мен
дамудың болашағы» ... ... ... ...... бір ... ақшамы, 2004ж. 19 тамыз
3. С.Нартаев ... ... ... қорғайды»
Қазақ елі, 2005ж. 25 сәуір
4. О.Лер «Сақтанушының мүддесін қорғау»
Қаржы – ... ... ... «Жаңаша сақтандыру жолдары»
Қаржы – қаражат, 12/1997ж.
6. А.Хамитов «Сақтандырушыны ...... ... ... ... Құлпыбаев «Қаржы» Алматы, Экономикс 2005
8 А.Хамитов «Шет ... ... ... ... ... ... П.Исахова «Шет елдердегі әлеуметтік қорғау мен әлеуметтік
сақтандыру жүйесінің даму тарихы»
Қаржы – ... ... ... «Сақтандырудың қаржылық тұрақтылығы»
Қаржы –қаражат, 10/1997ж.

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 42 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
«Қаржы нарығы және делдалдар» пәні бойынша негізгі дәріс материалдары75 бет
Қазақстан Республикасындағы сақтандыру ісі62 бет
Елдегі адам дамуының деңгейін көтерудегі денсаулық сақтау жүйесінің ролі8 бет
Мемлекеттік әлеуметтік сақтандыру қорының рөлі мен міндеттері3 бет
Қазақстан сақтандыру нарығының рөлі7 бет
Автокөлікті сақтандыру23 бет
Автокөлікті сақтандырудың ақпараттық жүйесі57 бет
Автокөлікті сақтандырудың ақпараттық жүйесін тұрғызу63 бет
Аннуитеттік сақтандыру жинақтаушы зейнетақы қоры ретінде22 бет
Ауылшаруашылық өнімдерін сақтандыру11 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь