Мүмкіндігі шектеулі балалармен жұмыс


Мазмұны
I. Кіріспе

II. Негізгі бөлім
1. Мүмкіндігі шектеулі балаларды тәрбиелеудің жолдары
2. Ақыл . ойы кем болған балаларға әлеуметтік көмек көрсету
3. Әлеуметтік педагог қызметкерінің мүмкіншілігі шектеулі балаларды тәрбиелеуде алатын орны

III. Қорытынды
Қолданылған әдебиеттер

Пән: Психология
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 10 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге




Мазмұны

I. Кіріспе

II. Негізгі бөлім
1. Мүмкіндігі шектеулі балаларды тәрбиелеудің жолдары 
2. Ақыл - ойы кем болған балаларға әлеуметтік көмек көрсету
3. Әлеуметтік педагог қызметкерінің мүмкіншілігі шектеулі балаларды
тәрбиелеуде алатын орны

III. Қорытынды

Қолданылған әдебиеттер

Кіріспе

Адамның ең маңызды игілігі – жеке басының бостандығы мен құқықтары
болып табылады. бұл құқықтар мен бостандықты қорғау, әлеуметтік қолдау, оны
іске асыру механизмдері конституциялық-құқықтық жарықтарда және адам құқығы
туралы халықаралық құжаттарда белгіленген.
Кемтар балаларды әлеуметтік және медициналық-педагогикалық түзеу
арқылы қолдау туралы Заңның 4 Тарауында кемтар балалардың құқықтары
бекітілген, нақты ата-аналарының және өзге де заңды өкілдерінің құқықтары
мен міндеттері көрсетілген. 15 бап кемтар балалардың әлеуметтік және
медициналық-педагогикалық түзеу арқылы қолдауды кепіл түрде тегін алуға
құқығын бекітті.
Балалрдың құқықтары туралы Конвенцияда мүмкіндігі шектеулі балалардың
ерекше күтімге, білім алуы мен дайындығына, әлеуметтік ортада, қоғамда
толық құқылы өмір сүруін қамтамасыздандыру мазмұны 23 бапта белгіленген.
Мүмкіндігі шектеулі тұлғаларды тең құқылы мүмкіндіктермен қамтамасыз
ету туралы стандартты ережелер (БҰҰ), мүмкіндіктері шектеулі тұлғалардың
қалыпты дамыған адамдармен әлеуметтік жағынан да, саяси, азаматтық,
экономикалық, мәдени жағынан тең құқылы екені айтылған. Бұл құқықтық
құжатта мүмкіндіктерінің түріне қарай мемлекетімізде арнайы стратегиялар,
ақпараттық қызмет пен қол жетімді құжаттарды әзірлеудің қажеттілігі жайлы
бекітілген.
Қоғамда болып жатқан әлеуметтік мәселелер: отбасылық, экологиялық,
экономикалық дағдарыстар жүйке жүйелері бұзылған, әртүрлі психикалық-
физикалық аурулары бар, жас ерекшелігі әртүрлі балалардың көбеюіне әкеліп,
соқтырып отыр.
Қазақстан Республикасы Президентінің 2010 жылғы 07 желтоқсандағы №1118
Жарлығымен бекітілген Қазақстан Республикасында білім беруді дамытудың
2011-2020 жылдарға арналған бағдарламасы бойынша мүмкіндіктері шектеулі
балаларды оқыту мен тәрбиелеу мәселесіне ерекше мән берілген. Үйде білім
алатын мүгедек балалар жеке мүмкіндіктері мен қажеттіліктері ескеріле
отырып, компьютерлік техникамен және компьютерлік қамтамасыз ету
жинақтарымен қамтамасыз етіліп, қашықтықтан білім беруді ұйымдастыру жолға
қойылатындығы атап көрсетілген.
Мүмкіндігі шектеулі оқушыларды үйден оқытуды жаңа технологиялар
көмегімен ұйымдастыру – оқу материалдарын түрлендіре отырып (әртүрлі
бағдарламалар көмегімен) оқушының назарын бір бағытқа шоғырландыруға,
сабақтың түсіндірілуін жеңілдетіп, оқушының сабаққа деген белсенділігін
арттыруға мүмкіндік береді.
Мүмкіндігі шектеулі оқушылардың ішінде, әсіресе тірек-қимыл жүйесінің
сырқаты бойынша үйден оқытылатын балалар үшін жаңа технологиялар көмегімен
білім беру арқылы, білім беру ұйымындағы жүргізілетін білім беру жағдайына
қолжетімділікті қамтамасыз етуге болады.Мемлекетіміздің әрбір азаматы –
ұлттық құндылық, әрбір баласы – еліміздің ертеңі екенін ескерсек, әрбір
мүмкіндігі шектеулі оқушының сапалы білім алып, азамат болып қалыптасуына
жағдай жасау міндетіміз болып табылады.
Мүмкіндігі шектеулі бір оқушының болса да білім сапасының жоғарылауы,
ұлтымыздың саналы келешегіне қазіргі уақыттан бастап жинақталынып жатқан
қор деп түсінуіміз қажет.

