Бастауыш сынып оқушыларының танымдық қызығушылығын арттыру жолдары

Мазмұны
КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .3.4

І.тарау. Бастауыш сынып оқушыларының танымдық қызығушылығын арттырудың педагогикалық.психологиялық негіздері.
1.1. Бастауыш сынып оқушыларының танымдық қызығушылығының педагогикалық негіздері
1.2. Бастауыш сынып оқушыларының танымдық қызығушылығының арттырудың психологиялық сипаттамасы

ІІ.тарау. Бастауыш сынып оқушыларының танымдық қызығушылығын арттырудың жолдары

ІІ.1. Бастауыш сынып оқушыларының танымдық қызығушылығын арттырудың тиімді әдіс.тәсілдері
ІІ.2. Қалыптастыру эксперименті

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...45.46
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...47.49
        
        Мазмұны
КІРІСПЕ
............................................................................
.................................3-4
І–тарау. Бастауыш сынып оқушыларының танымдық қызығушылығын арттырудың
педагогикалық-психологиялық ... ... ... ... ... ... қызығушылығының педагогикалық
негіздері...................................................................
..................5-9
1.2. Бастауыш сынып оқушыларының ... ... ... Бастауыш сынып оқушыларының танымдық қызығушылығын арттырудың
жолдары.............................................23-44
ІІ.1. Бастауыш ... ... ... қызығушылығын арттырудың
тиімді ... ... ... ... ... Республикасында болып ... ... және ... өзгерістер білім саласын жетілдіруді талап етеді.
Әсіресе, қоғамдағы оқу–ағарту, білім беру ... ... ... ... ең ... білім мазмұнын жаңартуда
қазіргі заман талаптарына сәйкес болуын қажет етіп ... ... ... ... онда адам тек жай ... ... ғана ... ең алдымен, шығармашылық пен таным субьектісі
құдіретті мәдениет үлгілерін дүниеге әкелген, әрі өзінің ... ... ... баурап әкететін субьектісі ретінде көрінуімен
бедерленеді», -делінген Қазақстан Республикасы гуманитарлық ... ... ... ... ... жету ... мазмұнын жаңартумен
қатар оқытудың әдіс- ... мен әр ... ... қолданудың
тиімділігін арттыру міндетін жүзеге асыруды ... ... ... екі жақты процесс болғандықтан, мұғалім өзінің ғана іс-
әрекетінің дұрыс болуына ... ... ... да ... мен ... ... ерекше көңіл аударуға тиіс. Мұның өзі
оқыту мен бала дамуының заңдылықтары туралы өте ... ... ... ... зерттеуі анықтағандай кіші мектеп жасындағы оқушылардың
оқуға деген ынтасы, қызығуы ең алдымен, оқу әрекетімен тығыз ... ... ... ... ... жеке ... мазмұны бойынша ғана емес,
оқу әрекетінің түрлері бойынша да пайда болады.
Бастауыш ... ...... оқу ... ... ... ... Оқушының оқу -әрекетінің тиімді меңгеруі нәтижесінде онда
оқуға деген талап, ынта, құлшыныс туып, оқу ... ... ... ... оқу ... ... шешіп, орындаудың жалпы ортақ
тәсілдерін меңгереді, өз әрекетін бақылау, бағалауды, нәтижесін ... ... ... ... ... өз бетінше оқу әрекетін ұйымдастырудың жоғары
деңгейі – танымдық ... ... ... туады. Бұдан шығатын
қорытынды: бастауыш сыныптағы оқушыларды дамыта отырып ... ... ... ... үшін ... идея болып табылатын оқу әрекетін
қалыптастыру жататыны айқын көрінеді. Сондықтан жаңа білім мазмқны ... ... ... ... құру қазіргі таңдағы басты бір
міндет болып табылады.
Ұлы ... ... ... ... ... ... ... Ы.Алтынсарин және т.б) оқыту арқылы
оқушылардың ақыл – ой ... ... ... баса назар
аударғаны тегін емес.
Танымдық ... пен ... ... ... ... үлес ... ... Л.С.Выготский, Б.Г.Ананьев,
А.Н.Леонтьев, Л.В.Занков, В.В.Давыдов П.Я.Гальперин, ... ... ... және ... ... пен ... ... дидактикалық
негіздерін зерттеуге үлес қосқан - ... ... ... ... Г.И.Щукина, Т.И.Шамова, Ж.Қараев,
А.Әбілқасымова және т.б) ғылыми еңбектері ... ... ... ... ... ... ... мен қызығушылығын арттыруда
оқыту процесінің, сондай-ақ оны ... ... ... әлі терең зерттелмей келеді. Бұл ... ... ... ... ... мектеп тәжірибесінде
белгілі кемшіліктер орын алып келеді. Атап ... ... ... әрекетін қалыптастырып, танымдық қызығушылықты
дамытудың тиімді жолдарын қолдануда ... ... ... ... мойындайды.
Осыдан, оқушылардың оқу – танымдық ... ... мен ... дидактикалық даярлығының арасында
қайшылықтар болып ... Бұл ... ... ... ... тақырыпты зерттеу қажет болды: «Бастауыш сынып оқушыларының
танымдық қызығушылығын арттыру ... ... ... ... ... ... ... тұрғыдан негіздеу.
Зерттеу міндеттері:
1.Бастауыш сынып оқушыларының танымдық ... ... ... ... ... ... ... танымдық қызығушылықтарының
психологиялық ... ... ... ... ... ... арттырудың тиімді әдіс-
тәсілдері мен жолдарын анықтау.
Зерттеу объектісі: Бастауыш сыныптағы оқыту ... ... ... ... ... арттыру процесі.
Зерттеудің ғылыми болжамы:
Оқушылардың танымдық қызығушылығын ... ... ... ... еді, егер:
- оқушылардың танымдық қызығушылығын оқу-тәрбие жұмыстарында ... ... және ... ... ... ... ескеріліп отырса;
- оқытушы оқушының танымдық қызығушылығын арттырудың нақты жолдары
мен тиімді әдіс-тәсілдерін терең меңгерсе.
Зерттеу ... осы ... ... ... байланысты психологиялық,
педагогикалық және әдістемелік әдебиеттерге ... ... ... ... мен әдіс тәсәілдер.
Зерттеу базасы: Шымкент болысы, Кентау қаласы, №186, №37 ... ... ... ... ... ... қызығушылығын арттырудың
педагогикалық-психологиялық негіздері.
1. Бастауыш сынып оқушыларының танымдық қызығушылығының ... ...... ... мен ... ... қуатты
жүретін, ерекше құнды, қайталанбас кезеңі болып табылады. ... ...... ... ... басқышы, білім негізінің
іргетасы. ... ... ... белгілі бір білім беріп қана
қоймай, оны ... ... яғни ... оқу, қоршаған орта жөнінде
дұрыс көзқарас қалыптастыру, ... ... ... ... жасауға үйрету, ойын дұрыс айтуға, ... ... ... ... үйретеді.
Осы орайда егеменді еліміздің ... беру ... ... жету үшін ... ... ... ... әр түрлі
әдіс – тәсілдерін қолдана отырып, терең білімді, ізденімпаз, ... ... ... ... ... ұстанатын, сол тұрғыда өз болмысын
таныта алатын жеке ... ... ... ерекше мән берілуде.
Демек, мектептегі оқыту үрдісі ... ... ... ... ... ... жол ашуы қажет.
Адам өзін қоршаған ортаны, әлеуметтік дүниені , ... ... білу ... ... ішкі ... анықтап, даму
заңдылықтарын біледі, ондағы ... ... ... ... адамдармен
қарым – қатынасын анықтайды. Осылардың негізінде өзі ... іс ... ... өзінің сұранымын, қажеттілігін ... ... ... байланыстары танып – білуші ... өмір ... ... мен оның ... түйсік, қабылдау
және ақыл – ой арқылы танып білуге ... Осы ... ... ... ... – сыртқы заттар мен құбылыстардың, ... адам ... ... образдар жүйесі ретінде
бейнеленуінің қайшылыққа толы ... ... ... Олай ... таным барысында адам өзін қоршаған ... ол ... ... ... тереңдей түседі, шынайы білімге
айналады. Ендеше танымды адамның жаңа әрі тың ... ... ... ... ... ... ... Антик философиясы тарихының
“кіндігі” ... ... ... ... ... адам ... аударып
қоймай, ақыл – ойға негізделген адамның мәні оның ... іс ... ... ... ... ... ... бойынша таным
игілікті істің, қайырымды қылықтың қажетті алғы шарты. ... ... ... ... ... ... таным мәселесін ... ... ... ... ... ... ... алу ретінде
қарастырады. Платон жан мен тән антропологиялық дуализмді ... ... жан ғана ... адам ететін субстанция болып
табылады, ал тән оған ... ... ... ... ... ... ... сипаттамасы оның мақсаты және әлеуметтік ... ... ... ... ... ... ... белсенділігін
мойындайды. Бұл белсенділік субьекттің обьектіге әсерінен ... ... кез – ... ... ... ... ... таным оның ұйымдастырған тәжірибесінен ... ... ... білімді біз сезімдік әсерлерді ... ... ... ... сезімдік әсерлер сыртқы нақтылықтан
туындайды. Адамның танымдық ... ... ... ... нақтылық
обьект деп ... ал ... ... ... ... Кант ... деп атады. Біз өзіміздің ... ... ... ... ғана танимыз. Ал ... ... тыс ... ... ... және ... Кант ... деп атады.
Канттың ізбасары И.Фихте ұстазының ... ... ... ... ... ... кез – ... ғылым өзінің
жетілген формасына келгенге дейін 2 кезеңнен өтеді. Ол ... және ... ... ... таным үрдісінің барлық
формалары жүйелі түрде қосу ... ... ... ... ... ... ... Адамның танымдық ... ... іс ... ... ... Фихтенің айтуынша,
адам теориялық іс - әрекетте ... ... ... қимыл
жасайды.
Философ Д.Кішібеков: ”Таным ... ... ... ... ... ... адам ... идеалды образдар
жүйесі ретінде бейнеленуінің қайшылықа толы ... ... - ... ... ... ... ... барысында, адам өзін қоршаған
ортаны игереді, ол туралы білімі ... ... ... ... мен ... туралы жалпы мәліметі ішкі мәнге қарай
ұмтылып, ... ... ... айналады. Олай болса, танымды
адамның жаңа әрі тың ... ... ... баюы деп ... ішкі және ... деп 2 – ге ... қарастырған әл –
Фараби: “Әлемдегі ... мен ... ... арқылы танып ... ... – адам ... сыртқы негізін түзеді,” - дейді. Ал
танымның ішкі бөлігін абсалютті ... ... рух ... ... ақыл
– ойдың қызметімен байланыстырады. Адамның өткінші дүниедегі ... ...... қасиетті және пайдалы мақсатқа талпынудан
тұрады және кей кездерде ... ... ... асып ... жатады. Бұл мақсатта ... ... ...... ... ақыл – парасаты өзінің алған таза ... ... ... ғана ... ... ... қарағанда танымдық
қажеттілікті қанағаттандыру адамның дұрыс дамуының алғы шарты.
Көптеген ... ... ... ... ... Л.В.Занков, Н.А.Менчинская,
Н.Ф.Талызина, Л.И.Божович т.б. ... - ... ... зерттеп
келді, әрі оқыту мазмұнына психологиялық талдау жасай ... ... ... түс ... ... ... түрлі
үлгілер мен схемалар өлшемін енгізді. ... ... ... ... ... П.Я.Гальперин олардың кезең - кезеңдік
қалыптастыру ... ... ... ... өзін ... ... ... көшуі, сыртқы ... ... ... ... ... және оның қызметтестерінің ойынша даму
дәрежесінің негізгі ... оның ... ... деп саналуы
әбден дұрыс. Баланың ойлауын әрі оның ... ... ... ... сөздік ойлауға көшуін ... ... Бұл ... әрі қарай жалғастырған А.А.Люблинская,
Г.И.Менчинская, ... ... ... ... оқушыларының оқу
процесін қалыптастыра отырып, танымдық іс ... де ... ... Танымдық ұғымның танымдық іс - әрекеттен айырмашылығы
оқушылардың оқу ... ... ... ... іс –
әрекетпен тығыз байланыстылығында. Оқу –тәрбие ... ... ... де ... ... дамып жетіліп отыратындығында.
Енді танымдық іс - ... ... ... ... ... тоқталып өтейік. Н.Ф.Талызина өзінің “Төменгі
сынып ... ... іс - ... ... ... “Танымдық іс – әрекет әлеуметтік ... ... ... Адамның онтогенетикалық даму барысында ... ... ... сол ... ең алғашқы кезеңінде әлсізі
дәрменсіздігін байқатады. Себебі, адам ... даму ... ... ... оны ... меңгеру барысында біраз
қиындықтарды басынан ... ... ... тани ... ... сай ... ... жетіліп отырады. Мысалы: оқушы
өзінің ... ... өзі ... ... ... ... ... танымдық іс - әрекетін біртіндеп қалыптастырады. Ендеше,
алғаш жіберген ... екі рет ... ... ... оқушыларының танымдық іс - әрекетін ... үшін ... ... қажет.
1.Сол заттың қасиетін анықтай білуге үйрету.
2.Жалпы ұғымнан жекелеген ұғымдарды түсінуге ... ... ... ... жағдайлары мен жанама
жағдайларын ... ... ұлы ... ... ... ... ... туралы 31 – ... ... ... 4 ... бар: әуелі – көкірегі ояу байлаулы берік болмақ керек, ... ... ... я ... ... ... көңілденіп, тұшынып,
ынтамен ұғыну керек, үшіншіден сол нәрсені бірнеше ... ... ... ... ... Бұл нәрселер – күллі ақыл мен ғылымды
тудыратын ұғым нәрселер,”-деп ... ... ... ... мен оның ... және ... ең басты қажеттілік, адамның мақсатына, мұратына жетуі ... және ... ... кеңірек танып, оның нәтижесін өмірде
қолдана ... ... ... ... мен ... ... сүйене отырып, қызығушылықтың оқушыға білім ... және оның жеке ... ... ... ... ашып отыр. Оқытудағы қызығушылықтың ерекше түрі ... ... Оның ... ... іс - ... ... оқу
пәндерінің мазмұнын және ... ... мен ... ... ... көмегімен оқушы білім алады.
Балалар әрекетінің ... - ... ... ... ... ... А.Н Леонтьев мотивтің
мақсатқа жақындауы деді.
Танымдық қызығушылық ... ... ... белсенділігі мен
дербестігінің даму факторы. Оқытудағы қызығушылық мәселелері, ... ... ... ... ... ... кетті.
Я.А. Коменский жаңа мектепті білімнің қуаныштың, жарықтың
қайнар ... деп ... ... осы ... ... жолдарының бірі деп есептеді.
Ж.Ж. Руссо тәрбиеленушінің оны қоршаған ... мен ... ... сүйене отырып, балаға оңтайлы және ... ... ... ғалымдар М.Беляев, Н.Морозова, ... ... ... әр ... алып ... ... күрделі
ұғым, адамның белгілі бір обьектіні ұғынып, ... ... ... қуаттандыратын психологиялық ерекшелік. Қызығу жаңаны танып
–білуге, әрекеттің жаңа ... ... ... ... ... ... жүзеге асады. Олай болса, оқушы оқу ... ... ол пән ... іс - ... ... қозғағыш күш –
мотивіне айналуы мүмкін. Бұл жөнінде Н.Морозова “Іс- ... ... ... ... болады” дейді.
Танымдық қызығушылық болмаса оқуға ... ... ... ... емес.
Бірінші сыныпта оқитын ... ... ... деңгейлері әр түрлі болуы мүмкін. Танымдық ... ... ... оқушылардың сабақта естіген жаңа деректерге,
қызғылықты құбылыстарға ... ... ... ... қызығушылық жақсы ... ... ... ... Әр ... ... ... сұрақ қойып,
үй тапсырмасын даярлағанда қосымша әдебиеттер ... ... ... ... өте ... баға алуға ... ... ... ... қолын көтермейтін, енжар, селқос, ... ... ... ... балалар да болады.
Біз өз жұмысымызда іс ... ... ... танымдық қызығушылығын ескере жоспарлаймыз. Дербес ... ... , ... ... ... ... дағдыларын пайдаланады,
ізденеді, шығармашылық, ... ... анық ... танымдық жаңа
деңгейіне көтеріледі.
Оқу үрдісін ... ... ... ... қарастыра
отырып, оның білім беру ісіндегі күрделі ... әсер ... ... ... 6 ... оқыту, үлгермеушілікті жою ... ... ... ... ... ... түрткінің мағынасын өзгертіп,
оқуға ... ... ... ... ... келеді», «білгім
келеді», «мен тапсырма орындап көрейінші» ... ... ... ... талпынуына үйлестіріп оқытуды жөн ... ... ... ... ... ... ... сипаттамасы
Мектеп жүйесіндегі ең маңызды кезең – бастауыш ... ... ... іс ... ... компоненттері қалыптасады.
Қазақ әдебиетінің ... ... ... ... ... атты, ана тілінде ... ... ... ... ... ... ... - деп
жазды ол,- адам бойындағы ой еңбегі ... ... ... сондай
көздерді көбірек алу, өркендету - ... ... ... қасиет
болуы керек”.
Психолог С.Д.Смирновтың пайымдауынша «Танымның қандай болмасын
нақты аспектілері ... ... ... ... ... туралы негізгі көзқарас, оны ... ... ... ... тұрады». Психологтар оқыту процесі адамның іс-
әрекеті мен ... ... ... ... ... ала отырып, оқыту процесінің негізгі ... ... ... ... ... бірі болса, онда мектептегі оқытуды
әлеуметтік мағнасы жағынан ... іске ... үш ... ... ... мәселені шешу тәсілі немесе оқыту
процесінде жаңа мағлұматтар алуды қанағаттандыру.
Екінші-әлеуметтік қажеттіліктер, ... және ... ... оқыту іс-әрекетінің барысы немесе
қатынасын және ... және ... ... ... ... ... ... «Мен»-ге байланысты қажеттілік, жетістікке
жету ... оқу ... ... деңгейін арттыру.
Психологтардың зерттеулеріне ... ... ... ... ... ... бағыттау негізінде төмендегідей танымдық іс-
әрекет ... ... ... Жаңа білімдерді игеруге бағытталумен сипатталатын ауқымдық
танымдық ... ... қол ... тәсілдерін игеруге бағытталумен
сипатталатын танымдық іс-әрекет.
IІІ. ... қол ... ... ... ... ... өз бетінше білім алу процесі.
Белгілі психолог ... ... ... ... ... мағналардың ... ... ... мен ... заңды құрылуына
мүмкіндік береді және оларды ... ... ... ... ... қалыптастыру үшін қажетті шартты жасайды», - деп
тұжырымдайды.
Қажеттіліктен ... ... ... десек ол ... ... ... дегеніміз – дүниедегі заттар мен
құбылыстарды белсенділікпен танып білуге ... ... ... бір көрінісі”,– деп көрсетілген.
Психологтар саналы әрекеттің бірі қызығу, - деп ... Адам ... ... ... ерік-жігерін жұмсап, кейін заттармен үнемі
шұғылданып отырады. Мысалы, оқушылардың ... ... ... ... ... мазмұнын, ондағы тапсырмаларды түсіндіріп отыруы қажет.
Егер ... ... ... ... ... оның ... да болмайды.
Егер қызығушылығы қалыптаспаса оқушының шығармашылығы да ... ... ... ... үшке ... ... ... мақсатты қызығу. Адам алдында бір мақсат қойса, сол мақсатқа жетуді
қызық көреді;
ә) әрекеттік ... ... адам ... бір ... ... ... ісінің нәтижесі қандай болатынына қызықпай, тек атқаратын
еңбегінің ағымына қызығады. Мысалы, ... ... сөз ... ... Одан ... ... ... немесе бір нәтижеге жетейін деп
алдына мақсат қоймаса да ... ... үшін ... ... әрекеттердің
ағымына қызығуы мүмкін;
б) қорытындыға қызығу. Мұнда адам істейтін еңбегінің нәтижесіне
қызығады. Бір нәтижеге ... ... ... ... барлық күшін соған
жұмсайды.
Бастауыш сыныптарда оқушылардың қызығушылығы тұрақтала бастайды.
Бұл кезеңде ... әр ... әуес ... көп ... ... ол заттардың қайдан пайда болғанын, неге олай ... ... ... оқушылар өз ... іс ... ... оны ... ... не алмайтыннын
белгілеп отырады.Бастауыш ... ... ... ... ... дамытуда психолог Т.Тәжібаев мынадай
жайттарды ескертеді.Олар:
1) Балаларда танымдық қызығулар дами түсу үшін оқу ... ... ... ... келгені жөн.
2) Балалардың көркем ... ... оқу ... ... ... ... көп ... танысады,көп білім алады,сөйтіп олардың
оқуға деген қызығуы артады.
3) Балалардың өз ... ... ... істеу жағын үйретіп,
олардың оқуының,
еңбегінің мәдени ... ... асу ... ... ... ... ... мұғалім балалардың сабағынан артта
қалмауын қарастырған ... ... ... әр ... ... ... бағаланып
отырылуы тиіс. Бағаның нәтижесін өздеріне айтып, талапты ... ... ... ... ... ... ... тәртібін бағалау мәселесіне жауапты
қарағаны жөн. Мұғалімнің ... ... қате ... оларға өте
қатты әсер етеді, ... ... ... ... ... бала
сабағын дайындамайтын, мұғалімге ... ... ... ... ... шарттың бірі қызығу
болып ... Ал ... ... ... ... ... ... мақсат қойып, өздерінің ерік-жігерін жұмсап, кейбір
заттармен ... ... ... ... оқушылар оқуға қызығу
үшін олар алдымен оқулықтың ... ... ... ... негізгі
қызығуларын: мақсатты, әрекеттік, қорытындыға қызығу деп шартты ... ... ... қызығуда адам алдына бір мақсат қойса, сол мақсатына
жетуді қызық ... ... ... ... белгілі мақсат
қоймай, тек қана атқаратын ... ... ... қызығуды
істейтін еңбегінің нәтижесіне қызығады. Бастауыш ... ... ... ... тұрақтала бастайды. Себебі, олар әр
нәрсеге әуес болады, көп ... өз ... іс ... ... ... жүзеге асыра алатынын белгілеп,
ескеріп отырады.Оқыту процесінде ... ... даму ... ... ғалымдар Л.И.Божович, П.Я.Гальперин, В.В.Давыдов,
А.Н.Леонтьев, С.Л.Рубинштейн,және т.б болды.
Ал психологтар ... ... ... ... екі ... ... берді. Олар:
а) оқушылардың оқу іс-әрекетіне түрткі болатын қоршаған ортасы;
б) мазмұндық және ... ... ... ... өзі ... ... таным қызығуы;
Психологиялық сөздікте: түрткі (мотив) (фран.мotif, лат.moveo –
қозғаймын) – субъектінің өмір сүру жағдайы ... ... және ... ... анықтайтын әрекетті туғызушы. Түрткі термині
субъектінің белсенділігін туғызатын түрлі құбылыстар мен күйлерді білдіру
үшін қолданылады. ...... ... ... ... себеп.
Кісінің өз қажетін өтеуі оның түрткілеріне байланысты. Мысалы, бір оқушы
өзінің тиянақты ... ... ... өміріне ойластырады, екінші бір
оқушыда түрткі тек баға ... ... ... екі ... ... де екі түрлі болады. Мақсат анықталмаса, түрткі дәрменсіз келеді,
тек қиялын қозғап қана ... мен ... оқу ... көптеген зерттеулер
арналған (С.Л.Рубинштейн, А.Н.Леоньтев, ... ... ... ... ... және басқалар). Бұл
ғалымдардың топшылауынша оқушыны білім алуға ... ... ... ... ... әлі ... жатыр, бірақ практика жүзінде
оларды мына топтарға бөлуге болады.
Әлеуметтік мотивтер – сөздік ... ... ... ... ... ("білімді болғым келеді", "Отаныма пайдамды келтіргім келеді").
Жоғарғы сыныптарда белгілі бір мәнге ие болады: бала ... ... ... ... өзін-өзі тануға талпынады.
Танымдық мотивтер – танымдық қызығушылықтар және қажеттіліктер. Оқушы
үшін "жаңаны білу қызық," "ғылымға ену", ... ... ... ... ... ... ... негізінде
жатыр.
Адамгершілік мотивтер. Мұнда жеке тұлғаның адамдарға, іс-әрекетке,
өзінің ... және ... ... ... көрінеді. Ата-ана,
қоғам, ұжым алдындағы жауапкершілікті, ар-ұятты сезіну қиыншылықтарды
жеңуге, ... ... ... ... ... ... ... мектепті сағынамын,
балаларсыз көңілсіз", "Сабақтарды жақсы көремін, онда балалармен пікір
таластырып өз ... ... ... ... ... ... ...
бұл мотивтердің тобы оқушылардың мектепке деген көзқарасын білдіреді.
Ұжымдағы жайлы ахуал ... ... ... ... ... ... ... мотивтері – жоғарғы сыныптарда анық көрінеді. ... ... ... ... мен ... ... білмеген
мәселелерді ашты", "Математика пәнін асыға күтемін, себебі ол ойды керемет
жаттықтырады", ... ... ... ... ... ... бір ... қаламын" – осындай мотивтер оқушылардың оқуға деген ... анық ... ... ... ... негізгі іс-әрекеті-оқу.
Оқу әрекеті арқылы адам қоғамдағы тарихи мағлұматта мен ... ... ... ... ... ... ... көзқарасын
қалыптастырады
Білім алудың, дүниені танып білудің ... жолы – ... ... білімнің жаңа негізгі мазмұнын игеріп, үйреніп, танып біледі.Ал оқу
оқыту процесі негізінде жүзеге асырылады. Оқыту ... бала ... ... ... ... ... толық меңгеру үшін әрекет
жасайды.Осы кезде ол әртүрлі жұмыстарды орындап жеке ... ... ... ... ... ... ... танымдық іс-әрекетін
білім мазмұнын қабылдауына, есте қалдыруына және ұғынудағы ой процестеріне
негіздеп жүргізуі болып табылады. Сонда ғана оқушылардың оқуға ... ... ... мен ойын ... соның нәтижесінде
олардың жеке басына тән ерекшеліктерімен жете ... ... ... ... ... нақты заттарға ықшамдалып
келетіндіктен түсіндіру жолы көбінесе тікелей ... ... ... ... оны ... ... тиімді
пайдалана білу керек.Олай болса осылардың бәрі шындықты танып білу жолының
негізінде жүргізіледі.Ол үшін ... оқу ... ... қажет. Ал
ұғынудың мәні оқу мазмұндарына түсіну,оның өзі оқушының өз ... ... ... ... ... ... ... тұрғысынан
қарастырған И.П.Павловтың ілімі бойынша тірі жәндіктердің, ... ... ... ... ... ... қажетті, ненің қажетсіз екенін
ажырата алуы мидың анализдік және синтездік қызметі болып табылады.Осы ... ... ... ... мида ... ... ... оқу мазмұнын ұғыну осыдан басталады.
Оқу материалын ұғыну процесі оқуға ынта қоюдан, оқу материалдарын
қабылдап, ... және есте ... ... ... ... ... ... Психикалық процестердің ішінен ұғыну
процесін дәлелдеуде негізгі рольді ойлау процесі атқарады. ... ... ... оның мәнісіне түсіну ой процесінің негізінде іске асады.
Бастауыш сынып ... оқу ... ... ... сол
материалды меңгеруге ынта қоюымен байланысты.
Психология ғылымында ынта деп оқушының ... ... ... зер
салып, тапсырмаларды орындауға барлық күш жігерін жұмсауын ... ... бұл ... ... ... оқуға мұқтаждықтың қалыптасуынан болады.
Ынтамен ... оқу ... ... ... ... Ынта оқуға
ықыластың қалыптасуынан, оған зейін салуынан тұрады.
Ықылас ...... әр ... ... ... ... ... өз ісіне біржолата берілуі.Сондықтан олардың оқуға деген
ықыласын тудыру үшін ... ... ... оқытқанда ғана олар тақырып
мазмұнына қызыға түседі.
Екінші бір ... ... ... деген ықыласы олардың
тапсырмаларды өз бетімен орындағысы келіп тұратындығынан ... ... ... ашу ... ... ... сынып оқушысы хат танымағандықтан
түрлі ... ... ... ... ... ашу ... кейін
өз бетімен оқығысы келіп тұрады. Сөйтіп жаңа мазмұнды өздері оқып, ... ... ... ... ... одан әрі дами ... ... өткен сайын, оқушылардың оқуға деген ықыласы күрделене түседі.
Дегенмен бастауыш сынып оқушыларының зейіні әлі ... ... ... ... ғана ықыласты келеді. Ал, біртіндеп сыныптан сыныпқа
көшкен сайын, олар тапсырмаларды ... ... ... ... ықылас пайда болады. Сондықтан бастауыш мектеп оқушысының оқуға
ықыласын қалыптастырудың негізгі жолы ... ... ... оларды
қиыншылықтарды жеңуге ұмтылдыру болып табылады.
Адам психилогиясының сипаттамасын беру үшін оның іс-әрекетінің ... ... атап ... жөн. ... ... ... бірі – ... заттарға, құбылыстарға еңбек ... ... ... ... зейін қоюы, әр уақыт адам санасының бір
затқа, құбылысқа, болмысқа бағыт алып отыруы. ... ... ... отырмаса, ол затты дұрыс қабылдай алмайды. Орыс ағартушысы
К.Д.Ушинский: ... ... ... ... ... ... - ... жасаған.
Зейін сабақ үлгірімінің негізгі шарты. Зейін дегеніміз – сананың бір
объектіге бағытталып, ерекше ... ... ... ... ... зейінінің ерікті және еріксіз түрлері кездеседі.
Сыртқы әсерге мақсатсыз зейін аударуды еріксіз зейін деп ... ... ... ... ... бір ... естісе, оны қызық көріп, ... ... ... ... баланың өзін-өзі зорлауынан емес,
құбылыстардың қызықты болуынан пайда болады. Оқу ... ... ... тіпті, зейінсіз деген баланың өзі сол материалға ... ... ... ... негіздеп сабақ жүргізу бастауыш сыныптар үшін өте
қажет. ... ... осы ... ... ... оқу ... ... мүмкіндік туа бермейді. Өйткені оқушы өзінің қызыққанына зер
салып, қызықпағанына зер салмауға ... де, ... ... ... ... ... әуел ... оқушыны қызық болмаса да,
қажет деген оқу мазмұндарына жаттықтыру керек. Зейіннің осы ... ... деп ... ... оқушыға сабақ қызықсыз көрініп, тыңдағысы келмей
отыр делік. ... ... ... күштеп қайткенде де сабаққа зер
салып,тыңдауға тырысады. Бұл ерікті зейіннің ... ... ... ... ... ... үшін, олардың ерікті зейініне
сүйеніп сабақ жүргізу, ерекше орын алады. ... ... ерік ... ... жаңа ... ... меңгеруі мүмкін емес. Оқушылар
тез шаршап, алаңдағыш келетін болғандықтан, зейінді ... ...... ... ... ... ... зейінін үйреншікті
зейінге айналдыру болып табылады. Ал үйреншікті зейін ерікті ... ... ... ... ... ... Мысалы, материалдың
мазмұнына түсіну қиын болғандықтан, оқушы алаңдамас үшін өз алдына мақсат
қойып өзін - өзі ... ... ғана ... үшін қиын деп саналатын істер,
үйреншіктіге айналып, ерік жұмсауды талап етпейді әрі жеңіл келеді .
Психолог Л.С.Выготскийдің пікірінше: ... ... ... ... осы ... ... үшін ... пайда болатын
тұтас педагогикалық жүйе. Тұлғаның негізгі қызметі қоғамдық тәжірибелерді
шығармашылықпен игеру және жүйеге ... ... ... ... жақтары қатынастарынан анықталынады.Осыдан ... ең ... ... яғни ... ... ... көрінісімен өзін қоршаған
адамдардың өмірімен байланысқан адамның әлеуметтік бейнесі, деген анықтама
берілген.
Ж.Аймауытов бала ... ... ... бірге, бұл
баланың өзіне де, оның белсенділігіне де ... ... - ... ол, - тума ... қозғайтын ешбір шара істемесе, ... ... ... нәрсемізді үйретуге ... ... ... ... бала өзі ... ... жерде автор
баланың, яғни оның жеке ... ... жеке ... ... ... мен ... белсенділігінен туатынын
айтып отыр. «Бала ... ... ... ... іс ... ... ... керек. Ештеңемен айналыспаған адамның жан-дүниесі дұрыс
жетілмейді» - деп көрсеткен.
Оқушының қызығушылығы оның ... ... ... ... ... дамиды, қалыптасады.
Көптеген зерттеулер іс-әрекеттің таусылмайтын мүмкіндіктерін ашты. Іс-
әрекеттің мәндік ... ... ... қалыптастыруға
ықпал ететін ... ... ... оқу ... ... ... ... қызығушылықты жемісті етеді. Іс-
әрекеттің маңыздылығы танымдық қызығушылықты ... ... жеке ... ... ... оның ... мазмұнын, амалдарын түсіну жемісті
нәтижеге жетуде тиімді жол ... ... ... Оқу ... ... білімдік сипаты оқушыға ... ... ... ... жеткен жетістіктерін көруге мүмкіндік береді.Өзін-өзі
байқау, ... ... ... ... ... орнықтырады, оқушы өз жетістіктерінің нәтижесін көреді.
Білім беруде іс-әрекет екі ... ... ... және ... ... ретінде). Оқушы бір жағдайда мұғалімнің іс-
әрекетінің ... ... ... ал ... ... жеке
субъект.Іс-әрекетке пайда болатын қарым-қатынас педагогикалық үрдісте
ерекше, көп ... ... ... ... ... ... ... өзінің ... ... және ... ... ... ... мұғалімді оқу үрдісіндегі ... ... ... ... ... оқушылардың әрекетін бақылап, бағыттап, оны
тиімді жетілдіруге жұмылдырады, іс-әрекеттің нәтижесін шығарады. ... ... ... басқару арқылы оқушының жеке тұлғасын қалыптыстыра
алмайды. Мұғалімнің іс-әрекетінің ...... ... және ... іс-әрекетті іске асыруына көмектесу, оны дербестікке баулу.
Мұғалім мен оқушының бірлесіп еңбек ету арқылы жоғарғы нәтижеге
жетуі, оқу үрдісін жетілдіруді қамтамасыз ... Міне ... ... ... үрдістегі жетекшілік ролін іске асыра отырып, әрқашан
оқушының іс-әрекеттің субъекті ... ... ... ... ... жағдайда
мұғалім оқушылар іс-әрекетінің объекті болуы мүмкін, олар еліктейді,
бақылайды, топшылайды. ... ... ... ... тудырады,
оқыту да, білім алу да қызығушылықты, таным ... ... ... ... оқу ... субъекті ретінде
ұйымдастырушылық, қарым-қатынастық, ... ... іске ... алдында іс-әрекеттің мақсатын ашып, оны түсінуге ықпал етеді;
білім мазмұнының түсінікті болуын қамтамасыз ... ... ... ... ... ... ... ашады; оқушылардың оқу
іс-әрекетін бірте-бірте күрделендіреді; осыған сәйкес оқушыларды қажетті іс-
әрекет амалдарын, ... ... ... ... ... ... ... ұйымдастыруына ықпал етеді:
қиындықтарды алдын-ала байқап, оны жеңуге көмектеседі, нәтижені бақылап,
талдайды, ... ... ... Бұл ... сөз жоқ, танымдық қызығушылықтың қалыптасуына ықпал етеді, себебі
мұнда оқушылардың танымдық әрекетін ... ... ... ... ... оқушы білімді игеру, жүйелі әрекет ... ... ... ... ... Ең ... біріккен, әрекет барысында дамудың жаңа деңгейіне ... оның оқу ... ... ... тұрақты күрделенеді. Дәл
осы жерде танымдық қызығушылықты нығайтудың механизмдері жатыр.
Танымдық ... ... ... жағынан көрінетін мақсаттылық,
белсенділік, саналылық қалыптасудың берік негізі болып табылады:
- ойлау әрекеті жанданады (шешу, ... ... ... ... көкейтестілігі (жетекші идеялар, айғақтайтын фактілер);
Қажетті амалдар таңдалып ... ... ... ... өтеді,
әртүрлі жолдар шешімін тауып, нәтижелері таңдалынады.
Бұл жағдайларда баланың ... ... ... қалыптаса
бастайды, беделі артып, танымдық қызығушылығы бекиді. Өз іс-әрекетінің,
жұмысының нәтижесін көріп ... ... ... ... қиындықтарды жеңдім).
Мұндай толық дербестікке жеткеннің өзінде де мұғалім әлі де ... ... ... ... ... себебі ол терең білімнің,
шешендіктің, оқу әрекетін ұйымдастырудың үлгісі ретінде танылады.
Мұғалім мен ... ... ... ... ... ... белсенділігі мен дербестігіне сүйеніп, мұғалім олардың
шығармашылық мүмкіндіктеріне сенім артады, нәтижесін болжайды. ... ... ... ... бір ... ... өз тәжірибесін
енгізіп шешім табуға тырысады. Бұдан, сөз жоқ, оқу ... ... ... ... ... еңбек, ойын, таным, көркемдік және
қоғамдық іс-әрекеттер.
Тапсырманы еркін таңдау, өз ... ... ... ... ... оқушылардың танымдық қызығушылығының қалыптасуына, оның берік – тең
болуына ықпалын ... Оқу ... ... оқу әрекетінің
құрылымындағы ... ... ... роль ... Ғылыми
зерттеулерде дәлелденгендей (В.Ф.Башарин) танымдық қызығушылық оқу-танымдық
әрекеттің әрбір компонентіне еніп білім алу үшін қолайлы ... ... ... ... ... ішкі ... мүмкіндіктерін аша
отырып, жеке ... ... ... ... (А.Н.Леонтьев,
Н.Ф.Добрынин).
Мақсаттылық – кез-келген әрекеттің аса маңызды қасиеті. Оқу ... ... ... ... мақсатын көруге болады. Өкінішке орай,
мақсат оқушының әрекетінде әрқашан да байқалмайды. Мақсаттылық оқушының іс-
әрекетінде ... іске ... Ең ... ... ... ... ... қойылған мақсатқа тәуелді екендігін түсінгені жөн. Оқушының болатын
іс-әрекетінің мақсатын қабылдау проблемасы ғылым мен практикада әрқалай
шешіледі. ... ... бұл ... ... сабақтар арнаса, ал
екіншілері ерекше мәнерлі амалдар іздеп, оқушыларда осы тақырыпты ... ... ... ... ... іс-әрекет мақсатын түсінуі
танымдық қызығушылықпен тікелей байланыста жатыр. Қызығушылық білімге деген
құштарлықты оятады, ол мақсатқа жетуге итермелейтін ... оқу ... ... ... бөлігі ретінде танымға
деген қызығушылықтың қайнар көзі. Мазмұн әрқашан тереңдеп, жаңарып отырады,
өз ретінде танымдық қызығушылық та байып толығып ... ... ... ... ... ... түсініп қабылдауының
көрсеткіші. Практика жүзінде мұғалімдер ... ... үшін ... ... ... ... ... көрнекіліктерді, техникалық
құралдарды пайдалану, мазмұнның ғылыми және практикалық құндылығын ... ... ... ... ... ... “жандандыру”
арқылы балалардың қызығушылығын арттырды. Дегенмен, оқу ... ... ... ... үшін аз дегенде екі жағдай қажет:
оқушыларды кез-келген тақырыпты ... ... ... іс-әрекетке
тарту; екінші оқушының білім алуға деген құштарлығы, ... ... ... ... ... білімді игеруде тиімді
жетістікке қол жеткізу мүмкін емес.
Танымдық қызығушылық мұғалім мен ... ... ... қанат бітіреді. ... ... ... ... ... ... олардың іс-әрекетін
ұйымдастыруға түрлі әдіс-тәсілдерді, амалдарды іздестіреді.
Оқушылардың біліктері мен дағдыларын ... ... ... ... ... рөлі ... Мұғалім мен оқушылардың
бірігіп таңдаған әрекет амалдары ... ... ... нәтижеге
жеткізеді. Жетістік қызығушылыққа жетелейтін маңызды себеп, ынта.
Оқыту әрекеттерінің тиімділігі көбінесе, оқу ... ... ... ... қиын ... ... ... амал-
тәсілдерімен қамтамасыз етілмеуі қызығушылықты төмендетеді, бірте-бірте
жойып та жібереді.
С.Л.Рубинштейн, Н.А.Менчинскаялардың зерттеулерінде ... ... ... көзі танымдық міндеттері шешуге бағытталған
тиянақты, терең іс-әрекет үрдісі деп атап ... ... ... ... қызығушылықтың ролін қарастыра
отырып, оның халыққа ... беру ... ... проблемаларды шешуге
көмектесетінін көрдік, мысалы: алты ... ... ... ... оқу ... ... т.б. Олай болса, баланың іс-әрекетін
оның орындау нәтижесінің сапалы болуын ... ... ... ... деп ... ... ... ойлауды дамытудың проблемасын мына тұрғыдан
қарастырады:
1) генетикалық – тұқым қуалаушылыққа негізгі роль беріледі;
2) орта – ... әсер ... ... ... ... ...... қарым-қатынас, өзара әрекет.
П.Я.Гальперин әлеуметтік өзара әрекетке негізделген дамытушы әдісті
қарастырады.
Сонымен, шығармашылық ойлау, ... ... екі ... ... ... мен ... ... әсері; 2) дамыту экспериментін
жүргізу. Дамыту оқыту мен ... ... іске ... Ол ... ... ... ... өнер құралдарының мазмұнын меңгеру
арқылы қалыптасады.
Балалар әрекетінің мотивтері – қызығушылықтар. Тікелей және жанама
қызығушылық-бұл іс-әрекетке деген ... ... ... ... ... ... (мақсаттар) туғызады. Аралық
қызығушылықтардың тікелей қызығушылыққа ... ... ... ... деді.
Психологтардың жинақтаған деректеріне қарағанда танымдық қажеттілікті
қанағаттандыру – адамның дұрыс дамуының алғы шарты.
Оқыту және ... ... ... ... көп. ... сияқты
оқыту да адам дамуының, оны жаңа ... ... және ... ... шарты. Дегенмен бұл бір ұғым емес. ... ... жаңа ... ... ... да орыс ... ... оқитын оқушы да айналысады. ... ... ... ... ... ... айырмашылығы бар. Әрқайсысы өзі үшін жаңалық
ашады. Оқушы адамзатқа бұрыннан ... оқып ... ... ... ... міне ... танымдық басқа қарама-қайшылықта тууы мүмкін. Оқушы әуесқойлық,
техникаға қызығушылық көрсеткенімен, ... ... ... ... ... модельді құрастырумен айналысып, сабақты оқымай келеді.
Құрастыру танымдық іс-әрекет ретінде оның ұнамды ... ... ... ... ... ... ... ғалым-педагогтар мен
психологтардың міндеттері мұндай қарама-қайшылықтарды болдырмау. Ол үшін
мұғалім оқу іс-әрекеті ... ... жете ... керек.
Тікелей сұрақ-жауап арқылы сауалнама (интервью) мотивтері табу (ашу)
жолын байқап қолданған жөн. Кейде оқушылар баяндаған ... ... ... ... ... ... көрейік. Олар сөздік
және жазбаша (әңгіме, шығарма жазу, ... ... ... Мынадай сұрақтар:
“Кестеде осы немесе басқа пәнді сирек немесе жиі ... келе ... ... ... ... материалды көбейту немесе қысқарту
керек”, оқушының ... ... ... мотивтердің қозғаушы
күштерін, ерекшеліктерін ашады.
Мотивтерді зерттеудің жанама әдістеріне балалардың оқуы мен мінез-
құлқын ... ... ... ... ... ... бала ... сапалық сипаттама бере алады мотивациясын анықтайды. Мысалы, ... ... ... рет қолын көтерді, қай кезеңінде тыңдамай отырды,
жолдасы ... ... ... ... ... ... тұрақты болды.
Күнделікті педагогикалық практикада көптеген эксперименттік ... ... ... ... ... ... өзгерту);
конфликтілік жағдайды шешу эксперименті.
Мотивтерді талдауда жас ерекшелігіне аса мән ... ... ... ... ... ... ... үстем болады.
Мотивтердің мазмұны жасқа ... ... ... ... ... 1-2 сынып оқушыларының азаматтық мотивтері
оқушының міндеттерін орындау.
А.Н.Леонтьевтің айтуынша ... ... шын ... ... ... ... өзін-өзі тәрбилеу мотивтерімен
араластыру қажет емес. Мысалы, оқушы неге оқу керек ... ... ... ... ол үшін оқу ... ... ... бола алмайды.
Танымдық қызығушылықтардың қарқындылығын анықтау мұғалім үшін
қиыншылықтар ... ... ... ... ... ... ... түсе алмайды. Қарқындылығындағы өзгешеліктеріне
байланысты танымдық ... ... ... ... ... ... ... әсер алуға талпыну, әсер алу қажеттілігі. Бұл
белсенділік балаларда анық көрінеді. Ол ... ... ... ... және шуға тез ... ... қозғалған заттарға қарайды. Әсер
алуға қажеттілік үлкендерге де тән: көшедегі жарнама дүкендер витринасына,
плакаттарға еріксіз көңіл аударамыз.
Қызығушылықты ... ... ... - ... Мұнда белгілі
бір уақиғаға, деректерге, пәнге деген қызығушылық ерекшеленеді.
Психолог М.Мұқановтың пайымдауынша, баланың танымдық қызығушылығы мен оқуға
қызығуын итермелейтін күш негізінде ... екі ... ... ...... ... бұл ... бала өзгелерден сескендіктен
оқитын болады. Бала ... ... ... ... өзгелердің оған
қолданған шарасынан өзін амалын сақтап қалудың амалы деп түсінуі ...... ... ... ... ... – баланың өзінің
ықыласымен сан-алуан құбылыстардың өзіне тән сырларын білуге ұмтылуынан
болады.
Келесі орта ... ол ... ... мен ... ... ... қызығушылық. Бұл деңгей ізденісті, ойлауды, үйренген
амалдарын белсенді қолдануды қажет етеді. Танымдық ... ... ... ... ... ... ... өсуі анық байқалады, ол құбылыстар ... ... бір ... ... ... ... танымдық қызығушылықтың жоғарыда көрсетілген деңгейлері
оның ... ... ... шын ... олар ... шығып,
өзара алмасып жатады. Бірақ мұғалім оқушының қызығушылығының дамуын
қандай ... ... ... ... ... ... ... шығармашылық деңгейі.
Психологтар танымдық қызығушылықты дамытудың ... ... оны ... ... деп ... Екі ... алынып, біреуінде
барлығына бірдей күндегідей тапсырма берілді ... ... ... де ... біреулері барлық берілген есептерді шығарды, кейбіреулері бір
бөлігін, кей бала біреу де шығармаған. Эксперимент ... ... ... балаға лайықты, шеше алатын ебін таңдады. Біреулеріне жеңілдеу есеп,
басқаларына қиындау, енді ... ... саны аз, ... Бұл ... ... болды.Қиындау есепті берер алдында балаларға
есептің қиындығы жөнінде ескерту жасалынды, оқушы оны ... ... ... ... ... мақсатта. Шын мәнінде бұл ... ... ... жоқ ... Ал ... ... қиын есеп берілді,
бірақ нәтижесі ... Бұл ... ... балалар
математикадан қорықпайтын болды, бұл пәнді жақсы көретін болды. Психологтар
бұл әдісті "жетістікке жетудің стратегиясы" деп ... ... ... адам бір ... ... зейін аударса, онда
қызығушылықтың пайда болғаны. Қызығушылық әр адамда әр ... ... ... іс-әрекетіне, көзқарасы мен талғамына, мақсатына байланысты болады,
- деп тұжырым жасаймыз.
|Танымдық ... ... |
| ... ... ... мазмұнының берілуі |
| |
| ... ... | ... ... | ... |
| | ... |
| ... саны | % ... саны |% ... | 27 30 |28 |31 ... | 44 49 |40 |47 ... | 19 21 |22 |22 ... | 90 100 |90 |100 ... ... ... ... барысында, жасөспірімдердің сөйлеу тілінде ... ... көп ... Біріншіден, балалар өз ойын дұрыс
жеткізе алмайды. Олар өзіне ... ... ... ... ... бір сөзді әлденеше рет қайталайды.
Қыстырма ... ... ... жиі ... да, ... ... ... ой жалғастығы жоқ. ... ... ... Негізгі ойы мен қосалқы ... ... ... ... ... ... ... айтуға, тілдік
жағдаятқа сай ырғақпен ... мән ... ... тез жауап
бере салып, құтылуға асығады. Сондықтан олардың сөздерінің ... де ... ... ... болдырмау үшін ... ... ... үйретудің алғышарты ... тіл ... ... ... ... көз жеткізудің амал –
тәсілдерін тауып, орнықты ой ... ... ... ... ... саналы қатынасына негізделген оқу мотивтерін ескере
отырып, ... ... ... ... ... Себебі, мотив
қалыптастырмайынша, яғни оқуға, білімге деген баланың ішкі тілегі ... ... ... ... белсенділіктерін туғызбайынша
оның әрекеті туралы сөз ... ... ... еді. ... ... баланы өзі үшін, адам ... үшін ... ... ... ... 3 ... ... танымдық қызығушылығын арттыру
мақсатында «Ана тілі» пәні бойынша «Сын ... ... ... ... ... тақырыбы: «Дос сөзі».
Мақсаты: а) мәтінді дұрыс түсініп ... ... ә) ... ... достық жайлы білімін молайтады; б) ... ... ... в) сын ... ойлауды дамыту.
Көрнекілігі: үнтаспа, асық, нақыл сөздер, үлестірмелі карточка.
Оқыту әдісі: Сын ... ... ... ... жазу ... ”бір –бірімен
пікір бөлісу, талқылау стратегиясы”, ”Венн ... ... ... ... 2.Үй ... ... ойынымен бастадық. Оқушыларды топқа бөліп отырғыздық. 4 оқушыдан
6 топқа бөлініп отырды. Әр ... бір ... ... ... ... тасталады. Сол нөмірге ... ... ... ... ... өз ... барып, жауап іздеп, ой ... ... ... ... береді.
Жаңа сабақ. Дос сөзі.
І.Қызығушылықты ояту сатысы. Үнтаспаны пайдаланып, ән ... ... ... ашып ... ... әнін ... ... сөзді қалай
түсінесің?
1.Еркін жазу ... ... ... 5-6 ... ... ... ... түсіреді. Олардың ойлары:
1.Марат:Досқа жақсылық жасасаң, ол да ... ... ... ... да ... доспыз. ”Жүз теңгең болғанша, жүз досың болсын” ... ... ... болса ешқашан қиналмайсың.
2. Айжан: Дос адамға керек. Доспен ой ... ... бір ... ... бересің. Дос көп болу үшін сабақты жақсы оқып, тәртіпті
болу қажет. Досты ... ... оған ... жасамау керек.
Менің
досым - Әсел. Мен оны ... ... ... ол да ... Дос ... қиын жағдайда көмек береді. ”Досы көпті жау
алмайды, ... ... дау ... ... мақал рас айтылған.
4.Айбар: Мен досымды жақсы көремін. Менің досым – Қайрат. Ол ... ... ... ... ... Мен оны көрмей қалсам сағынамын.
ІІ.Мағынаны ажырату сатысы.
Достық жайлы нақыл сөздерді түсіндірдік. Оқулықпен жұмыс ... ... оқып ... ... өз ... іштей және
дауыстап оқиды.
2.Бір –бірімен пікір бөлісіп, талқылау ... ... ... ... ... жазып іліп қойдық. Оқушылар ... ... ... түсіріп, жұппен, топпен жұмыс жасап, ортақ пікірді
ортаға салады. Мәтін ... ... ... ... досын сынағанына пікірің қалай?
2.Ол досын неге сынады деп ... өзі ... ... ... ... ... сенің пікірің қалай?
5.Әңгіме немен аяқталды?
Оқушылардың пікірлері:
Айжан: Нұрланның Әсетті сынағаны ... Әсет ... ... ... істеген жоқ. Ал Әсет өзінің қылығын мойындай ма
деп ... Әсет өзі ... ... ... ... ... істемегенім рас. Жалқау, олақ емеспін” дейді. Оның ... ... ... ... ұшын ... ... Әсет пен Нұрлан ... соң Әсет ... ... қолы ... Әсет ... ... ма деп ... Өзі туралы
пікірді дұрыс қабылдаған жоқ. ... ... ... Жалқау,олақ.
Әңгімеде Нұрлан мен Әсет бір – бірін түсінеді.
Айдын: Нұлан ... ... ... өз ... ... ма
деп жиналыс жасады. Әсеттің еріншек, жалқау екендігін сынады. Ол ... ... ... ... ... ... қылығы дұрыс
емес. Әңгіменің аяғында Әсет досының сазайын береді.
ІІІ.Ой – толғаныс ... ... ... ... мен Әсет ... ... ... ... түсініктерін жазды.
Сабақ соңында қатысқан оқушыларды бағаладық.
Үйге тапсырма. Достық ... ...... ... ... К.Табей. “Қайсар рухты қазақ”.
Сабақтың мақсаты: Халқымыздың қайсар ұлдарның бірі ... ... ете ... патриоттық сезімдерін ояту. Оқу дағдысын ... ... ... ... ... ... тәрбиелеу.
Сабаққа керекті құралдар: Қайрат портреті, үнтаспа, ... ... ... ... ... ... түсіндіру,
т.б.
Сабақтың барысы:
І. Қызығушылығын ояту.
“Қайсар” сөзіне оқушылар ассоциация жасап, сол ... ... топ ІІ топ ІІІ топ ІV ... “Ер ... ... ... топ өз аттарын қорғайды.
ІІ. Мағынаны тану.
Мұғалім мәтінді оқиды. Оқушылар оны ... ... Әр ... ... ... топтар арасында сұрақ-жауап алынады, талқыланады,
толықтырылады.
І топтың сұрағы: Қайраттың өжеттігін, алған бетін қайтпайтын мінезін
сипаттайтын жолдарды ... ... ... ... ... түрмеде отырғанда неліктен түңілді деп
ойлайсың?
ІІІ ... ... Ана ... ... Қайрат қандай үлес қосты?
ІІІ. Шығармашылық жұмыс.
І-ІІ топ. 5 ... өлең ... Зат ... ... Сын ... қайсар, өжет
3. Етістік: қайтпайды, айтады, жырлайды
4. Сезімді білдіретін сөз: неткен, қайсар қазақ, Қайрат
5. Синоним: Қайрат – ... топ. ... – ер ... қазақ”,
“Қайрат - қаһарман”, т.б. өз қалаулары бойынша “Қайратқа тілек” жазады.
Ү л г і: Қайрат – ... ...... ... ... ... ... барлық балаларға үлгі!
Мен Қайраттай батыр боламын! Қайрат мәңгі тірі, т.с.с.
IV. Сергіту сәті.
V. Жаңа ... ... ... Әр топ оқушыларынан мәтінді тізбектей оқыту. Мәтін
соңындағы сұрақ-тапсырмаларды орындауды топтар ... ... ... ... ... жүргізіледі.
VII. Үйге тапсырма. Әңгімені мәнерлеп, түсініп оқып, мазмұнын айту.
Ерлік тақырыбына мақал-мәтел жаттап келу.
Бастауыш сынып ... ой - ... ... ойын ... зор. Ойын ... ... іс - әрекеттерінің бір түрі. Ойын
– балалар үшін ... іс - ... ... жас ... сай ... ... баланың ақылын, дүниетанымын
кеңейтеді, мінез – құлқын, ерік - ... ... және ... ... қызығушылығын арттырады.
Бастауыш сынып оқушылары еліктегіш жаңаны жаны сүйгіш ... біз өз ... ойын ... ... ... деген ынтасын арттырып, сабақта ойын түрін тиімді ... ... біз ... ашық сабағымызды ойын
түрінде өткіздік. Ойын түрлерін ... ... ... ... ... ... белсенді түрде қатысты.
Оқушылардың сабаққа деген қызығушылығын арттыру ... ... да жаңа ... пайдаланып ұйымдастырдық.
Сабақтың тақырыбы: М.Әлімбаев. “Әнші Әміре”.
Сабақтың мақсаты: Оқушыларға әнші Әміре туралы ... бере ... ... ... ... ояту. Әрбір еңбек адамына құрметпен
қарау. Оқушылардың логикалық ойлауын дамыту.
Сабаққа керекті ... ... ... қала және ауыл
сахнасындағы әнші суреті.
Сабақтың барысы:
І. Қызығушылығын ... ... ... оқушыны сөйлету.
Үлкен сарай сахнасындағы Ауыл ... ... әнші ... ... салыстыра отырып, әр топ өз болжамдарын әңгімелейді.
ІІ. Мәтінді оқу барысында ... ... ... ... ... (мұғалім немесе оқушы).
Оқу барысында сөздік жұмысы жүргізіледі:
|Бұрыннан |Тереңірек білгім келеді |Жаңа ақпарат ... ... ... сөз | | ... |
| ... ... ... Лениногорск | |
| ... ... ... |Париж әлуетті | |
| ... ... | | |
| ... ... | | |
| ... ... | | |
| ... | | ... ... ... Мәтін бойынша сұрақ-тапсырмалар орындалады.
а) І деңгей (міндетті) сұрақ-тапсырмалары.
1. Әңгімеде не жайында баяндалған?
2. Құрманбек Жандарбеков неге мұңайды?
3. Халықты клубқа кім ... ІІ ... ... ... ... ... ... концертіңді есіңе түсір.
2. Демалысыңды қалай өткізесің, қайда барасың?
б) ІІІ деңгей (эвристикалық) ... ... ... ... ... тұтады?
2. Қазіргі атақты әншілерден кімдерді білесің?
в) IV деңгей (шығармашылық) сұрақ-тапсырмалары.
1. Әміре Қашаубаев туралы мәлімет жина (үйге беріледі).
2. Әнші ... ... өз ... ... ... Сергіту сәті.
V. Жаңа білімді бекіту.
Кітаппен жұмыс. Оқушылар әңгімені түсініп, мәнерлеп оқиды. Әңгіме
соңындағы ... ... ... ... ... “Әнші Әміре кім?”
деген сұраққа оқушылардың ассоциация жазуымен қорытынды.
талантты ... ... ... Үйге тапсырма. Әңгімені оқып, мазмұнын ... ... ... ... ... ... оқушыларының танымдық қызығушылығын арттыруға ықпалын
тигізетін бірден бір сабақ математика екенін ескере ... осы ... ... тыс ... ... жөн ... аты: ... тақырыбы: Білімді тиянақтау.
Сабақтың мақсаттары:
а) Білімділік:Ауызша және жазбаша ... ... ... ... ... және бөлу туралы білімдерін кеңейту.
ә) Дамытушылық:Ойлау , есте ... ... ... ... ... ... шапшаң ойлауға және қимылдауға тәрбиелеу.
Сабақтың түрі: Дәстүрлі емес ойын сабағы.
Сабақтың ... ... ... гүл, ... ... ... ... оқулық.
Сабақтың әдіс – тәсілдері: әңгімелеу, түсіндіру.
Сабақтың барысы:
Ұйымдастыру кезеңі. Оқушылардың ... ... ... оқу -
құралдарын тексеру.
а) Үй тапсырмасын тексеріп шығу.
Балалар, біз көбейту кестесін, ... қосу мен ... ... ... ... сабағы. Олай болса, ... ... ... ... ... ... түсір. Есептеулеріңді түсіндір.
Бұл тапсырманы ауызша орындайды:
23+19=42 80-59=21 ... 78-49=29 ... 97-29=68 ... ... ... 93-19=61 ... ... қыс мезгілі. Қыс мезгілінен соң қандай жыл мезгілі
келеді?
- ... ... ... ... ... ... үй ... ағаштар отырғызылып, көгалдандыру ... ... сол ... жұмысына өз үлестеріңді қосқыларың
келе ме?
- Иә.
Олай ... ... «Тал егу» ... ... ... ілінеді.Соған сендер тал ... үшін әр ... ... ... ... ... шешілуі тиіс.
І тапсырма: ІІ ... ... ... ... және тексер:
32+44=96 38+21=59 ... 59-21=38 ... 78-32=46 ... 46+32=78 ... ... тақтаға шығарылып болған соң, әр талды ... ... 3. «Әр ... өз гүліне қонсын ойыны»
Шарты:Тақтада плакатта гүлдің суреті, ... ... ... ... ... ... сәйкес көбелекті қондыруымыз
қажет. Әр көбелектің ... есеп ... Ал, ... ... ... өз ... қондырып көрейік. Ол үшін тапсырмаларды ... ... – есеп 2- ... ... 5 сызғыш – 150 тг. ... – 60 ... ... тг - ? ... – 400 ... - ... ... – 1/5 ... ... - ... ... теру ... ... ағашымен ілінеді. Біз соларды теріп
алуымыз қажет. Әр ... ... ... ... тапс. ІІ ... ІІІ ... ... ... 40*2=80 ... ... 2*40=80 ... 400/100=4 80/2=40 ... ... 80/40=2 ... ... ... бүгінгі сабақ ұнады ма?
- Несімен ұнады?
- Осы ... ... қай ойын ... ... оқушының пікірлерін ... олар ... ... ... ... ... ... (2 –бағаны).
Қорыта келгенде, бастауыш сыныптың оқу ... ... ... ... пайдалану, біріншіден, оқушылардың білімін
берік меңгерту ... ... ... ... сабаққа деген
танымдық қызығушылығын, белсенділігін ... ... ... көз жеткізілді .
Бастауыш сынып оқушыларының қиялы ... ... ... ... өзіндік жұмыста шағын шығарма, өзіндік ой – талғамдарын жаздыру
ұтымды. Бала танымының ... ... алуы үшін оның ... ... ... Оны ашық ... ... де, белгілі бір
тақырып төңірегінде өзара пікірлесу түрінде де анықтауға ... ... тілі ... әр түрлі тақырыпта ой – талғамдарын ... ... ... «Менің ойымша шынайы дос...» деп ары ... ... ... ... көргісі келетінін баяндату арқылы,
біріншіден баланың «дос» деген ... ... ... ... осы ойлары оның өз болмысын да тануға ... ... ...... ... ... үйренеді, төртінішіден,
өзгеге талап қою арқылы өзіне де сын ... ... ... ... ... жұмыс баланы ойлануға жетелейді. Ал ... тілі ... ... ... Шығарма жаздыру арқылы оқушының
тілі ... ... ... ... ... әр ... ... нәрселерді көтермелей ... ... ... жинақтап айтады. Бұл оқушылардың ... ... ... орындауына, белсенділіктерін
арттыруға жол ... ... ... ... ... ... мазмұнымен танысып, оқушылардың меңгерген білім, білік,
дағдысы мен танымдық ... ... ... ... ету ... ... ... түрлендіріп беруге
тырыстық.
Сабақта оқушылардың өздігінен ... ... мен ... ... ... ... тапсырмаларды өз
қалауы бойынша (біреуін, не ... не ... ... ... Мысалы, ана тілінен ... ... ... ... ... үшін ... бірнеше
тапсырмалар ұсынылды.
Оқушылардың шығармашылық іс - әрекетін қалыптастыру барысында
эксперимент сыныптарындағы ... ... ... ... ... байқадық. Бұған эксперимент сыныптарында ана тілінен
алынған сауалнама нәтижелері мен ... ... ... ... екінші топтағы 6 оқушының бірінші ... ... ... 7 ... ... ... ... дәлел бола алады.
Қалыптастыру экспериментінің нәтижелерінің дәлдігіне көз ... ... және ... ... тест ... ... ... нәтижесі төмендегі кестеде
көрсетілген.
Кесте 6. Ана тілі бойынша ... ... ... ... білік
дағдыларының эксперименттен кейінгі нәтижесі:
| Деңгейлер ... тобы ... ... |
| | Бала саны | % ... саны |% ... | 10 12 |12 |14 ... | 30 32 |28 |30 ... | 50 56 |50 |56 ... | 90 100 |90 |100 ... тобындағы оқушылардың ... ... ... өзгеру деңгейі:
Ана тілі пәні бойынша
Жоғарыда келтірілген мысалдардан бастауыш ... оқу ... ... ... танымдық қызғушылығын арттыруда
өзінің тиімділігін көрсетті және оқыту процесіне енгізу арқылы ... қол ... ... ... ... ... ... – эксперимент жұмысының нәтижесі Шымкент облысы,
Кентау ... №186, №37 ... орта ... ... сыныптарының
мұғалімдері арасында мақұлданды.
Сонымен тәжірибелі – ... өз ... ... ... ... ... ... шығаруға болады.
Қорытынды.
Біздің заманымызда, яғни ХХІ ғасыр ... мен ... ... ... процесі жүруде. Осыған сәйкес педагогтар қауымының
алдында мемлекеттік бүкілхалықтық ... ... бірі – ... оқушылардың оқуға деген ынта – жігерін күшейтіп, ақыл – ... ... ... ... ... ... мәселе.
Қазіргі таңдағы басты мәселе – жастарды біліммен қаруланған жанды ... ... ақыл – ... ... мол ... ... етіп ... ғана адам ойынан туындаған өнер туындылары ... ... ... т.б. салалардағы) адам игілігіне пайдаланылмақ. ... ... ... білім беруде оқушылардың танымдық қызығушылығын
арттыру – білім беру жүйесінің негізгі ... бірі ... ... ... шешу психология мен педагогикадан жүйелі зерттеу жұмысын
жүргізуді талап етеді. Осыған байланысты оқушылардың ... ... ... ... ... мен тәжірибеде жүзеге асырылу барысы
жөніндегі ой – пікірлер ... ... ... ... ... ашқан жаңалығы емес. Оның негізі ... ... ... ... өз зерттеу жұмысымызда ... ... Әл – ... ... ... Кант, Фихтенің философиялық ... ... ... ... М.М. ... ... А.Н.Леонтьев, Л.В.Занков, Л.И.Божович,
Н.Ф.Талызина, т.б.) психолог - ғалымдардың еңбектерін басшылыққа ... ... ... оқушыларға бүгінгі таңда тиянақты білім
беру үшін олардың танымдық қызығушылығын арттыру басты мақсат ... ... ... ... ... ... олардың әр пәнге
қызығушылығын, өздігінен даму ... ... ... ... - әр ... ... Сол себепті білім
мазмұнын, оқыту әдістерін, түрлері мен құралдарын, әдістемелік жүйені қайта
құру ... ... ... ... ... ... ақпарат көзі
ғана болып қоймай, оқушылардың өздігінен білім алу ... ... ... мақсатқа жету үшін пәнаралық байланыс, оқушылардың өзіндік ... ... ... ... және ... емес ... өзгертіп отыру нәтиже беретіні сөзсіз.
Біздің зерттеуіміз таным процестері негізінде ... ... ... теориялық негіздерін көрсету мен қалыптастыру және
дамыту жолдары жайындағы мәселесіне арналған.
Көптеген ... ... ... ... ... келе
және біздің тәжірибе жұмыстарымыздың нәтижесіне сүйене отырып, жас ұрпақтың
танымдық қызығушылығын арттырудың ... зор деп ... ... ... ... олардың таным процестерінің маңызы зор.
Танымдық қызығушылығын арттырудың теориялық негіздерін және ... ... ... ... ... ... талабын,
ойлау қабілетін анықтап, олардың дамуына ұстаз зор ықпал етуі керек.
Жалпы орта ... ... ... бағдарламасы және
профессор С.Рахметованың жетекшілігімен жазылған «Ана тілі ... ... ... ... ... талданды.
Анықтау экспериментінде көрсеткендей ... іс – ... ... ... ... онда ... ... анықтау үшін сауалнама, әңгімелесу, сабақтарға қатысып,
оған талдау жасалды. Біз бұл ... ... ... ... ... сөз ... жөн көрдік, себебі балалардың танымдық
ерекшеліктерін ескермей, танымдық қызығушылығын ... ... ... ... ... ... негізінде оқушыларға өз ... жеке ... ... ... өздігімен жұмыс істетіп, олардың ой
ұшқырлығын, интеллектуалдық ... ... ... ... ... қасиеттерін тәрбиелейтін жұмыс жүргізудің маңызды екеніне
көз жеткіздік. Соның ... ... ... арттыру
мақсатында сабақтарды әр ... ... ... ... қарастырылды. Оқушылардың ... ... ... ... материалдар әзірленіп, эксперимент
жұмысы жүргізілді.
Зерттеуші ғалымдардың ... ой – ... біз өз ... назарда ұстай келе және эксперимент ... ... ... ... ... ... қызығушылығын
арттыруға болады деген қорытындыға келдік.
Пайдаланылған әдебиеттер тізімі
1. ... - 2030» ... / ... ... ... ... ... сөздік. Алматы – 96.
3. Әл – Фараби ... ... ...... ... Д, Сыдықов У. Алматы – 2002.
5. Құнанбаев А. ... 2- ... ... ... ... ... А.Н. Деятельность. Сознание. Личность. Москва – 1977.
7. Маркова А.К. Формирование мотивации учения в ... ...... ... М. Ақыл – ой өрісі. ... ... С.Л. ... ... ...... ... А.К., Матис Т.А,Орлова А.Б. Формирование ... ... - ... Дәулетбекова Ж.Т. Оқушылардың оқу мотивтері – сапалы ... ...... ... Т. Жалпы психология.Алматы -1993.
13. Сабыров Т. Оқушылардың оқу белсенділігін ... ... ... ... В.С. ... по ... мотивов человека.Пермь -1971.
15. Жұмабаев М. Педагогика. Алматы- 1992.
16. Божович Е.Д. ... ... ... ... ...... ... А.К. Формирование мотивации учения в школьном возрасте.
Москва – ... ... Ы. ... ... ... – 1994.
19. Алдамуратов Ә. Жалпы психология., Алматы -1996,
20. Әбілқасымова А.Е. ... ... ... ...... ... ... К.А. Психология личности в ... ... и ... ... ... – 1989,
22. Есмаханбетова Ш. Оқушылардың танымдық іс - әрекетін қалыптастыру .,
Оқу ... ... ...... ... Г.Ф. ... особенности познавательной деятельности.,
Москва – 1980,
24. Немов Р.С. Психология. Москва – 2003, ... - ... Е.И. ... ... ... ... книга – 2,
Москва – 2003,
25. Беркин Н.Б.,Артемьева Е.Ю.,Щипицына А. О ... ... ... и ... ... в познавательной
деятельности. Москва – 1978,.
26. Кудрявцева Е.М. Структуры ... ... ...
1980,
27. Қоянбаев Ж.Б. Педагогика. Алматы – 1998,
28. Маркова А.К. Учебно – познавательные мотивы и пути ...... ... ... А.Н. ... ... познавательной деятельности
индивида. // Психологическая наука и образования, 2000, №3,
30. Мамыкова А. Самоуправление ... как ... ... ... к ... ... // ... №4,
31. Пороцкая Е.Л. Оснавные этапы развития познавательных способности. //
Бастауыш мектеп, 1995, №2,.
32. Переслени Л.И. Возможность ... ... ... ... по ... ... // ... 1993, №4,
33. Голицын В.П. Познавательная активность школьников. // Современная
педагогика, 1991, №2,.
34. Котырло В.К. Роль ... ... в ... ... ... // Вопросы психологии, 1999,
№2
35. ... А.Я. ... и ... ... ... ... деятельности школьников. // Вопросы психологии, 1989,
№6,
36. Годовикрова Д.Б. Общение и познавательная активность у ... ... ... 1984, ... Бекова К. Оқушылардың танымдық және белсенді іс - ... ... ... ... // Ауыл ... 2004, №3,
38. Мусырыпова А.Н. Танымдық белсенділікті дамыту. // ... ... ... ... Б. ... және ... іс - ... тиімді
қолданудың оқыту процесіндегі ролі» ., // Ұлағат – 2002, №1,
40. Рахимова А. Активизация познавательной деятельности учащихся.
// Ұлағат – 2002, ... ... М. ... ... // ... 2002, ... ... Г. Роль дидактических игр в формировании познавательной
деятельности учащихся. // Ізденіс, 2000, №2,
43. Рыбекова А. Танымдық ... ... ... // ... 2004, №7,
44. Қарабаев Ж. Танымдық белсенділік деңгейлері. // ... ... ... ... А. ... ... қалыптастыру. // Қазақстан
мектебі, 2004, №2,
46. Мамбеталина А. ... ... ... // ... №1,
47. Мустаяпова А. Оқушылардың танымдық белсенділігін арттыру.
// Бастауыш мектеп, 2003, ... ... З. ... ... ... ... жолдары. // Бастауыш мектеп, 2003, №9,
49. Бегалиева Н. ... іс - ... // ... ... 2003, ... Жұманов Т. Игра – как форма активизации познавательной деятельности
учащихся. // Бастауыш мектеп, 2005, №6,
51. Камалбекова А. ... ... ... ойын ... // ... ... 2005, №5,
52. Қоянбекова С. Танымдық қызығуды белсендіру. // Қазақстан мектебі,
2003, №7,
53. Әуелбеков Е. ... ... ... // ... ... ... ... С. Танымдық іс - әрекетті белсендіру ерекшеліктері.
// ... ... 2003, ... ... Ж. ... іс - әректтерді қалыптастыру. // Бастауыш
мектеп, 2003, №8,
56. Мұханбетжанова А. Жеке тұлғаның танымдық белсенділігін арттыру.
// ... ... 2005, ... ... А. ... белсенділік талаптары. // Қазақстан мектебі,
2003, №11, 39б.
58. Мұхамбетжанова Ә. Пәнаралық танымдық әрекет. // ... ... ... ... Г. ... танымдық белсенділігін арттыру. // Бастауыш
мектеп, 2000, №4,
60. Қоянбекова С. Танымдық іс - әрекеттерді ... ... ... ... №1, ... ... Н. Оқушы белсенділігін арттыру. // Бастауыш мектеп, 2003, №8,
62. Ташенова А. ... ... ... ұйымдастыру. //
Бастауыш мектеп, 2003, №8,
63. Абықанова Б.,Ильясова Н. ... ... және ... іс -
әрекет. // Бастауыш мектеп, 2004, №4
64. Қайыпова Ш. ... ... ... // ... мектебі,
2005, №2,
65. Мамыкова Г. Мотивация как ведущий фактор ... ... // ... 2000, №4 – ... ... Э. ... ... активности у учащихся на уроке.
// Сынып жетекшісі , 2003, №6,.
67. ... В.В. ... ... ... и возможности
ее проявления в образовательной сфере. // Вопросы психологии, 2004,
№3
68. Бекова К. Танымдық ... // ... ... 2005, ... ... Ю.Н. ... факторы развития познавательной активности
учащихся в процессе обучения. // ... ... 1984, ... ... Б. ... процестерді дамытуға негізделген жаттығулар
жинағы. // Дарын – 2002, №2,
-----------------------
Әміре
кім?

Пән: Педагогика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 44 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Бейнелеу өнері мен дүниетану пәндерін кіріктіре оқыту негізінде бастауыш сынып оқушыларына эстетикалық тәрбие беру220 бет
Бастауыш сынып оқушыларын ойын әдісі арқылы тәрбиелеу38 бет
Жеке тұлганың танымдық қызығушылықтарын арттыру45 бет
Мектеп оқушыларының фермер мамандығына қызығушылығын қалыптастыру55 бет
Оқушылардың танымдық қызығушылығын қалыптастырудағы мектеп пен университет арасындағы сабақтастық23 бет
"көркем бейненің танымдық, эстетикалық мәні"12 бет
2-сынып оқушыларының математикадан шығармашылық қабілетін дамыту70 бет
3 - сынып оқушыларының математика сабақтарындағы есептеу дағдыларын дамытуға модульдік оқытудың әсері62 бет
5-сынып оқушыларының қиялын ертегілер арқылы дамыту27 бет
«Сөз құрамы» тақырыбын оқытуда көмекші мектептің 5-7 қазақ сынып оқушыларының грамматикалық білім және орфографиялық дағдыларының жағдайын анықтау57 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь