Ламарктың эволюциялық концепциясы


1. Таритағы органикалық әлемнің ең алғашқы эволюциялық теориясын француз ғалымы Ж.Б.Ламарк түзді. Ол өзінің еңбегін 1809 жылы "Зоология философиясы" деген атпен жариялады. Ламарк осы еңбегінде алғаш рет жүйелі түрде органикалық формалардың эволюциясын түсіндіруге тырысты. Ламарктың көзқарасы салыстырмалы түрде шығарылған терен ойлы біртұтас эволюция концепциясы болып табылды. Ол идея бойынша материя бірінші және пассивті, материяны қозғайтын сыртқы күш. Ламрктың концепциясы ойдан құрастырылған конструкцияда негізделді. Тірі табиағатқа сараптау зерттеулерден алынған деректерге емес өзі қабылдаған постулаттарға негізделді.
Ламарк өз заманының адамы болғандықтан, сол кездегі көз қарастың көлемінен шыға алмады. Оның постулаттары илеалистік тұрғыда болды. Ол табиғаттағы тіршілікке алғашқы құдіреттік бастама қойды. Барлық материяның ішінде алғашқы қозғаушы күші болады деді. Ал ғылыми деректерден алынған фактілерді осы постулаттардың айналасына орналастырып түсініктеме берді.
Ж.Б.Ламарктың эволюциялық ілімінің алдындағы еңбегін атап өтпеуге болмайды Ол өзінің алдындағы идеяларға қарағанда, материяға бірқалыпты қозғалыссыз күйде емес, олардың үнемі қозғалыста, дамуда және өзігерісте болатынын айқындады. Бұл Ламарктың еңбегіндегі ең басты прогрессивтік идея болатын.
2.Тірі тіршіліктің сан алуан түрлілігін түсіндіру кезінде Ламарк олардын табиғатта хаОСТЫҚ түрде емес, белгілі бір реттілікте болғанын байқалды. Ол оларды белгілі деңгейлерге бөлгісі келді. Оны қалай негіздеуге дерек іздеді. Ол ағзаларлын бірте-бірте күрделенуін байқап, ең қарапайыдарынан ең күрделісіне қарай әртүрлі - 14 класстан тұратын 6 деңгейлерге орналастырады. Онда, 1-деңгейге политер мен инфузорияларды, 2-деңгейге құрттар мен сәулелерді. 3-деңгейге өрмекші тәріздестер мен насекомдарды. 4-деңгейге моллюскілерлі , мұртаяқтыларды, үшкірлерді

Пән: Биология
Жұмыс түрі:  Материал
Тегін:  Антиплагиат
Көлемі: 5 бет
Таңдаулыға:   
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге
Кепілдік барма?

бот арқылы тегін алу, ауыстыру

Қандай қате таптыңыз?

Рақмет!






Ламарктың эволюциялық концепциясы

1. Ламаркимнің тарихи негіздемесі
2. Ламарктың деңгейлік ілімі.
3. Қоршаған ортаның ағзаға әсерін ламаркша түсіндіру.

1. Таритағы органикалық әлемнің ең алғашқы эволюциялық теориясын
француз ғалымы Ж.Б.Ламарк түзді. Ол өзінің еңбегін 1809 жылы "Зоология
философиясы" деген атпен жариялады. Ламарк осы еңбегінде алғаш рет жүйелі
түрде органикалық формалардың эволюциясын түсіндіруге тырысты. Ламарктың
көзқарасы салыстырмалы түрде шығарылған терен ойлы біртұтас эволюция
концепциясы болып табылды. Ол идея бойынша материя бірінші және пассивті,
материяны қозғайтын сыртқы күш. Ламрктың концепциясы ойдан құрастырылған
конструкцияда негізделді. Тірі табиағатқа сараптау зерттеулерден алынған
деректерге емес өзі қабылдаған постулаттарға негізделді.
Ламарк өз заманының адамы болғандықтан, сол кездегі көз қарастың
көлемінен шыға алмады. Оның постулаттары илеалистік тұрғыда болды. Ол
табиғаттағы тіршілікке алғашқы құдіреттік бастама қойды. Барлық материяның
ішінде алғашқы қозғаушы күші болады деді. Ал ғылыми деректерден алынған
фактілерді осы постулаттардың айналасына орналастырып түсініктеме берді.
Ж.Б.Ламарктың эволюциялық ілімінің алдындағы еңбегін атап өтпеуге
болмайды Ол өзінің алдындағы идеяларға қарағанда, материяға бірқалыпты
қозғалыссыз күйде емес, олардың үнемі қозғалыста, дамуда және өзігерісте
болатынын айқындады. Бұл Ламарктың еңбегіндегі ең басты прогрессивтік
идея болатын.
2.Тірі тіршіліктің сан алуан түрлілігін түсіндіру кезінде Ламарк
олардын табиғатта хаостық түрде емес, белгілі бір реттілікте болғанын
байқалды. Ол оларды белгілі деңгейлерге бөлгісі келді. Оны қалай негіздеуге
дерек іздеді. Ол ағзаларлын бірте-бірте күрделенуін байқап, ең
қарапайыдарынан ең күрделісіне қарай әртүрлі - 14 класстан тұратын 6
деңгейлерге орналастырады. Онда, 1-деңгейге политер мен инфузорияларды, 2-
деңгейге құрттар мен сәулелерді. 3-деңгейге өрмекші тәріздестер мен
насекомдарды. 4-деңгейге моллюскілерлі , мұртаяқтыларды, үшкірлерді
және шаяндарды, 5-деңгейге бауырымен жорғалаушыларды және балықтарды, 6-
деңгейге сүтқоректілер мен құстарды орналастырды. Бұл шешімді негіздеу үшін
ол алғашқы екі постулаттарын қабылдады: 1) ағза түрлері уақыт бойында бір
қалыпты емес, олар өзгеріп отырады; 2) ол өзгерістер белгілі бір
заңдылықтармен іске асады. Ағзалар үнемі дамуға бейімді, даму жолында
әрдайым қарапайым қалден күрделі және жетік жағдайға жетілуге ұмтылады
деді. Осы баяу ұмтылысты Ламарк деңгей деп атады. Деңгейлік дамудағы
табиғаттың қозғалтқыш күші ретінде Ламарк табиғаттың прогресске ұмтылуын
санады. Оның теориясы бойынша, бұл ұмтылу қабілеттері ағзаға құдірет
күшімен қондырылған. Сондықтан, табиғат өздігінен дамуга бейімді деп
түсінді. Ол ағым, кейін автогенез деген атқа ие болды. Автогенздік
тұжырымға сәйкес, тірі табиғат даму барысында қоршаған ортаның әсерінен
мүлдем тәуелсіз болып табылды.
3. Ж.Б. Ламарк ағзалардың даму кезіндегі қоршаған ортаның әсеріне де
түсініктеме беруге тырысты. Ол өзінің прогрессивтік эволюция теориясын
дәрістеп болғаннан кейін, табиғаттағы бар түрліліктерді түсіндіру қажет
болды. Табиғатта ең қарапайым және өте жоғары күрделіліктегі ағзалар қатар
өмір сүретіні белгілі жай. Сол үшін, ол қоршаған орта алдын ала белгіленген
деңгейлік үйлесімді бұзып ауытқулар туыдырады деді. Аталған прогрсессивтік
ұмтылыс қоршаған ортаның өзгеріссіз, бірқалыпты жағдайында дұрыс және
қалыпты жүреді, ал қоршаған ортаның өзгерістері оны тура жолдан ауытқулар
түзудің арқасында ағзаларда бейімделушілік қасиетінін пайда болуына
соқтырады деген уәж айтты. Бұл кезде, сол тура жолдан ауытқушылыққа
ұшыраған ағзалар дамусыз немесе өте баяу дамудын нәтижесінде өте қарапайым
деңгейде қалып койған (қарапайым ағзалар мен күрделі ағзалардың бірдей
кездесетіндігіне түсініктеме), жақсы бейімделген немесе қоршаған ортаның
қатты әсеріне ұшырамаған ағзалар күрделі деңгейге дейін дамып жеткен деді
Ламарктың түсінігі бойынша, қазрігі кезде жойылып кеткен, көне заманда өмір
сүрген ағза түрлері қазіргі кездегі ағзалардың (ешқандай ұқсастығының
жоқтығына қарамай) ата тегі болған.
Кейінгі еңбектерінде Ламарк қоршаған ортаның әсерін толығырақ
түсіндіру үшін, өзінің үшінші постулатын қабылдады: барлық ағзаларға
қоршаған ортаның әсеріне бейімделу қабілеті оларға алдын ала берілген.
Алдыңғы постулаттағы ағзалардың прогрессивтік дамуға қабілеті сияқты, бұл
постулатта кез келген ағзаның ішкі қасиеті ретінде қабылданды.
Өсімдіктердің қоршаған ортаның әсеріне бейімділік реакииясын ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Ламарктың Зоология философиясы еңбегі
Ламарк ілімі
Органикалық дүниенің даму мәселелері
Алғашқы эволюциялық теория
Эволюция теориясы
Эволюциялык идеялар
Эволюциялық ілім
«Қазіргі жаратылыстану концепциялары» курсы бойынша дәрістер
Дарвинге дейінгі кезеңдегі тірі табиғаттың дамуы жайлы ұғымдар
Ж. Б. Ламарктың эволюциялық теориясы
Пәндер