1. Мүмкіндігі шектеулі балаларды тәрбиелеудің жолдары 

Қазақстан Республикасында әлемдік білім кеңістігіне кіру үшін
Мемлекет тарапынан көптеген шаралар енгізіліп жатыр. 
Бүгінгі күні білім саласында өз шешімін таппай отырған мәселелер
жеткілікті. Инклюзивті білім беруді дамыту бағыттары 2011 - 2020 жылдарға
арналған мемлекеттік дамыту бағдарламасында шешімін тапты.
Биыл жарық дүниенің есігін ашқан сәбилердің 11 пайызы мүгедек болып туған.
Жүйе өсіп бара жатыр. Жыл өткен сайын сондай балалардың да саны үлкейіп
келеді. Орта мектептерден оларға арнайы топтар да ашылып жатыр.
Сондықтан мамандар әрқашан керек болады. Қоғамдағы мүгедектердің
жағдайы, олар бастан өткеруге мәжбүр қиындықтар туралы пікірталастар жиі
орын алып келеді. Алайда ересек мүгедектердің өз құқықтарын іске асыруына
байланысты мүгедектік проблемалары жиі іске алынып жатады, ал кемтар
балалардың жағдайына тиісті көңіл бөлінбейді. Бұл кемтар балаларды
психологиялық бейімдеу және қоғамға кіріктіру мәселелерінен бастап, олардың
тұлға ретінде қажетсіздігіне дейінгі саладағы проблемалар санының көптігіне
қарамастан орын алуда. Бұл баланың адамзаттық ар - ожданын кемсітетін ,
оның дамуға және тіпті өмір сүруге құқығын іске асыруына кедергі келтіретін
әр түрлі кемсітуші көріністер болып табылады. Осы мақсатты жүзеге асыруда
біз оқушының деңгейіне мән бермейміз, нәтижесінде көптеген оқушылар осы 
деңгейге жетпей қалу салдарынан үлгермеушілер қатарына жатады. 
Мектептегі үлгермеушіліктің негізгі себебі мектептегі білім беру
жүйесінің баланың интеллектуалдық жүйесіне сәйкес келмеуі. Ал біз болсақ,
білім беру бағдарламаларын күрделендіру үстіндеміз. Баланың меңгеру
деңгейін , оның жас ерекшелігін назарға алмай, бір жағынан баланың жаңа
бағдарламамен оқуы қиынға соғатынын түсіне отырып, оны беделді мектепке ,
мықты мұғалімге беруге тырысамыз. Қазіргі уақытта арнаулы білім берудегі
нақты прогресске бірнеше факторлар : мүгедек оқушыларға қатысты үміттің
аздығы, жоқтығы , инклюзивті білім беруге мектептердің дайын еместігі
кедергі келтіруде. 
Арнаулы білім беруді кез келген білім беру реформаларының
бағдарламаларына енгізу, жоспарлау кезінде мүгедек балалардың нақты
мүмкіндіктерін ескеру, білім сапасын жақсарту және оны алуға қол жеткізуді
қамтамасыз ету, арнаулы заңдарды әзірлеу, ерекше білім алу қажеттіліктері
бар адамдардың санаттарының құқықтарын қамтамасыз ету осының барлығы
жағдайды едәуір өзгертіп, барлық адамдардың білім идеяларын іске асыру үшін
алғышарттар жасап, үйден оқыту мәселесін қатаң қадағалау қолға алынып
отыр. 
Еліміздің Білім заңында барлық бала жалпы орта біліммен қамтылуы
жазылса да, өкінішке орай мүмкіндігі шектеулі балаларды оқыту өзекті мәселе
болып отыр. 
Мүмкіндіктері шектеулі балаларға білім мен тәрбие берудегі ғылымның
нәтижеге қол жеткізудің бірі жаңа технологияны игеріп, компьютерді
пайдалану. 
Компьютерді пайдалануда мынадай дидактикалық мүмкіндіктерді көруге
болады ; логикалық ойлау жүйесін қалыптастыруға , шығармашылық еңбек етуіне
жағдай жасайды. Электрондық оқулықтарда теориялық тақырыптар кеңінен
беріліп түсіндіріледі.  Бәріне бірдей мүмкіндік принципін ұстанатын
инклюзивтік білім берудің енгізіле бастағанына көп бола қойған жоқ. Бұл
термин көбіне Сапалы білім барлығы үшін түсінігімен бірге қолданылады.
Яғни, жалпы білім беретін мектептерде мүмкіндіктері шектеулі бала мен басқа
да әлеуметтік қорғалатын топтарға жататын оқушыларға өзгелермен теңдей
білім беру, соған жағдай жасау. Қазіргі кезде Қазақстанда мүмкіндігі
шектеулі балалар көбінде арнайы мектеп - интернаттарда білім алады. Жалпы
мектептердегі мұғалімдер кемтар бала сыныпқа келген кезде оны қандай
оқулықтармен оқытап,қандай әдістемелік құралдарды пайдаланады соны
білмейді. Бұл мәселенің артынан туындайтын мәселе - кадр жеткіліксіздігі.
Шындығында олар оқшауланған қоғамдық өмірге аса бейім емес. Мәселенің бұлай
қалыптасуына бүгінгі қоғамның да кінәсі бар. Өйткені біз мүмкіндігі
шектеулі жандарға мүсіркей қараудан арыла алмай келеміз. Жалпы білім
беретін орта мектептерде олардың оқып, білім алуына жағдай жасау енді -
енді қолға алына бастады. 
Инклюзивті білім берудің негізі мектептегі барлық балаға олардың
ерекшелітерінен тыс сапалы білім беру болып табылады.
Осы орайда Қазақстанның Тәуелсіздік алғанына 20 жыл толуына байланысты
қаламызда осындай мүмкіншіліктері шектеулі балаларға арналып жартылай
стационар Аялы алақан атты бөлімше ашылды.
Мұнда балалар таңертеңнен кешке дейін мамандардың қарамағында болып,
үйірмелерге қатысып, бір - бірімен танысып, ұжымдық тәртіпке үйреніп, дәріс
алады. Балалар бес мезгіл тамақтанады, тынығып дем алады, әр маманмен бірге
ұсақ қол жаттығуларын орындап, бұлшық еттердің қызметтерін жақсартады,
сюжетті рөлдік ойындарды сахналауды үйренеді. Бөлімшеде мүмкіншіліктері
шектеулі балалардың толықтай дамуына, өзгерістерді түсінуіне, өз бетімен
білімін жетілдіруіне барлық жағдай жасалған, мұнда балалар тікелей
дәрігерлердің бақылауында болады. 
Баланың шындықты тануға ақыл - ой сезімі ең алдымен таңданудан басталады .
Таңдану баланың әрбір нәрсенің, құбылыстың, оқиғаның мән - жайын танып,
оларды тереңірек түсінуіне жетелейді, оның ізденімпаздық әрекетін тудырады.
Ақыл-ой сезімі адамның кез 
келген әрекеттегі рухтанырушылық маңызы зор көңіл - күй болып табылады.
Ал сондай ақыл - ой сезімі кейбір балада жетілмей артта қалып қояды.
Оның себебі негізіне тұқым қуалаушылық, ортаның экологиялық әсері ,
отбасының әлеуметтік жағдайы . Мұндай ауруларға ұшырау салдарынан жапа
шеккен балалар, дене кемістіктеріне ақыл - ой кемшілігі қосылып, ақыл - есі
тоқырап қалған балалар, тағы да басқа себептермен кеміс болып қалғандар
жатады. Сонымен бұл топқа дені сау, бірақ тұрмыс жағдайының ауыр болу
себептерінен бір қалыпты дамымай қалған балаларды да қосамыз. 
Мұндай жәйттер негізінен әлеуметтік жағдайларға байланысты.
Аялы алақан атты жартылай стационарға келетін мүгедек балаларға әр
апта сайын қаламыздағы психологиялық – медициналық педагогикалық
консультациядан мамандар : психиатр, лор, көз дәрігерлері келіп тексеріп,
психологиялық зерттеудің нәтижесімен таныстырып, олардың жалпы арнаулы
түзеу арқылы білім беретін жүйеде оқуға және тәрбиеленуге қабілеттері
туралы шешім шығарады.

2. Ақыл - ойы кем болған балаларға әлеуметтік көмек көрсету барысында
медициналық бейімдеудің маңызы зор . Осындай ақыл - ойы кем балалармен
жігерлі терапия жүргізе отырып, оларға дәрілік емдеу, физио, психотерапия ,
емдік дене шынықтыру жаттығулары , жалпы денсаулыққа пайдалы емдеу шаралары
қолданылады. 
Ақыл ойы - кем балаларды оқытудың негізгі әдісі - біріктіру болып
табылады . Біріктіре оқыту арқылы бала дамуының ерекшеліктерін анықтап ,
білім беру стандартына сай қалыпты дамуын қадағалап , зейін тұрақтылықтарын
дамыта отырып оқыту, тәрбиелеу - басты мақсат болып отыр. Біріктіру әдісі -
білімді түзетудің, дамытудың заңдылығы болып табылады. 
Біріктіре оқыту келесі қағидалар негізінде жүргізіледі:
➢ дамуындағы кемшілікті ерте бастан түзету;
➢ дамуында ауытқуы бар балалардың бірнеше қызметтерін қалпына келтіру
қабілеттері. 
Біріктіре оқыған балаға түзету көмектері міндетті: 
Біріктіре оқуға негізделген балаларды таңдау психоэмоционалдық дамуы
терең бұзылған балалар қалыпты балалар арасында тәрбиелене алмайды. Ақыл -
ойы кем балалардың психологиялық қауіпсіздігін сақтау, мейірімділік пен
қамқорлық жағдайын туғызу, олардың қиыншылығын түсіну және жағдай жасау.
Ең бастысы мүгедек балаларды сәби кезінен бастап анықтап, олардың
ортаға бейімделуіне жағдай жасауымыз керек. Сондықтан күндізгі шағын
стационар да арнайы жұмыс тобын құрып, әр баланың қабілет – қарымын
анықтап, дұрыс бағыт – бағдар беріп, жарымжан балалардың жастайынан жасық
болып өсуіне жол бермеуіміз керек . 
Инклюзивті білім беру жүйесін дамытуға Үкіметтен бастап, мектептерге
дейін мән берілуде . Жарымжан балаларды оқыту процесінде ерте бейімдеудің
маңызы зор. Тек оқытып ғана қоймай, мемлекеттің әлеуметтік қамсыздандыру
мен денсаулық сақтау қызметін тарту қажет. Жалпы баланы қоғамға бейімдеу
мен оқытуда ерте диагностикалау мен түзету маңызды. 
Инклюзивті білім беру жүйесін дамытуда Мүгедектердің құқықтары ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Мүмкіндігі шектеулі балалармен әлеуметтік жұмыс
Мүмкіндігі шектеулі балалардың дамуы
Мүмкіндігі шектеулі мүгедек балалармен оңалту және коррекциялық жұмыстардың ерекшеліктері
Мүмкіндігі шектеулі балаларды оқыту
Мүмкіндігі шектеулі балалармен жүргізілетін түзету және дамыту жаттығулары
Мүмкіндігі шектеулі оқушыларды әсемдікке тәрбиелеу
Мүмкіндігі шектеулі балаларды мектепке оқытуға дайындау
Мүмкіндігі шектеулі балалардың тұрмысқа бейімделуін қамтамасыз ету
Мүмкіндігі шектеулі балалардың ұсақ қол маторикасын дамыту
Дарынды балалармен жұмыс
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь