Тәрбие жұмысын жоспарлау технологиясы

Кiрiспе

I. Тәрбиелік жүйе ұғымы мен тарихы
1.1. Тәрбие жұмыстарының негізгі формалары
1.2. Сыныптан тыс жұмыс барысында тәрбиенiң рөлi

II. Тәрбие жұмысын жоспарлау технологиясы.
2.1. Тәрбие жүйесін жоспарлаудың ерекшелігі
2.2. Оқушыларды тәрбиелеуде жаңа әдiстердi пайдалану

Қорытынды
Пайдаланған әдебиеттер тізімі
        
        Тәрбие жұмысын ұйымдастырудың өзіндік ерекшеліктері
Мазмұны
Кiрiспе
I. Тәрбиелік жүйе ұғымы мен ... ... ... ... ... ... тыс ... барысында тәрбиенiң рөлi
II. Тәрбие жұмысын ... ... ... ... ... ерекшелігі
2.2. Оқушыларды тәрбиелеуде жаңа әдiстердi пайдалану
Қорытынды
Пайдаланған әдебиеттер тізімі
Кіріспе
Балаларды тәрбиелеу-өте күрделi нәзiкте ... iс. ... ... ... ... ... белгiлi бiр ұлт өкiлдерiнiң
ошағы.Ондағы тәрбие сол ұлттық игi iс ... ... ... ол әдеп ... негiзделедi.
“Тәрбие бала дүниеге келген сәттен басталады ”деген сөздiң жаны бар.
Бесiк жыры,ана әлдиiн естiп өспеген бала ... ... ... ... ... ... дiнiн ... құрметтейтiн мейрiмдi де,
тәрбиелi азамат өсiп ... ... ... жүргiзiлетiн тәрбиенiң негiзгi мақсаты да,
мектептегi оқушының жас ... ... ... ... ... ... ... тәрбие түрлерiн анықтау.
Педагогикалық процестi ұйымдастыру барысында оқушы және оқушылар
коллективi бiржағынан тәрбие объектiсi, ... ... ... ... ... орай оқу ... процесiнде мұғалiмдер мен ... ... ... ... ... зор ... ... субъектiлер мен объектiлерi арасында әр түрлi байланыстар пайда
болады. Мысалы тәрбиешiлер мен оқушылар ... ... ... ... ынтымақтастық немесе бiрлестiк iс-әрекетi т.б. Мұндай
байланыстар педагоги-калық процестiң табысты болуына игi әсер ... ... ... ... бiр-бiрiне ажыратуға болмайды. Бiрақ олардың
әрқайсысы өзiне тән ерекшелiктерi ... ... ... мен ... өзара байланыс iс-
әрекеттерiнде оқушылардың адамгершiлiк, еңбек және тағы басқа қасиеттерiнiң
қалыптасуына бағытталған педагогикалық жұмыс тәсiлдерi. ... ... ... ... тәрбие жұмыстарының мақсаты, мазмұны әр
адамға, оның ой-өрiсiне, сезiмiне, мiнез-құлқына ықпал жасауы тиiс. ... ... ... рөлi өте зор. ... олар ... байланысты мiндеттердi шешедi және тәрбие ... ... ... Бұл ... мұғалiмнен сауаттылықты,
iздемпаздықты өз iсiне асқан шеберлiктi талап етедi .
Тәрбиенiң ... :
1. ... ... – жеке ... ... ... жетекшi
звеносы.
2. Жыныстық тәрбие-оқушыларды отбасылық өмiрге дайындау.
3. Еңбек тәрбиесi –адамның жан-жақты және үйлесiмдi дамуына еңбек шешушi
факторлардың бiрi.
4. Эстетикалық ... ... ... ... ... қабылдау одан ләззат алу.
5. Дене тәрбиесi-жеке адамды ... ... iске ... ... ... өте зор.
Оқу-тәрбиенi бiр–бiрiнен бөлiп қарауға болмайды олар ... ... ... ... ... оқушының бойына сiңiремiз. Оқу мен
тәрбие егiз. ... ... ... әрi ... әрi сол сыныптың жетек-
шiсi. Бала шыбық, қалай исең солай майысады, оны ... ... ... ... кiлтi ...... ... - ата-ана [3].
Аса көрнектi педагог В.А.Сухомлинский ... ... ... шын ...... дейдi. Мұғалiм оқушыларға
күнделiктi сабақта тәрбиенi ... ... ... ... болып өсетiнi
ары бар және адал қызметкер жақсы адам, жер бетiндегi жақсылық атаулы ... ... ... немесе ұсақшыл, өзiмшiл тiптi ашықтан – ашық адам
зұлым адам ... ... көп ... ... ... жүргiзiлетiн
тәрбие жұмысының мазмұны мен методикасына байланысты.
I. Тәрбиелік жүйе ұғымы мен тарихы
1.1. ... ... ... ... Республикасының халыққа бiлiм беру жөнiндегi заң негiздерiнде
оқыту мен тәрбиелеудiң басты принциптерi: ... мен ... ... мен жастарды тәрбиелеудегi мектептiң отбасы мен жұртшылықтың өзара
ынтымағы, жас ... ... мен ... ... ... ... ... жұмысының нақты ... мен ... ... негiзiнде жасалады.
Тәрбие үшiн бiлiм беру, оқыту ... ... ... өмiрлiк тәжiрибесiн келер ұрпақ-қа беретiн ересек, адамның және
бiлiмнiң маңызы аса зор . ... бәрi ... ... ... ... ... ерекшелiктерiн анықтайтын ықпалдық күштер жүйесiн
құрайды.
Тәрбие iсi екi ... ... ... ... Ол бiр ... ... ... қамтитын болса, екiншi жағынан осы ... ... ... оның ... ... ... ... бесене
араласатын балалрды қамтиды.
Оқушыларды тәрбиелеудiң үлгi – ... ... ... оқушыларының
бойында қоғамдық белсендiлiктi оқуға және ... ... ... ... ... қоғамдық пайдалы жұмысқа және халық ... ... ... ... ... құрметпен қарай бiлудi
қалыптастыру қажет деп ... Оқу және ... тыс ... ... ... ... жақсы және ненiң жаман екенiн, әдiлдiк ... ... ... тек қана ... ... ... ... қажет. Балалардың бойында өз үйiне ... Отан ... ... көру сезiмi, басқа ұлттың адамдарына
достық қатынас, шындықты ... адал болу ... ... ... ... өмiр сүруге, бiрлесе оқып, еңбек ... ... ... ... тиiс, ... ... ... және
коллектившiл болуға тиiс. Олардың бойында адамдарға, ... ... ... iзгi ... ... ... ... көмектесу талпынысы, еңбек сүйгiштiк мәдени мiнез-құлық
әдеттерiн қалыптастыру ... ... ... ... ... ... баулынады. Төменгi сынып оқушыларының ... ... өз iсi үшiн ... ... сөзi мен ... ... ... сезiмi қалыптастырылады [5].
Баланы тәрбиелеу, оның жеке бастың қасиетiн қалыптастыру күнделiктi
өмiрдiң әр күнi ... ... ... ... күнделiктi өмiрi мен
iсiнiң әр түрлi, мазмұнды болуы, жоғары адамгершiлiк қатынасқа құрылуы өте
маңызды. Қиындықтары, табыстары мен ... ... ... қоймайтын
соны бiлiмдер алу, дүниенi тану процесiнiң өзi төменгi ... ... ... ... ... тиiс. ... қарым-қатынас жасау, жаңа
достар табу, коллективтiк жұмыстар мен ... ... ... еңбекке және
қоғамдық пайдалы еңбекке араласу басқа еш ... ... ... ... ... оның ... мен ... педогог пен тәрбиеленушi
арасындағы қарым-қатынастардың сипаты тәрбие ... аса ... ... ие болады. Тамаша педогог В.А. Сухамлинский былай деп
жазған болатын: жеткiншектердi; ... ... және ... ... еш
нәрсе таңдантып, елiктiре алмайды.
Ақыл-ой, ақыл-оймен ғана, ар-ұят, ар-ұятпен ... ... ... ... ... ғана тәрбиеленедi. Бұл сөздердi сөз жоқ, кез-келген
жастағы оқушылар тәрбиесiне байланысты айтуға болады.
Әр адам өзiнiң ... ... өмiр бойы есте ... олар ... дүниесiнде әкелiп енгiзедi, оған табиғат пен қоғамдық өмiрдегi күделi
құбылыстарды көрсетiп олар түсiне бiлуге көмектеседi.
Оқыту мен ... ... ... өзара байланысты екi процесс.
Бұларды бiр-бiрiнен бөле қарауға болмайды ... ... ... ... ... ... түгелдей iске қосуды,
ақылгөйлiктен туған шыдамдылық пен ұлы сүйiспеншiлiктi, балаларға ... ... ... ... ... ... ... табысты жүргiзу үшiнмұғалiм өз бойында оқып үйренуге
бiлiмдерiн кеңейтiп тереңдетуге деген тұрақты ... ... ... Ол өз ... ... өсуiн қадағалай бiлуге, баланың iшкi
дүниесiн енуге, оның ой-арманы мен ... ... ... бiлуге, әр баланың болашағын оптимистiкпен болжай бiлуге
тиiс.
А. С. Макаренко былай деп жазған: Тәрбие дегенiмiз ересек аға ... ... ... ... ... ынтасын, өзiнiң сенiмдерiн үйретуi
болып табылады. Педогогтардың белсендi ролi дәл осымен ... ... ... ... мұғалiмге оның сөзiне қылықтарына,
бағаларына деген сөзсiз сенiм қалыптасқан ... ... iсте ... кiтапты салғанда өлең жаттағанда, гербарит жасағанда, әжесiне
көмектескенде, кiшкентай балаларға жәрдем-дескенде т. б. ... ... ... ... Сол арқылы ол өзiнiң ... ... ... оның ... мен талаптарына деген сенiмiн ... ... ... ... ... мен ... ... етедi. Жас
мұғалiмдер көп ретте тәрбиелеу үшiн оқытудың қандай маңызға ие екенiн дұрыс
түсiнбейдi ... жете ... Олар ... ... ... жиналыстар, балалар қоғамдық пайдалы еңбекке қатысып, жорықтар мен
эскрурсияларға барғанда жүзеге асырылады деп есептейдi.
Тәрбиелей ... ... ... олар жеке ... ... кезiнде
өтетiн материалдың мазмұныны баса назар аударылады. ... ... ... әдеби туындыларды талқылау кезiнде алдағы оқиғалар
мен кейiпкерлер әрекетiн сынып өмiрiмен ... ... ... ... кейiпкерлердiң iс-әрекетi оқушылардың нақты iс-әрекеттерiмен
салыстырылады. Мұғалiмдер сабақты ... және ... ... балаларды тәрбиелейтiнiне мән бере бермейдi. ... ... ... таңдау үстiнде олар балаға әсер етудiң ең ең ... оның ... ... ... ... талқылау деп есептейдi,
жаман қылыққа жол ... ... ... былай бұл қылықты
қайталамауға уәде беруi ... деп ... ... ... бала ... ... ... орындап омыруға төрт пен беске оқуға үзiлiс
кезiнде ешқашанда жүгiрмеуге, тағы ... уәде ... ... ... ... Ал ... сынып оқушысының бұл тәрiздi ... ... ... оны әр ... ... ... ... жай мiне,
осыдан келiп баланың өзi ... ... уәде ... ... сол ... ... ... оқушысын жауапсыздыққа үйретедi. Мұғалiм
бiлiм берiп қана ... ... одан ... кеш ... ... өмiрге, адамдарға қарым-қатынасын тәрбиелейдi. Мұнын ... ... ... бiлiм игеруге қуана бiлуге ... ... ... үңiле бiлуге оны зерттей бiлуге тәрбиелеуге тиiс. Мұндай
мұғалiмнiң сабағына ... ... ... ... ... ... күйзелiсiн, адамзат ақыл-ойының күшi алдындағы таңдану мен мақтаныш
сезiмiн бастан кешiргендей әсер алады. Мұндай ... ... ... және ... құштар келедi, қателесуден қорықпайды,өзiнiң
пiкiрлерiмен ойларын құлшына айтады. Оқу процесi ... ... ... құштарлық, рахат сезiмiн тудырады. Балаларға мұғалiмнiң тәртiбi ... әсер ... Ол, тiптi ... ... жүргiзу ырғағынан басталады
деуге болады. Балалар көп жағдайда кейде ойланбастан кейде ойланып-толғанып
барып мұғалiмге ұқсауға күш салып бағады, мен ... ... ... – деп жатады. Егер мұғалiм батыл, көңiлдi, ширақ, iскер ... бәрi ... бiр ... ... ... отырады. Ал егер
мұғалiм ашушаң, ылғи не ... да разы ... ... , ... ... балалар да ызақор болады, сыныпқа лажсыздан келедi [7].
Жалпы ... ... оның ... ... бiр жүйеге келтiрiлген тәрбие
мектепте ғана жақсы мұғалiм, ... ... ... ... осыны
тынғылықты жүргiзсе шәкiрттерi болашақта тәрбиелi ... ... Бала ... оның болашағына немқұрайлы қарау
кешiрiлмейтiн құрал күнә олай ... ... ... ... ... ... Оқушылармен сабақ үстiндегi тәрбие жұмысын жүргізу
Оқулармен сабақ үстiндегi тәрбие жұмысы сабақ ... ... ... ... ... ... әкеп тiреуге болады.Оқу материалы
арқылы баланың адамгершiлiк ... ... ... ... деген
жауапкершiлiгi мен ынта-ықласын: сабақ үстiнде адамгершiлiк тәрбие ... ... ... ... осы аталған мiндеттерге бағынышты
болып келедi.
Сабақ ... ... бiр ... оқыту арқылы мұғалiмге дидактикалық
мiндеттермен бiрге ... ... де ... тура ... ... қарағанда,оқу материалы мазмұнының тәрбиелiк
мәнi арнайы ашылмаған күн- нiң өзiнде де ... ... ... әсер ... да ... үшiн ... ... мақсатында пайдаланылатын материалдардың бәрi бiр
емес. Сонымен бiрде бiр ... ... ... өте ... оқытудың кейбiр мiндеттерiн (мәселен сөйлемдi сөз ... ... ... тағы сол ... шешу ... болса, ал басқа
бiр материал керiсiнше шеше ... Л.Н. ... ... және оның ... ... әңгiмесi
бойынша өткiзiлетiн сабақты алуға болады. Бұл ... оқып ... ... өлiп ... балапандарды ойлап уайымдайды, оларды өлтiрген
балаларға ренжидi.
Сiрә, дәл осындай ... ... ...... ... орналасқан едi? – деп сұрауы ... едi ... бiр оқу ... ... да, ... ... ... шебер, терең ойластыра отырып ұштастыра бiлу керек. ... ... ой бар ... ... оны ... жатпаңыз, осы
сезiмдi сезiндiре бiлiңiз; әңгi- меңiздiң соңында соған орай қорытынды
жасамаңыз, бiрақ қорытындыны ... ... ... ... ... жаңа программаға көшуiне байланысты әрбiр оқу пәнiнiң ... ... ... ... ... ... сабақ үстiнде
оқушылардың сана-сезiмiн, ... ... ... ... ... тұрмысының ережелерi жөнiндегi түсiнiктерiн
қалыптастыруға бағытталған ... ... ... ... аса бай
материалдар бередi. ... Абай ... ... ... мақсатта пайдалануда педагог – ғалымдар мен психологтардың жас
ерекшелiктерi туралы iлiмiн және ... ... жас ... ... ... ...... нәтижелi болуының кепiлi.
Бастауыш мектептiң 1-сынып оқушылары Абайдың өз сөзiмен айтсақ, “бiлсем
екен, ... ... ... ... ... жан ... ... қатар
қайратының (ерiк-күшi) әлсiздiгi, әсерленгiштiк пен ... ... ... бiр ... ұзақ ... ... қиындығы, зейiндiлiгi
жақсы болғанымен табандылығы нашар. Сол себептi психикасы ... ... ... iсiн ... ... әр ... өз ... атқару,
асықпай, тиянақты iстеу, өзiн тежеу, артын ойлау, ... ... үй ... ... ... оқытушының айтқандарын көңiл
қойып тыңдау сияқты iс-әрекеттерiне кедергi ... ... ... ... ...... делiнедi.
Осы бағытта оқушылардың бойында тәртiпке бойсыну сезiмдерi ... ... Абай ... ... ... пайдалануға болады. Ал екiншi сыныпта оқушылар мен ... ... Абай ... ... ... бойсынуға
тәрбиелеудi жалғастырумен қатар еңбектену дағдыларын қалыптастыру арқау
етiп алынады. Бұл жастағы ... ең ... оқу, бiлiм ... бiлу үшiн ... ... ұмтылудың өзi еңбек екендiгiн
түсiндiру. Сонымен қатар ... ... ... ... қарапайым жолдарын үйрету, еңбек шарттарын ... ... ... ... т. б./. Мұнда еңбек деген ұғым осы
жастағы балалардың жас ерекшелiктерiне сәйкес алынады. Абай ... ... ... ... ... ... ... мүмкiндiгi көптен берi айтылып келе ... ... ... ... ең алдымен ... ... ... ... бiр ... ... ... баянды еңбек егiн салған,
Жасынан оқу оқып, бiлiм алған,
Би болған, болыс ... өнер ... ... өзге бәрi ... өлең жолдарын ... ... ... ... ... ... мақсат “бастық болу” /қазақ арасында
кең тараған сөз ... ... ... ... ... ең алдымен
бiлу үшiн, оқммын /оқисың/ деген пiкiрдi баланың ... ... ... Одан соң не ... болмасын игеру үшiн
еңбектену керек.
Тәрбиелiк тұрғыда аса мазмұнды текстермен ... оқу ... ... ... жөн. ... ... ... талдау бұл жайлы
растай түседi. Мұғалiмнiң қолында тәрбие ... ... ... ... балалардың негiзгi адамгершiлiк түсiнiктерiн қалыптастыру
жолында тұрақты ... ... ... беретiн бай материалдар ... ... ... осы ... ... сай ... ... iстегенде мұғалiм мейлiнше ... ... ... баса ... ... әр оқушы оны қабылдай бiлуi, түсiне және
сезiне бiлуi керек. ... ... ... ... ... ... олардың адамгершiлiк түсiнiктерiн қалыптастырудың негiзi болып
табылады. ... көп ... бiр ... ... ал екiншi
бiреуiнiң ... ... ... негiздей алмайды, бiрақ мұны жақсы
сезiне алады. Сондықтан да ... ... ... қылықтарының
адамгершiлiк жақтарын талқыламас бұрын балалардың әдеби бейнелердi дұрыс
та терең ... ... және ... ... оқиғаларға
қарым-қатынастарын толық бастан кешiргендiктерiне көз жеткiзiп алу керек.
Жекелеген мұғалiмдер балалардың ... ... ... түсу ... ... ... қатысын терең сезiндiру үшiн оқушылардың ... ... ... ... ... сай ... ... олардан алынған жақсы ... ... ... мақсатпен 1-3 сыныптардағы ән-күй сабағында тындауға ұсынылатын
шығармалар ... ... ... ... ... ... текстердiң бiр бөлiгi, ... ... ... ... ... ... ... атты өлеңi.
Көкшiл жапырақтар және сиқырлы сөз деген ... ... ... ... қойып, оларға тура жауап ... ... ... ... да ... ... сақтағаны
жөн. Балалар мен олар үшiн аса ... ... ... жақсы жолдас, ал кiмдi қайырымды адал адам ... ... ... ... ... ... әңгiме
кейiпкерлерiне баға ... ... ... ... ... дәл сол ... алып балалардың бiрiне таңуға немесе
балаларды осыған ... ... ... ... ... көкшiл
жапырақтар деген әңгiмедегi сараң қызға ұқсайтын кiм бар? – ... ... ... ... ... өте ... жағдайда
ұстайды: өзiң бiреудiң күтпеген ... атап ... ... ... ал ... ... ... алудан қаймығып үндемей
құтылады. Мұндайда мұғалiм: әрқайсысың ойланып ... әлде ... ... ұқсамайма екенсiңдер? – деп сұраған өте ... ... ... ... ... ... ... шыққан
ештеңе де iстеген жоқпын деген сенiмдi ... ... ... Жағымсыз кейiпкерлерге берiлетiн бағаны кей реттерде ... ... ... ... ... ... ... сыныптағы алғашқы сабақтарда әдетте
балалрдың мектепке дайындық дәрежесiн, сөз ... ... ... ... ... ... ... сыныптан келерге
бейiм екендiктерiн аңықтайтын әңгiмелер өткiзiп отырады. ... ... ... ... ... ... кейiн, экскурсиялардан
соң, тұрақты түрде өткiзiлiп тұрады.
Мұғалiм мұндай әңгiмелер ... ... ... күнi ... жаз ... нендей ... ... ... ... ... ... ... бiрiншi жағынан
оқушылардың даму дәрежесiн, ... ... ... ... қайдай
тұрғыда екенiн аңықтау үшiн пайдаланса, екiншi ... ... ... зор. Сол ... балалрдың ойындағыларын, өздерiн нелер толғандырып,
нелер қызықтырып жүргенiн айтуына жағдай жасалады.
Сабақтың тәрбиелiк мәнi көп ретте оның ... ... ... Оқу материалының мазмұны бiрдей болғаның ... ... ... ... ... тәрбиелiк тиiмдiлiгi әр түрлi
болуы ... ... ... ... ... ... ... олардың ой-пiкiрiне бағыт берiп ... ... ... ... жағдайларда әр оқушының бiр құбылысты өзiндiк
ерекшелiктерiне орай әр түрлi ... ... жол ... ... талқыға салады. Коллективтiк талқылау үстiнде бақылаулардың
растығы мен ... ... ... ... жекелеген әңгiмешiлердi
сенiмсiздiкпен тыңдауы балаларды өз ойын дәлiрек бiлдiруге, өз әңгiмелерiне
талапты ... ... ... ... үшiн мұндай әңгiме қызықты бәрiнiң де айтып ... ... жоқ. ... ... реттен әңгiмелеп бередi. ... ... ... ... әсер ... ... Балалардың
бойында өзiнiң көргендерiн, өзiн қызықтырған жайларды ... ... ... ... ... ... қажеттiлiк туады. Сыныптағы
эмоцианалдық және ... өмiр байи ... сан ... ... сабақтардың оқушылардың болашақ өмiрiне де әсерi күштi ... ... ... дамуына бұдан былайғы жерде жүргiзiлген
бақылаулар балалардың ... ... ... ... ... ... ... құбылыстарға деген ынта-ақыластың арта ... ... ... бiр ай ... соң күзi ... жасалған
саяхат кезiнде балалар өз беттерiмен күнделiктерiне, ... ... ... ... өз ... ... отыратын
болады. Мұндай тәжiрибелi педагог ... ... ... ... ... ... ынтаның орныға түсуiне қолайлы жағдай жасайды.
Мәселен, бiрiншi сынып ... ... пәнi ... ... ... материалдарды, алгебраның элементтерiн өту
әлдеқайда ... ... ... Мектептен келген балалар ата-
аналарына өздерiнiң бүгiн математиканың жаңа заңын- қосудың орын ... ... ... және бұл ... ... ... ... үлкен мақтаныш сезiм үстiнде айтады. Бастауыш сынып ... ... ... ықыластана орындайтынын, түрлi
фигураларды ұқыптылықпен сызып, түрлi ... ... ... ... ... ... әңгiмелейдi.
Төменгi сынып оқушыларын алғашқы кезде бұл ... ... және ... жұмыс iстеу қызықтыратыны сөзсiз.
Сыныптағы ең ... ... ... өзi ... ... ... ... – деп сұрап жатады. Мұғалiм бүкiл сыныпқа екi сызық ... ... ... ... ... ... бәрi де дереу жайраңдап, қызу қимылдап, ... ... ... ... ... ... бәрi де орындайды.
Ал бiрiншi сынып оқушыларына өз ... екi ... ... пен
шаршы) сызуға тапсырма берiлген келесi сабақта балалардың өздерi ... ... ... шығаруға тiлек бiлдiредi. Белгiлi бiр
қиындықтары бар жаңа тапсырма беру балалардың ... оған ... ... ... ... балалардың бiлуге ... ... ... бай ... ие. ... ... ... өздерiн
қоршаған өмiрдегi құбылыстар ғана ... ... ... ... ... де қатты қызықтырады.
Мұғалiм әр ... ... ... ... ... үстiнде
табатындай етiп құруға тиiс. О қушылар еңбек пәнi бойынша ... ... ... ... мәселелердi шешедi. Бiрсабақта
балалардың ... ... ... ... ... ... Оның
қанаты жоқ қай, сонда балықты суда не ... ... деп ... жауабын бiрлесiп ойластырайық. (Балалар бiртiндеп өз ойларын
айта бастады).
- Олардың жүзу қанаттары ... Ол оны ... ... бiр оқушы.
- Балалар су астында жүзетiн қайықтардағыдай жел толтырылған ыдысы бар.
Ол сол ... ... ... шығарады да, судың түбiне сүңгидi.
- Дұрыс. Акквариумдағы балықтың түбiне ... көп ... ... ... көргемiн –дейдi.
- Ал сонда қайтадан ... ... Жел ... ... ... ... алады Балық үшiн бұл демалу,
дем шығару сияқты.
- Ол жүзу ... суға ... де, ... ... ... көтерiледi. Ауада жүзгенен гөрi суда жүзген әлдеқайда жеңiл. Мұғалiм
жоғарыдағы сұраққа ... ... ... ол ... соның төңiрiгенде
ой қажеттi жауапты өз беттерiмен табуына көмектеседi [10].
Мұғалiм сабақ үстiнде ... ... бiр ... ... ой
толғауына,туындаған сұрақтарға өз беттерiмен жауап iздеуiне, жолдастарымен
пiкiр таласы үстiнде өз пiкiрiн өрбiтуiне ... ... ... көп
болып күш салып қорғауға мүмкiндiк бергенде олардың ақылдылық, ... жеке ... аса ... ... ... жол ... Балалар
оқуға қалай болса солай енжар ... ... ... естуге болады.Ал
төменгi сынып оқушылары ... ... ... ... Л.Кассиль
вулкан, машина, жолбарыс, кеме планета мәселесi қызықтырмайтын бала жоқ ... ... мiне, ... ... ... ... Оқуға қалай болса
солай қараудың себебi неде? Оның себебi оқыту дәрежесiмен қазiргi ... даму ... ... ... келмеуiнде жатыр. Кейбiр ... ... мен ... даму ... ... қалып қояды.
Адамды ығыр қылатын схемашылдық пен бiрiне-бiрi ұқсас ойлар мен пiкiрлер
балаларды ... ... ... ... ... ... ... ынтазарлығын қанағаттандырмайды.
Балардың бойында оқуға деген ... ... ... жол ашумен сөз етiп отырған жайға ... ... ... ... ... ... сұрақтарына шындап құлақ
асады. Ол балаларды сұрақты ойластырып қоя бiлуге тиiстi жауапты асықпай
бередi. Қойылған ... ... ... жауапты асықпай бередi. Қойылған
сұраққа берiлуге тиiстi жауапты балалардың өздерi iздестiредi, ал ... ... ... ... ... ... бiлуге деген құштарлығын ояту
мен оны нығайтып отыру үшiн ... ... ... мен оның ... да өте маңызды.
Сыныпта таным қуанышы, ... ашу ... ... ... ... алатын жағдай жасау оқушының жеке басына оқытудың
игiлiктi тәрбиелiк әсер етуiне қажеттi шарт болып ... ... ... стимул қойылған баға емес, танымдық мiндеттердi шешу үстiнде алатын
ләзаттқа құштарлық болуы тиiс.
Сабақтағы барлық басқалай тәрбие жұмыстарыоқу материалдарынның мазмұнына
оқыту мен ... ... ... ... ... ... мәселелерi, оқушыларды тәртiптiлiкке тәрбиелеу педагог алдында
тұрғанда аса маңызды мiндет болып табылады. Бiрақ оның өзiде басты мiндетке
оқушылардың ... ... ... ... ... ... бұл ... шешу арқылы оқушыларды дер кезiнде партаға отыру.
Тыныш отырып, ... ... ... ... үшiн ... ... ... алу, мұғалiмнiң тапсырмасын тез және ұқыптылықпен орындау
сияқты ... ... ... ... емес талаптарды жүзеге асыруға
үйретедi.
Мұғалiм балалардың бойында оқу материалының мазмұнына мазмұнына ... оята ... ... үстiнде тәртiп сақтаудың қосымша шараларын
қолданудың ... ... ... қызыметi сабақ үстiндегi оқыту процесiне негiзделедi. Сабақ
үстiнде бiлiм беру және ... ... ... ... Мұғалiм
тәрбиенiң қызыметiн қоғамдық пайдалы еңбектi, ертеңгiлiктi, тағы ... тыс ... ... ... дұрыс емес.
Төменгi сынптарда сабақтан тыс жұмыстар бiрiншiден, оқу ... ... ... ғана ... болады, өйткенi бiрiншi сынып оқушылары
тек оқуды ғана ең маңызды және ең ... iс деп ... ... тыс жұмыс алғашқы кезде өзiнiң формасы ... ... ... сияқты нақты дәл ұйымдастырылған болса ғана сәттi болашақ. Бұл
шарттарды қатаң сақтаған жағдайда балалардың ... тыс ... ... ... ал ... өзi ... сынып оқушыларының коллективiн
қалыптастыру сабақ ... ... ... ... ... балалармен жұмыс үстiнде әр баланың ... ... ... ... балаларды өз құбылыстарымен ынтымақтас
болуға баулиды, оларды сыныптас ... ... ... ... ... ... тәрбиелейдi коллективте өзара тiлектес ... ... ... ... қол ... болады. Ең алдымен педагогтың өзi балалардың
жақсылығына қуанып ... ... ... ... Балаларға дұрыс
қарым-қатынас жасау оларға жан ашырлықпен қарау, балалардың сондай сезiм
тудырады. Бұл әуелгiде ... ... ... ... ... ол ... жолдастарымен қарым-қатынасса осылай болып
қалыптасса, кейiнен ол ... ... ... Ал, мұғалiмнiң Аягөз бүгiн онша ... ... бере ... әлде ... ... бере ... Мүмкiн абдырап қалды ма, кiм
бiлсiн – деген сөздерi, мұғалiмнiң оқушыға ... ... ашуы ... бойында да дәл сондай әсер туғызады [11].
Мұғалiм кейде сыныпқа қарап былай дейдi: Әлiшердi тыныш ... ... ... бұл оның жақсы жауап беруiне көмектеседi.
Егер де мұғалiм әлде бiр баланы ... ... етiп ... оны ... болады. Баланың бойындағы жалқаулық пен ... ... ... ... ... алуы ... және баланың өз бойындағы
кемiстiгiн жоюға деген ынтасын мұғалiм ғана емес, оқушының жолдастары ... ... ... шешу ... ... олардың тәрбиелiк
тұрғыдан алып қарағандағы терiс ... ... ... болуда мүмкiн.
Мәселен сабақ үстiнде балаларды дербес ... ... ... үшiн ... ... сөйлеспеуiн, бiрiнiң дәптерiне бiрi ... ... өз ... ... қатты қадағалайды.Бұл-өте әдiл
талап. Ал осындай бақылаудың ақыр соңында балалар бiр-бiрiнен дәптерлерiн
бар ... сала ... ... ... ... дәптерiмдi көрiп қойды,
ұрысыңшы! – деп арыз ... ... ... ... өзi күтпеген жайға қуә
болады. Балалардың арасында терiс қарым-қатынас қалыптаса ... ... ... ... ... ... байланысты оның ... ... ... ... тиiмдi қосымшаларды үнемi
бақылап отырады
Оқушылардың сабақ үстiнде бiрлесiп жұмыс iстеуi әр ... ... ... ... ... ... ең алдымен, өзара
көмек және бiр-бiрiне ... қою алға ... ... жету үшiн ... жасай бiлу өзiнiң жеке басының табыстары мен ... ... ... бағалау жатады. Балалардың бiрлесiп жұмыс
iстеу тәжiрибесiн жинақтау үшiн мұғалiмнiң сабақ ... ... ... ... баға ... қана ... ... адамгершiлiк
қылықтары мен қарым-қатынастарын мадақтаудың да ... зор. ... ... ... ... пайдалану – сабақтарды ұйымдастыру
бiршама ... ... ... ... шектеу жағына кешiрiмдi болу
оқушылардың сабақ үстiнде ... ... ... ... жол берiп отыру деген сөз. ... кез ... ... ... ... ... бар. ... алғашында екi-екiден, үш-
үштен, ал кейiнiрек 4-5 адамдық шағын топ болып оқиды.
Мәселен, ... ... ... белгiлi бiр ережеге байланысты
есептер ойлап табады да оларды бiр-бiрiне ... Әр ... ... ... есебiн беретiн оқушыны өзiнiң таңдауына мүмкiндiк беруi
керек. Мысалға жауаптың ... бiр ... ... ... ... ... ... мысал ойлап табуға, оны карточкаға
жазып ... оған сай ... ... салуға тапсырма берiледi. Содан соң
ол карточкалар бiрiктiрiледi де ... ... ... есеп
құрастырылады.
Мұғалiм балаларға оны шешу үшiн мiндеттi түрде жолдасының көмегiне
жүгiнетiн тапсырмаларда ... ... бiр ... бiр ... ал екiншi
бiр оқушы да ... бiр ... және ... ... ... болады.
Мұғалiмнiң тапсырмасы осы екi түстi материалды қатыстыра ... ... ... ... балалар өзара күш бiрiктiруге бiр-бiрiне
көмектесуге, қолдағы материалдарын бiрiнен – бiрi алуға ... ... ... ... өткiзiлетiн сабақтарда бiр партада отырған балалар
екi-үш сөйлемнен ойлап тауып солардан шағын әңгiме құрастыруға тиiс. Осыдан
кейiн ... ... ... ... ... ... ғана ... ортақ әңгiме құрайды. Бiрлесiп атқарылған жұмысты талдаған мұғалiм
балалардың назарын ылғида өзара игi ... ... ... бiлуге,
жолдастыққа қиындықта кезiнде ортақ жұмысқа қатысушылар бәрiн бiрдей
қанағаттандыратын шешiмдердi ... ... ... ... отырады. Мұғалима
мұндай менмендiк, сараңдық, әдiлетсiздiк атаулыны айыптайды. ... ... мәнi ... ... ... отырып бiрiне-бiрi
көмектесе отырып жұмыс iстеуге үйренумен ғана шектелмейдi. Балалар ... ... ... меңгерген бойына сiңiрген бiлiмдерi мен қабiлеттердi
басқаларға беретiн болады. Мұның өзi ... ... ... ... ... ... отырады. Әр түрлi топтағы балалардың
жұмысын талдап көргенде өзара ... ... әр ... ... Ең дұрыс қарым-қатынас топтағы балалабiрiн-бiрi
жақсы ұнатқан жағдайда қалыптасатынын ... ... Олар ... жұмыс жайлы өзара тез келiсiмдi мiндеттер мен рөлдердi оңай
бөлiседi,бiрiне-бiрi кешiрiмдi келедi, ... мен ... ала ... ... ... туа ... оңай ... мәселелердi
әдiлдiкпен шешедi. Албасқа топтарда ... ... бiр ... ... ... ғана, өзiнше дербес және белсендi балалардың
мүддесi ... ... ғана ... ... Ал көп ... мұндай
жағдайлар сырттай байқала бермейдi. Педагогтың мiндетi балалардың
арасындағы қарым-қатынастың ... ... келе ... байқап анықтай
бiлу [12].
Өзара терiс қарым-қатынас әр бала басшы болуды көксейтiн, басқалардың
бәрiн өзiне ... ... ... ... ғана ... келетiн топтарда
орын алады. Олардың жұмысы да жылаумкн, ... ... ... ... ... бiр ... ... болмайды. Мұндай бұзақы
балалар әр топта бiрден ғана болса ... ... ... ... ... ұстайтын болады, мұғалiмнiң мiндетi балалардың өзара ... ... ... ... оның ... ... ... бiлiп, дұрыс және iзгi ... ... ... ... ... ... болып табылады.
Педагог топтағы балаларға ықпал жасау арқылы олардың ... қол ... ... топ ... өзара қарым-қатынастың
дұрыс қалыптасуы себептi жұмыс өрге баспаса, ... ... ... тиiс. Ал ... ... еңбектенуiне қол жеткiзген соң
мұғалiм олардың жұмысқа байланысты, бiр-бiрiмен жақын ... ... ... ...... үйренуiне бiрiне-бiрiнiң
көмектесуiне,ортақ жұмысы әдiлеттi ... және ... ... ... ... әрқайсысының өз мiндеттерiн адал орындауын талап етедi.
Топ iшiндегi жұмыстар ұйымдастырушы басшы ерекше рөл ... ... ... ... ... алатын,топ iшiндегi достық
қарым-қатынасты адамды тобуына көмектеседi. Мұндай ұйымдастырушы өзiнен
гөрi күштiрек бала бар ... ... ... Әлде не себептермен бүкiл сынып
болып ұнатпайтын оқушыларды олармен қарым-қатынасы онша ... ... ... топқа қосқан жөн. Топтарда қалыптасатын қарым-
қатынастардың әр балаға әсерi өте ... ... қай ... балалаға
мейiлiнше жақсы ықпал жасайтынын бiлiп ... аса ... ... ... ... ... ... үшiн ойластырып топтастыру – олардың
бiрiне-бiрiнiң адамгершiлiк тұрғыдан игi ықпал жасауының, ... ... ... ... ... құралы.
Ұлы данышпан Әл-Фарабидың “Тәрбиесiз берген бiлiмнiң күнi қараң”-деген.
Сондықтан бүгiнгi ... ... ... ... ... ... тағылым қағидаларын жеке тұрғыда үйретiп, игертудiң мәнi зор.
1.2 Сыныптан тыс жұмыс барысында тәрбиенің ролі
Егемендi ел болып, етек ... ендi ғана ... ... қазiргi
шақта халқымыздың тәлiм –тәрбиесiн игергенi, рухани бай, ел ... ... да ... азамат тәрбиелеу – бiздiң, ұзтаздардың
басты ... ... ... ... ... ... адамгершiлiк
қарым-қатынас сипаты сыныптан қызмете беки түседi. Бiлiм мен тәрбиенi
сабақ барысында да ... ... ... ... ... ... ... сынып жетекшiлерi тек сабақта ғана емес, ... ... да ... ... ... бойына тәрбиенiң, ең iзгiсiн, ең
асылын ... бiлуi ... ... ... ... ... мен практикасының өзектi мәселелерiнiң
бiрi –тәлiм-тәрбие жүйесiнiң мақсатын белгiлей бiлу Олай болса, ... ... тыс ... ... мақсатын алдын-ала анықтап
алуы керек . Мәселен, мен ... ... ... ... ... ... ... қандай азамат болып өссе екен деп
ойлаймын. Осындай сауалдарға ... ... ... ... ... берудегi басты-басты мақсаттарды анықтап алуға ... тыс ... ... әр ... ... ... ... қызметiне бай болып келедi.
Сыныптан тыс уақытта әр түрлi iс-шаралар ұйымдастыру ... ... ... ... ... кiшiпейiл, адамгершiлiгi мол, жалпы айтқанда, ... ... Өз ... ... ... ... игерген.
3. Табиғат атаулыға, туған жерiне, Отанына ... ... ... ... өмiр ... ... ұстанған .
5. Филасофиялық дүниетанымы кең, ... ... ... ... ... негiзгi мiндет – мақсаттарды саралай отырып, сабақтан
тыс уақытта әр түрлi iс- шаралар ұйымдастыру арқылы ... ... ... ... тыс ... ... пайдалы еңбекке қатысады,
бiрлесiп ойнайды, жүгiрумен, секiрумен т.б. ... ... ... ... ... тыс ... ... кер ретте ... ... өз ... ... қате ... ... балалардың өзара қарым-қатынасын қажеттi бағытқа қата құруына
мүмкiндiк туады. Мәселен Берiк сабақ үстiндегi тәртiпсiздiгi, ... ... жиi ... ... ... ... ... коллективтiң
оған деген қолайссыз қарым- қатынас қалыптастырады. Кейiнен Берiк өзiнiң
сабақ үстiндегi тәртiбiн ... ... ... ... ... ... ... мұғалiмге оңайға түскен жоқ. Педагог
өзi алында қойған мақсаттқа жету үшiн ... ... бар ... өзi ... ... ... ... өмiрiмен әңгiмелер
айттқызады. Берiк тоғайда құстар үшiн жасалған жемкаланы ұйымдастырушы
болды. ... ... ... ... балалар оның жақсы қасиеттерiн
көрiп бiледi, оның өзi де көп ... ... ... сенiм нығайды,
олардың қайсы бiреулерiмен достасыпта ... ... ... тыс ... ... ... ... арасында
олардың әрқайсының жеке бастық ерекшелiктерiне орай ... ... ... Сол ... қатынастар олардың жеке басының одан әрi
даму бағытын ... ... ... ... –қатынасы үшiн
олардың колективi түрде жұмыс iстей алуының ойнай ... ... ... өз ... басқалармен үйлестiре алмауы ... ... ... ытымақтаса алмауына әкеп соғады. Өзара қарым –
қатынастарына керi ... ... ... ... ... ... үйренуi үйренуi үшiн жұмысты жоспарлауы, мiндет ... ... ... ... және бар ... ... ұстауы, ортақ
жұмысқа есеп бере бiлуi және оларды дұрыс нұсқаулар беруi және ... ... ... ... ... ... ... коллективтiк
қызмет тәсiлдерiне үйрету мұғалімнiң ерекше және арнайы мiндеттi болып
табылады. Мұғалiм жұмыс сапасына, ойын ... ... ... ғана
емес сонымен бiрге осы коллективтiк ... ... ... қарым-қатынастарға да айқын талаптар қойып ... ... ... ... ... және жете ... тиiс. Оқыту процесi
үстiнде шешiлетiн мiндеттер сыныптан тыс ... да ... ... ... тыс ... ... ... алынған бiлiмдерi
орынықтырады, кеңiйтiп ... ... ... жаңа ... игеруге
әзiрлейдi. Балардың сабақтан тыс қызметiн ұйымдастырған мұғалiм ... жаңа ... ... ... ... ... iстер
үстiндегi адамгершiлiк жоластық, қарым-қатынастарын қалыптастырады,
олардың ... ... ... ерiктiк қасиеттерiн
дамытады. Балардың өз ... ... ... ... мен ... ... меңгерiлген бiлiмдер мен ... ... ... ... ... ... тыс ... ойынның
мүмкiндiктерi [14].
Ойын төменгi сынып ... ... ... ... ... ... ... және көңiлдi етедi. Бiрiне-бiрiне ынта қоюы ... ... ... ... қарым-қатынасы, мiне осының
бәрi балалар бiрлестiгiнiң ... ... ... ... ... сырт қалғандарға ересектердiң ерекше қамқорлығы
керек.Оларды ортақ ойынға, еңбекке ойын-сауыққатарға бiлу ... ... ... әр ... оның ... ... ... жан-
жақты бағалай бiлуi ... ... әр ... жеке ... берген бағасы оның басқалармен араласып, оның басқалармен
қарым-қатынасын не ... не ... ... ... өзiн
қоршаған өмiрге белсендi түрде қатысуға деген ынтықтығы ойын ... ... ... ... шындықты тану жолдарының бiрi. Бала
ойын үсстiнде маңызды ... ... көп ... өз ... ... өзiнше бастан кешiредi. Балалардың көңiл-күйi осы ... ... ... және ... ... ... ... қалады.Ойын оқиғаларына ынта-ықылас төмендедi дегенше, ол ... ... Ойын ... ... ... ... мiндеттiлiкке
незделмейтiн қызмет түрi. Ойынның басқа түрiнен айырмашылығы да осында
жатыр. Түрлi ойындар балалар ... ... ... сергек
көңiл-күйдi қалыптастыруға көмектеседi. Бала өзiн ойын ... ... ... ... Макаренко оған аса үлкен
тәрбиелiк маңызы бар қызымет түрi ... ... ... ... шын ... ... ... бола алмайды, – дедi ол.
Ұйымдастырушы балалар, жетекшi балалар өздерiң осындай коллективтiк ойындар
арқылы көрсетедi және ... ... ... ... ... нормаларға бағынуды үйренедi.
Көптеген ойындарда балалармен балалар арасында қалыптасқан қарым –
қатынастарды қайталайды. Мұндай қатынастар көбiне бiр ... ... ... ... ... ... ... оларды ренжетедi, ұрады,
ұрсады, жазалайды, оларға сөздер айтады. ... ... ... ... ... “Сендер тұрмайсыңдар ма, еш нәрсе iстей алмайсың, қазiр келемiн
де ұрсамын” деп жатады. Аналар өз балаларын тамақтандырып басқаларды ... ... кете бер деп қуып ... ... ... бiрге балаларға,
сәбилерге деген махаббатты көрсететiн көрiнiстер мiндеттi ... ... ... ... ... ... ... дәмдiлерiн бередi,
ұйықтатады, кiтапшалар, қуыршақ сатып әпередi, оларды ... ... ... бақылау арқылы балалар тәрбиеленiп жүрген атмосфера жайлы
мағұламатқа ие болуға, ... ... ... балалар мен әңгiме
жүргiзуге мүмкiндiк алады. ... қыз бала ... ... ұра ... ... одан ... не үшiн ... отырғанын сұрайды. Содан
кейiн барып дөрекi емес, кiшiпейiл, қайырымды адамдардың өз балаларын қалай
күтетiндiгi жайлы ойлауына, еске алуына ... ... ... ... ... ... назарын адамдардың қарым – қатынасын талдауға,
оларға дұрыс баға ... ... ... ... ... ... балаларға өзара дұрыс қарым-
қатынас орнатуына көмектесуi, даулы ... ... ... ... ... жататын мәселелердi дұрыс шешудiң жолдарын көрсетiп ... ... ие. ... ... ... ... ... олардың әр
түрлi құбылыстар және адамдардың өзара қарым-қатынастары ... ... ... бiр пiкiрге келiп отырады. Жоғарыда
айтқанымыздай ,қыздар мен ... ... ... ... ... ... ... жағдайды,өзара қарым-қатынасты айқын көз алдына
елестете алады. Мектеп ... ... ... ... ... ... қарым-қатынасын айнытпай көрсететiн болады. Мұның өзi мұғалiмнiң
өз әрекеттерiне сын көзбен, ... ... ... ... ... ... ... бейнелегенiмен,олардың үлгi ретiнде алатыны
өз мұғалiмдерi,өйткенi ол одан ... ... де). ... ... ... оқушылардың өзара арақатынасы қайталанады.
Ойын үстiндегi сияқты еңбекте де жолдастық қарым-қатынасты қалыптастыру
шарттарының бiрi ... ... ... бiлу ... ... ... өзара қарым-қатынасын сабақтан тыс коллективтiк еңбек үстiнде
қалыптастыру ... бұл ... ... тиiмдi өткiзуге көмектесетiн
жағдайларды жасап ... ... ... ... түрде жасай отырып,
педагог балалардың өзара бiр-бiрiне қандай қарым-қатынас жасайтынын, ... ... даму ... ... ... отырады [15].
Төменгi сынып оқушыларының жеке бастық қасиеттерiн қалыптастыруда
бейнелеу қызметi ... ... ие. ... ... мектепте оқу пәнi
ретiнде заңсыз түрде және қателiкпен ... ... ... жүр, ... ... ... математикамен немесе ана ... ... ... ... ... балаға әсерiн басқамен
алмастыру,басқамен толықытру ... ... Бұл ... үстiнде жеке
бастық ... ... ... ... ... түрлерi дамиды.
Бала өзiн қоршаған ортадағы оқиғалармен құбылыстарды бейнелей отырып,
оларды бақылай және ... ... ... ... ... оған
эстетикалық баға берудi үйренедi. Эстетикалық сүйсiну баланың ... ... ... ... ... ... ... дүниенi
бақылау, көргенiн бейнелеу ... ... ... ... ... ... құндылығын анықтауға әрекет ... ... ... ... ... оның ... ... игеруi
болып табылады. Бейнелеу қызметi процесiнде қалыптасатын эстетикалық
сезiмдер балалардың ... және ... ... ... ... ... паластилиннен түрлi бейнелер жасағанды, ... ... ... арқылы көрсетуге, қуыршақ театры үшiн ... ... ... ... ... ... ... өзiне
маскарад костюмдерiн жасауға құлшына ... Бұл ... ... эстетикалық талғамды, ... және ... ... ... - ... ... негiзi бола алады. Осы
тәрiздi ... ... ... ара ... қалыптасады: олар өз
ойларын бiрлесiп талқылайды,олардың жүзеге асыру ... ... ... ... ... ,бiрлесiп жұмыс iстейдi.
Төменгi сынып оқушыларын дамыту және тәрбиелеу iсiнде балалардың
табиғат ... ... ... үлкен маңызға ие.Туған табиғат
көрiнiстерiн тұрақты және мақсатты түрде бақылап отыру балалардың ... ... ... ... қарау сезiмдерiн оятатын болады.
Өзiн қоршаған өмiрдi зерттеу еңбек адамдарына құрметпен ... ... ... ... ... ... даму процесiн зерттеу
кәзiргi жағдайда баланың жеке басын қалыптастырудағы осы бағыттың ... ... орын алып келе ... ... ... бұл олқылықты келесi сыныптарда ... ... ... ... ... сатыларынан басқалай бiлiмдiк және тәрбиелiк бiрiншi
кезекте тұрады. Табиғатты зерттеу, оның құблыстарын ... ... ... ... өз ... ... қойылған сұраққа жауап iздеудегi табандылық
сияқты жеке бастық қасиеттер қалыптасады.
Балаларды табиғат дүниесiмен ... ғана ... ... түрде
араласып отыруының тәрбиелiк маңызы зор. ... ... ... ... ... ... ... аса
мәндiлерiнiң бiрi I-IV сыныптарда ... ... ... ... және бұл ... күнтiзбесiне немесе күнделiкке
жаздырып отыру ... ... ... ... ... төрт ... оқу кезiнде тәрбие мен жалпы рухани даму кезеңiнен өтедi. Олар
бұл кезеңде өздерiнiң бiлiмге белсендi түрде, ... ... ... байланысты өз бетiмен орындауға берiлген тапсырмаларды орындау
кезiнде олар өздерiн кiшкентай зерттеушiлер ретiнде сезiнетiн болады.
Төменгi мектеп ... ... ... ... ұл ... оқытудың
алғашқы кезiнде туған табиғаттың тамашаларына селсоқ қарайды. Бұл жай
балалардың эстетикалық ... мен ... жете ... ... болады.
Мұғалiмнiң табиғат құблыстарына балардың бақылауын ұйымдастыру
жөнiндегi ... ... ... ... ... жаңа ... ... живопись және әдебиет туындыларымен ... ... ... ... ... байытады, олардың табиғатты бұрынғыдан да терең
және нәзiгiрек түсiнуiне жағдай жасайды.
Балардың көңiл ... ... ... ... ... ... игi әсер ... шарт болып табылады. Мұндайда оқушының
жеке бастық қасиеттерi тереңiрек ашылып, өзiндiк ерекшелiктерi ... ... Ал ... ... ... бiлу, ... ... түсiну
балардың, творчестволық күштерiне қозғау ... ... ... ... ... сайын ол табиғатты терңiрек түсiнетiн болады, оның өмiрдi жан-
жақты бейнелейтiн ... ... ... ... арта ... тыс ... сабақтарды ұйымдастыруда мұғалім барынша тапқырлық
танытқаны жөн [16].
Спорт, табиғатқа ... ... тыс ... ... әңгiмелер, мұражайға,теторға немесе класикалық ... ... ... ... ... ... – осының бәрi
рухани адамгершiлiк тәрбие үшiн тамаша ... Олар ... ... жан ... ... ... ... жетелейдi. Ал
одан тек жағымды қасиеттер ... ... ... ... ... ... бағалы мұралармен, ұлттық ... ... ... ... бойында ... ... ... ... Әртүрлi толғандырарлық
тақырыптар, сұрақтар айналасында пiкiрталас, дебат сабақтарын өткiзудiң де
тәрбиелiк мәнi зор. ... ... ... ... ... ... не ол ... ұғым-түсiнiгiн бiлдiруге мәжбүр болуы тиiстi
көзқарастың қалыптасуына жол ашады, ... ... ... Мiне
осындай сыныптан тыс тәрбие жұмыстарын алды-мызға мақсат қоя отырып,
орындауымызға әбден ... тыс ... ... ... асыл ... ... ықпал
ететiндей бағытта ұйымдастыру қажет. Осындай негiзде ұйымдастырылған тәрбие
жұмысы оқушыларға ... әсер ... ... ... басқа да өз бетiнше
орындалатын шығармашылық жұмыстар оқушылардың қызығушылығын арттырады.
Соның ... олар ... ... мол ... өз ... ... iстiң ... болары хақ.
ІІ. Тәрбие жұмысын жоспарлау технологиясы.
2.1. Тәрбие жүйесін жоспарлаудың ерекшелігі
Тәрбие жұмысындағы аса ... ... ... ... ... ... қалай сыйғызуға болады. Бұл педагог үшiн оп-оңай iске асыра салатын
шаруа емес. Жоспар дасау дегенiмiз – ... ... ... ... ... үшiн ... және ... дейiн ойластыру және қағаз
бетiне түсiру оның нәтижелерiн алдын ала көре бiлу ... ... ... ... балалардың әр қайсысының жеке ... ... ... ... ... өте көп, мұнын өзi одан
белгiлi бiр мерiзмде тиiстi негiзгi мiндеттердi келiсiп алуды ... ... ... ... ... ... ... алғашқы күндерiнде
бiрден бiр басты мiндетi, балаларды мектептегi, сыныптағы негiзгi ... ... ... үйрету, оларды осы ережелердi орындай бiлуге баулу,
олардың бойында ережелердi тезiрек және ... ... ... ... ... ... күш ... болады. Негiзгi мiндетi орындаған
педагог ендi келесi бiр ... ... ... ... ... ... бiлуге деген ынта тудырып, оларды ... ... ... ... ... жасау мiндетiн алға қояды.
Мерекелерде, эскурсияларда, киноға бару кезiнде ... ... да ... ... асырушы педагог қашанда басты мiндеттi жолдастық қарым-
қатынасты қалыптастыру мiндетiн назарда ұстайды. Негiзгi мiндеттi анықтап
алу үшiн өз ... ... ... ... ... бiлу ... ... тұтастай және оқушыларды жеке-жеке зертеу негiзiнде өз
жоспарында ... ... ... балалармен жүргiзiлетiн жұмыстарды
белгiлуге тиiс және олардың ... ... ... ... ... еске алу ... Мұғалiм бiрiншiрет кездесiп
отырған балаларды яғни көп ретте бiрiншi ... ... ... әсiресе
маңызды. Мұғалiм ата-анамен әңгiме арқылы әрбiр бала жөнiнде ... ие ... Бұл ... ... ... ... ... Бала мектепке қуана келе ме?
2. Мектеп туралы не деп жүр?
3. Үйге берiлген тапсырмаларды ықыластана орындай ма?
4. Үйде ... ... ... ... ... ... ... кiмдер?
6. Үйде және аулада не ойнағанды ұнатады?
7. Қанша уақыт бойы ... ... Үйде ... ... бар? Бала ... ... ... Бала қандай мiнез құлық байқатып жүр, көппен жақсы араласа
ма, әлде бұйығы ма, қайырымды ма, ... ба, ... ... ... ... ұната ма, ұнатпай ма?
10. Сiз балаңызды жазалайсыз ба? Қалай? Жиi ... Бала ... ... ... iшiнен кiмдi жақсы сыйлайды?
Бұл жекелеген балалардың ата-аналармен жұмысты жоспарлауға, ... ... ... ... ... бағаларын бiлуге
әуестiгiн, баласының мектепте қандай ... ... ... ... аудармайтынын, баласының сыныптас жолдарымен ... ... ... ... ол ... сипаты қандай
екенiне мүлде көңiл бөлмейтiнiн ... Ал бала ... бұл жағы ... өте маңызды және ол бiртiндеп аса зор маңызға ие болады. ... ... де ... ... ... және ... ... жоспарында
жолдастық қарым-қатынасты қалыптастыру мiндетiн қояды. Перспективалық
жоспарлау. ... ... ... ... проблема – сынып
ерекшелiгiнен, балалардың ... ... ... ... күнделiктi өмiр мәселелерiмен тығыз байланысты. Жұмыс жүйесiн
ағымдағы мiндеттердi шешумен ұштастыру перспективалық ... ... ... ... ... белгiлi бiр жүйеде шешiлуi тиiстi көптеген
мiндеттер бойынша үш ... ... ... Программалардың болуы мұндай
жоспарды жасауды жеңiлдете түседi. Бұл жоспар тәрбие жұмысын балалардың
бойында мағлұматтар мен ... күйi ... ... ... ... бағыт
берерлiктей белгiлi бiр жүйе ... ... ... ... ... мен ... ... бередi.
Мәселен, педагогтың мiнез-құлқы мәдениетiн ... ... ... және тiптi үш ... ... перспективалық жұмыс жоспары болады.Бұл
дағдылармен iскерлiктердiң белгiлi бiр жұмыс жүйесiмен байланысты ... ... ... ... ... әрбiр келесi сабақты жоспарлау
кезiнде мұғалiм ... ... ... өзгерiстер енгiзiп отырады, бұл ретте
сынып өмiрiнiң көкейтестi мәселесiне, мысалы ұлдар мен қыздардың ... ... ... ... назар
аударылады. Мұның үстiне мұғалiм мiнез-құлық мәдениетi жөнiндегi ... ... ... ... жүзеге асыра отырып, оқушылардың
мәдени ... ... мен ... ... ... бұл жайды саналы түрде иегерудi есепке алып отырады. Сондықтан
да мұғалiм негiзгi бiлiмдердi ... ... да ... ал ... ... 4 ... дейiнгi аралықта тереңдеп, кеңи түсетiн болады [19].
Бiртұтас оқу-тәрбие процесi оқу мен ... ... ... ... ... талап етедi.Оқыту процесiн қайта құру арқылы ... ... мен ... да өзгертер жасалатын болады. Бұл
процессбiрден емес, бiртiндеп жүзеге асады. Жаңаша оқытқан ... ... ... Бұл ... мiндеттердi шешу iсiнiң қойылуынан және
сипатынан көрiнiс табады. ... ... ... ... ... бiлiмге деген ықылас, бiлуге деген құмарлық ... ... өз ... ... ... ... ... қалыптастыруда мақсат етiп қояды. Оқушылар бұл
мiндеттердi ... ... ... ... ... сан қырлы қызмет
ұйымдастыру процессi арқылы шешетiн болады. Балалар бұл ... ... ... ... дұрыс жауап iздейдi, бiрiн-бiрi толықтырып
бiрлескен қызмет ... ... ... қарым-қатынасты талдап отырады.
Мұғалiмнiң iзгiлiктi қатынас мәнерi, оның баларларды қолдап, ... ... ... ... коллектив iшiндегi iзгiлiктi ... ... ... ... ... ... тиiстi дәрежеде мадақтау
мен жазалаудың өзара дұрыс арақатынасы жәрдемдеседi. Егерде ... ... ... ... жазалау формалары жиi қолданып, мадақтау әдiсi сирек
жұсалатын болса, бұл мұғалiмнiң тәрбие жұмысын ... ... ... терiс қарым-қатынасын қалыптастырады. Жоспар мұғалiмнiң ғана
қызметiн, жұмысын ... ... онда ... ... ... сана
сезiмi, мiнез-құлқы, көңiл-күйi ... ... ... ... балалар қызметiнiң мазмұнын, оны ұйымдастырудың формалары мен
әдiстерiн бiртiндеп өзгертiп, күрделiлрек ету ... ... ... ... ... ... күрделендiре түсiп сол арқылы
балалардың өз бетiмен ... ... ... ... беру қажет [20].
Жоспарлау кезiнде ұжымда ... ... ... ... ... тиiс. ... ... инциативасын iлiп әкетiп, дамытып
отырады, оны өз жұмысына ескерiп жоспарында көрсетiп отырады.
Перспективалық жоспар белгiлi ... ... ... ... ал айлық,
апталық жоспарлардың өзгеруi оларға жана пункттер, жаңа ... ... ... ... жұмысы сынып коллективi мен жекеленген балалардың
өмiрi мен дамуындағы ... мен ... ... өзара қарым-
қатынасындағы белгiлi бiр өзгерiстерге жол ашатын процесс болып табылады.
Мәселен, мұғалiм тәрбиелiк мiндеттердi ... ... ... ... ... ... ... туралы айтады. Содан
кейiн ол бұл мiндеттi жүзеге асырудың жолдарын көрсетедi.
Мұғалiмнiң апталық жоспары ... ... 1. ... ... ... ... ... Сәрсенбi- ойын, экскурция жорықтар.
4. Бейсенбi-спорт.
5. Жұма-еңбек күнi.
6. Сенбi – ... күнi ... ... ... ... тоқсан бойынша жарауы мүмкiн. Балалар белгiлi бiр режимге
үйренедi, ертең арғы күнi не болатынын ... де ... ... ... екi жоспары: перспективалық және күнделiктi тәрбие жұмысының
жоспары болады. Перспективалық жоспардың негiзiнде аптаға тоқсанға арналған
жұмыс жоспары ... ... ... ... ... ... процесiн
талдау педагогтар өз жоспарында тәрбие мiндеттерiн, яғни қол ... ... ... ... олар жүзеге асырудың ... ... ... Бұл ... бұл екеуiн бiр-бiрiнен айқын ажыратып
көрсету керек және ... ... ... ... ... оларды жүзеге асыру тәсiлдерiне жататындығын бiлу қажет.
Мәселен жоспарда 8-наурызға арналған ертеңгiлiк өткiзу деп ... ... ... ... емес, өйткенi ол өткiзiлетiн жұмыстың тәрбиелiк
нәтижесi қандай болуы керек ... ... ... ... өткiзiлетiн жұмыстың балаларға, балалар коллективiне ететiн әсерi
[21].
2.2 Оқушыларды тәрбиелеуде жаңа ... ... ... аяқ ... Қазақстан күрделi тарихи бетбұрыстар мен қоғамдық
жаңартулар тұсында дамып келедi. Бұл кезеңде рухани адамгершiлiк ... ... ... көзделiп отыр. Сондықтан да бүгiнгi таңда барлық
әлемде,сонымен ... ... ... де жеке ... ... ... ... қарау айқындалуда. Осыған байланысты дүние жүзiлiк
өркениеттiлiк қауымдастықта қазiргi адамгершiлiк ... ... және ... ... ... ... ... принциптер
мен әдiстер алынған. Атап айтатын болсақ ... ... ... ... тест ... анкета алу т.б. әдiстер жатады.
Қазақ халқы өзiнiң сан ... ... даму ... ... ... ... ... ерте кезден-ақ зор мән ... бала ... ... ... ... ... жыры, тұсау
кесер, атқа мiнер, санамақ, мақал-мәтел, жұмбақ-жаңылтпаштар, ертегiлер
тағы сол ... ... ... ... ... ... ... теориялық-практикалық тәжiрбие жинақтап қажет. Ол үшiн
бастауыш сынып мұғалiмдерi тәрбиенiң басты ұстанымдарын-жалпы адамзаттық
құндылықтарды және ... ... өз ... ... ... салт-дәстүрiне құрметпен қарайтын нағыз мәдениеттi адам қалыптастыру
тиiс [23].
Адам бойында жақсы-жаман ... ... ... Мiне, осындағы
ақылдылықты, адалдықты, қарапайымдылықты, ... ... ... ... ...... Ал бiз ... жақсы қасиеттердi ананың ақ сүтiмен, бал ... ... ... бала осы ... ... ... ... ұнамсыз қылықтардан аулақ болуға тырысады.
Тәрбие – халықтың ғасырлар бойы жинақтаған, iрiктеп ... ... мен iзге ... жас ... ... сiңiру, баланың
қоршаған ортадағы қарым-қатынасын, дүниетанымын өмiрге ... көз ... ... сай мiнег құлқын қалыптастыру. Адам тәрбиелеу ұрпақ өсiру – ең
жауапты мәселе.
М.Дулатов “Балқыған жас балаланың ... ... ... ұлт ... ана тiлiн оның үйретiп шығару керек” десе М.Жұмабаев ... ... өз ... ... ұлт үшiн ... қылатын болғандықтан,
тәрбиешi баланы сол ұлт тәрбиесiмен тәрбие ... ... ... ... жаңа әдiс тәсiлдерiнiң бiрi ұлттық тәрбие. Қазақ
халқының меймандостық салтты ... ... ... ... ... ... бастауы игi әдет одан әдет-ғұрып, одан әдеп,
әдептен дәстүр, дәстүрден ... ... ... ... ... ... қайнар көзi болып табылады.
Ұлттық салт-сананың үрдiстерi ... ... ... ... т.б. өмiр қолданыстары арқылы iске асырылады да, ұллтық болыс пен
ұллтық мәртебесiн ... ... ... көрiнiс табады. Ұлттық
тәрбие осылай өз нәтижесiн бередi.
Егемендi ел болып, тiлiмiздi, дiнiмiздi, ... ... ... тәуелсiздiк тәрбие еркiндiгiн ... ... ... ұлттық
қасиеттерiнiң қайта қалыптасуына қамқорлық жасау-менiң перзенттiк те,
президеттiк те парызым – деп ... Н.Ә. ... ... ... мән ... Бiз сол ұлы ... iске ... үшiн ұлттық тәрбиенiң
негiздерiн айқындап, ғылыми-теориялық ... ... ... ... ... ... айдай анық көрсетiп бағдарламалар
тiзiп, оқу құралдарын жазды [24].
Қасиеттi, өнерпаз, ақын, шешен, ержүрек, кеңпейiл, меймандос, ... ... ... ... ... ... ... елдiң тұғырлы тұлғалары етiп тәрбиелеуге ғылыми-теориялық негiз
жасалынады. 1998 жылға дейiн ... ... ... ... мәселе ретiнде қолға алынып, жақсы ... ... өз ... бере ... [25].
Ұлттық тәрбие-ұлағатты iс. Бұл тек қазақ ұлты үшiн ... ... ... үшiн қажет. Олар ұлттық тәрбиеде қазақтық халық педагогикасы
өздерiне үлгi ретiнде, мемлекеттiк басқалық ... ... ... ... ... отбасында, бала-бақшада, мектепте, ауылшаруашылық,
өндiрiс орындарына, жоғары оқу орындарына жан-жақты ... ... ... ете ... ... ... жетедi. Өйткенi қайта
өрлеу кезеңi басталды.
Қазiргi ұрпақ тәрбиесiндегi тағы бiр басты ...... ... дамыту. Рухани даму ...... ... ... түсiнiп, өзiн- өзi жетiлдiру. Рухани даму жеке тұлғаны
қалыптастырудың негiзi ... ... ... ... ... ... ... жасау, жақсылыққа ұмтылу, өзiн-өзi
дамыту, ... ... ... ... ... ... ... жан дүниесi мен рухани әлемiн тану, дамыту жетiлдiруге ... ... ... ... дәстүр, рухани-мәдениет негiзiнде жас
ұрпақтың ... ... ... жолға қою мiндеттерiн
iске асыру басты нысына болып тұр.
Тәрбие iсiндегi ... ... ... ... әр ... ... даралық ерекшелiгiн, сезiмiн, өзiндiк
баға беруiн қалыптастыру. Адамгершiлiк тәрбиесiнде баланың ... ... ... өзгерiстерге бұрып, оны ... ... ... ... ... ... ... түрлi
әңгiмелер құрастыру, көрген фильмдерiн талдау арқылы iске ... ... ... ...... ... ... өзiн-өзi рухани жетiлдiру үшiн өзiн-өзi тәрбиелеуге, өздегiнен
бiлiм алуға ұмытылуы қажет ... ... тиiс ... тәрбиесi – бұл тәрбиеленушiнiң қоғамдық мораль талаптарына
сай санасына, сезiмiне, әдет –қылығына, мақсат бағытына ... ... ету ... ... ... ... ... жалпы адам құндылығын
жоғарлату қажеттiлiгiнен көптеген өзгерiстерге бет бұрды. Егемендi ел
болғаннан берi жас ... ... ... ... ... ... жеке ... қалыптастырудың сипаттарына:
жауапкершiлiк, көздеген мақсатқа жету, кiсiлiгiн ... ... ... ... жеке ... ... жетiлдiруi оның
өзiн-өзi құрметтеуiне, өмiрде табысқа жетуiне үлкен ықпалын ... мен ... – егiз. ... ... ... шешушi рөл
атқаратындығын барлығымыз ... ... Ұлы ... ... қайнар көзi тек адамның жеке басылық өнегесiне негiзделген“-
дегенi белгiлi. Ал ұлы ... ... жас ... ... адамды өте жоғары бағалап, оны мәңгi нұрдың қызметшiсi деп ... ... ... жасөспiрiмдердiң адам болып қалыптасуында ... ... ... ... зор. ... ... ... тәрбиелеуде
үлкен жауапкершiлiк жүктелген.
Рухани-адамгершiлiкке тәрбиелеу iсi бiлiм ... ғана ... Бұл ... ... әсер ету ... iшкi ... нәтижесiнде оның дүниетанымын қалыптастырады.
Баланың сана-сезiмiн, адамгершiлiк мұраттарын қалыптастыру –тәрбиенiң
ең ... ... ... ... ... осы ... басты
нысана етiп ұстау қажет. Себебi баланың көзқарасы оның ... ... ... олар ... ... ... iске жоқ ... болып қана
шығады. Тәрбиесi дұрыс жастар әрқашан жақсы ... ... ... ... ... ұмтылады, таңдаған болашақ мамандығына лайықты мiнез
құлық қалыптастырғысы келедi. ... ... ... ... – ақ өз ... ... тудырып бастаған iстi аяқсыз
қалдырады. Баланы имандыққа ... ... ... ... ... ... қасиеттердi бойларына сiңiру
-әрбiр отбасы мен мектептердiң басты парызы [27].
Жасөспiрiмнiң жеке басының даралық ...... ... ... – адамның өзiндiк бағыт-бағдарының, ... ... ... белгiсi. Тәрбиелi мiнез адам бойында имандылық
қасиеттердiң бар ... ... ... ... қадiрлеу,
жауапкершiлiк пен адалдық-мiнез сапасының негiзгi бiтiрiстерi.
Рухани дүниесi бай, қажеттерi мен қызығулары, талғамы, ой-өрiсi ... ... ... адам деймiз. Мiнездiң тұрақтылығы ... ... ... ... ... ... ... бiлiктiң” негiзiн қалаушы Жүсiп
Баласағұн – адамның мiнез құлқы мен оның ... ... ... ... – бұл ... ... ... ол артына ылғи да жақсы сөз бен ... ... ... ... Ол үшiн әр кез ... қылықтан сақтанып,
адалдықпен жүрiп-тұруы тиiс деген ойлары бiзге жақсы ... ... ... ... ... ... азамат етiп тәрбиелеу – қоғамыздың басты мақсаты. Рухани тәрбие,
бiлiм беру адам дамуының рухани үйлесiмдiлiгiн түсiнудi ... ... ... ... ... ... ұстанымдарын тәрбиелеп, ақыл-
ой мен iс-әрекеттерiн iзгiлiк мұраттарға бағыттап, рухани көз ... ... ... Республикасында болып жатқан саяси-әлеуметтік, экономикалық
өзгерістер білім беру жүйесін ... ... ... ... ... білім
беру саласында ізгілендіру, демократияландыру үрдістері жүріп жатқан кезде,
білім мазмұнын ұлттық ерекшеліктер негізінде ... өсіп келе ... ... рухи ... ... патриоттық сезімі жоғары тұлға етіп тәрбиелеу
қажеттігі туындап отыр.
Тәрбиедегі ең ... ... ... тәлім-тәрбие тұжырымдамасында:
«Әрбір адам ең алдымен өз халқының перзенті, өз ... ... ... ... ... болашағы тек өзіне байланысты болатынын есте ... Оның ... ... тоқталуына ұлттық әдет-ғұрыптар ... ... ... ... арқылы ол жалпы азаматтық әлемге ... өз ... ... ... ... ... ... да түсінікті ете
алады. Сондықтан әрбір ұрпақөз кезі мен ... ... ... ... жас ... ... даярлап, оны жинақталған бай
тәжірибе арқылы тәрбиелей отырып, өзінің ата-бабаларының рухани ... ... ... ... 2015 ... ... ... беруді дамыту
тұжырымдамасында: орта білім беру міндеттерінің бірі – ... ... мен ... ... ... елжандылыққа, өз Отанын
сүюге тәрбиелеу деп көрсетіледі. Ел президентінің 2004 ... 19 ... ... халқына «Бәсекеге қабілетті Қазақстан үшін, бәсекеге
қабілетті ... ... ... ... ... ... Жолдауында: «Ұлттық
бәсекелестік қабілеті бірінші кезекте оның білімдік ... оның ... ... ... атап ... ... Қазақстан
Республикасында білім беруді дамытудың 2005-2010 жылдарға арналған
Мемлекеттік ... және ... ... білім және ғылым
қызметкерлерінің ІІІ съезінде білім беру мәселесінің жай күйі жан-жақты
талданып, ... ... ... ... ... ... мен интернационализм негізінде білім ... ... ... ... ... баса айтылды.
Қазақстан Республикасының Президенті Н.Ә.Назарбаевтың Қазақстан халқына
жолдауында білім беру мәселесіне ерекше ... ... 12 ... ... ... ұлттық мектептің моделін құра отырып, өсіп келе жатқан жас
ұрпақты жан-жақты тәрбиелеу қажеттігін атап көрсетті.
Қай заманда болмасын ... ... ... бірі - өсіп ... жас ... ... да саналы, тәртіпті де еңбек сүйгіш, өз халқының
патриоты болатын ұрпақ тәрбиелеу екені көпке ... ... ... ... да ... әділ де ... үлкенді
құрметтеп, кішіге қамқор, ар ұяты мол елжанды ... ... ... Ол
үшін халық өзінің талай ғасырлар бойы жасап, әріден келе жатқан әдет-
ғұрпына, ... арқа ... ... ... ... «Қазақстан
Халқынга Жолдауында» жас ұрпақты жауынгерлік, Отансүйгіштік рухта, ата-
бабамыздың ... ... ... ... етіп ... ... ... Ш.А. Разышление о гуманной педагогике
2. Бастауыш мектеп. №9 1991
3. Бастауыш мектеп №1-2 1993
4. Бастауыш ... №9-10 ... ... ... №6 2004
6. Бастауыш мектеп №1 2004
7. Бастауыш мектеп №12 2004
8. Бастауыш ... №1 ... ... ... №5 ... ... ... №9 2003
11. Бастауыш мектеп №5 2005
12. Бастауыш мектеп №9 2004
13. Бала ... №9-10 ... ... ... ... кластардағы тәрбие жұмысының
методикасы”.
15. Ғаббасов С. “Iзгiлiк әлiпесi”Алматы, Мектеп, 1998
16. Корчак Я. “Как любить ... М ... ... Қ. ... ... ... ... Б.Қ. “Жеке тұлғаның рухани адамгершiлiгiн дамыту
сабақтарын ... ... ... ... 2000 ... ... И.А., ... О.С. “Адамгершiлiкке тәрбиелеу әлiппесi”.
Алматы, Мектеп, 1988
20. ... ... А. ... ... ... ... ... 2000 ж.
21. Корчак Я. “Как любить детей” М., 1968.
22. Қоянбаев “Педагогика”
23. Қожақметова Қ. ... ... ... ... Мектептегi сыныптан тыс жұмыстар №5, 2004 ж.
25. Озғанбаев Ө.О. “Халықтан асқан ұстаз жоқ”
26. Сыныптағы тәрбие №3, 2003 ... ... ... №6, 2004 ж.
28. Сынып жетекшiсi №4, 2004 ... ... ... №2, 2004 ... ... Г.А., Парфенов В.А. “Бала бақыты” Алматы. Жалын, 1979 ж
31. Яновская М.Г. Этические ... ... ... 1999 ... ... ... бiлiгiң, тәрбиенiң тәлiмiн бере отырып ұлттық үлгiден
әлемдiк бiлiм кеңiстiгiне шығу
Iске негiз ... Қ.Р. ... Бiлiм ... ... ... тәрбие бағдарламасы
4. Мектеп жарғысы
5. Қ.Р. тәрбие концепциясы
6. 2030 ... Қыз, ұл ... ... тұлға қалыптастыру
1. Туған жер
2. Отан
3. Жанұя
4. Адам
5. Бiлiм
6. Еңбек
7. Шығармашылық
8. Мәдениет
Тәрбие салалары:
1. Адамзаттық патриоттық тәрбие
2. Денсаулық ... ... ... ... тәрбие
5. Эстетикалық тәрбие
6. Құқықтық тәрбие
7. Жанұялық тәрбие
8. ... ... ... ... Дене ... ... жетiстiгi
Рухани iзгiлiктi, жаңару заманына лайықты, өзiнен өзi басқара алатын жан-
жақты тұлға тәрбиелеу
Үйiрме
Гимназист
Гимназист бейнесi
Оқушы
Мұғалiм
Ата-ана
Туыс
Отбасы
Мәдени орта
Қоғамдық орта
Мектеп
Ұлттық тәрбие жүйесi
Аналар
үлгiсi
Әкелер ... ... ... ... ... ... ... көзi
Мектеп мұғалiм
Отбасы
Ата-ана

Пән: Педагогика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 42 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Автомобильдік және автобустық турларды ұйымдастыру, жоспарлау негіздері71 бет
Мектеп педагогикалық жүйе және ғылыми басқару нысаны ретінде.Педагогикалық менеджмент субъекті қызметінің мақсаты8 бет
«Жоғары мектепте тәрбие жұмыстарын ұйымдастыру бағыттары мен тәрбие жұмыстарын жоспарлау13 бет
ШЖБМ жағдайында тәрбие жұмысын жоспарлау мен өткізу7 бет
"ОҚО Мақтарал ауданы Тоған ЖШС жер алқабын суғару жүйесін жетілдіру."99 бет
"Ұлан" шаруа қожалығы17 бет
''SC Food'' ЖШС-нің ірі қара мал бұзаутазын алдын алу және онымен күресу шаралары.14 бет
1941-1945 жылдардағы Ұлы Отан соғысы5 бет
1970-1990 жылдардағы Қазақстан15 бет
200 орынды көпшілікке ортақ асхананың көкөніс цехының жобасы28 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь