Азаматтық іс-жүргізу құқық қатынастарының алғышарттары

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..3
І. Азаматтық іс.жүргізу қатынастарының теориялық негіздері
1.1 Азаматтық іс.жүргізу қатынастарының түсінігі және олардың ерекшеліктері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...6
1.2 Азаматтық іс.жүргізу құқық қатынастарының алғышарттары ... ... ... ... ...13
ІІ. Азаматтық іс жүргізу құқық қатынастарының түрлері мен жіктелуі
Азаматтық іс жүргізу құқық қатынастарының түрлері, құрылымы ... ... .17
Азаматтық іс жүргізудің құқығы қатынастарының жіктелуі ... ... ... ... ... ...20

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..23
Пайдаланылған әдебиеттер ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...26
        
        Мазмұны
КІРІСПЕ.....................................................................
.............................................3
І. Азаматтық іс-жүргізу қатынастарының теориялық негіздері
1.1 Азаматтық іс-жүргізу қатынастарының түсінігі және ... ... ... ... қатынастарының
алғышарттары...................13
ІІ. Азаматтық іс жүргізу құқық қатынастарының түрлері мен ... ... іс ... құқық қатынастарының түрлері,
құрылымы.........17
2. Азаматтық іс ... ... ... іс ... ... ... дегеніміз — қатысушыларының
субъективтік құқықтары мен ... ... ... ... ... мен ... көрсетілген айғақтарға (фактілерге) сәйкес туындайтын.
Құқықтық қатынастардың құрамы бірнеше ... ... ... ... ... міндеттен, құқықтық қатынас
объектісінен (затынан) тұрады.
Құқық субъектісі — заңи немесе жеке тұлға. Заңды тұлғаларға ... ... ... ... ... ... ... немесе жедел баскару құқығындағы оқшау мүлкі бар және сол мүлкімен
өз ... ... ... ... өз ... ... және мүліктік
емес жеке құкықтар мен міндеттерге ие болып, олар-ды ... ... ... ... және ... бола ... ұйым заңи тұлға деп ... ... ... шетел азаматтары және азаматтығы жоқ
адамдар да жеке тұлғалар болып саналады.
Субъективтік құқық — тұлғалардың мүдделерін қанағаттандыру үшін ... ... ... ... ... ... ... Мұндай мүдделер
заңды деп танылады. Сол заңда белгіленген шек аясында ... ... үшін ... ... ... Жеке ... ... етуге, білім
алуға, меншікке ие болуға, үйленуге хақылы. Сондай-ақ заңды ... ... ... ... шек ... әрекет жасай алады. Өзіне берілген құқықты
пайдалана ма, жок, па ол тұлғаның еркі[2, 122 б.].
Заңды міндет — заң ... ... ... ... ... ... ... басқа тұлғаның мүддесін қанағаттандыру үшін жіктеледі. Заңды
міндеті бар тұлға оны өз ... ... оған ... ... ... ... ... өз баласын асырап, бағып, тәрбиелеуге
міндетті. Егер бұл міндетін орындамаса, заңда белгіленген шара ... ... ... да жүктеледі.
Құқықтық қатынастың объектісі (заты) — табиғат құбылыстары, мүліктік,
өзіндік мүліктік емес ... ... ... пен ... ... ... ... болып ... ... ... Азаматтық іс-жүргізу құқық қатынасы ... ... ... нормаларымен реттелген азаматтық іс бойынша
соттық әділеттілікті жіберу ... сот пен ... ... ... пайда болатын қоғамдық қатынас.
Азаматтық іс-жүргізу құқық қатынастарына құқықтық қатынастардың әр
түрінің нышандарын біркелкі ... ... ... ... ... ... ... пайда болады;
2) арнайы субъектілер арасында болуы мүмкін;
3) қатынастардың қатысушыларының мінез-құлықтарын алып жүреді;
4) ... бұзу ... ... ... ... күш ... қолдану мүмкіндігімен қамтамасыз етілген.
Курстық жұмыстың мақсаты. Азаматтық іс жүргізудің құқығы қатынастары -
құқыққа байланысты, құқық ... ... ... ... тек онна ... мінез-құлқына құқықтық норма әсер еткенде пайда
болады. Құқықтық қатынас — бұл субъективтік ... мен ... ... ... болатын адамдар, ұйымдар, мемлекеттік ... ... ... ... ... ... асыруды қамтамасыз ете
отырып, мемлекет қоғамдағы заңдылық пен тәртіптіде ... ... ... ... ... төрт элементтен тұрады: субъект,
объект, субъективтік құқық, заңды міндеттер.
Курстық жұмыстың міндеттері.
- Азаматтық іс жүргізудің құқығы ... ... ... ... ... түсінігі және олардың
ерекшеліктерін қарастыру;
- Азаматтық іс-жүргізу құқық ... ... ... ... ... теориялық негіздері
1.1 Азаматтық іс-жүргізу қатынастарының түсінігі және олардың
ерекшеліктері
Құқық қатынастары ... ... ... ... ... ... ... айтқандай, құқық қатынастары – қатысушылары
субъективтік құқықтар мен заңды міндеттердің ... ... ... ... ... ... теориялық жағдай азаматтық іс-жүргізу құқық қтынастарына
да қолданылады.
Азаматтық іс-жүргізу құқық қатынастары – азаматтық іс-жүргізу құқығының
нормаларымен реттелген қоғамдық қатынастар, - ... ... ... ... және де ... ... ... актілердің орындалуымен
байланыста орын алады. Құқық қатынастарының қатынасушылары іс-жүргізу
құқықтарымен ие ... және ... ... алып ... ... ... ... пайда болатын қоғамдық қатынастар азаматтық іс-жүргізу
құқығының пәнін ... ... ... ... сот ... ... пен іс-жүргізудің қатысушылары арасында әртүрлі іс-жүргізу құқықтық
қатынастары пайда болады. ... ... іс ... ... ... сот төрелігін орындау кезінде пайда болатын, өзгеретін ... ... ... ... ... ретінде қарауға
болады[3,89 б.].
Революцияға дейінгі ресейлік ғылыми ... ... ... өзі ... ... ретінде қаралған. Заңды қарым-қатынас ретінде
сс-жүргізудің маңызы туралы әртүрлі ... ... ... жүргізілген.
Азаматтық іс-жүргізу туралы заңды қарым-қатынас сияқты пікір алғаш рет
О.Бюлов неміс іс-жүргізуші профессорымен айтылған, ол даулық ... ... ... ... ... және ... деп жобалаған:
1) даулаушы мен сот арасында;
2) жауапкер мен сот арасында.
Жақтар өздері арасында заңды ... ... ... 1 ... ... басқаның іс-жүргізу міндеттері сәйкес келмейді. Бір-
бірінің қарым-қатынастарында жақтар іс-жүргізу құқықтары мен ... Олар ... ... ... ... ... ... сотқа қатынасы ғана бойынша ие болады.
Солай, азаматтық даулық іс-жүргізу өзінің ішкі ... ... ... қатынастарының қосылуын алып жүреді, және келесі ... ... ... ... құқық қатынастарының әрбірінде субъектілердің бірі ... екі ... ... ... теңдігімен қосылады
және бір бірлікті құрайды, ненің ... ... ішкі ... ... ... ... ... барлық іс-жүргізуді түгелімен заңды қарым-
қатынас деп атайды.
О.Бюлов процессорының іс-жүргізудің ... ... ... ... ... өзіне замандас ... ... ... ... ... ... даулаушы мен жауапкердің
өздерінің құқығы бар қатысушылары ретінде болып келетін қарым-қатынастар
ретінде, ал сот – ... ... ... авторлар міндетті субъект
ретінде, авторлар қатарында қарсылық әкелді.
Ана жылдардың ... ... ... ... ... ... ... болады.
1. бір ғалымдар, жақтардың өзара іс-жүргізу құқықтары мен
міндеттерінің ие болмайтындығымен ... сот тек ... ... және де құқықтармен ие болатыны айтты.
Осыған байланысты заңды қарым-қатынастың схемасы келесідей болып
келеді:
СОТ
Даулаушы ... ... сот ... өзбетінше назарларын қуаламай, іс-
жүргізу қарым-қатынасының ... ... ... ... ... ... келіп, сот жақтардан жоғары
тұрады, олардың үстінде.
3. Үшіншілері, - жақтар ... ... ... ... үшін сөз ... ... ... 3 субъектісі – сот-
даулаушы-жауапкер – іс-жүргізу құқықтары мен міндеттерімен
өзара байланысты деген ... ... ... ... ... ... ... келеді:
СОТ
Шынымен де, іс-жүргізу құқық қатынастары сот пен ... ... ... ... қатысушылардың өздері (жақтап, 3-ші
жақтар, прокурор, сарапшы, куә және іс ... ... ... ... ... ... құқықтары мен міндеттерімен ие болмайтыны
туралы пікірмен бөлісу ... ... ... ... мен ... ... ... және іс жүргізуге қатысушыда бар. Азаматтық іс-жүргізу құқық
қатынастары жоғары аталған ... ... ... ... 67 ... ... іс-жүргізуге бір ғана құқықтық қатынасқа сияқты даулы
болып табылады. Сот пен ... ... ... ... ... ана
немесе мына бөлек арнайы қарым-қатынасты элементарлы ... ... ... ... ... ... ... (процесс) - әрбірі азаматтық
іс-жүргізу құқығының анықталған нормасы негізінде пайда болатын сот пен іс-
жүргізуге қатысушы арасындағы ... ... ... ... ... ... жүйе ... Сот пен іс-жүргізуге
бір қатысушысы арасында бірнеше іс-жүргізу құқық ... ... ... ... ... ... ... көпшілік жинағымен азаматтық іс-
жүргізуді құрайды. Іс-жүргізу құқық қатынастарының жүйесі азаматтық сот
өндірісін де құрайды.
Сондай-ақ, ... ... ... ...... ... ... реттелген азаматтық іс бойынша соттық әділеттілікті
жіберу кезінде сот пен ... ... ... ... пайда
болатын қоғамдық қатынас.
Азаматтық іс-жүргізу құқық қатынастарына ... ... ... ... ... ... қатынастары мыналармен мінезделеді:
5) құқық нормаларының негізінде пайда ... ... ... ... болуы мүмкін;
7) қатынастардың қатысушыларының мінез-құлықтарын алып жүреді;
8) құқық бұзу ... ... ... ... күш ... ... ... қамтамасыз етілген[6, 231 б.].
Сонымен бірге азаматтық сот өндірісі – мемлекеттік әрекеттің негізгі
саласы, сондықтан азаматтық ... ... өз ... ие ... Олар ... ... ... нышандар мынандай:
1) азаматтық іс-жүргізу құқық қатынастарының міндетті ... ... бір ... – сот, басқа жағынан – процеске қатысушы.
Сот – мемлекеттік билік органы, ал ... ...... ... сондықтан азаматтық іс-жүргізу қатынастары билік пен
бағыну қатынастары ... ... Сот ... ... ... ... иеленушісі сияқты, ал басқа субъективтік міндеттерді алып
жүрушісі сияқты дегенді ... ... ... сот ... ... іс-жүргізу құқықтары мен міндеттерімен бөлінген.
Ғылыми әдебиеттерде ... ... ... соттан басқа іс-
жүргізудің бөлек қатысушылары ... ... ... ... ... ... ... И.А.Жеруолис іс-жүргізу қатынастары жақтар арасында істе шығуы
мүмкін. А.Ф.Казловтың пікірі бойынша, сондай құқық қатынастарының шығуы ... ... ... ... және де сот ... мен іске қатысатын тұлға
арасында.
2) азаматтық ... ... ... тек қана ... пішінде
пайда болып шыға алады, құқықтық емес пішінде олар бола алмайды. «Фактілі»
іс-әрекет қарым-қатынастар (факт ... ... ... Азаматтық іс-
әрекет құқығының нормаларымен қаралған қатынастар пайда бола алады, өйткені
іс-жүргізудің ... ... ... ... іс-жүргізу
заңымен реттелген. Осы нышан азаматтық іс-жүргізу құқық қатынастарын
азаматық және ... ... ... ... ... барлық азаматтық іс-жүргізу құқық қатынастары бір ... ... және ... ... қатынастарының жүйесін құрайды, әрбір
азаматтық іс үшін және осы ... ... ... ... ... ... айтқанда анықталған кезекпен шығады.
Кеңестік кезеңнің ғылыми әдебиеттерінде ... ... ... ... ... ... дамитын бірлік күрделі азаматтық іс-
жүргізу құқық ... ... ... ... ... ... берілген көзқарас құқық қатынастары туралы жалпы
танылған жағдайлармен қайшылыққа түседі.
Біздің ойымызша, сот пен процестің қатысушылары арасында пайда болатын
құқық ... ... ... істі ... және ... және де ... шығарылған сотық актіні орындаумен байланысты бір-бірін ауыстыратын
және дәйекті түрде дамитын бөлек азаматтық іс-жүргізу қатынастарының жүйесі
болып табылады. Шығу ... ... ... ... ... бір-
бірінен айырылып, сот қарым-қатынастар бір-бірімен өзара ... ... ... біріс жүргізу құқық қатынасының шығуы басқа құқық
қатынастарының шығуын, ... ... ... ... тартады[7, 89
б.].
9) азаматтық іс-жүргізу құқық қатынастарының шығуы (пайда болуы),
өзгеруі, тоқтатылуы іске ... ... - ... ... ... ... ... іс-жүргізу құқық қатынастары ғылыми әдебиеттерде
сипаттамасының ... ... ... ... ... бөлінеді:
1) іс-жүргізу құқық қатынастарының субъектілі ... ... ... ... ... ... қатынастарының 3 түрін
бөлген: негізгі, қосымша – және қызметтік-көмекші.
2) негізгі (басты) құқық қатынастары – азаматтық істерді ... мен ... ... ... бола және ... алмайтын құқық қатынастары. Қосымша
құқық қатынастары әр кездерде сот өндірісіне қатысатын ... мен ... ... ... ... ... осы ... қатысуы үшін негіз ... ... ... ... ... табылады. Қызметтік-көмекші құқық
қатынастары қызметтік-көмекші рөл атқаратын процесске қатысушылар мен ... ... ... ... ... ... қатынастарының бөлек
түрлерінің ұсынылған құрамы қарсылық шақыратынын айта кету қажет.
Біздің ойымызша, ... ... ... ... субъектілік
құрамы мынандай болу қажет:
1) басты (негізгі) ... ... – мына ... ... ... ... сот пен даулаушы; сот пен жауапкер; сот пен
негізгі өндіріс істері бойынша арыз ... сот пен ... ... 56 ... ... құқықтар мен заңды әуестіктерді қорғау
үшін іс қозғайтын тұлға;
2) қосымша ... ... – 4 ... ... сот – ... туралы дау пәніне дербес талаптарға арыз беретін 3-ші
тұлға;
б) сот – ... ... арыз ... 3-ші ... сот – ... іске ... ... сот – іс ... ... беру ... ... ... ... немесе жергілікті өз-өзін басқару органы;
3) қызметтік – көмекші құқық қатынастары – ... ... бір ... ... жағынан – куә, сарапшы, маман, ... және т.б. ... ... 261 ... ... құқық қатынастарының соңғы түрлерін туынды мінезін
атап шығу керек. Олар тек басты іс-жүргізу ... ... ... ... бола алады.
Азаматтық процес кезеңдері. Берілген критерий негізінде көбінесе
келесі ... ... ... бірінші сатының соты-процесске қатысушылар;
2) аппеляциялық сатының соты – процесске қатысушылар;
3) кассациялық сатының соты – ... ... ... ... соты – ... ... төменде тұрған сот – жоғарыдағы соттар.
1.2 Азаматтық ... ... ... ... ... теориясының жалпы таныған жағдайына сәйкес құқық
қатынастарының пайда ... ... деп ... ... ... ... ... қолда барында пайда болады.
Сол алғышарттар екі түрге бөлінеді: жалпы (абстрактілі) және арнайы
(нақты).
Жалпы ... ... а) ... ... б) ... ... ... құқық қатынасының пайда болуының тікелей ... ... факт ... ... оқиға, жағдай) немесе заңды
фактілердің жиынтығы.
Сондай-ақ, азаматтық іс-әрекет құқық қатынастарының ... ... ... 3 ... ... азаматтық іс-жүргізу құқықтарының нормалары;
2) іс-жүргізу құқық қатынастарының қатысушыларының құқық субъектілігі;
3) заңды факт (заңды құрам)
4) Азаматтық іс-жүргізу ... ... ... ... сот пен ... қатысушыларының мінез-құлықтарының жалпы
түрде міндетті ережелері.
Азаматтық іс-жүргізу құқық қатынастары сәйкестендірілген іс-жүргізу
норманың тек ... бар ... ... болады. Азаматтық іс-жүргізу құқығының
ғылымындағы аксиома болып келесі жағдай болып табылады: ... ...... ... да ... іс-жүргізу құқығының нормалары үшін анықталған белгілер
мінезді. Сол нормалар:
- тек қана мемлекетпен құрылады;
- жалпы ... ... ... ... тек ... сот ... ... ғана қатынастарды реттейді,
қысқаша айтқанда азаматтық істерді қарау және шешумен және ... ... ... ... ... байланысты пайда
болатын қатынастар;
- оларды бұзу кезінде мемлекеттік күш қолдау шараларымен қамтамасыз
етіледі.
Іс-жүргізу ... ... ... субъектілігі құқық
қабілеті мен әрекетке қабілетсіздігін біріктіретін түсінік болып табылады.
Азаматтық іс-жүргізудің құқық қабілеті – азаматтық іс-жүргізу құқықтары
мен іс-жүргізу ... ие ... ... Ол тең ... метиралдық
құқықтық субъектілері болып табылатын барлық азаматтармен және ұйымдармен
танылады (АІЖК-нің 45 б.). Азаматтық іс-жүргізудің құқық қабілеті ... ... ... басталады және оның қайтыс болу кезінен бастап
аяқталады. Заңды ... ... ... оны құру ... ... ... ретінде заң бойынша тіркеу) ... ... және ... тұлғаның
әрекетінің аяқталуымен байланысты аяқталады (бірігу, ... ... ... жою ... ... ... [9, 116 б.].
Құқық қабілеті және әрекетке қабілесіздігінің пайда болу мен аяқталу
кездері ... ... ... ... іс-жүргізудің әрекетке қабілетсіздігі өз әрекеттерімен өз
құқықтарын қорғау мен міндеттерін орындауға, ... ... ... ... ... 46б.1бөлігі).
Әрекетке қабілетсіздігі өзінің жеке әрекеттерімен өз ... іске ... және ... ... ... ... ... іс жүргізуге әрекетке қабілетсіздігі оның жасы мен ... ... ... ... ... ... ... жасқа жеткен азаматтар, және де 18 жасқа жетпей некеге түскен тұлғалар
ие ... ... 18 ... ... ... толмағандардың және әрекетке
шектелген қабілеттілігі бар деп ... ... ... мен заңға қызығушылығы сотта өз заң өкілдерімен – ... ... ... ... Бірақ сот осындай істерге
қатысуға ... ... ... ... ... ... бар азаматтарды тартуға міндетті. Азаматтық, отбасылық,
еңбектік, кооперативтік, әкімшілік және ... ... ... ... ... орналастырумен немесе кәсіпкерлік әрекеттен түскен
табыстармен байланысты мәміледен шығатын ... ... ... ... 14 ... 18 ... дейін кәмелетке толмағандардың ... ... мен ... ... жеке қорғауға құқығы бар. Осындай ітерде
оларға көмектесу үшін кәмелетке толмағандардың заңды ... ... ... ... байланысты (АІЖК 46 б. 2 мен 4 п.)
Келтірілген нормалар АІЖК 63 б. 1 п. ... ... ... ... онда
әрекетке толық қабілеті жоқ тұлғалардың құқықтары, бостандықтарымен заңға
қызығушылығын сотта олардығ ата-аналары, ... ... ... деп
белгіленген. АК 22 б. 2 мен 4 п. ... ... ... 14 ... ... ... кәмелетке толмағандар өз айлығын, шәкіртақысын, ... және ... ... ... ... құқығының
объектілерін өзбетінше бөлуге, және де тұрмыстық мәміле жасауға құқығы бар.
14 ... ... ... ... және де ... қабілетсіз
азаматтардың құқықтары, бостандықтары мен заңға қызығушылығы сотта олардың
заңды өкілдерімен – ... ... ... ... факт ... ... – заң ... қатынастарының пайда болуын,
өзгеруін және тоқтатылуын байланыстыратын азаматтық іс-жүргізу құқығының
нормаларымен қаралған өмірлік ... ... ... құқық
қатынастары ережедегідей, әрекеттер (әрекетсіздік) сияқты заңды фактілердің
негізінде пайда болады.
Субъективтік іс-жүргізу құқығы іске ... ... ... міндет
орындалатын әрбір әрекет заңды факт болып табылады ... факт – ... ... - ... өзі азаматтық іс-жүргізу құқық
қатынастарының ... ... үшін ... ... ... Ол тек қана азаматтық
іс-жүргізу құқық қатынастарының пайда болуын, ... және ... ... әрекеттерді орындау үшін негіз болып табылады. Осы ... ... ... ... ... ... жиынтығы
(жағдайлар мен ... ... ... болады.
Сот ерекше іс жүргізу тәртібімен қарайтын істерге:
1) ... ... бар ... ... ... ... ... кетті деп тану туралы және азаматты қайтыс болды
деп жариялау туралы;
3) ... ... ... ... немесе әрекетке қабілетсіз деп тану
туралы;
4) азаматты психиатриялық стационарға мәжбүрлеп жатқызу туралы;
5) заңды тұлғалар мен жеке кәсіпкерлердің банкроттығы туралы;
6) жылжымалы ... ... деп тану және ... ... ... ... тану ... азаматтық хал актілері жазуларының дұрыс еместігін анықтау туралы;
8) нотариаттық әрекеттерге немесе оларды ... бас ... ... бағалы қағаздар көрсетуші адамның жоғалған бағалы қағаздар және ордерлік
бағалы қағаздар (шақырту ісін жүргізу) бойынша құқықтарын қалпына келтіру
туралы;
10) бала асырап алу ... ... ... және ... ... ... аумағында
экстремизмдi немесе террористiк қызметтi жүзеге асыратын шетелдiк немесе
халықаралық ұйымды экстремистiк ... ... ұйым деп тану ... ... ... ... іс жүргізу тәртібімен басқа да істерді қарау көзделуі
мүмкін
ІІ. Азаматтық іс жүргізу құқық қатынастарының ... мен ... ... іс ... ... қатынастарының түрлері, құрылымы
Сонымен, азаматтық іс-жүргізу құқық қатынастары мынадай түрлерге
бөлінеді:
1) іс-жүргізу құқық қатынастарының ... ... ... ... ... негізгі (басты) құқық қатынастары – азаматтық істерді қарау мен шешу
бойынша әрекет пайда бола және орындала алмайтын құқық қатынастары. ... ... әр ... сот ... ... ... мен сот
арасында пайда болады.
Қосымша құқықтық қатынастар — субъектілердің заңға сәйкес мінез-құлқы,
былайша айтканда, ... ... ... және ... ... ... Мұндай құқықтық қатынастар құқық тәртібінің негізін құрайды. Бұларға
жататындар: мемлекеттік, мүліктік, отбасы, еңбек т.б. құқықтық қатынастар.
«Азаматтық ... ... ... ... ... іс-жүргізу құқығының субъектісі» және «іс-жүргізу субъектісі»
сияқты екі түсініктерден айыру қажет.
Азаматтық іс-жүргізу ... ...... ... іс-жүргізу құқығының субъектілері – субъективтік ... мен ... ... ие ... ... бар ... заңмен
танылатын тұлғалар. Азаматтық іс-жүргізу құқығының субъектілері болып жеке
және заңды тұлғалар, заңмен ... ... ... мен ... ... мен ... ... Құқық субъектісі – құқық қатынасының
қатысушысы болуға потенциалды қабілеті бар тұлға. ... және ... ... болмай-ақ, құқық субъектісі болуға болады
(В.Н.Щеглов). Құқық субъектілері құқық қатынастарының ... ... ... ... іске ... ... анықталған заңды
фактілердің тек қолда бар кезінде бола ... ... пен ... - ... ... көрсететін түсініктер, сондықтан құқық
субъектісі және құқық ... ... - ... ... екенін
айта керу керек.
Азаматтық іс-жүргізу құқық қатынастарының субъектісі – ... ... ... қатынасының субъектісі болып өз іс-әрекеттік құқық қабілетін
сәйкес құқығын қорғау нәтижесінде бола алады.
Іс-әркет субъектісі – ... ... ... қатысушылары құрамына
кіретін тұлға. Азаматтық іс-әркеттік құқық қатынастарының субъектісі ... ... - өз ... ... ... ... ... қатысушыларының құрамы сотпен қаралатын істің мінезіне, істің
нақты жағдайларына байланысты болады.
Азаматтық іс-жүргізу құқық қатынастарының субъектісі – ол ... ... және онда ... ... ... орын ... тұлға.
Азаматтық іс-жүргізу құқығының субъектілері болып ҚР-ның ... ... ... ... жеке және ... тұлғалары, азаматтығы жоқ тұлғалар,
халықаралық ұйымдар және мемлекет ... ... ... ... ... ... олар ... процессуалды дәреже (даулаушы,
жауапкер, 3-тарап, сарапшы, куә және т.б.) алады.
Азаматтық іс-жүргізу қатысушыларының ... ... кең ... Олардың бәрі құқық қатынастары субъектілерінің сипаттамасында
қажеттілік шақыратындай, іске ... ... ... және
мақсаттарымен ие болады. ... ... ... ... ... ... ... бар, және субъектілер топтарын
анықтауда терминология бірлігі жоқ.
Қорғайтын құқықтық қатынастар — ... ... ... ... ... Оның ...... тәртіпті қорғау, кінәліні
жазалау, сөйтіп әділдік орнату.
Абсолютті құқықтық қатынастарда тек бір ... ... ... ... Басқалардың барлығы міндетті тарап болып саналады. Мысалы, бұларға
меншікке ... ... ... ... ... ... оған қатысушылар белгілі
(сатушы мен сатып алушы) болып келеді.
Сонымен, құқықтық қатынастар дегеніміз — қатысушыларының субъективтік
құқықтары мен ... ... ... ... құқық нормалары мен
заңда көрсетілген айғақтарға (фактілерге) сәйкес туындайтын.
Құқықтық қатынастардың ... ... ... ... ... ... ... міндеттен, құқықтық қатынас
объектісінен (затынан) тұрады [5]
Құқық ... — заңи ... жеке ... Заңды тұлғаларға жататындар
мемлекеттік органдар, ... ... ... ... ... немесе жедел баскару құқығындағы оқшау мүлкі бар және сол ... ... ... жауап беретін, өз атынан мүліктік және мүліктік
емес жеке құкықтар мен міндеттерге ие болып, олар-ды ... ... ... ... және ... бола алатын ұйым заңи тұлға деп ... ... ... ... ... және азаматтығы жоқ
адамдар да жеке тұлғалар болып саналады.
Субъективтік құқық — тұлғалардың мүдделерін қанағаттандыру үшін ... ... ... ... ... құқықтық мүмкіндік. Мұндай мүдделер
заңды деп танылады. Сол заңда белгіленген шек ... ... ... үшін ... ... ... Жеке тұлға еңбек етуге, білім
алуға, меншікке ие болуға, үйленуге хақылы. Сондай-ақ ... ... ... ... етілген шек аясында әрекет жасай алады. Өзіне берілген құқықты
пайдалана ма, жок, па ол тұлғаның еркі.
Заңды міндет — заң ... ... ... ... ... ... ... басқа тұлғаның мүддесін қанағаттандыру үшін жіктеледі. Заңды
міндеті бар тұлға оны өз ... ... оған ... ... ... ... ата-ана өз баласын асырап, бағып, тәрбиелеуге
міндетті. Егер бұл ... ... ... ... шара ... заңды тұлғаларға да жүктеледі.
Құқықтық қатынастың объектісі (заты) — табиғат құбылыстары, мүліктік,
өзіндік мүліктік емес игіліктер. Субъективтік құқық пен ... ... ... ... ... келеді.
2.2 Азаматтық іс жүргізудің құқығы қатынастарының жіктелуі
Азаматтық іс жүргізудегі ... ... - ... бір өндіріс
тәсілі негізінде ... және ... ... ... қалыптасатын
күрделі де сан қилы қатынастар. Философия тарихты материалистік тұрғыдан
қоғамдық қатынастарды материалдық жөне ... деп ... ... қоғамдық қатынас объективті, адамдардың ... мен ... ... ... ... қатынас ішіндегі ең бастысы ... ... ... ... ... ... ... қоғамдық өндіріс процесіндегі адамдар арасындағы материалдық
экономикалық қатынастардың жиынтығы. Өндірістік ... - ... ... ... Жеке адам ... ... өндіре алмайды.
Өндіру үшін адамдар белгілі байланыстар мен қатынастар жасайды, ... ... ... мен ... ... ғана ... табиғатқа қатынасы
болады, өндіріс орын алады[4].
Идеологиялық қатынастар адамның санасына байланысты болады. Оның ... - ... ... ... ... діни т.б. ... қатынастардың барлық жиынтығы - өзара заңды байланысқан реттелген
бұлжымас бір ізді жүйе. ... ... ... ... ... ... оның ең бастысын, негізін анықтау. Қоғамдық қатынастардың
өзара байланысын сипаттайтын заңдылықтарды ашу - ... зор ... ... ... ... әлеуметтік топтар арасындағы
қатынастар ретінде және сол ұжым ... ... ... де өмір
сүреді. Қоғамдық қатынастардың жиынтығы адамдар ұжымдары үшін ... ... ... бір ... ... ... ... қатынас антагонистік және антагонистік емес болып екіге
бөлінеді. ... ... ... жеке ... және ... ... ... формацияда болады. Антагонистік
емес қоғамдық қатынастар қанаушылық жоқ қоғамда болады. Мәселен, ... ... ... ... ... қоғамында да болуға тиіс деп
түсіндіреді. Қоғамдық қатынастардағы кез келген ... ... ... ... ... ... қатынастардың басым көпшілігі әлеуметтік нормалар ... ... ... ... ... саясат, мемлекеттік
билік т.б. күрделі мәселелер құқықтық нормалар ... ... ... бұл бағытта қоғамдық қатынастардың ең маңыздысы, ... ... ... ... пен ... ең жауапты қызметіне
айналады. Құқықтық ... - ... ... ... ... ... өмір сүру ... ұрпақты жалғастыру үшін т.б. басқа
себептермен бір-бірімен қарым-қатынаста болады. Бүл ... ... ... даму ... ... ... да ... жатады. Бүл процесс әртүрлі жолмен дамиды, ... ... ... ... Ғылым мен техниканың дамуы
қоғамдағы қарым-қатынастардың түрін шексіз ... ... ... ... бұл қарқынды даму процесі адамды қоршаған ... ... ... ... ... азайтты. Сондықтан
адамдардың және қоғамның мүдде-мақсаттары түрғысынан бостандықты дамыта
отырып, ... ... ... ... ... қатынастар әртүрлі болады: саяси, моральдық, эко-номикалық,
әлеуметтік, ұлттық, діни т.б. ... Бұл ... - ... ... ... ... ... реттеледі. Мысалы, отбасы
қатынастардың көпшілігі дәстүр, діни нормалармен реттеліп ... ... ... ... нормалармен реттелмейді, тек
әлеуметтік, қоғамдық мүдде-мақсаттарды қам-титын қатынастарды ... ... ... ... ... ...... іс-жүргізу
құқығының нормаларымен реттелген азаматтық іс бойынша соттық әділеттілікті
жіберу кезінде сот пен іс-жүргізуге ... ... ... ... ... қатынас.
Азаматтық іс-жүргізу құқық қатынастарына құқықтық қатынастардың әр
түрінің нышандарын біркелкі құқық ... ... ... ... ... ... пайда болады;
11) арнайы субъектілер арасында болуы мүмкін;
12) қатынастардың қатысушыларының мінез-құлықтарын алып жүреді;
13) құқық бұзу ... ... ... ... күш ... қолдану мүмкіндігімен қамтамасыз етілген.
Қазақстан Республикасының азаматтық іс жүргізу заңдары ... ... және ... ... өз құзыретіне жатқызылған талап қою және
өзге істерді қарау мен шешу ... сот ... ... кезінде
туындайтын қоғамдық қатынастарды реттейді.
Қазақстан Республикасының азаматтық сот ісін жүргізу туралы заңдары
1. Қазақстан ... ... ... ... ... сот ... ... конституциялық заңдармен, Қазақстан Республикасының
Конституциясына және халықаралық құқықтың ... жұрт ... ... ... негізделген Қазақстан Республикасының Азаматтық іс жүргізу
кодексімен айқындалады. Азаматтық сот ісін жүргізу тәртібін реттейтін езге
заңдардың ережелері осы ... ... ... ... ... ... ... және өзге де
міндеттемелері, сондай-ақ Қазақстан Республикасы Конституциялық Кеңесі ... ... ... ... азаматтық іс жүргізу құқығының
құрамдас бөлігі болып табылады.
Құқықтық қатынастардың өмірге ... ... ... ... заңды себептерінен басқа үш бөлімнен тұратын негізі
болады: нормативтік ... ... ... ... ... ... үш ... арқылы құқықтық қатынастар дамып, нығайып қоғамның
объективтік даму процесін реттеп, басқарып ... ... ... ... объектісі дегеніміз — мемлекеттік
кепілдіктегі екі жақты құқықтары мен міндеттері бар ... ... ... ... - ... ... тек ... актілер арқылы реттеліп
отыратын қарым-қатынастарды біріктіреді. Нормативтік актілерде қатынастың
мазмұны, субъектілердің құқықтары мен ... ... ... ... ... ... ... арқылы
нормативтік актілер іске асады, орындалады.
Екінші - қатынастың субъектілерінің екі ... ... ... ... ... Бір жағының құқығы ... ... ... тең ... ... ... тең болады.
Үшінші - субъектілер өз еріктерімен, өз мүдде-мақсаттарын іске асыру
үшін құқықтық қатынас жасайды.
Төртінші — егер қатынаста нормативтік ... ... ... ... өз міндеттерін дұрыс, толық ... ... бұл ... түзетіліп, жауапкершіліктің түрін
анықтауға тиіс.
Құқықтық қатынастардың түрлері:
1. ... ... ... және ... ... құқықтың жүйе-
саласына сәйкес бірнеше түрге бөлінеді:
мемлекеттік, әкімшілік, азаматтық, қылмыстық, қылмыстық-процессуалдық,
азаматтық-процессуалдық, т.б. құқықтар.
2. Құқықтық норманың атқаратын ісіне қарай ... ... ... және ... Реттеуші нормалар қатынастарды реттеп, басқарып,
дамытып отырады. Қорғаушы нормалар қарым-қатынастардың дұрыс, заңға ... ... ... Құқықтық қатынастар мазмұнына қарай екіге бөлінеді: ... ... ... түрде құқықтық қатынас мемлекет пен жеке ... ... ... түрдегі қатынастар заңды себептер, фактілер болғанда
басталады. Мысалы, сауда-сату шарты, біріккен фирма ... т.б. ... ... ... ... жағдайларына қарай екіге
бөлінеді: абсолюттік және салыстырмалы. Абсолюттік түрде қатынастан ... бір ... ... ... ал ... ... субъектісінде
тек міндеттер болады. Бұл жағдай нормативтік актіде анық ... жеке ... иесі ... ... ... оның құқығын ешкім
бұза алмайды және ол меншікке қатынастың субъектілері ... ... ... ... ... ... ... мен
міндеттері бірдей болады.
Азаматтық іс ... ... ... ... ... ... Соты ... түсіндірмелері ерекше орын алады.
Ғылымда бір авторлар басшылыққа алынатын түсіндірмелер нормативтік сипатта
болады деп санайды, басқалары ... ... ... ... ... ... ... мынадай міндеттер тұрады:
1) дәлелдеу нысанасын, яғни істі сот отырысында қарау ... ... тиіс ... ... ... шеңберін дұрыс анықтау;
2) тараптардың арасындағы құқықтық қатынасты анықтайды және қандай
заңды ... ... ... іске ... адамдардың құрамын, яғни іс кімнің ... ... ... ... ... кәсіподақтардың және
басқалардың) қатысуымен қаралуға тиіс екенін анықтау;
3) іске ... ... ... ... ... ... ... Республикасының Конституциясы, 1995
2. ҚР Азаматтық іс жүргізу құқығы, 2006.- 122 б.
3. ҚР Азаматтық іс жүргізу кодексі, 2007.—89 б.
4. ... ... ... ... ... Ғ. ... ... Азаматтық құқығы, Алматы –
2001.- 67 б.
6. Гражданское право Республики Казахстан, Алматы – 1999.- с. ... ... іс ... органдарының қызметтері мен міндеттері//Заң-№7-
2005 . – 89 б.
8. Баянов Е. Мемлекет және құқық негіздері//Алматы – 2001.- 261 б.
9. Мемлекет және ... ... – 2003.- 116 ... ... и ... ... ... Г.А. Цели гражданского судопроизводства и их реализация
в суде первой инстанции. Автореф. дис.докт.юрид.наук. М., 2000.С.64.
12. Жуйков В.М. О новеллах в ... ... ... М.,
1996. С.4.
13. Нұрмашев К. Азаматтық іс жүргізу құқығы, Алматы-2007
14. Гурвич М.А. ... ... ... ... и ... Елисейкин П.Ф. Гражданское процессуальное правоотношение//М.,
1989
16. Щеглов В.Н: ... ... ... ... ...

Пән: Іс жүргізу
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 23 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Азаматтық - құқықтық қатынастар15 бет
Азаматтық іс жүргізудегі құқықтық қатынастар3 бет
Ақша теориясы, түрлері, даму кезеңдері қызметі26 бет
Бастауыш мектеп жасындағы балалардың қарым – қатынас сферасы27 бет
Еңбек құқығы жайлы5 бет
Еңбек құқығы қатынастары23 бет
Еңбек құқығы қатынастарының субъектілері: түсінігі, топтары69 бет
Жер құқығы туралы15 бет
Жер құқығы қатынастар5 бет
Жер құқығының мәні12 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь