Кәсіпкерліктің мәні

Жоспар.

Кіріспе.

1 бөлім. Кәсіпкерліктің мәні.
1.1. Кәсіпкерлік: экономикалық мазмүны, белгілері. Кәсіпкерліктегі тәуекел.
1.2. Кәсіпкерлікті үйымдастырудың негізгі формалары олардың жетістіктері мен кемшіліктері.

2 бөлім. Кәсіпкерліктің түрлері.
2.1. Еркін кәсіпкерлік және оның түрлері.
2.2. Шағын кәсіпорындар.нарықтың негізі.

3 бөлім. Кәсіпкерлікті дамыту жолдары.
3.1. Кәсіпкерлікті дамытудың шетелдік тәжірибесі.
3.2. Нарықтық экономикаға көшу кезіндегі кәсіпкерлік.

Қорытынды.

Пайдаланылған әдебиеттер.
Кіріспе.
Ең алдымен еске саларым, кәсіпкерліктің де "тар жол тайғақ кешу" тарихы бар. Кәсіп, кәсіпкерлік, кәсіпкер ұғымдары арабтың ежелгі касабун деген сөзінен шыққан. Ол табу, пайда, кіріс, үтыс, үтып алу, мамандық, өнер, тіршілік, шаруашылық мағынасында пайдаланылады. Адамзаттың рухани-мәдени мүрасының бірі - киелі кітап. Құранның өзінен кәсіпкерлік туралы соны пікірлер кездестіреміз, қызықтысы сол, бұл ойлар бүгінгі күнгі нарыққа байланысты өзекті мәселелермен тығыз ұштасып жатыр. Мыс: Құран кәсіппен айналысатындарды саралап,олардың бірін шынайы кәсіпкерлерге, яғни нақты шаруашылықпен шұғылданып, өзі өндірген өнімінен пайда кәретін адамдарға. Ал, екіншісін шайтанның ісі деп даттайды. Ал Кәсіпкерліктің бүгінгі таңдағы болмысы мен түсінігі негізінен классикалық капитализмнің бел баласы ретінде қалыптасты, өйткені ол капитал, кәсіпорын, экономикалық дербестік, бәсеке және тағы да басқа ұғымдармен тығыз байланысты. Дәл осы дәуірде өндірістің үш бірдей классикалық шарттары-Жер, Капитал, Еңбекпен бірге дербес өндіріс шарты ретінде үйымдастыру да қарастырыла бастады. Осыған сәйкес кәсіпкерліктің мәні мен негізгі қызметі әлгі айтқан өндіріс шарттарын өзара бір-бірімен жаңаша үйлестіріп,қабыстырып отыр дегенге саю кең орын алды. Кейінірек кәсіпкерліктің бұл классикалық қызметіне екі бірдей жаңа қызмет қосылды. Олар өндірісті бақылау және адамдардың (жүмыскерлердің) шаруашылық іс-қимылын реттеп, үйлестіріп отыру.
Пайдаланылған әдебиеттер:
1. Әубәкіров Я.Ә.,Байжүмаев Б.Б.,Жақыпова Ф.Н.,Табеев Т.,П., "Экономикалық теория" А., 1999
2. Жүнісов Б.А.,Мөмбетов У.Е. "Нарықтық экономика негіздері" Ақтөбе 1993
3. Жүнісов Б.А.,Шеденов Ө.Қ. "Жалпы экономикалық теория" Алматы-Ақтөбе 2002
4. Жақсығалиева С.Ж., Батырғалиева Г.Х. // БҚМУ Хабаршысы 2001 №1 Батыс Қазақстан аймағындағы шағын кәсіпкерліктің дамуы.
5. Чипурина М Н. Киселевой Е А. «Курс экономической теорий», Киров, «Аса », 2004
6. Мамыров Н Қ. «Халықаралық экономикалық катынастар », Алматы, 1998
7. Шеденов Ө Қ. «Экономикалық теория негіздері », Алматы, 2002
8. Элем экономикасы 1 том 2003
9. Элем экономикасы 2 том 2003
10. А.И.Добрынина, Л.С. Барасевича «Экономическая теория », Питер 2002
11. А.С. Булатова «Экономика », Москва 2002.
        
        Жоспар.
Кіріспе.
1 бөлім. Кәсіпкерліктің мәні.
1.1. Кәсіпкерлік: экономикалық ... ... ... ... ... ... ... олардың жетістіктері
мен кемшіліктері.
2 бөлім. ... ... ... кәсіпкерлік және оның түрлері.
2.2. Шағын кәсіпорындар-нарықтың ... ... ... ... ... Кәсіпкерлікті дамытудың шетелдік тәжірибесі.
3.2. Нарықтық экономикаға көшу кезіндегі кәсіпкерлік.
Қорытынды.
Пайдаланылған әдебиеттер.
Кіріспе.
Ең алдымен еске саларым, кәсіпкерліктің де "тар жол ... ... ... Кәсіп, кәсіпкерлік, кәсіпкер ұғымдары арабтың ... ... ... ... Ол табу, пайда, кіріс, үтыс, үтып алу, мамандық, өнер,
тіршілік, шаруашылық мағынасында ... ... ... бірі - ... ... Құранның өзінен кәсіпкерлік туралы соны
пікірлер кездестіреміз, қызықтысы сол, бұл ... ... ... нарыққа
байланысты өзекті мәселелермен тығыз ұштасып жатыр. Мыс: Құран кәсіппен
айналысатындарды саралап,олардың бірін ... ... яғни ... ... өзі ... ... ... кәретін адамдарға.
Ал, екіншісін шайтанның ісі деп даттайды. Ал Кәсіпкерліктің ... ... мен ... ... ... ... бел баласы ретінде
қалыптасты, өйткені ол капитал, ... ... ... бәсеке
және тағы да басқа ұғымдармен тығыз байланысты. Дәл осы дәуірде өндірістің
үш ... ... ... Капитал, Еңбекпен бірге дербес өндіріс
шарты ретінде үйымдастыру да қарастырыла ... ... ... мәні мен ... ... әлгі ... өндіріс шарттарын өзара
бір-бірімен жаңаша үйлестіріп,қабыстырып отыр дегенге саю кең орын ... ... бұл ... ... екі ... жаңа қызмет
қосылды. Олар өндірісті бақылау және адамдардың (жүмыскерлердің) шаруашылық
іс-қимылын ... ... ... ... Кәсіпкерліктің мәні.
1.1. Кәсіпкерлік: экономикалық мазмүны, белгілері. Кәсіпкерліктегі
тәуекел.
Кәсіпкерлік өз ... ... ... алып ... ... нарық
атрибуты ретінде ол капитализм дамуы кезеңінде айқын кәріне бастады. ... ... ... ... ... және пайда алу үшін экономикалық
тәуекелге баратын меншік иесі ... ... ... ... ... мен бірлестіктердің пайда алуға бағытталған және
олардың тәуекел етуімен, сондай-ақ мүліктік ... ... ... ынталы қызметі. Барлық шаруашылық қызметін емес, тек тәуекелмен,
ынтамен, іскерлікпен, дербестілікпен, ... және ... ... ... қызметті кәсіпкерлік қызмет деп ... ... бәрі ... ... болып табылады.
Кәсіпкерлікте тұлға (субъект) және нысанын бөліп қарайды.
Кәсіпкерліктің тұлғалары (субъектілері): жеке ... әр ... ... ... ... ... ... және
мемлекет) бола алады.
Кәсіпкерлік нысандары (объектілері) шаруашылық қызметтің кез келген
түрлері, коммерциалық делдалдық, сату-сатып алу, ... ... ... ... ... операциялар бола алады.
Қызмет мазмұнына қарай кәсіпкерлік мынадай түрлерге бөлінеді:
Өндірістік ... ... ... ... ... ... ... бұл түрінде
өндіріс функциясы негізгі ... ... ... мен ... ... сату бойынща
мәмілелер мен операциялар құрамына ... және өнім ... ... ... ... ... алу бағасынан жоғары бағаға
сату арқылы жасалады. Егер бұл операциялар заң шегінде болса, алыпсатарлық
болып ... ... ...... ... бір
түрі болып табылады, сату-сатып алудың объектісі ақша, валюта, ... ... ... ... ... ... ... жақтардың басын
қосаиын қызметте көрінеді. Мұндай қызметті көрсеткені үшін кәсіпкер табыс
алады.
Сақтандыру кәсіпкерлігі-кәсіпкер сақтандырған оқиға болған ... ... ... ... алып ... ... кәсіпкерлігінің ерекше
бір формасы. Жарналардың қалған бөлігі кәсіпкерлік табысты құрайды.
Көріп отырғандай, ... ... түрі ... ... ... ол үшін ... ... қиыстырып пайдалануды үйрену керек.
Ресурстардың әр ... ... ... ... ... Олар Шумпетер көзқарасы бойынша бес бағытты қамтиды.
І.Жаңа игілікті жасау немесе ескі игіліктің; жаңа сапасын жасау;
2.Өндірістің жаңа әдісін енгізу;
З.Шиьсізат немесе жартылай ... жаңа ... ... ... ... ... қайта үйымдастыруды жүргізу.
Әрбір мерзім ... жаңа ... ... ... бұл ... ... өндіріс факторын комбинация
жасайтын экономикалық ... ... ... ... А. Смиттің тұжырымын
толықтырған Ж. Б. Сей назар аударды.
Кәсіпкерлік қызмет тек бір ғана ... ... ... ... ... ... Оның әр ... варианттарымен үйлесімдері болуы
мүмкін. Бұл кәсіпкерлікпен шүғылдану үшін ... ... ... ... ... емес ... сөз. ... капиталын қолдануға болады.
Алайда қарыз капиталы пайданың белгілі-бір бөлігімен ... ... ... оны ... ... ... экономикалық Тәуекелдәрежесі
өседі. Тәуекел, айтып өткендей, ... ... ... ... ... ... қарастырылған вариантпен салыстырғанда
табыс алмаудың немесе зиян шегудің ықтималдығы. Тәуекелдің бірнеше түрдері
бар: өндірістік, коммерциялық, қаржылық, несиелік, ... ... ... осы ... қатысатын адамдардың санына кері тәуелді деген
көзқарас бар, көбіне тәуекел ... ... ... ... Тәуекелді әр түрлі әдістермен өлшеуге болады:
-статистикалық, мұнда бұрынғы шығындар ... ... ... ... ... ... мен ... бизнесмендер көзқарастары
зерттеледі;
-есептік талдау, математикалық тәсілдерге негізделеді;
Кәсіпкерлік ... ... ... (іскерлік) кәсіпкерлердің
бірімен-бірі байланысты төрт қызметтері арқылы сипатталады. Олар:
а) кәсіпкер-жер, ... ... ... ... және ... ... үштастыру үшін өз тарапынан ынталылық
білдіре отырып,оларды өз қолына алады;
б) ... ... және ... ... ... ... және оның ... жүмыс
істеуін анықтайтын негізгі шешімдерді қабылдау үшін міндеттеме алады;
в) ... ... ... ... жаңа өнімдер,
жаңа өндірістік технология және тіпті бизнесті ... ... ... ... бар ... ... айтылған оның үш ... ... ... ол ... бел ... ... ... тек өзінің ісіне
жүмылдырылған қаржысымен тәуекелдікке ... ... ... ол ... еңбегімен, тіпті өзінің іскерлік атағымен де тәуекелге
барады.Кәсіпкер болу үшін ... иесі ... ... жоқ, оның ... қиял және түтынушылардың психологиясын сезінуі. Нақ осылар
кәсіпкерге ... ... ... ... ... ... байланысты кәсіпкерліктің екі моделін қарастырады:классткалық және
инновациялық.
Біріншісінің мәні мынада, бизнесмен өз қызметін қарамағындағы ... ... ... алу ... ... ... модель өзінде бар ресурсын ғана емес, сондай-ақ сыртқы
ресурстарды тарту және ... ... ... ... және
сыртқы ресурстарды пайдалана отырып, кәсіпкер оз бизнесі дамуының тиімді
варианттарымен шүғылданады.
1.2. ... ... ... ... ... жетістіктері
мен кемшіліктері.
Біріншіден, кәсіпкерлікпен айналысу ... ... ... ... түрін, оны жоспарлау; өнімді өткізуден және
т.б. таңдауда ... ... ... мен қүқығы болу керек деген сөз.
Екіншіден, кәсіпкерлікпен айналысатын адамдардың ... ... ... және ... ... ... болуы манызды шарт.
Үшіншіден, өзін-өзі басқару мен шаруашылықты таңдауда бостандықты,
инвестициялаудан нақты қамтамасыз ететін бір ... орта және ... ... ... ... белгілі бір кәсіпкерлікпен айналысу үшін
— нарықты ... ... ... ... ... ... жағдай
туғызады.
Кәсіпкерлік әр түрлі формада болады. Оларды топтастыру негізінде екі
белгі жатыр: меншік фирмасы және фирма көлемі.
Меншік ... ... ... ... және жеке ... Бұл екі ... үлттық экономикадағы үлес салмағы түрақсыз:
үлттандыру кезінде мемлекеттік ... ... ... ... ... ... ... байланысты Кәсіпкерлік
мемлекеттік және жеке ... ... Бұл екі ... үлттық
экономикадағы үлес салмағы ... ... ... ... ... қенейеді, ал жекешелендіру оларды тарылтады.
Мемлекеттік Кәсіпкерлік әдетте түрақты және капитал сыйымдылығы жоғары,
- себебі, үкіметтің қаржылық және ... ... ... да, жеке ... мемлекеттікке қарағанда бірқатар
артықшылықтарға ие:
-түсімділігі жоғары қызмет сферасын таңцауға еркін.
-бизнес көлемі шектелмеген.
-қатаң ... ... үш ... ... ... тұлғалар
-серіктестік (жолдастық)
-корпорация (Акционерлік қоғам)
Жеке кәсіпкерлік деп-бір адам ғана айналысатын ... ... ... ... және оның капиталы көп емес- жеке кәсіпкерліктің
кемшіліктері осында. Оның артықшылықтары : әр меншік иесі өз ... ... кез ... ... өзі ... алады. Ол тек табыс салығын төлейді ... үшін ... ... ... Бұл үсақ дүкендерге, кызмет
кәрсету саласындағы кәсіпорындарға, фирмаларға, сондай-ақ ... және тағы да ... ... ... тән ... кең
тараған формасы.
Серіктестік деп-екі немесе оданда көп адам бірлесіп айналысатын
бизнесті айтады. Серіктестікке де ... ... ... Серіктестіктің
артықшылығы сол, оны үйымдастыру және қосымша қаражат пен жаңа ойлар тарту
жеңіл. Қемшіліктері қатарына капиталдың жаңа ... ... ... дамып
келе жатқан істе қаржы ... ... ... ... оның ... ... ... әр қайсысының фирма
табысында немесе зиянындағы үлесін анықтау күрделілігін кіргізуге болады.
Серіктестік формасында ... ... ... ... ... ... және тағы да ... кіргізуге болады.
Корпорация деп- бірге кәсіпкерлік қызмет істеу үшін бірлескен тұлғалар
жиынтығы аталады. Корпорация табысынан корпорацияга ... ... ... ... Қазақстанда жиі кездеседі.
Корпорация артықшылықтарына мыналар жатады:
-акциялар және аблигациялар сату арқасында ақша капиталын тартуда
шектелмейтін ... ... ... үшін ... ... ... қызмет етуінің түрақтылығы, өйткені акционерлерінің
біреуінің қоғамнан ... ... ... ... ... ... корпоративті формада ұйымдастырудың кемшіліктеріне
төмендегілер жатады:
-корпорация табысының акция ... ... ... ... екі жақты салық салу: бірінші рет корпорация пайдасының бір бөлігі
ретінде, ал екінші рет акция иесінің жеке ... ... ... ... ... үшін екі ... ... салудың ауыртпалығы елеулі.
Сондықтан АҚШ-та бүндай ... S ... ( small ... статусын алуға рұқсат етеді. Мұндай жағдайда корпорация табысы
олардың иелерінің табысы болып саналады және тек табыс ... ... ... ... ... ... ... нақты
қүны жоқ акцияларды шығару және сату мүмкіндіктері;
-меншік және бақылау ... ... ... ... иелер
арасында орналастырылған ... ... ... ... ... ... иелері коп дивиденд алуға үмтылады, ал
менеджерлер ақшалай ... ... ... ... ... ... да кемшіліктері бар, бірақ олардың орындарын
артықшылықтары толтырады. Кәсіпкер көлеміне қарай ... ... және ... ... батыс экономикасында кіші бизнес, шаруашылықтың
ірі секторын құрайды. Бунда жүмыспен ... ... көбі ... Кіші ... ... ... франчайзинг ( franchise-
жеңілдікті ) және венчурлық (verture-тәуекел ... ... ... ... ... ... қүқ алу ... белгілі бір сферада , белгілі бір территорияда өз қызметін жасау үшін,
рұқсаталу үшін келісім шарт ... үсақ жеке ... ... ... ... тауарды жеткізуге, қүрал-жабдықты сатып алуға, кредит
алуға көмек түрлерінде жеңілдіктер бар. Үсақ ... ірі ... ... ... ... ... ... келісімдер екі
жаққа да пайдалы: үсақ фирмалар ірі корпорациялардан сауда запасын, кредит
алады және ... ... ... ал ... өз өнімдерін
өткізуге шығын жүмсайды, сондай-ақ өз қамқорлығындағылардан үдайы ... ... ... ... ... ... ... Венчурлық кәсіпорындаржаңалықтармен бизнес жасайды. Жаңа ... ... ... ... қажеттіліктеріне төменгі шығындарға сай
келмей қалуының мүмкін болуына байланысты «күйіп кетуте» тәуекел ... ... ... бір ... ... тезірек екіншісіне
көшуге тырысады. Венчурлық кәсіпкерліктің отаны АҚШ болып табылады және ол
екінші дүние жүзілік ... соң кең ... ... күні ... ... да қүрылып, қызмет ете бастады.
Орта бизнес елеулі роль атқармайды. Ол ... ... ... себебі оның
ірі де, кіші де кәсіпкерлікпен ... тура ... ... ол ірі ... ... немесе мүлдем өмір сүруін
тоқтатады. Бұл ... ... ... да бір ... өнім ... ... түрақты түтынушысы бар фирмалар туралы емес ( ... ... ... ... ... ... бизнес кіші және
орта бизнестен өте қуаттылығымен ажыратылады. Оның ... ... ... түтынушылардың қажеттіліктерін қанағаттандыруға есептелген
жаппай және арзан өнім шығаруға мүмкіндік береді. Әрбір ... ... ... ... бар. ... ... ... Қазақстан Республикасының азаматтық кодексімен анықталған. Соған
сәйкес барлық үйымдар( заңды тұлғалар) коммерциялық және ... ... ... ... ... ... ... алу болып
табылады. Коммерциялық 1 емес фирмалар ондай ... ... ... ... серіктестіктер, өндірістік
кооперативтер, мемлекеттік және ергілікті унитарлық кәсіпорындар ... ... ... ... өз ... ... ... серіктестік (коммандиттік), жауапкершілігі бар
серіктестік, ... ... ... және ... қоғамдар.
Коммерциялық емес ... ... ... діни ... ... қор ... қүрылады.
ІІ бөлім. Кәсіпкерліктің түрлері.
2.1. ... ... және оның ... ... дегеніміз-жеке кәсіпкердің немесе кәсіпорынның
өндірістік қорларды керегінше сатып алуға, қалауынша тауар өндіруге немесе
қызмет ... және ... мен ... ... ... ... Кәсіпкерлерге қалаған сауда түрімен айналысуға үкіметтің немесе
жергілікті әкімшіліктің ешқандай жасанды кедергілері бөгет бола ... ... ... ... ... мен
қаржыларын қалауынша ... ... ... ... мен қабілеттеріне қарай ... ... ... ... және ... ... тауарлар мен
қызметтерін сатып алуға еріктері ... ... ... ең ... ... Нарықтық экономикада түтынушы ерекше жағдайда
болады, белгілі ... ол ... Ал ... ... ... тәуелді, солардың қажеттерін өтеу істеріне бағыт беріп
отырады. Сондай-ақ ... ... ... ... ... ... мен жүмыскерлердің тәуелсіз таңдау еркіншіліктер ... ... ... жеке ... ... ... болғандықтан, олардың мүдделерін- қанағаттандыру
экономиканың қозғаушы күші болып табылады. Нарыққа ... ... ... ... ... ... Міне ... молырақ пайда, жүмыскерлер жоғары жалақы алғылары келеді
де,өндірген тауарлары мен ... ... ... ... ... болса алатын тауарлары мен кәретін қызметтеріне арзанырақ баға
береді. Бұл жерде « нарықта кездесушілердің ... ... ... ... да, ... ... ... » деген бір ғалымның
сөздері еске түседі.
Әркім өз ... ... ... ... еркіншілігГ
жүзеге асады да, ... ... ... ... ... ... бар жерде тауарлар қажетінше ... ... ... және ... ... Бұл, ... ... ойынан
шығатын жағдайлар. Бәсекенің мөні экономикалық биліктіңбір қолда болмай,
көптеген өндірушілер мен түтынушыларға бөлінуде. Тауардың ... бір ... мен ... көп ... ... не бір ... бір алушы
өзі қалаған бағада түра алмайды да, ... ... ... белгілейді. Сатушы
мен алушының дағдыры нарықтың қолында делінетіні осыдан.
Үдайы ... ... ... ... айырбас және түтыну
кезеңдерінен ... ... ... ... ... қаржы-несиелік түрлерін ... ... ... ... ... мен қызмет кәрсету салаларын
қамтыса, коммерциялық ... ... ... ... ал ... ... ақша айналысымен шүғылданады. Бұлардың әр қайсысы
кәсіпкерліктің дербес түрі болғанымен, олар' ... ... ... ... ... ... ... қызмет орны өдірістік кәсіпорындар болса,
коммерциялық кәсіпкерлік ... ... ал ... ... банктер мен қүнды қағаздар биржаларында жүргізіледі. Бұлардың
әрқайсысының өзіне тән ерекшеліктері болады. Өндірістік кәсіпкерлікке тауар
өндіру мен ... ... ... ... ... көсіпкер үшін өнім
өндіруді үйымдастыру негізгі қызмет болса, өндіріске қажетті ресурстарды
сатып алу мен даяр ... сату ... ... ... Іске ... түрып
кәсіпкер өндірістің қай саласында капиталын салатынын, қандай тауарлар мен
қызметтерге сүраныстың ... ... ... ... екінші кезеңінде ол
тауар биржасы арқылы болашақ өнімін алушылармен келісім-шарттарға отырады.
Әрине, өндірістің ... ... ... кәсіпкер тәуекелге бел байлап,
шартсыз-ақ өндірісін бастай береді.
Ісін бастау үшін ... ... бар ... ... басқа мекемелердің (қүрылыс,жабдықтау,көлік, ... ... ... ... ... кәсіпкер
жалдайды.Сондай-ақ өнімінің ... тобы ... ... қаржы қажет болуы ... ол ... ... ... ... ... ... саудамен өткізіледі
де, кәсіпкердің ... ... ... ... мен ... несиесі сол қаржымен өтеледі.Кәсіпкерді бүдан басқа
да төлемдер күтетіні белгілі:әртүрлі салықтар, қорларға көмектесу, ... ... ... ... ... таза табыспен, яғни
түскен пайданың мөлшерімен белгіленеді. ... ... ... пен ... ... ... ... анықталады.
Кәсіпкердің пайдасы екі өлшеммен белгіленеді: бірі-жалпы немесе баланстық
пайда, екіншісі- таза немесе қалдық ... ... ... ... ... шығындардың орнын толтырғаннан ... ... ... ... салықтар мен басқа да төлемдерді бергеннен қалатын
қалдық пайда. Өндірістің ... таза ... ... шығындарына бөлу
арқылы анықтайды,оны кәсіпорынның рентабельдігі деп атайды.
Коммерциялық кәсіпкерліктің негізгі қызметі тауар алып-сату. Сондықтан
мұндай кәсіппен шүғылданушыларды ... деп ... ... ... коммерциялық кәсіпкерлік басым болады да,
саудагерлік кәсіптің заңды түрі болып ... ... ... ... ... ... ... қайта сату және тасымалдау үшін, ... және ... ... ... жалдау;
2. Тауарларды сақтау және сату үшін ... I ... ... салу ... ... алу;
З.Коммерциялық банктен тауар сатып алу үшін ... алу және ... ... ... ... ... пен ... да төлемдерді төлеп отыруд.б.
Қаржы-несиелік кәсіпкерліктің ерекшелігі сол,мұнда ақша мен басқа да
қүнды қағаздар ... Бұл ... ... уәкілдері
коммерциялық банктер, қаржы биржалары,сақтандыру ... мен ... ... ... ... да әуел ... ... валютаның, басқа
да қүнды ... ... ... ... және ... үсынылатын ақша мен ... ... ... ... ... ... байланысты. Нарық қатысушыларына
қашанда еркіндік береді,ал оның төлеуі ... ... ... мен ... ... ... болуы керек,өйткені соңғылар оның тауарларын немесе кәрсететін
қызметтерін қабылдау-қабылдамауға,олардың баға және тарифтерімен келісу-
келіспеуге ... ... ... қосылушылардың әрқайсы ... ... ... олжасы екінші біреулерге зиян болып тиуі мүмкін.
Айталық, бір тауарды сату-алуда оған қатысушы екі жақ бірдей ... ... ... ... Сонымен қатар қай кәсіпкер ... ... ... өзіне молырақ түтынушылар тартпақ болады.
Сондықтан ... ... ... пен Тәуекелдіксіз ... ... бас ... оның ... шектен шығармауға тырысады.
Кәсіпкер өзінің ісіне қатаң жауапкершілікпен қарайды. Демек, ... ... ... ... ... ... болады. Мыс:
сақтандыру қоғамдары арқылы ... ... ... ... ... ... "еңбек ұжымының" тағдыры
өзгереді.Кәсіпорындардың ынталығы мен жауапкершілігін көтеру мақсатымен
әкімшілік жүйе ... ... ... ... ... ... ... жетімсіретпей,оған ие тапқандай және кәсіпорны
мен оның еңбек ұжымының ... ... ... Жаңа ... ... жекешелендіруге байланысты, оларға "екінші иенің"
қажеті болмай қалды.Осыған орай ... ... ... ... ... ол меншік иесі емес,жеке кәсіпкердің ... ... ... ... ... ... былай кәсіпкерлер мен жалшы
ұжымдардың мүдделері қайшылықты бірлікте болады.Көсіпкер жалшы ... ... ... одан ... пайда алута үмтылмаса,жалшы ұжымы өзін
қорғаумен және молырақ жалақы алу үшін күресумен болады.
Мұндай жағдайда ... ... ... мен кәсіпкерлер
арасында келісім-шарттар жасалып, онда ... ету ... ... да ... ... ... сайын
жүмыскерлердің жалақысы да көтетерілуте тиіс.Сондай-ақ, ... ... мен ... ... ... ... ... орындалуын қадағалап отырады.
2.2. Шағын кәсіпорындар-нарықтың негізі.
Нарықтың монополияға қарсы ... ... ... ... ғанң ... сонымен қатар, жалпы экономикалық монополизмді
жоюда шағын ... ... роль ... Олар ... жаңа
әлеуметтік қүрылымының ... ... ... ... ... орын ... кәсіпорын-меншіктің әр түрлі формалар негізінде халық шаруашылық
салаларында қүрылады және шаруашылық қызметтің барлық түрін жүзеге ... ... ... ... бүрын жүмыс істеп түрған:
-өнеркәсіп пен қүрылыста-200ге жуық;
-ғылым мен ... ... ... ... ... ... бар;
-өндірістің басқа салаларында-50 шақты ;
-өндірістік емес салаларда-25ке;
-белшек саудада-15ке жуық адамдары бар кәсіпорындар жатады.
Шағын кәсіпорындарды:
-шаруашылықта бірлесіп еңбек ете ... ... ... ... ... отбасы мүшелері және басқа адамдар;
-мемлекеттік, жалгерлік, бірлескен кәсіпорындар, қоғамдық ... ... ... ... қоғамдар, шаруащылық
қоғамдары, серіктестіктер, шаруашылық ассоциялары басқа да көсіпорындар мен
үйымдар;
-мемлекет ... ... ... ... ... қүра алады.
Республикада шағын кәсіпорындардың әрекеті "Шаруашылық ... және ... ... ... және "Жеке кәсіпкерлікті қорғау
және сүйемелдеу ... ... ... ... ... ... ... бақылайды.
Шағын кәсіпорынды дамыту нарықты тауарлармен толтыру мен қызметпен тез
қамтуға салалық және ... ... ... ... ... ... ... енгізуге, сыртқы тауарлыр шығару қарқынын
арттырута көмектеседі. Олар адам еңбегін ... ... ... ... ... ... және жүмыстан босаған қызметкерлерді
жүмыспен қамтамасыз етуге жағдай туғызады.
Қазіргі кезде барлық ... ... ... кәсіпкерліктің жүмыс
орнындағы, жалпы жүмыспен камтудағы және өндірістегі ... ... ... оның ... орны қарқынды артуда.
Қазіргі кездегі Қазақстандағы ШОК-тердің дамуына кедергі болатын
мәселелерді қарастыратын болсақ, ... ... және ... тыс ... байланысты -заңсыздық пен ңемқүрайлылықты кәруге болады.
Көптеген рпоблемалардың Қазақстанда ... ... ... ... ... Осы мәселелерді шешуде жасалуы тиіс
нәрселер,яғни шешу жолдарын ... ... ... ... ... ... кәсіпкерлерге қүқығын қорғау сана-сезімін арттыру үшін
қажетті білім беру;
-Салық зандарында ШОК-ты қолдаушы элементтердің ... ... мен ... ... ... ... алу мүмкіндігінің қамтамасыз етілуі және оның ... ... ашу және оны іске ... ... I процедураларының
жеңілдетілуі және ... ... ... ... ... ... 1 ... ... ... ... ... кәсіпорындар шағын|
| | ... ... |
| | | |
| | | |
| ... ... ... ... ... |
| | ... | ... |
| | ... | ... | |
| | ... | | | |
| | ... | | | |
| | | | | | |
| | | | | | |
| | | | | ... қамтылғандар саны |Өндіріс көлемі, млн.тг | | | | | |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | ... | | | | | | | ... |112461 |94259 |71110 |38032 ... | | | | | | | | | ... |4105 |3754 |2395 |1364 |20,3 |1069, 2 ... |4559 |4345 |3821 |1852 |22,5 |1004 6 | |Алматы |5305 |1925 |1592
|603 |10,9 |1548,4 | ... |2543 | | | | |902,1 | ... | |6898 ... |36,7 | | |Қазақстан |8700 |ЗЗ5б |2626 |962 |16,3 |3884, 4 | ... | | | | |645,9 | ... | |1972 |1642 |902 |15,9 | | ... ... |5578 |2 '97 |36,3 |832,7 | ... |8688 |4443 |2873 |1704 ... | ... |5529 |2003 |1947 |1608 |8,4 |2113,4 | ... ... |1963 |801 |11,8 |580,6 | ... |2839 |5052 |3997 |2091 ... | ... |6210 | | |- | |1772,3 | ... | |2364 |2054 |1144
|19,5 | | |Қазақстан |3350 | | | | |1486,8 | ... | |9038 |6814 ... | | ... |6794 |30686 |21155 |11015 |98,3 |3101,7 | ... ... ... ... жолдары.
3.1. Кәсіпкерлікті дамытудың шетелдік тәжірибесі.
Кәсіпкерліктің шағын және орташа ... ... ... ... ... емес. Олар шаруашылықтың жаңа жүйесінің
негізін жасауда басты роль атқарады. Нарықтық механизмдердің ... ... үшін ... жағдайларды жасау-кәсіпкерліктің негізгі мақсаты.
Кәсіпкерлер материалдық және ... ... ... ... ... сферасын дамытып, пайда алуға
бағытталынады. ... ... ... өндіруге, кеңейтуге, жаңа
технологияны пайдалануға және жүмысшыларды ... ... ... ... ... көшу ... кәсіпкерлік.
Нарықтық экономикаға көшу Кәсіпкерлікті үйымдастыру және тиісінше,
кәсіпкерлер мен ... ... ... ... әдебиет пен
жетекші бағыт беретін материалдар басып шығаруды . шүғыл қажет етті. Осыған
байланысты шаруашылық жүргізудің шетелдік ... өте ... ... ... ... қызметтің сырттай қызықты
болып ... ... және ... ... ... әр ... ... алынған жүйесіз сипаттамаларының іске
жаңадан кіріскен кәсіпкерлерге берері аз, өйткені оның ... ... ... ... ... ... керек.
Төменде шетелдік фирмадағы кәсіпкерліктің принциптері мен логикасын
бейнелейтін схема ықшамдап берілген. Бастапқы позиция мынадай: кәсіпкерлер,
өз ... ... және ... ... ... ... ... микроэкономиканың жалпы негіздерін білуге міндетті.Бастапқы міндетті
ұғымдар қатарына мына элементтер қосылады. Нарықтық экономика-экономикалық
өмірді демейтін ... оны нақ жүйе ... ... істей алуы үшін еңбек
бөлінісіне сүйенетін, кейінгі процестердің-айырбастың, ... ... ... ... ... ... өндірісі қажет. Осы кезеңдердің
жиынтығы экономикалық ... ... ... айналымның басты
субъектілерінің-фирманың, өз ... ... ... ... ... ... қамтамасыз етуге тиіс. Заңдар
жүйенің қүрамдас бөліктерінің үйлесімді ... үшін ... ... береді. Экономикалық айналымның басты шарты-неше түрлі қүбылыстар
болатын, тауар ақшаға және ақша тауарға айналатын рыноктың болуы.
Кәсіпкерлік принциптері ... ... ... өз ... қазіргі заманғы фирманың нарықтық экономикадағы рөлін ескере
отырып белгілейді. ... ... ... ету-қазіргі кәсіпкерлік қызметтің
негіз қалаушы принципі мен ... ... ... фирманың шектес ортаға кіріп, шығатын
көптеген жолдары бар, бүған көсіпкер мүқият көңіл бөлуге ... ... ... Аса ... ... ;
2. Аса ... ... ;
3. Аса маңызды сатып алушылар ;
4. Корпорациялар;
5. Орталық және жергілікті билік органдары ;
6. ... ... ... ... ... ;
і 7. ... Діни ... және тағы да басқалар. ' Фирма ... ... мен ... реттеуші ... ... ... ... және басқа ... ... ... ... ең ... ... ... кәсіпкерлікті дамыту идеялары мен
мақсаттары);-заңдар мен кәсіпкерліктің басқа да қүқықтық актілері:
-менеджмент принциптері мен ... ... ... мен талаптары:
-корпоративтік нүсқамалар мен әдеп нормалары:
-ҒТП және технология:
-жалпы адамзат және мәдениет өлшемдері мен ... ... ... тікелей жүзеге асыру мына факторларға байланысты:
мақсаттар мен міндеттерді дүрыс,
Айқын түжырымдау; ақшалай ... ... ... пен
қаржыландыруды үйымдастыру; маркетинг қызметінің потенциялы. Идеяларды
нақты жүзеге асыру ... қүру ... ... жоспарлар жүйесін жасаумен
байланысты. Олардың қүрылымы мен жүйелігі ... ... ... ... мен рыноктар топтарына орай сан бойынша
бірнеше жылға белгіленеді.
Айналым жоспары өнім өткізу жоспарының деректері бойынша ... пен ... күші ... ... ... отырып, технологиялық
процестер сипаттамасы енгізіледі.
қуаттар жоспары өндірістік алаңдар, машиналар, коммуникациялар түрінде
белгіленеді және т.т.
Инвистициялар жоспарында қызметкерлер ... ... ... ақы ... ... мен тәртібі анықталады.
Материялдық-техникалық жабдықтау жоспары ассортимент түрғысынан өндіріс
көлемін негізге ала отырып есептеледі.
Материялдық қор жоспары-ағымдағы ... ... ... ... ... ... ... және оны тарту көздерінің
қандай екені белгіленеді.
Өтімділік жоспарында оралымды қызметті жүзеге асыру үшін кәсіп ... ... ... ... ... ... қажетті мәліметтер болады.
Жоспар балансында кәсіпорынның ... ... оның ... ... ... ... жаңадан өмір жолын бастаған кәсіпкерлер
шағын ... да ... ... жөн. Атап ... ... ... ... бақылауынсыз шапшаң,қолма-қол
және барынша еркін болуы; жергілікті рыноктың ... мен ... ... ... және ... ... шығындардың біркелкі
төмен болуы; көздеген нәтижеге тез ... қол ... ... ... ... ... негізгі жүмыс орнына бірнеше
кәсіппен қатар ... ... ... ... ... барынша көтеріңкі болуы.
Міне,кәсіпкерліктің қысқаша қыры мен сыры осындай.Енді өз кәсібін,өз
ісін бастайтын болашақ кәсіпкерлерге оң сапар ... ... ... ... ... ... ... тақыр жерден, жоқтан ... ... ... көмегінсіз,қолдауынсыз бастаған.Сонымен
олар, әдетте: маған көмек (ақша) бермесең-берме,бірақ ... бер, ... ... бар және оған жету мүмкіндіктерім де бар,менде кәсіпкерлікке
ерекше қүштарлық,жігер және ... ... ... ... ... ... ... жоғары түратын пайда,ал менің абыройым, ар-
намысым пайдадан да жоғары ... ... ... деп ... ... ... қойғым келеді.
Пайдаланылған әдебиеттер:
1. Әубәкіров Я.Ә.,Байжүмаев Б.Б.,Жақыпова Ф.Н.,Табеев Т.,П., "Экономикалық
теория" А., 1999
2. Жүнісов Б.А.,Мөмбетов У.Е. "Нарықтық экономика негіздері" ... ... ... ... Ө.Қ. ... экономикалық теория" Алматы-Ақтөбе
2002
4. Жақсығалиева С.Ж., Батырғалиева Г.Х. // БҚМУ ... 2001 №1 ... ... ... ... ... ... М Н. Киселевой Е А. «Курс экономической теорий», ... ... ... ... Н Қ. ... ... ... », Алматы, 1998
7. Шеденов Ө Қ. «Экономикалық теория негіздері », Алматы, 2002
8. Элем экономикасы 1 том ... Элем ... 2 том ... ... Л.С. Барасевича «Экономическая теория », Питер 2002
11. А.С. Булатова «Экономика », Москва 2002.

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 22 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
"Қазақстан Республикасындағы кәсіпкерліктің түрі"13 бет
«Қазақстан Республикасындағы шағын кәсіпкерліктің дамуы және тиімділігін арттыру» (ЖШС «АРЫС» мысалында )77 бет
Банктер нарықтық қатынастар жағдайындағы өзіндік ерекшелігі бар кәсіпкерліктің дербес түрі31 бет
Венчурлық кәсіпкерліктің теориялық және ғылыми-тәжірибелік проблемаларын зерттеу, Қазақстан экономикасындағы ұлттық инновациялық жүйенің басымдықтарын анықтау, елімізде венчурлық кәсіпкерліктің дамуы мен кәсіпорынның инновациялық қызметіне талдау жасау99 бет
Дамыған елдердегі кәсіпкерліктің ұжымдық, құқықтық түрлері, құрылымы5 бет
Жеке кәсіпкерлік. Кәсіпкерліктің түсінігі7 бет
Жеке кәсіпкерліктің құқықтық мәртебесі және жеке кәсіпкерлікті бақылау13 бет
Жеке – дара кәсіпкерліктің ғылыми теориялық және практикалық маңыздылығы95 бет
Кәсiпкерлiктiң түсiнiгi, негiзгi белгiлерi және түрлерi40 бет
Кәсіпкерлік: мәні, мазмұны және формалары. ҚР кәсіпкерліктің дамуы22 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь